Rozporządzenie Ministra Przemysłu Maszynowego z dnia 25 marca 1975 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy elektrolitycznej obróbce powierzchni.

§ 1. Rozporządzen i e dotycz y warun ków bezpiec ze ń­

s t w a i higieny pr acy w zakł d d a ch pr ac y lub oddziała c h

z akła d ó w pr a cy ,' w kt ór yc h pro wa dz i się e lek trolity czne

oczyszczanie _i przyg o tow ywa nie pow ie rzchni oraz wy twa rz an ie powłok galwani cznych i ich usu wanie, zwa ny ch

d a le j "ga lwanizer niami" ,

2. Pomieszczenia galwanizernI.

§ 2. 1. Ga lwanizern ie um ie szc za ne w b ud y nku wspólny m z innymi oddz i ałami po winny być w zasadzie.- lok:a lizo wa ne przy ścianach zewnętrznych budynku i ,oddzielone od innych oddziałów ści a ną,

i ściekami cyjankalicznymi. Rurociągi powinny być tak

prowadzoną i zabezpie.czone, aby nie mogło nastąp i ć połączenie się ich zawartości.

2. Kanały przełazowe powinny być przed

do nich ludzi skutecznie przewietrzone.

wejściem

Wysokość

pomieszczeń

galwanizerni powinna

w obiektach nowo budowanych co najmniej 4,2 m,

a w obiektach modernizowanych 3,2 m.

§ 4.

wynosić

§ 5. 1. Sciany i sufity pomieszczeń produ!f;cyjnych

i pomocniczych galwan izerni, w których używa się do produkcji lub przechowuje kwasy, ługi i inne chemikalia, powinny być gładkie, bez pęknięć i innych uszkodzeń, nienasiąkliwe, łatwo zmywalne i zabezpieczone chemoodpornie.

2. Styki ścian oraz ścian

podłogi

powinny

być

za-

okrąglone.

2. Dopuszcza si~ lokalhowanie galwanizerni w obiektach wielokondygnacyjnych pod warunkiem szczelnego

zabezpi a czenia stropu nad i pod ga l wan i ze rnią.

'

3. W podpiwniczeniach g a lwanizerni mogą być · instalowane jedynie urządz e nia pomocnicze związane ZV.4l1c:h,em

galwanizerni.

§ 3. 1. Kąpiele i ścieki kw a śn e , -a lka l icz n e i -~rQm i a­

nowe nie mogą być odprowadza ne wspóln ie--'z ~ąpielami .

3. W pomieszczeniach, o których mowa w ust. l,

drewniane i metalowe elementy budowlane powinny być

zabezpieczone chemoodpornie.

§ 6. 1. Podłogi w pomieszczeniach galwanizerni po:'

winny być nienasiąkliwe, nieprzepuszczalne, przystosowane do cźęstego zmywania . Nachylenie podłogi w kierunku

kratek ścieko w ych powinno zapewriiać swobodny spływ

ścieków.

=

pz!imnlk Ustaw Nr 11

:t14

~

Poz. 55

~--~--------------------~--~------------~ -------------------------------------------~~

2. ' Wokół 'Wsżys't'kich 6tw'orów ' prŻelotowych' ~ ~; poladzkacli powinny być krawężniki.

3. W pomieszczeniach, w których odbywa się praca

na mokro, na podłodze stanowisk pracy powinny być uło­

żone podesty, które nie mogą utrudniać chodzenia, swobodnego spływu ścieków i zmywania p o dłogi. Podłogi

i podesty powinny mieć nie śliską powierzchnię.

