Rozporządzenie Ministrów Komunikacji i Spraw Wewnętrznych z dnia 1 października 1962 r. w sprawie ruchu na drogach publicznych.
Table of Provisions (149)
Statutory Text (149 Articles)
§ 1. W rozumieniu niniejszego rozporządzenia
1) jezdnia -- oznacza część drogi przeznaczoną do ruchu
pojazdów;
2) pas ruchu - oznacza część jezdni o szerokości wystarczającej do ruchu jednego rzędu pojazdów;
ą) pojazd
samochodowy -oznacza pojazd napędzany
umieszczonym na, nim silnikiem zasilanym z własnego
źródła energii, nie biegnący po szynach, z wyjątkięm
a) roweru wyposażone<go w ' pomocniczy silnik ~pa
linowy (pkt 8),
b) maszyny samobieżnej (pkt 9);
4) autobus - ,o znacza pojazd samochodowy przeznaczóny
do przewozu więcej niż dziewięciu osób łącznie z, kierowcą; autobus o bardzo krótkim tylnym zwisie, krótko
spięty za pomocą przegubu z przyczepą bez osi przedme], nazywa się autobusem przegubowym; ,
5) przyczepa - .oznacza pojazd przeznaczony do przyczepiania go z tyłu pojazdu samochodowego; .określenie
to obejmuje również naczepy;
6) naczepa - oznacza przyczepę przeznaczoną do sprzęga
nia z pojazdem samochodowym w taki sposób, że część
' naczepy spoczywa ' na pojeździe samochodowym i źe
znaczna część ciężaru przyczepy i jej ładunku obciąża
ten pojazd;
/
, 7) pojazd członowy - .oznacza zespół składający się z pojazdu samochodowego i naczepy sprzęgniętej z tym
pojazdem;
--l; -
8) rower - oznacza po jazd jednośladowy lub \A{ieloślado
wy (wózek rowerowy) poruszany siłą nóg kierującego;
określenie to obejmuje również rower wyposażony w
pomocniczy silnik spalinowy o pojemności skokowej
nie przekraczającej 50 cm 3 oraz o cechach konstrukcy jnych ograniczających szybkość do 40 km na godzinę;
9) maszyna samobieżna - oznacza pojazd, którego cechy
konstrukcyjne ograniczają szybkość do 20 khl na godzinę, napędzany umieszczonym na nim silnikiem zasilanym z własnego źródła energii, nie biegnący po szynach i nie. przeznaczony do prze'wozu osób lub ładun
ków ani do dągnięda przyczep;
10) ciężar całkowity (ciężar pojazdu z ładunkiem) - oznacza ciężar pojazdu w stanie gotowym do jazdy łącznie
z ciężarem kierowcy maz innych osób i rzeczy znajdujących się .w pojeżdzie;
11) dopuszczalna ładowność oznacza największy ciężar
ładunku oraz największą
liczbę
przewożonych
osób,
określone przez organ dopuszczający pojazd do ruchu
jako dopuszczalne do przewozu na tym pojeździe;
12) dopuszczalny ciężar całkowity (największy dopuszczalny cięźar pojazdu z ładunkiem) - oznacza ciężar pojazdu w stanie gotowym do jazdy wraz z ciężarem kierowcy oraz dopuszczalną ładownością;
13) obszar zabudowany ' - oznacza obszar, na którym są
zgn,l powane co najmniej trzy zabudowania znajdujące
się bezpośrednio ,p rzy drodze (ulicy) lub w odległości
nie większej niż 15 m od -krawędzi jezdni;
14) wymijanie -oznacza przejeżdżanie (przechodzenie) obok
użytkownika drogi poruszającego się w przeciwnym
kierunku;
15) omijanie - · oznacza przeje~dżanie .( przechodzenie) obok ,
znajdujących się na drodze przeszkód lub nie poruszających się użytkowników drogi;
16) wyprzedzanie -oznacza przejeżdżanie {przecho.dzenie)
obok użytkownika . drogi poruszającego się w tym samym kierunku;
1!) holowanie - ozrtpcza ciągnięcie ' pojazdu mogącego się
poruszać w warunkach normalnych za pomocą umieszczonego na nim silnika i
DzlęnnikUstaw
Nr 61
.· 'POZ.
18) skrzyżowanie dróg- oznacza przedęcie się lub rozwi:;;
dlenie
(odgałęzienie)
DZIAŁ
295
III
dróg;
19) światło
oznacza światło samodzielnie SWlecące,
a światło odblaskowe- oznacza szkiełko odblaskowe
oraz materiały lub urząd z enia odblaskowe.
1. Określone w niniejszym rozporządzeniu uprawnienia organów' do spraw komunikacji prezydiów powiatowych rad narodowych przysługują właściwym do spraw komunikacji organom ' prezydiów rad narodowych miast stanowiących powiaty miejskie oraz miast wyłączonych z województw.
Przepisy o ruchu
Rozdz · iał
drog~wyn.
1.
§ 2.
2. Właściwoś,ć miejscową organu do spraw komunikacji
Przepisy o ruchu pieszym.
p o s t a n o w i e n i a o g ó l n e.
§ 6. 1. Pieszy obowiązany jest korzystać z chodnika
lub innej dragi specjalnie przeznaczonej dla pieszych bądź
z pobocza drogi w taki sposób, aby nie tamować ruchu in- .
nych użytkOWNików drogi, oraz nie narażać ich na niebez-
prezydium rady narodowej ustala się - jeżeli dalsze przepisy nie stanowią)naczej
.
l) w sprawach praw jazdy - według miejsca stałego zapieczeństwo .
mieszkaniaoso,by zainteresowane 1;
2. Ruch pieszyc~po jezdni dozwolony jest tylko w ra2) wsprawad~ ewidencji i rejestracji pojazdów - wedh.m . ~ie braku drogi dla pieszych lub braku pobocza bądż w ramiejsca .. stałęgo postOju . (garażowania) pojazdu, z wyzie czasowej niemożnośei korzystania z nich.
jątkiemprzypadku,gdy miejsce stałego post.oju (gara3. Pieszy idący po Jezdni lub poboczu poza obszarami
żowania) pojazdu oraz miejsce
stałego
zamieszkania
zabudowanymi
powinien iść po lewe j stronie drogi.
(siedziba) jego właściciela znajdują się na obszarze tego samego miasta wyłączonego z województwa; w tym
4. Na obszarachzabudQwanych, w razie zamknięcia
przypadku właściwość miejscową ustala się' według za- chodnika dla ruchu, piesi . mogą poruszać się po . jezdni przy
mieszkania (siedziby) właściciela pojazdu.
jej krawędzi.
5~ Zabrania się pieszym korzystania z dróg prz.ęznaczo
DZIAŁ II
nych tylko dla roweróW i w tym celu s?ecjalnie oznakowa..
nych; wyjątkowo pieszy może korzystac z drogi dla rowePrzepisy o porządku na drogach.
rów w razie braku na danej drodze chodnika lub ,Pobocza
bądi niemożności korzystania z nich.
"
§ 3. 1. Ustawianie na drodze wszelkiego rodzaju stoisk,
6. Przepisów dotyczących ,'ruchu pieszych na jezdni
budek, wózków, pojazdów, tablic itp. urządzeń służących do i przekraczania jezdni nie stosuje się w przypadkach, gdy
prpwadzenia działalności handlowej, usługowej, reklamowej
ruch pojazdów na drodze jest zamknięty.
lub innej może być dokonane tylko
uprzednim uzyska§ 7. 1. Przepisy § 6 ust. l, 2 i 3 nie dotyczą zorganizoniu zezwolenia właściwego do spraw komunikacji organu'
wanych grup pieszych (kolumn), które powinny poruszać
prezydium powiatowej rady narodowej," wydanego w porosię po jezdni jak najbliżej prawej jej krawędzi. Liczba osób '
zumieniu z zarządem drogi oraz organem Milicji Obywatelidących w _kolumnie obok siebie nie może przekraczać czteskiej.
rech, a w ko'lumnach wojskowych ---- sześciu. Kolumna nie
2. W zezwoleniu (ust. 1) należy określić
może zajmować więcej niż połowę szerokości jezdni i po1) rodzaj prowadzonej działalności;
winna stosować się do ogólnych przepisów p ruchu drogo2) rodzaj przedmiotu, który może być ustawiony na drodze;
wym. pieszym idącym w kolumnie zabrania się wyprzedza3) miejsce, które przedmiot może zająć na dr"o dze;
nia innych użytkowników drogi.
4) okres czasu, w którym przedmiot może znajdować się
2. Jeżeli przemarsz kolumny odbywa się w czasie od
na drodze;
zmroku do świtu oraz w warunkach niedostatecznej widocz-'
5) osobę odpowiedzialną za przestrzeganie Warunków zeności w ciągu dnia, pierwszy i ostatni z maszerujących z lezwolenia.
wej strony powinien nieść zapaloną latarkę
.
3. Zezwolenia (ust. 1) może być cofnięte, jeżeli okaże
1) pierwszy - o świetle białym, skierowanym do przodu,
się, że działalność prowadzona w związku z wydanym ze2) ostatni o świetle " czerwonym, s~ierowanym do tyłu.
zwoleniem przyczyhi-a się do tamowania ruchu drogowego.
Jeżeli długość kolumny przekracza 20 " m,. maszerujący po
lewej stronie powinni nieść dodatkowo zapalone latarki
4. Ustalanie miejsca przystanków i postoju pojazdów
o
świ"etle białym, rozmieszczone' w taki sposób, aby odletransportu publicznego powinno być dokonywane w porogłość między sąsiednimi latarkami nie była większa niż
zumieniu z właściwym do spraw komunikacji organem pre10 m.
2ydium powiatowej rady narodowej oraz organem Milicji
3. Piesi idący w kolumnie obowiązani są poruszać się
Obywatelskiej, a w stosunku do przystanków i miejsc postoju na drogach państwowych ~ także w porozumieniu przy prawej krawędzi jezdni również przy skręcaniu w lewo, nawet jeżeli znaki na jezdni wskazują inaczej.
z zarządem drogi.
4. Za przestrzeganie przepisów ust. l, 2 i 3 odpowie.:.
. § 4. Każdy użytkownik drogi obowiązany jest na dżwięk
dzialny jest kierownik grupy pieszych (kolumny), ą w kosygnału ostrzegawcze.g o pojazdu uprzywilejowane.go w ruchu (§ 37) ułatwić przejazd tego pojazdu, w szczególności . lumnach wojskowych - dowódca maszerującej kolumny.
niezwłocznie usunąć się z jego drogi, a w razie potrzeby 5. Narzędzia lub przedmioty niesione przez pieszego,
zatrzymać się .
a mogące stanówić niebezpieczeństwo dla innych użytkow
nikó\v, drogi, powinny być w czasie przenoszenia odpowied§ 5. Do wprowadzenia za pomOcą znaków i sygnałów
nio zabezpieczone i tak niesione, aby nie przeszkadzały inna drogach ograniczeń ruchu, uzasadnionych w z ględami beznym utytkownikom drogi.
piećzeństwa lub porządku ruchu drogowego, upoważnione
6. \IV przypadkach uzasadnionych względami porządku
są właściwe do spraw komunikacji organy prezydiów poi bezpie c zeństwa drogowego prezydia wojewódzkich rad nawiatowych rad narodowych w porozumieniu z właściwym
rodowych (rad narodowych miast wyłączonych z wojezarządem drogi oraz organem Milicji Obywatelskiej.
po
j
i.
-
5G7
Poz. 295
----~--------------------------------------------------------------~-------------
wództw)
mogą
określonych
wydawać przepisy lokalne, ograniczające na
odcinkach dróg korzystanie z jezdni przez gru-
P r z e c h o d z e n i 'e p r z e z t o r y t r a m waJ D W e
k o l e jo vi e.
py pieszych.
Kor z y s t a n i e z c h o d~~n i k ó w.
§ 8. 1. Liczba osób idących po chodniku obok siebie
w tym samym kierunku powinna być taka, aby nie powo~
dowala utrudnienia ruchu pieszym idącym w kierunku przeciwnymi wymijając pieszych należy jeżeli to jest potrzebne dla ułatwienia ruchu - zboczyć na prawo.
_ 2. Na środki komunikacji publicznej piesi powinni
oczekiwać na chodnikach, wysepkach lub w innych miejscach do tego przeznaczonych ..
§ 9. W miastach (osiedlach) osoby niosące, pchające lub
ciągnące duże lub bnidzące przedmioty, które mogą ulrudnić rllch pieszym na chodniku lub narazić ich ' na szkodę,
powinny porus1.ać się po jezdni jak najbliżej prawej jej
krawędzi, zachowując przy tym szczególną ostrożność. Przepis' § 7 ust. 3 ma odpowiednie zastosowanie.
§ 10. 1. Nieletni do ~ lat 14, idący w kolumnach, powinni maszerować dwójkami po chodniku, pod nadzorem ' osoby
doro~słej, odpowiedzialnej za przestrzeganie przepisów ruchu.
2. Liczba nieJetnich w kolumnie powinna być -taka, aby
osoba nadzorująca mogła bez trudności zapewnić im nale-
§ 13. 1. Zabrania się chodzenia po torach (torowiskach),
zatrzymywania się na nich oraz przechodzenia przez wydzie10ne torowiska w miejscach do tego nie przeznaczonych.
2. Przy przekraczaniu torów tramwajowych lub kolejowych pieszy obowiązany jest zachować szczególną ostroż
ność i na tory wejść dopiero po upewnieniu się, że nie
nadjeżdża pojazd szynowy. Jeżeli przejście przez tory zamykane jest za pomocą sygnalizacji świetlnej, zapór (rogatek), półzapór (półrogatek) lub w inny widoczny sposób, zabrania się wchodzenia na tory, gdy zapory (rogatki) lub pół
zapory (półrogatki) są opuszczone (obchodzenia . zapór-rogatek) lub gdy opuszczanie ich zostało rozpoczęte bądź gdy
jakiekolwiek sygnały zabraniają wejścia na tory.3 . Osoby maszerujące w kolumnach, a zwłaszcza kierownik (dowódca) kolumny, powinny podczas przekraczania
torów tramwajowych lub kolejowych zwracać uwagę na tory
orćlZ urządzenia zabezpieczające i w razie stwierdzenja, że
zbliża się pojazd szynowy li.lb · że urządzenia zabezpieczają
ce wskazuj'ą jego zbliżanie, natychmiast wstrzymać przemarsz kolumny.
1""\ Z
i e c i oraz o s o b yu p o ś l e d z <> n e:~
żytą opiekę.
~
§ 11. 1. Na chodnikach i innych drogach dla pieszych
dopuszcza się ruch wózków dZiecięcych, podręcznych wózków do zakupów oraz ' wózków inwalidzkich poruszanych siłą
mięśni ludzkich.
2. Prezydia wojewódzkich rad narodowych (rad narodo~ych miast wyłączonych z województw) mogą wydać
przepisy lokalne, regulujące sposóh korzystania z chodników przez dzieci do lat 12, używające do jazdy wrotek, hulajnóg, rowerków, drezynek itp.
P r z e c h o ci z e n i e p r z e z j e z d n i ę.
§ 12. 1. Przecho·dzenie przez jezdnię (przekraczanie
je7dni) może odbywać się tylko przy zachowaniu szczególnej ostrożności.
2. Przed wejściem na jezdnię pieszy powinien upewnić
się, czy nie nadjeżdżają pojazdy, a do przeciwległej krawę
dzi jezdni kierować się drogą jak naj krótszą (prostopadle
do osi jezdni)i zwłaszcza należy zachować ostrożność, jeżeli
na jezdni stoją pojazdy zasłaniające widoczność drogi.
3. Pieszy powinien przekraczać jezdnię
1) w miejscach w tym celu wyznaczonych (wskazanych
znakami);
\
2) na skrzyżowaniach dróg (ulic).
4. . Jeżeli na skrzyżowaniu dróg (ulic) wyznaczono przejścia tylko dla niektórych ciągów ruchu pieszego, przekraczanie jezdni na takim skrzyżowaniu dozwolone jest jedynie w tvch wyznaczonych miejscach.
5. Na ulicach o małym ruchu oraz na drogach poz~
obszarami zabudowanymi pieszy może przekraczać jezdnię
w innych miejscach niż określone w u~t. 3, po upewnieniu
się, że do miejsca, w którym zamierza przejść przez jezdnię,
ij.ie zbliża się żaden po jazd.
6. Zabrania się
1) przechodzić przez jezdnię na zakrętach (łukach) oraz
w innych miejscach, gdzie wido.czność drogi jest ograniczonai
2) wchodzić na jezdnię bezpośrednio przed jadącym lub
ruszającym pojazdemi
3) przebiegać przez jezdnię.
7. Jeżeli jezdnia podzielona jest wysepką na dwie czę
ści, obie części przejścia uważa się za przejścia niezależne.
§ 14. 1. Na drogach (ulicach) należy zapewnić opiekę
dzieciom do lat 7 oraz osobom upośledzonym umysłowoi
osoby te oraz dzieci powinny być przeprowadza'ne przez
jezdnię przez osoby, pod których opieką się znajdują.
2. Niewidomi, korzystający samodzielnie z dróg, są
obowiązani używać białej laskii mogą oni ponadto nosić na
ramionach żółte opaski o szewkości 15 cm z ułożonymi w
tró jkąt trzema czarnymi kropkami.
3. W opaski, określone w ust. 2, mogą zaopatrzyć się
również inne
niż niewidome
osoby upośledzone, jeż e li
zechcą zwrócić uwagę innym użytkownikom drogi na konieczno~ć zachowania w stosunku do nich większej ostroż
ności.
Osoby
pracujące
na jezdni.
§ 15. 1. Osoby, których charakter pracy wymaga przebywania na jezdni, mogą w czasie wykonywania pracy nie
stosować się do przepisów o ruchu pieszym, pod ' warunkiem posiadania specjalnego, z dala dobrze widocznego owaczenia oraz zachowywania należytej ostrożności.
2. Obowiązek posiadania oznaczenia (ust. 1) nie dotyczy osób pracujących na jezdni w miejscach odgrodzonych
od ruchu lub pracujących w porze dziennej (od świtu do
zmroku) na drogach poza granicami miast i innych miejscowości o zabudowie ciągłej lub skupionej.
R o z d z i a ł 2.
Przepisy ogólne o ruchu pojazdów.
§ 16. 1. Kierujący pojazdem obowiązany jest jechać po
jezdni możliwie jak najbliżej prawej krawędzi.
2. Jeżeli prawa strona jezdni jest zajęta lub z prawej
strony "jezdni występuje zwężenie, uniemożliwiające ruch na
prawej jej połowie kierujący pojazdem, przed wjechaniem na lewą połowę jezdni, obowiązany jest ustąpić pier;.vszeństwa przejazdu pojazdom nadjeżdżającym z przeciwm~
go kierunku r.uchu.
3. Na drogach, posiadających dwie oddzielne jezdnie
przeznaczone do jazdy w przeciwnych kierunkach (jednokierunkowe), kierujący pojazdami obowiązani są korzystać
z,prawej jezdni, za<;howując przy tym przepis ust. 1.
ł 11. Jeżeli droga przeznaczona jest dla określonej kategorii pojazdów lub dla określonego rodzaju ruchu, zabranra się na niej ruchu innym użytkownikom drogi, z wyjąt
kiem określonym w ~ 6- ust. 5.
~ 18. 1. Kierujący pojazdami przeznaczonymi do wykonywania czynności na jezdni. jak np. pojazdami pogotowia
drogowego, pojazdami-polewarkami, pojazdami oczyszczają
cymi jezdnię lub konserwującymi urządz enid na drodze, mogą w czasie wykonywania tych czynności nie slosować się
do przepisów o ruchu po prawej stronie drogi i zatrzymywaniu się pod warunkiem, że pojazdy te są oznakowane VI sposób określony przez Ministrów Komunikacji i Spraw Wewnętrznych.
2. W czasie pracy pojazdów określonych w ust. 1 lub
osób określonych w § 15 kierujący innymi pojazdami obowiązani są zachowywać się w taki sposób, aby nie utrudniać
im wyko,nY'vania zadania.
§ 19. Przepisy dotyczące ruchu pojazdów samochodowych mają zastosowanie również do trol e jbusów, jeż e li niniejsze rozporządzenie nie stanowi inaczej.
R o z d z i a ł 3.
Przepisy
szczegółowe
Włączenie
o ruchu pojazdów.
się
do ruchu.
Włączając się do ruchu kierujący pojazdem
jest zachować ostrożność i w taki sposób rozpocząć jazdę, aby nie utrudnić . ruchu użytkownikom drogi
już znajdującym się w ruchu; w szczególności powinien
ustąpić im pi e rwszeństwa przejazdu.
2, Za włączającegf) się do ruchu uważa się również
kierującego pojazdem, wyjeżdżającego z -nieruchomości lub
p~rkingu na grogę, wyjeżdżającego z pola ńa drogę, jak
również z drogi gruntowej na drogę o nawierzchni twardej
oraz z pobocza lub drogi dla rowerów przylegającej do
j~zdni na jezdnię.
.
3. Nie uważa się za drogę o nawierzchni twardej drogi
gruntowej, posiadającej taką nawierzchnię tylko w obrębie
§ 20.
poz. 295
308
1.
obowiązany
skrzyżowania.
Wy m i j ił n i e.
§21. 1. Przy wymijaniu kierujący pojazdem obowiąza
ny jest zachować szcze9ólną ostrożność i bezpieczny odstęp od wymijanego pojazdu; W razie potrzeby powinien
. :tboczyć na prawo i zmniejszyć szybkość.
.
2. Wyjątkowo, w celu wymin;ęcia pojazdu szynowego,
poruszającego się przy tej samej krawędzi drogi, należy
' zboczyć na lewo o tyle, o ile jest to potrzebne dla bezpiecznego wyminięcia.
3. Jeżeli na niebezpiecznym spadku droUi. ze względu
na niedostateczną szerokość jezdni, wyminięcie wymaga
zjechania z. jezdni, uczynić to obowiązany jest kierujący pojazdem jadącym z góry.
Omijanie.
§ 22. t. Przy omijaniu . kierujący pojazdem obowiązany
jest zachować szczególną ostrożność oraz bezpieczny odstęp
.od omijanego przedmiotu i w razie potrzeby zmniejszyć
szybkość.
2. Omijanie wysepek hlb stałych przeszkód na jezdni,
jak również unieruchomionych pojazdów, znajd ujących się
na prawej połowie jezdni, powinno następować.
1) po prawej lub po lewej stronie, jeżeli ta nie spowodu-
je wjechania na polowę jezdni przeznaczoną do ruchu
w kierunku ,p rzeciwnym;
2) po lewej stronIe jeżeli po prawej stronie przeszkądy
me ma dostatecznego miejsca do ominięcia .
3. Omijanie użytkowników ·· dróg (przeszkód) znajdują
cych się na lewej połowie jezdni powinno się odbywać zgodnie z przepisem § 21 ust. 1.
W Y P r z e d z a n i e.
1. Priy wyprzedzaniu kierujący pojazdem ob 0jest pr z eje żdżać z lewej strony wy,przedzanego użyt
kownika drag}" w bezpiecznym od niego odstępie i przy zachowaniu szcz€'[Jólnej ostrożności; w przypadku wyprzedzania pojazdu jednośladowego lub kolumny pieszych odstęp .
nie może być mniejszy niż 1 m.
2. Wyjątkowo wolno przejeżdżać z prawej strony wyprzedzane90 uży tkownika drogi, ktÓry zbliża się do środka
jezdni i sygnalizuje zap:liar skręcenia w leWO.
3. Kierujący poj~zdem, który zamierza wyprzedzać,
obowiązany jest upewnić się, czy droga przed pojazdem jest
widoczna na dostateczną odległość, potrzebną do wyprzedze~
nia, <'faz czy ma przed sobą dostateczne miejs<:e do wykonania swego zamiaru bez narażenia kogokolwiek na niebezpieczeństwo; po wyprzedzeniu kierujący powinien sprowad z ić swój pojazd na prawo, po upewnieniu się, że może tego
dokonać nie powodując zajechania drogi wyprzedzonemu.
4. O zamiarze wyprzedzenia na drodze poza obszarem
zabudowanym kierujący pojazdem powinien zawczasu ostrzec
w skuteczny sposób znajdującego się przeq nim użytkowni
ka drogi, jednak wyprzedzanie może rozpocząć dopieró .po
upewnieniu się. że nie utrudni to ruchu jadącym za nim oraz
że jadący przed nim usuną! się na praWo.
5, Kierujący pojazdem wyprzedzanym obowiązany jest
l) zbliżyć się jak najbardziej da prawej krawędzi jezdni;
2) nie zwiększać szybkości.
6. Przepis ust. 5 pkt 1 nie dotyczy wy.przedzania na ·
jezdniach, których szerokość umozliwia wyprzedzenie beż
przejeżdżania na lewą połowę, albo gdy pojazdy poruszają
się po wyznaczonych na jezdni pasach ruchu.
7. Wyprzedzanie pojazdów szynowych odbywa się w
zależności od usytuowania torów, a mianowicie
l) jeżeli tory znajdują się ' na środku lub lewej połowie
jezdni, wyprzedzanie powinno następować po prawej
stronie pojazdu szynowego,
2) jeżeli tory znajdują się bezpośrednio przy prawej krawędzi jezdni, wyprzedzanie powinno następować po lewej stronie pojazdu szynowego,
3) na jezdniach jednokierunkowych, jeżeli tory znajdują
się na środku jezdni, wyprzedzanie powinno następować
po p.r:awej lub lewej stronie pojazdu szynowe.go.
8. Zabrania się wyprzedzania, jeżeli droga nie jest widoczna na dostateczną odległość lub jeżeli ze względu na
niedostateczną szerokość jezdni bądź ruch innych użytkow
ników drogi wy.przedzanie stanowiłoby zagrożenie bezpie- ·
czeństwa ruchu, a w: szczególności
l) na przejazdach kolejowych i bezpośrednio przed nimiJ
2) na skrzyżowaniach dróg, z wyjątkiem skrzyżowań, na
których jest ruch kierowany;
3) na przejściach przez jezdnię i bezpośrednio przed nimi;
4) na łukach drogowych oznaczonych znakami ostrzegaw~
czymi;
5) przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia;
6) przed przystankami tramwajów lub kolei, gdy stoją na
nich tramwaje lub pociągi;
7) jeżeli kierujący pojazdem, który ma być wyprzedzony,
!podał sygnał o zmianie kierunku jazdy w lewo, z wyjątkiem przypadku określonego w ust. 2.
§ 23.
wiąZdny
_D_z_ie_n_n_i_k__U_s_t_aw
___N_r__6_1_________________________________509
____________~__________________________________Po~. 295
s z y bk ość.
zezwolić
na podniesienie granicy szybkości do 60 km na
na ObSZilf7e zaoudowanym (§ 24 ust. 3) miasta Ila
niek.tórych drogach (ulicach) o dobrych warunkach bel.!3ieczeństwll ruchu.
2. W stosunku do dróg (ulic) o dobrych warunkach belpieczeństwa ruchu drogowego na obszar:r.e zabudowanym,
nie wymienionym w ust. 1; nil podnie.~ienie granicy sz.ybkości do 60 km na godzinę może zezwolić prezydium wojewódzkiej rady narodowej.
godzinę
§ 24. L Szybkość pojazdu powinna być bezpieczna, to
jest taka, aby kierujący mógł panować nad pojazdem.
2. Kierujący pojazdem powinien zmniej, • .yć szybkość
i - jeżeli bezpieczeństwo ruchu tego wymaga - zatrzymać się
1) przy zbliżaniu się do skrzyżowania dróg;
2) przy zbliżaniu się do przejść przez jezdnię, jednak przęd
przejścianii oznaczonymi w sposób specjalny (§ 109
ust. 3) kierujący obowiązany jest zawsze zatrzymać się,
jeżeli na przejściu tym znajduje się pieszy;
3) przy przejeżdżaniu przez chodnik (wjazd do bramy, garażu,
nieruchomości
przydrożnych);
·4) przy zbliżaniu się do przejazdu kOI,!j'owego (tramwajo-
wego)
5) przy przejeżdżaniu obok pochodów i zwartych oddziałów
pieszych oraz obok wysepek na jezdni, na których
znajdują się piesi;
6) w razie śliskiej nawierzchni;
7) na wewnętrznych ulkach osiedli mieszkaniowych;
8) gdy droga nie jest dostatecznie widoczna.
3. Na obszarze zabudowanym kierującym pojazdami zabrania się przekraczać szybkości 50 km na godzinę, z wyjąt
kiem przypadków, gdy przepisy szczególne stanowią inaczej.
4. Poza obszarami zabudowanvmi kierującym następu
jącymi pojazdami zabrania się przekraczać szybkości
1) autobusami, samochodami ciężarowymi o dopuszczalnym ciężarze całkowitym przekraczającym 2,5 t, samochodami osobowymi z przvczepami oraz po jazdami czło- /
nowymi - 70 km na godzinę
2) a utobusami, samochodami ciężarowymi, ciągnikami drogowymi oraz motocyklami, jeżeli pojazdy te ciągną
przyczepę 60 km na (Jodzinp,.
5. Kierującym pojazdami ciągnącymi więcej niż jedną
przyczepę zabrania się przekraczać szybkości 40 km na godzinę·
rolniczymi zabrania się prz-e25 km na godzinę.
7. Kierowcom pojazdów samochodowych na pełny\ h
obręc7ach gumowych oraz kierowcom pojazdów ciągnących
pojazdy na takIch obręczach zabrania się przekraczać szybkości 25 km na godzinę na obszarach zabudowanych i 40 km
na godzinę poza tymi obszarami.
8. Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych mogą pod określonymi warunkami zezwalać na przekraczanie
granic szybkości określonych w ust. 4 przez niektóre pojazdy lub na poszczególnych dmgach.
9. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
rady nawdowej, prowadzący rejestrację pojazdów samochodowych, niezależnie od ograniczeń określonych w niniejszym paragrafie, może przy rejestracji
1) wprowadzać dalsze ograniczenia szybkości pojazdów samochodowych, których właściwości takiego ograniczenia wymagają;
.
2) określać największą dopuszczalną szybkość, z jaką mogą być ciągnięte przyczepy, których cechy konstrukcyjne lub prz-eznaczenie ta kiego ograniczenia wymagają.
10. Granice szybkości, ustalone dla poszczególnych pojazdów na podstawie pnepisów ust. 8 i 9, powinny być uwidocznione z tyłu takiego poja~du samochodowego lub przyczepy, z wyjątkiem wojskowych pojazdów samochodowych
i przyczep. Szczegółowe wytyczne w tym zakresie wydadzą
Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych.
§ 25. 1. Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrz
nych na wniosek prezydium wojewódzkiej rady narodowej
(rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) mogą
6.
Kierującym ciągnikami
kraC7ać szybkości
Przecinanie sip, kierunków ruchu
i p i e r w s l e 'ń s t wop r l e j a z d u.
§ 26. t. Na skrzyżowaniu dróg kierujący pojazdem zbliżającym się do skrzyżowania obowiązany jest ustąpić piel wszeń,twa przejazdu pojazdom zbliżającym się z jego prawej
strony, z wyjątkiem przypadków określonych w ust. 3--5.
2. Zasadę pierwszeństwa przejazdu, określoną w ust. 1,
stosuje się w razie przecinania się kierunków ruchu pojazdów jadących po tej samej drodze; w razie zbliżania się pojazdów z kierunków przeciwnych kierujący pojazdem skrę
cającym w lewo obowiązany jest ustąpić pierwszeństwa
przejazdu jadącym prosto lub skr~ającym w prawo.
- 3. W razie przecinania się kierunków ruchu poja:r.du
szynowego z pojazdem nie. poruszającym się po szynach,
pierwszeństwo przejazdu przysługuje kierującemu po jazdelll .
szynowym.
4. Jeżeli przez ustawienie znaku drogowego (§ 92 ust. 20
i § 94 ust. 19) ruch na drodze podporządkowany został na
skrzyżowaniu ruchowi z drogi przecinającej ją, wszyscy
kierujący pojazdami -- równ;eż pojazdami szynowymi jadący drogą o ruchu podporządkowanym, obowiązani są
ustąpić pierwszeństwa przejaZDU jadącym drogą. do której
się zbliżają.
5. Kierujący pojazdami -- nie wyłączając kierujących
pojazdami szynDwymi -- obowiązani są zawsze dawać pierwszellstwo przeja.zdu pojazdom uprzywilejowanym w ruchu
(§ 37 ust. 1), sygnalizującym przysługujące im uprawnienia.
6. Zabrania się kierującym pojazdami przecinać kolumny maszerujących osób (oddziały wojskowe, kondukty pogrzebowe, grupy manifestujących itp.).
Zmiana kierunku ruchu
na w p 'r o s t.
j a z d ił
się zajeżdżania drogi.
lub zmiany zajmowanego pasa ruchu moż
na dokonać dopiero po upewnieniu się, ŻE' nie spowoduje
to zajechania drogi innym użytkownikom drogi; po t:P'2Wnieniu się kierujący pojazdem obowią7.any jest zamiar swój
zasygnalizować; dotyczy to również włączania się do ruchu,
połączonego ze zmianą pasa ruchu.
3. Przed skręceniem kierujący pQjazdem obowiązany
jest zbliżyć się możliwie jak najbardziej
1) do prawej kr:awędzi jezdni, jeżeli zamierza skręcić w
prawo;
2) do środka jezdni (na jezdni o ruchu jednokierunkowym
do lewej jej krawędzi), jeż.E'li zamierza skręcić w lewo.
4. Skręcając w lewo w drogę poprzeczną, kierujący pojazdem obowiązany jest rozpocząć skręcanie z pasa rm'hu
najbliższego środka jezdni i zakończyć na pasie ruchu najblLszym środka jezdni na prawej połowie drogi, na którą
wjeżdża; przepisu tego nie stosuje się w przypadkach,gdy
wymiary pojazdu uniemożliwiają takie skręcenie.
5. Przy zawracaniu kierujący pojazdem obowiąz.any jest
zachować szcególną ostrożność i o zamiarze swym Ojtfle<
innych użytkowników dwgi, którym powinien także ustą
pić pierwszeństwa przejazdu.
§ 27.
2.
1. Zabrania
Skręcenia
! .
Dziennik Ustaw Nr 61 .
6. Zabrania się zawracania na Jezdniach jednokierunkowych, w tunelach oraz w warunkach, w których mogłoby to
zagrażać bezpieczeństwu innych użytkowników drogi lub
utrudnić ruch.
7. Jazda na-wprost przez skrzyżowanie dozwolona jest
z bżdego pasa ruchu, jeżeli znaki lub sygnały na drodze
nie wskazują inaczej.
H a m o wa n i e.
§ 28. 1. Hilmowanie pojazdu należy wykonywać w sposób nie . zagrażający bezpieczeństwu ruchu, a w szczególności bezpieczeństw~ Jadących za pojazdem.
2. Jeżeli warunki ruchu (konieczność uniknięcia zderzenia lub najechania) tego nie wymagają, zabrania się nagłe
go hamowania pojazdu.
c o f a n i e.
#'
Przed rozpoczęciem cofania kierujący pojazjest sprawdzić, czy nie zagrozi to bezpieczeństwu
innych użytkowników drogi lub nie zaszkodzi
płynności bądź porządkowi ruchu. W szczególności kierujący pojazdem obowiązany jest upewnić się, czy nikt lub
·nic- nie znajduje się na drodze za pojazdem, a w razie trudności w osobistym upewnieniu się, zapewnić sobie pomoc
innej osoby.
2. W czasie cofania kierujący pojazdem obowiązany
jest zachować szczególną ostrożność.
3. Zabrania się cofania pojazdu
l} w tuneiach1
2) na ruchliwych odcinkach dróg, jeżeli moźliwa jest jazda
do przodu;
3) o dopuszczalnym cięźarże całkowitym przekraczającym
10 ton oraz pojazdu z przyczepą (przyczepami), jeżeli
'kierujący nie może zapewnić sobie pomocy innej 'Osoby.
4. W czasie cofania pojazdu kierujący pojazdem samochodowym może korzystać z dodatkowego światła umieszczonego z tyłu pojazdu (§ 174 ust. 17 pkt 1).
§ 29.
dem
1.
pbowiązany
I
Z a t r z y m a n i e i p o s t ó J.
§ 30. 1. Za zatrzymanie uważa się chwilowe unieruchomienie pojazdu bez opuszczenia go przez kierującego;
wszystkie inne zatrzymania uważa się za postój.
2. Dojeżdżanie do krawędzi jezdni w celu zatrzymania
oraz zatrzymanie i postój nie powinny powodować niebezpieczeństwa lub utrudniać ruchu innym użytkownikom drogi.
§ 31. 1. Zabrania się zatrzymywania pojazdów w miejscach, w których stanowiłoby to niebezpieczeństwo lub
przeszkodę w ruchu, a ,,, szczególności
1) na przejazdach kolejowych i tramwajowych; '_
2) na skrzyżowaniach dróg;
3) na przejściach przez jezdnię oraz w odległości mniejszej
niż 5 m przed tymi przejściami;
4} w pobliżu wierzchołków wzniesień oraz na wzniesieniach,
łukach drogowych i innych miejscach o ograniczonej
lO} na pasach ruchu wyznaczonych liniami · riągłymi;
11) w odległości mniejszej niż 10 m od skrzyżowania dróg
(mierząc od punktu, w którym luk krawędzi jewni przechodzi w prostą) lub od przedniej strony znaku drogo- .
wego, jeżeli zostałby on zasłonięty przez pojazd; ,
12} równolegle· do stojącego po przeciwnej stronie jezdni
pojazdu, jeżeli utrudni to ruch innym użytkow!likom
drogi;
13). przy lewej krawędzi je?dni, z wyjątkiem zatrzymania pojazdu na obszarze zabudowanym w warunkach dobrej
widoczności zarówno w· dzień, jak i w ' nocy.
2. Zabrania się postoju w miejscach określonych w
ust. 1 oraz
1) w miejscach utrudniających wjazd lub wyjazd (wejście,
wyjŚcie), a w szczególności przed wjazdami do bram,
garaży. parkingów, wnęk postojowych i budynków uży
teczności publicznej;
2} przy oznaczonej studzience lub kolumnie hydrantu.
3. Postoje na chodniku dopuszczalne są tylko w miejscach w tym celu oznaczonych.
4. Zakaz zatrzymania na przystankach (ust. 1 pkt 5)
obowiązuje na odcinkach po 15 m w obie strony od słupka '
lub tablicy oznaczającej przystanek. Jeżeli na przystanku
znajduje się wysepka dla pasażerów, a jezdnia z prawej strony wysepki posiada tylko jeden pas ruchu, zabrania się zatrzymywania pojazdu na tym pasie oraz w odległości mniejszej niż 15 mod punktów krańcowych wysepki.
5. Kierujący pojazdem nie może opuścić pojazdu przed
zastosowaniem środków ostrożności, koniecznych dla uniknięcid wypadku; w szczególności kierujący obowiązany jest
l} tak zabezpieczyć pojazd, aby nie· mqgł ruszyć z miejsca
lub być uruchomiony przez osoby niepowołane;
2) zapewnić ośw i etlenie pojazdu w czasie od zmroku do
świtu oraz· w warunkach niedostatecznej widoczności
w ciągu dnia.
.
Przejeżdżanie
obok przystanków
p o j a z d ó w s z y n o w y c .h.
_ § 32. 1. Jeżeli szyny tramwajowe nie znajdują się bezpoś~edllio
przy chodniku, kierujący pojazdem, zbliżając się
do przystariku, na którym stoi lub do którego zbliża się
tramwaj, obowiązany jest
l} jeżeli na jezdni nie ma wysepki dla pasażerów - za- ,
trzymać pojazd, nie dojeżdżając do tramwaju stojącego
na przystanku, do czasu ruszenia tego tramwaju;
2) jeżeli na jezdni jest wysPp1;.a dla pasażerów - przejezdżać obok przystanku z zachowaniem szczególnej ostroż
ności, nie utrudniając przej~cja przez jezdnię.
2. Pr~epis ust. 1 ma odpowiednie zastosowanie do innych pojazdów szynowych na drogach.
R u c h d r o g o w y n a p r z e j a z d a c h k o' l e j o w y c h.
1.
