Ustawa z dnia 26 lutego 1982 r. o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych.

Ustawa określa zasady gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych, zwanych dalej

„przedsiębiorstwami”, z wyjątkiem banków i Państwowego Zakładu Ubezpieczeń.

Przedsiębiorstwo prowadzi samodzielnie gospodarkę finansową zgodnie z zasadą samofinansowania,

pokrywając z uzyskanych przychodów koszty działalności i zobowiązania wobec budżetu,

banków, dostawców oraz wydatki na rozwój i inne potrzeby.

1.

Podstawowym miernikiem rocznej oceny działalności gospodarczej przedsiębiorstwa jest

wynik finansowy. Wynik finansowy dodatni jest zyskiem, zaś wynik finansowy ujemny

- stratą przedsiębiorstwa.

2.

Wynik finansowy przedsiębiorstwa stanowi różnicę między przychodem ze sprzedaży a

kosztami własnymi i kosztami sprzedaży

-

zwiększoną o należne dotacje przedmiotowe i zmniejszoną o podatek obrotowy oraz

-

skorygowaną o finansowe rozliczenia wyrównawcze w handlu zagranicznym, różnice wyrównawcze

cen, dotacje podmiotowe, a także saldo strat i zysków nadzwyczajnych.

3.

Przez przychód ze sprzedaży rozumie się w szczególności przychód ze sprzedaży na rynku

krajowym i zagranicznym

1)

wyrobów,

2)

robót,

3)

usług,

4)

towarów,

5)

materiałów,

6)

patentów, licencji i innych osiągnięć naukowo-technicznych.

4.

Nie stanowi przychodu ze sprzedaży wartość dostaw wyrobów, robót i usług, towarów

i materiałów nie zapłaconych przez odbiorców krajowych w ciągu 25 dni od zakończenia

roku sprawozdawczego.

5.

W zakresie sprzedaży na rynku zagranicznym nie stanowi przychodu ze sprzedaży wartość

dostaw (należności zagranicznych) nie zapłaconych w ciągu 25 dni od zakończenia roku

sprawozdawczego z przyczyn leżących po stronie dostawcy, w szczególności na skutek

niedotrzymania warunków umowy.

6.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może określać zasady prowadzenia rachunku

wyrównawczego dla przedsiębiorstw wytwarzających jednorodne produkty, na które ustalane

są ceny urzędowe.

1.

W celu ustalenia właściwej podstawy do

1)

podziału wyniku finansowego,

2)

rozliczeń z budżetem państwa,

roczny bilans i wykazany w nim wynik finansowy przedsiębiorstwa podlega weryfikacji

sprawdzającej jego rzetelność i prawidłowość.

2.

Weryfikacji rocznego bilansu przedsiębiorstwa dokonuje właściwy organ Ministra Finansów.

Minister Finansów może upoważnić także inny organ do dokonania weryfikacji rocznego

bilansu określonych przedsiębiorstw.

3.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa sposób i tryb weryfikacji rocznego

bilansu przedsiębiorstwa.

1.

Zweryfikowany zysk przedsiębiorstwa, po pomniejszeniu o należny podatek dochodowy,

a następnie uwzględnieniu jego udziału w wyniku finansowym wspólnych i mieszanych

przedsiębiorstw oraz spółek, stanowi zysk do podziału.

2.

Przez należny podatek dochodowy rozumie się podatek, który przedsiębiorstwo jest obowiązane

uiścić po uwzględnieniu ulg przyznanych na podstawie przepisów ustawy o opodatkowaniu

jednostek gospodarki uspołecznionej.

3.

Z zysku do podziału dokonywany jest odpis obowiązkowy na fundusz rezerwowy, a następnie

- w myśl art. 15 - należny odpis na Państwowy Fundusz Aktywizacji Zawodowej. Pozostałą

część zysku do podziału przedsiębiorstwo samodzielnie może przeznaczyć na cele rozwojowe,

dla załogi i na inne potrzeby albo niektóre z tych celów i potrzeb.

4.