§ 7. W pomieszczeniach galwanizerni powinny znajdować się wodociągowe

zawory czerpalne ze

i wężami do spłukiwania podłóg i ścian.

złączkami

§ 10. 1. ,. QPsługiwane ręczn ie wanny z .k ąpielam i toksycznymi, wydzielającymi szkodliwe gazy, pary, rozpylone cząstki kąp ieli lub z wodą o temperaturze powyż e j

60°C, powi'llny być wypos a żo'ne w miejscowe odciągi wentylacyjne, przy czym

1) wanny o sz erok ości lustra

kąpiel,i

do 0,7 m powinny

szczelinowy umies zczony

na jednym z dłuższych boków w ann y,

być

wyposażone

w

wyciąg

2) wanny o szerokości lustra kąpieli większej od 0,7 m

powinny być wyposażone w dw ustronny wyciąg

szczelinowy lub wyciąg i naw iew umieszczone na

dłuższych bokach wanny.

wyciągowej, zastosowany przy

linia ch obróbczych, automatach galwanizerskich itp . . urządzeniach, powinien z ape wniać skuteczne odciąganie szkodliwych dla zdrowia par i gazów w

miejscu ich powstawania.

2. System wentylacji

3. Urządzenia produkcyjne l hicbnologla.

%~echanizowanych

§ 8. 1. Urządzenia przeznaczone do prowadzenia procesów chemicznych lub e,lektrochemicznych powinny być

wykonane z mater,iału odpornego na działanie środowiska

lub być pokryte ' powłoką z takiego materiału.

2. Warunki bezpiecznej i higienicznej obsługi oraz

konserwacji urządzeń powinny być określone w dokumentacji techniczno-ruchowej oraz w instrukcjach obsługi.

3. Odległość między pozi omem kąpieli w wannie

a krawędzią wyciągu szczelinowego po zanurze niu w ką­

pieli maksymalnej ilości detall powinna wynos ić nie mniej

niż 0, 15 m.

górnych krawędzi wanien od poziomu, na którym stoi pracownik, powinna wynosić co

.na jmniej 0,8 m.

4. Wentylacja służąc il do odprowadzania mgły kwasu

chromowego powinna być zaopa trzona w urządzenia do

jej wychwytywania .

2. Ręczne zanurzanie

puszczalne jest, gdy

§ 11. przy wszystkich innych urządzen iac h, w zależ­

ności od potrzeby, powinny być instalowane urządzenia

§ 9.

1)

1.

Odległość

wyjmowanie przedmiotów do-

wentylacji miejscowej lub s t-anowiskowej.

ciężar

przedmiotu, np. zawieszaka wraz

. anodą itp., nie przekracza 10 kg,

:I

detalami,

§ 12. Wal1I1y :I ką'p ie lami cyjankalicznymi powinny

. być oddzielone od wanien z kąpielami , kwaśnymi w spo2) odległość między brzegiem wanny a miejscem zawie- lób uniemożliwiający połączenie się kąpieli, ścieków i par.

szenia przedmiotu nie Jest wfę'ksza niż 0,8 m; do odległości tej wlicza się szerokość ssawy zaInstalowa§ 13. Powierzchnie kąpieli do chromowania i kąpieli

nej przy krawędzi wanny od strony obsłu9i,

trących powinny być pokrywane środkami mechanicznywysokość

3)

wanny liczona od poz iomu, na którym stoi

pracownik, do górnego obrysu 'wanny nie jest więk­

sza niż 1,1 m.

3. S zeroko ść przejść między wannami, ciągami wanien

lub innymi urządzeniami powinna wynosić minimum

1) 0,7 m - jeżeli przejście służy tylko do celów komunikacyjnych,

2) 1,2 m - jeżeli wanny są obsługiwane ty'l ko :I jednej

strony przejścia,

3) 1,5 m ~ jeżeH wanny

są

obsługiwane

z obu atron

przejścia.

4. Instalacja doprowadzająca wodę przemysłową do

wanien powinna. być rozwiązana w sposób wykluczający

możliwość zassania kąpieli do przewodów w razie wytworzenia się w nich podciśnienia.

Jeżeli wanny oz kąpielami są ogrzewane wężowni­

z gorącą wodll lub parą, ciśnienie czynnika gr~ew­

czego nie może przekraczać

5.

ca~i

1) dla pary -

«5 atn,

R) dla wody -

JO atn.

mi lub chemicznymi za be zpiecz ającymi przed wydzielaniem się par. Jeżeli środki te są skuteczne, d opu szc za się

niestosowanie ciągłej wen tylacji wyciągowej.

