Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 marca 1957 r. o ogłoszeniu jednolitego tekstu Kodeksu Karnego Wojska Polskiego.
Table of Provisions (102)
Statutory Text (102 Articles)
Art. 3. 1. \V sl.osunku do ska zany ch na kare sk 'e ro wa nia
do oddziału karnego zatarcie skazania na st~a)llje z moc y
prawa z c hwilą wykonania kary.
2. Warunkowe zwolnienie ska zan ych na k arę sk ierowa nia
do oddziału karnego mo ż e n a st ąp ić również przed odbyciem polowy kary.
wejścia
Art. 5.
Dekret wchodzi w życie z dniem ogłosze nia ."
Powoł a ne w niniej szym obw i~szcze niu przepi sy art. 100
i 185 Kodeksu Karnego Wojska Polskieyo oznac:wne są w jednolitym t e kś cie jako art. 93 i 169.
M in ister Obrony N arodowej : M. Spy c hal ski
Z a lą czni k do obwi p' sl.C7C· ni il Ministra
Obrony ' N a ro dow e j z dnia 29 marca
1957 r. (poz. 107).
KODEKS KARNY WOJSKA POj"SKIEGO
CZ Ę$Ć
Rozdział
OGOLNA
Art. 1. Odpowiedzialności karnej ulega ten , kto dopuszs ię czynu, zabronionego pod gro źbą kar y przez ust a wę
obo wiązującą w czasie j ego pop e łnienia.
§ 2. Kara już wymie rzona, lecz jeszcze nie wykonana,
nie ul ega wykonaniu, jeż eli w ed ług nowej ustaw y czyn, objęty
wyrokiem, n ie jes t przest ę p stwem.
§ 3. Ust aw ę, wyd a n ą z powodu wyjąlkC'wych stosunk ów
fa kty cznych, stosuje si ę do czynów, p opełnion ycb w czasie jej
mocy obowiąz ują ce j, c hoćby nawe t straciła moc z powodu
zmiany tych stosunków .
Arl. 2. § 1. J eżeli w czasie wyrok ow ania obowiązuje
. us tawa ,~I)na" n i ż w cz asie pop ełnienia przest ę p s twa, wów czas
stosuje się u sta wę no w ą, j ednak że nale ,~ y za s tosować ust awę
dawną, j eże li jest wzgl ę dniejsza dla sprawcy.
. Art. 3. § 1. Kod eks k arny wojskowy stosuje się do
wszystkich osób, podlegających jego właściwoś c i , które p op ełn i ly prZes tE;pstwo na' obszarze Pańs twa Pol sk iego ili bo na
polsk:im ' sla L1(u wodnym lub powi etrznym. Za obszar Państwa
1.
Zakres mocy obowiązująceJ ustawy karnej.
cza
D zien nil ~ Ustaw
__
Nr 22
._._-_.
._ - - - - - - - - - - - - -
Poz. 107
21 4
uw aza Slę r ówn'cż wod y wewn ę tr zne i p r zyhrzeżne o raz poArt. 13. § 1. Okoliczności, od który ch zale ży wylsza
wiel rze nad tym Ob SZil rem.
karal n ość, u w z g l ędnia się tylko wówczas, gdy sprawca '0 n ich ,
§ 2 . P rz.estępstwo uw aż a się za popel'nione na obszarze
wiedz ia ł lub powinien był wiedzi ę ć.
Pat1s twa Polskiego . na polskim st atk u wodnym lu b powietrz§ 2. Na s t ępstwa czynu, od ,k ~órych zależy w y ż s za karalnym, gdy sprawca na nim dopuścił się prz estę pn ego dzia ła nia
n ość , uwzględn i a się ty lk o wówc;zas, gdy sp rawca je przew ilub zaniec han ia a lbo gdy ta m skutek p r ze s tępny n a stąpił lub
dyw ał lub powini en b y ł prz ew i d2;ieć .
według za miaru spraw cy miał na s tąpić.
,
Art. 14. Okoliczności wpływające na ka ra lno ś ć czynu
Art. 4. § 1. Kodeks nini e jszy stosuje s i ę do osób, pod- _ uwz glę dn i a się tylko co do tej osoby , której dotyc z.ą.
leg ającyc h
jego właśc i wo ś c i, k tóre pop e łniły pnestępstwo
Art. 15. § 1. Nie podl ega karze, kto w chwili czynu z
za gr ani cą, n ieza l e 'ż n i e od przepisów, ob owiąz ują c ych w m iejpowodu niedorozwoju psy chicznego. cho rob y psychicznej lub
scu pop e łni e nia przestępstwa .
i~n ego zakł ó cenia czynności psychicznej, nie mógł rozpo znać _
§ 2. W razie skazania w Państwie Polskim osoby, ukainaczenia czynu lub pokierować sw oim po stępow a n i em.
ranej za ten czy n za gr'a'ni c ą, sąd zaliczy na poczet k.ary, we§ 2. Przepisu § 1 n ie stosuje się do przyp adku, gdy
dł u g swego uznania, karę odbytą za gran icą.
sprawca wprawił się umyślnie w stan zakłócenia cz y nno ś ci
Art. 5. Kodeks karny wojskowy stos \lje się do
. psychicznej po to. by dokonać pr z estępstwa.
al żo łni erz y Wojsk a Pol s kiego;
Art. .16. § 1. Je ż eli w chwili p opełn ienia przestr,p s tw a
b) ob ow iązanych do służby wojskowej lub pomocniczej
zdolność rozpoznania znaczenia czynu lub kierowania post ę po
z c hwilą po wołania ;
waniem była w znacznym stopn iu ograniczona , sąd m oże zac) jet1ców wojennych i zakładników, pozost ających pod
stosować nadzwy czajne złagoDzenie kary .
nadzorem adm inistracji woj skowe j;
§ 2. Przepi su § 1 nie stosuje się, gdy ogran i~zel1ie zd.oJ,
dl innych osób , w pr~yp adk ach prawem okre ś lonych.
ności jest skutk iem oDurzenia wyni ka jąceg o z winy ,spra wc y.
Art. 6. Osoba, b:orąca udział wraz z wymienionymi w
Art. 17. § 1. Nie pop ełni a pr zes tępstwa., kto dopuszcza
art. 5w p opełni e n i u prz es t ę pstwa wo jskowego, podlega kasię czynu pod wpływem
przymusu fizycznego, któremu nie
rze na mocy kod eksu karnego wojskowego.
mógł się oprze ć . .
Art. 1. W przypadkach mmeJszej wagi, gdy 7.h wola
§ 2. Naru szenie słu ż bowych obowiązków wojskowych
sp rawcy jest niezna czna, skutki czynu mało wa żne albo gdy
- p od wpływem fizy cznego przym usu. a nawet pod g r oźbą
~ ściganie prz estę p s twa w drodze postępow a nia
sąd o wego jp-st
śm ie r c i. ni e zwa lnia od odpowiedzialności k ąrne j .
ni ecelowe, mo ż e być wymi erzona z pom i n ięciem pos t':powa nia
Art. 18. § 1. Nie pop e łnia prz estęp s twa, kto dopuszcza
sądowego kara dyscyplinarna, przewidZ iana
w wojskowych
si ę czynu pod w pł ywem błędu. co do okoliczności,
należącej
p rzep isach dyscyplinarnych.
do istoty czynu, z wyjątkiem gdy chodzi o wy s t{~ p ek nieum yśl ny, a błą d był wyn ikiem n i eostro ż ności lub niedbillstwa.
R o z d z i a ł II.
§ 2. S ąd nlO'Le uwzgl ęd nić usprawiedliwioną ni eświad o
moś ć: b-ezprawll o śc i czynu, jako podst aw ę do nadz wyczaj nego
Rodzaje przestęps tw. \
zła god zen ia k ar y.
A rt. 19. § I. Nie pope łnia p r zestępstwa, kto d l,iała w
Art.. 8. P rzestę ps tw em woj tik ov.rym jest czyn , :~ 3!}j" ,)!l ;o ny
ohroAie 'koniec zn e j, odpi e rając bezp ośredni bezp-rilwny zamach
pod gr oź b ą kary w cz ę ści ' szczegó ln e j n .i niejs'wgo k odeks u.
Art. 9. § l. P r ze st.ę p s twem pospoli t Y,ll1 jes t czyn, za- na. ja kie!wlwkk dobro wła sne lub innej osoby.
§ 2. Vv' razi e prze kroczenid granic obrony koniecznej
bron iony pod g r ożbą kary w ro zdzia łach XIX - XLI c z ę śc i
są
d
'
moż
e za sto s o wać nadzwyczaj ne z ła godz e nie kary, a n awe t ~
szczególnej kode k su karnego z 1932 r.
od
kary
uwolni ć
§ 2. O d powie d z i al n o śc i karnej za prze stęps~w a urz ę dn i '
Arf. 20. § \. Nie podlega kar ze , kto dz ia ła w celu- uc hycze' we d ług rozd z i a łu XLI kod eksu karn ego z 1932 r. u l e ~Ja żo ł
nie rz, wyk onywaj ący' zlecone czynno śc i w zakresie admini - le nia b e ::. p ośr e dni c go ni cbezp ie czetis twa, grożą ceg o ci o bru wlasnprnu lu b clld 7em u, j eże li ni ebezpieczeństw a nie mo ż na by lo
stracji cywiln e j,
.
in aczej un i kn ąĆ' .
