Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu wobec osób uchylających się od pracy.

Obywatel polski - mężczyzna, który ukończył 18 lat, a nie ukończył 45 lat, jeżeli

co najmniej przez okres trzech miesięcy nie pozostaje w stosunku pracy lub nie pobiera

nauki w szkole, a także nie jest zarejestrowany w organach zatrudnienia jako poszukujący

pracy w trybie pośrednictwa pracy, jest obowiązany zgłosić się do terenowego organu

administracji państwowej stopnia podstawowego, właściwego ze względu na miejsce swojego

pobytu stałego lub czasowego, zwanego dalej „organem administracji”, i złożyć temu

organowi wyjaśnienia co do powodów pozostawania bez pracy bądź niepobierania nauki.

Obowiązek określony w art. 1 nie dotyczy

1)

emerytów i rencistów,

2)

inwalidów zaliczonych do jednej z grup inwalidów,

3)

rolników prowadzących indywidualne gospodarstwo rolne oraz członków ich rodzin zatrudnionych

w tym gospodarstwie, a także członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych,

4)

rzemieślników wykonujących rzemiosło na podstawie wymaganego uprawnienia, a także

członków ich rodzin objętych ubezpieczeniem społecznym,

5)

osób prowadzących udokumentowaną działalność zarobkową na własny rachunek,

6)

osób prowadzących działalność lub twórczość kulturalną, literacką, oświatową, naukową,

publicystyczną,

7)

osób korzystających z państwowych lub społecznych stypendiów,

8)

uczestników ochotniczych hufców pracy,

9)

duchownych i zakonników kościołów i związków wyznaniowych uznanych przez państwo,

10)

osób pobierających zasiłki z ubezpieczenia społecznego,

11)

osób ubezwłasnowolnionych całkowicie lub częściowo.

1.

Osoby, o których mowa w art. 1, organ administracji wpisuje do ewidencji.

2.

Organ administracji odroczy wpisanie do ewidencji osoby pozostającej bez pracy lub

nie pobierającej nauki w szkole przez okres dłuższy niż 3 miesiące, jeżeli zgłosiła

się do organu administracji i złożyła wiarygodne wyjaśnienia, że pozostawanie bez

pracy lub niepobieranie nauki w szkole jest spowodowane szczególnymi okolicznościami

wynikającymi z jej stanu zdrowia albo warunków osobistych lub rodzinnych. W tym wypadku

organ administracji wyznacza termin ponownego zgłoszenia się tej osoby w celu złożenia

wyjaśnień lub zawiadomienia o podjęciu pracy lub nauki w szkole.

3.

Minister Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w porozumieniu z Ministrami: Administracji,

Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, Obrony Narodowej oraz Spraw Wewnętrznych,

w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady i tryb prowadzenia ewidencji.

1.

W razie wątpliwości co do wiarygodności wyjaśnień złożonych przez osobę, o której

mowa w art. 1, organ administracji wszczyna postępowanie w celu wyjaśnienia przyczyn

pozostawania bez pracy lub niepobierania nauki w szkole.

2.

Organ administracji, za zgodą osoby, o której mowa w art. 1, może skierować ją na

badania lekarskie lub psychologiczne w celu ustalenia stanu zdrowia oraz określenia

rodzaju i stopnia przydatności zawodowej.

3.

Organ administracji może wzywać osobę wpisaną do ewidencji do składania wyjaśnień

dotyczących przyczyn pozostawania bez pracy bądź niepobierania nauki w szkole.

Osobie wpisanej do ewidencji, która nie pracuje lub nie pobiera nauki w szkole z przyczyn

uznanych za społecznie usprawiedliwione, organ administracji udziela w razie potrzeby

pomocy, zwłaszcza w podjęciu leczenia lub uzyskaniu środków utrzymania na zasadach

określonych w odrębnych przepisach, albo zawiadamia organ lub instytucje właściwe

do załatwienia spraw tej osoby.

Osobie wpisanej do ewidencji, która nie pracuje lub nie pobiera nauki w szkole z przyczyn

uznanych za społecznie nie usprawiedliwione, organ administracji wskazuje miejsce

pracy bądź udziela pomocy zmierzającej do podjęcia nauki, podniesienia lub zmiany

kwalifikacji zawodowych albo podjęcia pracy na własny rachunek przy uwzględnieniu

miejscowych potrzeb.

Osoba wpisana do ewidencji, która mimo udzielenia pomocy w myśl art. 6 uporczywie

uchyla się od podjęcia pracy lub nauki w szkole z przyczyn społecznie nie usprawiedliwionych

i utrzymuje się ze źródeł nie ujawnionych lub sprzecznych z zasadami współżycia społecznego,

podlega wpisaniu do wykazu osób uporczywie uchylających się od pracy, zwanego dalej

„wykazem”.

1.

Wpisanie do wykazu następuje na podstawie decyzji organu administracji.

2.

W toku postępowania o wpisanie do wykazu organ administracji ustala źródła utrzymania

oraz warunki życia osoby, której postępowanie dotyczy.

3.

W razie ustalenia okoliczności uzasadniających wszczęcie w stosunku do tej osoby postępowania

karnego, w sprawach o wykroczenia, cywilnego, w sprawach zobowiązań podatkowych lub

innego postępowania, organ administracji zawiadamia o tym właściwy organ.

4.

Organ administracji może również zawiesić postępowanie na czas nie dłuższy niż 3 miesiące,

jeżeli istnieją uzasadnione podstawy do przyjęcia, że osoba ta podejmie pracę lub

naukę w szkole, a jej zachowanie nie ma demoralizującego wpływu na środowisko.

