Ustawa z dnia 27 września 1973 r. o zaopatrzeniu emerytalnym twórców i ich rodzin.

1.

Osoby wykonujące działalność twórczą, zwane dalej „twórcami”, i ich rodziny mają prawo

do zaopatrzenia emerytalnego na podstawie przepisów ustawy.

2.

Za twórców uprawnionych do zaopatrzenia emerytalnego na podstawie ustawy uważa się

osoby, które tworzą oryginalne dzieła w zakresie: literatury pięknej, sztuk plastycznych,

muzyki, fotografiki, choreografii i lutnictwa artystycznego, będące przedmiotem prawa

autorskiego.

3.

Szczegółowe zasady i tryb uznawania działalności za twórczą określa Minister Kultury

i Sztuki.

Zaopatrzenie emerytalne twórców i ich rodzin obejmuje

1)

świadczenia pieniężne

a)

emeryturę,

b)

rentę inwalidzką,

c)

rentę rodzinną,

d)

dodatki do emerytury i rent,

e)

zasiłek pogrzebowy;

2)

świadczenia w naturze

a)

świadczenia lecznicze i położnicze,

b)

protezowanie,

c)

przysposobienie zawodowe,

d)

pobyt w domu rencistów.

1.

Emerytura przysługuje twórcy, który spełnił łącznie następujące warunki

1)

wykonywał działalność twórczą przez okres wynoszący dla mężczyzny co najmniej 25 lat,

a dla kobiety - co najmniej 20 lat,

2)

osiągnął wiek emerytalny wynoszący dla mężczyzny 65 lat, a dla kobiety - 60 lat.

2.

Minister Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w porozumieniu z Ministrem Kultury i Sztuki

może określić rodzaje działalności twórczej, której wykonywanie uprawnia do emerytury

po osiągnięciu 60 lat przez mężczyznę i 55 lat przez kobietę.

1.

Renta inwalidzka przysługuje twórcy, który spełnił łącznie następujące warunki

1)

stał się inwalidą po podjęciu działalności twórczej,

2)

został zaliczony do I lub II grupy inwalidów,

3)

wykonywał działalność twórczą przez okres co najmniej 5 lat w ciągu ostatnich 10 lat

przed dniem powstania inwalidztwa lub przed dniem zgłoszenia wniosku o rentę.

2.

Renta inwalidzka przysługuje również twórcy, który spełnia warunki określone w ust.

1 pkt 1 i 3 i został zaliczony do III grupy inwalidów, jeżeli inwalidztwo uniemożliwia

lub w znacznym stopniu ogranicza dalsze wykonywanie działalności twórczej.

3.

Jeżeli inwalidztwo jest następstwem wypadku pozostającego w związku z wykonywaniem

działalności twórczej, renta inwalidzka przysługuje bez względu na okres tej działalności.

4.

Jeżeli inwalidztwo powstało po dniu wejścia w życie ustawy, a przed ukończeniem przez

twórcę 30 lat życia, wymagany do przyznania renty inwalidzkiej okres działalności

twórczej może być krótszy niż 5 lat. Przy ustalaniu tego okresu stosuje się odpowiednio

przepisy o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

Renta rodzinna przysługuje członkom rodziny zmarłego twórcy, który w chwili śmierci

miał ustalone prawo do emerytury lub do renty inwalidzkiej albo spełniał warunki wymagane

do przyznania jednego z tych świadczeń, jeżeli członkowie rodziny spełniają warunki

wymagane do uzyskania prawa do renty rodzinnej na podstawie przepisów o powszechnym

zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

1.

Wysokość emerytury, rent i zasiłku pogrzebowego ustala się na zasadach określonych

przepisami

1)

o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,

2)

o świadczeniach pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy, jeżeli inwalidztwo

lub śmierć jest następstwem wypadku pozostającego w związku z działalnością twórczą

po dniu wejścia w życie ustawy.

2.

Rada Ministrów określa w drodze rozporządzenia podstawową wysokość emerytury oraz

rent.

1.