§ 14. Wanny i inne urządzenia za wie r ając e k ąp iel e

toksyczne, żrące, parzące lub kąp iel e o wysokiej temperaturze powinny być za op atrzone w napisy ostrzegawcze

umieszczone w widocznym miejscu.

§ 15. Instalowanie poza galwanizerniami zme chan izowanych linii, automatów galwanizerskich, urządzeń do

fosforowania, myjek itp. urządzeń jest dopuszczalne pod

warunkiem zachowania wymagań bezpiecznej i higienicznej pracy l tylko wtedy, gdy jest to niezbędne ze wzglę­

dów technologicznych, na przykład w wi e loczynnościo­

wych liniąch obróbczych.

§ 16. Do kąpieli o temperaturze

wyższej od 100°C

detale jedynie całkow i cie suche lub stolować inne sposoby za. pobiegające rozpryskiwaniu

się

kąp i eli.

.

można

zanurzać

§. 17. Jeżeli w pomieszczeniach galwanizerni są stolowane łatwo palne rozpuszczalniki lub inne łatwo palne

materiały, powinny być zachowane zarówno wymagania

przepisów bezpiecz-eństwa i higieny pracy, jak i prz:episów

przeciwpoŻilrowych.

.

,

D

__z_ie_n_n_ik__U_s__t_a=w~N~r~l~t____________________~____~

. __~tI5

4. Wentylacja I neutralizacja ścieków.

§ 18. 1. W pomieszczeniach galwąnizerni powinn a

wentylacja ogólna naturalna i mechaniczna, zapewniająca co najmniej lO-krotną wymianę powietrza w ciągu

godziny . Kierunek zasysa'nia powietrza powinien być

zgodny z kierunkiem gra witacyjnego spływu zanieczyszbyć

czeń.

2. Wentylacja, o której mowa w ust. t, powinna być

podciśnieniową;

wielkość ciśnienia

powinna

wynosić od 95 do 90% ciśn,enia atmosferycznego.

wentylacją

3. Uruchomienie ogólnej wentylacji mechanicznej powinno być możliwe zarówno od wewnątrz, jak i z zewnątrz pomieszczeń.

W pomieszczeniach, w których nastąpiła przerwa

urząd ze ń wentylacji wyciągowej, można rozpocząć pracę po upł yW ie co najmniej 10 minut od uruchomienia urządzeń wentylacyjnych.

4.

w

działaniu

~

Poz. 65

nych. Drzwi te powinny być zamykane na dwa niezależ­

ne zamki, do których klucze powinni mieć dwaj upoważ­

nieni pracownicy.

2. Otwieranie magazynu l pobieranie trucizn powinno

się

co najmniej dwuosobowo. Każdorazowe

otwarcie magazynu powinno być odnotowane w książce

magazynu.

odbywać

3. Na drzwiach pomieszczeń magazynowych powinny

być

umieszczone napisy o zakazie

wstępu

osób nieopo-

ważni onych.

. § 24. Cyjanki oraz środki chemiczne stosowane do

oczyszczania ścieków należy przechowywać w oddzielnych magazynach, wybudowanych i wyposażonych zgodnie z warunkami określonymi w odrębnych przepisach.

§ 25. 1. Kwasy, ługi oraz inne chemikalia, z wyjąt­

kiem określonych w § 24, mogą być przechowywane w

tym samym pomieszczeniu magazynowym pod warunkiem,

że

i instalac"je wentylacji wyciągo­

wej, odprowadzające z pomieszczeń galwanizerni szkodliwe gazy i . pary, powinny od p ow iad ać warunkom okreś l o­

nym przepisami o ochronie środowiska naturalnego.

§ 19.. 1.

Urządzenia

2. Od ległość czerpni powietrza od wyrzutni powinna

tak obliczona, aby nie było możliwości zaczerpnięcia

p o wietrza zanieczyszczonego.

być

3.

wośCi

Kanały

wen tylac yjne powinny być w miarę możli­

w urządzen)a filtracyjne i odwadnia-

wypos.ażone

jące.