Art. 10. § 1. P rzestęps tw a wojskowe, zilgrożo ne ka r ą
§ 2. Nie dzia ł a w stanie wyż s z ej konie czn ośc i, kto ma
śmier c i lub ka r ą w i ę?·ien i a powyżej la t 5, są -z olOd ;id tTli woj szqegól ny o bov-'i ą zek n ara żania s ię na niebezp ieczeilstwo,
skowymi, zaC/ rożo ne ZilŚ in ny mi karam i zilsadn iczymi są wy9 3. Dob ro poświęconę nie mo ż e przeds ta w iać wartości
st ęp k a mi wo jskowym i,
ocz ywiści e w i f~ksz e j , niż dobro chronione.
§ 2, Pr z e st ę pstwa po spoliie, z a gro ż o ne karą ś mi e r ci lub
§ 4. W ra zie p rze kroczenia granic wyż sz ej kon i eczności ,
karą wi ęz ie nie) powY 'lej lat 5, są zbrodniClmi , zi:lgloLDne Z aŚ
sąd m oże z a s t o s ować nadzwyczajne złagodzenie kary.
. inny mi karami zasadnic zymi są wyst ępk.lm i.
'R o z d z i a ł
Art. 21. § 1. Nie podlega k a rze żołn i erz, który dop us z~
cza się czynu, będą c ego wykonaniem rozkazu w sprawach
III.
służbowych.
Zds~dy odpo'viedzialno~cl.
§ 2. Przepis § 1 n.ie ma zasto sowania, jeżeli prz estępstwo ":
wynikło wskutek przekroczenia rozkazU.
WyW powyższym przypadku sąd może zastosować n adzwystępek można po peł ni ć także nieunJyślnie, j eżeli u;;tawa wy, czajne złagodzenie kary.
raźni e tak stanowi.
Art. 22. § 1. Jeżeli przestępstwo wynikło wsku tek bezArt. 12. § 1. Pr zestę p stw o umyś ln e za chod zi nie tylko
wtedy, gdy spra wca chce je pop e łn ić , ale tak'że gdy maż li- prawnego rozkazu, odpowiedzialność karną za to prz estępstwo
ponosi ten, k to wydał taki rozkaz.
woM' sk utku przestępnego lub przestępności działania przewidu je i na lo s ię godzi.
§ 2. Jeżeli przes tępstwa nie dokonano, ten, kto wydal
rozkaz, odpowiada za usiłowanie tego przestępstwa.
§ 2. P rzestępstw o nieumyślne zachod zi zarówno wtedy,
gdy sprawca możliwoś ć skutku przestępnego prze '.V'idllj e lecz
Art. 23. § 1. Nie podlega karze żołnierz, który działa w
bezpodstawnie przypuszcza, że go uniknie, jak i wt~dy, gdy przypadku ostatecznej potrzeby w celu wymuszenia niezbęd- ....
skutku przestępnego lub przestępności działania sprawca nie nego posłuchu dla swego rozkazu, do którego wydania był
przewiduje, choć może lub powinien przewidzieć,
uprawniony, a w szczególności, jeżeli w braku innych środ~
Art. 11.
,"
Zbrodnię
można
pop e łnić
tyl ko
umy śln ie.
I
,;-
D'zjennik Ustaw Nr 22
-
ków do utrzymania niezbędn ego posłuchu zmuszo ny był użyć
broni przeciw podwładnemu, stilwiajq(emu czynny opór.
- § 2. "V razie przekroczenia l ych granic sąd mOle zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.
Rozdzia.ł
IV.
Usiłowanie.
Art. 24.
§ I.
Odpowiada za
popełnienia przestępstwa
usiłowanie,
przedsiębierze
kto w zamiarze
skierowatego zami<Hu. lecz za.działan ie,
ne bezpośrednio ku urzeczywistnien iu
mierzonego. przestQpstwa nie dol<onywa.
§ 2. Usiłowanie zachodzi równiei wtedy, gdy sprawca
nie wiecIziaJ, że dokonanie jes t iliemożliwe ze względu na
brak przedmiotu, nadającego sh; do dokonan ia na nim zami.crzonego przestępstwa, lub ze wzgl ę du na użycie środka, nie
nadającego się do wywolania zamierzonego skutku.
§ 3. Nie odpowiada za usiłowanie, kto tylko z powodu
zabobonu lub ciemnoty wierzy w skuteczność swego 'dzićtla
nia.
"Art. 25. § 1. Sąd wymierza karę za usilowanie w granicach, przewidzianych dla danego przestępslwa.
§ 2. W przypadkach określonych wart. 24 § 2 sąd moż e
tćlstosować nadzwyczajn e złagodzenie kary.
Art. 26. Nie odpowiada za usiłowanie, k,to dobrowoln ie
odstąpił od działania lub zapobiegł powstaniu sk·utku prl.es h!pn ego.
R o z d z i a ł
. j
"
Podżeganie j
V.
pomocnIctwo •
..fArt. 27: Podżegania dopuszcza się. kto inną osobę l1oJdania do popełnienia przestępsrwa.
Art. · 28. Pomocnictwa dopuszcza się, kto do pop ełnienia
p'rzestępstwa udziela pomocy czynem lub słowC'!l1.
,Art. 29. Podżegacz i pomocn ik ponoszą odpowie chialność
w granicach swego zamiaru, niezale:lnic od odpo,v i edzialności
osoby, która zamierzonego czynu dokonala hlb miGla dokonać.
Art. 30. § 1. Jeżeli pr zes tępstwa nie clokonano, podże
gacz i pomocnik odpowiadają jak za -usilowanie tego prze,I
stępstwa.
§ 2. Jeżeli przestępstwa nie usiłowano dokonać. podże
gacz i pomocnik odpowiadają jak za usiłowanie, sąd może jed"
nak zastosować do nich nadzwyczajne złagodzenie kary ' lub
ich od kary uwolnić.
§ 3. Jeżeli przelożony nakłania podwładnego do popeł
nienia przestępstwa lub podwładnemu do popeln it,nia przestępstwa udziela pomocy, to choć:by przestępstwa nie usiłowa
no dokonać. sąd nie może przełożonego mvolnić od kary.
Art. 31. § ,1. Podżegacz ani pomocnik nie odpowiada,
j eże li zapobiegł skutkom swego dzialani.a. '§ 2 . . Sąd mo ż e zastosować nadzwyczajne złagodzen ie kar y do podżegacza lub pomocnika, który starał się zapobiec
skutkom swego cIzialania.
§ 3. Przepisów § 1 i .2 nie stosuje się do t egd, kto inną
osobę nakłania do popełni e nia przest li pstwa w celu skierowania przeciwko niej post ę powania karnego.
Rozdział
VI.
Zbieg przepisów ustawy i pl'zest~pslw.
Art. 32. § 1. Jeżeli czyn zagrożony karą podpada pod
kilka przepisów ustawy, sąd stowje przepis, przewid:.Jjący naj• surowszą kar ę, co nie stoi na przeszkodzie stosowaniu kar dodatkowych. przewidzianych w innych przepisach.
§ 2. W ra zie jednoczesnego skazania za kilka przestępstw, sąd wymierza karę łączną, biorąc za podstawę kary,
wymierzone z osobna za zbiegające się przestępstwa.
Poz. ·10,11
-
§ 3. Przepis § 2 stosu je się odpowiednio także w przypadku. gdy sprawca skazany zos tal kilkoma wyrokami Zd
przestęp st wa. popelnione przed wydaniem pierv/szefJo z tych
wy roków. nIe za leżnie od tego, czy kara była wykonan.~.
Art. 33. § l. Kara łą czna nie może być niższą od najwyższej z kar, wymierzonych za poszczegolne przestępstwa,
nie może przewy ż.sz yć sumy kar wymierzonych i nie mOle
przekroczyć najwyi.szego ustawowego
wymiaru, przewidzianego dla danego rodzaju kary.
§ 2, ·Obbk kary ś·mierci nie wymierza się innej kary zasadnicze j.
§ 3. Kary dod a tkowe stosu je się. chofby j e o~ze c:wno co
do jednego ze zb i e~ających się przestępstw.
R o z d z i a ł
VII.
Kary zasadn:Czc.
Art. 3,1. Zasad niczymi karami
a} kafil śmierci,
są
o) więz;enie,
ej areszt.
Art. 35. § I. Karę śmierci wykonywa się przez rozstrze~
la nie.
§ 2. Karę śmierci , orzeczoną w s tosun ku do kobi_c t hrzemienn ych, sąd moż e zilmienić na najwyższy wymiar kury pozbawienia wolności,
Art. 35. § 1. Karę 'więzienia wymi<'Tza się w la lach
miesiącach, karę aresztu w mies i ącach i tygodniach.
§ 2. Miesiące i lata oblicza sil: według czasu kalendarzowego.
Art. 37. Kąra więzienia trwa natmniej 6 mlesięcy, najwyżej 10 lat, chyba i.e ustawa przewid uje za poszczególne
przestępstwa dłuż szą kan; więzienia.
Art. 38. § 1. Kara aresztu trwa najmniej
miesiąc, naj1 rok.
§ 2. W stosunku do oficerów sąd może orzec zam .iasŁ
aresztu karę aresztu domowego z dabzyrn pełnieniem przez
nich obowią z ków służbowych.
§ 3. W okresie skazania na k arę aresztu domowego potrąca się 50 0 /n upo sażenia -skazanego na rzecz Skarbu Pal1stwa.