Zbliżając się do przejazdu kolejowego oraz
przez przejazd, kierujący pojazdem powinien
zachować szczególną ostrO:Ż.noś~, nawet jeżeli przejazd po- ·
siada urządzenia zabezpieczające, jak sygnalizację świetlną,
zapory (rogatki) lub półzapory (półrogatki); przed, wjechawidoczności;
niem na tory kierujący pojazdem powinien się upewnić,czy
5) na przystankach komunikacji pubiicznej (tramwaje, trolejbusy, autobusy), z wyjątkiem pojazdów, dla których nie zbliża się pociąg, a pO:1adto przedsięwziąć wszelkie środ- .
ki ostrożności, jeżeli wskutek mgły lub z innych powodów
dany przystanek z05tal ustanowiony;
widoczność jest zmniejszona.
6) na jezdni. z dala oi. jej krawędzi, z wyjątkiem miejsc,
2. Kierujący powinien w szczególności prowadzić swój
w których torowisko pojazdów szynowych znajduje się
pojazd z taką szybkością, aby mógł go zatrzymać w bezw jezdni ,p rzy jej krawędzi;
piecznym miejscu, gdy nadjeżdża pociąg lub gdy- urządzenia
7} na zwężeniu jezdni;
8) na mostach i wiaduktach znajdujących się poza grani- . zabezpieczające, jak sygnalizacja świetlna, zapOly (rogatki)
lub półzapory (półr09atki), albo pracownicy służby kolejocami miast;
wej zabraniają wjazdu na . przejazd.
9) w tunelach, z wyjątkiem miejsc do tego przeinaczonych;
§ 33.
przejeżdżając
-
Poz. 295
~---------------------------------------
p c h a n i e.
3. Zabrai;'i:a się objeżdżania opuszczonych półzapór (pół
rog'atek) .
§ 35. 1. Pchanie pojazdu przez inny pojazd może odby4. Zbliżając się do przejazdu z zaporami (r'Ogatkami)
wać się w Iazie nagłej potrzeby przy zachowaniu szczególkierujący pojazdem jest obowiązany także zwracać uwagę
na położenie zapór (rogatek) i jeżeli opuszczanie ich zostało nej ostrożności i tylko wtedy, gdy żadne inne sposoby
wprawienia w ruch pojazdu nie mogą być zastosowane.
rozpoczęte, zatrzymać się przed nimi.
2. Pojazd pchający nie może rozwijać szybkości prze5. Przejazd pojazdów lub zespołów złączonych ze sobą
kraczającej 15 km . na godzinę.
pojazdów o długości przekraczającej 10 m i nie mogących
3. Pojazd pchany powinien być kierowany przez osobę
rozwinąć szybkości powyżej 6 km na godzinę (np. pojazdów
posia.dającą prawo jazdy odpowiedniej kategorii.
zaprzęgowych przewożących dłużyce) może być dokonany
4. Kierujący pojazdem pchającym powinien widzieć
tylko po uprzednim upewnieniu się, że w czasie, p'otrzebnym
drogę przed pojazdem pchanym lub otrzymywać wskazówki
do przejechania przez przejazd, nie nadjedzie pociąg lub po
uzgodnieniu czasu przejazdu z dróżnikiem kolejowym; prze-, od osoby widzącej drogę.
pis ten stosuje s.ię również do pojazdów ciężarowych na pło
"R u c h P o j a i. d ó w w ' k o l um n a c h.
zach ' lub ciężkich ~naszyn samobieżnych.
§ 36. 1. Liczba pojazdów jadących w kolumnie -nie moHolowanie.
że przekraczać
t. Holowanie może odbyWii Ć
się tylko w razi.e
przy zachowaniu szczególnej ostrozności oraz następujących warunków
l) w pojeżdzie holującym oraz w pojeżdzie holowanym powinni znajdować się kierowcy posiadający prawo jazdy
na kierowanie tymi pojazdami;
2) pojazd holowany powinien być połączony z pojazdem
holującym w sposób wykluczający odczepienie się w
czasie jazdy, z wyjątkiem holowania motQcykla, który
powinien być połączony z pojazdem holującym w sposób umożliwiający łatwe odczepienie;
3) do holowania powinno być użyte połączenie sztywne,
a w razie jego braku połączenie giętkie, 'l wyjątkiem
. motocykla, który może być holowany tylko na połączeniu giętkim;
.
.
4) w pojeździe holowanym na połąc zelll u sztywnym PO:"Inien być sprawny co najmniej jeden układ hamulcow,
a w l pojeżdzie holowanym na połąc ~eniugiętkim - dwa
układy, jeż e li konstrukcja pojazdu przewiduje dwa ukła
dy hamuków;
5) 'połączenie sztywne powinno mieć długość 1.5-3 m i być
pomalowane w, pasy biało-czerwone lub biało-czarne,
połączenie giętkie powinno mieć długość 4-6 mi być
zaopatrzone w wyraźny, . widoczny znak, np. chorągiewkę;
.
6) w czasie od zmroku do świtu oraz w warunka<:h medostatecznej widoczności w ciągu dnia pojazd holowany
powinien mieć odpowiednie oświetlenie zewnętrzne;
7i kierujący pojazdem holującym powinien mieć zapewnioną możliwość otrzymywania sygnałów od kierującego
pojazdem holowanym;
8) szybkość pojazdu holującego nie może przekraczać
25 km na godzinę. Poza ohszarami zabudowanymi szybkość ta może być zwiększona ·do 40 km na godzinę, pod
warunkiem, że holowanie ,odbywa się na sztywnym po-
§ 34.
niezbędnej konieczności,
1) dla samochodów osobowych i motocykli - 10;
2) dla pozostałych pojazdów - 6.
2. Odległość pomiędzy jadącymi kolumnami nie może
być mniejsza niż 1000 m dla kolumn pojazdów samochodowych oraz 200 m dla kolumn pojazdów zaprzęgowych.-
3. Jazda w kolumnie nie zwalnia kierującego pojazdem
od przestrzegania· obowiązujących przepisów ruchu drogowe,go.
4. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczą pojazdów Sił Zbro jnych; zasady poruszania się pojazdów Sił Zbrojnych w ko~ .
lumnach określają odrębne przepisy,
P o j a z d y u p r z y'w i l e j o w a n e w r u ć h u.
§ 37. 1. Kierowcy pojazdów: straży pożarnej, pogotowia
' ratunkawe.go, Milicji Obywatel:;kiej, Wojskowej Służby Wewnętrznej, a na terenie pasa granicznego również Wojsk
Ochrony Pogranicza, spieszący do wypadków lub miejsc
zagrożenia, korzystają z ułatwień w rochu drogowymtj zwolnieni są od obowiązku stosowania się do przepisów o kierunku ruchu, {) największej dopuszczalnej szybkości, o pierwszeństwie przejazdu, o wymijaniu i wyprzedzaniu oraz zatrzymywaniu i postoju -nawet jeżeli są one określone znakami i sygnałami na drogach - pod warunkiem specjalnego
oznakowania pojazdów oraz używania w czasie jazdy "pecjalnych dżwiękowych sygnałów ostrzegawczych (syren),
jak również specjalnych świateł dodatkowych barwy niebieskiej.
2. Zabrania się używania specjalnych dźwiękowych sygnałówostrzegawczych oraz świateł dodatkowych w innych
przypadkach niż określone w ust. 1.
. .
.
3. W razie przecinania się kierunków ruchu pOJazdow
uprzywilejowanych, kierowcy tych pojazdów obowiązani są .
stosować się 00 przepisów o pierwszeństwie przejazdu (§ 26).
4. Uprawnienie do korzystania z przywilejów w ruchu
drogowym oraz do używania specjalnych sygnałów dżwię
łączeniu.
kowych i świetlnych (ust. l) przez kierujących pojazdamI
2. Zabrania się
innych rodzajów pogotowia, a w szczególności pogotowia
1) holować pojazd w sposób zagrażający bezpieczeństwu
lekarskiego i wypadkowego pogotowia technicznego, wylub zakłócający porządek pu,b liczny bądź powodujący " daje właściwy do spraw komunikacji ,rn;:gan .pre~ydium wouszkodzenie drogi;
.
.
.
jewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłą
2) holować pojazd, który może poruszać się samodzIelme,
czonego z województwa).
.
3) holowat pojazd o niesprawnym układzie kierowniczym
5. Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrzny~h
lub hamulcowym;
ustalą cechy wyróżniające, a w szczególności. oznakowame,
4) holować jednocześnie więcej niż jeden pojazdl
oświetllenie i rodzaje sygnałów pojazdów uprzywilejowanych
5) holować na połączeniu gięt~im pojazd, w którym dziaw ruchu.
łanie układu hamulcowego uzależnione jest od pracy;
silnika.
Ostrzeganie sygnałami dźwiękowymi
3. Przepis
o r a z g los e m.
l) ust. l pkt S nie dotyczy pojazdów Sił Zbrojnych;
.
§ 38. 1. Kierujący pojazdem obowiązany ~est dać sy2) ust. 2 pkt 3 nie dotyczy holowania pojazdu w sposób
gnał dżwiękowy lub ostrzec głosem we wszystkich przypadwykluczający potrzebę użycia układu kierowniczego lub
kach, gdy zachodzi konieczność ostrzeżenia;
hamulcowego.
(
2.
bądź
Zabrania
używania
się
nadużywania
sygnałów
dźwiękowych
niż
niezbędnego
ich do innych celów
do
ostrzeżenia.
3. Zabrania się używania, jako sygnałów ostrzegawczych, dzwonków (z wyjątkiem rowerowych i tramwaj~
wych), gwizdków, syren oraz sygnałów o przerażliwym
dźwięku, a na obszarach zabudowanych ponadto sygnałów o silnym dźwięku.
4. W miastach o dużym ruchu oraz w uzdrowiskach lub
innych miejscowościach wypoczynkowych właściwy do spraw
komunikacji organ prezydium powiatowej rady narodowej
może wprowadzić zakaz używania sygnałów dżwiękowych
na terenie całej miejscowości, umieszczając pod tablicami
miejscowości odpowiednie znaki zakazu.
S w i a tł a z e w n ę t r z n e p o j a z d ó w.
\
§ 39. 1. Pojazdy samochodowe, przyczepy i maszyny sapowinny być wyposażone W · światła i światła odblaskowe określone w § 114, § 136 ust. 2, § 182 i § 186.
2. Pojazdy inne niż wymienione w ust. 1 powinny być
wyposażone w· następujące światła i światła odblaskowe;
1) pojazdy zaprzęgowe: •
a) w 'co najmniej jedno światło białe widoczne z przodu i jedno światło czerwone widoczne z tyłu; na
drogach o nawierzchni bitumicznej, betQnowej, kostkowej i klinkierowej pojazdy te powinny mieć dwa
światła białe widoczne- z przodu i dwa światła czerwone widoczne z tyłu; dopuszcZa się na drogach
.gruntowych jedno światło białe widoczne z przodu
i z tyłu,
b) w dwa biale światła ojblaskowe z przodu i dwa czerwone światła odblaskowe z tyłu;
2) rowery, wózki ręczne i inwalidzkie oraz kierowane przez
• pieszych wózki motorowe w jedno białe światło
z przodu, z tyłu zaś w jedno czerwone światło oraz jedno czerwone światło odblaskowe;
3) rowery z silnikiem pomocniczym i wózki motorowe, których cechy konstrukcyjne ograniczają szybkość do
40 km na godzinę: .
..
a) · o szerokości nie większej niż 100 cm - w jedno
światło oświetlające drogę na odległość co najmniej
15 m przed pojazdell), w s,posób nie powodujący ośle
pienia kierujących innymi pojazdami, z tyłu zaś w
jedno czerwone światło oraz jedno czerwone światło
odblaskowe,
h) o szerokości większej niż 100 cm - w jedno światło
oświetlające drogę na odległość co najmniej 15 m
przed pojazdem, w sposób nie powodujący . oślepie
nia kierujących innymi pojazdami, oraz w dwa białe
światła z przodu, z tyłu zaś w dwa czerwone światła
i dwa czerwone światła odblaskowe;
4) pojazdy szynowe lub zespoły złączonych z sobą pojazdów szynowych - w co najmniej jedno białe światło
z przodu i jedno czerwone z tyłu oraz po dwa dla każ
dej strony świa tła sygnalizujące zmianę kierunku ruchu (kierunkowskazy).
3. Swiatła i światła odblaskowe pojazdów wymienionych w ust. 2 pkt 1-3 oraz sposób ich umieszczenia powinny odpowiadać następującym warunkom
.
1) światła powinny być widoczne ,p o zapadnięciu zmroku
z odległości co najmniej 250 m w warunkach zapewniających przejrzystość powietrza;
2) światła odblaskowe naświetlone światłem drogowym
(§ 174 ust. 5 pkt 1) powinny być widoczne z odległości
co najmniej 100 m w warunkach zapewniających przejrzystość powietrza;
3) światła i światła odblaskowe powinny być umieszczone
na wysokości najwyżej 150 cm i najniżej 40 cm ponad
płaszczyzną jezdni;
mobieżne
Poz. 295
512 -
4) światła i światła odblaskowe pojedyncze na ,pojazdach
wielośladowych powinny być
umieszczone po lewej
stronie pojazdu jak najbliżej jego krawędzi; z wyjątkiem
świateł oświ.etlających drogę, które mogą być umieszClOne pośrodku;
5) dwa światła i światła odblaskowe powinny być umieszczone symetrycznie po obu stronach pojazQu jak najbliżej jego krawędzi i na jednakowej wysokości ponad
płaszczyzną jezdni; widoczność dwóch świateł powinna być jednakowa.
4. Oprócz świateł określonych w ust. 1-3 dopuszcza się
umieszczenie na bokach pojazdu żółtych świateł odblasko,wych na wysokości określonej w ust. 3 pkt 3.
5. Jeżeli do pojazdu zaprzęgowego lub roweru przyczepiony jest inny pojazd, maszyna lub urządzenie, powinny
one być wyposażone w czerwone światło odblaskowe z tyłu,
a ponadto światło białe z przodu, jeżeli szerokość pojazdu: ·
ciągniętego (maszyny, urządzenia) przekracza szerokość pojazdu ciągnącego.
6. W razie zachodzącej konieczności - światła pojazdu
zaprzęgowe-go, wózka ręcznego, wózka inwalidzkiego i wózka motorowego kierowanego przez pieszego mogą być niesione w ręku przez osobę towarzyszącą pojazdowi.
Używanie
świateł
z e w n ę t r z n y c h P o j a z d u.
§ 40. 1. Od zmroku do świtu oraz w warunkach niedostatecznej widoczności w ciągu d{lia na pojazdach powinny
być zapalone i widoczne z przodu i z tyłu światła zewnętrz
ne, odpowiadające warunkom określonym w § 39, § 174,
§ 176 ust. 2, § 182 i § 186.
2. Swiatła zewnętrzne powinny świecić skutecznie, nie
mogą' 'być zasłonięte lub przyćmione nawet częściowo.
3. W czasie ,Jlostoju mogą być zapalone światła tylko
po jednej stronie pojazdu. bliższej środka jezdni, a w miejscach dostatecznie oświetlonych lub odgrodzonych od ruchu bądż znajdujących się poza jezdnią i poboczem wszystkie światła mogą być zgaszone; przepis ten .nie dotyczy pojazdów szynowych.
4. Kierowca pojazdu samochodowego obowiązany jest
podczas jazdy
1) używać świateł pozycyjnych na drogach dostatecznie
oświetlonych;
2) używać
świateł
mijania na drogach niedostatecznie
na obszarze zabudowanym;
3) używać świateł drogowych na drogach niedostatecznie
oświetlonych poza obszarem zabudowanym, a podczas
mgły lub śnieżycy używać świateł mijania lub świa
teł przeciwmgłowych łącznie ze światłem pozycyjnymI
4) zawczasu zmienić światła drogowe na światła mijania,
aby uniknąć oślepienia
a) kierującego pojazdem wymijanym,
b) kierowcy pojazdu, który go poprzedza, jeżeli zacho/
dzi możliwość oślepienia przez ,oświetlenie $wiatłem
drogowym od tyłu,
c) pieszych, maszerując:ych w kolumnach,
d) innych użytkowników drogi podczas posto ju, a w
szczególności oczekujących przed przejazdem kolejowym.
5. Ziniana świateł drogowych na światła mijania przez
, jednego z mijających się kierowców jest nakazem do takiej
samej zmiany dla drugiego kierowcy.
6. Przepisy ust. 4 pkt 2-4 nie mają zastosowania do
pojazdów, dla których warunki techniczne: ,?kreślo;:e .w
§ 174, nie wymagają świateł drogowych lub sWlBteł mlJama.
1. Przepisy ust. 4 i 5 mają odpowiednie zastosowanie
do kierujących pojazdami szynowymi lub innymi pojazdami
oświetlonych
-Dziehnik Ustaw Nr 61
-
-niesamochodowymiwyposażonymi w światła drogowe i światła
mijania.
_
§ 41. 1. Pojazd nie może mieć światła czerwonego skierowanego do przodu ani światła białego skierowanego do
tYłu. Przepisów powyższych nie stosuje się do światła uży
wanego przy je7.dzie do tyłu (§ 29 ust. 4) oraz do białych
świateł pojazdów zaprzęgowych na drogach gruntowych (§ 39
ust. 2 pkt 1 lit. a).
2. Pojazd nie może mieć światła odblaskowego czerwonego skierowanego do przodu ani białego skierowanego do
tyłu.
-
513 -
Poz. 295
mogą być używane przy wywozie drewna z lasu tylko w porze dziennej przyczepy bez wyposażenia w światła zewnętrzne.
11. Jeżeli w czasie od zmroku do świtu lub warunkach
niedostatecznej widoczności w ciągu d~ia krawędż ładunku
umieszczonego na pojeździe jest oddalona o więcej n,iż
40 cm (mierząc odległość pomiędzy płaszczyznami pionowymi, równoległymi do podłużnej osi symetrii pojazdu) od
przedniego lub tylnego światła pozycyjnego pojazdu ciągną
cego, powinna być ona oznaczona światłem białym skierowanym do przodu i czerwonym skierowanym do tylu, - umieszczonym na najbardziej wystającej krawędzi.
O g ó l n e _ war u n k i u ż yw a n i a p o j a z d u.
12. Zabrania się ciągnięcia przyczep podczas gołoledzi.
§ 43. 1. Zabrania się
. § 42. 1. Używanie pojazdu powinno być zgodne z prze1) wsiadać (wskakiwae)do pojazdu lub wysiadać (wyskaznaczeniem, wynikającym z jego budowy bądż określonym
kiwać) z niego podczas jazdy;
w dowodzie stwierdzającym dopuszczenie pojazdu do ruchu.
2)
otwierać drzwi pojazdu -podczas jazdy oraz otwierać
2. Kierujący pojazdem obowiązany jest mieć przy so"drzwi bez upewnienia się, że nie zagraża to bezpieczeń
bie dokument uprawniający go do kierowania danym pojazstwu innych użytkowników drogi;
dem oraz dowód stwierdzający dopuszczenie pojazdu do ru3)
wsiadać
lub wysiadać z pojazdtt w sposób powodujący
chu, jeżeli dokumenty te są wymagane.
_
niebezpieczeństwo lub utrudnienie ruchu, _a w szczegól3. Dokumenty określone w ust. 2 kierujący obowiązany
ności jeżeli to nie jest konieczne wysiadać na
jest okazywać na żądanie funkcjonariuszy Milicji Obywateljezdnię lub na lewą stronę pojazdu;
skiej oraz innych osób upoważnionych do kontroli ruchu
4) zajmować miejsce na stopniach i burtach, dyszlach,
drogowego.
sprzęgach przyczep lub innych częściach zewnętrznych
4. Umieszczenie ładunku na pojeżdzie powinno być
pojazdu nie przeznaczonych do siedzenia bądź stania;
równomierne, nie naruszające równowagi i stateczności po5) zajmować miejsce w pobliżu kierujące'go pojazdem w
jazdu oraz nie powodujące przekroczenia największych dosposób ograniczający jego pole widzenia oraz zachowypuszczalnych noc isków osi. Ładunek powinien być zabezwać się w sposób utrudniający kierowanie pojazdem;
p~czony przed zmianą położenia, wypadnięciem (wylaniem),
6) osobom korzystającym z pojazdu (dysponującym pojazwydzielaniem pyłu lub woni, wywoływaniem nadmiernego
dem) wydawać kierującym polecenia niezgodne z przehałasu bądź budzeniem odrazy.
pisami o ruchu drogowym.
5. Zą.brania się przeciążania pojazdu ponad normy wy2. Zabrania się kierowcy
xnkające z jego budowy bądź ustalone przepisami szczegól1) oddalać się od pojazdu, gdy silnik jest - w ruchu;
nymi lub określone przy dopuszczeniu pojazdu do ruchu.
2) dopuszczać do dymienia pojazdu; .
6. , Ładunek nie "może być umieszczony na poj~ździe w 3) na obszarze zabudowanym używać pojazdu w sposób
taki sposób, aby utrudniał kierowanie pojazdem bądź zasła
wywołujący hałas, a w szczególności używać silnika na
niał urządzenia sygnalizacyjne pojazdu oraz tablice rejestrazbytecznie wysokich obrotach przy ruszaniu, przyśpie
cyjnelub inne, w które pojazd powinien być zaopatrzony.
szaniu lub na postoju przy próbach działania silnika;
Nie może on również wystawać z tyłu za pojazd na odle4) jechać z otwartymi drzwiami;
głość większą niż 1/3 długości powierzchni ładunkowej, jed5) umieszczać przedmioty (np. maskotki) w polu swojego
nak nie więcej niż na 2 m.
widzenia do przodu i do tyłu oraz zaklejać przednią
lub tylną szybę W. sposób istotnie ograniczający pole wi7. Zabrania się umieszczania na pojeździe przedmiotów
dzenia.
lub ładunków wystających poza krawędzie boczne w taki
sposób, że mogłyby być trudne do spostrzeżenia przez in3. Zabrania się kierowcom autobusów oraz pojazdów
nych użytkowników dróg i przez to zagrażać bezpieczeństwu
osobowej komunikacji publicznej palenia tytoniu i spoży
ruchu.
wania pokarmów podczas przewożenia pasażerów.
8. Na końcu ładunku, wystającego z tyłu- poza pojazd
4. Osoby korzystające z pojazdu obowiązane są stosować
na odległość większą niż 1 m, powinien być umieszczony
się do wskazówek podawanych przez obsługę pojazdu.
w dzień (od świtu do zmroku) w warunkach dobrej widocz5. Osoby jadące motocyklami (skuterami) poza granicaności znak ostrzegawczy w postaci czerwonej lub żółtej chomi administracyjnymi miast i osiedli obowiązane są używać
rągiewki o wymiarach co najmniej 30 X 50 _cm albo tarczy
hełmów ochronnych. Terminy, od których przepis ten oboo wymiarach średnicy lub boków co najmniej 40 cm, a w wiązuje w stosunku do osób jadących na określonych rodzajach !p.otocykli (skuterów), ustalą Ministrowie Komuniczasie od zmroku do świtu oraz w warunkach niedostatecznej widoczności w ciągu dnia powinno - być umieszczone
kacji i Spraw Wewnętrznych.
- czerwone światło.
§ 44. 1. Zabrania się używania pojazdu, którego całko
9. Przy wywozie drogami gruntowymi drewna z lasu dowita szerokość bez ładunku lub z ładunkiem przekracza
puszcza się stosowanie na dłużycach wystających z tyłu 2,5 m, całkowita wysokość z ładunkiem lub bez ładunku
poza pojazd na odległość większą niż 1 m tarczy z czerwoprzekracza 4,0 m (z zastrzeżeniem przepisu § 171 ust. 3),
nym światłem odblaskowym zamiast światła czerwone-g o a nacisk choćby jednej osi przekracza 8 ton, a osi podwój(ust. 8); przy wywozie innymi drogami takie oznakowanie · nej _ 14,5 t. Długość zespołu złączonych ze sobą pojazdów
dopuszczalne jest na podstawie specjalnego zezwolenia wła nie może przekraczać 22 m, a liczba złączonych pojazdów
nie może przekraczać trzech.
ściwego do spraw komunikacji ,organu 'prezydium powiatowej rady nawdowej, w którym określone zostaną w szcze2. Przejazd pojazdu lub zespołu złączonych ze sobą pogólności odcinek drogi, po którym dopuszcza się ruch tajazdów o szerokości, wysokości, długości lub nacisku osi
kiego pojazdu, pora doby oraz okres ważności zezwolenia.
przekraczających wielkości określone w ust. 1 oraz przewóz
10. Na podstawie zezwolenia właściwego do spraw ko- ładunków o długości przekraczającej długość określoną w
§ 42 ust. 6, może się odbywać tylko po uprzednim uzyskamunikacji organu prezydium powiatowej rady narodowej
"'-
Poz. 295
niu na to zezwolenia: .oraz na warunka-ch w tym zezwoleniu
.określonych.
Zezwolenia (ust. 2) wydają
1) właściwy do spraw komunikacji organ prezydium powiatowej rady narodowej - dla przejazdu przez teren jednego powiatu;
2) właściwy do spraw komunikacji organ prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) dla przejazdu przez teren
jednego województwa lub miasta wyłączonego z województwa;
3) właściwy do spraw komunikacji organ prezydium woje- '
, ·wódzkiej .rady narooowej(u.'cly narod-owej miasta wyłą
czonego z województwa) wedlug miejscowO.k i, z której rQzpoczyna się przejazd -,.. dla przejazdu .przez obszar dwu sąsiednich wpj~wódźtw, przy czym przejazd
przez obszar miasta wyłącZQnego zwojewódrtwa i obszar - województwa, :z którego zostało ono wyłączone,
uważa się za ptzejazd przez je.d,n o województwo;
4) Ministerstwo Komunikocji - dJ..a przejazdu przez obszar
-trzech lub więcej vvojewooztw.
3.
Zezwolenie (ust. 2) powinno określać co najmniej
czas przejazdu oraz sposób oznakowania poJazdów lilb ładunków.
5" przy wywozie drogami gruntowymi drewna z lasu
dopuszcza się przewóz dłużyc wystających z tyłu poza pojazd na odległość do 5 m; przy wywozie innymi drogami
dopuszcza się taki przewóz dłużyc na podstawie zezwolenia
właściwego do spraw komunikacji organu prezydium powiatowej rady narodowej, w którym określone zostaną w szczególności odcinek drogi, po którym dopuszcza się .przewóz,
pora doby oraz okres ważności zezwolenia.
4.
trasę "przejazdu,
6. Jeżeli zachodzi podejrzenie. że została przekroczona
dopuszczalna ład~wnCJść samochodu ciężawweqo łub przy<:zepy, kierowca pojazdu obowiązany jest na wezwanie org.a nów kontroli rudnl dr-oyowego poddać pojazd zważeniu
na miejscu lub miać się w tym celu do wagi. jeż.eli waga
znajduje się me da!ej niż w odległości 10 km.
7. Przepisów ust. 1----6 nie stosuje się do przejazdów
szynowych oraz pojazdów Sił Zbrojnych określonych w
§ 169 ust. 3.
'
§ 45. 1. Ciężar całkowity przyczepy lub przyczep ciąg
niętych przez samochód nie może być większy niż ciężar
całkowity samochodu d, ą(plące\J'o.
2. Przyczepy autobusowe przewożące ludzi mogą . być
ciągnięte tylko przez autobusy.
3. Za motocyklem może być ciągnięta przyczepa do
przewozu bagażu, o ciężarze całkowitym nie przekraczają
cym ciężaru własnego motocyklII, jednak nie większym_ niż
100 kg.
4. Odchylenie ,od warunków określonych w ust. t w
przy,padkach szczególnie uzasadnionych wymaga zezwolenia
Ministra Komunikacji.
S P r a wdz e n i e
P o s t ę P o wal! i e w r a z i e w y p a d k u .
,
stanu
t ec h n ic zn e g o
p o j a z d u.
§ 46. 1. Kierujący pojazdem obowią.zany jest dopuścić
organ kontroli rucłul dr~owego rlo sprawdzenia stanu techniczne'go, wyposażenia lub ciężaTll pojazdu korzystającego
z drogi publkznej oraz uła,twić temu 0rganGwl wy~nanie
czynności. Org.an kontro.1i w razie potrzeby slwJerdzre,Iiliii stanu techniczne90 pojazdu może kl-er-ow,ać pojawem kontr,olowanym za zgodą kieruJ.qcego.
2. Organy kon-troii Clf'Oq.Gwej w razie stwierdzenia w pojeździe braków lub llszkodzeń, zagrażających bez,j}ieczenstwu
lub porządkowi rucmu, pode jmą odpowdeclnie kroki zabezpieczaJące i skierują pojazd do badania technicznego.
§ 47.
1. 'vV razie uczestniczenia .wwy.padku dr.ogowym
kierujący pojazdem obowiązany jest natychmiast zatrzymać
się, ustalić skutki wypadku oraz udzielić pomocy ofiarom
wypadku.
2. O każdym wypadku (ust. 1) kierują<:y pojiizdem powinien 'bezzwłoc znie zawiadomić właściciela pojazdu lub za- '
rządzającego transporlem (dyspozytora pOjazdów), a o wypadku z. ofiarami w ludziach również najbliiszą jednostkę
Milicji Obywatelskiej.
Ruch pojazdów z ład .unkiem materiałów
n i e b e z p i e c z n y c h.
§ 46,. t. Przewóz materiałów niebezpiecznych (materiawy'buchowych, łatwopa lnych, żrących, trujących, tadioaktywnych itp.) regulują Odrębne przepisy.
.
2. Pojazdy przewożące materiały niebezpieczne powinny
być oznakowane dwiema tablicami prostokątnymi ' koloru
żółtego samochodowego o bokach 60 X 40 cm, umiesz<:zonymi dłuższym bokiem poziomo, z przodu i z tyłu pojazdu,
przy -czym
łów
1)w czasie od zmroku do świtu oraz w warunkach niedostatecznej widoczności w ciągu dnia tablice powinny
być
oświetlone;
2) tablica z przodu powinna być umieszczona nad kabiną
kierowcy; .dopuszcza się umieszczenie tablicy w innym
widocznym miejscu w razie niemożności umieszczenia
jej nad kabiną; .
3) tablica z tyłu powinna być umieszczona na srodku tyl~ '
nej ściany skn.:yni ładunkowej lub w innym odpowied~ nim miejscu, jeżeli pojazd nie posiada skrzyni ładun
k,owej.
3. Oświetlenie tablic' (ust. 2 pkt 1) nie jest wyma~ane,
jeżeli , są one wykonane z materiału 'Odblaskowego.
PrzewGzosób samochodami ci .ężarowymi,
na-czepami i przycz .e pami.
t
§ 49. Przewóz osób -ciężarowymi samochodami i PTzy-cze-'
pamidozwoJony jest tylko ' w wyjątkowych PrzYPiidkachl
Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych określą
przypadki, w których przewóz ten jest dozwolony, oara2: wa- .
runki jeg-o wykonywania.
N a u ka j a z d y.
§ 50. 1. Nauka jazdy pojazdami samochodowymi .oraz
szynowymi może odbywać się przy zachowaniu - nllstępują- .
cy-ch wiiramk6w
1) poj~zd s.amochodowy łub szynowy używany do nauki .
powini~n być zaopatrzony z przodu i z tyłu w okrą.głą
ni~bieską tablicę z napisem "Niiuka jilldy" (~ 147 u~. 811 _
2) instruktm obowiązany ~est zajmować miejsce obok uczą
cego się, z wyjątkiem przy llftdk <Jw, gdy n.auka jazdy 4!ldbywa si~ na moGtocyklu;
3) do Dauki jazdy można korzystać z drGQ' pubUczRych do-,
piero po opanowaniu przez uczącego 'Się na teroeni ezamkniętymzasad 'U :lchnild berowania pojaz;dem w stopniu
nie zagr.a:iaj.ąoeym bezpieczeństwu,;
4) osoba praguąca uczyć się ja~dy powinnau.przedniol:apoznać .się zobowiązującymi przepisami {) mchu drogowym, ił naucUlJą<:y (instruktorł0uowi.ązany jest do
sprawdzenia znaJom.ości tych przepisów;
5) do Jaau1d jazdy pojazdami samochooowymi mog4 być '
używane tylko pojawy wymienione w zezwoleniu na
prowilIdr.€nie nauczan.i a (.§ 2:ffi) lub zarej.e strowanez zas.trzoeżeniem używaniil rl:ocel-ów szkoleniowych.
2. Na drogach o dużym mchu zaurania się nauki. jazdy
pojazdami innymi niż wymienione w ust. l.
Dziennik Usraw Nr 61
-515
Pcz.295
,,:" : : ----------------------------------------~----------------------------------~~'
R o z d z i al 4.
. t" .
Przepisy dodatkowe o ruchu pojazdów szynowych.
Szybkość pojazdów szynowych nie może przekragranicy szybkości
1) dozwolonej dla autobusów na danym odcinku drogi jeżeli szyny znajdują się w jezdni;
2) wyznaczonej przez właściwy do spraw komunikacji. organ , prezydium powiatowej rady narodowej jeżeli
szyny znajdują się na torowisku wydzielonym.
,
§ 52. 1. Warunki związane z ustalaniem linii tramwajowych, przystanków oraz liczby wagonów w jednym pociągu w miastach wyłączonych z województw określą prezydia rad narodowych tych miast.
.
2. Dla miast innych niż wymienione w ust. 1 warunki
określone w tym ustępie może ustalić prezydium właściwej
, .
wojewódzkiej rady narodow'ej.
§ 53. 1. . Kierującemu pojazdem szynowym zabran~a się
~f.- .
1) ruszać z przystanku, zanim wsiqdą lub wysiądą pasaże
rowie;
2) jechać z otwartymi drzwiami wejściowymi lub wyjścion,
wymi, jeżeli drzwi zamykane są za pomocą specjalnego
urządzenia.
'
2. Zabrania się zatrzymywać pojazdy szynowe w obrę
bie skrzyżowania dróg (ulic).
§ 51.
,czać
(
R oz d z'i a ł 5.
Przepisy dodatkowe o ruchu rowerów.
§ 54. 1. Ruch rowerów powinien o'dbywać się na jezdni,
jak najbliżej jej krawędzi, a w razie wyznaczenia specjalnej
drogi dla rowerów - tylko po tej drodze.
2. Ruch rowerów na poboczach dróg o twardej na:wierzchni dozwolony jest tylko wówczas, gdy nie utrudnia
ruchu pieszego na tych poboczach, przy czym kierujący rowerem obowigzany jest ustępować drogi pieszym.
3. Pieszy powinien prowadzić rower na jezdni jak najbli..żej prawej jej krawędzi, jednak pod warunkiem, że nie
"
powoduje to ograniczenia ruchu innych pojazdów oraz nie
naraża na niebezpieczeństwo osoby -prowadzącej rower. J e, żeli z tych pr~yczyn nie można prowadzić roweru na jezdni,
może on być prowadzony po drodże przeznaczonej dla ruchu pieszych, przy czym prowadzący rower nie powinien
utrudniać ruchu pieszym.
4. Jazda rowerem ' po drodze przeznaczonej wyłącznie
dla ruchu pieszych jest zabroni.ona.
§ 55. 1. Zabrania się jazdy obok siebie dwóch lub wię
'",
cej rowerów, z wyjątkiem przewidzianym w ust. 2.
2. Jazda dwóch rowerów obok siebie jest dozwolona
poża obszarami zabudowanymi w tych przypadkach, gdy nie
'utrudnia ruchu innym pojazdom, a szerokość jezdni wynosi
co najmniej 6 m; w razie zbl.iżania się innego pojazdu wymijającegq lub wyprzedzającego, rowerzysta jadący z lewej strony obowiązany jest zjechać na prawą stronę do krawędzi jezdni.
3. Zabrania się jazdy bez 'trzymania rąk na kierownicy
lub nóg na pedałach oraz czepiania się innych pojazdów bę, dących w ruchu.
'\ ,
, . § ' 56. 1. Zabrania się przewożenia na rowerze jednooso'" bowym innej osoby, z wyjątkiem dziecka do lat 1, jednak
pod warunkiem, że zostanie ono umieszczone na dodatkoj
wym siedzeniu przed kierującym rowerem.
2. Zabrania się przewożenia na ' rowerze przedmiotów
o wymiarach zagrażających porządkowi lub bezpieczeństwu
ruchu albo bezpieczeństwu kierującego oraz prowadzenia
... .: zwierząt podczas jazdy na rowerze; wyjątek stanowi prowadzenie psa przez my~liwego.
We wszystkich przypadkach, gdy zachodzi kokierujący rowerem obowiązany jest
dać sygnał ostrzegawczy. używanie innych sygnałów ostrzegawczych niż określone w § 58 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 jest
zabronione.
§ 53. 1. Rower povillllen być zaopatrzony co najmniej
w jeden skutecznie działający hamulec oraz dzwonek jako
sygnał ostrzegawczy; rower wieloosobowy oraz wózek rower0'YY powinien ' posiadać' dwa niezależnie od siebie działające hamulce.
2. Rower z silnikiem pomocniczym (§ 1 pkt 8) powinien
§ 51.
nieczność ostrzeżenia,
być
wyposażony
1) w dwa niezależnie od siebie skutecznie działające ha-
mulce;
2) w dzwonek lub inny przyrząd sygnalizujący jako sygnał
ostrzegawczy o nieprzerażliwym dźwięku;
3) w skutecznie działający tłumik wydechu.
§ 59, Ruch rowerków dziecinnych dozwolony jest tylko
na chodniku lub innej drodze dla pieszych.
R o z d z i a ł 6.
Przepisy dodatkowe o ruchu pojazdów
zaprzęgowych.
§ 60. 1. Do zaprzęgu mogą być używane tylko zwierzęta
niepłochliwe
mogą być
i dające sobą łatwo kierować; zwierzęta te nie
i powinny być utrzymane w należytej czy-
ślepe
stości. I
2.
rzęta
Zwierzęta w zaprzęgu powinny być okiełznane, a zwiekąsające
zaopatrzone w kagallce.
powinien być taki, aby kierujący w każdej
okoliczności panował nad pojazdem ,
4. Zwierzęta mogą być prowadzone luzem przy pojeź
dzie zaprzęgowym w liczbie nie większej niż dwa; zwierzęta
te powinny być uwiązane z tyłu pojazdu po jego prawej
stronie.
5. Jeden zaprzęg może ciągnąć najwyżej dwa złączone
ze sobą wozy.
6, Jeden koń powinien być zaprzężony w hołoble. W
okresie do dnia 1 stycznia 1965 r. prezydia wojewódzkich
rad narodowych mogą zezwolić na używanie na swoim terenie pojazdów zaprzęgowych, w których jeden koń będzie zaprzężony do wozu z dyszlem.
1. Konie ostro kute mogą być używane do zaprzęgu
tylko w okresie zimowym.
§ 61. 1. Zabrania się jazdy obok siebie dwóch lub wię
cej pojazdów zaprzęgowych lub pojazdu zaprzęgowego obok
innego pojazdu.
2. Bezpośrednio jeden za drugim nie może jechać więcej
niż pięć pojazdów zaprzęgowych; odległość pomiędzy grupami po pięć pojazdów powinna wynosić co najmniej 50 m.
§ 62. Zabrania się używania pojazdów zaprzęgowych na
żelaznych obręczach, jeżeli ciśnienie kół na drogę jest więk
sze niż 150 kg na jeden centymetr szerokości obręczy.
§ 63. 1. Używanie pojazdów zaprzęgowych na plozach
(sani) dozwolone jest tylko w takich warunkach, w których
jazda nimi nie powoduje tarcia plóz bezpośrednio o nawierzchnię drogi.
2, Zabrania się jazdy pojazdami na płozach bez dzwonków lub grzechotek.
.
3. Zabrania się używać pojazdu na płozach bez dyszla
'lub hołobli, mającego zaprzęg z postronków lub pasów.
4. Zabrania się używania do przewozu ład unków ponad
300 kg pojazdów posiadających płozy mające w dolnej czę
ści mniej niż 120 cm długości i mniej niż 10 cm szerokości.
§ 64. 1. Każdy pojazd zaprzęgowy służący do transportu
zarobkowego powinien być wyposażony w . hamulec uruchamiany z miejsca zajmowanego przez kierującego pojazdem;
nie dotyczy to pojazdów na płozach.
3.
