PL
Ustawa z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin.
Table of Provisions (79)
Statutory Text (79 Articles)
Zaopatrzenie emerytalne określone ustawą obejmuje rolników, którzy wytwarzają w prowadzonych
przez siebie gospodarstwach rolnych produkty rolne, sprzedają je jednostkom gospodarki
uspołecznionej i spełniają inne warunki przewidziane w ustawie, a także członków ich
rodzin.
1.
Emerytura przysługuje rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki
1)
osiągnął wiek: 65 lat mężczyzna i 60 lat kobieta, a jeżeli jest kombatantem - 60 lat
mężczyzna i 55 lat kobieta,
2)
wytwarzał w prowadzonym gospodarstwie rolnym i sprzedawał jednostkom gospodarki uspołecznionej
produkty rolne o wartości nie mniejszej niż 15.000 zł rocznie, przez okres co najmniej
25 lat mężczyzna i 20 lat kobieta, w tym nieprzerwanie przez ostatnie 5 lat prowadzenia
gospodarstwa rolnego przed jego przekazaniem następcy lub Państwu; do okresów tych
zalicza się również lata, w których wartość sprzedanych produktów była niższa, jeżeli
spowodowane to było klęską żywiołową, wypadkiem losowym lub innymi okolicznościami
niezawinionymi przez rolnika,
3)
opłacał składki na fundusz emerytalny rolników,
4)
przekazał następcy lub Państwu gospodarstwo rolne, którego wartość nie uległa obniżeniu
w okresie ostatnich 5 lat prowadzenia gospodarstwa przed jego przekazaniem, chyba
że obniżenie wartości gospodarstwa nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez rolnika.
2.
Warunki określone w ust. 1 pkt 2 nie są wymagane, jeżeli rolnik przekazał Państwu
gospodarstwo rolne, które prowadził nieprzerwanie co najmniej przez ostatnie 5 lat
przed jego przekazaniem.
Rolnikowi, który wytwarzał w prowadzonym gospodarstwie rolnym i sprzedawał jednostkom
gospodarki uspołecznionej produkty rolne o wartości nie mniejszej niż 15.000 zł rocznie
co najmniej przez 10 lat, w tym nieprzerwanie przez ostatnie 5 lat prowadzenia gospodarstwa
rolnego przed jego przekazaniem następcy, zalicza się do okresu wymienionego w art.
2 ust. 1 pkt 2
1)
okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego przed dniem wejścia w życie ustawy,
2)
okresy pracy w innych gospodarstwach rolnych po ukończeniu 16 roku życia oraz okresy
zatrudnienia równorzędne z okresami zatrudnienia i zaliczalne do okresów zatrudnienia
w rozumieniu przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin
- poprzedzające objęcie gospodarstwa rolnego.
1.
Prawo do emerytury powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do jej uzyskania.
2.
Jeżeli rolnik spełniający warunki określone w art. 2 ust. 1 pkt 2-4 przekazał gospodarstwo
rolne następcy lub Państwu przed osiągnięciem wieku emerytalnego, prawo do emerytury
powstaje z dniem osiągnięcia tego wieku.
1.
Podstawę wymiaru emerytury stanowi średnia roczna wartość produktów rolnych sprzedanych
przez rolnika jednostkom gospodarki uspołecznionej z okresu ostatnich 5 lat prowadzenia
gospodarstwa rolnego przed jego przekazaniem następcy lub Państwu. Z okresu tego mogą
być wyłączone lata, w których nastąpiło znaczne obniżenie produkcji rolnej, spowodowane
klęską żywiołową, wypadkiem losowym lub innymi okolicznościami niezawinionymi przez
rolnika; w tym wypadku uwzględnia się lata bezpośrednio poprzedzające ten okres.
2.
Do wartości sprzedanych produktów rolnych zalicza się również wartość produktów rolnych
wytworzonych przez rolnika w ramach umów kooperacyjnych z jednostkami gospodarki uspołecznionej
oraz wartość drewna z lasów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, a także runa
leśnego i roślin zielarskich, sprzedanych jednostkom gospodarki uspołecznionej.
3.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zasady i tryb
1)
ewidencji wartości produktów rolnych sprzedanych jednostkom gospodarki uspołecznionej,
2)
wliczania produktów, o których mowa w ust. 2, do wartości sprzedanych produktów rolnych,
3)
uznawania, że znaczne obniżenie wartości produktów rolnych sprzedanych jednostkom
gospodarki uspołecznionej spowodowane zostało klęską żywiołową, wypadkiem losowym
lub innymi okolicznościami niezawinionymi przez rolnika,
4)
uznawania, że obniżenie wartości gospodarstwa rolnego, o którym mowa w art. 2 ust.
1 pkt 4, nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez rolnika.
4.
Rada Ministrów może określić w drodze rozporządzenia inne produkty sprzedane przez
rolnika jednostkom gospodarki uspołecznionej, których wartość zalicza się do wartości
sprzedanych produktów rolnych.
1.
Na wniosek rolnika, który przekazał gospodarstwo rolne następcy przed osiągnięciem
wieku emerytalnego i pracował nadal w tym gospodarstwie, za podstawę wymiaru emerytury
przyjmuje się średnią wartość produktów rolnych wytworzonych w tym gospodarstwie i
sprzedanych jednostkom gospodarki uspołecznionej z okresu ostatnich 5 lat poprzedzających
rok, w którym rolnik osiągnął ten wiek.
2.
Jeżeli przekazane gospodarstwo rolne stanowi tylko część gospodarstwa prowadzonego
przez następcę, przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury w myśl ust. 1 uwzględnia
się część wartości sprzedanych produktów rolnych, odpowiadającą przejętemu gospodarstwu.
1.
