Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych oraz uporządkowaniu niektórych spraw, związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego.

1.

Sprzedaż państwowych nieruchomości rolnych, nadawanych dotychczas w trybie dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej

(Dz. U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13) oraz dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem

Odzyskanych i byłego Wolnego Miasta Gdańska

(Dz. U. z 1946 r. Nr 49, poz. 279 i z 1947 r. Nr 66, poz. 410) dokonywana będzie na zasadach niniejszej ustawy.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy działek budowlanych oraz położonych w miastach i osiedlach

gospodarstw warzywniczych i ogrodniczych przeznaczonych do sprzedaży stosownie do

przepisów ustawy z dnia 28 maja 1957 r. o sprzedaży przez Państwo domów mieszkalnych i działek

budowlanych

(Dz. U. Nr 31, poz. 132).

1.

Nabywcami nieruchomości rolnych mogą być

1)

osoby fizyczne posiadające kwalifikacje praktyczne lub teoretyczne do prowadzenia

gospodarstwa na tych nieruchomościach; kwalifikacje tych osób podlegają sprawdzeniu

w trybie określonym w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o obrocie nieruchomościami rolnymi

(Dz. U. Nr 39, poz. 172);

2)

społeczne i spółdzielcze organizacje rolnicze.

2.

Posiadanie kwalifikacji określonych w ust. 1 pkt 1 nie jest wymagane do nabycia działki

o powierzchni do 5.000 m

1.

Pierwszeństwo do nabycia nieruchomości mają

1)

robotnicy rolni, zatrudnieni w nieruchomościach przeznaczonych do sprzedaży;

2)

dotychczasowi użytkownicy nieruchomości spośród bezrolnych lub małorolnych;

3)

społeczne i spółdzielcze organizacje rolnicze;

4)

repatrianci powracający do kraju na podstawie umowy zawartej w dniu 25 marca 1957 r.

pomiędzy Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Związku Socjalistycznych

Republik Radzieckich w sprawie terminu i trybu dalszej repatriacji z ZSRR osób narodowości

polskiej;

5)

osoby, które w zamian za nieruchomości rolne wywłaszczone na cele realizacji narodowych

planów gospodarczych nie otrzymały nieruchomości zamiennych;

6)

bezrolni oraz małorolni na uzupełnienie posiadanych przez nich gospodarstw rolnych.

2.

Pierwszeństwo służy w kolejności podanej w ust. 1.

Obszar gruntu nabywanego przez osobę fizyczną łącznie z obszarem gruntów, które stanowią

już wyłączną własność nabywcy lub jego udział we współwłasności, nie może przekraczać

15 ha, a jeżeli nieruchomość rolna ma ze względu na rodzaj użytków rolnych charakter

gospodarstwa hodowlanego - 20 ha.

Minister Rolnictwa w porozumieniu z Ministrem Finansów określi zasady i tryb ustalania

ceny sprzedażnej nieruchomości rolnych oraz warunki jej spłaty.

1.

Sprzedaż nieruchomości prowadzi Bank Rolny.

2.

Sprzedaż następuje w formie aktu notarialnego.

3.

Kandydatów na nabywców ustala organ administracji rolnej prezydium powiatowej rady

narodowej na wniosek Banku Rolnego, przedstawiony po zasięgnięciu opinii czynnika

społecznego.

1.

Nie spłacona część ceny sprzedaży podlega zabezpieczeniu przez wpis hipoteki, w wysokości

odpowiadającej tej części, w księdze wieczystej sprzedawanej nieruchomości.

2.

Jeżeli nieruchomość nie ma uregulowanej księgi wieczystej lub jeżeli księga wieczysta

dla tej nieruchomości zaginęła albo uległa zniszczeniu, właściwy sąd zakłada księgę

wieczystą nieruchomości na wniosek Banku Rolnego. Zabezpieczenie nie spłaconej części

ceny następuje w sposób wskazany w ust. 1.

3.