§ 20. Jeżeli w trakcie procesów technologicznych wysub5tancje" które mogą ze sobą tworzyć mieszaniny wybuchowe lub wchodzą ze sobą w r eakcje, w

których wyniku powstają :Subs tancje to"ksyczne, należy te

substancje odprowadzać o ddzi elnymi przewodami wentylacyjnymi.

dzielają się

Pomieszczenia galwanizerni .. po ~in ny być

do instalacji kanalizacyjnej odprowadzającej

ścieki do stacji oczyszczania.

§ 21.

1.

podlączone

2. Stopień i zakres unieszkodliwiania zanieczyszczeń

zawarty ch w ściekach pow in ny być dostosowane do warunków, jakim powinny odpowiadać ścieki odprowadzane

ze stacji oczyszczania do odbiornik a.

5. Chemikalia.

§ 22.

1.

Magazyny substancji toksycznych po winn y

w wentylac ję m echani czną uruchamianą

z z ewnątrz. Wentyl a cja powinna zapewniać ' 10·krotną

wymianę powietrza w ciągu godziny.

być wyposażone

2. Do pomieszczeń magazynowych można ' wchodzić

dopi ero po uprz edn im skutecznym ich przewentylowaniu.

3. W magazyna(h powinny znajdować s ię wodocią­

gowe zawory czerpa lne i węże do spłukiwania po dłóg .

Sc ieki ze spłuk i wania podłóg powinny być neutralizowaI1e.

powinny mieć spadki w kierunku kratek

ś cie kow ych, a styki pod /ogi ze ścianami lściarl' między

sobą powinny b yć za ok rą g l o ne; '

/. ,.... .'., ..

4.

Podłogi

~...

,

'..""~

.,.

) i

~ -.~ł·,~,.-;,,;

''

_·/l'.j~"·l, ' ":.;"'~

§ . 23.. 1. . Drzwi magazynów . s uhst'ijn~ji oŁrJiljącycb -· "pg­

winny o twierać s i ę na zewnątrz w kie'Pl.lp-ku wyjść .glów;-

'1) pola składowania zostaną oddzielone w

chemicznego charakteru chemika Iii,

zale·żności

od

2) każde pole zostanie wyposażone w instalację odply.

wowG ścieków, ' prowadzącą do zbiorników retencyjnych lub stacji oczyszczania.

2. Balony z kwasami powinny być ustawiane na

specjalnie do tego celu przygotowanych stanowiskach, oddzielonych prog ie m I wyposażonych w instalację 'odpły­

wową ścieków. Balony z kwasem azotowym należy dodatkowo zabezpieczać przed nasłonecznieniem.

3. Dopuszczalne jest przechowywanie kwasów w pomieszczeniach produkcyjnych galwan izerni w ilościach nie

większych niż j eden balon każdego kwasu, pod warunkiem zachowania niezbędnych środków ostrożności.

§ 26. 1. Substancje trujące powinny być pobierane

z ma ga zynu w zamkniętych, pelnych opakowaniach firmowych.

2. Do'p uszczalne jest pobieranie odważonych po rc ji

substa ncji trujących z magazynu głównego do natychm iastowego zużycia, pod warunkiem umieszczenia ich wadpowied nio zabezpie czonych pojemnikach.

§ 27. Ważenie, rozdrabnianie I rozpuszczanie chemikalii może być wykonywane jed yni e za pomocą odpowiednich narzędzi . I z zastosowaniem właści wych ochr o n

osob istych. Jeżeli czynnościom tym towarzyszy wydzielanie się szkodliwych gazów lub pyłów , można je wykonywać jedynie pod wyciągiem lub w maskach ochronn yc h.

§ 28. Poj e mniki z substancjami silnie trującymi i ż rą­

cymi oraz naczynia z kwasami powi nny być przewoione

na wó zkach w sposób wykluczający ich spadnięcie, przechylen ie lub przypadkowe otwarcie.