Wysokość emerytury wynosi miesięcznie
Grupa sprzedaży
Średnia roczna wartość sprzedanych produktów rolnych stanowiąca podstawę wymiaru w
zł
Wysokość emerytury w zł miesięcznie
ponad do
1
15.000
20.000
1.500
2
20.000
25.000
1.550
3
25.000
30.000
1.600
4
30.000
35.000
1.650
5
35.000
40.000
1.700
6
40.000
50.000
1.750
7
50.000
60.000
1.800
8
60.000
70.000
1.850
9
70.000
80.000
1.900
10
80.000
90.000
1.950
11
90.000
100.000
2.000
12
100.000
120.000
2.100
13
120.000
140.000
2.200
14
140.000
160.000
2.300
15
160.000
180.000
2.400
16
180.000
200.000
2.500
17
200.000
230.000
2.650
18
230.000
260.000
2.800
19
260.000
290.000
2.950
20
290.000
320.000
3.100
21
320.000
350.000
3.250
22
350.000
390.000
3.450
23
390.000
430.000
3.650
24
430.000
470.000
3.850
25
470.000
510.000
4.050
26
510.000
550.000
4.250
27
550.000
600.000
4.500
28
600.000
650.000
4.750
29
650.000
700.000
5.000
30
700.000
750.000
5.250
31
750.000
800.000
5.500
32
800.000
860.000
5.750
33
800.000
930.000
6.000
34
930.000
1.000.000
6.250
35
1.000.000
-
6.500
2.
Rolnikowi, który przekazał gospodarstwo rolne Państwu, a nie spełnił warunków określonych
w art. 2 ust. 1 pkt 2, emerytura przysługuje w wysokości przewidzianej w ust. 1 dla
I grupy sprzedaży.
1.
Rolnikowi, który przekazał gospodarstwo rolne Państwu, zwiększa się emeryturę
1)
po 200 zł za pierwszy i drugi hektar oraz po 50 zł za każdy następny hektar, nie więcej
jednak niż o 700 zł,
2)
za przekazane budynki
o wartości w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 50 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
3)
za przekazane lasy wchodzące w skład gospodarstwa rolnego
o wartości drzewostanu w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 10 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
4)
za zrzeczenie się prawa do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń
gospodarskich, przysługującego na podstawie art. 22 ust. 2, o 150 zł.
2.
Wartość budynków przyjmuje się według szacunku ustalonego dla obowiązkowego ubezpieczenia
przez Państwowy Zakład Ubezpieczeń, a wartość drzewostanu według cen obowiązujących
w państwowym gospodarstwie leśnym, przy uwzględnieniu zasad szacowania określonych
w przepisach o scalaniu i wymianie gruntów; szacunek ten przyjmuje się według stawek
obowiązujących w dniu przekazania budynków lub lasów.
1.
Emerytura przysługuje łącznie obojgu małżonkom, choćby wiek emerytalny osiągnął tylko
jeden z małżonków.
2.
Emerytura nie przysługuje jednak małżonkowi, który przez ostatnie 5 lat przed przekazaniem
gospodarstwa rolnego następcy lub Państwu nie pracował w tym gospodarstwie i nie pozostawał
z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym; w tym wypadku drugiemu małżonkowi przysługuje
emerytura w pełnej wysokości.
3.
Emerytura przysługująca obojgu małżonkom podlega podziałowi na równe części
1)
na wniosek jednego z małżonków albo
2)
z urzędu - jeżeli jeden z małżonków jest uprawniony do świadczenia o charakterze rentowym
na podstawie innych przepisów.
4.
W razie śmierci jednego z małżonków emeryturę wypłaca się w pełnej wysokości drugiemu
małżonkowi, chyba że zachodzą okoliczności określone w ust. 2.
1.
Renta inwalidzka przysługuje rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki
1)
zaliczony został do I lub II grupy inwalidów,
2)
wytwarzał w prowadzonym gospodarstwie rolnym i sprzedawał jednostkom gospodarki uspołecznionej
produkty rolne o wartości nie mniejszej niż 15.000 zł rocznie, przez okres co najmniej
ostatnich 5 lat prowadzenia gospodarstwa przed przekazaniem następcy lub Państwu,
3)
opłacał składki na fundusz emerytalny rolników,
4)
przekazał następcy lub Państwu gospodarstwo rolne odpowiadające warunkom określonym
w art. 2 ust. 1 pkt 4.
2.
Warunek określony w ust. 1 pkt 2 uważa się za spełniony, jeżeli rolnik stał się inwalidą
I lub II grupy inwalidów przed ukończeniem 30 lat życia albo wskutek wypadku przy
pracy w gospodarstwie rolnym lub wskutek choroby zawodowej i sprzedawał jednostkom
gospodarki uspołecznionej produkty rolne o wartości nie mniejszej niż 15.000 zł rocznie
przez cały okres prowadzenia gospodarstwa rolnego, aż do powstania inwalidztwa, choćby
nawet okres ten był krótszy niż 5 lat.
3.
Warunek, określony w ust. 1 pkt 2 nie jest wymagany, jeżeli rolnik przekazał gospodarstwo
rolne Państwu.
4.
Wysokość renty inwalidzkiej ustala się według zasad przewidzianych przy ustalaniu
wysokości emerytury, z tym że w wypadkach, o których mowa w ust. 2, podstawę wymiaru
renty inwalidzkiej stanowi średnia roczna wartość sprzedanych produktów rolnych z
całego okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego, jeżeli okres ten jest krótszy niż
5 lat.
5.
Renta inwalidzka przysługuje łącznie obojgu małżonkom, choćby inwalidą I lub II grupy
był tylko jeden z nich. Przepisy art. 9 ust. 2-4 stosuje się odpowiednio.
1.
Renta rodzinna przysługuje dzieciom spełniającym warunki do uzyskania renty rodzinnej
w myśl przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin w
razie śmierci obojga rodziców, jeżeli chociaż jedno z rodziców miało ustalone prawo
do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie niniejszej ustawy.
2.
Renta rodzinna nie przysługuje dziecku, które przejęło gospodarstwo rolne jako następca.
3.
Wszystkim uprawnionym dzieciom przysługuje jedna łączna renta rodzinna, wynosząca
70% emerytury lub renty inwalidzkiej przysługującej rodzicom; zasady podziału renty
określają przepisy o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
Do emerytury i renty przysługują dodatki
1)
rodzinne - dla dzieci, wnuków i rodzeństwa,
2)
dla innych osób niż określone w pkt 1, pozostających na wyłącznym utrzymaniu osoby
pobierającej emeryturę lub rentę,
3)
z tytułu odznaczeń państwowych,
4)
z tytułu zaliczenia do I grupy inwalidów lub osiągnięcia 80 lat życia.