§ 4. Okres aresztu domowego nie :wIicza s i ę do okresu
służby wojskowej. jednak -ciąg}ości jej nie prz erywa.
§ 5. W -razie skazania na karę więzienia i aresztu wymierza się łącznie karę w i ę zlenia, przy czym 2 dni wi ęz ienia
odpowiadają 3 dniom aresztu
wyżej
R o z cI z i a ł
VIII.
Kary dodatkowe.
Art. 39.
Karami dodatkowymi są
al utrata praw publicznych;
bl utrata obywatelskich p~i\wbonorowydł;
cl degradacja;
dl utrata prawa wykonywania zawodu;
ej przepadek mienia;
f) przepadek przedmiotów majątkowych i narzędzi;
g), nałożenie obowiązku pokrycia szkody.
Art. 40. Utrata praw publicznyrh obejmuje utratę bier- 1
n e go i czynnego prawa wyboru do ciał ustawodawczych, sa- I
morządo~ych oraz do inny ch instytucji prawa publicznego, i
udziału w wymiarze sprawiedliwości, utratę urzędów i stanc- i
wisk publicznych i zdolności do ich uzyskania, utratę posia-
danego stopnia wojskowego i powrót do st'lpn ia szeregowca ,
oraz utratę zdolności do uzyskania wyższego s topnia wojsko- i
wego.
.
. II
Art. 41. Utrata obywatelskich praw honorowych o b e J- ,
muje utmtę tytułów zaszczytnych, orderów i odznaczeń oraz !
zdolności do ich uzyskania.
~
-
._---
216
-
Poz. 107
leżn ości Służbowej, na stopień rozw oju umy słowego i cha rakArt. 42. Degradac ja obejmuje utratę po siadan ego stopnia
ter sp rawcy, na jego dotychczasowe ż ycie , tud z.ież na jego
wojskowego i powrót do stopnia szeregowca.
zachowanie sj~ po sp eł n i en i u pr zes t ęp stwa.
Art. 4~. Sąd może orzec jedną lub wi ęcej kar dodatkoArt. 50. § 1. Szczególne okolkznoś ci, ""pływające na
>wych.
Art. 44. § 1. Sąd orzeka utratę praw publicznych i oby- wymiar kary, uwz glę dnia się tylko co do tej osoby, której
dotyczą.
,
watelskich praw honorowych w razie skazania: -
§ 2. J ako okoliczności łagodzące, uwzględnia się w szczeaj na karę śmierci;
góin o ści, gdy prze s t ę pstwo zostalo dokonane
b) na karę więz ie nia za zbrodnię stanu, za prze s tępstwa
aj ze szlachetnych pobudek;
wojskowe przeciwko obowiązkowi wierności żołnier
b) przy nien ag~ nn y m dotychczasowym trybie życia;
skiej oraz za przestępstwa w polu przeciwko ludności
c) pod wpły;wem za le żn ości służbowej;
i mieniu.
d)
pod wpływem silnego wzrusz enia psychiczl1 r go;
§ 2. Sąd może orzec utratę praw publicznych i obywaej w stan ie głodu albo wskutek zb iegu ciężkich warunków
telskich praw honorowych w razie skazania na k a rę więzienja
osobistych lub rodzinnych;
za ka i,de inne prz es t ę pstwo, popełnione z chęci zysku lub infj
wsku
tek ciemnoty lub przypadkowego zbieg u okolicznych niskich pobudek.
no śc i.
Art. 45. § 1. Sąd może orzec degradację w razie skazania
§ 3. J ako okoliczności obciążające uwzględnia się w
aj za przestępstwa wojskowe;
.- szc~gólności
b) za przestępstwa pospolite, popełnione z chęci zysku
a) dokonanie prze s tępstwa, które mo że przynieś'ć szkodę
lub z innych niskich pobudek.
interesom PaiJ stwa Polskiego lub P ańs tw Sprzymie§ 2. Sąd orzeka utratę prawa wykonywania zawodu w
rzonych, cho c i aż by nie było skierowane bęzpo ś rednio
przypadkach skazania wymienionych wart. 44 w razie stwierprzeci wko tym interesom;
~,
dzenia
h) dokonanie przest ępstwa w zmowie lub w bandzie;
aj nadużycia zawodu przy pop e łnieniu prz e st ępstwa albo
ej dokonanie prz es t ępstwa z ch ęc i zysku lub z innych
b) ujawnionej przy popełnieniu przestępstwa, a grożn ej
niskich pobude k;
dla społeczeńs twa niezdolności' sprawcy do wykonyd) dekonanie prze stępstwa przy pomocy gwałtu, pod stępu
waruazawodu.
lub ze sz czególnym okruciel1stwem;
Art. 46. § 1. Sąd orzeka przepadek cał e go mienia w
ej poprz e dnią karalność.
przypadkach, określonych wart. 44 § 1.
Art. 51. § 1. Je żeli . sprawca w ciągu 5 lat po odb'jiciu
§ 2. Sąd może orzec przepadek całego lub części mienia . kary, w caloś c,i lub przynajmniej w trzeciej c z ęści, popełni
w przypadkach, określonych wart. 44 § 2.
nowe prz es tęps t wo z tych sal1'!.ych pobud ek lub na! eżące do
tego samego rodzaju, co poprzedni e, sąd może wymierzyć
§ 3. Sąd może orzec przepadek przedmiotów, pochod zą
cych bezpośrednio Ilib pośrednio z przestępstwa, Jak równie ż karę wyż.sz ą o połowę od najwyższego ustawowego wymiaru
k.ary, nie przekraczając jednak ustawowej granicy danego
narzędzi, które służyły lub były przeznaczone do jego popełrodzaju ka!'y. Jeżeli ustawa daje sądowi możność wyboru
Iliienia.
między karami więz i enia a karą aresztu, n ie można wymi erzyć
§ 4. Jeżeli przedmioty nie są własnością sprawcy, przek'
a ry aresz tu.
padek następuje tylko w przypadkach wskazanych
ustawie.
§ 2. Sąd może wymierzyć karę, wyższą o połowę od naj§ 5. Sąd może zobowiązać ska zanego, by wynagrodził
wyższego ustawowego wymiaru kary, przeWidzianego za dalle
szkody wyrządzone przestępstwem w czasie i w rozm 'arach
przes-tęp stwo, nie przekraczając jednak ustawowej granicy daustalonych w wyroku, jeżeli siosunki gospodarcze skazanego n ego rodzaju kary
.
na to pozwalają.
'
a) przełożon emu, który wspólnie z pod w ładnym p op e łnił
Art. 47. § 1. Przy karze śmierci sąd orzeka utratę praw
prz es t ępstwo albo b y ł podżega c z em lub pom~cnikiem
na zawsze.
w pr zestę pstwifil, dokonanym !'Ub usiłowan ym przez
§ 2. W innych przypadkach sąd orzeka utra tę praw na
podwładnego ;
czas od l do lat 5. Do okresu tego nie wlicza s,j ę CZC\05U, który
b) jeż.e li pop,ełniono prze s tępstwo z ooduż yc i em broni
upłyn'ął od wyroku do odbycia kliry zasadniczej, jej darowasłu ż bowej lub uRrawnień !lłu i bowy c h;
nia lub przedawnienia. Po upływi e tego okresu skazany odc) je że li prze s tępstwo dotyczyło mienia, powierzonego
zyskuje prawa wyborcze, prawa udziału w wymiarze sprasprawcy lub dost ę pnego sprawcy, z p ow orlu sł uż by
wiedliwości oraz zdolność do uzys~,ania innych utraconych
lub stosunku służb owe go;
praw.
'
dj jeż eli pr ze stępstwo przeciwko m ;eniu popełni ono na
Art. 48. § Ił Sąd mo:Z.e przywrócić ska ż anemu prawa
s,; kodę przełożonego, towarzysza broni albo kwatero- .~
wyborcze, prawa udziału w wymiarze sprawi e dliwoś c i oraz
,dawcy lub jego domowników;
zdolno ść do uzyskania innych utraconych praw po upływie
ej j e ż e li przes tępstwo popełn i ono w ob e cn ości zbiegow ipewnego okresu, w czasie którego skazany prowadził życ i e
ska publicznego.
nienaganne.
Art. 52. W przypadkach, wskazanych w ustawi e, sąd
§ 2. Okres ten, rozpoczynający się od chwili odbycia,
może zasto sow ać nadzwy cza jne zlagodzenie kary
darowania lub przedawnienia kary zasadniczej, wynos) co
aj przez wymierzenie więzienia powyżej lat 5 ' zamiast
najmniej połowę czasp, przez który trwać miała utra la praw,
kary śmierci;
jednak n ie mniej niż jeden rok.
b) p rzez wymierzenie więzienia do Jat 5 zamia~t kary więzi enia powyżej lat 5;
.
cj przez wymierzenie aresztu zamiast kary wię z. i enia do
.R o z d z i a ł IX.
lat 5.
Wymiar kary.