Zaprzęg
/
-
516
Poz. 29i
2. Prezydia wojewódzkich rad narodowych (rad naroR o zd Z im ł 8.
dowych miast wyłączonych z województw) ze względu na
Przepisy dodatkowe o ruchu pojazdów samochodowych
miejscowe warunki topograficzne mogą rozciąg.nąć obowią
o konstrukcji specjalnej i -maszyn samobieżnych.
zek określony w ust. 1 również na niektóre lub wszystkie
pojazdy służące do transportu niezarobkow~go.
§ 70. 1. Największa dopuszczalna szybkość pojazdu sa,.
§ 65. Kierującemu pojazdem zaprzęgowym. zabrania się
mochodowego o konstrukcji specjalnej, jak np. dźwigu, plul) przeciążania zwierząt ciągnących;
ga odśnieżnego itp., posiadającego urządzenia wySltające d.o
2) znęcania się nad zwierzętami;
przodu ponad 1,5 m od siedzenia kierowcy, nie może prze3) spania podczas jazdy;
kracżać 25 km na godzinę mi obszarach zabudowanychoral
4) wypusz~zania z rąk lejc podczas jazdy;
40 km na godzinę poza tymi obszarami.
5) wystawiania bata ' poza boczne krawędzie pojazdu;
2. Części urządzeń wystających najbardziej do przod\!
6) pozostawiania pojazdu bez opieki, a w szczególności n:a
i . do tyłu (ust. 1) powinny być pomalowane w pasy biało
zabezpieczonego przed ruszeniem bez kierującego.
czarne lub biało-czerwone ; wymieniony sposób malowania
można stosować również na innych częściach w celu po§ 66. 1. Kazdypojazd zaprzęgowy znajdujący się na
lepszeniłl ich widoczności.
drodze poza obrębem miejsca zamieszkania właściciela (wsi,
3. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
osady, miasta itp.), jak również w obrębie miejsca zamieszkania wlaściciela, jeżeli jest to miasto stano.wiące powiat . powiatowej rady narodowej rejestrujący pojazd samochodowyo konstrukcji specjalnej może, w celu zapewnienia
miejski lub wyłączone z województwa, powinien być zaobezpieczeństwa i sprawności ruchu, określić szczególne wapatrzony w tablicę o wymiarach nie mniejszych niż
runld jego używania i oznakowania.
25 X 15 cm umieszczoną z prawej strony pojazdu i zawierającą czytelnie wypisane w języku polskim imię i nazwisko
4. Przepis ust. 2 nie dotyczy pojazdów Sil Zbrojnych.
oraz miejsce za/TIieszkania właściciela pojazdu lub nazwę
§ 71. 1. Do samobieżnych maszyn rolniczych, jadących
i adres gospodarstw:ł rolnego, zakładu przemysłowego, in- na pole lub z pola, oraz samobieżnych maszyn drogowych,
stytucji itp., do których pojazd należy ; Jeżeli jeden właści
jadących do pracy lub z pracy, nie mają zastosowania przeciel posiada kilk<1 pojazdów zaprzęgovlych, na tablicy napisy o dopuszczalnych wymiarach pojazdów (§ 44 ust. 1),
leży umieścić dodatkowo numer kolejny pojazdu .•
jednak w czasie jazdy tych maszyn kierujący powinien za2. Prezydium wojewódzkiej rady narodowej może rozchowywać szczególną ostrożność.
dągnąć przepisy u;;t. 1 na wszystkie lub niektóre rodzaje
2. Do ruchu maszyn samobieżnych, z wyjątkiem wypoiazdów zaprzęgowych, poruszające się w granicach inmienionych w ust. 1, mają zastos·owanie przepisy § 44 ust. 2.
nych miast niż określone w ust. l, położonych na obszarze
§ 72. Zabrania się przewożenia osób lub ładunku na
województwa.
maszynie samobieżnej, chyba że konstruj~cja jej przewiduje
3. Przepis ust. 1 nie dotyczy pojazdów używanych wydo tego celu odpowiednie miejsce.
łącznie przy pracach rolnych i leśnych lub na drogach grun§ 73. Do ruchu maszyn i urządzeń rolniczych lub letowych.
śnych poruszanych silnikiem, lecz prGwadz.onych przez oso§ 67. Przewożenie osób ciężarowymi pojazdami zaprzę
bę idącą pieszo, mają odpowie dnie zastosowanie przepisy
gowymi . jest dozwolone pod warunkiem urządzenia miejsc
o ruchu wózków ręcznych (§ 6d).
do siedzenia. Liczba osób przewożonych nie może przekraczać liczby miejsc do siec1zenia. Przepisu tego nie stosuje
R o z d z i a ł 9.
się podczas jazd· związanych z pracami prowadzonymi w poPrzepisy o jeździe wierzchem i pędzeniu zwierząt.
lu lub w lesie.
R o z d z i a ł 7.
Przepisy dodatkowe o ruchu wózków ręcznych
oraz inwalidzkich.
§ 68. 1. 'Wózki ręczne oraz inwalidzkie powinny zajmować
na jezdni miejsce
możliwie
najbliżej
prawej jej
kra~
węd z i.
2. Zabrania się jazdy obok siebie wózków określonych
w ust. 1 oraz jazdy wózkami obok innego pojazdu.
3. Kierujący wózkami inwalidzkimi poruszanymi siłą
mlęsm ludzkich mo~ą kor z ystać z chodników lub innych
dróg dla pieszych, jednak szybkość ich nie może przekraczać
szybkości pieszego.
4. Szerokość wózka (ust. 1) nie może przekraczać 1,5 m,
a jego ciężar calkowi ty nie może w istniejących warunkach
drogowych utrudniać kierowania.
5. Zabrania się z jeżdżać na wózkach ręcznych na spadkach dróg.
§ 69. 1. Wózek inwalidzki powinien być wyposażony
co najmniej. w jeden skutecznie działający hamulec oraz
w dzwonek/ jako syjJfl a l ostrzegawczy.
2. Wózek inwalidlki wyposażony w pomocniczy silnik
spalinowy o poje I11ności skokowej nie przekraczającej
50 cm 3 powinien posiadać
l) co najmniej dwa sk utecznie działające hamulce
2) d! wonek lub inny sygnał d'lwiękowy o nieprzera'ź:liwym
d'lWiękll;
3) skutecznie działają<.. y llLllnik wydechu.
§ 74. 1. Przepisy o ruchu pojnzdów mają odpowiednie
zastosowanie do jazdy wierzchem i do pędzenia (przegonu)
zwierząt. przy czym poganiacze powinni ustępować pierwszeństw3 ruchowi kołowemu.
2. Jazda wierzchem oraz pędzenie (przegon) zwierząt ·
powinny odbywać się na specjalnych drogach do jazdy
wierzchem lub pasC\ch prlepędowych, a w razie ich braku - po poboczach lub wyjątkowo po je zdni, jak najbliżej prawej jej krawędzi; przy skręcaniu w lewo należy
przestrzegać przepisu § 7 usl. 3.
§ 75. 1. Zabrania srę używania do jazdy wierzchem
zwierząt płochliwych i nie ujeżdżonych.
2. Zwierzęta używane do jazdy wierzchem nie mogą
być ślepe i powinny być- utrzymane w czystości ,oraz okieł
znane, a kąsające zaopatrzone w kagańce.
§ 76. 1. Zabrania się ja zdy wierżchem
')
1) bez strzemion lub b e z uzdy;
2) jeź.dźcom obok siebie lub obok innego pojazdu.
2. Jeżdziec może prowadzić luzem najwyżej dwoję
zwierząt.
§ n. Zabrania się jazdy wierzchem z szybkością galo~· - i;::'
pu. Szybkość jazdy wierzchem na obszarach zabudowanych
nie może przekraczać 6 km na godzinę (szybkość konia
w stępie).
§ 78. W czasie od zmroku do świtu o~az w warunkach
niedostatecznej widoczności w ciągu dnia jeździec powinien posiadać umieszczone przy lewym strzemieniu światł'lł
-1
odblaskowe: biale skierowane do przodu oraz czerwone
D:ziennik Ustaw Nr 61
skierowane do tyłu. Przepis § 39 ust. 3 pkt 2, dotyczący ,wiświateł odblasko\\-}'ch, ma odpowiednie zast.osowanie.
§ 79. 1. Zabrania się wypuszczania na drogę zwierząt
i ptactwa domowego.
2. Zabrania się pędzenia drogą zwierząt niebezpiecznych dla otoczenia; zwierzęta takie mogą być tylko prze-
doczności
wożone.
Zwierzęta ślepe powinny być uwiązane do tylnej
wozu z prawej strony; jeżeli zwierzęta te są pędzo
ne w grupach, zwierzę ślepe powinno być ' związane ze
zwierzęciem widzątym, przy czym w jednej grupie - zwią
zanej może znajdować się tylko jedno zwierzę ślepe.
4. Zwierzęta pędzone pojedynczo powinny znajdować
się na uwięzi.
§ 80. 1. Zabrania się pędzić drogą o nawierzchni twardej zwierzęta bez dostatecznego dozoru. Jeden ' poganiacz
może pędzić najwyżej 10 sztuk koni lub bydła bądż 20 sztuk
owiec lub trzody chlewnej. 2. Konie oraz bydło powinny być powiązane grupami
po 3 sztuki lub zabezpieczone w inny skuteczny sposób;
przepisu tego nie stosuje się do przypadków, gdy konie lub
J.
części
bydło są pędzone
1) w poprzek drogi;
2) po drodze gruntowej;
3) po drodze q nawierzchni utwardzonej
a) na odcinku nie dłuższym niż 500 m,
b) na odcinku ponad 500 m, jednak nie dłuższym niż
3 km, na podstawie zezwolenia wlaściwego do spraw
komunikacji organu prezydium powiatowej rady narodowej, wydanego w porozumieniu z organem do
spraw rolnictwa, oraz na warunkach w tym zezwoleniu ,określonych.
3. Zabrania się pędzić zwierzęta drogami przeznaczonymi do ruchu międzynarodowego (oznaczonymi literą E z numerem dro-gi międzynarodowej) oraz drogami panstwowymi
oznaczonymi numerami dwucyfrowymi.
4. Niezależnie od ograniczeń, określonych w ust. 1-3,
prezydia wojewódzkich rad narodowych (rad narodowych
miast wyłączonych z województw) mogą wprowadzić dalsze
ograniczenia , jazdy wierzchem i przegonu zwierząt zarówno
w stosunku do określonych dróg i obszarów, jak i czasu
oraz rodzaju i liczby pędzonych zwierząt.
§ 81. Szybkość pędzonych zwierząt nie może przekraczać szybkości pieszego.
§ 82. 1. W razie pędzenia zwierząt w czasie od zmroku do świtu oraz Vf warunkach niedostatecznej widoczności
w Ciągu ,dnia, poganiacz powinien iść po lewej stronie pę
dzonych zwierząt, niosąc latarkę, rzucającąbiale światło do
przodu oraz czerwone lub - na drogach gruntowych - białe do tyłu.
2. Jeżeli liczba pędzonych zwierząt prz€kracza 10 sztuk,
powinno być dwóch poganiaczy: jeden z latarką o świetle
białym, idący po lewej stronie na przodzie, drugi z latarką
o świetle czerwonym lub - na drogach gruntowych - białym, idący po lewej stronie z tyłu.
§ 83. Poganiaczowi zabrania się
1) pędzenia zwierząt, jeżeli znajduje się on w stanie nietrzeżwym;
2) :zatrzymywania i popasania zwierząt na drogach o twardej nawierzchni;
3) dopuszczania do zajmowania przez zwierzęta dróg dla
pies.zych lub rowerzystów bądż więcej niż prawej polowy jezdni;
4) dopuszczania do wypasania rowów przydrożnych oraz
niszczenia drzewostanu.
527 -
P07..
295
R o z d z i l! ł 10.
Zawody sportowe oraz imprezy na drogach.
§ 84. 1. Zorganizowanie na drodze zawodów sportowych (rajdów) lub imprez, pociągających za sobą ograniczenie lub utrudnienie ruchu, wymaga uprzedńiego uzyskania
zezwolenia, które określa również warunki urządzenia tych
zawodów lub imprez. '
2. Zezwolenie (ust. 1) wydaje
1) właściwy do spraw komunikacji organ prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) w porozumieniu z ' urzędem
spraw wewnęlrznych oraz właściwym zarządem dro.gi - jeżeli zamknięcie lub ograniczenie ruchu w związ
ku z zawodami lub imprezą ma nastąpić na terenie jednego województwa (miasta);
2) Minister Korounikacji w porozumieniu z Ministrem Spraw
Wewnętrznych jeżeli zamknięcie lub ograniczenie ruchu ma nastąpić na. terenie kilku województw,
3, Jeżeli zamknięcie lub o~Jraniczen ;. e ruchu ma nastą
pić na terenie miasta lub osiedla, na drodze o charakterze
lokalnym, zezwolenie wydaje prezydium powiatowej rady
narodowej.
4. Wnioski o wydanie zezwoleń, o ' których mowa w
ust. 2, powinny być zgłoszone co najmniej na 30 dni, a że
zwolenie wydane co najmniej na 15 dni prted terminem rozpoczęcia zawodów sportowych lub imprez. W przypadkach
określonych w liSt. 3 terminy te wynosz.ą 15 i 7- dni.
§ 85. O organizowaniu zawodów sportowych (rajdów)
lub imprez pojazdów samochodowych, nie wymayających
zamknięcia lub ograniczenia rudlU na drodze, należy zawiadomić co najmniej na 20 dni przed terminem Ministra
Komunikacji, jei.eli mają one odbyć się na 'terenie kilku
województw, a właściwy do spraw komuni:cacji organ prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) - jeżeli mają one odbyć
się na terenie jedn~go województwa (mianta); o zgłoszonych
za wodach sportowych lub imprezach właściwy do spra w
komunikacji organ prezydium rady narodowej zawiadamia
niezwłocznie zarząd drogi.
§ 86. 1. Wykorzystywanie dróg do zabaw, gier oraz
w celach sportowych innych niż określone w § 84 i § 85 jest
zabronione; zakaz ten nie obejmuje kuligów oraz innych
podobnych imprez organizowanych w miejscowościach o charakterze turystycznym lub wypoczynkowym.
2, Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
powiatowej rady narodowej może zezwolić na ciągnięcie
narciarzy przez pojazdy i Konie, saneczkowanie oraz inne
zabawy o charakterze sportowym lub rozrywkowym tylko
na drogach zamkniętych dla normalnego ruchu.
CZĘŚC
~"~ki
sygnały
II
na dro:Jach.
DZIAt I
Przepisy wstępne.
§ 87-. 1. System znaków i sygnałów umieszczonych na
drogach obejmuje urządzenia na drogach publicznych, mające na celu podniesienie bezpieczeń~twa, sprawności i wygody ruchu drogowego, oraz sygnaly podawane przez funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej lub inne osoby do tego
uprawnione i posiadające wyróżniające je odznaki.
2. Znaki i sygnały (ust. 1) wyrażają oslrzeżenia, zakazy; nakazy, ogra-niczenia i informacje.
. c
i
D,.iennik Ustaw Nr 61.
-
§ 88. Na drogach rozróżnia się . ·następujące znaki
518
sy~ .
gnały
1) znaki drogowe;
2) znaki na jezdni;
3) sygnały świetlne;
4) sygnały dawane przez kierującego ruchem drogowym;
5) sygnały dźwiękowe;
6) inne znaki na drogach.
DŻIAŁ II
Znaki drogowe.
Rozdział
1.-
Przepisy ogólne.
§ 89. 1. Znaki drogowe dzielą się na trzy kategorie
t) znaki ostrzegawcze;
2) znaki wyrażające zarządzenia bezwzględne
a) znaki zakazu,
b) znaki nakazu;
3) znaki zawierające informacje
a) znaki informacyjne,
b) tablice przed drogowskazami, drogowskazy i tablice
kierunkowe,
e) tablice miejsc-owości oraz tablice i znaki szlaków
drogowych.
2. Wskazówki, zawierające dodatkowe wyjaśnienia lub
Informacje, określające bliżej. znaczenie znaku, czas obowiązywania wyrażanych zakazów lub nakazów bądż inne
objaśnienia związane ze znakiem um~eszcza się na znaku lub
na tabliczce pod tarczą znaku.
3. Znaki drogowe powinny być ustawione po prawej
stronie drogi i zwrócone przednią stroną do nadjeżdżają
cych pojazdów; wyjątki od tej zasady określone są w dalszych przepisach.
r
4. W miejscach szqególnieniebezpiecznych dla ruchu
drogowego lub w przypaelkach uzasadnionych warunkami
drogowymi znaki drogowe mogą być powtórzone po lewej
stronie drogi.
.
5. Kierujących pojaf:dami szynowymi obowiązują znaki
ostrzegawcze oraz znaki zakazu: '" ograniczenie szybkości"
(§ 94 ust. 18) i "zatrzymanie się przed skrzyżowaniem (stop)"
(§ 94 ust. 19).
6. Wzory znaków drogowych podane są w załączni
ku nr l do niniejszego rozporządz·enia.
R o z d z i a ł 2.
Znaki ostrzegawcze.
§ 90. Znaki ostrzegawcze uprzedzają kierujących pojazdami o niebezpiecznych miejscach na drodze, przed którymi lub przy przejeżdżaniu przez które należy zachować
szczególną ostrożność, a zwłaszcza prowadzić pojazd z taką
szybkością, aby kierujący zdążył go zatrzymać, jeżeli bę
dzie to konieczne dla bezpieczellstwa ruch).! lub uniknięcia
wypadku.
§ ·91. 1. Tarcze znaków ostrzegawczych mają kształt
trójkątów równobocznych, których wierzchołek skierowany
jest do góry, z wyjątkiem znaku "uwaga na dro'gę z pierwszeństwem przejazdu", którego wierzchołek skierowany jest
ku dołowi (§ 92 ust. 20).
.
2. Tarcze znaków ostrzegawczych mają jasnoźółte tło
i czerwone obrzeże, symbole na tarczach są koloru czarnego.
3. Znaki ostrze9awcze ustawione są w odległości od
150 do 250' m od wskazywanego miejsca niebezpiecżnego.
Jeżeli znak jest ustawiony bliżej niż 150 m, umieszcza ' się
pod nim tabliczkę wskazującą rzeczywistą .odległość.
Poz. ·295
4. Pr2!episust. 3 .nie ma zastosowania do znaku "uwaga
:~
na drogę z pierwszeństwem przejazdu" (§ 92 ust. 20) oraz ·
do wsżystkich innych znaków ostrzegawczych ustawionych
na obszarze zabudowanym; odległość tych znaków od wskazywanego miejsca niebezpiecznego na {)bszarze zabudowanym nie powinna przekraczać 50 m.
5. Na tabliczce pod znaldem może być również podana
długość odcinka d[o-gi, na którym występuje wskazywane
przez znak nIebezpieczeństwo, jeżeli długość tego odcińka
przekracza 1 km. Koniec takiego odcinka drogi oznacza , się
przez powtórzenie znaku z napisem "Koniec".
§ 92. 1. Znak ,,~,oprzeczny ściek lub garb" (rys. I-l)
ostrzega o zbliżaniu się do takiego miejsca niebezpiecznego
na drodze, jak poprzeczny ściek, garb albo wygórowany mo.stek bądż inne poprzeczne nierówności na drodze.
2. Znak "niebezpieczny zakręt lub niebezpieczne zakrę
ty" (rysunki 1-2, 1-3, 1-4 i 1-5) ostrzega o zbliżaniu się
do zakrętu lub do zakrętów niebezpiecznych
znak według rysunku 1-2 oznacza zakr0t w. prawo,
znak według rysl'nku 1-3 {)znacza zakręt w lewo,
znak według rysunku 1-4 oznacza dwa zakręty, z których pierwszy jest w prawo,
znak według rysunku 1-5 oznacza dwa zakręty, z których pierwszy ie5t w lewo.
Pod tarczami znaków według rysunku 1-4 i 1-5 mogą być
umieszczone tabliczki ' wskazujące większą liczbę bezpośred
njo po sobie następujących zakrętów.
3. Znak "skrzyżowanie dróg" (rysunek 1-6) ostrzega
o zbliżaniu się do skrzyżowania dróg, z których żadna nie
posiada· prawa pierwszeństwa przejazdu na tym skrzyżo
waniu.
4. Znak" "przejazd .· kolejowy z zaporami" (rysunek 1-7)
ostrZega o zbliżaniu się do przejazdu kolejowego wyposażonego w zapory (rogatki) lub półz'apory (półrogatki). Oprócz;
tego znaku przed przejazdem z półzaporami (półrogatkami)
umieszcza się według zasad określonych w ust. 5 słupki- . ~
wskażnikowe oraz znak krzyż św. Andrzeja; słupki wskaż
nikowe ' mogą być umieszczone również przed przejazdem
• z zaporami (rogatkami). '
.
5. Znak "przejazd kolejowy bez zapór" (rysunek 1-8)
ostrzega o zbliżaniu się do przeja zdu kolejowego bez .apór
(rogatek); przy przejeżdzie kolejowym umieszczony jest
znak -krzyż św. Andrzeja (ostrzegawczy wskaź.nik przejazdowy) o pojedynczych ramionach (rysunek 1-9) przed liniami kolejowymi jednotorowymi oraz o podwójnych dolnych
ramionach (rysunek I-9a) przed liniami wielotorowymi. Pomiędzy znakiem ostrzegawczym (rysunek 1-8) a przejazdemustawia się słupki wskażnikowe: slupek z trzema kreskami
(rysunek 1-10) pod tarczą znaku, słupek z dwiema kreskami (rysunek I-1Oa) - na 2/3, a słupek z jedną kreską (rysunek I-lOb) - na 1/3 odległości znaku od przeja<.du.
6. Przed przejazdem kolejowym na linii zelektryfikowanej siecią górną umieszczony jest dodatkowo znak w
kształcie prostokąta z rysunkiem trupiej główki i napisem
"Baczność! Nie dotykać przewodów'.', ostrzegający o niebezpieczeństwie porażenia prądem w razie dotknięcia zawieszonych nad przejazdem przewodów trakcji elektrycznej.
7. Znak "niebezpieczny zjazd" (rysunek 1-11) ostrzeqa
-o zbliżaniu się do niebezpiecznego zjazdu, tj. do spadku drogi przekraczającego 10%, albo zjazdu niebezpiecznego z powodu innych warunków miejscowych.
8. Znak "zwężenie jezdni" (rysunek 1-12) ostrzega o takim zw ę żeniu jezdni, które może stanowić niebezpieczeń
stwo dla kierujących pojazdami.
9. Zriak "ruchomy most" (rysunek 1-13) ostrzeqa o zbliżaniu się dr) mostu ruchomego (zwodzonego, obrotowego).
10. Znak "roboty na drodze" (rysunek 1-14) ostrzega
o zbliżaniu się do ~ejsc, w których kierujący pojazdem
~ 519
---------------------------------------------------------------~--~
może spotkać pracujących · ludzi lub' inne przeszkody, jak
np. maszyny, materiały itp. zna}dujące się na dTodze i utrudniające ruch; na obszarze zabudowanym znak ten może być
uslawi-ony na jezdni, bezpośrednio przed miejscem robót.
11. Znak "śliska jezdnia" (rysunek 1-15) ostrzega
o zbliżaniu się do oocinka Jezdni, który stale lub w pewnych warunkach może być śliski; niedoLyczy to śliskości
spowodowanej śniegiem, gołoledzią lub deszczem.
12 . . Znak "przejście przez jezdnię" (rysunek 1-16) ostrzega o zbliżaniu się do miejsc wyznaczonych na jezdni jako
przejście dla pieszych.
. 13. Znak "dzieci" (rysunek 1-17) ostrzega o zbliżaniu
się do miejsc szczególnie uczęszczanych przez dzieci, jak
szkoły, przedszkola, tereny zabaw itp.
14, Znak "uwaga na zwierzęta" (rysunek 1-18 i 1-18a)
ostrzega o zbliżaniu się do obszaru, w którego obrębie moż
na spotkać na drodze zwierzęta bez dozoru (np. przy wjeż
dzie do rezerwatu lub lasu o dużej ilości zwierzyny); znak
ten może ostrzegdć również o zbliżaniu się do odcinków
dróg, na których odbywają się często przegony zwierząt
(np. w pobliżu ośrodków hodowlanych); w zależności od
potrzeQy umieszcza się na ' znaku odpowiedni symbol.
15. Znak "skrzyżowanie z drogą nie posiadającą pierwszeństwa przejazdu" (rysunek 1-19) ostrzega o zbliżaniu się
do s#;rzyżowania z drogą, nie posiadającą pierwszeństwa
przejazdu; znak ten może być użyty tylko jednocześnie ze
znakiem wymienionym w ust. 20, ustawionym na drodze nie
posiadającej pierwszeństwa przejazdu.
.
16. Znak "ruch dwukierunkowy na jezdni o ruchu jednokierunkowym" (rysunek 1-20) ostrzega kierujących pojazdami, jadących po jezdni jednokierunkowel, że zbliżają
się do odcinka jezdni, na którym został tymczasowo wprowadzony ruch dwukierunkowy.
17. Znak "tramwaj" (rysunek 1-21) ostrzega o zbliżaniu
... 5i~ do niebezpiecznych przejazdów przez tory tramwajowe.
18. Znak "niltko przelatujące samoloty" (rysunek 1-22)
ostrzega o zbliżaniu się do miejsca, w którym kierujący pojazdem może być zaskoczony (przestraszony) nagłym pojawieniem się nisko przelatującego samolotu.
19. Znak "inne niebezpieczeństwo" (rysunek 1-23) ostrzega o innych niebe-?:pieczeństwach aniżeli określone w
ust. 1-18.
20. Znak "uwaga na drogę z pierwszeństwem przejazdu"
(rysunek 1-24) ostrzega o zbliżaniu się do skrzyżowania
z drogą z pierwszeństwem przejazdu; na skrzyżowaniu tym
kierujący obowiązany jest ustąpić pierwszeństwa przejazdu
pojazdom jadącym po drodze, do której się zbliża; znak ten
ustawia się w odległości do 50 m od skrzyżowania na obszarach nie zabudowanych i w odległości do 25 . m · na obszarach
zabudowanych; znak ten może być poprzedzony takim samym znakiem z tabliczką podającą odległość od skrzyżo
wania.
R o z d z i a ł 3.
Znak~ wyrażające zarządzenia bezwzględne.
A. Z n a k i z a k a z u.
§ 93. 1. Tarcze znaków zakazu mają kształt okrągły.
2. Tarcza znaku posiada obrzeże czerwone i tło białe,
z wyjątkiem znaku "zakaz wjazdu wszelkich pojazdów"
(§ 94 ·ust. 2), który ma tło czerwone bez obrzeża, oraz znaku
"ograniczenie zatrźymania lub postoju" (§ 94 ust. 21), którego tło jest niebieskie. Symbole na tarczach są kolortl czerwonego i czarnego.
3. Zakaz wyrażony prżez znak zakazu obowiązuje na
odcinku od iniejsca ustawienia znaku do najbliższeg'o skrzyżowania, z wyjątkiem przypadków, gdy dotyczy określone
go manewru lub określonego miejsca na drodze.
za.kaz obowiązuje na odcinku krótszym niż do
zostaje on zniesiony symbolem znaku zaka zu .
w szarym kolorze na białej okrągłej tarczy, przekreślonej
czarną skośną kreską (rysunek IlA-4a, HA-5d, HA-l8a,
IIA-23a); znak taki może stać 'oddzielnie po prawej stronie
drogi lub może być umieszczony na odwrocie takiego samego
znaku zakazu ustawionego dla kierunku przeciwnego; wyją
tek stanowi znak "o'graniczenie zatrzymania lub postoju" (rysunek IIA-21). zniesienie zakazu wyrażonego tym znakiem
na odcinku przed skrzyżowćmiem następuje przez powtórzenie znaku zaopatrzonego w tabliczkę z napisem "Koniec".5. Znak zakazu umieszczony pod · tablicą miejscowości
(§ 103) wskazuje, że zakaz wy.-ażony przez ten znak obowiązuje na obszarze całej miejscowości wymienionej na tablicy.
6. Znaki zakazu, dotyczące samochodów ci~żarowych,
mają odpowiednie zastosowanie również do wszelkich ciąg
ników.
7. Opró~z symboli, przewidzianych na znakach określo
nych w § !ł4, mogą być stosowane odrębne symbole dla
wskazania zakazu wyjazdu WÓlków rowerowych lub wózków ręcznych.
. 8. Na jednym znaku zi''':azu dopuszcza się umiesżczenie
kilku symboli, wskazującyc~ zakaz wjazdu określonych IOdzajów pojazdów.
.§ 94. 1. Z.n ak "zakaz ruchu wszelkich pojazdów" (rysunek HA-l) wskazuje, że drbga jest zamknięta dla tuchu
wszelkich pojazdów w obu kierunkacb, znak ten może być
ustawiony na jezdni.
2. Znak "zakaz wjazdu. wszelkich pojazdów" (rysunek
IIA-2) wskazuje, że wjazd . na drog.ę wszelkich pojazdów
od strony, od której umieszczono ten znak, jest zabroniony.
3. Znak "zakaz skrętu w lewo" (" w prawo") (rysunek
IIA-3 i HA-3al wskazuje, że na najbliższym skrzyżowaniu
zabronione jest skręcanie w lewo (w prawo)
4. Znak "zakaz wyprzedzania" (rysunek IIA-4) wskazuje, że wyprzedzanie pojazdów samochojowych wielośla
dowych i trolejbusów jest zabronione kierowcom wszelkich
poja7:dów samochodowych.
5. Znak "zakaz wyprzedzania przez s.ilillochody ciężaro
we" (rysunek HA-5) wskazuje, że kierowcom samochodów
ciężarowych o d,o puszczalnym ciężarze całkowitym, przekraczającym 3,5 tony, nie wolno wyprzedzać innych pojazdów
samochodowych wielośladowych i trolejbusów.
6. Znak . "zakaz wjazdu wszelkich pojazdów samochodowych, z wvjątkiem motocykli bez bocznych wózków" (rysunek IIA-6). wskazuje, że wjazd na drogę wszelkich pojazdów samochodowych, z wyjątkiem motocykli 'bez bocżnych
wózków, jest zabroniony.
7. Znak "zakaz wjazdu motocykli bez bocznych wózków" (rysunek IIA~7) wskazuje; że wjazd na drogę motocykli bez bocznych wózków jest zabroniony.
8. Znak "zakaz wj\lzdu wszelkich pojazdów samochodowych" (rysunek HA-8) wskazuje, że wjazd na drogę wszelkich pojazdów samochodowych jest zabroniony.
9. Znak "zakaz wjazdu samochodów ciężarowych o cię
żarze całkowitym ponad . . . ton" (rysunek IIA-9) wskazu- .
je, że wjazd na drogę samochodów cięŻarowych, których
ciężar całkowity prżekracza wielkość określoną na znaku,
jest zabroniony.
10. Znak "zakaz wjazdu ciągników rolniczych" (rysunek HA-lO) wskazuie, że wjazd na drogę ciągników rolniczych wszystkich rodzajów jest zabroniony.
11. Znak "zakaz wjazdu samochodów ciężarowych
z przyczepami" (rysunek HA-ll) wskazuje, że wjazd na
drogę samochodów ciężarowych .ciągnących jedną lub wię
cej przyczep jest zabroniony; znak ten nie dotyczy pojazdów
z przyczepą jednoosiową oraz pojazdów z naczepą.
4.
Jeżeli
skrzyżowania;
-
Poz. 295
12. Znak "zakaz wjazdu pojazdów Zd)JfLęyowych" (rysuobjaśnienia dotyczące czasu obowiązywania zakazu; wy. '"
nek IlA-12) wskazuje, że wjazd na drogę wszelkich pojazjątków dla ' pewnych rodzajów pojazdów itp.,
'
dów zaprzęgowych jest zabroniony,
4) znak dotyczy tej strony drogi, przy której się znajduje,
13. Znak "zakaz wjazdu rowerów" (rysunek IIA~13)
również jeżeli jest ustawiony na drodze jednokierun- ,
wskazuje, że wjazd na drogę rowerów (§ 1 pkt 8) jest zakowej,
broniony,
,
5) znak ograniczający postój nie dotyczy pojazdó~ publicz14. Znak "zakaz wjazdu pojazdów o szerokości ponad
nej komunikacji zbiorowej, zatrzymujących się na usta•.• metrów" (rysunek IIA-14) wskazuje, że wjazd na drolonych dla nich przystankach.
gę wszelkich pojazdów, których szerokość (z ładunkiem lub
22. Znak "pierwszeństwo ruchu dla pojazdów nadjeżdża
bez ładunku) przekracza wielkość określoną na znaku, jest
jących z przeciwka" (rysunek IIA-22) wskazuje, że wjazd
zabroniony.
na zwężony odcinek drogi, przed którym jest ustawiony ten
15. Znak "zakaz wjazdu pojazdów ,o całkowitej wyso- znak, jest za broniony, jeżeli na odcinku tym znajdują się
kości ponad . . . metrów" (rysunek HA-l S) wskazuje, że
lub zbliżają się do nie-go pojazdy jadące z przeciwnego kiewjazd na drogę wszelkich pojazdów, któryCh całkowita wy- runku.
sokość (z ładunkiem lub bez. ładunku) przekracza wielkość
23. Znak "zakaz używania sygnałów dżwiękowych" (ryokreśloną na znaku, jest zabroniony.
_
sunek IJA-23) wskazuje, że używanie sygnałów dżwięko
, 16. Znak "zakaz wjazdu pojazdów o ciężarze całkowi wych przez kierujących pojazdami jest zabronione.
'
tym ponad ..• ton" (rysunek IIA-16) wskazuje, że wjazd
na drogę wszelkich pojazdów, których ciE,lżar całkowity przeB. Zn a k i n a k a z u.
kracza wielkość określoną I)-a znaku, jest zabronioJilY.
17. Znak "zakaz wjazdu pojazdów o nacisku osi więk§ 9S. 1. Tarcze znaków nakazu mają kształt okrągły.
szym niż . . . ton" (rysunek IIA-17) wskazuje, że wjazd na
2. 'Tarcza znaku jest koloru niebieskiego, symbole na
drogę wszelkich pojazdów, w których nacisk choćby jednej
tarczach są koloru białego.
osi przekracza' wielkość określoną na znaku, jest zabranio3. Znaki nakazu mogą być umieszczone na samej dro- ,_
' ny, przepis ten nie dotyczy nacisku osi podwójnej (§ 171
dze lub na przedłużeniu osi drogi.
ust. 6), której nacisk może być o 80% większy niż wskaza-- § 96. 1. Znak "obowiązujący kierunek jazdy" wskaztlja
ny na ;maku,
za pomocą strzałki lub strzałek obowiązujący kierunek jazdy,
18. Znak "ograniczenie szybkości" (rysunek IIA-18)
przy czym
wskazuje, że przekroczenie szybkości określonej na znaku
1) znak według rysunku IIB-l (IIB-la) wskazuje, że kierujest zabronione wszystkim kierującym; liczba umieszczona
jący obowiązany jest skręcić w prawo;
na znaku wskazuje najwyższą dozwoloną szybkość wyrażo2) znak według rysunku IIB-2 , (IIB-2a) wskazuje. że kieną w km na godzinę.
,
rujący obowiązany jest skręcić w lewo,
19. Znak "zatrzymanie się przed skrzyżowaniem (stop)"
3) znak według rysunku IIF-3 wskazuje, że kierujący obo(rysunek IIA-19) wskazuje, że kierujący pojazdem powiwiązany - jest skręcić w prawo lub w lewo;
,
nien zatrzymać pojazd na chwilę, zanim wjedzie na drogę
4) znak według rysunku IIB-4 wskazuje, że kierujący obo- '
z 1>ierwszeństwem przejazdu, zatrzymanie pojazdu powinno
wiązany jest jechać prosto, znak ten ustawiony za skrzynastąpić
żowaniem wskazuje wjazd ha drogę lub. jezdnię jedno1) w takim miejscu, aby kierujący mógł stwierdzić, że ruch
kierunkową,
na drodze poprzecznej pozwala mu bezpiecznie na nią
5) znak według rysunku IIB-S ustawiony na pasie rozdzielwjechać, nie powodując utrudnienia innym jadącym tą
czym lub wysepce na jezdni wskazuje początek odcinka
dr.ogą, lub
',
jezdni jednokierunkowej lub kierunek objeżdżania wy2) w razie wyznaczenia dodatkowo miejsca zatrzymania za
sepki.
pomocą znaku na jezdni lub w inny widoczny sposób 2. Znak "ruch okrężny" (rysunek IIB-6) wskazuje kieprzed tymi znakami.
J
rującym pojazdami, że wjeżdżają na skrzyżowanie dróg
Znak według rysunku IIA-19 może być poprzedzony zna(plac), na którym powinni się poruszać dookoła wysepki,
kiem ostrzegawczym "uwaga na dro-gę z pierwszeństwem zielellca lub innego obiektu w kierunku podanym na znaku.
przejazdu" (§ 92 ust. 20) z tabliczką wskazującą odległoś'ć
3. Znak "droga tylko dla rowerów" (rysunek nB-7)
do skrzyżowania. Wyjątkowo znak ten może być ustawiony wskazuje drogę, z której obowiązane są korzystać osoby taprzed przejazdem kolejowym bez zapór (rogatek), ~najdują- dące na rowerach jednośladowych (§ 1 pkt 8).
cym się w niekorzystnych warunkach drogowych, 'p rzepisy
pkt 1 i 2 mają odpowiednie zastosowanie.
R o z d z i a ł 4.
20. Znak "Stój! Urząd Celny" (rysunek IIA-20) wskazuje, że kierujący pojazdem powinien zatrzymać się przed
Znaki zawierające inf.ormacje.
urzędem celnym. Znak ten przy odpowiedniej zmianie napisu może być stosowany również w innych ' okolicznościach,
A. Z n a k i i n f o r m a c y j n e.
np. dla ,o znaczenia granicznego punktu kontrolnego ,
21. Znak "ograniczenie zatrzymania lub postoju" (rysu§ 97. 1. Tarcze znaków informacyjnych mają kształt
nek IIA-21) wskazuje miejsce, w którym jest zabronione lub kwadratu lub prostokąta.
ograniczone zatrzymywanie pojazdów, oraz miejsce, w któ2. Na znakach Informacyjnych stosuje się kolory: nierym postój pojazdów jest ograniczony, przy czym
bi~ski, biały, c zarny, czerwony, żółty i zielony.
1) znak bez jakichkolwiek napisów wyjaśniających wska3. Znaki informacyjne mogą być ustawione zarówno
zuje, że postój trwający ponad 5 minut jest zabroniony,
po prawej, jak i po lewej stronie drogi oraz na przedłużeniu
2) ograniczenie postoju w określonych godzinach, czas trwa- - osi drogi.
nia postoju, wyjątki dla pewnych rodzajów pojazdów
§ 98. Jeżeli znaki informacyj~e p~daj~ dodatko.wo. zale~
itp. - wskazuje się odpowiednimi na pisami umieszczo- cenia, kierując y poj3zdami obo\'łlązam są stosowac Slę do
nymi zgodnie z przepisami §89 usL 2;
tych zaleceń.
3) jeżeli zatrzymywanie poja zdu jest zabronione, pod tar§ 99. 1. Znak "postój" (rysunek IIIA-t) wskazuje miej- '
czą znaku umieszcza się napis "Zakaz zatrzymywania
sce przeznaczone na postój pojazdów samochodowych, ' w
się" (rysunek IIA-21a), oprócz tego mogą być dodane
miejscach oznaczonych tym znakiem zabroniony jest postój
.~:'·\'·~·:~r~~'?~." ~~',' ," :':;" ł'-"' :'i~ ~ ~
~"
"4 \ . ' .... _ '
_.J~... . '
,
,
,
,llI' "
{
,
, . --"tO' .
• • 'l-::"~
.':t. ">
-
521
Poz. 295
<.ł}'. po jazdów,' samochodowych c'przeznanonych do transportu
_ za'r obko,w ego podczas ocLekiwania na kurs (wynajęcie);
'3~)' Innych ':Pójazdów niż samochodowe, z wyjątkiem przypadk6w, gdy jest--·to specjalnie dozwolone.
postoju pojazdów · zarobkowych oznacza się odręb
znakiem--zawferającym odpowiedni napis; w miejscach
~;::: lp.r'ł:ezna,cz()n'V'ch na postój pojazdów zarobkowych zabrania
zatrźymywania innych pojazdów niż wskazane na znaku
· pojazdów zarob~o\yych . 'wynajętych,
-:2. Znak "szpital" (rysunek IIIA-2) wskazuje kierującym
macje dotyczące numeracji dróg lub ruchu 'nawskazywanych odcinkach dróg.