Dodatki rodzinne dla dzieci, wnuków i rodzeństwa przysługują na zasadach i w wysokości
określonych przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
1.
Dodatek dla osoby, o której mowa w art. 12 pkt 2, przysługuje, jeżeli osoba ta
1)
pozostawała we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem co najmniej przez 10 lat
przed przekazaniem gospodarstwa rolnego następcy lub Państwu,
2)
osiągnęła wiek: 65 lat mężczyzna i 60 lat kobieta albo jest inwalidą I lub II grupy,
3)
nie ma prawa do emerytury, renty albo świadczenia pieniężnego określonego w art. 23
ani też innych stałych źródeł dochodu.
2.
Dodatek, o którym mowa w art. 12 pkt 2, przysługuje także dożywotnikowi, choćby nie
spełniał warunków określonych w ust. 1 pkt 1, jeżeli gospodarstwo obciążone dożywociem
przekazane zostało Państwu.
3.
Dodatek dla osoby, o której mowa w ust. 1, wynosi 500 zł miesięcznie, a dla dożywotnika
- 750 zł miesięcznie.
4.
Dodatek wypłaca się bezpośrednio osobie, o której mowa w ust. 1 lub 2, na jej wniosek
albo z urzędu, gdy nie prowadzi ona wspólnego gospodarstwa z osobą pobierającą emeryturę
lub rentę bądź w razie śmierci osoby pobierającej to świadczenie.
1.
Osobie pobierającej emeryturę lub rentę, odznaczonej orderem lub tytułem honorowym,
określonym przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,
przysługuje dodatek w wysokości 25% pobieranego świadczenia.
2.
Z tytułu odznaczenia orderami lub tytułami honorowymi przysługuje tylko jeden dodatek.
1.
Osobie pobierającej emeryturę lub rentę, zaliczonej do I grupy inwalidów, przysługuje
dodatek w wysokości 500 zł miesięcznie, a w razie zaliczenia do I grupy inwalidów
z powodu utraty wzroku - w wysokości 800 zł miesięcznie.
2.
Osobie pobierającej emeryturę lub rentę, która ukończyła 80 lat życia, dodatek w wysokości
500 zł miesięcznie przysługuje bez konieczności orzekania o inwalidztwie.
Osobie pobierającej emeryturę lub rentę inwalidzką oraz członkom jej rodziny, a także
osobie uprawnionej do dodatku w myśl art. 14 lub do świadczenia pieniężnego określonego
w art. 23, przysługują świadczenia lecznicze i położnicze, zaopatrzenie w leki, przedmioty
ortopedyczne, środki opatrunkowe i pomocnicze, przysposobienie zawodowe oraz umieszczenie
w domu rencisty - w zakresie i na zasadach przewidzianych przepisami o powszechnym
zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
W razie śmierci osoby pobierającej emeryturę lub rentę, która przekazała gospodarstwo
rolne Państwu, oraz w razie śmierci członka rodziny pozostającego na wyłącznym utrzymaniu
takiej osoby, przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach i w wysokości przewidzianych
przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
1.
Emerytura lub renta inwalidzka z tytułu inwalidztwa powstałego z innych przyczyn niż
wypadek przy pracy w gospodarstwie rolnym lub choroba zawodowa, przysługująca rolnikowi,
który przekazał gospodarstwo rolne następcy, ulega zawieszeniu lub zmniejszeniu na
zasadach określonych przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników
i ich rodzin, jeżeli emeryt lub rencista osiąga zarobki z tytułu zatrudnienia albo
prowadzi inną działalność zarobkową.
2.
Jeżeli do emerytury lub renty inwalidzkiej uprawnieni są oboje małżonkowie, zawieszeniu
lub zmniejszeniu ulega część świadczenia przysługująca małżonkowi osiągającemu zarobki
z tytułu zatrudnienia lub dochody z innej działalności zarobkowej.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do rent rodzinnych.
1.
W razie zbiegu prawa do emerytury i renty przewidzianych niniejszą ustawą uprawnionemu
wypłaca się jedno, wybrane przez niego świadczenie.
2.
W razie zbiegu prawa do emerytury lub renty przewidzianych niniejszą ustawą z prawem
do innego świadczenia o charakterze rentowym uprawnionemu wypłaca się w całości wybrane
przez niego świadczenie powiększone o połowę drugiego.
3.
Dodatki, o których mowa w art. 12, przysługują do świadczenia wypłacanego w całości.
4.
Jeżeli do emerytury lub renty inwalidzkiej przewidzianych niniejszą ustawą uprawnieni
są oboje małżonkowie, przepisy ust. 2 i 3 stosuje się do części świadczenia przysługującego
małżonkowi uprawnionemu do innego świadczenia o charakterze rentowym.
Z emerytur i rent określonych ustawą mogą być potrącane zaległe składki na fundusz
emerytalny rolników, zaległe podatki i opłaty oraz inne należności określone przepisami
o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin - na zasadach i w
trybie przewidzianych tymi przepisami.
1.
Osobom, które po dniu 31 grudnia 1977 r. przekazały gospodarstwo rolne na własność
spółdzielni, przysługujące na podstawie dekretu emerytury lub renty zwiększa się
1)
z tytułu powierzchni przekazanego gospodarstwa - po 200 zł za pierwszy i drugi hektar
oraz po 50 zł za każdy następny hektar, nie więcej jednak niż 700 zł,
2)
za przekazane budynki
o wartości w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 50 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
3)
za przekazane lasy wchodzące w skład gospodarstwa rolnego
o wartości drzewostanu w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 10 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
4)
z tytułu zrzeczenia się prawa do korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich
- o kwotę 150 zł,
5)
z tytułu uprzedniego użytkowania ziemi przez spółdzielnię co najmniej przez 5 lat
- o kwotę odpowiadającą średniej miesięcznej rencie dzierżawnej, wypłacanej przez
spółdzielnię w okresie ostatnich 5 lat przed rokiem, w którym gospodarstwo zostało
przekazane na własność spółdzielni.
2.