Art. 53. § 1. Jeżeli z a c hodzą wyj ą tk owe okoli czności ,
towarzys zące pop"łnieniu prze!ltęps L wa, sąd może, gd y uzna
Art. 49. S ą d wymierza kar ę według swego uznania . zwra- to za celowe, wyniierzyć kar ę poniżej ustawuwego wymiaru
~aJ<: c u w agę przede wszystkim na ' pobudki oraz spo,s ób dziak ary, przewidzi an ego dla danego prz es t ę p stw a, albo pon iże j
łania sprawcy i jerJo stosunek do pokrzywdzonego, stdil zauslawowej granicy danego rod:.::aju kary lub też może wymie-
v
.J
l'
. Dziennik Ustaw Nr 22
-
2t1 ~ -
Poz. 107
~------------------------~~--------------------------------------------------
rzyć karę łagodniejszego rodzaju nie przewid z ianą w przepisie
l .
u stawy dla danego przestępstwą.
§2.JeŻeli sąd uzna, że sprawca działał w interesie Pań
stwa Polskiego, Państw Sprzymierzonych albo Vi qbronie honoru Narodu lub Wojska Polskiego prz eciwko najeźdźcy lub
jego poplecznikom, może za st osować nadzwyczajne złagodze
niEci kary lub od kary uwolnić.
§ 3. Jeżeli sąd uzna, że 'oskarżony już w chwili rOzpatrywania sprawy przestał być niebezpiecznym dla istniejącego
porządku prawnego ,,-"Omoże go od kary uwolnić.
Art 54. W razie skazania na karę pozbi\wienia wolności
sąd może zaliczyć na poczet kary całkowicie lub częściowo
okres tymczasowego ares ztowania.
R o z d z i a ł
Postępowanie
z nieletnimI.
Art. 62. ' § 1. Do nieletnich w wieku od 13 do 17 lat stosuje się kary, przewidziane niniejszym kodeksem.
§ 2. Do niel etnich nie stosuje się kary śmierci.
§ 3. Do n iele tnich sąd może zastosowąć nadzwycz a jne
złagodzen ie ka.ry.
. .)
§ 4. Nie ulega karze nieletni, który po ukończeniu 13 lat,
a przed ukończeniem 17 lat, popełnił czyn, zabroniony pod
g roźb ą kary, bez rozeznania, tj. nie osiągnąwszy rozwoju
u m ysłowego . i moralnego w takim. stopniu, by mógł rozpoznać ,
znaczenie- czynu i kierować swym postępowaniem: .
R oz d z i a ł
R o z d z i a ł
X.
Art. 55. § 1. Sąd moze .orzec, że wykonanie kary pozb~
wienia wolności zawiesza się na' czas odi do 5 lat.
§ 2. War'u nkowe zawieszenie wykon ania ,kary stosuje się
da osoby, co do której - ze wzgl ę du flit jej charakter, okoliczności towarzyszące popełnieniu prz estę pstwa, ' za ch()wania
się po jego popełnieniu ' - przypuszcz "ć należy,
pomimo
niewykonania kary nie popełn.i nowego prz e~t0 p s twa.
§, 3. Warunkowe zawieszenie wykonania kary nie stosuje
się do osób, wymien ionych wart. 51.
Art. 56. § 1. Jeżeli w okresie zawieszenia kilIy skaząny
p op.ełni nowe przestępstwo lub nie wykona obowiązku po-.
krycia szkody, sąd zarządzi wykonanie zawieszone i kary.
§ 2. Zarządzając wykonanie zawieszon e j kary, sąd może
ją podwyższyć, nie więcej jednak niż o p ołowę.
Art. 57. JeżelL w ciągu 3 miesi ę cy po u'pływie okresu za"
wieszenia sąd nie zarządzi wykonania ki1rY, ' skaz mie uważa
się za niebyle, a ~kazany odzyskuje prawa wyborCZEj, . prawo
udziału w wymiarze sprawiedliwości oraz zdolność do uzyskania innych praw utraconych.
ze
,
R o z d z i' a ł
XI.
Odroczenie wykonania i darowanie kary w cZ.a sie woj!1Y.
f'
XIII.
Przedawnienie.
Warunkowe . zawieszenie Wykonania, kary.
-
XII.
Art 58. § 1. Wykonanie orzeczonej w stosunku do ~oł
nierza kary pozbawienia wolności bez utraty praw publicznych sąd może odroczyć do chwili zakończenia działań wo- , jennych.
§ 2. W przY1ladku określonym w § 1 skazany zostaje
skierowany celem odbywania dalszej służby wojskowej do
oddziału karnego.
. Art. 59. § 1. Jeżeli skazany w okresie przebywania w
oddziale karnym i w walkach z wrogiem da dowody wyjąt
koWo wzorowej i ofiarnej służby lub biorąc udział w walkach
z wrogiem da dowody bohaterstwa albo zostanie raniony, sąd
może na wniosek dowództwa oddziału karnego darować skazanemu orzeczoną karę.
§ 2. W przypadku określonym w § t, zwłaszcza wobec
poległy ch w walce, skazanie uważa się za nie byłe. '
Art. 60. Jeż e li skazany w okresie przebywi.\nia w oddziale k a rnym zachowuje się niew! aściwie, s ąd może na wnio~
sek do wódz twa odd zi ału karnegq uchyli ć orzeczone odroczenie
wykon ania k a ry.
Art. 61. Je że li kara, której wykonanie zo st ało odroczone
do chwili zakoI1czen ia dz i ałań wojenn ych, .n ie zostan ie daJow ana, ok res shi'i:by w oddziale karnym zalicza się na poczet
orzeczonej kary.
Art. 63. Nie można wszcząć postępowania' karnego,
a wszcz.;te n a leży umo r zyć z powodu przestępstwa popełnio
nego przed laty
a) dwudzies tu, je że li czyn stanowi zbrodnię, za którlł
grozi kara śmierci;
bl pi ętn astu, j eże li czyn stanowi inną zbrodnię;
cl d ziesięc iu, je~: ełiczyn stanowi występek.
Art. 64 . . Żadna cz ynność w dochodzeniu, śledztwie lub
sędzi ows ka n ie przerywa przedawnienia.
Art. 65. Przeda w nienie nie biegnie, jeżeli przepis ustawy
nie pozw ala na wszczęcie lub dalsze prowadzenie postępowa
nia karnego. Nie biegnie również Vi stosunku do osób, które
uchylają się od wymi cnu spraWiedliWOŚCI przez ucieczkę za
granicę ilub p rz ejśc ;e do n ieprzyja ciela .
Art. 66. § L Nie mozna wykonać kary, jeżeli od wyrok u ska zuj ącp.qo upłyn ę ło ' lat
al dwadz ie ś c ia, w razie sk aza nia na karę śmierci;
b) pi(etnaśc ie , w razie skazania na karę więzienia p ow yże j lat 5;
e) dz ie się ć , w razie skaza nia na k ,9rę wię~ienia do lat 5;
d) pięć, w razie skazania na k a rę aresztu .
§ 2. Przecl aWillenie kary n ie hiegnie w okresie odroczenia" przerwy lub warunkowego zawieszenia kary oraz w sto- .
sunku do osób, które uchylają się od wymia.ru spra wiedJiwości przez ucieczkę za gran i cę lub przejście do nieprzyjaci ela.
R o Z d z i a ł
Z'ilłarcie
XIV.
skazania.
Art. 67. § . 1. Po upł yw ie 10 lat od odbycia, dar owa nia
lub przedawnienia kary, sąd może zarządz ić na wniosek skazane go, zatarcie skazania.
§ 2. W stosunku do osób . sk aza nych nil utratę praw publicznych lub obyw atels k ich praw honorowyc h. okr<)s 10· letni
zilczyna biec od dnia odzyskania przez SkilZ<lnego zd ijlnoś ci
do nabycia utraconych praw.
§ 3. Je że li skazany przed uz yska n iem prawa d.o WniO!il<.u
o zatarcie skazania pop e łnił nowe prz estępstw o ,/ zaktóre wymie rzono mu karę pozbawienia wolno ś ci, n atellcz,ls d G pusz~
cza.Jne jest tylko jednoczesne zatarcie; wszystkich skazań.
§ 4. W razie zarządzenia ' zDtarcia skaza nie tlważ. a się za
niebyłe. Zatarcie skazania pociąga za sobą przede w szystkim
usunięcie wpisu o skaz aniu ze wszelkich rejestrów korny ch ,
Art. 68. Za nie skazanego uw aża si ę za s ądz;.m ego na
pozbaw ienie wolności na .czas nie dłuższy niż 6 m i esięcy, jeśli
w ciągu 3 lat od chwili odbycia kary nie popełu i j no weg9 "
prz es tę pstwa, a równi eż . skazanego bez utraty praw i degradacj i na cz as dłuższy niż 6 miesi ę c y, jednak nie p rzekra cz a jący
3 I ~Jt, j e śli w ciągu 6 lat od ch w ili odbycia, daro;;';mia l ub
'prwdawnien ia k a ry ń fe p opełnił nowego prz est ępstwa. Przepis art. 67 § 4 stosuje s,ię odpowiednio.
R o z d z i a ł
Dziennik Ustaw Nr 22
-- --_ .._-,------ - - - - --- - - - -
.
XV.
~
hl porozumiewa się z osobą, działającą w interes ie obcego
państwa
Wyjaśnienie wyrażeń
ustawowych.
Art. 69. Za żołnierzy uważa się - wszystkie osoby b ę dące
w służbie wojskowej lub w służbie pomocniczej, tudz·ież
. wszystkie osoby pr acujące w dziedzlDach zmilitaryzowanych
lub w administracji wojskowej.
Art. 70. § 1. Pr ze s tępstwo jest wówczas popełnione wobec zebranych żohlierzy, gdy sprawca dzi a ła wob ec .przynajmniej dw óch żołn i erzy.