Zasady dokonywania odpisów z zysku do podziału przedsiębiorstwa wspólnego lub mieszanego

oraz udziału przedsiębiorstw, które utworzyły przedsiębiorstwo wspólne lub mieszane,

w wyniku finansowym tego przedsiębiorstwa, są określane w umowie o utworzeniu przedsiębiorstwa

wspólnego lub mieszanego.

1.

Przedsiębiorstwo posiada fundusz statutowy odzwierciedlający wartość powierzonej mu

do użytkowania części mienia ogólnonarodowego. Na fundusz ten składa się w szczególności

wartość netto środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz wartość środków

obrotowych przekazanych przedsiębiorstwu przez organ założycielski, a także wniesionych

przez udziałowców.

2.

Fundusz statutowy jest zwiększany o wartość środków trwałych, wartości niematerialnych

i prawnych oraz środków obrotowych otrzymywanych nieodpłatnie i finansowanych z funduszu

rozwoju lub innych funduszów przedsiębiorstwa, a pomniejszany o wartość środków trwałych

oraz wartości niematerialnych i prawnych przekazanych nieodpłatnie, zlikwidowanych

lub sprzedanych, a także o umorzenie środków trwałych oraz wartości niematerialnych

i prawnych.

3.

Minister Finansów może określać inne tytuły zwiększania i zmniejszania funduszu statutowego,

zwłaszcza w razie przeszacowania wartości majątku i wypadków losowych.

1.

Przedsiębiorstwo tworzy fundusz rezerwowy, fundusz rozwoju oraz fundusze zakładowe

określone w art. 17 ust. 1.

2.

Przedsiębiorstwo może tworzyć fundusz załogi oraz inne fundusze tworzone z zysku do

podziału.

3.

Przedsiębiorstwo, na zasadach określonych przez Radę Ministrów, może tworzyć inne

fundusze obciążające koszty działalności.

4.

Przedsiębiorstwo gromadzi środki funduszy zakładowych, określonych w art. 17 ust.

1, na wyodrębnionych rachunkach bankowych.

1.

Fundusz rezerwowy tworzy się z odpisów z zysku do podziału. Odpis na ten fundusz nie

może być niższy niż 10% zysku do podziału. Przedsiębiorstwo może zaniechać odpisów

na fundusz rezerwowy, gdy stan tego funduszu przekroczy równowartość 4% kosztów działalności

przedsiębiorstwa w roku sprawozdawczym.

2.

Fundusz rezerwowy przedsiębiorstwo przeznacza w pierwszej kolejności na pokrycie strat.

Na równi ze stratami traktuje się odpisy na Państwowy Fundusz Aktywizacji Zawodowej,

nie znajdujące pokrycia w przewidzianych na ten cel źródłach.

3.

Jeżeli po pokryciu strat stan funduszu rezerwowego przekracza 2% kosztów działalności

w roku sprawozdawczym, przedsiębiorstwo może zasilać z funduszu rezerwowego inne fundusze

tworzone z zysku do podziału, z tym że stan funduszu rezerwowego w takim wypadku nie

może ulec zmniejszeniu poniżej 2% kosztów działalności w roku sprawozdawczym.

4.

Zasadę określoną w ust. 3 stosuje się odpowiednio, gdy przedsiębiorstwo w roku sprawozdawczym

osiągnęło niższy zysk do podziału niż w roku poprzedzającym.

1.

Fundusz rozwoju jest tworzony z części zysku do podziału i odpisów amortyzacyjnych

od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

2.

Na fundusz rozwoju wpływają ponadto

1)

udziały w inwestycjach wspólnych,

2)

koszty i dochody z tytułu likwidacji lub sprzedaży środków trwałych, z wyjątkiem środków

trwałych służących zakładowej działalności socjalnej oraz zakładowych domów mieszkalnych,

3)

część funduszu statutowego, która nie służy na pokrycie środków trwałych oraz wartości

niematerialnych i prawnych, a jest zbędna dla finansowania środków obrotowych,

4)

inne środki, określone w odrębnych przepisach.

3.

Fundusz rozwoju jest przeznaczony w pierwszej kolejności na spłatę rat kredytów inwestycyjnych.

4.

