Ustawa z dnia 21 maja 1963 r. o substancjach trujących.

1.

Substancjami trującymi w rozumieniu ustawy są substancje, które w jazie przedostania

się do organizmu lub stykania się z powierzchnią ciała zagrażają zdrowiu lub życiu

ludzi bądź zwierząt.

2.

Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do mieszanin (wyrobów) zawierających substancje

trujące.

1.

Ze względu na stopień niebezpieczeństwa dla zdrowia ludzi substancje trujące dzielą

się na trucizny i środki szkodliwe.

2.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej ustala wykazy trucizn i środków szkodliwych w

drodze rozporządzenia wydanego w porozumieniu z Ministrami: Przemysłu Chemicznego,

Rolnictwa, Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego, Handlu Wewnętrznego i Handlu Zagranicznego.

3.

Wykazy, o których mowa w ust. 2, mogą określać stężenia, przy których mieszanin (wyrobów)

zawierających substancje trujące nie uważa się za trucizny bądź środki szkodliwe.

1.

Substancje trujące powinny być należycie opakowane i oznaczone przy ich przechowywaniu,

transporcie oraz w handlu hurtowym i detalicznym.

2.

Opakowanie substancji trujących powinno zabezpieczać przed nie zamierzonym ich działaniem

wskutek przypadkowego zanieczyszczenia miejsc przechowywania lub środków transportu,

a także przed innymi szkodliwymi następstwami spowodowanymi w szczególności rozlaniem,

rozsypaniem lub parowaniem tych substancji.

3.

Opakowania substancji trujących nie mogą posiadać cech charakterystycznych dla opakowań

zwyczajowo używanych do środków spożywczych.

4.

Oznaczenia na opakowaniach substancji trujących powinny być wyraźne, wykonane w sposób

trwały oraz zawierać podaną w języku polskim nazwę substancji trującej i zwracać uwagę

na niebezpieczne właściwości danej substancji.

5.

W odniesieniu do substancji trujących, przeznaczonych na eksport lub znajdujących

się w tranzycie na obszarze Polski, przepisy ust. 3 i 4 mają zastosowanie, jeżeli

przepisy szczególne nie stanowią inaczej, jedynie do opakowań zewnętrznych, w których

substancje te są przechowywane lub przewożone.

6.

Miejsca łatwo dostępne, w których zostały wyłożone lub rozpylone substancje trujące

w związku z prowadzeniem akcji masowego niszczenia szkodników, powinny być oznaczone

znakami i napisami ostrzegawczymi.

7.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrami: Przemysłu Chemicznego,

Rolnictwa, Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego. Handlu Wewnętrznego oraz Handlu Zagranicznego

określi w drodze rozporządzenia zasady oznaczania substancji trujących, a ponadto

może wprowadzić obowiązek specjalnego barwienia tych substancji, stosowania opakowań

określonego rodzaju i umieszczania na opakowaniach specjalnych pouczeń.

Jednostki organizacyjne i osoby wyrabiające, prowadzące sprzedaż lub stosujące trucizny

do wykonywania swych zadań lub do wykonywania zawodu, są obowiązane przechowywać je

w warunkach zabezpieczających przed użyciem ich do celów niedozwolonych.

1.

Transport substancji trujących powinien odbywać się z zachowaniem środków ostrożności

zabezpieczających przed naruszeniem lub uszkodzeniem opakowań.

2.

Zewnętrzne opakowanie przesyłek zawierających substancje trujące powinno odpowiadać

warunkom przewidzianym dla opakowań bezpośrednich, a w szczególności posiadać napisy

i oznaczenia wskazujące na rodzaj i właściwości substancji trującej znajdującej się

w opakowaniu.

3.

Minister Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Zdrowia i Opieki Społecznej oraz

Rolnictwa określi w drodze rozporządzenia warunki wymacane przy transporcie drogowym

i lotniczym substancji trujących.

4.