Wartość budynków przyjmuje się według szacunku ustalonego dla obowiązkowego ubezpieczenia
przez Państwowy Zakład Ubezpieczeń, a wartość drzewostanu - według cen obowiązujących
w państwowym gospodarstwie leśnym, przy uwzględnieniu zasad szacowania określonych
w przepisach o scalaniu i wymianie gruntów; szacunek ten przyjmuje się według stawek
obowiązujących w dniu przekazania budynków lub lasów.
1.
Rolnik, który przekazał gospodarstwo rolne następcy lub Państwu, ma prawo do bezpłatnego
użytkowania działki gruntu rolnego o obszarze do 0,3 ha.
2.
Rolnik, który przekazał gospodarstwo rolne następcy lub Państwu wraz z budynkami,
ma prawo do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich
w rozmiarze niezbędnym do zaspokojenia potrzeb rolnika i jego rodziny.
3.
Uprawnienia określone w ust. 1 i 2 przysługują również dożywotnikowi, jeżeli wchodziły
one w skład dożywocia i dożywotnik faktycznie z nich korzystał.
4.
Jeżeli prawo do emerytury lub renty przysługuje obojgu małżonkom, uprawnienia określone
w ust. 1 i 2 przysługują im łącznie.
5.
Do korzystania z lokalu mieszkalnego, pomieszczeń gospodarskich oraz użytkowania działki
gruntu rolnego stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o służebności mieszkania i o użytkowaniu.
1.
Rolnikowi, który nieodpłatnie przekazał gospodarstwo rolne zstępnym przed wejściem
w życie ustawy, a który osiągnął wiek: 65 lat mężczyzna i 60 lat kobieta albo jest
inwalidą I lub II grupy i nie ma własnych stałych źródeł dochodu, przysługuje świadczenie
pieniężne w wysokości 750 zł miesięcznie, a jeżeli warunki te spełniają oboje małżonkowie,
przysługuje im łącznie świadczenie w wysokości 1.000 zł miesięcznie.
2.
Świadczenie przysługujące obojgu małżonkom podlega podziałowi na równe części na wniosek
jednego z nich.
3.
Świadczenie określone w ust. 1 przysługuje również rolnikowi, który zrzekł się własności
nieruchomości rolnej na podstawie przepisów prawa cywilnego.
1.
Rolnikowi przysługują świadczenia zakładów społecznych służby zdrowia, obejmujące
1)
opiekę zdrowotną otwartą,
2)
opiekę zdrowotną zamkniętą,
3)
świadczenia stacji pogotowia ratunkowego,
4)
zaopatrzenie w leki przez apteki otwarte,
5)
zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze,
6)
leczenie uzdrowiskowe.
2.
Świadczenia określone w ust. 1 przysługują również członkom rodziny rolnika oraz innym
osobom, które zamieszkują wspólnie z rolnikiem i pozostają na jego utrzymaniu. Wspólne
zamieszkiwanie nie jest wymagane w stosunku do dzieci uczących się poza stałym miejscem
zamieszkania.
3.
Świadczenia, o których mowa w ust. 1 i 2, przysługują na zasadach przewidzianych dla
pracowników i ich rodzin.
1.
Rolnikowi, który uległ wypadkowi przy pracy w gospodarstwie rolnym lub zachorował
na chorobę zawodową, przysługują
1)
zasiłek chorobowy - za każdy dzień niezdolności do pracy trwającej nieprzerwanie co
najmniej 30 kolejnych dni, nie dłużej jednak niż przez okres sześciu miesięcy i nie
dłużej niż do czasu uzyskania renty inwalidzkiej,
2)
jednorazowe świadczenie z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu -
na warunkach i w wysokości przewidzianych dla jednorazowego odszkodowania przysługującego
pracownikowi, który uległ wypadkowi przy pracy lub zachorował na chorobę zawodową,
3)
renta inwalidzka - na warunkach i w wysokości określonych w art. 10.
2.
Świadczenia określone w ust. 1 przysługują również małżonkowi rolnika, prowadzącemu
z nim wspólne gospodarstwo domowe, który uległ wypadkowi przy pracy w gospodarstwie
rolnym lub zachorował na chorobę zawodową.
Dzieciom rolnika oraz innym osobom pozostającym na utrzymaniu rolnika, które uległy
wypadkowi przy pracy w gospodarstwie rolnym, przysługuje
1)
zasiłek chorobowy oraz jednorazowe świadczenie określone w art. 25 ust. 1 pkt 1 i
2,
2)
renta inwalidzka, jeżeli wypadek spowodował inwalidztwo I lub II grupy - w wysokości
połowy kwoty przewidzianej w art. 7 ust. 1 dla 1 grupy sprzedaży.
Członkom rodziny rolnika, który zmarł wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym
lub wskutek choroby zawodowej, przysługują
1)
jednorazowe świadczenie na warunkach i w wysokości przewidzianych dla jednorazowych
odszkodowań przysługujących członkom rodziny pracownika, który zmarł wskutek wypadku
przy pracy lub choroby zawodowej,
2)
renta rodzinna, na warunkach i w wysokości określonych w art. 11.
Jeżeli z tytułu wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym przysługuje prawo do zasiłku
chorobowego lub jednorazowego świadczenia na podstawie niniejszej ustawy oraz prawo
do świadczeń o tym samym charakterze na podstawie innych przepisów, uprawnionemu wypłaca
się jedno, wybrane przez niego świadczenie.
1.
Za wypadek przy pracy w gospodarstwie rolnym uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną
zewnętrzną, które nastąpiło podczas
1)
wykonywania zwykłych czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego lub
w związku z wykonywaniem takich czynności,
2)
wykonywania zadań zleconych przez organizacje polityczne lub społeczne bądź w związku
z uczestnictwem w organizowanych przez te organizacje czynach społecznych.
2.
Za choroby zawodowe uważa się choroby określone przepisami wydanymi na podstawie art. 231 pkt 2 Kodeksu pracy.
3.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zasady i tryb ustalania okoliczności
i przyczyn wypadków przy pracy w gospodarstwie rolnym, orzekania o niezdolności do
pracy lub inwalidztwie, spowodowanych wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym
lub chorobą zawodową oraz wysokość i tryb przyznawania zasiłku chorobowego.
1.