Pozostała po spłacie rat kredytów inwestycyjnych część funduszu rozwoju może być przez

przedsiębiorstwo przeznaczana samodzielnie na finansowanie zapasów środków obrotowych

w drodze zasilenia funduszu statutowego na cele inwestycyjne, finansowanie wkładów

majątkowych na rzecz wspólnych i mieszanych przedsiębiorstw oraz na uzupełniające

finansowanie wydatków na postęp techniczno-ekonomiczny.

1.

Przedsiębiorstwo może tworzyć z zysku do podziału fundusz załogi z przeznaczeniem

na wypłatę nagród indywidualnych i premii oraz na zasilanie zakładowego funduszu socjalnego

i mieszkaniowego.

2.

Przedsiębiorstwo samodzielnie ustala zasady nagradzania pracowników, stosownie do

potrzeb i środków tworzonego z zysku do podziału funduszu załogi.

3.

Wypłaty nagród i premii podlegają obciążeniu na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji

Zawodowej. Zasady i wysokość obciążenia określa ustawa budżetowa.

4.

Wypłaty z funduszu załogi nie wchodzą do podstawy naliczania podatku od płac oraz

składek na ubezpieczenia społeczne.

Przedsiębiorstwo ustala samodzielnie wielkość środków na wynagrodzenia w ramach posiadanych

możliwości finansowych oraz stosownie do potrzeb swojej działalności.

1.

Wynagrodzenia obejmują wydatki pieniężne oraz wartość świadczeń w naturze bądź ich

ekwiwalenty, poniesione bezpośrednio przez przedsiębiorstwo na opłacenie pracy wykonywanej

przez osoby fizyczne na jego rzecz, niezależnie od źródeł finansowania.

2.

Do wynagrodzeń nie zalicza się

1)

wypłat dokonywanych pracownikom ze środków ubezpieczenia społecznego, w tym również

zasiłków chorobowych wypłacanych w czasie trwania stosunku pracy,

2)

wynagrodzeń za pracę, od których pobierany jest podatek dochodowy, obrotowy lub gruntowy,

3)

wartości świadczeń rzeczowych, wynikających z przepisów dotyczących bezpieczeństwa

i higieny pracy,

4)

ekwiwalentu pieniężnego za zużyte przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub

sprzęt, stanowiące własność wykonawcy,

5)

innych wypłat określonych przez Radę Ministrów w odrębnych przepisach.

Wszystkie wynagrodzenia, poza nagrodami i premiami wypłacanymi z tworzonego z zysku

do podziału funduszu załogi, obciążają koszty właściwego rodzaju działalności przedsiębiorstwa.

1.

Przedsiębiorstwo, na podstawie obowiązujących przepisów o wynagradzaniu, przepisów

Kodeksu pracy, postanowień właściwych dla przedsiębiorstwa układów zbiorowych pracy oraz umów,

ustala należności pracowników własnych i obcych, osób zatrudnionych w systemie pracy

nakładczej, osób wykonujących umowę zlecenia lub umowę o dzieło, ajentów i akwizytorów

oraz pracowników młodocianych w okresie trwania nauki i uczniów szkół zawodowych dla

niepracujących, dokonując swobodnego wyboru form wynagradzania właściwych dla danego

rodzaju działalności.

2.

Zasady ustalania wysokości rekompensat z tytułu wzrostu kosztów utrzymania określają

odrębne przepisy. Rekompensaty wypłacane pracownikom stanowią składnik wynagrodzeń

i obciążają koszty właściwego rodzaju działalności.

1.

Środki wydatkowane na przyrost przeciętnych wynagrodzeń w stosunku do roku poprzedzającego

podlegają obciążeniu na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej. Zasady i

wysokość tego obciążenia określa ustawa budżetowa.

2.

Zasady tworzenia i wykorzystywania Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej określa

odrębna ustawa.

Zasady finansowania wynagrodzeń w przedsiębiorstwach będących w stanie postępowania

likwidacyjnego i upadłościowego określa odrębna ustawa.

1.

Przedsiębiorstwo tworzy

1)

zakładowy fundusz socjalny,

2)

zakładowy fundusz mieszkaniowy.

2.