Minister Żeglugi w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej określi w

drodze rozporządzenia warunki wymagane przy transporcie wodnym śródlądowym substancji

trujących.

1.

Pracownicy zatrudnieni przy przechowywaniu, transporcie i sprzedaży substancji trujących

powinni posiadać znajomość właściwego obchodzenia się z takimi substancjami, zwłaszcza

w zakresie zapobiegania wypadkom mogącym nastąpić ze względu na właściwości tych substancji,

oraz posiadać wiadomości o udzielaniu pierwszej pomocy w razie przypadkowego zatrucia.

2.

Pracownicy zatrudnieni przy sprzedaży substancji trujących obowiązani są do udzielania

nabywcom informacji i wskazówek dotyczących używania takich substancji.

1.

Wyrób, przywóz z zagranicy, hurtowa i detaliczna sprzedaż oraz nabywanie trucizn wymaga,

jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, zezwolenia Ministra Zdrowia i Opieki

Społecznej lub organu przez niego wyznaczonego.

2.

Zezwolenie na wyrób bądź przywóz z zagranicy trucizn uprawnia również do ich sprzedaży

lub nieodpłatnego przekazywania jednostkom posiadającym zezwolenie na nabycie trucizny,

a zezwolenie na nabycie uprawnia nabywcę do stosowania trucizny zgodnie z jej przeznaczeniem.

3.

Szczegółowe zasady wydawania zezwoleń ustali w drodze rozporządzenia Minister Zdrowia

i Opieki Społecznej.

4.

Zezwolenie może określić specjalne wymagania dotyczące stosowania do trucizn opakowań

określonego rodzaju, zatrudniania przy czynnościach związanych z używaniem lub wyrobem

trucizn pracowników o określonych kwalifikacjach, a także inne wymagania mające znaczenie

dla ochrony zdrowia ludzi.

1.

Nie wymaga zezwolenia

1)

wyrób, przywóz z zagranicy i nabywanie trucizn

a)

przez zakłady przemysłowe podległe Ministrowi Przemysłu Chemicznego, z wyjątkiem wyrobu

mieszanin zawierających trucizny, które przeznaczone są do dezynfekcji, dezynsekcji

i deratyzacji lub do szerokiego stosowania dla innych celów nieprzemysłowych,

b)

przez szkoły wyższe, placówki naukowe i naukowo-badawcze, jeżeli chodzi o trucizny

przeznaczone do wykonywania ich zadań statutowych,

2)

przywóz z zagranicy trucizn przez przedsiębiorstwa handlu zagranicznego, jeżeli działają

na zamówienie instytucji, które uzyskały wymagane zezwolenie lub są zwolnione od obowiązku

jego uzyskiwania, a także nabywanie trucizn przez te przedsiębiorstwa dla celów eksportu,

3)

prowadzenie sprzedaży i nabywanie mieszanin (wyrobów) zawierających trucizny;

a)

dopuszczonych do obrotu handlowego i stosowania na podstawie przepisów o ochronie

roślin uprawnych przed chorobami, szkodnikami i chwastami,

b)

przeznaczonych do dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji oraz do szerokiego stosowania

dla innych celów nieprzemysłowych.

2.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej ustali

1)

w drodze rozporządzenia rodzaje laboratoriów, zakładów przemysłowych, szkół oraz innych

jednostek organizacyjnych, które mogą nabywać bez zezwolenia trucizny niezbędne do

wykonywania swych zadań, oraz wykaz takich trucizn,

2)

w porozumieniu z Ministrami Rolnictwa oraz Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego wykaz mieszanin

(wyrobów gotowych), o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b).

1.