§ 2. Przez publiczne po pe łnien i e czynu rozumie się równi eż, gdy sprawca działa wobec przynajmni e j dwóch osób.
Art. 11. P rzestępstw o jest wówczas popełnione pod bronią; gdy sprawca jest uzbrojony w celu p ełn.ienja służby.
Art. 12. Pr zestępstw o jest wówczas pop ełnione w czasie
wojny, k iedy zosta1o popełnione w · okresie pozostawania Pań
stwa Polskiego w stanie wojny, tj. od chwili ogłoszenia lub
faktyczn ego rozpoczęci a działań wojennych do ogłoszenia
o ich zakmlczenl u.
Art. 73. Przest ęps two jest wówczas popelnione w obliczu
nieprzy ja ciela, kiedy jednostka wojskowa znajduje się w zetkn ięciu lub w możliwości zetknięcia się z niep rzyjacielem.
Art. 74. Przez rozkaz należy rozum ieć zarządzenie lub
ro zp{)rządzenie , wydane w trybie służbowym przez przełożo
nego podwładnemu albo przez starszego w stopniu wojskowym
- młodszemu .
Art. 15. Za wartę wojskową uważa sie każdego żołnierza,
przeznaczonego rlo służby wartowniczej lub wojskowej służby
b ezpieczeństwa w czasie, gdy tę słu ż bę pełni.
..trt. 76. Okręt jest to każdy statek , należą ; y do marynarki wojennej, na którym znajduje się dowódca wojskowy
i załoga.
Art. 11. Marynarka wojenna i flota odpowiada pojęciu
w9j ska, okrę t i statek powietrzny - jednostce wojskowej.
CZĘSC: SZCZEGOLNA
R o z d z 'i a ł
Art. 16. Kto usiłuje pozbawić Państwo Polskie niepodlegl ego bytu lub oderwać część jego obszaru,
podlega karze więzienia od lat 10 do 15 albo karze śmierci.
Art. 19. § 1. Kto usiłuje przemocą usunąć ustanowione
organa władzy zwierzchniej Narc~du albo zagarnąć ich władzę,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5
albo karze śmierci.
§ 2. Kto ' usiłuje przemocą ~ienić ustrój Państwa Polski ego,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karz.e śm iewi.
.
\
Kto czyni przygotowania do
st ępstwa określon eg o wart. 78 lub 79,
podlega karze wi ęz ienia,
podlega karze więzienia od lat 10 do 15 albo karze śmierci.
Art. 83. Kto, działając na szkodę Państwa Polskiego, dopuszcza się zbierania lub przekazywania wiadomości, stanowiących tajemn icę paIlstwoWą lub wojskową, przechodzi na
stronę nieprzyjaciela lub ucieka za granicę,
podlega karze więzienia od lat 10 do 15 albo karze
śmierci.
Art. 84. § 1. Kto w czas,j e w ojny d.ziilła na korzyść nfeprzyja ciela albo na szkodę siły zbrojnej pol skiej lub sprzymierzonej,
podlega karze wi ę zienia od lat 10 do 15 albo karze
ś mi erc i.
Kto, będąc obywatelem polskim, dobrowolnie przyjw wojsku nieprzyjacielskim, choćby przez
wstąp h~ nie <10 obcego wojska uzyskał obce obywatelstwo,
podłega karze więzienia.
§ 3. Jeśli sprawca bierze udział w dz,iałania c h wojennych
przeciw Pal'l stwu Polskiemu,
podlega karze śmierci.
Art. 85. Kto w czasie wojny, nie nalei. ąc do wojska nieprzyj f,cielskiego, prz edsiębierze działania zb ro jne przeciw Pań
stwu Polskiemu,
podlega ka;'ze śmierci.
§ 2.
muje
obowiązki
Art. 86. § 1. Kto targnie się na żyde lub zdrowie osoby,
b ę dącej przedst~wiciełem PaJl stwa albo Wojska Polskiego lub
PaI1stw albo Armii Sprzymierzonych,
. podlega karze więzienia od lat 10 do 15 albo
karze·
śmierci.
§ 2. Kto taką osobę zniewa ż a,
podlega kiuze wi ę zienia do lat 3 albo :uesztu.
Art. 81. Kto, mając wiarygodną wiadomośĆ' o przestęp
stwach określonych wart. 78, 79, 80, 81, 86 w czasie, gdy
mo ż na jeszcze zapobiec zamierzonym czynom, zaniecha do"
nieść o tyth w porę władzy,
podlega karze więzienia.
Arf.. 88l Kto publicznie nawołuje do obalenia, poderwania
lub osłabiehia
polskiej władzy paIlstwowej lub do popełnienia
I
prz es t ę pstw, określonych wart. 78, 79, 83, 85, 86 albo je pochwala oraz kto sporządza, rozpowszechnia i przechowuje
p isma , drtlki lub wize'r unki, nawołujące do pop e łnienia takiego przestępstwa lub zawierające pochwałę takiego przestępstwa,
./
podl ega karze wi ę zien i a.
Art. 89. Kto publicznie nawołuje do wo jny za borcze j,
pod lega karze wi ęzie nia albo karze śmierci.
Art. 90. § 1. Kto w celu o słabie nia ducha obronnego
społ eczeństwa rozpowszechnia w czasie wojny lub w okres ie
grożącej wo jny wiadomości, mogące ducha tego osłabić,
p od lega karze więzienia.
§ 2. Jeż e li sprawca, nie mając na celu osłabienia ducha
obronnego, rozp owszechnia jednak wiadomości ni eprawdziwe,
podlega kaTze więzienia do lat 5.
Art. 91. § 1. Kto dostarcza dla wojska broni lub innego
sprz ętu wojennego, niezdatnych do użytku, jak również kto
w czasie wojny lub w okresie grożącej wojny n ie wykona
obowiązujących świadczeń rzeczowych albo umówionej dostawy dla wojsk a lub wykonywa je niezgodnie z pra we m lub
...
XVI.
Zbrodnie ,stanu.
Art. 80.
lub obcej organizacji albo
bl .gromadzi środki do walki orężnej,
popełnienia
prze-
Art. 81. § 1. Kto w cełu pop eł n ie nia prz estę pst wa, okrewart. 78 lub 79, wchodzi w porozumienie z innymi
osobami,
podlega karze więzi~nia.
§ 2. Nie podlega karze. kto wziąwszy ud z iał w porozum ieniu, doniesie o nim władzy,. powołanej do ścigania przest ępstw , zanim wł adz a dowiedz.ia ła się o porozumieniu, i zan im wynikły jakiekolwiek uj emne skutki dla Państwa. Z bezkarności n ie korzysta, kto d oprowadz ił do powstania takiego
porozum ienia .
.
ślonego
Art. .82. Kto w celu pop e łnien ia zb rodni,
Art. 78 lub 79
ok r eślonej
w
umo wą,
podlega karze więzienia.
Tym sam ym karom podl egają dostawca, pośrednik,
p ełnomocn i k lub funkcJonariusz dostawcy albo pośredni ka,
którzy spowodowali dostarczenie przedmiotów, niezdatnych
do u żytku lub niedotrzymanie umow y albo niewykonanie
świadcz enia rzeczowego.
§ 2.
-Dziennik Ustaw Nr 22
-
Art. 92. Kto, będąc obywa telem polskim, rozpowszechnia
~ publicznie za granicą wiadomości nieprawdziwe w celu szkodzenia interesom Państwa Polskiego,
podlega karze więzienia.
Art. 93. § 1. Kto, będąc obywatelem polskim lub pań
Itwa sprzymierzonego albo bezpaństwowym, ' dobrow olnie zgła
sza lub zgłosił w czasie Iwojn swą p rzynależność do obcej
narodowości, walczącej z Państwem Polskim,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5.
§ 2. Sąd orzeka nadto przepadek na rzecz Skarbu Pilń
stwa majątku skazanego, jego małżonka i dzieci , z wyjątkiem
mienia tych ostatnich, pochodzącego z dorobku własnegcr, darowizny lub spadkobrania, o ile darczy6ca albo spadkodawca
nie ulegałby karze za przestępstwo, przewidziane w § 1.
O zwolnieniu od egzekucji orzekają powszechne sądy cywilne na mocy przepisów kodeksu postępowania cywilnego.
§ 3. Kto, b ę dąc narodowości polskJiej, dobrowolnie zgła
sza lub zgłosił w czasie wojny swoją przynale żno ś ć do obcej
narodowości, -uprzywilejowanej przez wladzę państwa, walczą c ego z Państwem Polskim,
~
podlega karze wiezienia na czas nie krótszy od lat 3.
§ 4.
Sąd może
orzec przepadek mienia w myśl § 2.
Art. -94. Kto;Fn.a obszarze Państwa Polskiego zni eważa ,
uszkadza lub usuwa godło, cho r ągiew lub banderę pallstwa
obcego, wystawioną publicznie przez jego przedstawicielstwo,
podlega karze więzienia do lat 2,
Art. 95. § l. Kto publicznie nawołuje do waśni narodoworasowych lub religijnych albo sporządza, -r ozpowlZechnia lub przechowuje przeznaczone dla tych celów pisma~
druki lub wizerunki,
podlega karze więzienia.