Zakładowy fundusz socjalny przeznaczony jest na finansowanie działalności socjalnej

na rzecz pracowników i ich rodzin oraz emerytów i rencistów - byłych pracowników danego

przedsiębiorstwa i ich rodzin, a zwłaszcza na finansowanie

1)

wczasów pracowniczych,

2)

wypoczynku dla dzieci i młodzieży,

3)

wypoczynku w dni wolne od pracy,

4)

placówek kulturalno-oświatowych,

5)

pracowniczych ogrodów działkowych,

6)

sportu i turystyki.

3.

Zakładowy fundusz mieszkaniowy przeznaczony jest na finansowanie budownictwa mieszkaniowego

dla pracowników i ich rodzin, na udzielanie im pomocy finansowej w uzyskiwaniu mieszkań

oraz na inne cele z zakresu potrzeb mieszkaniowych pracowników i ich rodzin. Z zakładowego

funduszu mieszkaniowego mogą także korzystać emeryci i renciści - byli pracownicy

danego przedsiębiorstwa i ich rodziny.

4.

Przedsiębiorstwo może przenosić środki zakładowego funduszu socjalnego na zakładowy

fundusz mieszkaniowy.

1.

Zakładowe fundusze, o których mowa w art. 17 ust. 1, tworzy się z corocznego odpisu

podstawowego, obciążającego koszty działalności, ustalonego w jednolitej wysokości

na jednego zatrudnionego. Wysokość tego odpisu wynosi

1)

w odniesieniu do zakładowego funduszu socjalnego - 50% najniższego wynagrodzenia w

gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu 1 stycznia danego roku,

2)

w odniesieniu do zakładowego funduszu mieszkaniowego - 25% najniższego wynagrodzenia

w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu 1 stycznia danego roku.

2.

Przedsiębiorstwo może zwiększyć coroczny odpis podstawowy na zakładowy fundusz socjalny

o kwotę wydatków dokonanych z tego funduszu na rzecz emerytów i rencistów - byłych

pracowników i ich rodzin, nie więcej jednak niż o 5% kwoty odpisu podstawowego.

3.

Przedsiębiorstwo może samodzielnie uzupełniać z funduszu załogi zakładowy fundusz

socjalny i zakładowy fundusz mieszkaniowy.

1.

Przedsiębiorstwo finansuje środki obrotowe z tej części funduszu statutowego, która

nie służy na finansowanie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

2.

Środki obrotowe mogą być w całości finansowane z funduszu statutowego. Na finansowanie

środków obrotowych nie znajdujących pokrycia w funduszu statutowym przedsiębiorstwo

może zaciągać w banku kredyty obrotowe.

1.

Środki trwałe przedsiębiorstwa podlegają amortyzacji. Rada Ministrów określa zasady

amortyzacji środków trwałych i wysokość odpisów amortyzacyjnych.

2.

Środki trwałe służące zakładowej działalności socjalnej oraz zakładowe domy mieszkalne,

jak również związane z nimi wartości niematerialne i prawne, nie są amortyzowane.

1.

Remonty bieżące i kapitalne finansowane są bezpośrednio w ciężar kosztów właściwego

rodzaju działalności przedsiębiorstwa.

2.

Koszty remontów kapitalnych mogą być rozliczane w czasie.

Przedsiębiorstwo podejmuje samodzielnie inwestycje w ramach posiadanych środków przeznaczonych

na ich finansowanie.

1.

Inwestycje przedsiębiorstwa, z wyjątkiem inwestycji określonych w art. 25, są finansowane

ze środków funduszu rozwoju. Przedsiębiorstwo może zaciągać na nie kredyty bankowe,

a w wypadkach określonych odrębnymi przepisami - również inne kredyty.

2.

Kredyt na finansowanie inwestycji, o których mowa w ust. 1, jest spłacany przez przedsiębiorstwo

ze środków funduszu rozwoju w okresie ustalonym w umowie kredytowej.

3.

Na finansowanie inwestycji przedsiębiorstwa mogą być przeznaczone również środki funduszów

celowych i innych, jeżeli tak przewidują przepisy określające zasady tworzenia i przeznaczania

tych funduszów.

1.

Inwestycjami centralnymi są inwestycje podejmowane na podstawie imiennych decyzji

Sejmu lub Rady Ministrów, w ramach nakładów określonych na ten cel w narodowym planie

społeczno-gospodarczym.