Osoby i jednostki organizacyjne wyrabiające, prowadzące sprzedaż lub stosujące trucizny

do celów produkcyjnych lub do wykonywania zawodu obowiązane są prowadzić ewidencję

jakościową i ilościową posiadanych trucizn według zasad określonych przez Ministra

Zdrowia i Opieki Społecznej w drodze rozporządzenia.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy osób i jednostek organizacyjnych, które stosują mieszaniny

(wyroby) określone w art. 8 ust. 1 pkt 3 lub prowadzą sprzedaż tych mieszanin (wyrobów)

wyłącznie w zamkniętych opakowaniach fabrycznych.

Ze względu na ochronę zdrowia przepisy ustawy dotyczące trucizn mogą być w drodze

rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej rozciągnięte na niektóre środki

szkodliwe. Rozporządzenia dotyczące środków szkodliwych, stosowanych do ochrony roślin,

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej wydaje w porozumieniu z Ministrami Rolnictwa

oraz Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego.

1.

Nadzór nad przestrzeganiem ustawy i na jej podstawie wydanych przepisów przez jednostki

organizacyjne, które zwolnione są od obowiązku uzyskania zezwoleń, sprawują właściwi

ze względu na rodzaj działalności tych jednostek, ministrowie (kierownicy urzędów

centralnych), Sekretarz Naukowy Polskiej Akademii Nauk bądź centralne związki spółdzielcze

lub wyznaczone przez nich organy (jednostki organizacyjne), a ponadto w odniesieniu

do jednostek podległych radom narodowym - prezydia wojewódzkich rad narodowych (rad

narodowych miast wyłączonych z województw).

2.

Organy określone w ust. 1 wydają wytyczne w zakresie realizacji przepisów art. 6.

1.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej oraz wyznaczone przez niego organy wykonują kontrolę

przestrzegania ustawy i na jej podstawie wydanych przepisów

1)

przez, osoby i jednostki organizacyjne, które są obowiązane do uzyskiwania zezwoleń

określonych w ustawie, oraz

2)

przez osoby i jednostki organizacyjne, zwolnione od obowiązku uzyskiwania zezwoleń,

jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że przez niewłaściwe postępowanie z substancjami

trującymi powodują niebezpieczeństwo dla zdrowia osób postronnych,

2.

Organom kontroli przysługuje prawo

1)

wstępu do pomieszczeń zakładu kontrolowanej jednostki organizacyjnej, a jeżeli chodzi

o zakłady specjalne - po uprzednim uzyskaniu zgody właściwych organów,

2)

bezpłatnego pobierania prób substancji trujących w ilości niezbędnej do przeprowadzenia

badania laboratoryjnego,

3)

wglądu do dokumentacji dotyczącej gospodarki substancjami trującymi, sporządzania

odpisów i notatek oraz żądania w miarę potrzeby wyjaśnień w takich sprawach.

3.

W razie stwierdzenia bezprawnego posiadania trucizny organ kontroli może zarządzić

niezwłoczne jej przekazanie jednostce organizacyjnej uprawnionej do posiadania, a

gdy to jest niemożliwe bądź nieuzasadnione ze względu na małą wartość trucizny - zarządzić

jej zniszczenie.

4.

Organ kontroli do czasu przeprowadzenia w możliwie najkrótszym terminie odpowiednich

badań może zakazać stosowania bądź sprzedawania towarów nie oznaczonych jako substancje

trujące bądź oznaczonych niezgodnie z rzeczywistością, jeżeli zachodzi podejrzenie,

że towary te są substancjami trującymi.

5.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi w drodze rozporządzenia zasady postępowania

organów kontroli.

1.

Jeżeli wynik badania wykaże, że nastąpiło naruszenie ustawy lub przepisów na jej podstawie

wydanych, osoba bądź jednostka organizacyjna (art. 12 ust. 1) ponosi opłaty związane

z badaniem laboratoryjnym próby substancji trującej.

2.

Opłaty, o których mowa w ust. 1, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej

świadczeń, pieniężnych.

1.