§ 101. L Tablice przed drogowskazami (rysunek ~HIa-l)
mają kształt prostokąta.
.
2. Tło tablic przed drogowskazami jest koloru żółtego,
napiSy i obrzeże są koloru czarnego.
§ 102. 1. Drogowskazy (rysunek 1IIB-2) mają kształt
prostokąta umieszczonego dłuższym bokiem poziomo i zakończonego z 'jednej strony strzalką, w kształcie trójkąta
równoramiennego.
że należy zachować 'środki cstrożnosci,których
2. T,Io drogowskazu jest koloru żółtego, napisy i ohrzebliskość sżpitala lub innych zakładów leczniczych,
że są koloru czarnego.
'
I
. wnież unikać czynienia hałasu.
3. Drogowska,z y wskazują kierunki dróg do określonych
3. Zna~ "punkt ópatrunkowy" (rysunek IIIA-3) wska- miejscowości oraz podają odległrr>ść do nich, mogą też wska-"
.na .bHsk;ość; .punktu opatrunkowego lub apteczki przy- zywać kierunki dróg do określonych obiektów przy drodze.
np. lotnisk.
Znak ."stacja obsługi" (rysunek IIIA-4) wskazuje na'
4. Tablice kierunkowe (rysunek IHB--3) są uzupełni eUi$}~~;ć ·: stacji obsługi technicznej p-ojazdów samochodo'niem drogowskazów i podają odległości do większych miejscowości leżących na danym , szlaku drogowym.
znak "t;elefon" (rysunek IIlA-5) wskazuje, że w po5. Tablica ki~run kowa umieszczona za skrzyżowaniem
znajduje -, się telefon dostępny do rozmów publicznych.
dróg oznacza potwierdzenie kierUnku drogi;
.
fi. Znak, "st!,!cja benzynowa (paliwowa)" (rysunek
""d;H"',-'"'' wska.zuje, że w pobliżu lub w odległości wskazanej
\ C. Tablice m i e j. s c Q wo ś c i o ra.z tablice
inaku znajduje się stacja zaopatrywania w paliwo .
i znaki szlaków drogowyc ,h. ·
.
.1,• . Znak "obozowisko (camping)" (rysunek IIIA-T)
§ 103., 1. Tablice miejscowości (rysunek me-t) mają
"'''-___ Je miejsce 'w pobliżu dr/ogi, przeznaczone do ustawiakształt prostokąta, któregq dłużsty bok umieszczon'y jest
namiotów, domków campingowych itp.
8. Znak "dro.g a ' bez przejazdu (".ślepa")" (rysunek poziomo.
2. Tablice szlaków drogowych (rysunek IIIC-2) wskawskazuje wjazd na odcinek drogi, której przechvlezują większe miasta oraz specjalnie uczęszczane m~ejsco
,ł)t }kontec nie ma połączenia z inną drogą.
wości (np. uzdrowiska) znajdujące się na danym szlaku,po. 9. · Zilak "pierwszeństwo ruchu na zwężonym odcinku
dając odległość do nich.
(rysunek IIIA-9) wskazuje, że kierujący pojazdami
. 3. Tło tablicy miejscowości oraz tablIcy szlaku drogosię do zwężonego odcinka drogi( mostu itp. mawego jest koloru żółtego, napisy oraz obrzeże - koloru
pierwszeństwa wjazdu na ten odcinek przed poczarnego.
'. ła.~,",LllU zblfżającymi się również do te.g o odcinka z kierun§ 104. J. Znaki szlaków drogowych "{rysunek IIIC:--3f
Ol znakowi temu odpowiada znak zakazu
mają kształt prostokąta.
.
ust. ~2) umieszczony ' od strony przeciwnego k:ęrunku
2. Tło znaku szlaku jest koloru czerwonego, liczby , koloru biaJego i obrzeże koloru czarnego.
dwukierunkowego na jezdni
3. . Znak szlaku zawiera numer, którym oznaczono dany
ruchu 'j~nołderunkowym" (-rysunek I1IA..,-10) wskaźuje
szlak .
. ' ,w ktorym kończy ,się wprowadzony tymczasowo
4, Znaki z numerami dróg międzynarpdowych (rysunek
obu kierunkach na jezdni o ruchu jednokierunkoIIIC-4) mają kształt prostokąta; tló znaku jest koloru zielonego, liczby i obrzeże koloru białego.
'
, U. Znak "droga z pierwszeństwem przejazdu" (rysunek
§
105.
Drogowskazy,
tablice
kierunkowe,
tablice
miejCil.ljlK,'- ,- !· I )
informuje kierującego pojazdem, ' że wjeżdża na
scowości oraz znaki szlaków drogowych mogą być . w zaposiadającą pierwszeństwo przejazdu na skrzyżowa
· , z innymi drogami. Na drogach przecinających taką leżności od warunków drogowych uslawione po praviej lub
ustawione są znaki ' "uwaga na drogę z pierwszeń lewej stronie drogi bądż w innym dobrze widocznym miej~cu.
f.'';f·..~",....., przejazdu"
(§ 92 ust. 20).
DZIAŁ III
12: Zna,k. , "lroniec pierwszeństw·a przejazdu" (rysunek
wskazuje koniec drogi pnsiadającej pierwszeństwo
Znaki na jezdni.
zdu na skrzyżowaniach z innymi drogami, na której
§ 106. 1. Znaki na jezdni nakazująkierującYIl'r"pojazda
umieszczony był znak ' według rysunku IIlA-11;
mi
prowadzenie
pojazdów zgodnie ze znaczeniem tych zna' według- rysunku"lIlA-12 może być poprzedzony takim
.
znakiem z tabliczką, podającą odległość do miejsca, . ków.
2.
Znaki
na
jezdni
skradają się z linii ciągłych i przekończy się droga z pierwszeństwem przejazdu.
rywanych, podłużnych lub poprzecznych względem osi ' dro'13. Pomiędzy znakami według rysunku IIIA-ll i wegi oraz innych znaków, jak strzałki, napisy itp.
rysunku lIlA-li mogą być umieszczone dodatkowo
3. Na jezdni i na chodnikach mogą być również umieszwedług rysunku lIlA-li (o wy,m iarach zmniejszonych)
czone
napisy o~az linie i znaki ~kolo.8We, wskazujące' miej, cehl przypomnienia kieru j,ącym , pojazdami, że poruszają
sca
przeznaczone
dla pewnych określonych celów, jak np.
,po drodze z pierwszeństwem przejazdu.
miejsca postoju, miejsca przystanków środków komunikacji
publicznej itp .
.B. T a b I i c e p r z e d d r o g o w s k a z a ID i,
§ 107. 1. Wyznaczenie na jezdni pasów ruchu za po'dr b g o w s każ y i t 'a b l i c e k jer un k o we.
mocą linii podłużnych oznacza,_'~e kierujący p'oja'zdem po- '
,§ 100. Tablice przed drogow~kazami uprzedzają kierują
winien prowadzić swój pojazd w pasie ruchu odpowiadają· pojazdami o zbliżaniri się do skrzvżowania dróg oraz cym jego kierunkowi jazdy.
.
scłiematyczniekierunki, w któ~ych rozchodzą się
2. Przejeż<'!żanie przez linię ciągłą podłużną oraz ratablicach tych mogą być podane dodatkowo inlor- jeżdżanie na nią Jest zabronione.
""";
'}",'
, }~}~
" ::J~
• .:! •
".:.
.
.'
.
-"
;
-,> ~
, :~:~
, pzienl1ik Ustaw Nr 61
-
", , Poz, '295," F~:!
522 -
'-i.~
,
~
. " ~t,
l'
~"
~, ,
~.
~;
,"
c
i
~
~
I
.'l..
~,, '
v
, ; l
3. Przejeżdżanie na sąsiedni pas ruchu dozwolone jest
tylko przy zachowaniu obowiązujących przepisów ruchu - w tych miejscach, w których pasy ruchu są od siebie oddzielone linią przerywaną.
4. JeżelI. jezdnia podzielona jest podłużną linią podwójną, z których jedna jest ciągła, a druga przerywana, przejeżdżanie na sąsiedni pas tuchu dozwolone jest tylko od
strony linii przerywanej.
5. Z wyjątkiem przejeżdżania na sąsiedni pas ruchu,
zabrania się jazdy w ten sposób, aoy linie wyznaczające
pa.s y ruchu znaj-ctowały się pomiędzy kołami pojazdu, oraz
jazdy kołami po liniach,
6. Strzałki wyznaczone na jezdni przed skrzyżowanierll
wskazują, który pas ruchu odpowiada , kierunkowi jazdy po
prze~ec~laniu , skrzyżowania; wszyscy kierujący pojazdami
powmm przed doje~haniem do skrzyżowania, w miejscach
oznaczonych liniami przeryw~nymi, skierować swe pojazdy
na te pasy ruchu, ktdte odIX>wiauają zamierzonemu przez
nich kierunkowi j a z d y . '
§ 108; L Linia. zatrzymania wyznaCZona prostopadle do
osi dro9i wskazuje kierującemu pojazdem miejsce, w którym powinien zatrzymać swój pojazd, jeżeli to wynikaz ustawienia znaku uzatrzyman;ie się przed skrzyżowaniem (stoplu
(§ 94 ust. 19), sygnalizacji świetlnej (§ 1-13 pkt 1 i § 116)
lub , sygnałów dawanych ręcznie (§ 117 ust. 1).
2. Linia zatrzymania może być uzupełniona napisem
"stop" umieszczonym , bezpośrednio przed linią.
. 3. Jeżeli wyznaczone jest przejście przez jezdnię, a nie
m~ linii zatrzymania, linię , tę stanowi linia ograniczająca
przejście, dalsza od skrzyżowania.
'
§ 109. 1. Linie, wyznaczające przejścia przez jezdni~,
wskazują pieszym miejsca, z których powinni korzystać przy
przekraczaniu jezdni.
2. Miejsca. przejść przez jezdnię mogą być oznaczone
za pomocą dwóch linii pojedynczych ogranic-zają<:ych to
przejście lub za pomocą wielu linii równoległych 'do osi
drogi, wyznaczonych na całej powierzchni przejścia aibo
, w inny wyraźny ' sposób.
'
3. Minister Komunikacji w porozumieniu z Ministrem
Spraw Wewnętrznych ustali spec,ialny sposób oznaczania
:przejść przez jezdnię, na których kierujący obowiązany jest
prze.~trzegać
zasiJ-dy pierwszeństwa przechodzenia przez
~zdnię osób pieszych.'
§ 110. Miejsca, z których obowiązani są korzystać rowerzyści przejeżdżający przez jezdnię, oznacza się za poruocą wielu linii równoległych ukośnych WZ~llędem ' osi drogi.
§ 11 L Wyznaczone na jezdni linie równoległe, ukośne
względem osi drogi i ograniczone linią ciągłą, oznaczają
miejsce wyłączone z ruchu pojazdów, które może mieć ,-charakter wysepki porządkującej ruch, wyse'p ki bezpieczeń
stwa lub wysepki dla pasażerów środków komunikacji.
DZIAŁ
IV
Sygnały świetlne.
ł 112. SygnaIiza:cja świetlna służy do kierowania ruchem drogo:wymoraz do ostrzegania użytkowników dróg
() niebezpieueństwie.
'
§ 1l3. Znaczenie sygnałów w sygnalizacji świetlnej do
kierowania ruchem jest nasfępujące
'
1) sygnał czerwony - zabrania wjazdu i wejścia;
2) sygnał zielony - zezwala na wjazd i wejście;
3) sygnał żółty -,zabrania wjazc1~ i wejścIa na skrzyżowanie wszystkim użytkownikom c1ro[fi, z wyjątkiem
tych, dla których rueli. był otwarty, a których pojazdy
w chwili zapalania się sygnału żółteqo ,znajdowały się
i'
tak blisko skrzyżowania, że nie mogłyby zatrzymać się
przed nim; sygnał żółty poleca jednocześnie opuslczeni-e
3krzyżowania wszystkim Jużyikownikom drogi, któr~ " .
znajdowali się na skrzyżowaniu w chwili zapaleniasi~ ::~
sygnału żółtego.
'
§ 114. 1. Sygnał czerwony nadawany jednocześnie " ,: ..
z żółtym ma zna,c zenie sygnału czerwonego.
.-~~
. 2. Sygnał zIelony w kształcie strzałki, nadawany łącz-", ,.~
Dl,e z. sygn.ałem c~erwonym. oznacza swobodę ruchu pojaz" ,'-';~
dow Je<lyme w kIerunku ~skazanym sygnałem - strzałką.. ~~
Sygnał ten może być zastąpiony znakiem składającym sift' ·,,'t
z biaŁej tabliczki prostokątnej z umieszczoną na niej zieloną
strzałką. Skręcając przy sygnale czerwonym, kierujący ob~ ::,\\<
wiązany jest ustąpić pierwszeństwa PJzejazdu pojazdom ;Po- 't~l
ruszającym się po drodze, na którą wjeżdża, oraz pieszym;, ;::;%
przekraczającym jezdnię na sygnał zielony.
' '~
3. Sygnał żół~y migający ma znaczenie sygnału ,ostr.ze.<~,~
gawcze~o, nakaZUjącego wszystkim użytkownikom drogi za- . '~~
chowame szczególnej ostrożności ze wzglę<iuna niebezpiecz- ;:'1.
ne miejsce, do którego się zbliżają,
' " , ~;
§ 115. 1. Przy prowadzeniu robót na drodze używasl,ę:).,i;~
'
-~,::~
'.oJI
sygna ł'ow ś'
wlet l nych "czerwohych, jeżeli droga jest zamkl!ięta dla ruchu, oraz sygnałów świetlnych żółtych, j~żeli roch ' .;"t,;
jest ogran.iczo.ny; w razie o-grani<:.zenia ruchu mogą być na" " :~
dąwane rowmeż sygnały do kierowania ruchem. ,
' , '?-~
2. Wysepki porządkujące ruch, wysepki bezpieczeństwa '·,'·"
oraz przeszkody znajdujące się na jezdni oznacza się ' świa. I'....;·j
tłami koloru żółtego; poza obszarami zabudowanymi zamiesf ';~
tych świateł mogą być stosowane światła odblaskowe.
' T~
, 3. Do oznaczenia prawej krawędzi jezdni używa się J~
świateł koloru czerwonego, a do oznaczenia przeciwległej :?",
krawędzi - świateł koloru białego. Zamiast tych świateł <~
mogą być stosowane światła odblaskowe
" ,'.. " r,;
"
§ 116. ' Na przejeżdzie kolejowym (przejeździe przeztó:"'
ry tramwajowe) wyposażonym w sygnalizację świetlną ruch ::;~
jest zabroniony w czasie, gdy nadawany jest sygnał czel- ,.c';.,;j
wony migający lub dągły.
""
:"~.
'.-:,J
..~S!
l-i
:1'lJ
DZIAŁ
Sygnały
§ 117.
dawane przez
V
kierującego
,~ <,~~~
'o}
ruehem drogowym., ~ ,:.f
t. Milicjant stojący przod?m lub tyłem dona~:' :.~j
jeżdżających pojazdów wyraża sygnał "Stój", zabraniający -} ~
wjazdu i wejścia na skrzyżowanie.
'
. ' }~
2. Milicjant stojący bokiem do nadjeżdżających pojaa- .'·'-fg
dów wyraża sygnał zezwolenia na wjazd i wejście na sk-rzy~ _':~
żo\vanie.
' . '\~:,
,
-H
3. Podniesienie przez milicjanta ręki do góry wyraża .:~
sygnał "uwaga" i zabrania wjazdu i wejścia na skrzyżowa.';':·· ;~
nie, nakazując równocześnie opuszczenie skrzyżowania użyl-'" ~
-kownikom drogi, dla których ruch był , otwarty.
;.- >.~
. 4. , Mili-cjant może za pomocą innych ruchów rękami.. '~~f~
dawać określone nie budżące wątpliwości zakazy i nakazy .. ::poszczególnym użytkownikom drogi.
'I,'
5. Do dawania sygnałów, o których mowa w ust. l--ł, ~~1
upoważnieni są także żołnierze kierujący ru-chem.
;{;.~
i~
,' .i:.
DZIAŁ
~~
VI
>;)j
Sygnały dźwiękowe.
-'!.',,,
§ 118. 1. Sygnały dżwiękowe w postaci gwizdków mogą .::~~
być używa~ jako sygnały pomocnicze przy kierowaniu ru- . '~J
chem lub jako sygnały dawane dlaostrwżenia użytkow- 'r>
ników dróg.
-#
2. Do dawania sygnałó~vokreślonych w ust. l upo~~, ,;,~~
ważnieni są milicjanci (umundurowani funkcjonariusze Mi- {-~
lieji Obywate lskiej), żołnierze kierujący ruchem oraz na 't!
przejazdach kolejowych - dróżnicy kolejowi. ,
. , , '''~
'ii
§ 119. Na przejazdach kolejowych lub tramwajowych ':&
mogą być uży wane sygnały dźwiękowe
poslacinie oglu:' -·..·91
w
'.--Ift.
,'~'!j
"
)f.J
.......
;,.
. c
.'"
" ,,'~i,;
:":oj .~.';'~
-
523
,
, szających .dzwonków lub brzęczyków ostrzegających o zbliżaniu się pociągu (tramwaju) lub ~ opuszczaniu zapór (rogatek) l.ub półzapór (półrogatek).
DZIAŁ VII
Inne znaki na drogach.
§ 120. 1. Do systemu znaków drogowych, oprócz znaków określonych w dziale II, należą znaki administracyjnoinformacyjne obejmujące znaki 'ustawiane na granicy Pań
stwa or,a z na granicach województw i powiatów, tablice
ustawiane przed obiektami drogowymi lub siedzibami słl1Ż
by drogowej, podające potrzebne , użytkownikom dróg informiędzynarodowych;
macje, oraz znaki kilometrowe, hektometrcwe i inne zwią
3) zagranicznych, zaopatrzonych w dowód rejestracyjny
ianez oznaczeniem pasa drogowego, jak również dodatkowe
i w tablice rejestracyjne państwa, z którego pochodzą,
znaki dla kierujących tramwajami.
i w międzynarodowy znak wyróżniający.
2. Dodatkowe znaki dla ki~rujących tramwajami zosta§ 125. 1. Zgłoszenia dokonuje na piśmie właściciel poną określone przez Ministni Gospodarki Komunalnej w pojazdu.
rozumieniu z Ministrami Komunikacji i Spraw Wewnętrz
2. Właściwy po spraw komunikacji organ prezydium
Onych.
powiatowej rady narodowej wydaje zgłaszającemu potwier§ 121. 1. W obrębie pasa drogowego dróg publicznych
dzenie zgłoszenia do ewidencji.
nie wolno ustawiać bez zgody właściwego zarządu drogi
3, Zgłoszenie po jazdu do rejestracji (§ 132) jest równożadnych znaków, tablic z rysunkami i napisami oraz reklam.
znaczne ze zgłoszeniem do ewidencji; dowód rejestra::yjny
"
2. Znaki i tablice, o których mowa w usi. 1, ustawiane zastępuje potwierdzenie zgłoszenia do ewidencji. ,
za zgodą zarządu drogi, nie mogą być podobne kształtem
§ 126. Sposób prowadzenia ewidencji, oraz wzory dokui kolorein do znaków drogowych albo swoim wyglądem lub
mentów
i druków stosowanych przy ewidencji ustali Minisposobem ustawienia wpływać ujemnie na wyrazistosć i ja- ,
ster Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Spraw Wesność znaków i sygnałów na drogach, wPFowadzać w błąd
wnętrznych i Obrony Narodowij.
' lub utrudniać ruch drogowy.
CZĘSĆ
EwIdencja
K s i ą ż k a p o j a z d u s a m o c h o d o w e g o.
III
dopuszczanie pojazdów do ruchu
na drogach publicznych.
DZIAŁ
I
'
I
Przepisy wstępne.
§ 1.~2.1. Pr:zepisy niniejszej części dotyczą poja,wów
samochodowych, przyczep, maszyn samobie~nych oraz rowerów i wózków inwalidzkich. .
.
2. Trolejbusy podlegają przepisom niniejszej części,
I , tym że tryb ich badania technicznego zostanie ustalony
przez Ministra Gospodarki Komunalnej w porozumieniu z Ministrem Komunikacji.
DZIAŁ
II
Dopuszczanie pojazdów samochodowych do r"dm
na drogach publicznych.
Rozdział
l.
Przepisy ogólne.
"
§ 123. 1. Przepisy niniejszego działu dotyczą pojazdów
. samochodowych, z wyjątkiem ciqgników, których cechy
konstrukcyjne ograniczają szybkość do 20 km na g'odzinę.
' 2. Ewidencję i rejestrację pojazdów prowadzą właści
we do spraw komunikacji organy prezydiów powiatowych
rad z{arodowych.
R o z d z i a ł 2.
Ewidencja pojazdów.
Zgłoszenie
pojazdów do ewidencji.
§ 124. ' l. Każdy pojazd zbudowany -w kraju lub sprowadzony z zagranicy podlega obowiązkowemu zgłoszeniu
do ewidencji we właściWYln do spraw komunikacji organie
prezydium powiatowej rady narodowej.
',;
"
2. Przepis ust. 1 nie dotyczy pojazdów
l} jednostek podległych Ministrowi Obrony Narodowej
i Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem pojazdów Komendy Głównej Straży Pożarnych, GłównGgo
Urzędu Geodezji ' i Kartografii oraz przedsiębiorstw
podległych tym ministrom;
2) przedstawicielstw ' dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw obcych, szefów i cudzoziemskiego personelu tych przedstawicielstw i , urzędów oraz innych
osób i organizacji międzynarodowych korzystających
z przywilejów i immunitetów dyplomatycznych na mocy
ustaw, umów lub powszechnie ustalonych zwyczajów
§ 127. 1. Prowadzenie książki pojazdu samochodowego,
zwanej dalej w skróceniu "książką pojazdu", obowiązuje
jednostki administracji państwowej, instytucji państwowych,
gospodarki ' uspołecznionej, organizacji politycznych i społecznych, posiadające pojazdy samochodowe.
2. , Książka pojazdu zawiera charakterystykę pojazdu
' oraz stwierdzenie jego stanu techniczneg.o.
3. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
powiatowej rady narodowej łącznie z potwierdzeniem- zgło
szenia do ewidencji (§ 125 ust. 2) wydaje zgłaszającemu za
zwrotem kosztów druku książkę pojazdu.
Obowiązki
właściciela pojazdu
z g ł o s z o n e g o d o e w· i d e n c j i.
§ 128. W razie zarządzenia o,gólnego przeglądu, próbnego poboru lub poboru pojazdów, właściciel pojazdu lub osoba, która doprowadza pojazd do wyznaczonego miejsca, obowiązani są mieć przy sobie potwierdzenie zgłoszenia do ewidencji lub dowód rejestracyjny i książkę pojazdu.
§ 129. 1. W razie przejścia własności pojazdu na inną
oso,bę dotychczasowy właściciel obowiązany jest przekazać
jednocześnie nowemu właścicielowi potwierdzenie zgłosze
nia do ewidencji, a jeżeli właściciel jest ' jednostką wymienioną w § 127 ust. 1 - ' również książkę pojazdu oraz powjadomić o tym właściwy do spraw komunikacji organ ' pre"
zydium powiatowej ra.dy narodowej, wskazując nowego wła ..
ściciela i jego adres.
2, Nowy właściCiel obowiązany jest przyjąć potwierdzenie zgłoszenia, a w przypadku określonym w usi. 1 również
i książkę pojazdu oraz zgłosić na piśmie we właściwym do
spraw komunikacji organie prezydium powiatowej rady narodowej nabycie własności pojazdu.
§ 130. 1. Właściciel pojazdu obowiązany jest zglosić
we właśdwym do spraw komunikacji organie prezydium powiatowej rady narodowej wszelkie zmiany dotyczące pojazdu oraz dane o zniszczeniu lub rozebraniu pojazdu na części.
.'.
....;:., ..
....
\;~
•. - - . " <:1
~, ~ ~
~~:~::;.
:=:.-.
-
rizienTiikUstpw Nr 1)1
.:0..'
,. ' ..
0'
:'
I
,i
, .
Ś24
'-
2. W razi'e zmiany dotychczasowego miejsca stałego
3. Pojazdy, z wyjątkiem wymieniol'lych'w §'124 u~. 2}Jostoju (garażowania) pojazdu właśCiciel pojazdu obowiąla przed dopuszczeniem do ruchu podlegają obowiązkowemu
ny jest przedstawić potwierdzenie zgłoszenia do ewidencji ilbezpieczeniu następstw nieszczęśliwych wypadków ' i odpo- ,i książkę pojazdu·· w przypadku określonym w § 129 ust. 1 wiedzialności cywilncj z ruchu pojazdów samochodowych. · .
we właściwym do spraw komunikacji organie prezydium po- stosownie doobowiqzujących przepisów.
'"
wiatowej rady narodowej, właściwej według nov{ego miejsca
4. Rejestracji pojazdów samochodowych, ' przeznacz.ostałego postoju (garażowania) pojazdu, w celu otrzymania
nych do transportu drogowego, najeż'y dokonywać ZQodnie "
nowego potwierdzeJ?ia zgłoszenia.
z zakresem uprawnień na tego rodzaju transport, posiada- .
3. Prżepis ust. 2 ma odpowiednie zastosowanie w razte nych przez zgłaszającego.
zmiany stałego zamieszkania (siedziby) właściciela 'p ojazdu
§ 133. Wzory druków stosowanych przy rejestracji po- , ,
na obszarze miasta wyłączonego z województwa, j?żeli dla
jazdów wymienionych w § 132 ust: 1 pkt 1 i 2 ustala Mini-. '
nowego zamieszkania (siedziby) właściwym do spraw ewi- . stcr Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Spraw We,..,
dencji pojazdów jest inny organ do spraw komunikacji pre- wnętrznych i Obrony Narodowej.
zydium rady narodowej niż organ, w którym . pojazd pozo§ 134. 1. RejestracA pojazdów właścicieli krajowych-,
stawał dotychczas w ewidencji.
.
dokonują właściwe do s f:raw komunikacji organy prezydiów ..
4. W razię' kradzieży, zagubienia lub zniszczenia ory- powiatowych rad narodowych.
. ' /'
ginału potwierdzenia zgłoszenia do ewidencji albo k1iąii:d
2. Pojazdy przedsta\vicielstw dyplomatycznych i brzę- '
pojazdu, właściciel pojazdu obowiązany jest powiaclomić dów kOllsularnychpaństw obcych, 'szefów i cudzozlemskiego ·
o tym właśCiwy do ipraw komunikacji organprezydiu}l1 popersonelu tych przec1sta wlcielsiw i urzęd0w oraz innych .
wiatowej rady narodowej w celu u{:yskania wtórnika.
osób i organizacji międzynarodowych, korl.ystającycłl~ z przy'';· :'
5. Przepisy ust. 1-4 mają odpowiednie zastosowanie do wilejów i immunitetów dyplomatycznych na mocy tlstaw,·. ".
pojazdów zarejestrowanych (§ 132. ust. 1 pkt 1).
umów lub powszechnie ustalonych zWyC7:ajów międ~ynar~
dowych, rejestruje na wniosek Ministerstwa S~raw Zagra", '~
§ 131. _Wszelkie zgłoszenia, o których mowa w rozdziale niniejszym, właściciele pojazdów obowiązani są dokony- nicznych właściwy du spraw komunikacji orqail Prezydium. ,
Rady Narodowej w m. st. Warszawie.
.: .
wać w termirrie 1'4 dni, licząc od dnia powstania okoliczności uzasadniających obowiązek zgloszenia.
3. Pojazdy cudzoziemców, zamieszkałych w Polsce, nle ;.
bt:(lącychosobami okn;ślonymi w ust. 2, rejestrują właśCi- .~
we do' spraw komunika<::ji organy prezydiów rad narod·o- ,.•
R. o z. z i li 13.
wych miast wyłączonych z województw oraz rad narodowych miast stanowiącycq powiaty miejskie, będące siedzibą:'~_
Rejestracja poj.lZdów.
wojcwództwa.
'4. Rejestracja odbywa się po uprzednim prleprowadze- ;...
Zasady rejestracji pojazdów.
niu przez właSciwy do spraw komunikacji organ prezydium" ,
powiatowej rady' narodowej bar.lania technicznego z wyhi- , '.~
§ 132. . 1. Do rochu na drogach publicznych dOpUSZC7d
kiem dodatnim. Przepis ten nle dotyczy nowychpojaoz,dów -.,'
siEl pojazdy odpowiadające warunk.om technicznym, określo
nie przeznaczonych do transportu drogowego, na które .za- ..
nym
częŚci IV, oraz
stały wydane zaświadczenia dopuszczalności typów pojaz':" '~
1-) zarejestrowan~, tj. zaopatrzone w dowód rejestracyjny
lub w pozwolenie czasowe dopuszczające do ruchu i w ' dów_ t§ 141).
§ 135. 1. Do wniosku o rejest.rację (§ 134 ust. , l) wnio- '
tablice rejestracyjne (§ 136 u:>t, l, 2 i 3 i § 146 ust. l i 2)
skodawc80bowiązany jest dolączyć
lub w inny dowód dopuszczający pojazd do ruchu albo
1) dowód przydziału lub w!asności pojazdu;
_
2) zaopatrzone w pozwolenie qasowe dopuszczające do ru2) potwierdzenie zgłoszenia pojazdu do ewidencji, jeżeli. .:,;
chu i tablice ze znakami.próbnymi (§ 145 i § 146 ust. 1
pojazc[ był uprżednio zgłoszony (§ 125 ust. 2), albo
. I.
i 2), albo
.
3) unieważniony dowód rejestracyjny, jeżeli 'pojazd był
3J będące w posiadaniu jednostek Sił Zbrojnych, zaopatrzojuż rejestrowany (§ 125 ust. 3), oraz
. ,:'
ne w wojskowe dowody rejestracyjne i tablice rejestra4)
dowód
uiszczenia
składki
za
obowiązkowe
ubezpiecze.!'
'.
cyjne, albo
nie następstw nieszczęi;liwych wypadków i .odpowie- . ,
4) zagraniczne, zaopatrzone w dowody rejestracyjne albo
dzialności cywilncj z rudlU pojazdów samochodowych. \.
w międzynarodowe świadectwa samochodowe oraz w
(§ 132 ust. 3).
",~
tablice rejestracyjne państwa, z którego pochodzą, i w
• 2. Właściciel pojazdu przeznaczonego do transportu,>
międzynarodowe
znaki wyróżniające, odpowiadające
przepis,om załącZnika. 4 do Konwencji 6 ruchu drogo- drogowego obo\viązany jest dołączyć do wniosku, pO,za do- ' ,
kumentami wymienionymi w ust. 1 pkt 1-4, uwicf7.ytelnio:- :.i
wym, podpisanej w Genewiei dnia 19 września 1949 r.
ny odpis lub fotokopię zezwolenia na wykonywanie trans- '~
(Dz. U. z 1959 r. Nr 54, poz. 321).
2. Pojazd dopuszczony d0 ruchu ' w Polsce może być portu drogowego albo potwierdzenia zgłoszenia wykonywa-J'~;
nia tego transportu.
.
."1 .~~
używany w ruchu międzynarodowym !Jq zaopatrzeniu go
3. Jeżeli pojazd sprowadzony został z zagranicy nie za j'
w znak wyróżniający ~ literami PL, umieszczony z tyłu po- .
jazdu, na widocznym miejscu zgodnie z art. 20 Konwencji po~rec1nictwem organizacji państwowej' zajmującej 'się i1;n~';~
portem pojazdów samochodowych ! nie był dotychcz,s re<~'
.Q ruchu drogowym, podpisanej w Genewie dnia 19 września
jestrowany
w kraju lub bvł zarejestrowany warunkowo, oho,... . 1949 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 54, poz. 321) albo z art. 5 ' Konwencji międzyni'rodowej dotyczącej ruchu samochodowego, wiązuje dołączenie do wniosku o rejestrację dówodu odpra- ..'
podpisanej w Paryżu dnia 24 ·kwietnia 1926 r. (Dz. U . wy celnej.
§ 136. 1. Jeżeli wniosek o rejestrację dotyczy.nie prze- I,~
z 1930 r. Nr 21, poz. 177). Jeżeli władze niektórych pal'lstw
tego wymagają, pojazd powinien być zaopatrzony również znacwneg'o do transportu drogowego nowego .pojazdu, n~. w międzynarodowe świadectwo samochodowe wec1lug wzoru który zostało wydane przez Ministra Komunikacji zaświad- :~
i wskazówek zamieszczonych w załącznikach A i B do Kon- czenie dopuszczalności typu pojazdów (§ 141), właściwy do '"~.
wencji międzynarodowej dotyczącej ruchu samocbodowcgo, spraw komunikacji organ prezydtum powiatowej rady ' narQoo. .,.
podpisanej w Paryżu dnia 24 kwietnia 1926 r. (Dz. U. z 1930 r. dowej. po sprawdzeniu, czy pojazd ódpowiada warul1 ll,l ....
za.'iwiadczenia dopuszczalności typu, oraz sprawdzeniu zgod- .~
Nr 21, poz. 117).
7 .'
r
;
w
,
,
I
~:>
,", .,
.'"
~(
"
\
.
~.
:1 '
ko
..-"'
i
. ,"'.~
.::.
Dziennik ·Ustaw/ Nr 61
P
?g"
____
~------~--~------------------~----------~==----.----------------------------~--------~O~7.. _.~
. ',
ności cech konstrukcyjnych pojazdu z jego opisem zamiesz· czonym we wniosku o rejestrację, wyda tablice rejestracyjIle oraz dowód rejec;t:racyjny po uprzednim pobraniu opłat
.rzewidzianych obowiązującymi przepisami.'
. 2. Jeżeli wniosek o rejestrację (§ 135 ust. 1) dotyczy
pojazdu innego niż określony w ust. 1 i został 'Złożony rów'nocześnie z przedstawieniem pojazdu do badania technicznego, a badanie dało wynik dodatni, właściwy do spraw komunikacji organ prezydium powiatowej rady narodowej wyda
· tablic"'e rejestracyjne oraz dowód rejestracyjny po uprzednim
pobraniu opłat przewidzianych obowiązującymi przepisami.
3. Jeżeli poj1łZd nie został przedstawiony do badania
technicznego jednocześnie ze złożeniem wniosku o rejestrację lub jeżeli w wyniku badania okaże się potrzeba usunię
cia 'pewnych usterek, które nie zagrażają bezpieczeństwu ruchu, _ właściwy do spraw komunikćlcjiorgan prezydium powiatowej rady narodowej może dopuścić czasowo pojazd do
ruchu, wydając tablice rejestracyjne i pozwolenie czasowe
d.opuszczające do ruchu na okres do 15 dni, a w uzasadnionych przypadkach do 30 dni (§ 145). Po zbadaniu technicznympojazdu z wynikiem dodatnim lub po usunięciu usterek ujawnionych przy badaniu technicznym, właściwy do
spraw komunikacji organ prezydium powiatowej rady narodowej wyda dowód rejesttacyjny po uprzednim pobraniu
opłaty przewidzianej obowiązującymi przepisami.
4. Jeżeli pojazd dopuszczony czasowo do ruchu nie zostan~e przed upływem terminu ważności pozwolenia (ust. 3)
. zbadany z wynikiem dodatnim, właściciel pojazdu obowiąza
ny jest bezzwłocznie zwrócić pozwolenie czasowe i tablice
rejestracyjne właściwemu do spraw komunikacji organowi
prezydium ' powiatowej rady narodowej.
5. Pojazdy przeznaczone do transportu drogowego mogą być dopuszczone do ruchu tylko na podstawie dodatnich
wyników badania technicznego (§ 142).
§ 144 ust. 1 i 2 lub jeżeli nie upłynął termin wyznaczony
.dookresowego badania technicznego.
3. Przepis ust. 1 nie ma zastosowania w przypadku, gdy
pojazd, należący do jednostki gospodarki uspołecznionej,
został przesunięty czasowo na · okres nie przekraczający
trzech miesięcy w ramach tej samej jednostki organiI.acyjmij ze stałego miejsca postoju (garażowania) pojazdu do innej miejscowości.
Zaświadczenie
dopuszczalności
t y P ó w P o j a z d ó w.
§ . 141.
1. Wytwórnie krajowe pojazdów obowiązane Sił
uzyskać zaświadczenie dopuszczalności typów pojazdów (pod-
wozi, nadwozi) przez siebie seryjnie produkowanych. Za- "
świadczenie takie mogą również uzyskać wytwórnie zagraniczne. .
.
2. Zaświadczenie dopuszczalności typu (ust. 1) wydaje
Minister Komunikacji na podstawie orzec'zenia wydanego
przez powo}aną w tym celu komisję, stwierdzającego, że pojazdy wykonywane ńa podstawie przedstawionej dokumentacji odpowiadają wymaganiom przepisów części. IV.
3. Dla u;?7skania zaświadczenia (ust. 1) wytwórI}ia pojazdów powinna
1) zgłosić do Ministerstwa Komunikacji wniosek w 2 egzemplarzach według ustalonego wzoru ci wydanie zaświadczenia; do wniosku należy dołączyć
.
al opis techniczny pojazdu,
b) rysunki zestawieni-owe w s~ali l : 20 (motocykle l : 10)
całego ' pojazdu oraz w skali _1 : 10 rysunki urządzerl
kierowniczych, urządzeń hamulcowych i zawieszeniet
oraż przekrój tłumika wydechu,
c) schematy instalacji oświetleniowej i sygnalizacyjnej;
2) przedstawić jeden egzemplarz pojazdu wyznaczonej przez
Ministerstwo Komunikacji jednostce badawczej dla
. § 137. Dowód rejestracyjny łącznie z tablicami rejestrastwierdzenia, czy przedstawiony pojazd jest wykonany
cyjnymi stanowi dokument, s·twierdzający dopuszczenie pozfJodnie z załączoną dokumentacją oraz ery działania
jazdu do ruchu na drogach publicznych.
poszczególnych mechanizmów i urządzeń ódpowiada wy§ 138. Jeżeli zarejestrowa;nie pojazdu nastąpiło pod
maganiom części IV.
.
określonymiwaruIJ.kami przewidzianymi w niniejszym rozMinisterstwo Komunikacji może zażądać od wytwórni doporządzeniu lub w innych obowiązujących przepisach, wła
datkowych wyjaśnień i dokumentów, jeżeli okaże się to kościwy- do spraw komunikacji organ prezydium powiatowej
nieczne.
rady narodowej obowiązany jest zamieścić odpowiednie za4. Minister Komunikacji może w stosunku do określo
strzeżenia w dowodzie rejestracyjnym lub w pozwoleniu
nych typów pojazdów produkowanych przez wytwórnie zaczasowym dopuszczającym do ru~h\l.
graniczne UZnać za zbędne uzyskiwanie zaświadczenia wy§ 139. Wszelkie zmiany danych wymienio~ch w do-' mienionego w ust. 1.
wodzie rejestracyjnym właściciel pojazdu obowiązany . jest
5. Nowy pojazd należący do typu dopuszczonego do
zgłosić w ciągu 14 ~lni właściwemu do spraw komunikacji
eksploatacji w kraju lub do typu, w . stosunku do którego
organowi prezydium powiatowej rady narodowej, który do- Minister Komunikacji uzna! za zbędne uzyskiwanie zaświad
wód wydal.
czenia wymienionego w ust. l, nie wymaga badania technicznego, lecz tylko stwierdzenia tożsamości i przynależności do
§ 140. 1. Właściciel pojazdu obowiązany jest zwrOClC
danego typu.
tablice rejestracyjne i dowód rejestracyjny w przypadku
1) przeniesienia miejsca stałego postoju (garażowani,p) ~
B a d a n i a t e c h n i c z n e , p o j a z d ów.
jazd~ lub
2) zmiany swego 8ta1ego zamieszkal')ia (siedziby) na obsza§ 142. 1. Badania techniczne mają na celu sprawdzenie,
rze miasta wyłączonego z wo jewództw~,
czy
pojazd odpowiada warunkom technicznym dopuszczenia
jeżeli dla nowego miejsca stałego postoju (garażowania) podo ruchu na drogach publ"iczny<:h.
jazdu lub dla nowe·g o miejsca zamieszkania (siedziby) wła~
2. W razie nieusunięcia w wyznaczonym terminie braściciela pojazdu właściwy do spraw rejestracji pojazdów
ków
i usterek, stwierdzonych w czasie . badania technicznego,
jest inny ·organ do spraw komunikacji prezydium rady nakażde następne badanie może nastąpić dopiero po opłaceniu
rodowej niż organ, w którym pojazd był zarejestrowany.
kosztów badania.