2.

Na finansowanie inwestycji centralnych może być zaciągnięty kredyt bankowy. Kredyt

ten jest spłacany z funduszu rozwoju przedsiębiorstwa powstałego w wyniku realizacji

inwestycji centralnej lub przedsiębiorstwa, w którym zrealizowano daną inwestycję.

3.

Inwestycja centralna może być finansowana w całości lub częściowo z dotacji budżetowej.

Wysokość dotacji budżetowej na finansowanie inwestycji centralnych jest ustalana w

uchwałach o ich podjęciu. Przedsiębiorstwo, w którym realizowana jest inwestycja centralna,

może przeznaczyć na jej finansowanie również środki z funduszu rozwoju.

4.

Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio do inwestycji podejmowanych na podstawie

decyzji właściwego terenowego organu administracji państwowej.

1.

Inwestycje przedsiębiorstwa, w wyniku których mają powstać obiekty służące zakładowej

działalności socjalnej, są finansowane z części środków zakładowego funduszu socjalnego,

z różnicy między dochodami a kosztami z tytułu sprzedaży i likwidacji środków trwałych

służących działalności socjalnej oraz środków przekazanych przez związki zawodowe

i inne organizacje społeczne.

2.

Zakładowe inwestycje mieszkaniowe przedsiębiorstwa są finansowane ze środków zakładowego

funduszu mieszkaniowego.

3.

Środki na finansowanie inwestycji, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być zasilane

kredytem bankowym. Kredyt ten przedsiębiorstwo spłaca ze środków odpowiednich zakładowych

funduszy, w okresie ustalonym w umowie kredytowej.

1.

Odsetki od kredytu, naliczane przez bank w okresie realizacji inwestycji, o których

mowa w art. 23 i 24, są płacone z kredytów udzielonych na finansowanie tych inwestycji.

Przedsiębiorstwo, po przekazaniu inwestycji do eksploatacji, zalicza te odsetki do

wartości niematerialnych i prawnych, podlegających umorzeniu i amortyzacji w okresie

do 10 lat.

2.

Odsetki od kredytu, naliczane przez bank w okresie spłaty kredytu, wykorzystanego

na finansowanie inwestycji, o których mowa w art. 23 i 24, są płacone po przekazaniu

inwestycji do eksploatacji ze środków obrotowych i zaliczane do kosztów działalności

eksploatacyjnej przedsiębiorstwa.

3.

Odsetki od kredytu, o którym mowa w art. 25 ust. 3, są płacone ze środków zakładowego

funduszu mieszkaniowego lub socjalnego.

1.

Wydatki przedsiębiorstwa na postęp techniczno-ekonomiczny, a w szczególności na prace

badawczo-rozwojowe, w tym doświadczalne, na prace dotyczące normalizacji, na opracowanie

i ocenę projektów wynalazczych oraz nabycie licencji, patentów, projektów racjonalizatorskich

i wzorów użytkowych, są finansowane z funduszu postępu techniczno-ekonomicznego, a

w przedsiębiorstwach, w których nie tworzy się tego funduszu - bezpośrednio w ciężar

kosztów działalności.

2.

Fundusz postępu techniczno-ekonomicznego tworzą przedsiębiorstwa

1)

przemysłowe,

2)

budowlano-montażowe,

3)

transportu i łączności,

4)

geologiczne,

5)

inne określone imiennie lub rodzajowo przez organ założycielski w porozumieniu z Ministrem

Finansów i naczelnym organem koordynującym rozwój nauki i techniki.

3.

Fundusz postępu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwo tworzy z narzutów obciążających

koszty jego działalności. Wysokość stawek odpisów określa na okresy wieloletnie narodowy

plan społeczno-gospodarczy.

4.

Uzupełniającym źródłem finansowania wydatków, o których mowa w ust. 1, mogą być środki

funduszu rozwoju lub subwencje przekazane przedsiębiorstwu z centralnych funduszów

przeznaczonych na badania w wyniku porozumień z organizacją udzielającą subwencji.