Kobiecie prowadzącej gospodarstwo rolne oraz małżonce rolnika, pozostającej z nim
we wspólnym gospodarstwie domowym, przysługuje zasiłek porodowy z tytułu urodzenia
dziecka lub przyjęcia dziecka w wieku do 1 roku na wychowanie z zamiarem jego przysposobienia,
jeżeli do sądu opiekuńczego został zgłoszony wniosek o przysposobienie.
2.
Zasiłek porodowy wynosi 500 zł na każde dziecko.
1.
Rolnikowi przysługuje zasiłek w wysokości 500 zł miesięcznie na każde dziecko w wieku
do 16 lat, które ze względu na stan fizyczny, psychiczny lub psychofizyczny wymaga
stałej opieki innej osoby, polegającej na konieczności pielęgnacji lub na systematycznym
współdziałaniu w leczeniu i rehabilitacji.
2.
Zasiłek, o którym mowa w ust. 1, przysługuje także na dziecko, które ukończyło 16
rok życia, jeżeli zostało ono zaliczone do I lub II grupy inwalidów.
3.
Okoliczności określone w ust. 1 i 2 ustalają komisje lekarskie do spraw inwalidztwa
i zatrudnienia.
1.
Prawo do świadczeń pieniężnych określonych ustawą ustala i świadczenia te wypłaca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
2.
Świadczenia, o których mowa w ust. 1, przyznaje się na wniosek zainteresowanego.
Odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawach
1)
świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego - rozstrzygają organy właściwe do rozpatrywania
odwołań w sprawach świadczeń z powszechnego zaopatrzenia emerytalnego pracowników
i ich rodzin,
2)
innych świadczeń przysługujących rolnikom i członkom ich rodzin - rozstrzygają organy
właściwe do rozpatrywania odwołań w sprawach świadczeń z ubezpieczenia społecznego
przysługujących pracownikom i członkom ich rodzin.
Przy ustalaniu prawa do świadczeń pieniężnych określonych ustawą oraz ich wysokości
ustalenia naczelnika gminy oraz organów prowadzących ewidencję sprzedaży produktów
rolnych są wiążące dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i organów odwoławczych w postępowaniu
rentowym.
Świadczeń w naturze dla osób pobierających świadczenia emerytalne udzielają właściwe
zakłady społeczne służby zdrowia.
W nie unormowanych ustawą sprawach dotyczących postępowania o świadczenia, wypłaty
świadczeń oraz obowiązków osób pobierających świadczenia stosuje się
1)
w zakresie świadczeń emerytalnych - przepisy o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników i ich rodzin,
2)
w zakresie innych świadczeń pieniężnych - odpowiednio przepisy o świadczeniach z ubezpieczenia
społecznego dla pracowników i ich rodzin.
1.
Tworzy się fundusz emerytalny rolników.
2.
Fundusz tworzy się ze składek opłacanych przez rolników oraz z dotacji budżetu Państwa.
3.
Środki funduszu przeznacza się na wypłatę świadczeń określonych ustawą.
Obowiązek opłacania przez rolnika składki powstaje od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego,
w którym rolnik rozpoczął prowadzenie gospodarstwa rolnego, a ustaje - z końcem miesiąca
kalendarzowego, w którym rolnik przestał prowadzić gospodarstwo rolne.
Podstawę wymiaru składki stanowi przychód szacunkowy gospodarstwa rolnego.
Rolnik, który rozpoczął prowadzenie gospodarstwa rolnego przed ukończeniem 35 lat
życia, zwolniony jest od obowiązku opłacania składki przez okres pierwszych 5 lat
gospodarowania.
1.
Kwota składki uiszczonej przez rolnika przekazującego gospodarstwo następcy podlega
zwrotowi, jeżeli rolnik osiągnął wiek emerytalny albo zaliczony został do I lub II
grupy inwalidów i nie nabył prawa do emerytury lub renty inwalidzkiej.
2.
Zwrot składki, o której mowa w ust. 1, następuje w miesięcznych ratach, odpowiadających
rocznej wysokości najniższej składki.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia zasady tworzenia funduszu emerytalnego
rolników, zarządzania nim, szczegółowe zasady i tryb wymierzania, pobierania i zwrotu
składek, a także środki odwoławcze przysługujące w tych sprawach.
1.
Gospodarstwo rolne może być przekazane tylko jednemu następcy, a jeżeli następca pozostaje
w związku małżeńskim - także obojgu małżonkom.
2.
Przekazanie gospodarstwa rolnego kilku następcom może nastąpić, jeżeli wpłynie to
na poprawę struktury obszarowej i zwiększenie produkcji towarowej gospodarstw rolnych
prowadzonych przez następców.
3.
Pierwszeństwo w przejęciu gospodarstwa rolnego ma następca pracujący w tym gospodarstwie,
wskazany przez rolnika.
4.
Następcy, który nie przejął gospodarstwa rolnego, a dla którego praca w tym gospodarstwie
stanowiła wyłączne źródło utrzymania, terenowe organy administracji państwowej umożliwią
zatrudnienie, a w miarę potrzeby - również przyuczenie do wykonywania określonej pracy.
5.
Osobie, o której mowa w ust. 4, zalicza się okres pracy w gospodarstwie rolnym po
ukończeniu 16 lat życia do okresu zatrudnienia, od którego zależy przyznanie emerytury
w myśl przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,
jeżeli po przekazaniu gospodarstwa przez rolnika była zatrudniona co najmniej przez
5 lat.
Przekazanie następcy lub Państwu gospodarstwa rolnego objętego wspólnością ustawową
nie wymaga zgody małżonka, który ma prawo do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie
niniejszej ustawy lub innych przepisów albo dla którego praca w gospodarstwie rolnym
nie stanowiła głównego źródła utrzymania bądź też jeżeli gospodarstwo rolne wykazuje
niski poziom produkcji rolnej w rozumieniu przepisów szczególnych.
W razie braku następców lub gdy następca nie spełnia warunków do przejęcia gospodarstwa
rolnego albo odmówił jego przejęcia, gospodarstwo rolne na wniosek rolnika przejmuje
Państwo.
Jeżeli rolnik jest właścicielem lub posiadaczem kilku gospodarstw rolnych, przekazaniu
podlegają wszystkie gospodarstwa.