2. Tablice rejestracyjne oraz dowód rejestracyjny (ust. 1)
· właściciel pojazdu powinien zwrócić organowi do spraw.
3. Minister Komunikacji określi sposób przeprowadzakomunikacji prezydium rady narodowej właściwemu dla nonia badań, o których mowa w ust. 1.
wego miejsca stałego postoju (garażowania) pojazdu lub dla
§ 143. Minister Komunikacji może na warunkach przez
nowego mieJsca zamieszkania; ofgan ten wyda .. inne tablice siebie_ . określonych upoważnić państwowe przedsiębiorstwo
rejestracyjne i .nowy dowód rejestracyjny bez badania tech" ' . lub inną ' órganizację państwową lub społeczną do prze pronicznego, jeżeli nie zachodzą okoliczności -przewidziane w
wadzania badań technicznych pojazdów (§ 142).
\
I
".
,.'
., /..!.
-
,",-
§ 144. 1. Jeż e li w pojeździe dokonane zostały jakiekolwiek zmiany kons trukcyjne lub zmiany, które uniemożliwia
ją użytkowanie pojazdu zgodnie z jego pierw otnym przezi1aczeniem, albo takie zmiany konstrukcyjne budowy nadwozia lub podwozia, które powodują zmianę cięźaru lub poiożenla środka ciężkości pojazdu, pojazd taki nie może być
użyty do ruchu na drogach publicznych przed dokonaniem
badania technicznevo z wynikiem dodatnim.
2. Zmiana przeznaczenia pojazdu, uprzednio zarejestrowanego do użytku prywatnego, na poja zd przeznaczony do
transportu drogowego (§ 132 ust. 4) może nastąpić tylko po
uprzednim uzyskaniu dodatniego wyniku badania technicznego.
3. Pojazdy podlegają okresowym badaniom technicznym
w następujących terminach
'
1) pojazdy samochodowe o dopuszClalnym ciężarze całko
witym powyŻ€j 2,5 t - w tenninach nie dłuższych niż
roczne;
2) pojazdy inne niż wymienione w 'pkt 1 - w terminach
ustalonych przez wla:kiwe do spraw komunikacji mgany prezydiów powiatowych rad narodowych, z tym że
nowe pojazdy nie przeznaczone do transportu drogowego podlegają pierwszemu okresowemubada,niu technicznemu po upływie 3 lal od daty pierwszej rejestracji.
4. Terminy badań technicznych powinny być uwidocznione w ,dowodach rejestracyjnych.
526
Poz. 295
Minister KomJ.!.nikacji może zezwolić . dl? grupy lub
pojazdów na zaopatrzenie w dodatkowy ~nak rejestracyjny o tej samej treści (ust. 1), namalowany na tyle nadwozia białą farbą na czarnym tle; namalowanie tego znaku
należy do właściciela . pojazdu.
4. Wzory tablic rejestracyjnych oraz tablic ze znakami
próbnymi, jak również system oznaczania pojazdów wymienionych w § 132 ust. 1 pkt i i 2 ustali Minister Komunikacji
w porozumieniu z Ministrem Spraw \Vewnętrznych.
'
5. Wzory tablic rejestracyjnych pojazdów Sil Zbrojnych
zostaną ustalone przez Ministrów ObMny Narodowej i ~praw
Wewnętrznych;'" porozumieniu z Ministrem Komunikacji.
§ 147. t. Tablice rejestracyjne i tablice ze znakami
próbnymi należy umieszczać na pojeździe na miejscu wi- ,.
docznym i zabezpieczonym od zabłocenia lub u~zkodzenia.
c2. Tablice rejestracyjne i tablice ze znakami próbnymi
,~
(§ 146 ust. 1) należy tak umieszczać, aby krawędzie poziome
były prostopadłe do osi podłużnej pojazdu, a płaszczyzna ich
była pionowa. Tablica tylna może być odchylona do przodu
nie więcej niż o 150 przy kształtach opływowych nadwozia.
3. Na motocyklach tylną tablicę rejestra,cyjną lub . tablicę ze znakami pi'óbnymi należy tak umieścić, aby krawędź pozioma tablicy była prostopadła do osi podłużnej po- ,
jazdu. Tablica może być odchylona do przodu nie więcej ' ' ..
niż o 15°.
4. Tylna ta'bliea rejestracyjna może być wykonana Ja- ·
ko tablica świetlna według wzoru normalnej tablicy rejeP o z w o l e 'n i a c z a s c we.
etuCf jne j.
5. Zabronione jest zakrywanie 1 ozdabianie w jakilwl- , . "'7
ł 145. t. Jeżeli pojazd ma być przeznaczony do ruchu,
wiek' sposób tablic rejestracyjnych lub tablic ze znakami
który nie ma charakteru normalnego używania pojazdu,
próbnymi, jak również umieszczanie z przodu lub z .tyłu po_włąśc~wy do spraw komunikacji organ prezydium powiatojazdu napisów, które, mogą ujemnie Wl'ływać na czytelność .
wej rady narodowej może wydać pozwolenie czasowe dotablic. lub umieszczanie innych znaków, nie przewidzianych
puszczające pojazd,do ruchu oraz tablice ze. znakami próbw niniejszym rozporządzeniu, z wyjątkiem znaków: ,
nymi.
1) wytwórni pojazdów;
2. Pozwolerue czasowe łącznie .z tablicami ze znakami
2)
korpusu dyplomatycznego i konsularnego (znak CJ) i cq,
próbnymi stanowi dokument stwierdzający dopuszczenie po3) państwowych., i miejskich;
jazdu..do ruchu na drogach publicznych.
4) Polskiego Związku Motorowego lub innych klubów mo- ·
3. Korzystanie z czasowego pozwolenia dozwolone jest
torowych;
tylko w zakresie lna warunkach w nim wyszczególnionych.
5) wyróżniających pojazdy w mchu mIędzynarodowym.
4. \Vytwórnie i zakłady naprawcze pojazdów, przedsię
6. Znaki wymienione w ust. 5 powinny być tak umieszbiorstwa handlu pojawami oraz placówki naukowo-badaw- czone, aby nie stanowiły niebezpieczeństwa w razie wypadcze w dzi-edzinie produkcji i eksploatacji pojazdów samo- ku drogowego,
chodo·w ych mogą otrzymywać określoną ilość tablic ze zna7. Minister Komunikacji może zezwolić na umieszcze- '.
karni próbnymi z prawem przekładania ich na różne pojazdy, ~ nie na pojazdach innych znaków niż wymienione w ust. 5.
stanowiące ich przedmiot naprawy, czynności - handlowych
'" 8. Pojazdy prowadzone przez J.lczących się jazdy należy
lub badań.
ponadto zaopatrzyć z przodu i z tyłu w okrągłe, tarcze tak
5. Wytwórnie, zakłady, przedsiębiorstwa . l placówki na- umieszczone, aby nie ·wpływały ujemnie na czytelność tabUe .
ukowo-badawcze (ust. ") obowiązane są prowadzić książkę rejestracyjnych. Tarcze powinny posiadać średnicę 30 cm '
'Wyjazdó\v pojazdu zaopatrzonego w tablice ze znakami i dwurzędowy napis .. Nauka jazdy", wykonany białymi lite-'
rami na ciemnobłękitnym tle. Litery powinny być drukowapróbnymi, zapisując w niej ,nazwisko i imię kierowcy,
nr podwozia, nr silnika pojazdu, trasę przejazdu oraz czas ne, <> szerokości 35 mm, wysokości 50 mm, grubości kreski ,
wyjazdu i powrotu. Książka wyjazdów podlega kontroll wła 8 mm; odległość między rzędami powinna wynosić 40 mm.
Na motocyklach można umieszczać tarcze o średnicy 20 cm,
ściweg{) do spraw komunikacji organu prezydium powi"atowej rady narodowej, który wydał tablice ze znakami prób- 'Z napisem. odpowiednio zmniejszonym. Z tyłu pojazdu tarcza
% napisem "Nauka jazdy" może być zastąpiona przezodponymi.
wiooni napis na pojeżdzie.
9. Tablice rejestracyjne 1 tablice ze znakami próbnymi , ' ,
Tablice rejestracyjne i tablice %6
należy utrzymywać w stanie czystym l pozwalającym na la,~
znakami próbnymi.
twe ich odczytanie.
·
,.§ 146. t. Pojazd dopuszczony do ruchu na drogach pu~
§ 148. t. Przenoszenie tablic rejestracyjnych ~ z poJażdu,
,'. '<
' bllcznycb, z wyjątkiem motocykli, powinien być zaopatrzo- dla którego zQstały wydane, na inny po jazd oraz zakłada',i
ny w dwie tablice rejestracyjne lub ,tablice ze znakami prób~ nie na pojeździe bez zgody właściwego do spraw komuninymi przytwierdzone z przodu i z tyłu pojazdu.
kacji organu prezydium powiatowej rady narodowej innych
.
,2. Motoc..ykl powinien być zaopatrzony w Jedną tyln!\ tablic niż wydane przez ten organ jest zabronione.
tablicę rejestracyjną lub w tablice ze znakami próbnymi.
2. W razie zagubienia nawet jednej z tablic rejestra- ..
O pr ócz ' tylnej tablicy znak rejestracyjny powinien być na- cyjnych lub tablicy ze znakami.próbnymi właściciel pojazdu
obowiązany Jest bezzwłocznie zglosić o tym właściwemu do
ma!'łwany na przodzie motocykla.
3,
zespołu
.
JI. -
,
,.
"
D7,iennik Us!aw Nr 61
Po?'. :!'J5
----------------------------------------------------------~~~
spraw komunikacji organowi prezydium rady nar?dowej,
który tablice wydał; organ ten unieważni poprzednie tablice i wyda inne.
. § 1'49. Opłaty za."tablice rejestracyjne i tablice ze znakami próbnymi pobiera się w razie
1) wyda))ia nowych (nie używanych) tablic;
2) wydania . innych tablic w zamian za tablice . całkowicie
zniszczone lub unieważnione z powodu zagubienia.
w y c o f a n i e p o j a z d u z r u c h u.
przepisami, jak rówlllez w razie przekroczenia u prćłw
niell określonych w zezwoleniu nawykonywani f' transpo r tu drogowego lub potwierdzeniu zgłoszenia w y k cm ywania tego transportu, albo
3) po jazd' jest używany niezgodnie z jego przeznacz<,nicm.
DZIAŁ
III
Dopuszczenie do ruchu na drogach publicznych mas7yn
samobieżnych i ciągników, których cechy konstrukCYJne
ograniczają szybkość do 20 km na godzinę.
§ 150. 1. Wycofa.nie pojazdu z ruchu następuje przez
§ 154. Przepis § 123 ust. 2 ma odpowiednie zastosozwrot, unieważnienie lub odebranie dowodu i tablic rejcstrawanie do
cy jnych.
l) maEyn samobieżnych;
2. "V rar.ie wycofania pojazdu' z ruchu właściwy do
2) ciągni~ów, których cechy konstrukcyjne . ógranichają
spraw ' komunikacji organ prezydium powiatowej rady naroszybkość do 20 km na godlinę, zwanych w dals7.ym cią
dowej potwierdza zwrot tablic Tejestracyjnych na unIeważ
gu niniejszego działu "ciągnikami".
nionym dowodzie rejestracyjnym, który zwraca właścicielo§ 155. Do ruchu na drogach publkznycn dopuszcza się
wi pojazdu.
maszyny samobieżne i ciągniki, zaopatrzone w potwierdze3. Unieważniopy dowód rejestracyjny zastępuje ponie zgłoszenia do ewidencji.
twierdzenie zgłoszenia do ewidencji. Przepisy § 128, § 129
§ 156. 1. Zgłoszenia do ewi<l.encji maszyn samobieżnych
i § 130 ust. 1-4 oraz§131 mają odpowiednie zastosowanie.
i ciągników dokonuje na piśmie właściciel we właśclwym d()o. .
§ 151. 1. Właściwy do spraw komunikacji organ prezyspraw komunikacji organie prezydium powiatowe} rady nadium pQ,w iatowej rady narodowej może zarządzić wycofanie
rodowej w terminie 14 dni od daty ich nabycia; organ ten
pojazdu z ruchu w razie stwierdzenia, że
wydaje zgłaszającemu potwierdzenie zgłoszenia do ewiden1) poja7..d nie odpowiada warunkom te<:hnicznym określo
cji (§ 155).
nym "w części IV, a dalsze używanie pojazdu zagraża
2. Właściwy . d~ spraw komunikacji organ prezydium
bezpiecze!'lstwu lub porządkowi ruchu na drogach pupowiatowej rady narodowej, dopuszczając maszyny SćlUO
blicznych;
bieżne i ciągniki do ruchu na drogach publicznych, moża
2) nie została uiszczona składka za obowiązkowe ubezpiew celu zapewnienia bezpieczeństwa i sprawności ruchll
czenie nast~pstw nieszcz")śllwych wypadków i od])owleokre:;Iić warunki icfi używania; ' warunki 'te powinny być
dzialnośc! cywilnej (§ 132 ust. 3);
. określone w potwierdzeniu Z9losz,enia do ewidencji.
3) wykonywanie transportu drouowego jest niezgodne z za§ 157. Ciągniki nie podlegają ohowiązkowi ubezpieczE'~
kresem lub warunkami okre';"lonymi · obowiązują<:ymi
nia następstw nieszczęśliwych wypadków i odpowied't.ialnoprzepisami, jak również w razie przekroczenia u:>rawści cywilnej z ruchu pojazdów samochodowych.
nień okretlonych w zezwoleniu na wykonywanie lrill15§ 158. W razie przejścia własności maszyny samobież
portu dro(Jcweqo lub w potwierdzeniu zgłoszenia wykonej lub ciągnika na inną osobę dotychczasowy właściciel
nywania tego trans~orlu.
obowiązany jest w terminie 1'4 dni zawiadomić o tym wla2. Przepis ust. 1 pkt l stosuje się również do poja>:dów
ściwy do spraw komunikacji organ prezydium rady narodowymienionych w § 132 ust . .1 pkt 4.
wej, który wydal potwierdzenie zgłoszenia do ewidencji.
§ 152. 1. Właściwy do spraw .komunikacji organ pre§ 159. Przepisy §§ 154-158 mają odpowiednie żastoso
zydium powiatowej rady narodowej, w której okręgu pojazd
wanie do przyczep o ładowności do 750 kg, używanych dl}
jest używany, może zabronić używania pojazdu, którego
prac rolnych.
.
stan techniezny I zagraża bezpieczeństwu luij porządkowi ru§ 160" Sposób prowadzenia ewidencji maszyn samobież
chu na drogach publicznych.
nych i ciągników oraz przyczep wymienionych w § 159 oraz
2. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
wzory odpowiednich druków .ustalają Ministrowie Komuni. powiatowej rady narodowej może zarządzić wycofanie pokacji ! Spraw Wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem
- jazdu z ruchu w razie niemożności ustalenia właściciela poObrony Narodowej .•
jaz·du, jego miejsca zamieszkania lub w razie nieprzedsta.wienia pojazdu do badania techn.kznego w terminie i miejDZIAt IV
scu wyznaczonym oraz "w ' razie stwierdzenia, że pojazd jest
używany niez:goonie z jego przeznaczeniem.
Thlptaszczenie do ruchu na drogach publicznych rowerów
§ 153. L "'" razie wątpliwości, czy pojazd zagraża bez, ł wózków inwalidzkidł.
pieczeństwu ruchu, organ ' kontroli ruchu dro90wego może
zatrzymać dowód rejestracyjny lub inny dowód dopuszczaR o ' z d z i a ł 1.
jący pojazd do ruchu i skierować pojazd do badania tech-,
nieznego. Stosuje się to róvynież do pojazdów wymienionych
Przepisy ogólne.
w § 132 ust. 1 pkt 4. .
.2. Organ kontroli ruchu drogowego zatrzyma dowód
§ 161. Organem właściwym w sprawach obj€ltych przepisami niniejszego dzi,alu jest organ do spraw komunikacji
rejestracyjny lub inny dowód dopuszczający pojazd do ruprezydium miejskiej, osiedla lub gromadzkiej rady narodochu i prześle do właściwego do spraw komunikacji organu
wej, a w miastach wyłączonych z województw i miastach
prezydium powiatowej rady narodowej, który, wydał ten dopodzielonych na dzielnice - dzielnicowej rady nargdowej,
wód, w razie stwierdzenia, że
właściwy według miejsca zamieszkania właściciela roweru
1) nie została uiszczona składka za obowiązkowe ubęzpie
czenie następstw nieszczęśliwych wypadków i odpowielub wózka inwalidzkiego.
§ 162. Do ruchu na drogach publicznych dopuszcza się,
dzialności cywilnej (§ 132 ust. 3) albo
pod warunkiem zaopatrzenia w potwierdzenie zgłoszenia do
2) wykonywanie transportu drogowego jest niezgodne z zakresem lub · warunkami określonymi obowiąwjącymi
rejestru i w tabliczkę rowerową
.
-7
fT,
."
.,
D1.iennik Ustaw Nr6i
-
528
2. Przyczepa lub , naczepa powinna by~ zaopatrzona w
l} rowery jednośladowe- w-yposażone "w ' pomocniczy IUnik
'. spalinowy 'o · pojemnoici, skokow-ej nie -przekraczaifl:Cej'. ,numer ' ewidencyjny, wyznaczony przy rejestracji, niłłINllo- '
50 cm 3 oraz o cechach· konstrukcyjnych 0graniczających
wany na prawym boku w · części przednieJprżyczepy lub
szybkość ,d o .w km na godzinę;
nacz.epy.
. 2) rowery wielośladowe (wózki rowerowe) poruszane siłą·
3. Przepis ust. 2 nie dotyczy przyczfJp ' Jednoosiowy<;h
nóg kierującego lub wyposażone . w pomocniczy ,silnik przeznaczonych do prz-ewozu bagażu lub sprzętu turystyc.zsjJaJin{)wy określony w pkt 1 o r a z '
.
nego, ciągniętych przez. ' samochody osobowe, autobusy 1 mo3) wózki inwalidzkie wyposażone w- pomocniczy silnik spatocykle'. Przyczepy ' te mogą być l1ażądaniewłaścicielapo
linowy określony w pkt L
jazdu wpisane do dow()du rejestracyjnego pojazdu ciągną
cego.
R o z d z i a ł 2.
-4. Ostatnia przyczepa w zespole złączonych ze sobą · ,· ;
pojazdów powinna być zaopatrzona w tablicę n:ijutracyjną
Reje8trac~ rowerów l wózków inwalidzkich.
umieszczoną z ~yłu, taką samą, Jak -tylna tablica pajazdu
§ 163.
1. Rejestracji rowerów { wózków inwalidzkich
. wYl1lienionych 'w § 162 dokonują właściwe organy prezydiów rad narodowych (§ 161) .
. ' 2. Włakiciel roweru· lub wózka inwalidzkiego obowią
zany jest z·głosić go pisemnie do rejestru rowerów we wła
ściwym organie prezydium rady narodowej w t~rminie 14 dni
od dnia jego nabycia.
3. Właściwy organ prezydium rady riarodowej po wpisariudo rejestru wyda wła'ścicielowi roweru lub wózka inwalidzkiego wymienionego w § 162 potwierdz-enie zgłoszenia
do rejestru i tabliczkę rowerową·
§ 164. Potwierdzenie zgłoszenia do rejestru ważne jest
na okres 2 lat od daty wydania; po upływie , ważności wła
ściciel roweru lub wózka inwalidzkiego obowiązany jest wystąpić o nowe potwieldzeniedo właściwego organu prezydium rady narodowej.
§ 165. 1. W razie 1Iniszczenia albo zagubienia potwierdzenia zgłoszenia do rejestru lub tabliczki rowerowej wła
ściciel pojazdu powinien zawiadomić o tym pisemnie wła
ściwy organ prezydium rady narodowej, który wydał potwierdzenie lub tabliczkę rowerową.
2. Zawiadomienie o zniszczeniu lub zagubieniu .potwierdzenia zgłoszenia do rejestru albo tabliczki rowerowej stanowi pbdstawę do wydania wtórnika potwierdzenia lub nowej tahliczki rowerowej.
§ 166. 1. - W razie przejścia własności pojazdu wymienionego w § , 162 na inną osobę dotychczasowy właściciel
obowiązany jest w te-rmi·nie 14 dni zawiadomić o tym organ
prezydium rady narodowej, który wydał potwierdzenie zgło
szenia do rejestru i tabliczkę rowerową, i jednocześnie zwrócić potwierdzenie.
.
.' 2. W razie zmiany miejsca zamieszkania właścicjel pojaz{]u obowiązany Jest w terminie 14 dni zawiadomić o tym
właściwy organ prezydium rady narodowej, właściwej ze
wzgh~du na n~we miejsce zamieszkania.
§ 167. 1. Przepisy §§ 162-166 nie mają zastosowania
do pojazdów wymienionych w § , 162, należących do jednostek podległych Ministrowi Obrony Nąrodow'ej i Ministrowi
Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem- pojazdów Komendy
Głównej ~traży Pożarnych, Główne!Jo Urzędu Geodezji i Kartografii oraz przedsiębiorstw podległych tym ministrom.
2. Sposób prowadzenia i wzory rejestru pojazdów wymienionych w § 162 oraz wzory tabliczki ro~erowej, dokumentów i druków stosowanych przy rejestracji tych pojazdów ustalą Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych.
ciągRącego.
Warunki ' techniczne dopuszczenia pojazd6wdo rucha
na drogach publicznych.
DZIAŁ
Przepisy wstępne.
§ 169. 1. Przepisy niniejszej części dotyezą poj1łzdów
samochodowych, przyczep i maszyn ' samobieżnych.
2. Przepisy niniejszej częścistosuje'lią odpowiednio ·
do trolejbusów.
3. Przepisy niniejszej części nie mają zasŁosowania ·do .
pojazdów specjalnych Sił Zbrojilych oraz do innych pojazdów Sił Zbrojnych poruszaJących się w kolumnach. Warun-.
ki_ dopuszczenia tych pojazdów do ruchu nadr~ach publicznych zostaną określone przez Ministrów: Komunikacji, Obrą
ny Narodowej i Spraw Wewnętrznych.
4. Minister Komunikacji może
l) warunkowo dopuścić do ruchu na drogach publicznych
o) ciągniki i samobieżne maszyny rolnicie, korzystające.
z dróg publicznych tylko okolicznościowo, a nie odpowiadające przepisom niniejszej części,
b} w porozumieniu z Ministrem Gospodarki Komunalnej - pojazdy o nacisku jednej osi przekra.czają~
cym 8 t;
2) zezwolić na odchylenie od warunków, jakim pojazdy
powinny odpowiadać pod względem budowy i wypos'a żenia, w szczególności, jeżeli odchylenia te są uzasadnione postępami techniki lub względami bezpieczeństwa /.'
drogowego.
DZIAŁ
V
Dopuszczenie przyczep do ruchu na drogach' publicznych.
§ .168. 1. Do przyczep samochodowych mają odpowiednie 1""astosowilJ;1ie przepisy §§ 123-140. 142, 144, 145 i 147153.
II
Warunki techniczne dopuszczenia pojazdów samochodowych,.
do ruchu na dtogach publicznych.
.
Rozdział
1.
Ogólne warunki dopuszczenia pojazdów samochodowych
do ruchu.
War u n k i z a s a d n i c z e.
§ 170.
DZIAŁ
I
1. Do ruchu mi drogach publicznych dopuszcza
się tylko takie pojazdy samochodowe, które są zbudowane,
urządzone i utrzymywane w ten sposób, że nie będą
l) zagrażać bezpieczeństwu publicznemu w ogóle, a bezpieczeilstwu osób jadących tymi pojazdami i porządko
wi ruchu drogowego w szczególności;
2) niszczyć drogi w ' sposób przekraczający zwykle jej zużycie;
-
3) zakłócać spokoju publicznego, pąwodowąć hałasu, jak
ró'wnieżwydzielać dymu i gryzącej lub odrażającej wo-
ni, . szkodliwych lub udążliwych dla kierowcy, osób jadących i dla innych użytkowników drogi oraz osób za-
t,";
,
r~
)""f -"
~
-. -,
.... .
, ..
r
,
"
mieszkałych w pobliżu;
4) wyrzuCćłć iskier, które mogą wzniecić pożar;
5) posiadać zewnątrz i wewnątrz wystających ostrych lub
śpiczastych upiększeł'! lub zbęd : .ych przedmiotów, które
mogłyby być' niebezpieczne dla użytkowników pojazdó~
lub drogi.
2.. Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych
określą sposoby badania dopuszczalnej hala!;liwo ści oraz
wydadzą przepisy o zewnętrznym i . wewnętrznym wyposażeriiu ' pOjażdó\v
. ..
'
.'
. , '
3. Pojazd powinien być lak zbudowany, aby pole widlenia kierowcy.było wystarczające do bezpiecznego prowadzenia pojazdu.
.
4., U.rząd z enia i · wyposażenie pojazdu, zapew.niwjące bez<_..: "~,
pieczeńsl wo ruchu, powinny być w należytym stanie . i dzia1~.
..,,
łać' sprawnie .
; .~ . .
5. Urząd zenia i przyrządy potrzebne do kierowania i ha~5-,
mowania pOj,3Z~U oraz do sygnalizacji i ośw ; etlenia drogi
,I _
przed pojazdem powinny być tak rozmieszczone, aby k,ierowca mógł łalwo, wygodnie i pewnie posługiwać się nimi,
nie tracąc drogi z oczu.
;
"
~'
..
Wy 'miary i ciężary pojazdów.
§ 171.
1.
Całkowita
długość
pojazdów nie może prze-
kraczać
I'
l) pojazclu dwuosiowego, z wyjątkiem autoł,lUsÓw -
,.
"
"
"'-
10 m;
, 2) pojazdu wieloosiowego 11 m;'
3) autobusu · niezależnie od liczby osi -
11 m, a autobusów używanych wyłącznie VI granica{;h tniu1ta - 12 Ini
~':o4) pojazdu c z łonow' e g o - 14 m;
~,~:-' 5) pojazdll. samochodowego z jedną , przyczepą i autobusu
przegubo'.vc90 - 18 m;
,
6) ZE:'sfoht pojazdów - 22 m.
2. Calkow'ta _szerokość pojazdu nie może przekracz:lć
~: 2S m, z wyjątki 2m przyczepy ciągniętej za motocyklem, któ:/ ' , tej szerokość n:e może przeluaczać 100 cm.
t,-.
3. Wysok'osć pojazdu nie obciążonego nie mQże prze~i : .
~:s '. ,kraczać 3,R m, 1. wyjątkiem przyczep o specjalnym przeznaczeniu (campingowych), których wysokość ogranicza 'się
_:./ . , do 3 m.
",\ . ' -'
4. Dopuszczalny ciężar calko\vity pojazdów nie może
"~'.;...
I ,.'
~
~:.
.
'
i:';'
przekraczać
U pojazdu dwbosiowego, z wyjątkiem autobusów 2) autobi1SU dwuosiowego -
14 ti
16 t;
21 l;
' 3) 'pojazdu wieloosiowego , 4} poii1zdu członowego (z zachowaniem przepisów ust. 6
i 7) - 30 t.
5. ~rzepis ust. 4 nie dotyczy walców drogowych.
, 6. Nocisk jednej osi pojazdu nie może przekraczuć 8 t,
".
~cisk dwóch osi sąsi~dnich . (osi pod,wójnej), oddalonyc h
'1"...."
od siebie nie mniej niż o l m i nie więcej niż o 2 m, nie może
'"
~f:' ' przekraczać 14.5 t.
:'ii'
7. Rozstaw osi. pojazdu o dwóch osiach, z których przynajmniej jedna wywiera nacisk 8 t, nie może być mniejszy
niż 3 Dl .
S; Ciężar wlasny pojazdu gotowego do ruchu powinie n
być ustalony na podstawie wiarygodnych danych lub przez
~
zważenie.
.'
~,
Poz . .295,
529
9. . Ładowność samochodu ciężarowego należy u:;taliłć
napodstaw\e danych wytwórni z uwzq~ędnieniem przepis6w
ust. 4 i 6i w razie braku wiarygodnych danych lub w ra zie
zmian, \ub przeróbek pojazdu, które mają wpływ na jego cię-
żar. własny, ładowność należy ustaliĆ w odpowiednim sto- .
sunku do ciężaru własnego pojazdu z uwzględnieniem wytrzyniałośd opon i z zachowaniem przepisów ust. 4 i 6.
W Y P o s a ż en i e.
§ 172.
.',
'.
'.
1. Po jazd samochodowy powinien być wyposa-
t '.
żony
l) w tłumik wyd~chu, jeżeli pojazd jest napędzany silnikiem spalinowym; zabrania się stosowania tłumikJa z wylotem rury wydechowej, skierowanym w prawą stronę;
rura wydechowa silnika wysokoprężnego może być skIerowana tylko do góry lub do dołu, w sposób ,nie wzniecający kurzui
2) w ogumienie pneumatyczne o dostatecznej wytrzymałości
i przyczepności do powierzchni drogi lub w ogumienie
innego systemu o odpowiedniej wytrzymałości, elastyczności i przyczepności do powierzchni drogii na pojazdach, których cechy konstrukcyjne ograniczają ' szybkość do 10 km na' godzinę, moż,e być dopuszczony gą
sienicowy me~hanizm napędowy bez ostrych krawędzi,
które mogą uszkodzić nawierzchnię drogi; ograniczenie
szybkości nie dotyczy pojazdów na gąsienicach gumowych lub wykonanych z tworzywa o odpowiedniej elastyczności, jednak bez elementów metalowych, które
mogą uszkodzić nawierzch.nię drogii
.
.
3) w urządzenie umożliwiające jazdę do tyłu, jeżeli pojazd
jest zaopatrzony w nadwozie zamknięte lub kabinę kierowcy albd jeżeli ciężar własny pojazdu jest większy
niż 400 kgi
.
4) co najmmeJ w jedną samoczynną wycieraczkę szyby
przedniej, zapewniającą widoczność drogi w razie deszczu lub śniegu; motocykl (skuter) z przednią szybą powinien być zaopatrzony w wycieraczkę samoczynną tylko w przypadku, gdy szyba przednia ma -taki wymiar
lub kształt, że kierujący może widzieć drogę tylko przez
tę szybęi ' wy.cieraczka szyby przedniej na poje'.7.dzie, którego cechy konstrukcyjne ograniczają szybkość do
30 km na godzinę, może być poruszana ręcznie;
5) co najmniej w jedno lusterko odpowiedniej wielkości,
antobusy w 3 lusterka, samochody ciężarowe zaś i ciąg
niki z kabiną co najmniej w dwa lusterka po prawej
i po lewej stronie; lusterka powinny umożliwiać widoczność drogi z tyłu bez konieczności zmiany normalnej
pozycji, jaką kierowca zajmuje podczas jazdYi pbowią- ,
zek wyposażenia w lusterko nie dotyczy motocykli (sku- '
tNÓW), z wyjątkiem tych, które są przeznaczone dla
głuchoniemych, oraz pi'5jazdów trójkofowych, ciągników
i mJsl.yn samobieżnych, jeżeli pojazdy te są bez kabiny kierowcy lub skrzyni zasłaniającej widoczność do
'~
T .~'
(
tyłu
6) w
sy,gnał dźwiękowy
o donośnym, lecz nieprzerażliwym
dźwięku;
1) w szybkościomierz umieszczony w polu widzenia kierowcy i licznik kilometró"'U obowiązek wyposażenia pojazdu w szybkościomierz nie dotyczy ciągników rolniczych , oraz innYch pojazdów, których cechy konstrukcyjne ograniczają szybkość do 30 km na godzinęi
8) w urządzenie zabezpieczające przed uruchomieniem pojazdu . przez osoby niepowołane
'
9) w tahliczkę, umieszci onąw miejscu łatwo dostępnym
i podającą pismem czytelnym
a) markę fabryczną pojazdu,
b) rok produkcji pojazdu,
cJ ciężar własny pojazdu,
d) ładowność (dla ciągników rolniczych ciężar wyposażenia) lub liczbę miejsc w pojeżdzie,
e) numery fabryczne silnika
podwozia lub silnika
i nadwozia sałllOnOŚn!f~o.
' ,;
"
.
.'
.:ł.
,l
-[
_ l
Dziennik Ustaw Nr 61 _
-
530 -
2. Szyby pojazdu powinny być ze szkła .lub innego przezroczystego -tworzywa, nie dającego ostrych odprysków w
razie. rozbicia i niedetyczy to szkieł urządzeń oświetlenio
wych, przyrządów pomiarowych i kontrolnych oraz lusterkai
przednia szyba ponadto powinna zapewniać kierowcy pełną
i wyrażną widoczność bez zniekształcenia obrazu i w razie
rozbicia zapewniać jeszcze dostateczną widoczność drogi.
3. Nadwozie zamknięte samochodu, kabina kierowcy
i nadwozie autobusu' powinny być szczelne oraz dżwiękowo
izolowane, odpowiadać swemu przeznaczeniu i być wyposażone
1) w
urządzenia
zapewniające
dostateczne przewietrzanie
wnętrzai
2) w drzwi zaopatrzone w zamki uniemożliwiające samo-
czynne6twieranie sięi
3) -w szyby umocowane w taki sposób lub sporządzone z takiego tworzywa, aby -w razie wypadku, w którego następstwie wyjście z nadwozia inaczej jak przez okno
okazałoby się niemożliwe, istniała możność wyjścia na
zewnątrz pojazdu co najmniej przez jeden otwór okienny z każdej strony.
.
H a m ulc e.
p·oz. --295
,
. :;~
3) długoM drogi hęlmowania .samochodu osobowego - (bez !~
względu na jego ciężar- własny) ,oraz samochodu sanitarnego lub dostawczego i ciężarowego o ciężarzewła- - ,
snym nie większym niż 2 t nie może być więkSZA niż: ~ ;'0"',
a) 7,5 m przy użyciu tylko hamulca zasadniczego,
_
b) 15 m przy użyciu tylko hamulca pomocniczegoi
4) długość drogi hamowania autobusu nie może być więk
sza niż
a) 11,5 m przy użyciu tylko hamulca żasadniczegQ,
b) ~3 m przy użyciu tylko hamulca pomocniczego;
5) długość drogi hamowania pozostałych pojazdów samo- , .
,chodowych, nie wymienionych w pkt 1-4, nie może .
być większa niż
'
al 12,5 m przy użyCiu tylko hamulci,ł zasadniczego,
bl 25 m przy użyciu tylko hamulca -pomocniczego;
6) długość drogi hamowania samochodu ciężaroweg.o z przy- "
czepą (przyczepami) lub ciągnika z przyczepą (przycze- '
pami) i pojazdu członowego nie może być większa niż
al 13,5 m przy użyciu tylko hamulca zasadniCzego,
b) 27 m przy użyciu tylko hamulca pomocniczego.
8. Skuteczność hamulców pojazdu, którego cechy kon-- . ,__ I
strukcyjne ograniczają szybko~ć poniżej 30 km . na godzinę, -,
określa się długością drogi hamowania (mierzoną od miejsca,
w którym hamulec żaczął działać) całkowicie obciążonego - ,'
samochodu ciężarowego, nie obciążonego ciągnika rolnicze- >,
go lub maszyny samobieinej, samochodu lub ciągnika z przy" _
czepą lub z 'przyczepami z obciążeniem całkowitym, hamo,
wanego przy największej osiągalnej szybkości na drodze . -: ~o~
poziomej o nawierzchni twardej, równej, suchej i czystej: _' :t
w tych warunkach dlugość drogi hamowania nie może być
§ 173. 1. Pojazd samochodowy powinien być zaopatrzony co najmniej w dwa układy hamulców, wprowadzanych
w działanie z miejsca kierowcy, w szczególności w układ
zasadniczy (w zasadzie hamulec nożny) i w pomocniczy
(w zasadzie hamulec ręczny-}i nie dotyczy to motocykli (skuterów).
2. Motocykl (skuter) powinien być wyposażony w _dwa
większa niż
niezależne hamulce: ręczny i nożny i motocykl trójkoł~wy,
a) 10 m przy użyciu tylko hamlllca zasadniczego,
z wyjątkiem motocykli z bocznym wózkiem, powinięn po- b) 20 m przy użyciu tylko hamulca pomocniczego.
nadto - mieć hamulec _p ostojowy; jako hamulec postojowy
9. ' Hamulec postojowy powinien zapewnić postój po- - ~
może być urządzony jeden z_ wyżej wymienionych hamuljazdu całkowicie obc~ążonego na pochyłości co najinniej ' : f.
ców.
16%, a- pojazdu całkowicie obciążonego z całkowicie obcią3. liamulec zasadniczy, jak również hamulec motocy- - żoną przyczepą - na pochyłości co najmlfiej 8%.
kla użyte równocześnie, powinny umożliwiać panowanie nad
10. Ministrowie Komunikacji i Spraw WewnGtrznych
ruchem pojazdu i zatrzymanie gow sp,:sób pewny i skuokreślą sposoby badania skuteczności hamulców.
teczny.
_
4. Hamulec pomocniczy powinien zapewnić zatrzymanie
11. Hamulce powinny w szczególności odpowiadać napojazou, gdy zawiedzie hamulec zasadniczYi hamulec po- stępującym warunkom
mocniczy może być tak urządzony, aby mógł być użyty ja1) stero~anie poszczególnych układów powInno być tak
ko hamulec postojowy, w razie gdy pojazd nie jest wypo. urządzone, aby uster.ka jednego układu nie wpływała ,-::~
sażony w trzeci układ hamulców.
ujemnie na działanie innego układu;
5. Hamulec postojowy powlmen być uruchamiany
21 hamulec powinien być. konstrukcy jnie nierozłączny od
z miejsca kieHlwcy, chyba że odrębny przepis stanowi inamechanizmu wprowadzającego go w działaniei
czej, oraz działać bez potrzeby stałego nacisku na mecha3) hamulec zasadniczy powinien działać na koła wszystnizm wprowadzający go -w działanie.
kich osi pojazdui nie - dotyczy to motocykli (skulerów)
i poja.zdów o cięż:mr:e własnym nie przekraczającym .5
6. Na ciągnikach rolniczych o ciężarze wł~llmym nie
400 kg, jak również ciaqników rolniczych, jeżeli co największym niż 2 t, których cechy konstrukcyjne ograniczają
mniej 2/3 ciężaru ogólnego ciągnika obciąża oś ham_o · .. .•.
szybkość do 25 km na godzinę, dopuszcza się tylko jeden
wanąi
.
hamulec spełniający funkcje hamulca zasadnicz€uo i posto4) hC'.mulec zasadniczy autobusu o dopu-szczalnym ciężarzę_ 1.- :\
jowego, jednak pod warunkiem, by w razie usterki mechacałkowitym powyżej 5 t i samochodu ciężarowego o donizmu układu -hamowania pozostawała możność zahamowapuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 12 t powinia co najmniej jednego koła.
nien być tak urządzony, - aby w razie uszkodzenia ha- 7. Skuteczność hamulców określa się długością drogi
mulca, działającego na koła jednej osi, mogły być nahamowania (mierzoną od miejsca, w którym hamulec zaczął
dal hamowane koła co najmniej jednej zosi -hamowa-'
działać) całkowicie obciążonego pojazdu, hamowanego- przy
nychi
szybkości 30 km na godzinę na drodze poziomej o na5) hamulec sterowany pneumatycznie powinien być zaopawierzchni twardej, równej, suchej i czystej i w wymieniotrzony w dobrze widoczny dla kierowcy sygnał optycz,nych warunkach
ny albo w sygnał akustyczny, wyraźnie ostrzegający go
1) długość drogi hamowania motocykla (skutera) jednośla
o spadku ciśnienia w zbiorniku sprężonego . powietrza
dowego nie może być większa niż
poniżej ustalonej normYi
_
al 7,5 m przy równoczesnym użyciu obydwu hamulców,
6) mechanizm wspomagający działanie hamulca zasadniczeb) 10.5 m przy użyciu tylko hamulca nożnegoi
.
go pod -wpływem podciśnienia powinien być tak ur~i\
2) długość drogi hamowania motocykla z bocznym wózdzony, aby w razie zatrzymania się silnika działanie hakiem i motocykla -trójkołowego nie może być większa
mulca zasadniczego umożliwiało zahamowanie pojazdul
niż 8,5 m przy równoczesnym użyciu obydwu .hamulców;
.