6cłowych,
o
§. 2. Kto publicznie nawołuje do czynów, skierowanych
przeciwko jednqści sojuszniczej Pa11stwa Polskiego z państwem
% nim sprzymierzonym oraz kto sporządza, rozpowszechnia lub
p.rzechowuje przeznaczone dla tych celów pisma, druki lub wi'%erunki,
podlega karze więzienia.
§ 3. Kto w celu narażenia Państwa Polski ego na niebezpieczeństwo wojny lub zer'Yania stosunków dyplomatycznych
przedsi ębierze działania wrogie państwu obcemu,
podlega karze więzienia.
§ 4. Jeżeli pr zestępstw określonych w § 1, 2 i 3 dopuszczono się w czasie rozruchów lub w czasie wojny,
sprawca
podlega karze więzienia na czas nie kró tszy od lat 3 albo
karze śmierci.
Art. 96. Kto publicznie lży, znieważa albo wyszydza
ustrój Państwa Polskiego lub pochwala faszyzm, narodowy socjalizm, zbrodnie hitlerowskie albo publicznie n awołuje do ich
popełni e nia
albo do wprowadzenia w Polsce u stroj u faszyItowskiego lub narodowo-socjalistycznego, al bo kto zakłada,
publicznie n a wołuje do zakładania lub przyst ępu je do organizacji fa szystowskich albo narodowo-socjalistycznych,
podlega karze więzienia albo karze śmierci.
R o z d z i a ł
Prze stęp s twa
przeciwko
219
Poz. 107
-
....
wszystkiego, czego w celu uniknięcia oddania obovliązek od
niego wymaga,
podlega karze śmierci.
Art. 100. § 1. Dowódca, który, nie wyczerpawszy stoją
cych do jego rozpor ządze nia środków obrony, powierlOne mu
stanowisko opuszcza lub oddaje nieprzyjacielowi albo który
poddaje się i spowoduje tym zło że n ie broni p rzez p od władne
mu wojsko, nie uczyniwszy przedtem wszystkiego, czego obowiązek od n iego wymaga,
podlega karze śmie rci
§ 2. W przypadkach mniejszej wagi sąd mo że zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.
Art. 101. Zołnierz , k tóry w czasie wojny narusza obow i ą
zek służbowy i tym spowoduje, że przedsięwzi ęci a niep rz yjacielskie dozna ły poparcia albo że dla przedsi ę w z ięć s.iły zbrojnej polskiej lub sprzymierzonej powstało niebezpieczel1stwo
lub szkoda,
pod lega karze więzien ia .
Art. 102. Zołnierz, który z tchórzostwa ucieka z pola
walki albo pobudza do ucieczki towarzyszy broni,
podlega karze śmierc.i.
.
Art. 103. § l.Z6łnierz, który w sytuacji bojowej ucieka
a.lbo w zamiarze uchylen ia się od walki pozostaje poza swoją
jednostką, porzuca broń lub inny przedmiot potrzebny do walki bądź czyni je n .iezdalnymi do użytku,
podlega karze więz·ienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
§ 2.
Zolnierz, który 'czyni przygotowania lub wchodzi
w po·r ozumienie z inną osobą w celu popełnienia przestępstwa
określon ego w § l,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 2.
§ 3.
Kto, mając wiarygodną wiadomość o p rzes tępstwiE;
określonym w § l lub w § 2, nie zawiadamia o tym organów
pailstwowych,
podlega karze więz ie nia od roku do lat 5.
Art. 104. § 1. Zołnierz, który z tchórzostwa w obliczu
niep rzyjaciela udaje rannego lub cierp i ą ce go albo wprawia się
w stan, czyniący go niezdolnym do pełnie nia służby i przez to
uchyla się od walki lub od innej czynności służbowej, połą
czonej z ni e bezpieczeństwem.
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5, albo
karze śmierci.
§ 2. W przypadkach mniejszej wagi sąd może zastosować
nadzwyczajne złagodzenie kary.
- Art. 105. Zolnie-rz, który b ę dąc w niewoli podpisze zobowią za nie wyrzeczenia się dalszej walki z nieprzyjaciele m,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5.
Art. 106. Oficer jednostki, który wskutek braku organizacji lub słabości ducha albo braku wytrwałości w walCe dopuś ci ł się utraty sztandaru,
podlega ka rze aresztu i degradacji.
Art. 107. Jeżel( sprawca po dokonaniu prz estępstwa
ok reślonego art. 103, 104 i 106 złoży wybitne dowody odwagi,
sąd może za st o sować nadzwyczajne złagodzenie kary, a nawet
od kary uwolnić.
XVII.
obowiązkowi
wierności żołnierskiej.
Art. 91. Zołnierz, który przechodzi do n ieprzyjaciela,
podlega k arze śmierci.
Art. 98. Dowódca miejsca umocnionego, który oddaje je
nieprzyjacielowi. nie wyczerpawszy przedtem wszystkich środ
ków obrony, względnie wbrew otrzymanemu rozkazowi,
podlega karze śmierc.i.
Art. 99. Dowódca, który oddaje nieprzyjacielowi okręt,
statek powietrzny lub ich załogę, nie uczyniwszy przedtem.
R o z d z i a ł
Przestępstwa
przeciwko
XVIII.
obowiązkowi
wojskowemu.
Art. 108. § 1. Szeregowiec lub podoficer, który samowolnie opuszcza swoją jednostkę lub miejsce służby albo poza nimi pozostaje,
. podlega karze więzienia do lat 2 lub karze aresztu.
§ 2. Tej samej karze podlega szeregowiec lub podoficer,
który opuszcza swoją jednostkę lub miejsce służby albo poza
nimi pozostaje na podstawie zezwolenia uzyskanego przez
wprowadzenie przełożonego w błąd.
.
j
DziC:'nnik Ust il W Nr 22
-----------------
§ 3. SzercQowiec lub podoficer, który wczasie wojny
dopuszcza się przestęps twa okreś.lonego w §§ 1 albo 2,
podl ega kMzeWięzi 'euia od la t 2 do lat 5.
§ 4. Przepisów § i i 2 nie stosuje się do podoficerów
nadte rminowych.
Art. t 09.
2oln ierz, który dopuszcza się deze rcji, to
jest w zamiarze dłllższ e go lub trwał e go uch y l en "i asię od sI~ż.
by wojskowej opuszcza SWOJą )edno 5 tkę lub mIejsce słuzoy
al bo poza n imi pozo staje,
podl ega brze więzienia do lat 5.
2 0łni erz,
który dopuszcza
się
clezercji,
zabierając
broń,
Jeżeli
dezercji
d opuszcza się dwóch lub więcej
w ,porozumieniu ze sobą , każdy z
sprawców, którzy działają
nich
podlega karze wi 0zienią na cza.s ~ie .k rótszy od lat. 2,. a
czasie wojny - karze 10 lat wlęzlema albo karze smlercI.
v
-)
sprawca przestępstwa określonego w §§ 1 - 4
dobrowolnie powrócił i nieobecność jego trwała nie dłużej niż
dwa tygodnie, a
c~asie wojny nie dłużej niż 2 doby, ! sąd
mOŻe za stosow ać nadzw yczajne żłagodzenie kary.
Art 110. § 1. 20łnierz, któ'ry odmawia pełni enia służby
wojskowej albo wykonania obowiązku lub zadania wynikają'
cego z tej służby,
'
,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 2.
§ 2. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu w czasie wojny,
podlega karze więzienia na 'cias nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
§ 5.
R o z d z i a ł
Przestępstwa
XIX.
przeciwko karności.
,
Art. 115. § 1. 20łn ierz, który podczas lub z powodu p e ł
n ien ia obowiązków służbowych przez przeło ż onego lub starszego w stopniu służbowym narusza należną mu cześć" przez
gloś~e uskarżanie się lub w inny sposób,
'
podlega karze więzienia do lat 3 albo karze aresztu.
~,
§ 2. Jeżeli tego przestęps twa dopuszczono się pod bronil\
lub wobec ze branych żołnierzy albo za pomocą ' pogróżek, spra~ wca
p odlega karze więzi e nia na C7as nie krótszy od lat 2, a.w
czasie wojny - karze 10 lat więzienia albo karze śmIercI.
§ 4.
§ 2. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu w cZd3ie mobilizacji lub wojny,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierc i.
§ 1.
§, 2. 201ni erz, który dopuszcza się dezercji w czasie
wojny,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
"
§ 3.
Poz. ID?
-
Je ż eli
w
Art. lIl.
§ 1.2ołnierż, który w zamiarze zu,pełnego lub
albo od wyko-
częściowego uchylenia się od służby wojskowej
nania obow i ązku lub zadania wynikąjącego z tej służby powoduje u siebie lub dopuszcza, by kto inny spowodo~ał u niego
uszkodienie ciała lub rozstrój zdrowia albo używa podstępne
go zabiegu obliczonego na wprowadzenie w błąd władzy wojskowej, .
podlega karze więzienia.
§ 2. Je że li sprawca dopuszcza się czynu w czasie wojny,
podlega karze więzienia na czas. nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
Art. U2.
§ L
2ołnierz, który czyni pTzygotowania do
popełnienia przestępstwa określoriego.
wart. '1.0 9 .lub wchodzi
w porozumienie z inną osobą w . celu popełmema przestęp
stwa określonego wart. 109, 110 lub 111.,
podlega karze więzienia do lat 5.
§ 2. Je że li sprawca dopuszcza się czynu w czasie wojny,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 2.
Art. 113. § 1. Kto będ ąc obowi ązany do służby wojskowej nie zgłasza się do odbywania tej służby we właściwym
czasie i miejScu,
podlega ka rze więzienia do lat 2.
§ 2. J e ż eli sprawca dopuszcza się czynu w czas,i e mobiliza cj i;lubwoj ny',
,podlega karze więzienia n ~ czas nie krótszy od lat 2.
Art. 114. § 1. Kto będąc o bow i ązany do służby wojskowej 'nie zg łasza s'ię do odbywania tej służby w zamia.rze dłuż
szego lub t rw a łego uchylenia się od niej"
podlega karze wię zienia do lat 5,
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 3.
Art. 116. "§1. 20łnierz, któryzńieważa przełożonego jI
lub starszego w stopniu służbowym podczas lub z powodu, peł-,
nienia przez ni ch obowiązków służbowych,
podlega, karze więzienia do lat 5.
§ 2. W innych przypadkach obrazy 'lub zniesławienia
przełożonego lub stars'z ego w stopniu służbowym, sprą,w c a
podlega karze więzi e nia do. lat 3 lub karze aresztu.
§ 3. Zniesławienie w przypadku § 1 i 2 jest, niekaralne,
jeżeli zarzut był prawdziwy, a podniesiony. został w 'Obronie
uzasadnionego interesu publicznego.
§ 4. Za obrazę uważa się poniżenie godności osobistej
przełożonego lub starszego w stopniu służbowym w jego. obecności albo. wobec innej osoby albo też w taki sposób, że obra~
za może do niego dotrzeć. '
Art. 117
§ 1.
20łnierz, który dopusz2za się czynnej, na-
paści na przełożonego
lub starszego w stopniu służbowym,
podleg.a karze więzienia do lat 5.
.
-
§ 2. Jeżeli tego przestępstwa dopuszczono się podczas ,
lub z powodu pełnienia obowiązków - służbowych, wobec zebranych żołnierzy lub pod bronią albo z bronią lub z innym
niebezpiecznym narzędziem albo też, jeżeli z te~o przestęp
stwa wynikło uszkodzenfe ciała lub rozstrój zdrowia przełożo
nego lub starszego w stopniu służbowym, sprawca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5.
§ 3. Jeżeli przestępstwa, określonego w § 1, dopuszczono się w obliczu nieprzyjaciela w okolicznościach w § 2 .p odanych albo jeżeli z czynnej napaści na przełożonego lub starszego w stopniu służbowym wynikł~ ich śmierć, .sprawca
podlega karze więzienia n~ , czas nie krótszy od lat 5
albo karze śmierci.
Art tUł_ § 1. 20łnierz, który nie wykona rożkazu bajC)"
wego,
podlega . karze śmierci.
2ołnierz, który nie wykona rozkazu
w sprawach
zmieni go lub przekroczy,
podlega karze więzienia do lat 3 albo karze aresztu
§ 3. J eżeli z pr zes t ępstw a, określonego w § 2, wynikła
znaczna szkoda lub niebezpieczeństwo takiej szkOdy, sprawca
podlega karze ~I[ięzienia na czas nie krótszy od lat 3.
.
§ 2.
służbowych,
Art. 119. § L 20łnierz, który odmawia wyr ażnie wykcr
n ani a rozkazu w sprawach służbowych lub swoje nieposłu szeń
;two wyraża przez inn e · dzjałania albo wzywa przełożonego do
wytłumacz enia si ę co do wydanego rozkazu służbowego albo
też mimo powtórzenia rozkazu w sprawach służbowych trwa
w n i e po s łu s zeństwie,
podlega karze więzienia do lat 5.
/
"
,
Dziennik Ustaw N r 22
-
§ 2. J eże li tego prze s tępstwa dopusL~czo no się pod bronią
albo wbrevv rozk azowi stm'!an ia pod brm'l lub wobec: zebranych żołnierzy albo w czasie wojny, sprawca
p od lega karze więzienia .
§ 3.
Jeżeli przestępstw a określ o n ego w § 1 dopUSZCZO::lO
się w oblicz u n ieprzy jaciela w okolicznościach w § 2 POd'l nych, sprawca
.
podlega k arze wię zieni a na czas nie krótszy od lat 5 albo
kiH"'le śm ie rci.
§ 4. VV przypadkach mniejszej wagi są d m oże za 'O tosować
nadzwyczajne zła go dze n ie k a ry.
Art. 120. § 1. Żołni e rz , który używa przemocy , groźby
lub pods tęp u w celu p rzeszkodzenia prze ło żo n emu w wykonaniu rozk azu w sprawa ch służ bow ych albo w celu zmuszenia
go do przedsięwzi-ęcia lub zanjechania czynno śc i słu żbowe j,
podl ega ka rze w i ę z ien ia clo lat 5.
§ 2. Tej samej karze podlega żołnierz, który d opuszcz a
się tego czynu w z gl ęde m żołnierzy wysłanych na rozkaz lub
wezwanych do pomocy przeloźtmemu.
§ 3. J eże li przestępstwa okre ś lon e go w § 1 § 2 dopuszczono si ę w czasie wojny, sprawc.a
podl ega k arze wi ęzie nia.
Art. 12t. J eżeli prz~stępstwo okr eślone wart. 116 § 1,
117, ns lub 119 zostało pop ełnione w rozdrażnieniu, a bylo
bezpo śr ednjo wywołane zachowaniem s iE; przełożonego niezgodnym z przepisami lub przekroczeniem przez niego władiy
służbowej, są d może za s toso wa ć nadzwyczajne złagodzenie
kary.
Art. 122. § 1. J eże li dwu lub więcej żołnierzy zn1uwia
się do wspólnego popełnienia przestępstwa, określonego w
art. 118, 119 lub 120, ka ż dy z nich
podlega karze według przepisu, odnos zące go się do czyn LI,
którego spełnien i a zmowa dotyczy.
§ 2. Nie podlega karze, kto, wziąw~zy udział w tym
prz es t ęp s t wie, doniesie o nim władzy wojskowej, gdy ta nie
ma jeszcze o prz estępst wie wiildomośd i gdy zĘ\mierzollem~l
czynowi można j eszcze zapobiec. Z bezkarności nie ko~zy sta,
kto dopr ow adził do p rzestę pst\\· a.
Art. 123. Żołnierz, k tó ry otrzyma wia'rogod-ną wiado mość
o prze st ę pstwie . określonym wart. 122 w czasie, gdy [!l OŻlld
jeszcze zapobiec zamierzonemu czynowi, i zaniech <i o nim <10ni esć w porę władzy wojskowej,
podlega ka rze wi~zienia do lat 3 albo karze il resztu.
Art. 124. § l. J eże li dwu lub w i ęce j żołnierzy skupi a
i wspólnymi siłami dopuszcza się p rze s tępstwa , okre~lo
n ego wart. 117,. 119 lub 120, każdy z nich podlega karze wi (~
się
zienia na czas nie k rótszy od laL 3.
§ 2. Je żeli tego p rzestęp stwa dopuszczono się w czasie
wojny, przywódcy oraz podżegacze, tu dzież każdy ze SpfJ.W ców, k tóry dopuścił się czynnej napaści na p r zełoż o nego ,
podlegają karze więzienia albo karze śmierci.
§ 3. J eż eli tego przestęps t w a dopuszczono się w obliczu
nieprzy jaóela , każdy ze sprawców
pod lega ka.Ize wię zienia na czas nie krótszy od la t 5 J.!bo
k arze śmierci.
'
Art. 125. § 1. Żoln ierz , który biorqc udziil ł w prze s tęp
I!;lwie określonym w art. 124, powraca do pos ! usz(·~ ństwa,
li n ie dos z ło do czynnej napaści na pr zełożo n ego , j eże li nie
. jest p odżegacze m lub przywódcą ,
podleua karze więzienia do lat 3 albo karze aresztu.
wszyscy bior ący udz i ał w przestępstw i e
wart. 124 p ow rac ają <lo po sluszeilslwa, a :lie
doszło do czynn{D napa ści na przeło żo n eg o, są d rno:i.e do podżegacza lub przywódcy za s to s ować n adz wyczajne złagodzenie
kary.
§ 2.
Je że li
okr cś l onym
221
Poz. 107
Art. 126. N a ró", ni z przywódc ą podle ga karze biorący
w przestęps t wie ok ;'e ślonym w art. 124, któ ry
1) o sobiście w ezwclrry przez p rzełożonego do p os łusz eństwa
odmówi wyrażnie sIow em lub czynem albo
2) p opiera prze s tępst w o za pomocą n adużycia haseł lub sygnałów woj sk owych albo
3) posiada naj wyższy stopień sl uŻfbow y wśród biorąc y ch
u dział w tym przestępstwie.
u dział
Art. 121. § 1. ŻołnIerz, który wyraża wś ród innych żoł
ni erzy swoje n iezadowo lenie ze slużby albo ze s woich przełoż o n ych w sposób, mogący spowodować nafuszeniedysc y·
pliny wojskowej,
podlega k arze w i ęzienia do lat 3,
§ 2. Jeżeli tego przest ę p stw a dopuszczono się w czasie
wejn y, sprawca
podl ega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 3.
Art. 12n. Żołni erz , który na py tanie prz ełożonego w Sprdwach s łu żbowych odpow'ie nieprawd ę,
podlega ka rze aresztu.