1.
Jeżeli rolnik, który przekazuje gospodarstwo rolne następcy
1)
dzierżawi grunty rolne, następca wstępuje w stosunek dzierżawy,
2)
wydzierżawia grunty rolne, następca wstępuje w prawa wydzierżawiającego.
2.
Rolnik spełniający warunki do emerytury lub renty inwalidzkiej, który dzierżawi grunty
rolne, ma prawo wypowiedzieć umowę dzierżawy z zachowaniem 6-miesięcznego terminu
wypowiedzenia.
1.
Następca przejmuje gospodarstwo rolne wraz z zadłużeniami związanymi z prowadzeniem
gospodarstwa, z wyjątkiem zaległych składek na fundusz emerytalny rolników oraz podatków
i opłat, które potrąca się z przysługującej rolnikowi emerytury lub renty inwalidzkiej,
na zasadach określonych w art. 21.
2.
Jeżeli nieruchomość wchodząca w skład gospodarstwa rolnego jest obciążona na rzecz
osób trzecich hipotekami lub innymi prawami oraz dożywociem, następca przejmuje gospodarstwo
rolne wraz z tymi obciążeniami.
Następca, który przejął gospodarstwo rolne lub jego część na własność, nie może przed
upływem 10 lat od daty przejęcia zbyć w całości lub w części nieruchomości wchodzących
w skład tego gospodarstwa. Zbycie nieruchomości lub jej części przed upływem tego
terminu może nastąpić za zgodą naczelnika gminy jedynie w wypadkach społecznie i gospodarczo
uzasadnionych.
W razie przejęcia przez Państwo gospodarstwa rolnego Państwo odpowiada za zadłużenia
dotychczasowego właściciela wobec jednostek gospodarki uspołecznionej, związane z
prowadzeniem gospodarstwa oraz z tytułu obciążeń na rzecz osób trzecich hipotekami
lub innymi prawami ujawnionymi w księdze wieczystej lub w zbiorze dokumentów - do
wysokości wartości przejętej nieruchomości lub gospodarstwa.
1.
Z gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu rolnik może wyłączyć budynki lub niektóre
z nich oraz inwentarz żywy i martwy.
2.
Budynki wyłączone przez rolnika stanowią odrębny przedmiot własności. Z odrębną własnością
tych budynków związana jest służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania
z budynków.
3.
Budynki, o których mowa w ust. 1, mogą być na wniosek rolnika przejęte na własność
Państwa w zamian za dodatek do emerytury lub renty, o którym mowa w art. 8 ust. 1
pkt 2. Decyzję o przejęciu podejmuje naczelnik gminy.
4.
W razie sprzedaży budynków, o których mowa w ust. 1, Państwu przysługuje prawo pierwokupu
po cenie odpowiadającej szacunkowi obowiązującemu przy ubezpieczeniu budynków przez
Państwowy Zakład Ubezpieczeń, a w razie darowizny lub zamiany - prawo wykupu, przy
odpowiednim zastosowaniu przepisów o pierwokupie. W wypadku wykonania prawa pierwokupu
koszty związane z przeniesieniem własności na osobę trzecią pokrywa Państwo.
1.
Przekazanie gospodarstwa rolnego następcy następuje w drodze umowy pisemnej sporządzonej
przez naczelnika gminy. Naczelnik gminy odmawia w formie decyzji sporządzenia umowy,
jeżeli nie zostały zachowane warunki ustawy.
2.
Przekazanie gospodarstwa rolnego Państwu następuje w drodze decyzji naczelnika gminy.
3.
Umowa i decyzja, o których mowa w ust. 1 i 2, stanowią podstawę do ujawnienia stanu
własności w ewidencji gruntów oraz na wniosek rolnika w księdze wieczystej.
4.
Naczelnik gminy składa gminnej radzie narodowej okresowe sprawozdania z zawartych
przed nim umów o przekazywaniu przez rolników gospodarstw rolnych następcom oraz o
decyzjach w sprawach przejęcia gospodarstw rolnych przez Państwo za emeryturę, rentę
lub odpłatnie.
1.
Jeżeli właściciel gospodarstwa rolnego nie spełnia warunków do uzyskania emerytury
lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa
rolnego mogą być na jego wniosek w całości lub w części przejęte odpłatnie przez Państwo.
2.
Przejęcie nieruchomości obciążonych dożywociem uzależnione jest od zgody dożywotnika.
3.
Gospodarstwo rolne może być przejęte w myśl ust. 1 również od właściciela, który spełnia
warunki do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie niniejszej ustawy, jeżeli
nabył on prawo do emerytury lub renty na podstawie innych przepisów.
1.
Należność za nieruchomości przejęte przez Państwo w myśl art. 53 ustala się według
cen określonych w przepisach o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych.
2.
Jeżeli przedmiotem odpłatnego przejęcia są wszystkie nieruchomości, których obszar
nie przekracza 3 ha użytków rolnych, a właściciel jest zatrudniony na stałe poza gospodarstwem,
wojewoda może zezwolić na ustalenie ceny wyższej od cen, o których mowa w ust. 1;
cena ta nie może być jednak wyższa od przeciętnych cen stosowanych w obrocie między
rolnikami na terenie danej miejscowości lub gminy.
3.
Wypłata należności następuje w ratach miesięcznych, a w szczególnych wypadkach jednorazowo.
1.
Jeżeli przedmiotem odpłatnego przejęcia na własność Państwa są wszystkie nieruchomości,
właściciel ma prawo zatrzymać budynki bądź niektóre z nich; art. 51 ust. 2 i 4 stosuje
się odpowiednio.
2.
Właścicielowi, który przekazał Państwu nieruchomości wraz z budynkami, przysługuje
prawo do bezpłatnego
1)
korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich w rozmiarze niezbędnym
do zaspokojenia jego potrzeb,
2)
użytkowania działki gruntu o obszarze do 0,3 ha.
W tych wypadkach stosuje się przepis art. 22 ust. 5.
Państwo przejmuje odpłatnie nieruchomości wolne od obciążeń, z wyjątkiem zadłużeń
i obciążeń określonych w art. 50 oraz służebności gruntowych, które utrzymane zostaną
w mocy w decyzji o przejęciu nieruchomości.