Subwencje udzielane są w wypadku, gdy przedsiębiorstwo przyjmuje do realizacji zadania

wynikające z programów badawczo-rozwojowych, wykraczających poza zakres jego działalności.

5.

Koszty prac wdrożeniowych oraz koszty realizacji projektów wynalazczych są finansowane

bezpośrednio w ciężar kosztów działalności. Koszty prac zakończonych wynikiem negatywnym

lub niewspółmierne do osiągniętych efektów mogą być finansowane w całości lub części

z funduszu postępu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwa.

6.

Wydatki na działalność klubów zajmujących się wynalazczością i racjonalizacją, a także

na wynagrodzenia wypłacane twórcom wynalazków, projektów racjonalizatorskich oraz

wzorów użytkowych, jak również na nagrody związane z tymi projektami, obciążają koszty

działalności przedsiębiorstwa. Wynagrodzenia te i nagrody nie są wliczane do podstawy

obliczania obciążeń na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej.

7.

Koszty prac wdrożeniowych nie obejmują nakładów inwestycyjnych.

8.

Prace badawczo-rozwojowe i wdrożeniowe, obciążające bezpośrednio koszty działalności,

mogą być rozliczane w czasie.

1.

Na finansowanie importu i wydatków związanych ze współpracą międzynarodową przedsiębiorstwo

ma prawo do zakupu w bankach środków dewizowych po obowiązującym kursie.

2.

Wielkość środków dewizowych, o których mowa w ust. 1, oraz zasady ich nabywania i

wykorzystywania określane są w centralnych planach rocznych.

1.

Przedsiębiorstwo ma prawo do dysponowania częścią wpływów dewizowych uzyskanych ze

zrealizowanej przez siebie sprzedaży towarów i usług na eksport.

2.

Środki dewizowe przedsiębiorstwa, pochodzące z części wpływów dewizowych, o których

mowa w ust. 1, są gromadzone na wyodrębnionym rachunku w banku krajowym i mogą być

wykorzystywane przez przedsiębiorstwo na finansowanie zakupów importowych.

3.

Przedsiębiorstwo może odstąpić część zgromadzonych na wyodrębnionym rachunku środków

dewizowych jednostkom współpracującym z nim w zakresie realizacji produkcji przeznaczonej

na eksport.

4.

Rada Ministrów określa wysokość i sposób dysponowania środkami dewizowymi, o których

mowa w ust. 1.

1.

Przedsiębiorstwo może zaciągać w bankach krajowych kredyty dewizowe na import służący

inwestycjom lub bieżącej działalności. Kredyty te spłacane są z wpływów z eksportu

na warunkach określonych w umowach kredytowych.

2.

W uzasadnionych wypadkach Minister Finansów może wyrazić zgodę na zaciąganie przez

przedsiębiorstwo kredytów dewizowych w bankach zagranicznych, a Minister Handlu Zagranicznego,

w porozumieniu z Ministrem Finansów i po zasięgnięciu opinii banku finansującego -

na zaciąganie kredytów transakcyjnych w bankach lub u dostawców zagranicznych.

1.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu towarów i usług przysługuje prawo do zwrotu

cła importowego, pobranego od surowców, materiałów, półfabrykatów lub elementów kooperacyjnych,

zużytych w poszczególnych fazach produkcji towarów i usług sprzedanych na eksport.

2.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu towarów i usług przysługuje prawo do zwrotu

podatków przejętych przez budżet państwa w poszczególnych fazach produkcji towarów

i usług sprzedanych na eksport.

3.

Przedsiębiorstwo może otrzymać z budżetu państwa dopłatę wyrównawczą, jeżeli cena

urzędowa na towary importowane, pomniejszona o ewentualne marże przedsiębiorstw handlu

wewnętrznego, jest niższa od ceny transakcyjnej, powiększonej o cło importowe i o

marże lub prowizje przedsiębiorstw handlu zagranicznego.

4.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady rozliczeń, o których mowa

w ust. 1-3.

Przedsiębiorstwo może samodzielnie przekazywać na finansowanie przedsięwzięć wspólnych

środki obrotowe oraz środki funduszów, o których mowa w art. 7 i 27, innym przedsiębiorstwom,

zrzeszeniom przedsiębiorstw lub ministrom koordynującym.