Osobie uprawnionej do emerytury lub renty inwalidzkiej przysługuje dodatek z tytułu

działalności twórczej w wysokości 20% emerytury lub renty obliczonej bez uwzględnienia

dodatków wymienionych w ust. 2.

2.

Osobie uprawnionej do emerytury lub renty przysługuje również prawo do dodatków

1)

rodzinnych,

2)

z tytułu zaliczenia do I grupy inwalidów,

3)

z tytułu odznaczeń państwowych,

4)

dla inwalidów wojennych lub wojskowych

- na warunkach i w wysokości określonej przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników i ich rodzin.

3.

Dodatki, o których mowa w ust. 1 oraz w ust. 2 pkt 3 i 4, nie przysługują, jeżeli

renta inwalidzka lub rodzinna wypłacana jest w wysokości określonej przepisami o świadczeniach

pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy.

1.

Na pokrycie kosztów świadczeń zaopatrzenia emerytalnego twórcy opłacają składki w

wysokości 3% od zadeklarowanego przychodu z działalności twórczej.

2.

Rada Ministrów określa w drodze rozporządzenia dolną i górną granicę przychodu stanowiącego

podstawę wymiaru składek, szczegółowe zasady i tryb opłacania składek, a także okresy,

w których twórca zostaje zwolniony od opłacania składek.

1.

Za okresy działalności twórczej uprawniające do świadczeń na podstawie ustawy uważa

się okresy tej działalności, za które zostały opłacone składki, oraz okresy, w których

twórca został zwolniony od ich opłacania.

2.

Do okresów działalności twórczej zalicza się

1)

okresy tej działalności przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, uznane przez

Komisję do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców, o której mowa w art. 15, pod warunkiem,

że twórca opłacał składki za cały okres działalności twórczej po wejściu w życie niniejszej

ustawy,

2)

okresy zatrudnienia poprzedzającego okresy działalności twórczej, jeżeli twórca wykonywał

działalność twórczą uprawniającą go do świadczeń na podstawie ustawy przez okres co

najmniej 15 lat.

Podstawę wymiaru emerytury lub renty stanowi przeciętny miesięczny przychód z dowolnie

wybranych przez twórcę kolejnych 24 miesięcy działalności twórczej, od którego obliczono

i opłacono składki.

1.

Do twórcy objętego przepisami o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i

ich rodzin lub innymi przepisami o zaopatrzeniu emerytalnym można - na jego wniosek

- zastosować przepisy ustawy, pod warunkiem opłacania składek, o których mowa w art.

8.

2.

Za podstawę wymiaru świadczeń określonych w ustawie dla osób, o których mowa w ust.

1, przyjmuje się wynagrodzenie lub uposażenie z tytułu pracy (służby) oraz przychód

z działalności twórczej, od którego opłacono składki.

W razie zbiegu prawa do emerytury lub renty określonej w niniejszej ustawie z prawem

do emerytury lub renty określonej w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników i ich rodzin lub w innych przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym wypłaca

się jedno z tych świadczeń: wyższe lub wybrane przez zainteresowanego.

1.

Osiąganie przychodów z tytułu działalności twórczej nie powoduje zawieszenia prawa

do emerytury lub renty ani ich zmniejszenia.

2.

W razie osiągania zarobków z tytułu zatrudnienia lub innych dochodów niż określone

w ust. 1 zawiesza się prawo do emerytury lub renty albo zmniejsza się te świadczenia

na zasadach określonych w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników

i ich rodzin.

Rada Ministrów może w drodze rozporządzenia rozciągnąć przepisy ustawy na niektóre

grupy osób wykonujących działalność artystyczną.

1.

Powołuje się przy Ministrze Kultury i Sztuki - Komisję do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego

Twórców, do której zadań należy ustalanie

1)

okresów działalności twórczej,

2)

czy inwalidztwo III grupy uniemożliwia lub w znacznym stopniu ogranicza dalsze wykonywanie

działalności twórczej,

3)

czy wypadek, któremu uległ twórca, pozostaje w związku z działalnością twórczą,

4)

czy działalność osób, o których mowa w art. 14, jest działalnością artystyczną.

2.