Biuro notarialne, które sporządziło akt sprzedaży, obowiązane jest łącznie z wnioskiem

o ujawnienie zmiany własności nieruchomości zgłosić wniosek o zabezpieczenie nie spłaconej

części ceny.

Szczegółowe przepisy w sprawie oprocentowania nie spłaconej reszty ceny oraz trybu

postępowania przy sprzedaży nieruchomości wyda Minister Rolnictwa w porozumieniu z

Ministrem Finansów.

1.

Nieruchomości rolne i leśne, objęte we władanie Państwa do dnia wejścia w życie niniejszej

ustawy, przejmuje się na własność Państwa bez względu na ich obszar, jeżeli znajdują

się one nadal we władaniu Państwa lub zostały przekazane przez Państwo w użytkowanie

innym osobom fizycznym lub prawnym. Nieruchomości te przejmuje się bez odszkodowania,

a długi i ciężary zabezpieczone na tych nieruchomościach umarza się, z wyjątkiem służebności

gruntowych, których utrzymanie w mocy uznane zostanie za niezbędne.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy gruntów wymienionych w art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o uchyleniu dekretu z dnia 9 lutego 1953 r.

o całkowitym zagospodarowaniu użytków rolnych

(Dz. U. Nr 39, poz. 173) oraz gruntów objętych we władanie Państwa na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych

dla realizacji narodowych planów gospodarczych

(Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31).

3.

O przejęciu nieruchomości rolnych na własność Państwa orzeka organ administracji rolnej

prezydium powiatowej rady narodowej, a o przejęciu nieruchomości leśnych - rejon lasów

państwowych. O uznaniu służebności za niezbędne orzeka organ właściwy do wydania orzeczenia

o przejęciu nieruchomości na własność Państwa.

4.

Postępowanie sądowe o przywrócenie posiadania lub wydanie nieruchomości określonych

w ust. 1 podlega umorzeniu, a nie wykonane tytuły egzekucyjne zasądzające te roszczenia

są pozbawione skutków prawnych.

1.

Byli właściciele nieruchomości określonych w art. 9, którzy osiągnęli granice wieku

mężczyźni 65 lat, a kobiety 60 lat, bądź też stali się inwalidami, jeżeli objęte we

władanie Państwa nieruchomości stanowiły podstawę ich utrzymania - mają prawo do renty

starczej lub inwalidzkiej, a członkowie ich rodzin do renty rodzinnej wraz z dodatkami

i świadczeniami w naturze określonymi w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników i ich rodzin.

2.

Podstawę wymiaru renty określi Rada Ministrów na wniosek Ministra Pracy i Opieki Społecznej.

3.

Szczegółowe przepisy co do zasad przyznawania, ustalania wymiaru i wypłaty rent oraz

trybu postępowania określi w drodze rozporządzenia Minister Pracy i Opieki Społecznej.

4.

Przepisy ust. 1-3 nie mają zastosowania, jeżeli właściciele nieruchomości określonych

w art. 9 nabyli te nieruchomości na podstawie przepisów o wykonaniu reformy rolnej

lub osadnictwa rolnego i nie uiścili całej ceny nabycia.

Nieruchomości rolne i leśne, należące do osób, które dopuściły się odstępstwa od narodowości

w czasie wojny 1939-1945 r., objęte przez te osoby w posiadanie od dnia 23 lipca 1950 r.

do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, zwalnia się spod zajęcia, dozoru i zarządu.

1.

Uznaje się za wygasłe uprawnienia byłych właścicieli (współwłaścicieli) nieruchomości

ziemskich, przejętych na własność Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy

rolnej

(Dz. U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13), do otrzymania gospodarstw rolnych w myśl art. 17 tego dekretu.

2.

Przepis ust. 1 nie dotyczy przypadków, gdy byli właściciele (współwłaściciele) przejętych

na własność Państwa nieruchomości ziemskich wprowadzeni już zostali w posiadanie gospodarstw

rolnych.