§ 29. Przy r o zlewaniu cieczy żrących nal eży stosow a ć

zap e wniające bezpieczeństwo pracy, tj. lewary, pompy zasy sające itp.

urządzenia

CyjankJ przeznaczone do sp orządz a9ia lub

powiOny ·:być ws:tęp nie r.ozpuszczone.

Czynn o ść tę należy wykonywać pod wyc!ągiem.

.

§ 30.

1.

uzupełniania kąpieli

kąp i eli powinno następo~ać bezpopo wydaniu cyjank ów z mag a zynu sporz~dzeniu

roztworu.

2.

średn i o

Uzupełnianie

/

'

I

Dziennik Ustaw Nr 11

.-

.

. P·oz. 65 i 66

116 .-

------------------.----------------------------~---------------------------

§ 31.

Naczynia przeznaczone do przechowywania,

.przenoszenia roztworów itp. manipulacji

z substancjami trującymi powinny być oznaczone w sposób trwały i wyraźny napisami informującymi o ich zawartości i przeznaczeni u.

1.

sporządzania,

2. Używanie naczyń do innych substancji, niż zostały

przez.naczone, jest zabronione.

3. Naczynia przed zwrotem do magazynu powinny

oczyszczone i zneutralizowane, a resztki substancji

trujących należy poddać chęmicznej obróbce unieszkodliwiającej icb toksyczne działanie.

być

4. Stężone kwasy lub ługi należy przechowywać w

szczelnie zamkn ię tych naczyniach, które mogą być napeł­

nione najwyżej do 90% objętości.

5. Naczynia szklane o pojemności większej od 5 litrów, w których przechowuje się substancje trując.e, żrą­

ce lub parząc:e, powinny być umieszczane w odpowiednio

wytrzymałych

upakowaniach ochronnych, zaopatrzonych

w uchwyty. Używanie uszkodzonych opakowań oCMonnych jest zp.bronione.

W pomieszczeniach produkcyjnych gal wanizerni powinny , oyć zainstalowane umywalki z bieżącą wodą. Pomieszczenld te powinny być wyposażone w substancje do neutralizacji jamy ustnej i skóry.

1.

2, W pomies zc zeniach, w których wykonuje się prace

substancjami szkodliwymi, powinny być zainstalowane

urządzenia do przemywallla oczu oraz ręczne natryski do

spłuk iwa nia skóry oparzonej chemikaliami.

7l

3, Umywalki powinny być lokalizowane możliwie najstanowisk pracy , przy czym jedna umywalka powinna przypadać na 15 jednocześnie zatrudnionych pracowników. Zasady te należy stosować również przy lokalizowaniu ur ząd zeń do przemywania oczu i ręcznych natrysków

do spłukiwania skóry oparzonej chemikaliami.

bliżej

§ 33.

znajdować

kładu.

§ 35. 1. Pomies"lczenia higienicznosanitarne i socjalne d'la pracowników galwanizerni, w których używa się

substancji toksycznych, powinny odpowiadać warunkom

określonym w odrębnych przepisach. Dojście do tych pomieszczeń nie może prowadzić przez inne wydziały.

2. Pomieszczenia higienicznosanitarne i socjalne dla

pracowników obsługujących urządzenia, o których mowa

w § 15, nie muszą być wyodrębnióne.

3. Zakład pracy powinien zapewnić odkażanie, pranie

i suszenie odzieży.

7. Przepisy przejściowe i koilcowe.

1. Galwanizernie istniejące w dniu wejścia w

powinny być dostosowane najpóź­

niej do końca 1980 t. do wymagań określonych w rozpo§ 36.

życie roZ/porządzenia

rządzeniu.

6. Ochrona pracowników.

§ 32.

ł 34. Do pomieszczeń galwanizerni

wstę'p osobom

nie upoważnionym jest zabroniony. Osoby 'te mogą przebywać w galwanizerni jedynie za zgodą kierownika za-

W pomieszczeniach galwanizerni powinny

się apteczki wyposażone w środki pierwszej

1.

pom ocy.