Wydatki związane z utrzymaniem zrzeszenia i uczestnictwem przedsiębiorstwa w organizacjach

międzynarodowych są zaliczane do kosztów działalności przedsiębiorstw.

1.

Przedsiębiorstwo wpłaca do budżetu podatki określone w odrębnych ustawach.

2.

Przedsiębiorstwo rozlicza z budżetem ponadto równowartość zmiany wartości zapasów

lub jej część, wynikającą z przeszacowania spowodowanego zmianą cen urzędowych.

3.

Przedsiębiorstwo może otrzymać z budżetu dotacje na finansowanie produkcji wyrobów

i świadczenia usług w wysokości ustalonej w ustawie budżetowej.

1.

Za prawidłowe ustalenie stanu i wyniku finansowego przedsiębiorstwa oraz przestrzeganie

zasad gospodarki finansowej określonych w ustawie odpowiada dyrektor oraz główny księgowy

przedsiębiorstwa.

2.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa prawa i obowiązki głównego księgowego.

3.

Minister Finansów ustala ogólne zasady rachunkowości przedsiębiorstw państwowych.

Skreśla się

1)

w ustawie z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym

(Dz. U. Nr 63, poz. 494, z 1950 r. Nr 49, poz. 448, z 1971 r. Nr 27, poz. 249 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) w art. 11 ust. 2,

2)

w ustawie z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach

(Dz. U. z 1970 r. Nr 9, poz. 76, z 1971 r. Nr 12, poz. 115 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) w art. 14 w ust. 1 wyrazy: „gospodarki finansowej”,

3)

w ustawie z dnia 31 stycznia 1961 r. o łączności

(Dz. U. Nr 8, poz. 48, z 1971 r. Nr 12, poz. 115, z 1972 r. Nr 53, poz. 346 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) art. 51,

4)

w ustawie z dnia 20 maja 1976 r. o grach losowych i totalizatorach

(Dz. U. Nr 19, poz. 122) w art. 12 ust. 2.

W stosunku do przedsiębiorstw, do których stosuje się niniejszą ustawę, tracą moc

przepisy ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o zasadach tworzenia i podziału zakładowego funduszu

nagród oraz zakładowych funduszów socjalnego i mieszkaniowego

(Dz. U. Nr 27, poz. 150).

Rada Ministrów może dostosować przepisy ustawy do specyfiki

1)

Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Koleje Państwowe”,

2)

Przedsiębiorstwa Państwowego „Polska Poczta, Telegraf i Telefon”,

3)

Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Linie Lotnicze LOT”,

4)

przedsiębiorstw państwowych utworzonych na podstawie art. 6 ust. 2 lit. a) ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie

leśnym

(Dz. U. Nr 63, poz. 494, z 1950 r. Nr 49, poz. 448, z 1971 r. Nr 27, poz. 249 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142),

5)

państwowych przedsiębiorstw przemysłu wydobywczego oraz energetyki i gazownictwa,

6)

państwowych przedsiębiorstw użyteczności publicznej,

7)

państwowych przedsiębiorstw drobnej wytwórczości,

8)

państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz państwowych gospodarstw rolnych,

9)

przedsiębiorstw podległych Ministrom: Obrony Narodowej, Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości

(działających przy zakładach karnych) oraz Finansów,

10)

przedsiębiorstw państwowych handlu zagranicznego,

11)

przedsiębiorstw państwowych turystycznych,

12)

przedsiębiorstw państwowych prowadzących gry losowe i totalizatory,

13)

przedsiębiorstw państwowych gospodarki morskiej,

14)

przedsiębiorstw państwowych handlu wewnętrznego.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady gospodarki finansowej

przedsiębiorstw oraz zasady i tryb finansowania wydatków przedsiębiorstw, ponoszonych

na cele obronności kraju.

Przepisy wykonawcze, o których mowa w art. 3, 4, 7, 31, 35, 38 i 39, są wydawane po

zasięgnięciu opinii właściwej komisji sejmowej.

1.

W latach 1982 i 1983 amortyzacja od środków trwałych oraz wartości niematerialnych

i prawnych podlega podziałowi między przedsiębiorstwa i budżet.