~.
, -
Dziennik Ustaw Nr 61
-
531
Poz. 295
~"'""""'"-"--
_1} hamulec sterowany hydraulicznie pOWllllen być wyposażony w zbiorniczek plynu hanlUlcowego, umieszczony
w miejscu łatwo dost~pnym dla kontroli.
Światła.
§ 174.
1.
Pojażdy
samochodowe powinny być wyposa-
żone
światła do oświetlania drogi przed pojazdem (światla
drogowe . i światła mijania};
2) w światła ostrzegające uzytkowników -. drogi o znajdowaniu się poj~zclu na drodze (przednie i tylne światła
pozycyjne i światła postojowe);
3) w światło oświetlające tylną tablicę rejestracyjną;
4) w światlasygnalizujące z.miauę kierunku ruchu pojazdu
(kierunkowskazy);
" 5} w światła .sygnalizujące- działanie hamulca zasadniczego
(światła "stop");
6) w światła odblaskowe.
2. Różne światła mogą być umieszczane w jednym i tym
5/j1mym urządzeniu oświetlającym, pod warunkiem że każde
-i tych świateł b~dzie odpowiadać uslalonym dla nie go przepisom niniejszego paragrafu; uznaje się za jedno światło
_' wszelką kombinację dwóch identycznych lub nieidentycznych źródeł światła, kiórych suma płaszczyzn o;wieUają
cych zajmuje co najmniej 50Q!~ powierzchni opisanego na
nlch prostokąta, pod warunkiem że charakterysty;,;j fotometryczne tych dwóch świateł odpowiadają warunkom wymaganym w stosunku do jednego światła.
3. Włączenie świateł d rogowych, świateł mijania lub
przednich świateł pozycYlj1ych powinno spowodować równoczesne włączenie się ty'lnych ~wlateł pozycyjnych i świa
tła tylnej tablicy rejestracyjnej; światła pozycyjne przednie
mogą tylko w tym przypadku powstawat nie włączone, gdy
światła o5wietlające drogę ' są umieszczone nie dale} n i ż
.w odległości 40 cm od bocznych płaszczyzn obrysu pojazdu,
lkząc ofi zEn~nętrznego skrajnego punktu płaszczyzny ośw i e
1) w
;.
tlającej.
,i '"
4. Z wyjątkiem światła wymienionego w ust. 1 pkt 3
powinny odpowiSdać . następującym warunkom ogólnym: .
1) światła powinny być umieszczone parami, z wyjątk i em
świateł motocykli (skuterów)
oraz innych pojO!Zdów
o szerokości nie większej niż 100 cm; wózf>k boczny
motocykla powinien mieć tylko _Jedno przednie i jedno
tylne światło pozycyjne i jedno tylne światło odblaskowe;
2) światła jednej pary powinny
a) być umieszczone po obu stronach pojazdu symetrycznie do jego podłużnej (}si symetrii,
b) znajdować się na jednakowej wysokości ponad płasz
czyzną jezdni,
c) mieć jednakową barwę i jednakowe natężenie oświe
tlenia;
3) światła skierowane (lo puodu i światło wymip.nione w
ust. 1 pkt 3 powinny być białe, światła skierowane do
.tyłlł powinny być czerwone; dopuszcza się
a} żółte selektywne światła do oświetlenia dro.gi przpd
pojazdem i białe lub żółte selektywne światło cofania lust. 17}.
h) żółte samochodowe światła kierunkowskazów i świa
tła postojowe QJaz umieszc:r.one na bocznych płć1sz
czyznach pojazdu · (ust. 17) żółte samochodowe świa
tła odblaskowe,
e) niebieskie ' światła, zastrzeżone dla pojazdów wymienionych w § 37.
5. Swiatła oświetlające drogę przed pojazdem samochodowym powinny w szczególności odpowiadać następującym
warunkom
~wiaUa
',o
. 1) światła drogowe powinny <>świetlać drogę co najmniej
na odległość 100 m;
2) ' dwa światła mijania powinny dostatecznie oświf>-tJać drogę na odJeglość co najmniej 30 ID przed pojazdem, jednak nie oślepiając kierującego mijanego pojazdu i innych użytkowników drogi;
.
3) światła drogowe i światła mijania powinny być umieszczone ponad płaszczyzną jezdni nie niżej niż 50 cm (na
motocykluch i skuterach ..,.- nie niżej niż 40 cm),licząc
do najniższego punktu płaszczyzny oświetlają c ej, i pie
wy żej niż 120 cm, licząc do najwyższeUo punktu płasz-. czyzny oświetlającej, przy nie obciążonym pojeżdzie;
światła mijania powinny być umieszczone możliwie najbliżej bocznych płaszczyzn cbrysu poj1lzdu, a wewnętrzne krawędzie prawej i lewej płaszczyzny oświetlającej
powi'any byt: od siebie oddalone co najmniej o 60 cm.
6. W. stosunku do świateł oświetlających drogędopuszcza się
· 1) więcej niż ; dwa światła drogBwe, -o jednakowym natęże
niu oświ etlenia i z zachowaniem pozostałych przepisów
ogólnych i szczegółowych, dotyczących tych świateł;
2} na pojazdach samochodowych, których cechy konstrukcyjne oqraniczają szybkość do 40 km na godzinę - tylko światła mijania; na pojazdach, których cechy konstrukcyjne ograniczają szybkość do 10 km na godzinętylko światła pozycyjne;
.
3) a~ymetryczne . światła mijania, oświ.etlające drogę na prawo ad podłużnej osi symetrii pojazd u na większąodle:"
głosć niż na lewo, przy czym oświetlenie drogi na lewo
-od Qsi symetrii · pojazdu powinno odpowiadać przepisowi ust. 5 pkt 2;
4) dwa dodatkowe światła przeciwmgłowe " o mniejszym natężeniu oswietlenia niż światla drogowe, przeznaczone
do o~wietlenia drogi podczas mgły lub śnieżycy; ś\·via
tła przecimgłowe powinny być umieszczone nie dalej
niż 40 cm od bocznych płaszczyzn obrysu pojaz·du, licz·ąc od zewnętflnego skrajnego punktu plas.zczy:my
oświetlającej, niżej niż światła oświetlające drogę, jednak nie niżej niż 25 cm ponad płaszczyzną jezdni, Ikząc
do najniżs zego punktu płaszczyzny oświetlaJącej, i nie
wyżej niż 75 cm, licząc do najwyższego punktu płasz
czyzny oświetlającej, przy nie obciążonym pojezdzie.
7. Swiatła pozycyjne powinny w szczególności odpowiadać naslępującym wanm kom
l) dwa przednie i dwa tylne światła pozycyjne powinny
być umieszczone możliwie naj bliżej bocznych płaszcz.yzn
obrysu pojazdu, a w każdym razie nie dalej niż 40 cm,
licząc od bocznej plaslczyznyobrysu pojazdu od zewnętrznego skrajneuo punlitu płaszczyzny oświetlającej
i na wysokości ponad płaszczyzną jezdni, najwyżej
155 cm,. licząc do najwyższego punktu płaszczyzny oświe
tlającej i najniżej - 40 cm, licząc do najniższego punktu
płas zczyzny oświetlającej, przy nie obciążonym pojeź
dzie; wyjątkowo, gdy te~Jo wymaga konstrukcja pojazdu, ,
ś.wiatła tylne mogą znajdowac się na wysokości do
190 cm ponad płaszczyzną jezdni (licząc w sposób wyżej podany);
.
2) światła pozycyjne prt.ednie i tylne ?owinny być wi.doczne w nocy z odległości co najmniej 150 m w wanili~ach zapewniających przejrzystość powietrZa i nie osIepiać osób znajdujących się na drodze lub obok drogi.
8. Oprócz świateł pozycyjnych dopuszcza się ś.wićltla
postojowe, służące do zastąpienia świateł pozycyjnych na
postoju, urządzop.e tak, aby mogły świecić również jednostronnie, iecz tylko wtedy, gdy wszystkie światła są wyłą·
czone; światla postojowe .powinny być umieszczone na
. bocznych płaszczyznach obrysu poja'ldu, nie wyżej niż
150 cm ponad płaszczyzną jezdni, wyjątkowo - gdy tego
wymaga konstrukcja pojazdu - 190 cm, licząc do najwyż-
",,! -~_: .- -
f:-~-
~'.
....
:;.
~-~
~ ~~.;. ,- .
Dziennik Ustaw Nr 61
-
532
:-.~
~
szego punktu płaszczyzny oświetlającej, i nie niżej niż
40 cm, licząc do naj niższego punktu płaszczyzny oświetla
jąc-t~j przy nie obciążonym pojeżdzie; światła postojowe powinny ponadto odpowiadać warunkom ust. 1 pkt 2.
9. Swiatło oŚwietlające tylną tablicę rejestracyjną powinno być białe i mieć natężenie oświetlenia zapewniające
możność odczytania znaków na tablicy z odległości co najmniej 20 m w warunkach, zapewniających przejrzystość powietrza; światło to, będąc przeznaczone tylko do oświetlenia
tylnej tablicy rejestracyjnej, nie powinno być widoczne bez-
~.
Y'·,
"1.':.::"'
'.
... ~.
It.r':.
'.,'_.
."
c
• pośrednio 'Z tyłu.
10. Kierunkowskazy powinny w szczególności
l) znajdować się: .
a) po obu stronach pojazdu w odległości ' co najmniej
60 cm, licząc od wewnętrznej krawędzi płaszczyzny
oświetlającej prawego kierunkowskazu do. wewnętrz
nej krawędzi płaszczyzny oświetlającej lewego kierunkowskazu oraz powinny być umieszczone w sposób umożliwiający ich widoczność z przodu, z tyłu
i z boków; pojazd ciągnący powinien być zaopatrzony w kierunkowskazy na bocznych płaszczyznach
obrysu; dotyczy to również pojazdów samochodowych o długości przekraczającej 6 m;
b) na boc.znych płaszczyznach obrysu pojazdu lub
·z przodu iz tyłu pojazdu, lecz nie dalej niż 40 cm,
licząc od zewnętrznego skrajnego punktu płaszczyz
ny oświetlającej, do bocznych płaszczyzn obrysu,
c) nie wyżej niż 150 cm, wyjątkowo - gdy tego wyma,ga konstrukcja pojazdu - 210 cm ponad płaszczyzną
jezdni, licząc do najwyższego punktu płaszczyzny
oświetlającej, i nie niżej niż 40 cm, licząc do najniższego punktu płaszczyzny oświetlającej, przy nie
·obciążonym
~..;
.
;;.
"-..'
,
, .'
pojeżdzie;
2) być widoczne z odległości co najmniej 30 m w warunkach zapewniających przejrzystość powietrza;
3) mieć częstotliwość przerw światła 90 razy na minutę
z tolerancją ± 30;
4) nie oślepiać innych użytk9wników drogi i osób znajdujących się obok drogi.
11. Dopuszcza się kierunkowskazy ramieniowe, zmie. niające obrys pojazdu podczas ich działania, które w szczególno'ści powinny odpowiadać następującym warunkom
l) kierunkowskazy ramieniowe, wahające się podczas dzia'łania, powinny mieć , światło stałe, światło pozostałych
kierunkowskazów ramieniowych ,p owinno być przerywane; ,
2) dług oś(: ramion kierunkowskazów powinna być odpo. wiednia do wielkości pojazdu, aby zapewnić ich widoczność;
3) kierunkowskazy ramieniowe powinny być umieszcżone
na bocznych płaszczyznach obrysu pojazdu pie wyżej
ponad płaszczyzną jezdni niż 210 cm, licząc cio najwyż
szego punktu płaszczyzny oświetlającej i nie niżej niż
50 cm, licząc do najniższego punktu płaszczyzny oświe
tlającej kierunkowskazu z ramieniem w położeniu poziomym, przy pojeździe nie obciążonym.
12. Przepisu ust. 1 pkt 4 nie stosuje się do
l) motocykli (skuteró~), z wyjątkiem trójkołowych z nadwoziem;
2) innych pojazdów samochodowych i maszyn samobież
nych bez kabiny kierowcy, jeżeli kierowca jest widoczny ze wszystkich stroni
3) przyczep i innych pojazdów ciągniętych, jeżeli pojazdy
takie nie zasłaniają sygnałów zmiany kierunku ruchu,
dawanych przez kierowcę pojazdu Ciągnącego;
jeżeli pojazdy wymienione w pkt 1-3 są wyposażone w
kierunkowskazy kierunkowskazy te powinny odpowiadać
przepisom ust. 10 lub 11.
'~i'
13. Pojazdy samochodowe z kierunkowskazamL p()win..
.·~
ny być wyposażone w lampkę kontrolną, świecącą podczas . ,,;;
..•,
działania kierunkowskazu, umieszczoną w polu widzenia' ',,~.
kierowcy, lub sygnał akustyczny, dający znać kieJ:owcy
'~
o działaniu kierunkowskazu; lampka kontrolna llib sygnał .'':;~
akustyczny nie są wymagane, jeżeli kierowca może bezpo- '~fJ
średnio widzieć kierunkowskaz' ze swojego miejsca.
. ~?
14. Swiatła "stop" powinny odpowiadać w szczegół- ..' ;:-w
ności następującym warunkom
.i~,
l} d\va $\viatła -- "stop" powi,nny być umieszczone z tyłu ·.rl
pojazdu nie wyżej niż 150. cm, a wyjątkowo - . gdy te~ , /~
go wymaga konstrukcja pojazdu - 190 cm ponad płasz- ' ~~.~.~,':;.
czyzną jezdni, licząc do najwyższego punktu płaszczyzny . ~.'"
oświetlającej, i najniżej 40 cm (na motocyklach i sku::)
terach - 35 cm}, licząc do najniższego punktu płasz"" r .,.~j
r;zyzny oświetlającej, przy nie obciążonym pojeżdzi~; "
-.i.~
2) natężenie oświetlenia świateł "stop" powinno byćwię-k" ':{,1:~~:i
sze niż natężenie oświetlenia tylny-eh świateł pozycyj:- · ~-:,;
nych, lecz nie powinno w nocy oślepiać innych użyt:- ó'(<:>J
kowników drogi;
.
3) światła "stop" powinny być widoczne z odległości co . ;,
najmniej 30 m przy oświetleniu słonecznym.
· ;';~
15. . Prżepisu ust. l pkt 5 nie stosuje się do pojazdów ." .:~~
samochodowych, których cechy konstrukcyjne ograniczajli /:'.~
szybkość do 10 km na godzinę, jak również maszyn niesa-' . /1
mobieżnych i innych pojazdów ciągniętych, jeżeli pojazdy .}1
te nie zasłaniają świateł "stop" na pojeżdzie ciągnącym; je- ../'.~
żeli jednak pojazdy te są wyposażone w światła "stop", .... ;-;.
światła te powinny odpowiadać przepisom ust. 14.
..•;:.J
16. Swiatła odblaskowe powinny odpowiadać w szcze- .· '~2'0
gólności następującym warunkom
.
1) dwa tylne światła odblask·o·w e powinny być umieszcza- · · ~~
ne nie dalej niż 40 cm od bocznych płaszc?,.yzn obrysu, ..,>
licząc do zewnętrznego skrajnego punktu płaszczyzny
:;;
oświetlającej, i nie wyżej ponad płaszczyzną jezdnj niż <.,"'. .~.;
90 cm, a wyjątkowo - gdy tego wymaga konstruk€j"; . ..;,.
pojazdu - nie wyżej niż 120 cm, licząc do najwyższe- , ..~
go punktu pC)Wierzchni oświetlającej, i nie niżej niż · ,'i
40 cm '(na' m'otocyklach i skuterach - 35 cm), licząc ,"ię
do najniższego punktu płaszczyzny oświetlającej, • przy,' .~.
po jeździe nie obciążonym;
'. " J4
2) światła odblaskowe, oświetlone światłem drogowym, po- ,':.'
winny być widoczne z odległości co najmniej 100' f i ,.;:~
w warunkach zapewniających przejrzystość powietrza. . 'i
11. Dopuszcza się
l) białe. lub żółte selektywne światło do ułatwienia jazdy· . ~.~
w tył (światło cofania), pod warunkiem samoczynnego
.:~
wyłączania się światła z chwilą wyłączenia tylnego bie~;
gu; światło cofania nie może oświetlać drogi~ przed co- _.: ..;~
fającym się pojazdem dalej niż na odległość 10 m;
r~
2) białe światło do oświetlenia przedmiotów przydrożnych ".:~
(szperacz) pod warunkiem urządzenia go · w sposób wy- - . .. j;!
łączający możność posługiwania się nim podczas ruchu
.~:!
pojazdu;
<~
3) żółte światła odblaskowe, umieszczone na bocznych . :c~
płaszczyżnach pojazdu.
. :.~
18. Zabrania się stosowania innych świ3teł, świecąCych ' < .~
na zewnątrz pojazdu niż określone w niriiejszym rozporzą":,,
dzeniu;
.-.""c,
19. Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych ,"-;;;
określą sposoby badania skute:zności świateł.
-\~~~
- ....
~ o z d z i a ł 2.
~ 7~~?
- .~~~
Dodatkowe warunki technicżnE! dopuszczenia autobusów
T .~.
l
(f ;
I
'-.
.. rT:t.;
do ruchu na drogach publicznych.
War u n k i z a s a d n i c z e.
§ 175. 1. Autobus powinien odpowiadać
warunkom
..
-'::~~
-
-
Poz. 295
f·'· " ~---------------------------------------~::.:....::=
r- \
I
r
L,
::.
;.~
i'
l) szerokość i głębokość siedzenia dla pasażerów powinna
wynosić co najmniej po 45 cmj w ys okość oparcia powinna być nie mniejsza niż ,60 cm, a szerokość nie
mnie jsza niż 45 cmj odległość pomiędzy dwoma siedzeniami, ustawionymi w jednym kierunku jazdy, powinna
wynosić co najmniej 25 cm, a j eże li pod siedzeniami
nie ma wolnej przestri,eni - co najmniej 40 cm; przy
siedzeniac h przeciwległych odległość między siedzeniami poWinna wynosić co najmn ie j 50 cmj
2) szeroko ś ć i głębokość sie dzenia kierowcy powinna wynosić co najmniej 45 cmj pomieszc zenie dla kierowcy
powinno być tak urządzone, aby umożliwiało mu dokładne obserwowanie drogi nawet w czasie oswie tlenia
wnętrza autobusu oraz aby swoboda ruchów kierowcy
nie mogła ulegać ogranic zeniu przez podróżnych lub
. bagażj w razie urządzenia oddzielnego przedziału kierowcy, przedział ten powinien mieć osobne drzwi prowadzące , na zewnątrz;
3) na 1 m 2 powierzchni użytkowej pr zeznac zonej dla pasażerów stojących nie może przypallać ,więcej niż sze ś ć
miejsc, a w autobusach miejskich osiem miejsc; dla pasaż e rów stojących pow inny być przewid zian.e mocne
i wygodne uchwyty 'Clo trzymania sięj
4) przej ście wewnątrz autobusu powinno m ie ć co najmniej
30 cm s z erokości; nie dotyczy to au t obusów o długości
mnie jsze j niż, 6 mj dopus7,cza s ię siedzenia składają c e
się samoczynnie w autobusac h nie przeznaczonych do
prze wozu pasażerów stojąc ych;
5) wysokość wnętrza autobusu od powierzchni podłogi do
najniższego punktu sufitu nad przejściem wewnętrznym
i nad powierzchnią przeznaczoną d la pasażerów sto ją
cych powirtna wynosić co najmni e j 180 cm, a nad miejscami dla pasażerów sied zącyc h co najmniej 150 cmj
nie dotyczy to autobusów o długości mniejszej ni ż 6 mj
6) autobus powinien być za opa trzony po prawej stro:1ie co
najmniej w dwoje drzwi o szerokości nie mniejszej n i ż
70 cm, a ponadto co n.ajmniej Vi j U !'lO c ,.no, umieszczone po lewej stronie lub z t y łu, zamykające się szczelnie,
o wymiarach w świetle nie mniejszych niż 80 cm szerókości i 60 cm wvsokości, otwierane ocr wewnątrz: i od
ze wnątrz tylko w 'razie szczególnej potrzeby; nie dotyc zy to autobusów o długoś ci mniejszej niż 6 m;
7) sto pnie i drzwi dla pasaże'rów powinny być tak zbudowane i urządzone, aby umożliwiały łatwe, wygodne
i szybkie wsiadanie i wysiadanie
8) bagażnik powinien być tak urz ądzony, aby ułożony w
nim bagaż był zabezpieczony prze d wypadnięciem,
uszkodzeniem lub zanieczyszc zeniem.
2. Liczba miejsc dla sied zącyc h i dla stojących pasaże
rów powinna być tak ustalona, ~ by do puszcza lna ładowno ś ć
autobusu nie była przekroczona; przez ł ado wność autobusu
należy rozumieć różnicę pomiędzy jego d'opuszczalnym ci ę
żarem całkowitym a. ciężarem własnym, powiększonym o ła
downość bagażnika i o ciężar stał e j obsługi. lic ząc po 75 kg
na osobęj średni ciężar jednego pasażera przyjmuje się w
wysoko ści 75 kg, a pasażera w ruchu miejskim i podmie jskim w wysoko ści 65 kg.
w y p o s a ż e n i e. ,
§ 176. 1. Autobus powinien być wyposażony
1) w dwie gaśnice, z których jedna powinna być umieszczona możliwie najbliżej silnika, a druga wewnątrz autobusu w miejscu łatwo dostępnym w razie potrzeby jej
użycia; autobusy <Q dług ości mniejszej niż 6 m mogą
być wyposażone w jedną gaśnic ę ;
2) co najmniej w jedno, ogumione koło zapasowej
3) w apteczkę dora'inej pomocyj
4) w urządzenia do oświetlenia oraz przewietrzania wnę
trza autobusu;
5) w urządzenia do ogrzewania wnętrzaj zabrania się stosowania gazów spalinowych do tego celUj
6) w zasłony (story) w oknach;
7) w urządzenia służące do dawania sygnałów z ' wnętrza
autobusu do kierowcy, j e żeli znajduje się on w oddzielnym pomieszczeniuj
8) w napis wskazujący dopuszczalną liczbę miejsc stoją
cych i sied zącyc h.
2. Autobusy kOlJlUnikacji , publicznej mogą być zaopatrzone dodatkowo w górne prze dnie i tylne światła pozycyj ne, umieszczone nie niż ej niż 40 cm, licząc od pozi omej
górnej płaszczyzny obrysu pojazdu do gówego skrajnego
punktu płaszczyzny o ~ wietlając e j oraz z zachowaniem przepisu § 174 ust. 7.
3. Przepisy ust. 1 pkt 2, 5 i 6 nie dotyczą autobusów
prze znaczonych wyłą cz nie do komunikacji miejskie j i do
przewozów niezarobkowych.
4. Minister Komunikac ji, a w zakresie komunikacji mie jskiej Minister Komunikacji w ' po rozumieniu z Ministrem Gospodarki Komunalnej w yd a przepisy w s prawie stosowania
dodatkowych górnych świateł pozycyjnych i w sprawie tablic kieru nkowych dla autobusów, przeznaczonych do przewozów publicznych.
R o z d z i a ł 3.
Dodatkowe warunki techniczne dopuszczenia taksówek
i dorożek samochodowych do ruchu na drogach publicznych.
§ 177. 1. Nadwozie taks ówki osobowej i dorożki samochod owe j powinno b yć zaopatrzone
. l) w dwoje drzwi z każdej stronyj
2) co najmniej w dwa wygodne miejsca dla pasażerów;
3) w pomieszczenie na bagaż lub bagażnik na dachu;
4) w ogumione kolo zapasowe;
5) w gaśńicę.
2. Taksówka powinna być zaopatrzona w taksomierz,
wskazujący opłatę za przejazd lub postój na zlecenie pasaż e raj wska zania taksomierza powinny być czytelne dla pa- ,
saże ra w dzień i w nocy.
§ 178. Taksówka i do rożk a samochodowa powinny być
wyrażnie oznaczone
jako samochody przewac zone do publiczneg o przewozu osóbj sposób oznaczenia okre ś li szczegółowo dla obszaru województ wa (miasta wyłączonego z województwaJ właściwy do spraw komunikacji or gan pre zydium woj e wódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta
wyłączonego z województwa).
DZIAŁ
II
Warunki techniczne dopuszczenia przyczep do ruchu
na drogach publicznych.
War u n k j z a s a d n i c z e.
§ 179. L Do przycze p m a ją zastosowanie przepi sy § 170
ust. 1. 2 i 4, § 171 usL 1 pkt 1-3, ust. 2, 3, usL 4 pkt 1-3,
ust. 6-9, § 172 ust. 1 pkt 2 i pkt 9 lit. c) i d), § 174 ust. 1
pkt 2-6, ust. 2, ust. 4 pkt 1 i 2 oraz pkt 3 Ht. b) i c),
ust. 7-10, ust. 12 pkt 3, ust. 14-16, ust. 17 pkt 3 i ust. 18,
a w st osunku do przyczep autobusowych - równi e ż przepisy § 172 ust. 3, § 175, z wyjątkiem ust. ' l pkt 2, oraz § 176.
2. Szy by przycz epy autobusow e j powinny być ze szkła
lub innego przezroczystego tworzywa, nie dającego -o strych
od prysków w razie ro zbiciaj nie dotyczy to s zkie ł urząd z eń
oś wietleniowych.
--
l
-534
Dliennik Ustaw Nr 61
§ 180. 1. Połączenie poja~dll ciągnącego z pnycz ep ą
powinno być tak zbudowane i 7dstosowune, aby unietllo~.ji
wiało samoc zynne rozłączenie się podczas ruchlJ.
2. Nie do;)Uszcza się do ruchu na drogach publicznych
przyczep osobovvych, z wyjątkiem przyczep autobusowych.
Ha m u l c e.
§ 18L· 1. Przyczepa powinva być zaopatrzona w hamulec zespolony, samoczynnie działający w fuzie odłączenia
się przyczepy, z tym że jego samoczynne działanie nie może mieć ujemnego wpływu na dalsze d zi ałanie hamulca pojazdu ciągnącego; do hamulca przyczepy mają odpowiednie
zasŁosowanie PFepisy § 173.
2. Na przyczepie lub maszynie niesamobieżnej dopuszcza się konstrukcy jnie nie zespolony hamulec pneumatyczny, jeż e li przyczepę lub maszynę ciągnie ciągnik, wyposażony w sterujący układ pneuma t.yczny.
3. Na przyczepie dwu i trzyosiowej, o dopuszc zalnym
ciężarze całkowitym pO'wyżej .'i t, w3zyslkie kola powinny
być hamowane; na przyczepie mającej więcej niż trzy osie
3/4 osi powinno mieć koła hamowane; na osiach hamowanych w każdym razie powinno spoczy\\iać co najmniej 3/4 dopuszczalnego ciężaru całkowitegu przyczepy.
4. Dopuszcza się
1) na przyczepach ciężarowych i o specjalnym przeznaczeniu, z wyjątkiem przynep osohowych, i na mas?ynach
nie samobieżnych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym
do 3,5 t włącznie - hamulec najazdowy, hamujący tylko
koła przedniej o~;i;
2) na pEyczepach ciężarowych i specjalnych oraz na maszynach nie samobieżnych, je~:eli pojazdy takie są ciąg
n ięte przez ciągnik rolnic zy lub inny pojazd samochodowy, któr eg o cechy konstrukcyjne ograniczają szyb. kość do 20 km na (Jodzinę -- hamulec dzialajiJ,cy na koła
co najmniej jedne j osi, sterowany przez obsłuqę znajdują c ą się na pojeździe ciągnącym lub na pojeździe
ciągniętym;
3) pojazdy cią9u1ęte bel. hamulców
a} przycce[.}y, jak. również maszyny ni e samobieżne, jeżeli ich dopuszczalny ciężar całkowity nie przekracza 750 kg i n~e je st wi(~ks7y niż polowa ciężaru
\vlasnego pojazdu ciągną ce~to;
b) jednoosiowe przyczepy clll1życowe , jeżeli nacisk osi
przyczepy z ładunkiem nie jest większy niż połowa
ciężaru calkowitc90 pojazdu cićlgnąccgo;
c) maszyny niesamobieżne i przyczepy ciqżarowe przeznaczone do robót rolnych, poruszające się po drogach publicznych tylko okolicznościowo, o dopuszc zalnym cic;żarze całkowil vm nie przekraczającym
1,5 t, jeżeli pojazdy takie są ciągnip,Le przez ciqgniki
rolnicze lub inne pojaz'd y sćlJ11ochodowe, których cechy konstrukcyjne ogranicza ją szybkość do 20 km
na 90dzinę, pod w"wnkiem że ciE)żar ogólny pojazdu
cią9nięte90 nie jest większy niż cic,żar własny pojazdu ciągnącego.
S. Pojazdy wymienione w liSt. 4 powinny być dodatkowo zabezt)ieczorre za pomocą łańcuch" lub odpowiedniej linki stalowej prlf;łd st"czaniem sit~ do tyłu na pochyłości, w
ra zie samoczynnego odczepienia siE~.
6. Pnyczopa powinna być wyposażona w hamulec po~
stojowy , uruchamiany z zewnqtrl lul) oel wewnątrz i Z<l;.J0Wniający posttij poja zdu obci<\żOllo rJO łildunkiem równym jeCJo
dopus zcza lnEj ładowności na pGChyło śd co najmniej 16"/.,
bez potrzeby stClł NJO nacislm na me chanizm namulca; ha mulec posto;owv przyc zepy autobu sowe j powinien być uruchamiany ocl W l'W;HjJrz ; nie wymaga się hamulca postojowego
na przyczevach jedno osio w ych.
Poz. 295
~ w i a II a.
§ 182. 1. Przyc zepa powinna być wyposażona w dwa
pfl:cdnie świa tła odblaskow e, odpowiadajqce warunkom
§ 174 ust. 4 i 16.
2. Tylne świalła odhlaskQwe przyczepy powinny stanowić dwa pod każdym w?·u1ędem jednakowe trójkąty równobocme złożone z . elementów odblaskowych, zwrócone
wL:rzcholkami do góry i umieszczone na białym tle; długość
boków trójkqta nie powinna być mnicjsz.a niż 15 cm przy
s ?:erokości co najmniej 2 cm; do trójkątnych świateł odblaskowych nie stos,uje się przepisu § 174 ust. 2.
3, Nie wymJga się na przyczepie pnednich świateł pozycyjny ch, chyba że odleqlość przeclnichświateł po~cyj
nych pojilzdu ciągnącego jest większa niż 40 cm, licząc od
zewnętrznego skrajneuo punktu pL:!szczyzny oświetlającej do
bocznej płaszczyzny obrysu przyczepy; pn:e pis ten ma zastosowanie do maszyn niesamobi~żnych i innych pojazdów
ciągniętyc h, szerszych niż pojazd ciągnący.
4. Nie wymaga się na przyczepie kierunkowskazów
z przodu.
5. Światła na przyczepie powinny być tak urządzone,
aby włączenie świateł na pojeździe cią9nącym powodowało
równoczesne d/jala.nie odpowiednich świateł na przyczepie.
DZIAŁ
III
'Warunki techniczne dopuszczenia maszyn samobieżnych
do ruchu na drogach putJlicznych.
Maszyny samobieżne zaopatrzone w \';ystająca
(np. wysięcjl1ik), które mogą naruszyć stateczno~ć poja zdu lub zaDraż:~ć bezpieczel'lstwll innych użytkowników
elrogi, powinny być tak urządzone, aby części te mogły być
na c zas ja zdy zGE'monlowane lub złożone .
§ 184. Do maszyn samobieżnych mają zastosowanie
przepisy § 170 i § . 171 oraz § 172 ust. 1 pkt 1-6, pkt 8 i 9
lit .. c).
§ 185. Maszynu samobieżna powinna b y ć wyposażona
w hamulce, które mogą być dowo,lnej konstrukcji, pod warunk iem źe odpowiadają przepisom § 173 ust. 3, 5 oraz
ust. 8 lit. a), ust. 9 i ust. 11 pkt 2.
§ HJ6. Do świateł masL.yn samobieżnych mają zastosowanie przepisy § 174 usL l pkt 1, 2( 4 i 6, ust. 2-3, ust. 10,
ust. 12 pkt 21 oraz ust. 16-1.3.
§ 183.
części
CZĘSĆ
V
lOerujący.
DZIAŁ
I
§ 187. Kierować po.lndami na drogach puhlkznyc..~ moosoby, które osiągn~ly wymagany wiek, a mianowicie
, 1) pojazdami samochodowymi
a) motocyklami
16 lat, za 7lJoclil rodziców lub opiekunów - bez
prawa przewożenia osób,
18 lat - - z prawem przewożenia osób,
b) innymi pojazdami
nie zawodowo
16 lat, za zgodą rodziców lub
opiekunów,
zawodowo - 18 lat;
2) r owerami
a) 18 lat - z prawem przewożenia osóh i towarów,
b) 12 lat - b ez prawa przewoi.enia osób . towarów,
c) 7 lat - porl o pieką osób dorosłych;
3) pojazdami zaprzęgowymi
gą
. Dziennik Ustaw Nr 61
-
535
drogach oznaczonych znakiem według rysunku
6. Sposób prowadzenia rejestru kart rowerowych oraz
III-e-B z numerami dwucyfrowymi , (§ 104) oraz w
wzór tego rejestru i wzór karty roweroweJ ustalą Ministromiastach wyłączonych z województw i w miastach wie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych.
stanowiących powiaty -18 lal,
§ 191. Właściwy ze względu na rejestrację pojazdu
b) na innych drogach 14 lat;
określonego w § 190 organ prezydium rady narodowej
. 4) wózkami rowerowymi - 18 lat;
(§ 161) może, w związku z powtarzającymi się przypadkami
5) wózkami' inwalidzkimi
nie przestrzegania przepisów o ruchu drogowym, we zwać kiea) 12 ląt wózkiem poruszanym siłą mięśni ludzkich, rującego pojazdem do . poddania się ponownemu sprawdzeb) 14 lat - wózkiem z pomocni czym silnikiem spalinoniu znajomości tych przepisów.
wym o pojemności skokowej nie przekraczającej
§ 192. 1. Do kie.tlOwania na drogach publicznych po3
50 cm (§ 69 ust. 2);
ja zdami zaprzęgowymi, 'przeznaczonymi do _ transportu za6) wózkami ręcznymi - 14 lat z zastrzeże niem przestrzerobkowego, uprawnione są C3soby. które posiadają -Odpogania przepisów dotyczących zatrudniania młodocianych.
wiednie za ś wiadczenie, zwane "kartą wożnicy".
§ 188. 1. Pędzić lub prowadzić zwierzęta ora1. ptactwo
2. Kartę wożnicy wydaje, po sprawdzeniu znajomości
" domowe na drogach publicznych o nawierzchni twardej pr z e pis ,~ w o ruchu ' drogowym w zakresie nie z będnym do
z zastrzeżeniem przestrzeqania przepisu § 80 ust. 3 - mo.gą kierowan ia pojazdem zapr zęgowym, organ do spraw komu" osoby, które ukończyły 14 lat.
n ikacji prezydium powiatowej rady narodowej, w łaś ci wy we' 2. Jeżdzić wierzchem na drogach publicznych o na- dług mie j<:ca zamieszkania ubiegającego się o kartę; -oko'wierzchni twardej mogą osoby, które ukońc zyły 16 lat.
lic zność wydania karty wożnicy powinna być odnotowana
,
, § 189. 1. Do kierowania na drogach , public znych tramw rejestrze kart ważnicy.
,:wajllmi i trolejbusami uprawnione są osoby, które posiadają
3. Sprawdzenia znajomości przepisów określonych w
:, odpowiednie po zwolenie.
ust. 2 do konuje upoważniony przez wlaśc-iwy do spraw ko2. Pozwolenie wymienione w ust. 1 może otrzymać oso- munikacj i organ prlo' zydium pow iatowej rady narodowej
, l>a, która
c złonek kom isji egzaminacyjnej dla kierowców lub inna upoo'' 1) ukończyła 20 lat;
w ażnio n a przez , ten organ osoba, posiadająca odpowiednie
2) odbyła przeszkolenie według programu i na warunkach
kwalifikac je,
określonych prżez Ministra Gospodarki Komunaln~j w
4, W razie stwierdzenia nieznajomo ś ci prze pisów wlaporozum ieniu z l\1inistrami Komunikac ji, Spraw Weściwy organ (ust. 2) wyznaczy ponowny termin w celu pownętrznych i Oświaty;
wtórnego sprawdzenia z najomoś ci przepisów.
', 3) p'osiada odpowiedni stan zdrowia, stwi erdzony przez
5. W razie zniszczenia lub zagubienia karty wożnicy
wła ściwy organ służby zdrowia;
posiadacz jej powinien zawiadomić o tym pisemnie organ,
t, ' 4) wykaże się posiadaniem kwalifikacji fachowych przed
k,t óry wydał kartę; zawiadomienie to stan owi podstawę do
kom i sją e gz am i nacyjną, powołaną przez pre:?:ydium wowy d"l nia wtórnika karty wożnicy.
jewódzkiej rad y narodowej (rady narodowej miasta wy6, Sposób prowadzenia rej estru kart wożnicy oraz wzór
łączonego z województwa).
te90 reje stru i wzór karty wo ż nicy ustalą Ministrowie Ko3, Pozwolenia wymienione w ust. 1 wydaje organ do
mun ikacji i Spraw Wewnętrznych. '
'~spraw gospodarki komunalnej pre zydium ~ powiatowej rady '
7, Prezydia wojewódzkich rad narodowych (rad narodonar'odowej (rady narodowej miasta stanowiącego pow iat wych miast w y łączonych z województw) mogą wprowad z ić
"<miejski lub wyłąc'zonego z województwa) wł aściwej ze wzglę- o howiąz e k wykazania się znajomo ś cią przepisów o ruchu
' du na si e dzibę przed~ębiorstwa komunikacyjnego.
drogowym w niezbędnym zakresie w stosunku do osób k ~4. Regulamin komisji egzaminacyjnej zostanie ustalony
rujących innymi pojazdami zaprzęgowymi niż określ o ne
';, przez Min istra Gospodarki Komunalnej w porozumieniu w ust. 1. •
z Ministrami Komunikacji, Spraw Wewnętrznych i Oświaty.
DZIAŁ II
, , § 190. 1. Do kierowania na drogach publicznych rowea) na
-
' ,.
J
,rami . i wózkami inwaHdzkimi poruszęjącymi się po jezdni
: uprawnione są osoby, które posiadają odpowiednie za świad
· ·czenie, zwane "kartą rowerową"; nie dotyczy to osób po: siadających pozwolenie na prowadzenie pojażdów ' samocho. ,dowych (prawo jazdy) lub innych pojazdów.
. ' 2. Kartę rowerową wydaje, po sprawdzeniu zn~jomości
\ przepisów o ruchu drogowym w zakresie niezbędnym do
..kierowania rowerem, organ określony w §161 ; okoliczność
-wydania karty rowerowej powinna być odnotowana w rejestrże kart ,rowerowych.
3 . . Sprawdzenia znajomości przepisów określonych w
ust. 2 dokonuje upoważniony przez właściwy do spraw ko:, munikacji organ prezydium powiatowej rady narodowe j
' członek .komisji egzaminacyjnef dla kierowców - lub inna
,: upoważniona przez ten organ osoba, posiadająca odpowiednie kwalifikacje.
,
4. W razie stwierdzenia nieznajomości przepisów, okreśJonych w ust. 2, właściwy organ (§ 161) wyznaczy ponowny
" termin w celu powtórnego sprawdzenia znajomości tych
przepisów.
·
5. W razie zniszczenia lub zagubienia karty rowerowej
' posiadacz jej powinien zawiadomić o tym pisemnieor.gan,
· który wydał kartę; zawiadomien~e to stanowi podstawę do
wydania wtórnika karty rowerowej.
Kierowcy pojazdów samochodowych
Rozdział
1.
. Prawa jazdy.
Rod z'a j e
p r a w j a z d' y i war u n k i p o d s t a w o we
o t r z y in Y w a n i a p r il waj a z d y.
§ 193. 1. Do kierowania na drogach publicznych pojazdami samochodowymi uprawnione są osoby, które posiadają
odpowieq,nie prawa jazdy.
2. Prawa jazdy dzielą się na kategorie w zależności od
kwalifikacji posiadanych przez kierowcę.
3. Ustala się następujące kategorie praw jazdy
l) kategorii I;
2) kategorii li;
3) kategorii III;
4) kategorii IV;
5) kategorii Va i Vb;
6) kategorii ciągnikowej.
4. Jednocześnie z prawem jazdy wydaje się kierowcy
kartę ostrzeżeń A, służącą do udzielania ostrzeżeń kierow-
I ....~ .
.i .. -.\:;Y~","
' ~
"c:r
I
·
.).
Dziennik Ustaw .,.,Nr 61
i',
-
536
i
POZ. · ~ -;;
. ~~,~~~
com nie przestrzegającym przepisów o ruchu pojazdów sa2. Prawo jazdy kategorii III mOże otrzymać osoba, któr.a':~]
mochodowych na drogafh publLznych. KarŁy ostrzeżeń nie
l) odbyła przeszkolenie według prograniu określonego'prze k;~
wydaje się osobom wymienionym w § 210 ust. 4. Karta
Ministra , Komunikacji w porozumieniu z Minisfra iti(~
ostrzeżeń jest niezaIczna od prawa jazdy i riie stanowi waSpraw Wewnętrznych, Oświaty ' i' Obiony Narodowel ': '
runku jego ważriości.
'.
bądż
'.'
§ 194. 1. Prawo jazdy kategorii I uprawnia do kiero2) posiada
,
wania wszelkimi pojazdami samochodowymi, z wyjątkiem
a) ukończoną zasadniczą szkołę zawodową kierowcóW'.~
motocykli.
samochodowych albo
.. ~:,;
2. Prawo jazdy kategorii I może otrzymać osoba;, która
b) ukończony kurs kierowców r praktykę w prowadż~-,(:~
l) posiada 6 lat praktyki zawodowej , w tym co najmniej
niu i obsłudze pojazdów samochodowych w zakre'si~ '~
. 3 lata ·praktyki jako kierowca posiadający prawo jazdy
i na warunkach określonych przez Ministra Komu.!l~7~~
kategorii II, a jeżeli ukończyła zasadniczą szkolę zawokacji w porozumieniu z Ministrami Spraw Wewnęt,r:l:!;~
dową kierowców samochodowych, monterów, ślusarzy
nych, Oświaty i Obrony Narodowej, albo ,
.'
lub inną o zbliżonej specjalności, równorzędną lub stopc} 2 lata praktyki 'zawodowej jako kierowca' posiadają~~ ;'
nia' wyższego, lalbo posiada świadectwo czeladnicze w
cy prawo jazdy ka,tegoriiciągnikowej; '
" , ' ,,: ./.13
którymkolwiek z tych zawodów lub inne uznane za
3) odpowiada warunkom przewidzianym w § 194 usl. ;- 2:",\
równorzędne z tym świadectwem 3 lata praktyki zapkt ,3 i 4.
'~ ,
wad owej, w tym ~o najmniej l rok praktyki jako kie§ 197. 1. Prawo jazdy kRtegorii IV uprawnia"do kie'ióii::~
rowca posiadający prawo. jazdy kategorii II;
wania motocyklami ż bocznym wózkiem lub bezwózka?l'ci~;~
2) ukończyła kurs dokształcający według programu i na
motocyklami o trze·ch kołach i podobnymi im pojazdami sa..::....'
warunkach określonych przez Ministra Komunikacji w
mochoclowymi, których ciężar' własny nie przekracza 400 . kg;~~~
porozumieniu z. Ministrami Spraw Wewnętrznych, Oświa2. Prawo jazdyka~egorii IV może otrzymać ,ospb3, która~1~
ty i Obrony Narodowej;
l) odbyła przeszkoleme według programu ·okreslonego f?rze:t,f.
3) posiada odpowiedni stan zdrowia, stwierdzony przez
Ministra Komunikacji w porozumieniu z Ministr.aml~i;:i
właści1,vy organ służby zdrowia, ot,az' znajomość zaSad
Spraw Wewnętrznych, Oświaty i Obrony Narodowej; :~~
udzielania pierwszej pomocy w szczegóJności w · przy2) odpowiada warunkom przewidzianym w § 194 ust. :'~~~~
padku urazu głowy, złamania ~ zwichnięcia kończyn, .
pkt 3 i 4.
." 'C't
.' krwawienia, krwotoku, ran, 'omdlenia, oparzenia oraZ
§ 198. 1. Prawo jazdy kategorii Va uprawnia do kie~o,;<J
porażenia prądem elektrycznym;
wania maszynami samobieżnymi oraz pojazdami samoch09. ~ ,.~~
4) wykaże się przed komisją egzaminacyjną (§ 209) posia- wymi o .cechach konstrukcyjnych ograniczających szybkoś~f;~
daniem kwalifikacji fachowych w zakresie programu' do 20 km na godz-inę, do których mogą być doczepione wo-',?
egzaminacyjnego ustalonego przez Ministra Komuni~y mieszkalne, cyrkowe itp. , oraz maszyny rolnicze, leśnl.ł.:i.;~
kacji.
l budowlane.
.
.. , -!'
§ 195. 1. Prawo jazdy kategorii II uprawnia do kiero2. Pr.awo jazdy kategorii Vb uprawnia do kierQwatl!~ ;·.
wania
inwalidzkimi samochodami osobowymi, motocyklami . i po~ .'1'
l) samochodami osobowymi;
jazdami samochodowymi otlzech kolach, z ty:m że todzći.j <~
2) samochodami ciężarowymi i pojazdami członowymi o dopojazdu, na który prawo jazdy wydano, .powinien być VI . nillJ ;~~~
puszczalnym ciężarze całkOWItym do 14 ton;
dokładnie określony.
'
'.'.,; t,
3) samochodami ciężiirowymi z przyczepą o łącznym do'3. Pra,vo jazdy kntegorii Va lub Vb może otrzymać osó-'.. !;~
puszczalnym ciężarze całkowitym do 20 ton
ba, która cdpowiada warunkOllt prż ę;~idzianym w ·§ 't~~7!~
4) ciągnikami z przyczepami o dopuszczalnym ciężarze całust. 2 pkt 3 i 4,
..
...
, ,'''",;,
' .• ,>.
kowitym pojazdu ciągną<:eu o i przyczep do 2Q ton.
§ 199. 1. Prawo jazdy kategorii ciąqnikowej uprawnul':'
2, Prawo jazdy kategorii II może otrzymać osoba, która
do kierowania ciągnikami, których ce~hy konstrukcyjn"'~:~~'
l) posiadd
~
ograniczają szybkość do 30 km na godzinę, łącznie z przy .: '~j
a) ' l rok i 6 miesięcy praktyki zawodowej jako kierow- czepami, o .dopuszczalnym ciężarze całkowitym poja~,d'1.t-;':~
ca posiadający prawo jazdy kategorii nI, a jeżeli
ciągnącego i przyczep do 10 ton, a przy wywozie dle:Wltii/i,~
ukończyła zasadniczą szkołę zawodową ki erowców
z lasów do 14 ton - które używane są w rolnictwie, leśnic~ '~~
samochodowych, monterów, ślusarzy lub inną o zbli- ' . iwie lub budownictwie poza granicami administraCyjny·mł~~
żonej specjalności równorzędną lub stopnia wyższe(Jo
m'ast wyłączonych z województw i miast stanowiący:ch ~,Pfr;:.~"
albo posiada świadectwo peladnicze w którym kol- wiaty miejskie.
·"'::;"~
wiek z tych zawodów lub iime uznane za równorzęd2. P~awo jazdy kategorii ciągnikowej możeQtrzy~ą~ ';,:l
ne z tym świadectwem - l rok praktyki zawodowej osoba, ktora
.... . ,~
jako kierowca posiadający prawo jazdy kategorii III
l) odbyła przeszkolenie wedlug prclgramui na cwarunka~ ~i
lub
.
.
określonych przez Ministra Komunikacji w porcz\.lmie~,ą.~~-
b) 3 lata praktyki zawodowej jako kierowca posiadająz Ministrami Spraw Wewnętrznych, Oświaty i Obron1~~
cy prawo jazdy kategorii ciągnikowej;
Narodowej;
.
2) odpowiada warunkom przewidzianym w § 194 ust. 2
2) odpowiada warunkom przewidzianym w§ 194 uSl. ,. ~~1'i
pkt 2, 3 i 4.
pkt 3 i 4.
'- ....
§ 196. L Prawo jazdy kategorii III uprawnia do ki e§ 200. 1. Pra-wo jazdy kate.gorU wyższej obe}m~j..;:~~
rowania
uprawnienia prawa ja'zdy następujących kategorii niższym:,; ~
l) samochodami osobowymi nie przeznaczonymi do pu- prawo jazdy kategorii I -:- kategorii II, III, Vai cią~:,:~
blicznego tran:5portu drogowego;
nikowej,
.
' . ::'
2) samochodami ciGżarowymi i pojazdami członowymi o do- prawo jazdy kategorii II - kategorii III, Va icią~nl~~i.
puszczalnym ciężarze całkowitym do 3,5 bony;
kowej,
~ j
3) pojazdami samochodowymi trójkołowymi o ciężarze wla- prawo jazdy kategorii III - kateuorii Va,
",
sny m powyżej 400 kg.
,
- pr.awo jazdy kategorii ciągnikowej - kategorii . Va;-.j
Do pojazdów. samochodowych wymienionych w pkt l i 2
2. Prawo jazdy katE'qorH IV może być połączone z P~,..;;::i;
może być doczepiona przyczepa o dopuszczalnym ciężarze
wem jazdy kategorii l, II, III, Va i ciągni~owej, po wykaZ<l-;~
całkowitym do .750 kg.
niu przez kierowcę umiejętności kierowanra. motocyklelU"
_~~
.'t
'.I;k
;
!
.\
,
, ',
.
j.
"
.~
,~.~
......
·.P.'
J~
<' 1,'·
. ,,:sil<
......
~ .
~
. J
-
:f - ~
.
;r:. .
f~!j, 3.\ Prawo , jazdruugOTlf .. d49·n lkoweJ mo:!e być połą
531
"O" ~, S prawem , jazdykateg,o rii III, po wykazaniu przel;
~"r-owc,"UJD.iejętności kierowania cii\gniklem.
;./.,ł.
\
R~ Warunki dodAtkowe: otrzymania prawa
J. z d y, o,g r a n i c z e n I a, - z w ci l n I e n ia,
k '}
~, ,\ - ł 201. 1. Kandydaci do zawodu kierowcy obowiązani są
~hwykazać Jię posiadaniem świadettwa ukończenia co naj~;{:i -mniej 1 klas szkoły podstawowej
.
.,
J<2) ~, uzyskać prawo ' ja,.ctykategorii III zgodme z przepIsamI
t::'"
§ 196 ust. 2 pkt 2i 3;
.
..
Poz. 295
A) przy · ubieganiu się o prawo jazdy kategorii. II - co
najmniej 2-leŁnim okresem kierowania pojazdem samochodowym z prawem jazdy kategorii III albo
b) przy ubieganiu się (\I prawo jazdy kategorii I - co
najmniej 2-letnim okresem kierowania pojazdem samochodowym z prawem jazdy kategorii II.
3. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
wojewódzkiej rady narodowej może zez-wolić na kierowanie
samochodami gaśniczymi lub innymi pożarniczymi ochotniczych straży pożarnych na obszarach gromad i miast nie
stanowiących powiatów miejskich przez osoby posiadają~e
prawa jazdy kategorii III.
~;'ł}',i':arejestrować się , we właściwym do spraw komumkaCJI
~~. - organie pr,e zydium powiatowej rady narodowej, który
;;>.., .' ",'- -dokona
w prawie jazdy kierowcy odpowiedniej adnotacJi
~
urzędowej.
~'~, ,: 2, Od daty rejestracji (ust. 1 pkt 3). biegnie okres prak~jtt zawoQowej przewidziane~ w § 194 l w § 195 ..
li:,
3. Do kierowania pojazdami samochodowymI z ładun
;X:iem/ niebezpiecznym dla otoczenia .o~az pojazdami samoc~o
~aowymi uprzywilejowanymi w ruchu drogowym, ~ .wyJąt
~j~m przypadku określonego w § 204 ust. 3, uprawmają pra~a:?,ja.zdy kategorii I i n.
,
.
~;c-: .. Minister Komunikacji w porozumieniu z MinistramI
?'$ praw Wewnętrznych i Obrony , Narodowej m~że uzależnić
~erowanie ,pojazdami samochodowymi o specJalny"c~ urzą
:&eniach ' napędowych od wykazania się przez loerowcq
r~iniejętnóścią obsługi tych urządzeń; posi.ad~nie tyc.h umielf,ktnośd powinno być stwierdzone w prawie Jazdy kIerowcy.
5. Prezydia wojewódzkich rad narodowych "(rad narod?~~h miast wyłączonych z. w o}.e wó d zt':"'J mogą wpro~a~z~ć
' zgodą Ministra KomunIkaCJI ObOWIązek wykazama SIę
~pośiadanjem świadectwa ukończenia. co najm.hiej
k~as
~:Szkoły podstawowej w stosunku do mnych osob ubIegaJą
:;.syęh się" o prawo jazdy niż określone w 'u st. 1.
;;:, : '6. Włakiwe do ,spraw komunikacji organy prezyd~ów
~ad narodowych miast wyłączonych ż województw i nuast
?i:~ino,wiącychpowiaty miejskie mO;Ją uzależnić wykonywa
; iiie ', zawodu kierowcy dorożki lub taksówki sall1ochodow~~
l;;eti: wykazania się przez kierowcę znajomością topografa
~~asta.
:;.t,,, § 202. Prawo jazdy może zawierać ograniczenia wynit~jąee ze stanu zdrowia kierowcy.
[,;':~- § , 203. Osobie głuchoniemej lub głuchej może być wyq :}ane prawo jazdy uprawniające do kierowania samocho'Aem osobowym luo motocyklem na warunkach określonych
~,:w' 'załącmiku nr 2 do niniejszeuo roZ:0orządzenia.
:!';: , -§ 204.1. Prawo jazdy kategorii III lub IV bez odbycia
~p'rze'szkolenia określonego w § 19G i § 197 mogą otrzymać
( OJj, konstruktorzy, i,nżynierowie i technicy samochodowi za;, ;
trudniEni przy budowie, badaniu i eksploatacji pojazdów
samochodowych oraz inspektorzy i kontrolen:y ruchu
~' . ' drogowPCjo, posiadający co najmniej 2-letni staż pracy
~(~.,.
I,
•
'zawodowej
~_~r2) osoby; które udowodnią, że posiadały odpowiednie pra;",
wo jazdy wydane w kraju lub za granicą; ,
~;, 3)osoby posiadające samochód lub motocykl, jeżeli poziom
'"
umysłowy tych osób daje gwarancję, że posiadają one
i...
' Wystarczające kwalifika'cje fachowe.
f; ';'" 2. Konstruktorzy, inżynierowie i technicy samochodowi
tia-trudnieni przy budowie, badaniu i eks;Jloatacji pojazdów
~.'amochodowych OFaz inspektorzy ; kontrolerzy ruchu dro1jo\vego posiadający co najmniej 2-letni staż pracy zawodo~~"~1 mogą uzyskać prawo jazdy kategorii n lub I, jeżeli
/j;j~ odpowiadają warunkom określonym w § 194 ust 2
,/. pkt 3 i 4;
t<
!za
t"
(2(wykażą się
1..-
0"~' •
i
!
Kierowcy wojskowi.
§ 205. KIerowcy w czynnej służbie wojskowej posiadaprawo jazdy kategorii III uprawnieni są do kierowania
powierzonymi im wojs)wwymi pojazuami samochodowymi
bez względu na rodzaj pojazdu i ładunku.
jący
P r a waj a z d y w r u c h u m i ę d z y n a r o ci o w y m.
§ 206. 1. W ruchu międzynarodowym kategorie prawa
jazdy Y'ymienione w § 193 ust. 3 pkt 1-5 odpowiadają
uprawnieniom prawa jazdy wydanego według wzoru po(lanego w załączniku 9 do Konwencji o ruchu drogowym podpisanej w Genewie dnia 19 września 1949 1'. (Dz. U. z -1959 r.
Nr 54, poz. 321), a w szczególności
'
1) prawo jazdy kategorii I
odpowiada uprawnieniom
kla sy B, C, D i E;
•
2) prawo jazdy kategorii n
odpowiada uprawnieniom
klasy B, C oraz - bez prawa kierowania autobusami klasy E;
3) prawo jazdy kategorii III
odpowiada uprawnieniom
klasy BI
4) prawo jazdy kategorii IV
odpowiada uprawnieniom
klasy A;
5) prawo jazdy kategorii Vb
odpowiada uprawnieniom
klasy A.
Prawo jazdy kategorii ciągnikowej i prawo jazdy kategorii
Va nie uprawniają do kiero_wania określonymi w nich pojazdami w ruchu międzynarodowym.
.
2. W ruchu międzynarodowym prawo jazdy kategórii I
i II nie uprawnia do kierowania ciągnikami z dwiema przyczepami.
§ 207. 1. Wydane za granicą prawa jazdy według wzoru podanego w zaJ.ączniku 9 do Konwencji wymienionej w
§ 206 ust. 1 hil) międzynarodowe prawo jazdy wydane według wzoru zamieszc7.0nego w załączniku 10 'do tej Konwencji albo międzynarodowe prawo jazdy wydane według wzoru i wska i ówek zamieszczonych w załącznikach D i E do
Konwencji mięclzynaro<l .owej dotyczącej ruchu samochodo'INe90, podpisanej .w Paryżu dnia 24 kwietnia 1926 r. (Dz. U.
z 1930 r. Nr 21, pOl.. 177), upoważniają cudzoziemca lub obywatela polskiego stale zamieszkałego za granicą do kierowania na drogach publicznych w Polsce pojazdami samochodowymi kategorii określonej w prawie jazdy.
2. Minister KOlllunikac ji w porozumieniu z Ministrem
Spraw Wewnętrznych może zezwolić, na ustalonych przez
siebie warunkach, na czasowe kierowanie na drogach publicznych pojazdami samochodowymi osobom posiadającyn1
prawa jazdy inne niż określone w ust. l, wydane za granicą, oraz na wydawanie pod warunkiem wzajemności polskich praw jazdy odpowiedniej kategorii szefom i cu·
dzoziemskiemu personelowi przedstawicielstw 'dyplomatycznych i urzędów konsularnych w Polsce oraz innym osobom
korzystającym z przywilejów i immunitetów dyplomatycznych na mocy ustaw, umów lub powszechnie ustalonych
. ,
!
o;..
< ,
-'.,
.
~.
".
-'-,'
, ł'f
"
~ ', '
~
\ \. J'.;~~!~
)',~~
:~·,.'x
.,;;d
Dziennik Ustaw Nr 61
-
538 .
Poź,. 2~5':~~
''";~
zwyczajów mi ędzynarodowych na po dśtawie wa ż n y ch
praw jazdy wydanych za granicą lub na podsiawie złoż o n e
go egzaminu.
§ 208. 1. Obywatel polski po przyjel.dzie z zagranicy
może otrzymać w ciągu 12 miesięcy od dnia powrotu do
kraju prawo jazdy odpowiedniej kate~orii. j e żeli
l) przedstawi ważne prawo iaztly wydane za granicą;
2) odpowiada warunkom przewidzianym w § 194 ust. 2
pkt 3.
2. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
powiatowej rady narodowej może poddać osoby wymienione w ust. 1 e,g zaminowi pf'led komisją egzaminacyjną
(§ 209) ze znajomości przepisów ruchu drogowego.
S p r a w d z e n i e k wal i f i k a c j i f 3 C h o w y c h.
§ 209. 1. Sprawdzenia kwalifikacji fachowych osób ubiegających się o prawo jazdy dokonują na podstawie egzaminu teoretycznego I praktycznego komisje egzaminacyjne,
działającepny właściwych do Spntw komunikacji otganiich
prezydiów wojewódzkich r<ld narodowych (rad narodowych
miast wyłączonych z województw) lub powiatowych rad
narodowych.
2. Komisja egzaminacyjna' jest 3-osobowa. W skład komisji wchodzą
1) przedstawiciel właściwego do spraw komunikacji organu preZyDium wojewódzkiej rady narodowej (rady nitrodowej miasta wylączonego Z województwa) lub powiatowej rady narodowej - jako przewodniczący,
2) jako członkowie: przedstawiciele organu do spraw' .w ewnętrznych pr.e zydium wojewódzkiej rady narodowej
(rady narodowe~ miasta wyłączonego z województwa)
lub powi,atowej rady narodowej oraz przedsiębiorstw
państwowych transportu drogowego, organizacji spół
dzielczych, związkowych lub spolecznych.
3. Zasadnicze szkoły zawodowe kierowców samochodowych, technika samochodowe oraz upoważnione przez wła
ściw·e do spraw komunikacji organy prezydiów wojewódzkich
rad narodowych (rad naroelowych miast wyłączonych z województw) stałe ośrodki szkolenia kiNOWCÓW, pojazdów samochodowych dokonują sprawdzenia kwalifikacji fachowych osób .szkolonych przez,iebie we własnym zakresie,
z tym że w skład komisji egzaminacyjnej powołanej w szkole lub ośrodku wchcxlzi jako przewodniczący komisji przedstawiciel właściwego do spraw k cmunikac ji organu prezydium wojewódzkiej rady narodowej (rady n~.rodcwej miasta
wyłączonego z wojewód7,t wa) lub powiatowej rady narodowej.
4. Regulamin komisji egzaminacyjnej (ust. 21 ustali Minister Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Spraw Wewnętrznych i Obrony Narodowej.
\
R o z d z i a ł 2.
Wydawanie praw jazdy.
4. Szefom oraz cudzoziemskiemu personelowi przedsta~ :;;
wicielstw dyploma~ycznych i urzędów konsularnych państ'w 't;
obcych w Polsce oraz innym osobom korzystającym z' przy'; 7~
wilejów i immunitetów dyplomatycznych na mocy ustaw;:'"
umów lub powszechnie ustalonych zwyczajów międzynarO~' h'"
cłowych wydaje prawo jazdy właściwy do spraw komuni~ ~
kacji organ Prezydium Rady Narodowej w m. sto Warsza'~ ,,;
wie, na wniosek Ministerstwa Spraw Zagra'n icznych. .
' :>
5. \iVarunki wydawania praw jazdy określa załączn~k '~,
nr 3 d-o niniejszego rozporr.ądzenia.
.
6. \Vlaściwy do spraw komunikacji organ pretYdhinł.~
powiatowej rady-narodowej wyda prawo jazdy odpowied~ .;
niej kategorii po stwierdzeniu, że osoba ubiegają{:a się O~ · :;
powiada warunkom określonym w §.§ 194, 195, 196, 191, · t9lł~,
lub 199.
.
,,":'
->,
1. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium-~"
powiatowej rady narodowej odmówi wydania prawa jaidY:t,~
jeżeli osoba ubiegająca się, mimo posiadania wrunków W'i"". J~,
mienionych w §ł 194, 195, 196, 191, 198 lub 199
.. ,' , "
1) nadużywa alkoholu lub innych podobnie dzialajl:ł€y~.!i)~
$rodków, co zostałołstwierdzone przez badanie lekat'- '; ~
. ']
skie;
"
2) została pozbawiona prawa kierowania pojazdami sam;' :"
chodowym!, a okres, na który prawo jSl,dy cofnjętof ~.~
jeszcze nie upłynął.
.
" " ~
8, Właściwy d-o spraw komunikacji organ prezydf.~J.i ,,:'
powiatowej rady narodowej IUs,t. 1) może odmówić wydaru~:~i
prawa jazdy, jeżeli osoba ubiegająca się Q prawo jazdy~ "'.
stała ukarana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo pą'-:'
pełnione przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu, bezpieczeństw\t; "publicznemu lub za naruszenie przepisów o zwalczanl\l ' af'ł.,
koholizmu.
. ~ '!
g, Wzory praw jazdy· oraz wzory innych druków utYT" .
wanych przy wydawaniu praw jazdy określi Minister K~' 'C;
munikacji w porozumieniu z Ministrami Spraw WewnętIz1,',;'
nych i Obrony Narodowej.
. ' .~~
§ 211. 1. Kierowca obowiąz.any jest zawiadomić o kd':, ',
dej zmianie miejsca zamieszkania OTuan do spraw komunl~.'~
kacji prezydium powiatowej rady narodowej właściwej w'~;~
dług nowego miejsca zamieszkania w celu uzyskania w pr';''f'
wie jazdy adnotacji o zmianie miejsca zamieszkania. Zawi·.,,,,,,
domienie powinno być dokonane w ciągu 14 dni od dhi~ '
zmiany miejsca zamieszkania.
" :!
2, Obowiązek określony w ust. 1 nie dotyczy kier.()Vf,, ~
ców w czynnej słu.żbie wojskowej.
,. - ~
3. Kie rowcy zwolnieni z czynnej służby wojskowej d~"; '-)
pelniają obowi·ązku określonego w ust. 1.- w ciągu 30 di1i~>}
licząc od dnia zwolnienia ze służby.
.:",
~ 212. 1. W razie zaginięcia prawa jazdy lub katty'
ostrzeżeń kierowca powinien zwrócić się do właściwego dO -:.
spraw komunikacji organu prezydium powiatowej radyna- ;;
rodowej o wydanie wtórnika prawa jazdy lub karty ostr~e~;
'<
żeń.
§ 210. 1. Prawo jazdy wydaje właściwy do spraw ko2. Podanie o wydanie wtórnika prawa, jazdy lub kart?; '
munikacji organ prezydium powiatowej rady narodowej.
ostrzeżeń
powinno zawierać
-' ~ "
2. Jeżeli osoba ubiegająca się o prawo jazdy przebywa
1) imię, nazwisko i adres kierowcy;
. ' .,Ot ;"
poza stałym miejscem zamieszkania i jest zameldowillla na
2) wskazanie kategorii i numeru ' prawa jazdy oraz orga'ilU;"
pobyt okresowy lub czasowy w miejscu, ' w którym uczęszcza
który je wydal, lub rodzaju karty ostrzeżeń;
i . "
na kurs kierowców, pr~wo ja7Cly może wydać właściwy do _
3) oświadczenie, w jak.ich okollcznościach prawo jazdy 1ti~;(
spraw komunikacji organ prezyd ium pO'w iatowej rady nakarta ostrzeżeń żaginęły.
. '.,
rodowej właściwej według miejsca czaso\','ego pobytu, pod
3. Do podania o wydanie wtórnika prawa jazdy Ilalef~ .
warunkiem że o wydaniu prawa jazdy zawiadomi niedołączyć również dwie jednakowe fotoqraJie (bez nakryĆjiat;j
zwłocznie właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
głowy) nie podklejone -o wymiarach 4 X 6 cm.
' ~.
. rady narodowej określonej w mt. 1 i prześle temu organo4. Na żądanie . organu określonego w ust. 1 kierowca ,
wi akta ewidencyjne kierowcy.
obowiązany jest okazać dowód zameldowania.
!
3. 2olnierzom w czynnej służbie wojskowej wydaje pra5. Kierowcy W czynnej służbie wojskowej składają· · fm~ '
wo jazdy organ do spraw komunika{'ji prezydium powiatowej
rady narooowej (\1st. 1) właściwy według miejsca postoju dania określone w ust. 2 wraz z załącznikami wymienion·ymł .
w ust. 3 w jednostkach wojskowych, które przeka·żują '~;
jednostki wojskowej .
.. . . . .
D~
: z_.i_ePL
. · _n_ik__U_S
_L_u_w__N_r__
6_1________________________________5_39_·___________________________________________P_o_z.
295
właściwemu do spraw komunikacji organowi prezydium powijltovvej rady narodowej.
6. Organ okre ś lońy w ust. 1 na podstawie akt kierowcy
wy!jtawi wtórnik prawa jazdy z odpowiednią kartą ostrze~eń po stwierdzeniu, że kierowcy nie zostalo cofnięte pr.aWO jazdy lub wtórnik karty ostrzeżeń z taką samą literą,
taką posiadała zaginiona karta ostrzeżeń.
/
., 7. W razie odnalezienia zaginionego praw'i jazdy lub
iaginionej karty ostrzeżeń kierowca obowiązany jest zwró.
r,ić wtórnik. .
I
siada odpowiedni stan zdrowia i wystarczlljące kwalifikacje
fachowe (§ 194 ust. 2 pkt 3 i 4).
3. Kierowca, któremu zwraca się prawQ jazdy kategorii I cofniqte na ok res dłuż s zy niż rok, może kieici~vać:....auto
busa mi nie wcześniej niż po ~lpływie uwóch lat od dnia
zwrotu prawa jazdy; odpow iednie zastrzeżenie powinno być
zamiesżczone w prawie jazdy kierowcy .
§ 217. 1. Kierowcy po s iadającemu kartę ostrzeżeń B
wła ściwy do spraw komunikacji organ prezydium powiatowe j rady narodowej wyda kartę A po upływie 6 miesięcy
n.ienagannego 7ac ho'vliania się, a kierowcy posiadającemu
R o zd z i II ł 3.
kartę ostrzeżeń C
po upływie 12 miesięcy nienagannego
Cofanie praw. jazdy~
zachowania się.
2. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
, § 213. t. Prawo jazdy cofa włakiwy do spraw komupowiatowej rady narodowej zwracając prawo jazdy wyda
Il'ikaeji organ prezydium powiatowej rady narodowej.
kierowcy 'kartę ostrzeżeń A.
: ' i. Cofnięcie prawa jazdy żołnierzom w czynnej slużbie
§ 218. 1. Właściwy do spraw komunikacji organ prezy"'ltjskowej następuje na wniosek właściwego organu wojdium powiatowej rady narodowej może W. razie wątpliwośd,
r.owego.
czy kierowca posiada odpowiedni stan zdrowia i wystarczaO
,.
3. ' Osobom określonym w § 210 ust. ... cofa prawo jazdy
jące kwalifikacje fachowe, wezwać kierowcę do poddania
.'łą:Ściwy do spraw komunikacji organ Prezydium Rady Nasię Vi określonym tł:!rminie zbadaniu stanu zdrowia lub kwaFodjb wej w m. st. Warszawie w porozumieniu z właściwym
lifikacji fachowych . NiesŁawienie się w wyznaczonym termiL)rganem Ministerstwa Spraw Zagranicznych.
,
,
•
i
nie bez 117.asadniolicj przyczyny powoduje zatrzymanie prał 214. Właściwy do spraw komunikacji organ. prezywa jazdy do czasu zgłoszenia się kierowcy do zbadania.
~~1J7l powiatowej rady narodowej zatrzyma prawo jazuy do
2. W stosunk u do kierowców w czynnej służbie woj~zasu uprawomocnienia się wyroku sądowego w razie 'skie"
skowej uprawnienia wymionione w ust. 1 przysługują wła
rowania sprawy nadrogf: karno-sądową za prowadzenie
ściwym organom 'wojskowym, a w stosunku do kierowców
pojazdu . w stanie nietrzeźwości; zatrzymanie prawa jazdy pełniących siużbę w Milicji Obywatelskiej - właściwym orItierowcom w czynnej służbie wojskowej może nastąpić na gallOm Milicji Obywatelskiej w porozl(mieniu z właściwym
wniosek właściwego organu wojskowego.
. do spraw komunikacji organem prezydium powiatowej rady
narodowej.
§ 215. 1. W razie stwierdzenia, że kierowca prowadząc
Roja·z d znajduje się w stanie wskazującym na użycie alko' Rozdział ....
lolu lub innego podo~nie działającego środka, organ konlroli ruchu drogowego zatrzyma prawo ja ·zdYizatrzy,nuj.ąc
Badanie lekarskie kandydatów na kierowców i kierowców.
p.,rawo jazdy organ kontroli ruchu drogoweg·o wyda kierow§ 219. 1. Badanie. lekarskie kandydató~ D1\ kierowców
:ypokwjtowanie. ze wskazaniem właściwego do spraw koi kierowców pojazdów samochodowycl,l obejmuje ogólne bamunikacji organu prezydium rady n'a rodowej, do które-g o
danie stanu zdrowia uzupełnione badaniem okulistycznym.
~:rawo jazdy będzie odesłan..e.
Badanie
to może być uzupełnione innymi badaniami spec ja. 2. Zatrzymane przez organ kontroli rurhu dr'Dg0weuo
listycznymi oraz psychologicznymi.
~rawo jazdy powinno być bezzwłocznie przesłane do wlaści
2. Celem badania lekarskiego jest ocena sprawności
wego do spraw komunikacji organu prezyd ium Q,o\-\'iat owej
,a.d y narodowej wraz 'z zawiadomien'iem stwierdzającym po- fizycznej i umysłowej kandydata na kierowcę . lub kierowcy,
w su: z egółności ustalenie
N'ód-zatrzymania .
1) czy kandydat na kierow,ę lub kierowca jest zdolny fi.. ~. Właściwy do spraw komunikacji organ prezydium
zycznie i umysłowo do kIerowania pojazdem samo{;hoclo~wiatowej rady narodowej po rozpatrzeniu powodów zawym pIlez długie okresYi
:T zymania prawa jazdy obowiązany jest wydać w tenninie
2} czy kandydat na. kierowcę lub kierowca posiada dostallł dni od dnia otrzymania prawa jazdy decyzję o cofn i ęciu
.teczną zdolność widzenia i słyszenia';
iUawa ja.zdy albo - jeżeli spra~a jest rozpatrywana przez
;ąd (§ 214) postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy.
3) czy istnieje ryzyko utraty przez kandydata na kierowcę
4. W przypadkach uzasadniających udzielenie kierawlub kierowcę świadomości podczas jazdYi
-ostrzeżenia, udziela ' go właśCiwy do spraw komunikacji
4) c zy kandydat na kierowcę lub kierowca wykazuje skłon
rrgan prezydium pow1atowej rady narodowej (§ 210 ust. 1)
no ść do znacznego męczenia się pod koniec dnia pracy.
llJ. wniosek kolegium karno-administracyjnego, orzekająceqo
§ 220. 1. Badaniu lekarskiemu podlegają
wc' sprawie naruszenia przez kierow-cę przepisów . o ru chu
l} kandyd!ld na kierowców przed rozpoczęciem szkolenia,
Irogowymi udzielenie ostrzeżenia następuje przez wymianę
2.} kierowcy
tiar t y ostrzeżeń A na kartę B, a karty ostrzeżeń B na kar-,
a) co do których istnieje obawa, że nie posiadają odpoę . C. Kierowcom w czynnej służbie wojskowej ostrzeienia
wiedniego stanu zdrowia.
J.dziela się na wniosek właściwe'go organu wojskowego.
b) bezpośredn i o po wypadku, w razie uc.zestniczenia
. 5. Minłstrowie Komunikacji i S{llaw Wewnętrznych
w wypadku :z zilbi~ymi lub ciężko rannymi. .
Ista1i& .. w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej przyej ubiegający się o · praw.o jazdy wy:iszej kateg·. rii,
Iadki uzasadniające udzielanie ostrzeżeń, tryb postępowania
d) którym zwraca si~ praw.o jazdy cofnięte- na okres
; ;kartami ostrzeżeń oraz z zatrzymywanymi prawami jazdy.
dłuższy niż rok.
§ 216. 1. W razie . cofnięcia prawa jazdy na okres krót2. Osoby wykonujCj{:e zawód kierowcy, oprócz badań
:zy niż rok, zwrot prawa jazdy następuje po upływie czasu, okr.eślonych w ust. 1, 'podlegają badaniu okresowemu, które
t8 . kł9ry prawo jazdy cofnięto.
przeprowad za się
.'- 2. W razie cofni~ia prawa Jazdy na okres dłuższy niż
1) kierowcąw autobusów - raz na rok;
6k, zwrot prawa jazdy na-stępuje po I,Ipływie czasu, na któ2) ' kierowców innych pojazdów samochodowych
a) w wieku do 50 roku życia - raz na 5 lat,
t prawo jindy cofnięto, i po stwierdzeniu, że kierowca po-
~.
:v.
<: 1
'.
Pnz;','~
-
p~ ,
. -
r,
b) w wieku od 50 do 60 lat - raz na 3 lata,
c) w wieku powyżej 60 lat - raz na rok.
§ 221. 1. Badania lekarskie kandydatów na kierowców
kierowców pojazdów samochodowych przeprowadzają zakłady społeczne służby zdrowia, wyznaczone przez właści
wy do spraw zdrowia organ prezydium powiatowej rady narodowej (miejskiej rady narodowej miasta stanowiącego powiat, dzielnicowej rady narodowej miasta wyłączonego z województwa) właściwej ze względu na miejsce zamieszkania
kandydata na kierowcę lub kierowcy.
nia tej osoby Grgan do spraw komunikacji prezycijum:~'W~
jewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta ' wiJt
czonego z .województ-:va) zez,:"olenie na nauczanie ' rill~~
gach publIcznych kIerowallIII pojazdem samochodoWYJj
małż~~ka i dzieci, ubiegających się o prawo jaz~y' ,; ~
tegom III, IV iub Vb.
. , ':'.
2. Zezwolenie (ust. 1) może być udzielone osobie, .k.,t~
posiada prawo jazdy co najmnie j tej kategorii, o k;tÓc~
uzyskanie ubiega się uczący siC; kierowaniapoja1:deIq .~~
mochodowym.
"
o'.,
2. Badania lekarskie kandydatów na kierowców i kie§ 227. 1. Osoby nauczające kierowania pojazdami' : ~
rowców w czyn!lej służbie wojskowej oraz kandydatów na
mochodowymi odpowiedzialne są za spowodowanie W'p~
kierowców i kierowców pełniących służbę w . Milic ji Obysie nauki pod ich nadzor.em pTlez uczących się kiemw.iś'r/fi
watelskiej przeprowadzają i świadectwa lekarskie wystawiapojazdami wypadku oraz naruszenia przepisów o . ruchud~
ją lekarze służby zdrowia właściwych dla nich resortów,
/ gowymi odpowiedzialność ta rozciąga się , ta~żę n4- ,~~
a kandydatów na kierowe,ów i kierowców zatrudnionych
trwania jazdy egzaminacyjnej.
. .
':,.,:".
'.-'-\J1
w kolejowych zakładach pracy - zakłady kolejowej służby
2. Osoby nauczające' kierowania pojawami osa'ttl~~
zdrowia.
dowymi obowiązane są posiadać przy sobie w czasię Jnit1:J
§ 222. Sposób kierowania kandydatów na kierowców
czania legitymację uprawniającą do nauczania, wysta~i~
i kierowców na badania lekarskie oraz wydawania ~wia
przez wlaściwy do spraw komunikacji organ prezydium>w:ii!
dectw lekarskich i wzory druków stosowanych w związku
z badaniami lekarskimi ustali Minister Komunikacji w po- jewódzkiej rady narodowej (rady narodowej miasta . WV~
~~
.
.
rozumieniu z Ministrami Spraw Wewnętrznych, Obrony Na- czonego z województwa) bądż zezwolenie określone w§>
ust.
1 OTaz -,. jeżeli nauczają na pojeżdzie nie stanow~ćl:c$~
rodowej oraz Zdrowia i Opieki Społecznej.
ich właSności - pisemne upoważnienie do nauczania wyc;J.~
ne przez właściciela pojazd,u lub osolJę go reprezentul.tił-~
.
-"(
DZIAŁ III
3. Osoby nauczające kierowania pojazdami sam'ochQ~
./
wymi obowiązane są okazywać legitymację i zezwoleJllą,:iiii
Szkolenie kierowców pojazdów samochodowych.
każde żądanie organów kontroli ruchu drogowego. ' . '.