2. Jeżeli ze względów technicznych lub ekonomicznych istniejącej galwanizerni nie można do s tosować w

drodze remontów lub modernizacji do wszystkich wymagań określonych w rozporządzeniu, zgodę na niektóre odstępstwa techniczne może wyrazić właściwy minisl er lub

jed.n ostki organizacyjne przez niego upoważn i one.

§ 37. Kierownicy zakładów opracują w terminie

trzech mies:ięcy od wejśc'ia w życie rozporządzenia szczegółowe instrukcje dla poszczególnych stanowisk pracy

1 zapewnill doręczenie ich pracownikom za pokwitowaniem.

§ 38. W sprawach uregulow·a nych niniejszym rozporządzeniem trac,i moc r'ozporządzenie Ministrów Pracy

i Opieki Społecznej oraz Zdrowia z dnia 30 października

1953 r. w sprawie higie'llY pracy przy wytwarzaniu, przerobie i stosowaniu związków chromu (Dz. U. z 1954 r.

Nr 7, poz. 22).

·

<

§ 39. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 maja

2. W widocznym mie JSCU galwanizerni powinna

:wywieszo na instrukcja udzi elania p ierwszej pomocy.

być

1975 r.

.

Minister Przemysłu Maszynowego: T. Wrzaszczyk

;

66

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA

z dnia 27 marca 1975 r.

w sprawie zaliczenia niektórych cieków wodnych do urządzeó melioracji wodnych podstawowych.

Na podstawie art. 91 ust. 6 ustawy z dnia 24 paź­

dziernik a 1974 r. - Prawo. wodne (Dz. U. Nr 38, poz. 230)

zanądza się, co nas tę puje

§ 1. Do urządzeń melioracji wodnych podstawowych

zalicza się .cieki wodne wymienione w wykazi e stanowią­

cym załącznik do roz.porządzenia.

§ 2. Traci moc z arzą dzenie Ministra Ro lnictwa 7l dnia

;31 stycznia 1969 r. w sprawie za liczenia niektórych urzą-

dzeń melioracji półpodstawowych do melioracji podstawowych (Monitor Polski z 1969 r. Nr 15, poz. 117, z 1970 r.

Nr 39, poz. 289, z 1972 r. Nr 15, poz. 99 i z 1'973 r. Nr 25,

poz. 156).

§ 3.

1975 r.

Rozp or ządzenie

wchodzi w życie z dniem 1 maja

\

Minister Rolnictwa: w z. E. Mazurkiewicz

.,.

DZIEN-NIK · UST·A W '

POLSKIEJ

RZECZYPOSPOLITEJ

LUDOWEJ

Warszawa, dnia 14 kwietnia 1975 r.

Nr 11

T RES C

Poz.

R o z P o R Z Ą D Z E N I Ar

65 66 -

Ministr a Pr zem ysłu Maszy nowe g o z d n ia 25 m a rca 1975 r.

pr 7y elektroli tycznej obróbce p owierzchni

~ /S prawie bezpiecz e ństwa

higieny pracy

-.

113

Ministra Rol nictwa z dnia 27 m arca 1975 r. w sprawie zaliczenia niektórych cieków wodnych do

m elioracji w odnych pod st awowych .

urz ą d zeń

116

OBWIESZCZENIE

67 -

Min istra G osp oda rki Tere nowej I Ochrony Srodowiska z dnia 26 marca 1975 r. w sprawie ogłos ze ni a je d n oli tego te k st u uS I~ w y z d n ia 31 stycznia 1961 r. o planow a niu prze strzennym

120

65

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRZEMYSŁU MASZYNOWEGO

z dnia 25 marca 1975 r.

w sprawie bezpieczeń s twa I higieny pracy przy elektrolitycznej obróbce powierzchnI.

Na podstawie art. 208 § 3 Kod e ksu pra cy (Dz. U.

z 197 4 r. Nr 24, poz. 141) z a rząd z a s ię , co n a stępuje: .

1. Przepis wst ę pny.