Zniszczenie lub unieszkodliwienie substancji trującej albo przedmiotu skażonego taką

substancja, może być przeprowadzone przez osobę posiadającą odpowiednie umiejętności,

a w razie braku takiej osoby - w sposób ustalony każdorazowo przez właściwy organ

Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy

1)

substancji trujących znajdujących się w odpadach i ściekach powstałych w toku normalnych

procesów technologicznych danego zakładu produkcyjnego, usuwanych zgodnie z obowiązującymi

w tym zakresie przepisami.

2)

niszczenia mieszanin zawierających substancje trujące, jeżeli ich unieszkodliwianie

przeprowadzane jest według zasad określonych na etykietach takich mieszanin, chyba

że ze względu na ilość mieszanin podlegających zniszczeniu lub unieszkodliwieniu zastosowanie

tych zasad nie jest możliwe.

Kto bez zezwolenia lub wbrew jego warunkom wyrabia, przywozi z zagranicy lub prowadzi

sprzedaż substancji trujących

-

podlega karze aresztu do lat 2.

1.

Kto

1)

nie dopełnia ciążących na nim obowiązków w zakresie oznaczania substancji trujących

zgodnie z art. 3,

2)

nie zabezpiecza posiadanej trucizny przed możnością zawładnięcia nią do wykorzystania

dla celów niedozwolonych,

3)

nie dopełniając obowiązków określonych w art. 5, skaża substancjami trującymi miejsca

ich przechowywania lub środek transportu,

4)

będąc kierownikiem zakładu pracy, zatrudnia przy pracach z substancjami trującymi

pracowników nie odpowiadających warunkom określonym w art. 6 ust. 1 lub ustalonym

na podstawie art. 10,

5)

będąc zatrudnionym przy sprzedaży substancji trujących nie dopełnia obowiązku udzielenia

nabywcom informacji i wskazówek dotyczących używania takich substancji (art. 6 ust.

2)

- podlega karze grzywny do 4.500 zł.

2.

W przypadkach określonych w ust. 1 orzekanie następuje w trybie przepisów o orzecznictwie

karno-administracyjnym.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej może określić szczególne przypadki, w których

zezwolenia określone w art. 7 nie będą wymagane, jak również ustalić odstępstwa od

zasad dotyczących oznaczania, opakowania substancji trujących, ewidencjonowania trucizn

i kontroli nad substancjami trującymi.

Ustawa nie dotyczy wyrobu, przywozu z zagranicy, przechowywania, oznaczania, opakowywania,

sprzedaży i nabywania substancji trujących uznanych za środki farmaceutyczne lub odurzające

i przeznaczonych do rozpoznawania, leczenia i zapobiegania chorobom.

Ustawa nie narusza przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, o warunkach zdrowotnych

żywności i żywienia, o nadzorze nad przedmiotami użytku, o przywozie towarów z zagranicy,

o ochronie roślin uprawnych przed chorobami, szkodnikami i chwastami, o przewozie

przesyłek i osób kolejami, o łączności oraz o bezpieczeństwie żeglugi morskiej.

Osoby i jednostki organizacyjne, które w dniu wejścia w życie ustawy wyrabiają, przywożą

z zagranicy lub prowadzą sprzedaż substancji trujących, obowiązane są w terminie 3

miesięcy wystąpić do właściwych organów o zezwolenie, jeżeli w myśl przepisów ustawy

zezwolenie takie obowiązane są posiadać.

W ustawie z dnia 8 stycznia 1951 r. o środkach farmaceutycznych i odurzających oraz

artykułach sanitarnych

(Dz. U. Nr 1, poz. 4) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 5 ust. 1 skreśla się pkt 7, dotychczasowe zaś pkt 8-20 otrzymują kolejną numerację

7-19,

2)

w art. 18 ust. 1 skreśla się wyrazy „z tym, że zezwoleń na wyrób bądź przerób eteru etylowego - w porozumieniu z Ministrem

Przemysłu Rolnego i Spożywczego”.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia.