Ustawa z dnia 22 maja 1958 r. o popieraniu melioracji wodnych dla potrzeb rolnictwa.

Ustawa normuje sprawę melioracji wykonywanych dla podniesienia produkcji rolnej.

1.

W rozumieniu ustawy

1)

do urządzeń melioracji podstawowych zalicza się

a)

regulacje rzek i potoków oraz kanały (otwarte i kryte) odwadniające i nawadniające

o szerokości regulacyjnej dna powyżej 1,5 m w ich dolnym biegu, jak również rurociągi

o średnicy powyżej 1 m,

b)

zbiorniki wodne dla celów rolniczych,

c)

obwałowanie urządzeń, wymienionych pod lit. a) i b),

d)

budowle regulacyjne, piętrzące i komunikacyjne na urządzeniach wymienionych pod lit.

a), b) i c),

e)

stacje pomp,

2)

do urządzeń melioracji półpodstawowych zalicza się

a)

regulacje cieków naturalnych i cieki sztuczne (rowy i kanały otwarte i kryte) odwadniające

i nawadniające o szerokości regulacyjnej dna powyżej 0,6 do 1,5 m oraz rurociągi o

średnicy powyżej 0,4 do 1,0 m,

b)

rowy odpływowe ze zdrenowanych gruntów - poza obszarem drenowania lub inne rowy odpływowe

- poza obszarem meliorowanym,

c)

budowle regulacyjne, piętrzące i komunikacyjne na urządzeniach wymienionych pod lit.

a) i b),

3)

do urządzeń melioracji szczegółowych zalicza się mniejsze urządzenia, jak

a)

regulacje cieków naturalnych i cieki sztuczne (rowy i kanały otwarte i kryte) odwadniające

i nawadniające o szerokości dna do 0,6 m, a rurociągi o średnicy do 0,4 m,

b)

groble na kwaterach nawadnianych,

c)

drenowania rurkowe i krecie,

d)

deszczownie,

e)

stawy rybne,

f)

zagospodarowanie meliorowanych łąk, pastwisk i nieużytków przeznaczonych na łąki i

pastwiska,

g)

budowle regulacyjne, piętrzące i komunikacyjne na urządzeniach wymienionych pod lit.

a), b), c), d) i e).

2.

Minister Rolnictwa na wniosek prezydium wojewódzkiej rady narodowej może regulacje

poszczególnych rzek, potoków lub kanałów zaliczyć do melioracji podstawowych, chociażby

one nie odpowiadały warunkom określonym w art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. a).

1.

Ilekroć w ustawie jest mowa

1)

o prezydiach wojewódzkich rad narodowych, należy przez to rozumieć również prezydia

rad narodowych miast wyłączonych z województw, a o prezydiach powiatowych rad narodowych

- również prezydia rad narodowych miast stanowiących powiaty,

2)

o prezydiach gromadzkich rad narodowych - należy przez to rozumieć również prezydia

miejskich (dzielnicowych) rad narodowych oraz rad narodowych osiedli,

3)

o wykonywaniu urządzeń melioracji wodnych podstawowych, półpodstawowych czy szczegółowych

- należy przez to rozumieć zarówno budowę, jak i odbudowę tych urządzeń,

4)

o spółkach wodnych - należy przez to rozumieć również związki wałowe.

2.

Za właściciela gruntu w rozumieniu ustawy uważa się również posiadacza gruntu.

3.

Zainteresowanymi właścicielami gruntów w rozumieniu ustawy są właściciele tych gruntów,

na które dodatni wpływ wywierają melioracje wodne półpodstawowe i szczegółowe, wchodzące

w skład systemu melioracyjnego.

1.

Wykonywanie melioracji wodnych podstawowych należy do Państwa, a melioracji półpodstawowych

i szczegółowych do spółek wodnych i zainteresowanych właścicieli gruntów.

2.

Na wniosek spółki wodnej, spółdzielni produkcyjnej lub większości zainteresowanych

właścicieli gruntów nie zorganizowanych w spółkę wodną, jak również na wniosek nie

zorganizowanych w taką spółkę właścicieli co najmniej połowy ogólnego obszaru gruntów

przewidzianych do zmeliorowania - Państwo może wykonać melioracje półpodstawowe i

szczegółowe za zwrotem części kosztów.

3.

Zwrot części kosztów następuje przez obciążenie na rzecz Państwa opłatami melioracyjnymi

1)

spółki wodnej - jeżeli melioracje wykonywane są na terenach objętych działalnością

tej spółki,

2)

wszystkich zainteresowanych właścicieli gruntów - w pozostałych przypadkach.

4.

Jeżeli wykonanie melioracji półpodstawowych i szczegółowych związane jest ze scaleniem

gruntów, Państwo może wykonać te melioracje także bez zgody większości zainteresowanych

właścicieli gruntów, z tym że przepisy ust. 3 mają odpowiednie zastosowanie.

5.

Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia

1)

część kosztów podlegających zwrotowi, zasady i tryb wymiaru i poboru opłat melioracyjnych

oraz terminy ich spłaty przy uwzględnieniu przepisów art. 6,

2)

zasady wymierzania datków, jakie powinni uiścić spółce wodnej jej członkowie z tytułu

obciążenia tej spółki opłatami melioracyjnymi na rzecz Państwa.

6.

Wysokość kosztu mieszanki nasion traw i roślin motylkowych w ilości niezbędnej do

zagospodarowania odpowiednią metodą 1 ha meliorowanych łąk, pastwisk i nieużytków,

przeznaczonych na łąki i pastwiska, przyjmuje się w wysokości ryczałtu określonego

przez Ministra Rolnictwa na podstawie przeciętnych cen tych nasion w skali krajowej.

1.

Wykonanie przez Państwo melioracji półpodstawowych i szczegółowych następuje na podstawie

decyzji organu administracji rolnej prezydium wojewódzkiej rady narodowej.

2.

Decyzję, o której mowa w ust. 1, organ administracji rolnej prezydium wojewódzkiej

rady narodowej wydaje w porozumieniu z organem gospodarki wodnej prezydium rady tego samego stopnia, w oparciu

o dokumentację techniczną, sporządzoną według obowiązujących przepisów z uwzględnieniem

wymogów racjonalnej gospodarki wodnej. Decyzja ta zastępuje pozwolenie wodno-prawne

przewidziane w ustawie wodnej z dnia 19 września 1922 r.

(Dz. U. z 1928 r. Nr 62, poz. 574).

3.

Wojewódzka rada narodowa uprawnienia wynikające z przepisu ust. 1 może przekazać powiatowej

radzie narodowej. W tym przypadku przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio. Nie mogą

być jednak przekazane uprawnienia z ust. 1, jeżeli decyzją, o której mowa w tym ustępie,

miałyby być rozstrzygnięte sprawy należące w myśl przepisów ustawy wodnej do zakresu działania organu gospodarki wodnej prezydium wojewódzkiej rady narodowej.

4.

Decyzję w sprawie wykonania przez Państwo melioracji półpodstawowych i szczegółowych

ogłasza się przez wywieszenie w lokalu prezydium gromadzkiej rady narodowej na okres

14 dni.

5.

Od decyzji określonej w ust. 4 przysługuje odwołanie stosownie do przepisów o postępowaniu

administracyjnym. Przepis ust. 4 stosuje się również do decyzji wydanych w II instancji.

6.

Wykonalna decyzja uprawnia wykonawcę do wejścia na grunt w celu przeprowadzenia melioracji.

1.

Opłaty melioracyjne ustala się proporcjonalnie do powierzchni tych gruntów, należących

do zainteresowanych właścicieli, na które dodatni wpływ wywierają melioracje wodne

półpodstawowe i szczegółowe, wykonane przez Państwo.

2.

Na poczet opłat melioracyjnych zalicza się wartość materiału i robocizny, świadczonej

przez spółkę wodną czy zainteresowanych właścicieli gruntów przy wykonywaniu robót,

jak również wartość szkód poniesionych przez zainteresowanych właścicieli gruntów

w związku z wykonywaniem robót melioracyjnych.

3.

Opłaty melioracyjne mają charakter opłat publicznych. Opłaty nie uiszczone w terminie

podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych. Do

opłat tych mają odpowiednie zastosowanie przepisy o zobowiązaniach podatkowych.

1.

Za szkody wyrządzone w związku z wykonywaniem przez Państwo melioracji półpodstawowych

i szczegółowych przyznaje się odszkodowanie, jeżeli wartość ich przekracza sumę 100

zł.

2.

Za szkody te uważa się

1)

straty w plonach poniesione na skutek zniszczenia zasiewów i upraw dokonanych poza

pasem szerokości 1 m od obu brzegów rowu, kanału lub innego urządzenia,

2)

straty w uprawach leśnych, jak również straty w zadrzewieniach i leśnych drzewostanach,

jeżeli pozyskane drewno zostało użyte na cele robót melioracyjnych,

3)

straty w drzewostanie sadów,

4)

straty w plonach łąk i pastwisk na skutek wycięcia darniny poza pasem obejmującym

rów czy kanał oraz teren o szerokości 1,0 m na każdym brzegu, o ile darniny tej nie

zużytkowano do urządzeń w obrębie gruntów poszkodowanego,

5)

straty w urządzeniach gospodarczych.

3.

Straty poniesione w związku z wykonywaniem melioracji szczegółowych kwalifikuje się

do szkód według ust. 2 pkt 1-3 i pkt 5 jedynie w tych przypadkach, gdy urządzenia

szczegółowe nie wywierają dodatniego wpływu na grunty danego właściciela.

4.

Za szkodę nie uważa się zajęcia gruntu pod urządzenia melioracji wodnych półpodstawowych

i szczegółowych, jeżeli właściciel gruntu odnosi korzyści z tych urządzeń.

5.

Odszkodowanie przyznaje się również za straty poniesione przez osoby, których prawa

uprzednio nabyte na podstawie ustawy wodnej zostały ograniczone lub w inny sposób dotknięte działaniem urządzeń melioracji wodnych

półpodstawowych i szczegółowych wykonanych przez Państwo w trybie określonym w art.

5.

6.

Wniosek o przyznanie odszkodowania powinien być złożony przez zainteresowane osoby,

pod rygorem utraty prawa do odszkodowania, najpóźniej w ciągu 2 miesięcy od dnia powstania

szkody.

7.

Rada Ministrów ustali w drodze rozporządzenia zasady i tryb przyznawania tych odszkodowań

oraz termin ich wypłaty.

1.

W przypadku gdy wskutek zajęcia części nieruchomości pod urządzenia melioracji wodnych

półpodstawowych lub szczegółowych nieruchomość ta nie może być racjonalnie użytkowana

na cele dotychczasowe, podlega ona na wniosek właściciela wykupowi na rzecz Państwa

na zasadach i w trybie przewidzianych w ustawie o wywłaszczeniu nieruchomości na cele

państwowe.

2.

Wniosek o wykup powinien być zgłoszony przez właściciela pod rygorem i w terminie

określonym w art. 7 ust. 6.

3.

W razie wykupu nieruchomości w myśl ust. 1 wartość gruntu zajętego pod urządzenia

melioracji wodnych zalicza się do kosztów wykonania tych melioracji.

4.

Przepisy ust. 1-3 nie dotyczą przypadków, gdy urządzenia melioracji wodnych wykonywane

są w związku ze scaleniem gruntów.

1.

Jeżeli spółka wodna, spółdzielnia produkcyjna, kółko rolnicze lub właściciele gruntów

nie zorganizowani w spółkę wodną zamierzają wykonać urządzenia melioracji wodnej półpodstawowej

lub szczegółowej we własnym zakresie, Państwo na ich wniosek może udzielić pomocy.

2.

Pomoc Państwa w przypadku określonym w ust. 1 w szczególności polega na

1)

dostarczaniu przez organ administracji rolnej prezydium powiatowej rady narodowej

odpowiedniej dokumentacji technicznej,

2)

udzielaniu kredytów zwrotnych na zasadach, które określi Minister Finansów w porozumieniu

z Ministrem Rolnictwa.

3.

Jeżeli urządzenia melioracji wodnej półpodstawowej i szczegółowej wykonuje spółka

wodna, spółdzielnia produkcyjna lub kółko rolnicze, pomoc Państwa może polegać również

na dotacji udzielonej ze środków finansowych przeznaczonych w budżetach terenowych

na popieranie czynów społecznych.

Zmiany klas gruntów, spowodowane polepszeniem się gruntów na skutek melioracji, nie

będą uwzględniane przy wymiarze podatku gruntowego i obowiązkowych dostaw przez okres

7 lat, jeżeli chodzi o grunty orne, a przez okres 4 lat, jeżeli chodzi o łąki i pastwiska

- licząc od roku kalendarzowego, w którym urządzenie melioracyjne zostało oddane do

użytku.

1.

Konserwacja i eksploatacja urządzeń melioracji wodnych podstawowych, z wyjątkiem wałów

objętych działalnością spółek wodnych i stacji pomp, należy do Państwa.

2.

Konserwacja i eksploatacja stacji pomp oraz urządzeń melioracji wodnych półpodstawowych

należy do zainteresowanych właścicieli gruntów. Konserwacja i eksploatacja wałów objętych

działalnością spółki wodnej, jak również konserwacja i eksploatacja tych stacji pomp

lub urządzeń melioracji wodnych półpodstawowych, które położone są na terenie działalności

spółki wodnej - należą do tej spółki.

3.

Prezydia gromadzkich rad narodowych określą dla każdego z zainteresowanych właścicieli

gruntów proporcjonalnie do powierzchni tych gruntów, na które dodatni wpływ wywierają

melioracje wodne, rozmiar obowiązków w zakresie konserwacji i eksploatacji urządzeń

wymienionych w ust. 2, a położonych na terenach nie objętych działalnością spółek

wodnych.

4.