Umarza się długi i ciężary zabezpieczone na nieruchomościach przejętych na własność

Państwa na podstawie dekretu z dnia 28 listopada 1945 r. o przejęciu niektórych nieruchomości ziemskich

na cele reformy rolnej i osadnictwa

(Dz. U. Nr 57, poz. 321) oraz dekretu z dnia 27 lipca 1949 r. o przejęciu na własność Państwa nie pozostających

w faktycznym władaniu właścicieli nieruchomości ziemskich, położonych w niektórych

powiatach województwa białostockiego, lubelskiego, rzeszowskiego i krakowskiego

(Dz. U. Nr 46, poz. 339), z wyjątkiem służebności gruntowych.

Uznaje się za wygasłe uprawnienia repatriantów do otrzymania państwowych nieruchomości

rolnych, przysługujących im stosownie do umów międzynarodowych w zamian za mienie

pozostawione poza granicami Państwa, jeżeli do dnia wejścia w życie ustawy nie zostali

wprowadzeni w posiadanie takich nieruchomości.

1.

Prawo do otrzymania państwowych nieruchomości rolnych na własność w drodze nadania

na podstawie przepisów dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej

(Dz. U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13) oraz dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem

Odzyskanych i byłego Wolnego Miasta Gdańska

(Dz. U. z 1946 r. Nr 49, poz. 279 i z 1947 r. Nr 66, poz. 410) przysługuje osobom, które użytkują te nieruchomości w dniu wejścia w życie ustawy.

2.

Do kategorii osób określonych w ust. 1 należą

1)

posiadacze nieruchomości, w stosunku do których wydane zostały orzeczenia komisji

ziemskich o nadaniu im nieruchomości, chociażby orzeczenia te nie były jeszcze prawomocne;

2)

osadnicy i repatrianci wprowadzeni we władanie nieruchomości przez organy administracji

rolnej, z wyjątkiem dzierżawców oraz osób użytkujących grunty na podstawie umów o

zagospodarowaniu.

1.

Traci moc dekret z dnia 28 listopada 1945 r. o przejęciu niektórych nieruchomości ziemskich

na cele reformy rolnej i osadnictwa

(Dz. U. Nr 57, poz. 321), art. 5, 6 i 7 dekretu z dnia 27 lipca 1949 r. o przejęciu na własność Państwa nie

pozostających w faktycznym władaniu właścicieli nieruchomości ziemskich, położonych

w niektórych powiatach województwa białostockiego, lubelskiego, rzeszowskiego i krakowskiego

(Dz. U. Nr 46, poz. 339) oraz art. 43 dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze

Ziem Odzyskanych i byłego Wolnego Miasta Gdańska

(Dz. U. z 1946 r. Nr 49, poz. 279 i z 1947 r. Nr 66, poz. 410).

2.

Jeżeli jednak byli właściciele nieruchomości ziemskich, przejętych na własność Państwa

na podstawie przepisów dekretów wymienionych w ust. 1, wprowadzeni zostali w posiadanie

nieruchomości państwowych w związku z ich uprawnieniem do otrzymania nieruchomości

zamiennych - nadaje się im te nieruchomości zamienne stosownie do wymienionych przepisów.

3.

Byli właściciele (współwłaściciele) nieruchomości ziemskich przejętych na własność

Państwa na mocy przepisów wymienionych w ust. 1 mają prawo do renty na zasadach określonych

w art. 10. Nie dotyczy to jednak przypadków, gdy właściciele (współwłaściciele) otrzymali

nieruchomość zamienną lub gdy w myśl ust. 2 przysługuje im uprawnienie do otrzymania

takiej nieruchomości.

1.

Traci moc art. 7 dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw

związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym

(Dz. U. z 1955 r. Nr 18, poz. 107 i z 1957 r. Nr 39, poz. 174).

2.

Osoby, które do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy objęły w posiadanie nieruchomości

państwowe w związku z ich uprawnieniem, wynikającym z art. 7 dekretu wymienionego

w ust. 1, otrzymują je na własność w trybie i na zasadach tego dekretu.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.