Odpłatne przeniesienie własności nieruchomości na rzecz Państwa oraz ustalenie uprawnień
właściciela określonych w art. 55 ust. 2 następuje w formie decyzji naczelnika gminy.
1.
Jednostki gospodarki uspołecznionej mogą nabywać odpłatnie nieruchomości na warunkach
określonych w art. 53-56.
2.
Przeniesienie własności nieruchomości w wypadkach określonych w ust. 1 następuje w
formie umowy pisemnej zatwierdzonej decyzją naczelnika gminy.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia
1)
szczegółowe zasady i warunki przekazywania gospodarstw rolnych następcom lub Państwu
oraz warunki, jakim powinien odpowiadać następca,
2)
szczegółowe zasady odpowiedzialności Państwa z tytułu zadłużeń rolnika przekazującego
gospodarstwo Państwu i praw osób trzecich obciążających to gospodarstwo oraz tryb
ich uregulowania,
3)
szczegółowe zasady i tryb spłaty należności za nabyte przez Państwo budynki,
4)
szczegółowe zasady i tryb spłaty należności za gospodarstwo przejęte przez Państwo
odpłatnie oraz oprocentowania tych należności.
Rolnikowi przekazującemu gospodarstwo rolne Państwu po dniu wejścia w życie ustawy
emerytura lub renta inwalidzka przysługuje od dnia spełnienia warunków wymaganych
do ich uzyskania.
1.
Rolnikowi przekazującemu po dniu wejścia w życie ustawy gospodarstwo rolne następcy
emerytura lub renta inwalidzka przysługuje - z uwzględnieniem ust. 2 i 3 - od dnia
1 lipca 1980 r., a jeżeli warunki do uzyskania tych świadczeń spełnione zostały po
tej dacie - od dnia ich spełnienia.
2.
Rolnikowi, który do dnia 30 czerwca 1980 r. przekaże gospodarstwo następcy i osiągnie
80 lat życia albo zaliczony zostanie do I lub II grupy inwalidów, emerytura lub renta
inwalidzka, przysługuje od dnia spełnienia tych warunków.
3.
W wypadkach, o których mowa w ust. 2, emerytura lub renta inwalidzka przysługuje,
choćby nawet rolnik sprzedał jednostkom gospodarki uspołecznionej produkty rolne o
wartości mniejszej niż 15.000 zł; w tym wypadku świadczenia przysługują w wysokości
przewidzianej w art. 7 ust. 1 dla I grupy sprzedaży.
Przy ustalaniu prawa do świadczeń emerytalnych oraz ich wysokości uwzględnia się wartość
produktów rolnych sprzedanych jednostkom gospodarki uspołecznionej po dniu 1 stycznia
1977 r.
Rolnikowi, który nie spełnia warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lub w art.
10 ust. 1 pkt 2, emerytura lub renta przysługuje, jeżeli wytwarzał i sprzedawał jednostkom
gospodarki uspołecznionej produkty rolne o wartości nie mniejszej niż 15.000 zł w
każdym roku, licząc od dnia 1 stycznia 1977 r. do końca roku poprzedzającego rok przekazania
gospodarstwa, oraz jeżeli spełnia pozostałe warunki wymagane do przyznania tych świadczeń.
Podstawę wymiaru emerytury lub renty inwalidzkiej, do której prawo powstało przed
dniem 1 stycznia 1982 r., stanowi przeciętna roczna wartość produktów rolnych, sprzedanych
jednostkom gospodarki uspołecznionej w okresie od dnia 1 stycznia 1977 r. do końca
roku poprzedzającego rok, w którym powstało prawo do świadczenia.
Świadczenia pieniężne dla rolników, którzy przekazali nieodpłatnie gospodarstwo rolne
zstępnym lub zrzekli się własności nieruchomości rolnej na podstawie przepisów prawa
cywilnego przed dniem wejścia w życie ustawy, przysługują poczynając od dnia 1 lipca
1980 r.
Świadczenia określone w art. 25-27 przysługują z tytułu wypadku przy pracy w gospodarstwie
rolnym, który zdarzył się począwszy od dnia wejścia w życie ustawy, a z tytułu choroby
zawodowej, jeżeli uszczerbek na zdrowiu spowodowany taką chorobą został stwierdzony
po tym dniu.
Zasiłek porodowy, o którym mowa w art. 30, przysługuje z tytułu urodzenia dziecka
lub wzięcia go na wychowanie, począwszy od dnia 1 lipca 1980 r.
Zasiłek na dziecko wymagające stałej opieki, o którym mowa w art. 31, przysługuje
począwszy od dnia 1 lipca 1980 r.
Składki na fundusz emerytalny rolników rolnik opłaca począwszy od dnia 1 lipca 1977 r.,
chyba że rozpoczął prowadzić gospodarstwo rolne po tym dniu.
1.
Nie zrealizowane do dnia wejścia w życie ustawy spłaty z tytułu przekazania gospodarstwa
rolnego na własność Państwa za spłaty pieniężne na zasadach określonych w art. 28-30 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność
Państwa za rentę i spłaty pieniężne
(Dz. U. Nr 21, poz. 118) podlegają realizacji na zasadach dotychczasowych.
2.
Jeżeli rolnik nie podjął spłat i osiągnął wiek emerytalny lub jest inwalidą, na jego
wniosek przyznaje się zamiast spłat emeryturę lub rentę inwalidzką w wysokości przewidzianej
niniejszą ustawą dla rolników przekazujących gospodarstwa Państwu.
1.
Wypłacane w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy renty przysługujące na podstawie
ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa
za rentę i spłaty pieniężne
(Dz. U. Nr 21, poz. 118) podwyższa się z dniem 1 lipca 1978 r. o 150 zł.
2.
Począwszy od dnia 1 stycznia 1980 r. renty, o których mowa w ust. 1, nie mogą być
niższe od emerytur przewidzianych w art. 7 ust. 1 dla I grupy sprzedaży.
3.
Do rent, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy art. 9, 12-18, 20, 30, 35 i
36.