2.

Przedsiębiorstwo przeznacza na fundusz rozwoju

1)

odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,

uzyskanych w wyniku inwestycji finansowanej w całości lub części z kredytu bankowego,

do czasu spłaty tego kredytu,

2)

70% równowartości pozostałych odpisów amortyzacyjnych, pomnożonej przez stosunek procentowy

umorzenia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, do ich wartości

początkowej według stanu na dzień 1 stycznia danego roku.

3.

Rada Ministrów może dla określonych grup przedsiębiorstw zwiększyć procent amortyzacji

przeznaczonej na fundusz rozwoju przedsiębiorstwa.

W latach 1982 i 1983 część funduszu postępu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwa

podlega odprowadzeniu na rzecz Centralnego Funduszu Postępu Techniczno-Ekonomicznego

na dotychczasowych zasadach.

1.

W latach 1982 i 1983 stosuje się zasady rozliczeń finansowych z tytułu obrotów w handlu

zagranicznym, określone w ust. 2-11.

2.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu przysługuje prawo do zwrotu cła importowego,

pobranego od surowców, materiałów, półfabrykatów lub elementów kooperacyjnych, zużytych

w poszczególnych fazach produkcji towarów i usług sprzedanych na eksport.

3.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu przysługuje prawo do zwrotu podatku obrotowego

przejętego przez budżet państwa w poszczególnych fazach produkcji towarów i usług

sprzedawanych na eksport.

4.

Zwrotu cła i podatku, o których mowa w ust. 2 i 3, nie stosuje się do eksportu rozliczanego

według cen urzędowych.

5.

W imporcie i eksporcie towarów, na które stosuje się ceny urzędowe ustalane na podstawie

odrębnych przepisów, rozliczenia pomiędzy odbiorcami i dostawcami a przedsiębiorstwami

handlu zagranicznego następują według cen urzędowych.

6.

Upoważnia się Ministra Handlu Zagranicznego do prowadzenia rachunku wyrównawczego.

7.

Rachunek wyrównawczy może być zasilany dotacją budżetową do wysokości środków przewidzianych

na ten cel w budżecie państwa. Pozostałość środków na rachunku wyrównawczym jest rozliczana

na koniec roku z budżetem państwa.

8.

Zasady prowadzenia rachunku wyrównawczego i rozliczeń ustalają Ministrowie: Finansów

oraz Handlu Zagranicznego.

9.

Minister Handlu Zagranicznego dysponuje tworzonym ze środków budżetowych funduszem

nagród w celu materialnego zainteresowania działalnością w sferze handlu zagranicznego.

10.

Wysokość funduszu nagród zostanie każdorazowo określona w centralnym planie rocznym

i w budżecie państwa, w części dotyczącej Ministerstwa Handlu Zagranicznego.

11.

Do czasu wydania odrębnych przepisów Minister Handlu Zagranicznego, w porozumieniu

z Ministrem Finansów, może rozciągnąć przepisy ustępów poprzedzających na spółdzielnie

oraz spółki będące przedsiębiorstwami handlu zagranicznego.

1.

Przedsiębiorstwo, które w 1981 r. dokonało niższych odpisów na zakładowy fundusz socjalny

i mieszkaniowy w przeliczeniu na jednego zatrudnionego od wysokości ustalonej w art.

18 ust. 1 podwyższa te odpisy w dwóch etapach

1)

w 1983 r. w wysokości połowy różnicy pomiędzy wysokością odpisu określonego w art.

18 ust. 1 a wysokością przypadającą na jednego zatrudnionego w 1981 r.,

2)

w 1984 r. do pełnej wysokości określonej w art. 18 ust. 1.

2.

Przedsiębiorstwo, które w 1981 r. dokonało odpisów wyższych w przeliczeniu na jednego

zatrudnionego od wysokości ustalonej w art. 18 ust. 1, dokonuje odpisów w takiej samej

wysokości do czasu ich zrównania z wysokością określoną w tym przepisie.

Do czasu uchwalenia ustawy o Państwowym Funduszu Aktywizacji Zawodowej obowiązują

dotychczasowe przepisy w sprawie Funduszu Aktywizacji Zawodowej.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1982 r.