.~
.
'.
,~
J
R o'z d z i a ł 1.
Przepisy ,o gólne.
§ 223. 1. , Szkolenie kierowców pojazdów samochodowych może się odbywać tylko
l) w zasadniczych szkola(;h zawodowych kierowców samochodowychi
2) w ośrodkach szkolenia kierowców w formie kursów
4 . . W razie zaprzestania z jakichkolwiek powodów n::;~~
czania kierowania pojazdami samochodowymi posladacz~~ł~
gitymacji określonej w ust. 2 obowiązany jest zwróó-i(:ij
właściwemu do spraw komunikacji organowi prewdiuI!C,~
dy narodowej, który legitymację wystawił.
.h
'. ~':;j
R o z d z i a ł 2.
Zezwolenia na szkolenie kierowców
pojazdów samochodowych.
.
\.
stałych,
3) poza ośrodkami -
w formie kursów jednorazowych.
2. Przepisy działu niniejszego nie dolyczą szkolenia
l) określonego w ust. l pkt le
2) kierowców po jazd ów samochod owych jednostek podległych
Ministrowi Obrony Narodowej i Ministrowi Spraw
z tym że programy szkolenia tych kIerowców powinny być opracowane na podstawie progra- .
mów nauczania ustalonych prżez Ministra Komunikacji
w porozumieniu z Ministrami Spraw Wewnętrznyc):l.,
Oświaty i Obrony Narodoweji
3) osób określonych w § 210 ust. 4.
Wewnętrznych,
§ 224.
Szkolenie kierowców pojazdów samochodowych
prowadzone tylko według programów nauczania
ustalonych przez Ministra Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Oświaty, Spraw Wewnętrznych i Obrony Narodowej.
może być
§ 225. Nadzór nad szkpleniem określonym w § 223 ust. 1
pkt' 2 i 3 sprawują właściwe do spraw komunikacji ,organy
prezydiów wojewódzkich rad narodowych (rad narodowych
miast' wyłączonych z wojewódzlw)i zwierzchni nadzór nad
tym szkoleniem sprawuje Minister Komunikacji w porozumieniu z Ministrem Oświaty.
§ 226. 1. W dronze wyjątku od przepisu § 223 ust. 1
może być udzielone zainteresowanej osobie na określonych
warunkach (§ 50) przez wla~ciwy według miejca zamieszka-
-,::'0:.'
/'
,.~~
Zezwolenia' na utworzenie i prowadzenie ' o~'f.~
ka szkolenia kierowców albo jednorazowego kursu szkol~ttł.
lub doszkolenia kierowców pojazdów samochodowych: ud~~ę
lają właściwe do spraw komunikacji organy prezydió>i ~
jewódzkich r~d narodowych (rad narodowych miaśt wi,,~
ClOnych z wojewóclztw).
:, ,~~~
§ 228".
'bl
§ 229. 1. Zezwolenię wymienione w § 228 może
udzielone
". :-:~
1) instytucjom i przedsiębiorstwom państwowym; ' _.. ' . .? ~
.
.
' ~ ~1
2) organizacjom wojskowym, naukowym i społecznym;. Q:l:~
sTowarzyszeniom, w których statutach przewidzia.naję-'
działalność w zakresie szkolenia, kierowców lub P!f~
sposobienia do celów obrony Panstwai
, ".,::-<
3) spółdzielniomi
,.:;
..~
'}'k
4) osobom fizycznym.
2. Warunkiem otrzymania zezwolenia 'Yymienion~og,o.::~
§ 228 jest zapewnienie do celów szkolenia wykwa1i{ikł
wanego personelu nauczającego, 'o dpowiednich pom:lesżd:~
pojazdów i pomocy naukowych.
' " ,J~
3. Pomoce naukowe i pojazdy samochodowe powi;~
odpowiadać aktualnemu poziomowi techniki i zape~'i
możliwość realizacji w pełni celów nauczania. Pojazdy"';-~
mochodowe powinny być ponadto technicznie takpr~~~~
sowane, aby zapewniały bezpieczne nauczanie kierowł~i
tymi · pojazdami, w szczególności dźwignia hamuk~w.p.iij
-
-
'
.:/ ·'i
::,1
,-.r ,
~j):zieJ'1riik Ustaw Nr 61
-
"Winna być jednakowo dostępna dlauczCł{:ego się
,;-tora.
instruk-
.'§,' 230. ' 1. Wniosek ,o zezwolenie na utworzenie i pro-
;:: 'l ,
541
Poz. 29.5
§ 236 i złoży z \vynikrem pomyślnym egzamin sprawdzający
przed k omisją k w alifikacyjną powołaną przez Ministra Komunikacji.
;,:~adzenie ośrodka szkolenia kierowców pow inien zawierać
~~asac1nienie potrzeby utworzenia ośrodka, na zwiska i imio"na' kandydatów na kierow'nika, wykładowców i instrukto~~-ów oraz numery i daty ich zezwoleń na nauczanie.
ł:: , 2. ,Do wniosku określonego w ust. 1 należy dołączyć
r)t) plan sytuacyjny i plan wewnętrzny budynków;
~" 2)
wykaz posiadanego sprzętu i pomocy naukowych;
S'-"3) roczny łilan i hannonogram pracy ośrodka;
f '4) plan finansowy.
3. Ośrodek może prowadzić kursy po.z ą. stałą siEdzibą.
:,\ ,>',
~w. ' tych przypadkach n~leży. podać d? wiadoI?Ości właści
''Wemli ' do ' spraw kori1umkacjl orgal1owl prezydIUm rady na,r,,~owej (§ 228) dokładny adres 'Iókalu, w którym 1curs ma
~~VĆ ' pueprowadzony.
'
('~~" ł 231. L Wniosek o ,zezwolenie na zorganizowanie i pro~wadżenie jednorazowego kursu szkolenia lub doszkol en.ia
~if!-rowców pojazdów samochodowych powinien zawierać
~zasadnienie potrneby zorganizowania kmsu, określenie za; ~resu nauczania, nazwiska i imiona kandydatów na kierow:;n'ilta, wykładowców, instruktorów oraz numery i daty ich
' ie~woleń na nauczanie, dokładny adres 9H1Z cz,a s rozpoczę
~ia i zakończenia kursu i ilość godzin wykładów,
~/~
2. Do wniosku
określonego w ust. 1 naJeży dołączyć
~;1) wykaz sprzętu i pomocy naukowych;
~:"'2) pian finansowy.
, p"
\
'§ ~2.
danych określonych w zezwoleniu
zgody właściwego
1,do spraw komunikacji organu prezydium rady narodowej,
}ttóry zezwolenie wydał.
"
Każda '-zmiana
~;Wym.i€nionym w § 228 wymaga ' uprzedniej
,§ 233. Zezwolenia na utworzenie i prowadzenie ośrodka
~zkolenia kierowców udziela się na okres 2 lat, z tym że
;~a'żność zezwolenia przedłuża się automatycznie na dalsze
:~' lata, jeżeli w tc,rminie trzY4l1iesięcznym przed upływem
~lVażności zezwolenie nie zostało odwołane.
~: '
§ 234. 1. Zezwolenie określone w
~'ofnięte w każdym c zasie w razie
§ 228 może być
;:, '1,) 'Iiiepodjęcia działalności ośrodka szkolenia , kierowców
~,- bądź nierozpoczęcia zajęć na kursie szkolenia lub do" '" szkolenia kierowców pojazdów samochodowych w cią"
gu 6 miesięcy od dnia wydania zezwolenia;
i-;~) przerwy w szkoleniu bez uzasadnionej przyczyny przez
~,. ,
okres 6 miesięcy;
'~"
( 3) stwierdzenia, że ś~kolenie nie jest prowadzone: według
r
obowiązujących programów nauczania;
~ "') ' 'nieprzestrze~rania warunków, ńa jakich zezwolenie zo"
stało udzielone.
;",' 2. Cofnięcie zezwolenia w przypadkach określonych
~ ust. 1 powinno być poprzedzone co najmniej jednym pi-
.' I.
~nmym ostrzeżeniem. ,
~ _.,
~'
,
"
3, Przepisy dotyczące egzaminatorów odnoszą się riJwnież
do
przewodniczącego
§ 236. L Egzaminatorem może być osoba, która odpowiada następującym warunkom
1) je st obywatelem polskim;
2) posiada wykształcenie
a) przy przeprowadzaniu egzaminu ze lllajomoscl prze ~
pis ów o ruchu na drogach publiCznych - wyższe
i co najmniej 3-letni staż pracy zawodowej z dziedziny samochodowej lub ruchu drogowego albo
średnie i co najnmiej S-letni staż pracy zawodowej
z dziedziny sani ochodowej lub ruchu drogowego,
b) przy przeprowadzaniu egzaminu z wiadomości o ' budowie,obsłudze i eksploatacji 'pojazdów samochodowych - techniczne wyższe ze specjalnością w za'kresie budowy, naprawy lub obsługi pojazdów samochodowych albo ekonomiki transportli samochodowego i co najmniej 3-letni staż pracy zawodowej
lub średnie w zakresie tych specjalności , i co najmniej S-letni ' staż pracy zawodowej,
c) przy przeprowadzaniu egzaminu z praktycznej umiejętności kierowania po jazdami samochodowymi
co najmniej średniej
3) posiada prawo jimty
a) co najmniej nI kategorii przy przeprowadzaniu egzaminu z wiadomości o budowie, obsłudze i. eksploatacji pojazdów samochodowych i znajomości przepisów
o ruchu na drogach publicznych,
b) kategorii I przy przeprowadzaniu egzaminu zpraktycznej umie.iętnpści kierowania pojazdami samochodowymi, a w razie sprawdzania umiejętności kierowania motocyklem - prawo jazdy kategorii IV.
2. Do przeprowadzania egzaminu z wiadomości o budowie, obsłudze i eksploatacji pojazdów samo'chodowych
oraz zn a jomości przepisów o ruchu drogowym może być
upoważniona również osoba, która posiadała prawo jazdy
i utraciła je na skutek utraty kwalifikacji zdrowotnych, jeżeli s p ełnia wszystkie inne warunki, jakim 'powinni odpowiadać egzaminatorzy.
§ 237. Prezydium woje.wódzkiej rady narodowej (rady
narodowej miasta wyłączonego z województwa) odwoła
e9 zamina tora. jeżeli egzaminator został Ukarany prawomocnym '''yroki,e m sądowym za przestępstwo przeciwko życiu,
zdrowiu lub mieniu bądż bez uzasadnionej przyczyriy nie
wypełnia swoich obowiązków lub wypełnia je nienależycie
albo przez okres dłuższy niż rok nie może z jakichkolwiek
powodów wypełniać obowiązków bądź wykorzystuje swoje
stanowisko w celu osiągnięcia korzyści materialnej lub osobistej dla siebie albo innej osoby.
R o z d z i a ł 3.
CZĘS C VI
.i -Egzaminatorzy kandydatów na kierowców i kierowców
f~'
!t"'...
~
komisji egzaminacyjnej.
: § 235.
~):t\.ych
p,o jazdów, sam.ochodowych.
1.
Egzaminatorów-członków
(§ 209), zwanych w dalszym
~l"; powołują prezydia wojewódzkich
komisji egzamina-
ciągu "egzaminatora-
rad narodowych (rad
panxlowych miast wyłąc i onych z województw).
~ ~' " 2. Na egzamiriatora może być powołana osoba, które'j
i?fiZiom umysłowy i moralny zapewnia należyte wypełnianie
obowiązków, która odpowiada warunkom określonym W
r-
.""'- , .
-
Przepisy
przejściowe
i
końcowe.
§ 238, 1. Znaki i sygnały na drogach, nie przewidziane
w niniejszym rozporządzeniu, a dotychczas stosowane, powinny być wymienione lub usunięte w terminie do dnia
31 grudnia 1965 r.
2, Przed upływem terminu określonego w ust. l dotychczasow~ znaki i sygnały na drogach obowiązują na równJ
z określonymi w niniejszym rozporządzeniu.
/
-
Poz; 29si;
542
3. Szczegółowa instrukcja w sprawie konstrukcji, wyi ~ sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 43,. poz. 271 1 Nr 5O~ ;
poz. 309).
miarów, sposobu ustawiania znaków i sygnałów na drogach
. •
i innych urządzeń ostrzegawczo-zabezpieczających, jak ba2. Do czasu wydania przepisów przewidzianych w m-!
riery, pachołki, poręcze, · oraz wyglądu tablic przystanko- .. niejszym rozporządzeniu pozostają w mocy dotychczasowe
przepisy.
'
wych itp. zostanie wydana przez Ministrów Komunikacji,
Gospodarki Komunalnej i Spraw WewnętrzIłych.
§ 243. 1. Rozporządzenie wchodzi w zycie z dniem:;;
~_T~
1. W okresie do dnia 3i grudnia 1963 r. zachomoc, dotychczasowe przepisy ustalające warunki ·wydawania pozwoleń na prowadzenie pojazdów mechanicznych,
podział pozwoleń na kategorie oraz z zastrzeżeniem przepisu ust. 3 - uprawnienia wypływające z pozwoleń poszczególnych kategorii.
2. Pozwolenia wydane przed upływem terminu przewidzianego w ust. l · zachowują ważność do czasu wY-llliany,
której termin i warunki określi 'Minister Komunikacji w porozumieniu z Ministrami Spraw Wewnętrznych i Obrony
Narodowej oraz Przewodniczącym Komitetu Pracy i Płac. '
3. Pózw01enia na prowadzenie pojazdów mechanicznych
kategorii amatorskiej uprawniają z dniem ogłoszenia niniejszego rozporządze.ąia do kierowania pojazdami określonynii
w § 196 ust. 1.
4.' Ministrowie Komunikacji i Spraw Wewnętrznych
mogą skrócić do jednego roku w okresie do dnia 31 grudnia 1965 r. czas praktyki zawodowej iN stosunku do wszyst. kich kie!owców posiadających prawo jazdy kategorii III,
a ubiegających się o prawo. jazdy kategorii II.
§ 240. 1. W okresie do dnia 31 grudnia 1963 r. w stosl.111ku. do fowerów zachowują moc dotyehczasowe przepisy
o dopuszczaniu do ' ruchu i o warunkach, jakim powinny odpowiadać osoby kierujące tymi pojazdami.
2. W okresie przewidzianym w ust.'l w stosunku do
rowerów jednośladowych i wielośladowych wyposażonych
w silnik spalinowy o pojemności skokowej nie przekraczającej 50 cm 3 oraz wózków inwalidzkich, wyposażonych w taki silnik, które zostały zaliczone .do kategorii pojazdów samochodowych (§ 1 pkt 3), zachowują moc dotychczasowe
przepisy o -dopuszczaniu do ruchu i' o warunkach, jakim powinny odpowiadać osoby kierujące tymi pojazdami.
§ 241. Przepis § 181 ust. 4 pkt 1 stosuje się również
do przyczep o dopuszczalnym ciężarze całkowitym nie przekracząjącym 5 t, zarejestrowanych przed dniem 1 stycznia
1965 r.
§ 242. 1. Tracą moc
1) §§ 13-31 rozporządzenia Ministra Robót Publicznych
i Ministra Spraw Wewnęttznycłi z dnia 26 czerwca
1924 r. regulującego używanie i ochronę dróg (Dz. U.
z 1924 L Nr '61, poz. 611 z póżniejszymi zmianami);
2) rozporządzenie Ministra Robót Publicznych i Ministra
Spraw Wewnętrznych z dnia 12 maja 1930 r. o wymijaniu i wyprzedzaniu na drogach .publicznych (Dz. U.
Nr 43, poz. 313);
3) rozporządzenie Ministrów: Komunikacji, Spraw Wewnętrznych i Spraw Wojskowych z dnia 27 pa:i.dziernika 1931 L o .ruchu pojazdów mechanicznych na drogach
publicznych (Dz. U. Nr 85, poz. 616 z późniejszymi zmianami);
4) rózporządzenie Ministrów: Komunikacji, Administracji
Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 24 maja 1947 L
o wyglądzie zewnętrznym pojazdów mechanicznych
(Dz.U. z 1941 L Nr 45, poz. 233 i z 1948 r. Nr 13,
poz. 103);
_ 5) rozporządzenie Ministra Transportu Drogowego i Lotniczego z dnia 15 grudnia 1953 L W s;:Jrawie ruchu rowerów na drogach publicznych (Dz. U. z 1954 L Nr 3,
poz. 1);
6) rozporządzenie Ministrów Komunikacji i Spraw Wewnętrznych z dnia 10 lipca 1959 r. \v sprawie znaków
§ 239.
wują
1 kwietnia 1963 r., z tym że: .
.
l) przepisy § 31 ust. 1 dotyczące niebieskich świateł samo~'~
chodów straży pożarnej obowiązują od dnia 1 stycznia.:~
1964 L, jednak przed upływem tego terminu 'zamiast
tych świaleł mogą być używane światła czerwone;
'\ .
2) przepisy § 39 ust. 2 dotyczące świateł umieszczanycl( .
z prawej strony pojazdów zaprzęgowych i przednich\
świateł odblaskowych tych pojazdów oraz światła tYk:"
nego roweru jednośladowego obowiązują od dlłić\ ;
1 stycznia 1965 L;
':::/,
3) przepisy § 1'72 ust. 2 i 3 obowiązują tylko w stosunkU. .
do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dritit'?
l stycznia 1965 r., z wyjątkiem . autobusów, taksówe~,;'
i dorożek samochodowych, do któryrh wymienione przę;.~,l
pisy stosuje się od dnia wejścia w ży~ie niniejszeg,o,·'.
rozporządzenia
.
4) przepisów § 173 ust. 11 pkt 3 nie stosuje się do poja~;;
dów zarejestrowanych przed dniem wejścia w życie ni",-;
niejszego rozporzqdz(·nia, jeżeli konstrukcja tych . P~7:;
jazdów nie przewidywała działania hamulców na ko,ła;;,
wszystkich osi pojazdu;
..
5) przepisy § 173 ust. 11 pkt 4 i 1 obowiązują tylko w st6~~.
sunku do .pojazdów re jestrowanych po raz pierwszyp~i.
dniu 1 styC2nia lS66 r.;
.
-:., <'~
6) przepis § 174 ust. 1 pkt 4 obowiązuje w stosunku · dó ~'
a) przyczep rejestrowanych po raz pierwszy po dili:U~
1 stycznia 1964 L,
.
b) przyczep rejestrowanych przed dniem,1 stycznia 19641'.~
- od dnia 1 stycznia 1965 L;
,.~
a przepis § 174 ust. 1 pkt 5 obowiązuje w stosunku _ao~
motocykli od dnia 1 stycznia 1965 L;
. ,
1) prze pisy § 174 ust. 4 p\t 1 obowiązują w stosunku d9:,
tylnych świateł pozycyjnych i świateł "stop" pojazdójf.~
rejestrowanych po dniu 1 stycznia lS64 r., jednak P <>7;;
jazdy zarejestrowane przed dniem 1 stycznia l~64 r::.
powinny być wyposa'lone przynajmniej w jedno tY'l~:a)
światło pOi.yCy jne po lewej stronie i jedno świaU'Q'::.
/ "stop", p::zy czym światła te powinny odpowiadać prz.t ti
pisom § 174 ust. 4 pkt 3, ust. 1 i 14;
'.
8) prLepis § 174 ust. 11 pkt 1 obowiązuje od dnia l st<
yez:<
nia 1965 L;
;."
9) przepisy § 174 ust. 13 obowiązują tylko w stosunku ' ~?~
pojazdów rejestrowanych po dniu 1 stycznia 1964r.-; · ...
10) przepisy § 171 ust. 1 pkt 1 i 5 obowiązują od data.
1 stycznia"1965 r.i
",..~-
11) przepisy § 181 ust. 3 obowiązują tylko 'w stosunku dl? ~
pojC'zdów re;estrowanych po raz p'ierwszy po dniU
1 stycznia 1965 r.;
.,""
12) prze;is § 181 ust. 4 pkt 3 lit. a) stosuje się dodhi~:'
1 stycznia 1965 L również do przyczep o ładownpśt-f
d o 1 t.;
. .' '.
13) przepisy § 181 ust. 6 obowiązują od <lnia 1 styC'Zn~ai;
1965 L;
14) przepisy § 182 ust. 2 obowiązują od dnia 1 - styczillil:';
1964 L
:~
2. Pojazdy, do których na podstawie ust. 1 nie' je~~
wymagane stosowanie wymienionych w tym ustępie p~ze?-~~
sów niniejszego rozporządzeni'. mogą jednak odpowladac-
tym przepisom.
..~
Mini3ter Komunikacji: J. Popie/as
Minister Spraw Wewnętrznych: W. Wicha
....
' -;.
.;
.:-q
,.. \ . .
j ......
. I,J
,~, : ~. ;. . ),,:.
.
::gjJeni1ik Ustaw Nr 61
543
f ~·'''''''
--=..
~
Pąz.
295 ·
Załilczniki
do Tozponądzenia Ntini- '.
Komunikacji i Spraw Wcw!lęlcznych
z dnia i października
1962 r. (poz. 295).
strów
. ~. ,
Załąc~mik
nr t.
SPIS ZNAKOW 0R0GOWYCH
1.
LIł a li.i
oslr:legawcze.
rys. II A rys. II A rys. II A -
.IVs. 1 - I znak "poprzeczny ściek lub garb",
'Ws.I- 2 znak "niebezpieczny wkręt w pwwo".
,'IV. 1 - 3 znak "niebezpieczny zilkręt w lewo",
:,Jiys. 1 - 4 znak "dwa niebezpieczne
zi1kręty
(pierwszy w
rys. II A pra-
wo)",
i·,
·:ty5. I .:- 5 znak "dwa niebezpieczne zakręty (pierwszy wlewoj",
j
;fys, 1 - 6 znak "skrzyżowanie dróg",
rys . II A -
.
:i rs. 1 - 7 tnak "przejazd kolejowy z zaporami",
J}"S. 1 -
8
znak ."przejazd kolejowy bez z"pór",
.rys. 1 - 9 znak "krzyż św. Andrzeja" przed p,zejilzdami kolejowymi jednotorowymi,
.rp. f - 9a inak "kcz}ri św. Andrzeja" przed przejazdami kolejo.
~r-y5.
~. .
wymi wielotorowymi,
10
słupek
w5każnikowy
tarczą
przed przejindem kolejowym
znaku,
i,ys. I - HM słu!*,k wskaźnikowy pr zed przejazdem kolejowym
~"
ustawiany ' na 2/'.5 odległości od przejazdu,
iys.l - lOb słupek wskaźnikowy ' przed przejdzdem . kolejowym
r'
ustaWiany na 1/3 odle!jłości od przejazdu,
~iys. 1 - 11 znak "niebezpiec1I1y zjazd",
'ry.$. I :- 12 znak ,,;zwężenie jezdni!',
'rys. I - 13 znak "ruchomy most",
.I'Y$. I - 14 'Znak: "roboty na drodze",
rys. I _ 15 znak "śliska jezc!nia",
.tyS. , I - 16 znak .. przejscie przez jezdnię",
;rys. I -" 17 znak "dzieci",
!.tyso- I - 18 i 18a znak "uwaga na zwierzęta",
'TY.s. l - 19 znak "skrzyźowanie z drogą nie posiadającą pierw~l"
.
szel;stwa luzejardu", .
PtYs.' 1 - 20 mak "ruch dwukierunkowy na jezdni o ruchu jedno"
kierunkowym",
ł'·ys. I ...;.. 21 znak .. tramwaj",
.rys. l - 22 ' znak "nisko przelafujące samoloty",
:l.ys, l - 23 znak "inne niebellpieczeRstwo",
ji:~.. '1 - .24 amak "uwaga na drogę z pi-erwszeństwem przejazdu".
I
I -
rys. II A -
ustawiany pod
ry,s. n A rys . II A rys. n A rys. II A rys. Ił A rys . II A rys. iI A rys. H A rys. II A -
12
13
14
... ... melrów .. , .
zntlk ,;zdkaz wj?lOU pojilvAlów o całkowitej wysokości ponad ...... metrów",
16 znak "zakaz wjil/du pojilzdów o ciężmze całkowi
tym ponad ...... ·, tm",
17 zn a k "z,lka z wjil l' du pojazdów o na.c isku osi więks.zym n fi. ...... t()n'·.
18 znak n09.ranici el~ j e ,szybkosci",
l8a znak "koniec ogr d njcz€ni~ s z ybkości" .
19 znak "zatrzymanie się pn'eo. skrzyzowaniem {stop)",
20 zllak "S tój! Urząd Celny",
21 znak. "O(;fdniclenie l'a! n ymaoia lub postoju",
21 a 7f1Rk "z ć. kaz zcllrzymy'" ania się",
22 zllak "plerv·;szenslwn r t' chu dla pnjazdów nad jddżających z przeciwka",
23 znftk "zilkaz t:iywilnia sygnałó'w dżwiękowych",
23a znak "koniec Z<1k ~7 1 : używclnia sygnałów dźwię
kowyc""
15
B. Znaki naka .z u
rys . U B - 1
la wak "obowiązujący kierunek jazdy - w prawo",
rys. lIB - 2 i 2a znak "obowiązuj<;cy kiHUJlek j"zdy - w lewo",
w prawo
rys . U B - 3 mak "Q1Jnw'iqwjtjcy kjNnn-ek jttr.tly lub lew Q",
rys. U B - 4 zn<"k "QllOWiązując)' kieltJll€k jojZCAy - pro:stc:l" (wjazd
na d ro([ę - jezdnię jed n okierunkową).
rys. II B-S zniJk ~o!Jow;ązujący kierunek jazdy - początek odcinka je.zdni .i~rlnokiefllllkowej lub ki-=runćk obl"'"
dż"nia wysE:pki",
rys. n B - 6 w ak .. ruch ukręin y",
rys . I! B - 7 zn rrk ..druga tylko dla rowerów".
HI. blilki
II.
Znaki wyrażające zarządzenia hezwzględne.
A. Znaki zakazu
1fos: HA -.;. t
zn ak ,,7.iJkaz ruchu ~zelkich pojazdów",
2 znak "zakaz wjazdu wszellckh pojazdów",
.WI. HA- 3 znak ,,2<1kaz skrętu 'w lewo",
'J:Y$' I I A - 3a znak "l!:akaz skrętu w prawo",
f}ts. , II A -4 znak "zakaz wyprzedzauia",
tyś. nA- .(a znak "koniec zakazu wyprzedzania",
I l A - 5 znak " zakaz wyprzedzania przez samochody
rys; II A .:-
;rys.
cię
dowvch z wy j4tkiem motocykli bez bocznych wózków", .
·r,y.s, II A 7 ZIlilk "zakaz wja ~ du motocykli bez bocznych wózkó"'.v",
rys. ·1I A.,.... 8 . znak "zakaz wjazdu wszelkich poj a zdów samochodowych",
'
II A 9 znak "zakaz wjazdu samochodów cięźarowych o cię
żarze ca lkowitym ponad ... ... ton",
II A-ID mak "zakaz wjazdu ciągnikąw rolili.czych",
,rp. 11 A - I I znak . "z iłkaz wjazdu samochodów ciężarowych
z przyczepami",
tYli.
JYs;
oi," 1.
.
i'Rromłnc je.
g
9
rys. Jll A -
ID
1
2
3
4
s
6
.}
rys . mA - II
rys. m A :-- 12
znak "pos!.ój",
zna k ,,~Zpildl",
znak "punkt opatrunkowy",
znak "stacja . obsługi",
znak "telefon' ,
Z/ldk ,,~tacja benzynQwa (paliwowa)"
znak "obozowisko (ca mping)",
z.ndk ,,<Jro~d bez przejólz<lu ("ślepa'T',
ulak "pierwszel1stwo ruchu na zwęzonym odell\ku droqi"
znak "kon'iec ruchu dwukierunkow~go na jezdni
o ruchujednok.ierunkowrm",
znak "droga ;z pierw,szelistwem przeja zdu",
znak "koniec pierwsze/1stwa prw jazdu" .
B. Tablice przed drogowskllzami, drogowskuzy i
tabl'ice
kicTunkotce
rys. IIlB-1 ta blica przed drogowskazem,
rys. IIlB-2 dro gowskaz,
rys. IlIB - .3 tablica k ierunkowa.
C. Tablice m iejscowości orQZ tablice. i znaki $z"II: ·~·w dl'ogc tcych
rys. lU C rys . II! C rys. III C rys. Ul C -
l
2
3
4
tahlica miejscowości,
t"blica szlaków drogowych,
znilk szluku dlOgowego,
znak z nlimere'lU drogi międzynarodowej .
Zał~cmik Dr
2.
WARUNKI WYDAWANIA PRAW JAZDY GŁUCHONIEMYM I GŁUCHYM
Prawo jazdy na
prowad2JE!nie samochodów osobo-
WYch i łnotocykli może otrzymać głuchoniemy lub głuchy,
~tąz: Y
rys. IHArys . HlArys. IlTArys. l l I A rys. mArys . m A rys. lTlArys. IIIArys . lIJA-
żiir~we",
s. I I A - Sa chody
znak "koniec zakazu wyprzedzania przez samo•.&
'
Clę'ż,Ho '.\'e",
n's, nA- 6 ' znak "zdkiiz wjazdu wszelkich pojazdów samocho-
~a Wieł'iljące
A . .Znaki informl1cYinli!
..'
'>1..
zn~k "zakaz wj<
lzdll p o jazdów zaprzęgowych",
znćl k nZd kaz "ł ja:zrlu ro\\ c ró\v",
znak: "z<'k a z wjazdu pojazdów o szerokości ponad
jest zrzeszony w Polskim Związku Gluchych.
2. Do podania o wydanie prawa jazdy głuchoniemy Wb
głuchy powinien dołączyć;
: '1) dwie jednakowe fotografie (bez nakryda głowy) nie pod. ' klejone o wymiarach 4 X 6 cm;
-' 2J dowód odbycia z wynikiem pomyślnym 'Odpowiedniego
przeszkolenia (§ 196 i § 197 rozporządzenia); jeźeli nie może uzyskać prawa jazdy bez 'Odbycia tego przeszkolenia;
3) świadectwo lekarskie stwierdzające, że stan jey'O zdrowia kwalifikuje go mimo upośledzenia słuchu do prowa'dzenia sdlll'JChodu 'Osobowego lub motocykla;
4) zaświadczenie Polskiego Związku Głuchych stwierdzające, że głuchoniemy lub głuchy ubiegający się o prawo jazdy
~
r
'.
. . '.
.{-~
"~
.7;
.~-
DzIennik Ustaw Nt 61
a) zrzeszony jest w Polskim Związku Głuchych,
b) został zakwalifikowany przez Polski Związek Głu
chych do ubiegania się {) prawo jazdy na kierowanie
samochodem osobowym lub ' motocyklem.
3. Przy sprawdzaniu kwalifikacji fachowych głuchonie
mego lub głuchego ubiegającego się o prawo jazdy na kierowąnie samochodem osobowym lub motocyklem w komisji
egzaminacyjnej bierze udział jako tłumacz przedstawiciel
Polskiego Związku Głuchych.
'
4. Samochody osobowe 'oraz motocykle, którymi kierują głuchoniemi lub głusi, powinny być dodatkowo zaopatrzone w lusterka umieszczone w taki sposób, ażeby prowadzący samochód lub motocykl mógł widzieć drogę poza
sobą, a mianowicie
1) samochód osobo'V"y powinien oyć zaopatrzony niezależnie od lusterka ~ umieszczonego wewnątrz .samochodu
w dodatkowe luste'rko umieszczone na zewnętrznej stronie samochodu;
2) motocykl powinien być zaopatrzony w lusterko umiesz-
czone na kie'rownicy z lewej strony w sposóbumożll~ii
,');"1
wiający obserwację drogi za pojazdem.
'
:-
5. Samochód osobowy i motocykl, którym kieruje gj~":,
choniemy lub głuchy, . powinien być zaopatrzony n.iezale2i~
nie od tablic rejestracyjnych lub tablic ze znakamipróbp.~~
mi w znak rozpoznawczy - tarczę w kształcie półkola ktP~'
loru żółtego o promieniu 55 mm; znak rozpoznawczy p0W:i';; ,
nien być umieszczony z tyłu pojazdu nad tylną tąblitąr~~
jestrac,yjną ?raz złąc~ony z górną krawędz~~ tej tabl~j
w takI sposob, aby me wpłynął na czytelno5c znaku retęP~
stracyjnego.
6. W prawie jazdy wydanym głuchoniememu lub głUit
chemu należy umieścić odcisk pieczęci z napisem "GłuchQ~:'
niemy" lub "Głuchy" oraz zamieścić adnotację: ,',upr,awnro;2
ny do kierowania samochodem osobowym odpowiednia ozna~
czonym" lub "uprawniony do kierowania ' sa-mochodem ~" ~
bowym
, motocyklem odpowiednio oznaczonvmi" albo~
"uprawniony do kierowania motocyklem odpowie-dni o ' O!1.M,:~
c z onym'';.
'''~j
'<;t
~ . _.~ '..;.$-
D ZI EN N I K USTAW
POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ
Warszawa, dnia 30 listopada 1962 r.
Nr 61
TRESC
Poz.:'
ROZPORZĄDZENIE
295 -
Ministrów Komunikacji i Spr.a w Wewnętrznych z dnia 1 paźdzIernika 1962' r. w sprawie ruchu
na drogach publicznych, •
• '
505
•
295
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRÓW KOMUNIKACJI I SPRAW
z dnia l
października
WEWNĘTRZNYCH
1962 r.
w sprawie ruchu na drogach publicznych.
Na podstawie art. 14 pkt 1, art. 17 ust. 3 i 4 oraz art. 20
ust. 2 i5 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. o, bęzpieczeń
stwie .i porządku ruchu na drogach publicznych (Dz. U.
Nr 53, poz. 295) zarządza się, co następuje
CZĘśC I
-Ruch drogQwy.
DZIAŁ
I
Przepisy wstępne.
Załącznik , nr~~
1
WARUNKI WYDAWANIA PRAW JAZDY
"
~ /.
\
Paz. 29;f.
544 -
< ,,;
:' .
~
~i'~
;
• I
1. W celu otrzymania prawa jazdy ubiegający się o nie
powinien wnieść do 'właściwego do spraw komunikacji organu prezydium powiatowej rady narodowej podanie na
druku według ustalonego wzoru i okazać dowód osobisty;
żołnierze w czynnej służbie wojskowej zalączają do podania odpowiednie zaświadczenie jednoslki wojskowej.
2. Ubiegający się o prawo jazdy powinien dołączyć do
podania
1) dwie jednakowe fotografie (bez nakrycia głowy) nie podklejone o wymiarach 4 X 6 cm; ' .
2) zaświadczenie zakładu. leczniczego stwierdzające, że
ubiegający się o prawo jazdy p.o siada odpowiedni stan
zdrowia oraz znajomość zasad udzielania pierwszej pomocy ofiarom wypadków;
3) wyrażoną na piśmie zgodę rodziców lub opiekunów na
ubieganie się o prawo jazdy ieżeli ubiegający się
jest niepełnoletni.
3. Niezależnie od załączników wymienionych w ust. 2
., ubiegający się o prawo jazdy powinien do podania dołą
czyć
1) w razie ubiegania się o prawo jazdy kategorii I
a) dowód ukończenia z wynikiem pomy~lnym kursu dokształcającego,
,
b) dowód odbycia wymaganej praktyki zawodowej;
2) w razie ubiegania się o prawo jazd y kategorii II
a) załączniki wymienione w pkt 1 albo
b) dowód odbycia 3-letniej praktyki zawodowej jako
kierowca z prawem jaz.dy kategorii- ciągnikowej;
3) w razie ubiegania się o prawo jazdy kategorii III
a) dowód. ukończenia zasadniczej szkoły zawodowej kierowców samochodowych lub
_bl dowód ukończenia kursu kierowców i odbycia praktyki w prowadzeniu i obsłudze pojazdów samochodowych albo
c) dowód odbycia 2-letniej praktyki zawodowej jako
kierowca z prawem jazdy kategorii ciągnikowej bądż
d) dowód odbycia' odpowiedniego przeszkolenia;
4) w razie ubiegania się o prawo jazdy kategorii IV oraz
kate.g orH ciągnikowej - dowód odbycia ojpowiedniego
przeszkolenia;
.'
5) w razie ubiegania się o prawo jazdy kategorii Vb - zaświadczenie zakłildu leczniczego stwierdzające, że ubiegający się o prawo jazdy może prowadzić odpowiedni
pojazd specjalnie przystosowany do możliwości prowadzenia go przez ubiegającego się,
:-
·1·~.'
4. Osoby ubiegające się o prawo jazdy kategorii ~
L IV bez odbycia prz~szkolenia oraz kierowcy niezawo~q~(j~
kierujący pojazdami samochodowymi, którzy ubiegają ,c' sW
o prawo jazdy kategorii II lub I, oprócz załączników wym'ie'"-;i
nionych w ust. 2 dołąc~ają do podania załączniki stwierdźą~~
jące, że osoby te odpowiadają warunkom wymienionym ·;WJi
§ 204 ust. 1 lub 2 rozporządzenia,
.-"'j
5. Obywatel polski ubiegający się o prawo jazdy .P9:S
przyjeździe z zagranicy na podstawie prawa jazdy wyd~ne~
go za granicą dołącza do podania - oprócz załącznik6Wj
wymienionych w ust. 2 - prawo jazdy wydane za grankłi.;'
6. Żołnierze w czynnej służbie wojskowej ubiegający,;
się o prawo jazdy składają wypełnione druki podań, wr.ą~.
z załącznikami w jednostce wojskowej, która przekazuje·..
właściwej komisji egzaminacyjnej; organ do spraw koni~;;'
nikacji prezydium powiatowej rady riarodowej wła~ciWt;f
ze ,":zględu n~ ~iejs{:e ~ostoj~ j~dnostl~i wojsko,,:,ej po :ołr~!
mamu z · komiSJI egzammacYJneJ podan (akt eWIdencYJllY(:~Ji
kandydatów na kierowców wojskowych łącznie ZPFotO.k~
łem przeprow.adzonego egzaminu kandydatów wy'stawi prawli.!
jazdy, akta ewidencyjne tych kierowców zaś popotwiEii',i'l
dzenIu przez nich na podaniach odbioru praw jazdyzatrzy.:~,
ma u siebie.
"
7, Po stwierdzeniu, że ubiegający się o prawe jaz(łt"l
odpowiada warunkom dopuszczenia go do egzaminu" a ' nię;
zachodzą p~zeszkody wymienione w § 210 ust. 7 i 8 tozp:~~.
rządzenia, właściwy do spraw komunikacji organ prezydiu:~
powiatowej rady narodowej wezwie ~~ubiegającego-się Jl~
przedłożenia dowodu uiszcz-enia opłaty egzamini;lcyjnej or'~
wyznaczy termin i miejsce egzaminu.
'
. ;-
8. Na podstawie dodatniej oceny przez komisję egZ4f;
minacyjną kwalifikacji fachowych ubiegających się o praw;~'
jazdy właściwy do s '(raw komunikacji organ prezydium , P~
wialoowej rady narodowej wyda prawo jazdy · odpowiedni.ef
ka teg or ii.
,~~:.~
9, Jeżeli ubiegający się o prawo jazdy posiadał dotyeb;:...
czas prawo jazdy innej kategorii, właściwy do spra"'k~
munikacji organ prezydium powiatowej ' rady narodowej ~ ~
dając nowe prawo 'jazdy wycofa jednocześnie prawo ja"zc~
wydane poprzednio,
,
. ,'~~
10. W razie stwierdzenia, że ubiegający się Q prawC;;
jazdy nie dopełnił warun!ców 'w ymienionych w ust 7, wl(ł~~
ściwy do spraw komunikacji organ prezydium powiato~&~
rad y na r o..d owej wyda decyzję oc1mawiającą dopuszczentą;
go do E'ClzamiTlu lub odmówi wyd:mia prawa jazdy.
'i"
T/oczono z polecenia Prezesa Rilnv },1inistrów w Zakl"dilrh Cr'"r ;c7r"rf. . T~ "' 'Ząm,
,.
i'-
-::.~~
,. H
Warszawa, ui. Tan;ka 3,
'. '::.:~
-----.;...""i
2565
','
' :';;!
I
.:-";.. '
~'~~·i~~'~·
::.;...~
; :>~
. ,jjJ