W art. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących
pracę na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej na podstawie umowy agencyjnej lub
umowy zlecenia
(Dz. U. Nr 45, poz. 232 i z 1976 r. Nr 40, poz. 235) wprowadza się następujące zmiany
a)
w ust. 1
-
pkt 3 otrzymuje brzmienie
„
3)
mają ustalone prawo do emerytury lub renty, chyba że zgłoszą wniosek o objęcie ubezpieczeniem.
”
,
-
pkt 4 skreśla się,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie
„
2.
Ubezpieczenie obejmuje jednak osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, jeżeli podlegają
przepisom o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich
rodzin.
”
W dekrecie z dnia 4 marca 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym członków rolniczych spółdzielni
produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych oraz ich rodzin
(Dz. U. Nr 10, poz. 54) wprowadza się następujące zmiany
1)
po art. 21 dodaje się art. 21a w brzmieniu
„
Art. 21a.
1.
Osobom, które po dniu 31 grudnia 1977 r. przekazały gospodarstwo rolne na własność
spółdzielni, przysługujące na podstawie dekretu emerytury lub renty zwiększa się
1)
z tytułu powierzchni przekazanego gospodarstwa - po 200 zł za pierwszy i drugi hektar
oraz po 50 zł za każdy następny hektar, nie więcej jednak niż 700 zł,
2)
za przekazane budynki
o wartości w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 50 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
3)
za przekazane lasy wchodzące w skład gospodarstwa rolnego
o wartości drzewostanu w tys. zł
kwota zwiększenia emerytury w zł
od 10 do 100
100
ponad 100 do 200
200
ponad 200
300
4)
z tytułu zrzeczenia się prawa do korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich
- o kwotę 150 zł,
5)
z tytułu uprzedniego użytkowania ziemi przez spółdzielnię co najmniej przez 5 lat
- o kwotę odpowiadającą średniej miesięcznej rencie dzierżawnej, wypłacanej przez
spółdzielnię w okresie ostatnich 5 lat przed rokiem, w którym gospodarstwo zostało
przekazane na własność spółdzielni.
2.
Wartość budynków przyjmuje się według szacunku ustalonego dla obowiązkowego ubezpieczenia
przez Państwowy Zakład Ubezpieczeń, a wartość drzewostanu - według cen obowiązujących
w państwowym gospodarstwie leśnym, przy uwzględnieniu zasad szacowania określonych
w przepisach o scalaniu i wymianie gruntów; szacunek ten przyjmuje się według stawek
obowiązujących w dniu przekazania budynków lub lasów.
”
,
2)
art. 23 skreśla się.
W art. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym rzemieślników i
niektórych innych osób prowadzących działalność zarobkową na własny rachunek oraz
ich rodzin
(Dz. U. Nr 40, poz. 235) wprowadza się następujące zmiany
a)
w ust. 1
-
pkt 3 otrzymuje brzmienie
„
3)
mają ustalone prawo do emerytury lub renty, chyba że zgłoszą wniosek o objęcie ubezpieczeniem.
”
,
-
pkt 4 skreśla się,
b)
ust. 3 otrzymuje brzmienie
„
3.
Ubezpieczenie obejmuje jednak osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, jeżeli podlegają
przepisom o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich
rodzin.
”
1.
Przez użyte w ustawie określenia
1)
rolnik - rozumie się właściciela lub posiadacza gospodarstwa rolnego o powierzchni
powyżej 0,5 ha gruntów rolnych i leśnych, który nie jest objęty ubezpieczeniem społecznym
na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym członków rolniczych spółdzielni
produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych oraz ich rodzin,
2)
następca - rozumie się zstępnych, rodzeństwo i dzieci rodzeństwa rolnika oraz jego
pasierbów i wychowanków, którzy posiadają kwalifikacje do prowadzenia gospodarstwa
rolnego, nie przekroczyli 55 lat życia i nie są inwalidami I lub II grupy; w razie
braku takich osób następcą może być współwłaściciel gospodarstwa spełniający te warunki,
3)
przekazanie gospodarstwa rolnego następcy - rozumie się nieodpłatne przeniesienie
na rzecz następcy posiadania oraz własności, jeżeli rolnik jest jego właścicielem,
4)
przekazanie gospodarstwa rolnego Państwu - rozumie się nieodpłatne przeniesienie na
rzecz Państwa własności i posiadania gospodarstwa rolnego,
5)
naczelnik gminy - rozumie się również inne terenowe organy administracji państwowej
stopnia podstawowego,
6)
lata, w których rolnik wytwarzał w prowadzonym gospodarstwie rolnym produkty rolne
i sprzedawał je jednostkom gospodarki uspołecznionej - rozumie się lata kalendarzowe,
w których nastąpiła sprzedaż tych produktów.
2.
Ilekroć ustawa uzależnia prawo do świadczeń od przekazania gospodarstwa rolnego następcy
lub Państwu, warunek ten uważa się za spełniony również, jeżeli gospodarstwo zostało
zwrócone właścicielowi przez posiadacza.
1.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady stosowania ustawy
do rolników będących współwłaścicielami gospodarstw rolnych lub członkami zespołów
rolników indywidualnych.
2.
Rada Ministrów może w drodze rozporządzenia
1)
rozciągnąć przepisy ustawy na inne osoby, które sprzedają jednostkom gospodarki uspołecznionej
wytworzone produkty rolne, określając zakres przysługujących im świadczeń, warunki
wymagane do ich nabycia oraz ich wysokość,
2)
zmieniać wysokość kwot określających wartość sprzedanych produktów rolnych, od której
zależy prawo i wysokość świadczeń emerytalnych.
1.
Traci moc ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa
za rentę i spłaty pieniężne
(Dz. U. Nr 21, poz. 118), z wyjątkiem art. 9 ust. 2, w którym skreśla się wyrazy: „określone w ust. 1”, a także art. 41, który zachowuje moc do dnia 31 grudnia 1979 r.
2.
W razie przejęcia na własność Państwa gospodarstwa rolnego na podstawie art. 9 ust.
2 ustawy, o której mowa w ust. 1, rolnikowi przysługuje emerytura lub renta inwalidzka
przewidziana w niniejszej ustawie. Przy przejmowaniu stosuje się odpowiednio przepisy
niniejszej ustawy o przekazywaniu gospodarstw rolnych Państwu.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1978 r.