W szczególnych przypadkach, zwłaszcza w odniesieniu do konserwacji i eksploatacji

stacji pomp, organ administracji rolnej prezydium powiatowej rady narodowej lub prezydium

gromadzkiej rady narodowej może wykonać część robót wymienionych w ust. 2 z własnych

środków finansowych lub udzielić pomocy w innej formie.

1.

Do konserwacji urządzeń melioracji wodnych szczegółowych obowiązani są właściciele

tych gruntów, na których znajdują się urządzenia. Jeżeli urządzenia znajdują się na

granicy gruntów, obowiązek ich konserwowania obciąża odpowiednio właścicieli gruntów

graniczących ze sobą. W szczególnych przypadkach prezydia gromadzkich rad narodowych

mogą rozciągnąć obowiązek konserwacji tych urządzeń na innych zainteresowanych właścicieli

gruntów (art. 3 ust. 3).

2.

Jeżeli urządzenia położone są na terenie działalności spółki wodnej, obowiązek konserwacji

tych urządzeń należy do spółki wodnej.

3.

Obowiązek ustalony w ust. 1 nie dotyczy tych właścicieli gruntów, którym urządzenia

nie przynoszą korzyści Konserwacja takich urządzeń należy do zainteresowanych właścicieli

gruntów (art. 11 ust. 3).

Do konserwacji i eksploatacji urządzeń wodnych półpodstawowych i szczegółowych, znajdujących

się na gruntach wykupionych na rzecz Państwa w myśl art. 8, obowiązani są zainteresowani

właściciele gruntów graniczących z gruntami wykupionymi, przy czym przepis art. 12

ust. 1 stosuje się odpowiednio.

Jeżeli urządzenia melioracji wodnych półpodstawowych i szczegółowych odprowadzają

lub doprowadzają wodę z terenów rolniczych, a położone są poza tymi terenami (np.

na terenie lasów), obowiązek konserwacji tych urządzeń ciąży na właścicielach tych

gruntów, na których urządzenia się znajdują. W tym przypadku przepis art. 12 ust.

3 stosuje się odpowiednio.

1.

Prezydia gromadzkich rad narodowych ustalają terminy wykonania obowiązku konserwacji

urządzeń melioracji wodnych półpodstawowych i szczegółowych. Terminy te nie mogą przypadać

w okresie wzmożonych prac rolnych.

2.

Jeżeli właściciele gruntów nie wypełniają obowiązków, o których mowa w art. 11-14,

w terminach, rozmiarze i w sposób ustalony przez biura gromadzkich rad narodowych

- obowiązki te wykonują zastępczo biura tych rad stosownie do przepisów o postępowaniu

przymusowym w administracji.

Organy administracji rolnej prezydiów powiatowych rad narodowych sprawują bezpośredni

nadzór nad stanem urządzeń melioracji wodnych i sposobem ich eksploatacji, zapewniają

nadzór techniczny oraz w miarę możności odpłatne zaopatrywanie zainteresowanych właścicieli

gruntów w materiały niezbędne do wykonania i konserwacji urządzeń melioracji wodnych

półpodstawowych i szczegółowych.

1.

Kto niszczy lub uszkadza urządzenia melioracji wodnych, podlega karze grzywny do 3.000

złotych, jeżeli inne przepisy karne nie przewidują kary wyższej.

2.

Kto mimo upomnienia biura gromadzkiej rady narodowej nie wykonuje obowiązku konserwacji

urządzeń melioracji wodnych (art. 11 ust. 2, art. 12, art. 13 i art. 14), podlega

karze grzywny do 1.000 złotych. Jeżeli do konserwacji urządzeń melioracji wodnych

jest obowiązana osoba prawna lub instytucja państwowa, karę nakłada się na osobę,

której powierzono konserwację tych urządzeń.

3.

Niezależnie od kary określonej w ust. 1 sprawca może być zobowiązany do uiszczenia

na rzecz obowiązanego do utrzymywania urządzeń melioracji wodnych odszkodowania w

wysokości wartości wyrządzonej szkody.

4.

Orzekanie w sprawach wymienionych w ust. 1, 2 i 3 następuje w trybie przepisów o orzecznictwie

karno-administracyjnym.

Budowa urządzeń wodnych melioracji półpodstawowych i szczegółowych rozpoczęta przez

Państwo przed wejściem w życie ustawy podlega wykończeniu według zasad dotychczasowych.

Tracą moc

1)

ustawa z dnia 13 lipca 1939 r. o popieraniu melioracji wodnych dla potrzeb rolnictwa

(Dz. U. Nr 64, poz. 428),

2)

przepisy ustawy wodnej z dnia 19 września 1922 r.

(Dz. U. z 1928 r. Nr 62, poz. 574) sprzeczne z niniejszą ustawą.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.