Od decyzji komisji, o której mowa w ust. 1, przysługuje osobie zainteresowanej prawo

odwołania się do Ministra Kultury i Sztuki w ciągu 3 miesięcy od daty jej doręczenia.

Decyzje komisji, od których nie wniesiono odwołania, oraz decyzje Ministra Kultury

i Sztuki wydane w wyniku odwołania wiążą organ rentowy.

3.

Minister Kultury i Sztuki w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych

określi szczegółowe zadania oraz skład i tryb działania Komisji do Spraw Zaopatrzenia

Emerytalnego Twórców.

1.

Prawo do świadczeń pieniężnych ustala i świadczenia te wypłaca Zakład Ubezpieczeń

Społecznych.

2.

Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługują środki prawne określone w odrębnych

przepisach.

Osobom, które w dniu wejścia w życie ustawy spełniały określone w niej warunki do

emerytury lub renty i nie pobierały świadczeń na podstawie przepisów o powszechnym

zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu

emerytalnym, przyznaje się emeryturę lub rentę na podstawie niniejszej ustawy w wysokości

1)

podstawowej albo

2)

ustalonej na podstawie przeciętnego miesięcznego przychodu, o ile od tego przychodu

były opłacane składki, o których mowa w art. 8, co najmniej przez 12 miesięcy od dnia

wejścia w życie ustawy.

Osobom, które w dniu wejścia w życie ustawy spełniały określone w niej warunki do

emerytury lub renty i pobierały świadczenia na podstawie przepisów o powszechnym zaopatrzeniu

emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym,

przyznaje się - na ich wniosek - emeryturę lub rentę na podstawie niniejszej ustawy

w wysokości podstawowej.

W sprawach nie uregulowanych ustawą stosuje się odpowiednio

1)

przepisy art. 8-10, 12, 13, 17, 22 ust. 1 i 2, art. 23 ust. 2, art. 24, 25 ust. 1 i 2, art.

29, 31-37, 38 ust. 1, 2 i 4, art. 39, 41-45, 47-52, 60, 61, 63, 64, 65 ust. 3, art.

66-69, 74-83, 86-89, 91, 113, 115-117, 120 oraz 121 ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r.

o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

(Dz. U. z 1968 r. Nr 3, poz. 6 i z 1972 r. Nr 16, poz. 114 oraz Nr 53, poz. 341),

2)

przepisy art. 1 ust. 2 i 3, art. 2, 4 ust. 1 i 2, art. 5, 7, 8 ust. 1, art. 20 ustawy z dnia

23 stycznia 1968 r. o świadczeniach pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy

pracy

(Dz. U. z 1968 r. Nr 3, poz. 8 oraz z 1972 r. Nr 27, poz. 191).

Okresy działalności twórczej, o których mowa w art. 9 ust. 1, uważa się za okresy

zaliczalne do okresów zatrudnienia przy ustalaniu prawa do świadczeń na podstawie

przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

W ustawie z dnia 23 stycznia 1968 r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników

i ich rodzin

(Dz. U. z 1968 r. Nr 3, poz. 6 i z 1972 r. Nr 16, poz. 114 oraz Nr 53, poz. 341) wprowadza się następującą zmianę

po tytule V dodaje się nowy tytuł w brzmieniu

„

VI.

Dodatek z tytułu działalności twórczej lub artystycznej.

Art. 48a.

1.

Osobie uprawnionej do emerytury lub renty inwalidzkiej, która wykonywała działalność

twórczą lub artystyczną, przysługuje dodatek w wysokości 20% tych świadczeń.

2.

Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia okresy i rodzaje działalności uprawniające

do dodatku, o którym mowa w ust. 1, oraz szczegółowe zasady obliczania i przyznawania

tego dodatku.

”

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1974 r.

1.

Osobie uprawnionej do emerytury lub renty inwalidzkiej, która wykonywała działalność

twórczą lub artystyczną, przysługuje dodatek w wysokości 20% tych świadczeń.

2.

Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia okresy i rodzaje działalności uprawniające

do dodatku, o którym mowa w ust. 1, oraz szczegółowe zasady obliczania i przyznawania

tego dodatku.