Decyzja o wpisaniu do wykazu może być zaskarżona do sądu administracyjnego na zasadach

określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.

Minister Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w porozumieniu z Ministrami Administracji,

Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, Obrony Narodowej oraz Spraw Wewnętrznych

i po zasięgnięciu opinii właściwej komisji sejmowej, w drodze rozporządzenia, określa

szczegółowe zasady prowadzenia wykazu.

1.

Osoba wpisana do wykazu może być wzywana przez organ administracji w celu złożenia

oświadczenia o źródłach utrzymania. Przepisy art. 8 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

2.

W stosunku do osób wpisanych do wykazu właściwe organy podatkowe ustalają wysokość

przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach i wymierzają należny podatek

dochodowy.

3.

Przy stosowaniu przepisu art. 8 ust. 9 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym

(Dz. U. Nr 53, poz. 339, z 1976 r. Nr 40, poz. 231 i z 1980 r. Nr 27, poz. 111) w odniesieniu do osób określonych w ust. 2 nie stosuje się kwoty wolnej od podatku

dochodowego.

1.

O podjęciu pracy lub nauki w szkole osoba wpisana do wykazu jest obowiązana zawiadomić

organ administracji w terminie 14 dni.

2.

Jeżeli osoba, o której mowa w ust. 1, wykonuje pracę lub pobiera naukę w szkole nieprzerwanie

przez okres co najmniej jednego roku, organ administracji, na wniosek tej osoby lub

z urzędu, wykreśli ją z wykazu.

3.

Do postępowania w sprawie wykreślenia z wykazu stosuje się odpowiednio przepisy art.

8 i 9.

1.

Osoby wpisane do wykazu mogą być zobowiązane do wykonywania robót na cele publiczne

w wypadkach siły wyższej lub klęski stanowiącej poważne zagrożenie dla normalnych

warunków egzystencji ogółu lub części ludności.

2.

Wprowadzenie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, następuje w drodze rozporządzenia

Rady Ministrów, na czas trwania okoliczności określonych w tym przepisie - na terenie

całego kraju lub poszczególnych województw.

3.

Obowiązek ten powinien być niezwłocznie odwołany, gdy ustaną przyczyny, które uzasadniały

jego wprowadzenie.

Obowiązek, o którym mowa w art. 13, polega na wykonywaniu określonych robót w grupach

robót publicznych lub wyznaczonych miejscach.

1.

Łączny czas wykonywania robót na cele publiczne przez poszczególne osoby nie może

przekraczać 60 dni w roku.

2.

Dzienny wymiar robót nie może przekraczać 8 godzin na dobę.

3.

W szczególnie uzasadnionych wypadkach dzienny wymiar robót może być przedłużony do

12 godzin na dobę, z wyjątkiem

1)

dni ustawowo wolnych od pracy,

2)

wykonywania robót szczególnie uciążliwych,

3)

wykonywania robót w warunkach szkodliwych dla zdrowia.

Osoby wykonujące roboty na cele publiczne korzystają ze świadczeń pieniężnych oraz

świadczeń z ubezpieczenia społecznego na zasadach określonych przez Radę Ministrów

w drodze rozporządzenia.

1.

Przepisów art. 11 oraz art. 13-16 nie stosuje się do osób wpisanych do wykazu, które

podjęły i wykonują pracę lub naukę w szkole.

2.

W razie powołania osoby wpisanej do ewidencji lub wykazu do czynnej służby wojskowej

albo do spełniania zastępczo obowiązku służby wojskowej - wobec tej osoby nie stosuje

się przepisów ustawy.

Minister Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w porozumieniu z Ministrami: Administracji,

Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, Sprawiedliwości, Obrony Narodowej oraz

Spraw Wewnętrznych, w drodze rozporządzenia, określa tryb powoływania do wykonywania

robót na cele publiczne, zasady i tryb zwalniania z tych robót, szczegółowe zasady

ich wykonywania oraz organizację i regulamin grup robót publicznych, a także nadzór

nad tymi grupami.

Terenowe organy administracji państwowej składają raz do roku właściwym radom narodowym

informacje w sprawach określonych w niniejszej ustawie, w tym zwłaszcza o liczbie

osób wpisanych do ewidencji i do wykazu oraz o formach pomocy udzielonej tym osobom.

Kto

1)

nie dopełnia obowiązku określonego w art. 1 albo

2)

nie stawia się na wezwanie organu administracji w myśl art. 4 ust. 3,

podlega karze ograniczenia wolności do 3 miesięcy lub grzywny.

1.

Kto, będąc wpisany do wykazu osób uporczywie uchylających się od pracy, nie dopełnia

obowiązku stawienia się na wezwanie organu administracji w celu złożenia oświadczenia

o źródłach utrzymania,

podlega karze ograniczenia wolności do roku lub grzywny.

2.

Kto wbrew obowiązkowi podjęcia robót na cele publiczne bez usprawiedliwionej przyczyny

nie zgłasza się w określonym terminie i miejscu albo uchyla się od wykonywania tych

robót,

podlega karze ograniczenia wolności do lat 2 lub grzywny.

O ukaraniu na podstawie art. 20 pkt 1 zawiadamia się organ administracji. Prawomocne

orzeczenie o ukaraniu stanowi podstawę do wpisania osoby ukaranej do ewidencji, o

której mowa w art. 3 ust. 1.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.