Żołnie rz,
Ar!. 129.
ok reślonego VI
który dopuszcza się prz estępstwa,
art. 115 § l, 11 ~, 119 lub 120 względem warty
woj skowej ,
podlegu karze takiej, j ak za czyn, spełniony przeciw przeło żonem u.
R o z d z i a ł
XX.
Wojskowe przeslępstwa służbowe.
Art. 130. § 1. ' Żołnierz, który przekracza lub nadużywa
swej wl,1(Izy, wykorzystuj e swoj e stanowisko albo nie d.op.eln ia obowiązk u służbowego, jeżeli to wywołało lub mog ~o
W'ywola<': szkodliwe n astę pst wa ,
podlega karze wi ęz ienia.
§ 2. J ei.eli sprawca dopuszcza s i ę czynu w czasie wojny,
podlc0d kane więzienia na czas nic krótszy od lat 5 albo
ka rze śm ierci.
Art. 131. Żo łnierz, k tóry bezprawnie powstrzymuje podod wn ie!lienia lub popierania zilżalenia albo ula-remllia przepisowo wniesioJl.e zażalenie , które ma obowiązek
dalej przeclslawit" lub zbadać ,
podlega karze wiqzienia do lat 3 albo karze aresztu.
wladD(;~go
Art. 132. Żołn ier z, k tóry przek ra cza swój zak res pra wa
karania albo wymierza ni e zaslużone lub ll. cdoz wolo ne kary,
pod lega karze w ięzi enia do lat 3.
Lolnierz, k tó ry obraża godność osobistą podw stopniu służbowym albo obchodzi
się z nim ni ezgodnie z przepisami,
podll'ga karze w i(jzienia do la l 3 albo kilrzc ares:tu.
Arl. 133.
władnego lub m ł o d szego
Art. 134.. § l. Żoln ic>rz , klóry uderza pod władnego lub
w stopniu służbowym albo w in n y sposób naru:;za
młods zeGO
jego nietykalność: ciel esną ,
podlega karze w i ęzieni u do la t 3 albo karze aresztu.
§ 2.
Jeżeli przcst\~ps t wo polega na wp,caniu się nad pod-
sprawca
podleg<l , k arze więzienia do lat 5.
w ła dnym,
§ 3. J eżeli z przes tępstwa określonego w § L 2 wynikło
uszkodzenie ciała, rozs trój zdrowia lub śmiprć podwładnego,
spnwca
podlega karze wi~zic:a i a .
Dziennik Usti\W Nr 22
R o z d z i a ł XXI.
Przeslp'pstwa' p<rZ~ciw szczególnym obowiązkom służhowym.
,Ad. 135. § 1. Lolnierz, ktÓJY narusza regulamin Słll:~ by
wartowniczej lub konwojowej albo zarządz enia czy instrukcje,
wydane na podstawie tych regulaminów,
podlega karze wi ęzi enia do lat 3_ albo k a rze aresztu.
§ 2. J e'żeli przestępstwa tego dopuszczono się podczas
służby wartowniczej przy :;kłada c h broni, amunicji i mater iałów wybuchowych, jak również przy ob iektach o szczególnie
ważnym znaczeniu wojskowym, ą[JJ'awca
podlega karze wi ęz ienia do lat 5 albo karze arOólztu.
§ 3. Jeżeli z prz e stępstwa tego powstała znaczna szkod'l,
dla uniknięcfa k tórej warta lub kon wój b yty wyznaczone, lub
jei eli przest ępstwo to popełni o no w cz asie wojny, sprawca
podIega ka rze wi ę zienia.
§ 4. Je'żeli' przestępstwa, okreś l onego w § l, dopuszczono
si ę w obliczu n ieprzyjaciela, a z przest ęp s;twa wynikł a szkoda
lub. niebezpi eczetl s two takiej szkody, sprawca
podlega k a rze więzienia lub- karz.e śmierci.
Art.. 136. Zolnierz, który za czyn, stanowiący namszcllie
obowiązku słu żb o weg o albo w związku z pełn ie ni e m obowiqzku służbowe gu przy jmuje dia siehie lub innej osoby korz yść
m a jątkową lu b osobistą, -czy też ich obietnicę albo takiej ko·
rzyści żąda,
podlega karze wi ę zienia.
Art. 137. § I. Lołnierz, który aresztowil ncgo, powi erzonego jeno n Ćl dzorowi, konwojowi lub s-t raży , uwalni a, ułatwia
mu ucieczk ę wzglc:dnie do ni ej dopuszc za,
podlega ka rze wi ęzien ia do lat 5.
§ 2. Je że li sprawca dziara nieumyślnie,
podlega · karze aresztu.
Art. 138. § 1. Lołnierz ,. który wbrew swemu obowiązko wi nie dokona aleszlowan ia,
podlega k a rze więzienia do lat 5.
§ 2. Je że li sprawca dziala nieurn yślnie,
podlega karze a resz tu.
Art. 139. L ll łnierz, który wystawia nieprawdzi we poś wi adcz e nie służbowe albo zdaje niezgodne z prawd ą raporty,
meldunki lu b sprawozda nia sluibowe albo je dal e j p rzodklad a,
podlega ka rze więzienia do lat 3 albo ka rze aresztu.
Art. 1'10. LoJnie!'z, ' który nar usza obowią zek słuibowy
z obawy przed osobistym niebezpi eczeil s tw cm ,
podlega karze wi ęz i e nia do lu t 3 albo k arze aresz tu.
Art. 141. Lolnicrz, ~tóry zaniecha ob owiązkowego don iesie nia lub ścigania przesU:ps tw swoich pod w ładn yc h,
podle9d ka rze więz ienia do lat 5.
Art. 142. Lołni e rz , Który l ek komyślnie lub przez niedbalstwo w pelni e niu' słu ż by powoduj e ZI1::lczue uszkodzen ie
' okr ęt u, stat ku powi e trznego albo innego przedmiotu słu żbo
wego lub ich przyn a l eżn o śc i,
podlega kafz e więzienia do lat 5.
Art. 143. § 1. Lołni crz po wietrzn ych sil zbwj nych , k t 6 ry
narusza regulaminowe zasady lotu w wypadku. gdy to f1MUszenie spo w odowało lub moglo spow0dować ust kodzC lli e lub
zn iszczenie statku pow ietrznego, urz ą d zcil lądow y c h lo tnictwa
albo nie szcz ęś liwy wypadek 'z lu o'ź:rn i,
podlega kilrze więzienia do lat 5.
§ 2. J e żeli tego prze s tęp s twa dopuszczono s ię w czasi e
wojny~ sprawca
podlega k arze wię z i e nia n a cza s nie krót:;zy od lat 5 dlbo
karze śmierci.
Art. 144. § 1. Lolnierz. prowad z ą cy pojuzdy mechani czne, który narusza regulamino we zasady ich pro',vaclzeni a o ril z
przepisy jazdy na drogach, o ile to naruszenie spowodowuło
Poz. IW
-
lub mogło spowodować uszkodzenie lub zniszczenie powierzo.
n ej mu maszyny, ni eszczęś'liwy wypadek z lu dźmi albo inna
pow ażn e skutki,
podlega karze w iQzienia do lal 5.
§ 2. J C'i:eIi tego prz es tępstwa dopuszczono sit; w czasie
wojny. spfawca
podl ega karze w'lE;zienia na czas nie 'krótszy od Jat 5 albo
karze śmierci.
Art. 145.. Lolnierz, który, celem osiągniE;cia korzyści, bezpruwnie u żyw a powierzonych mu środków woj skowego transportu,
podl ega karze więzienia do lat 3.
'.
.'
Art. 146. Żołnierz. który nie podej mie środków do wy.
wiezien ia rannych z pola boju, wbrew swoirn obowi ąz k om,
podlega karze wi ę z(cn ia do lal 5 lub areszt u.
Art. 147. Dowódca ginącego okręt u woj,mn ego lub statku
powietrznego, który go opu szcza, nie wypełniws z y do końca
swoich obowiązków s łużbowych, jak również z a ł oga okrętu
lub statku powietrznego, która . czyni to bez ' wyrażne g o roz-·
kaz.u dowódcy,
podlega karze śmierci.
R o z' d z i a ł
XX II.
Pnesh:ps twa przeciwko porządkowi wojsk.owemu.
Art. 148.. § 1. Zoluie rz, który 'przez nienstro żne obch,S).
ze służbową bron i ą lub amunicją u szkadza czlo-,
\vieka na ciele,
'
podlega karze wi ęz ienia do la t 5 al,bo karze aresztu.
§ '2. Jeże li z tego przest ęp stw a wynikła śmierć człowieka, '
spra wca
podl ega karze wię z i e nia .
Art. 149. Ż ołn i erz , który u ż ywa broni sJużbowej' ,wbrew;
przepisom zczwalaj ijcym na 'u życi e broni służbowej,
- podl ega k arze więzfenia do Iil t 3 albo karze aresztu.
Art. 150. Lołn ie rz, który w służbi e lu b po wyznaczeniu
do słu ż by wprawia s ię w sUm, czyn iCjcy go niezdoln ym do
peln ienia obowi~ 7. ków służbowych .
podlega karze wip,z ie nia do la t 3 albo karze aresztu.
Ar!. 151. § l. Lolnierz, który wnosi zażal e nie, oparte na.
ni ep,ra wdziwyrll twi e rd zeniach,
podlega k arze wi qzicnia do lat 3ąlbo karze aresztu;
§ 2. Jeżel i s;m:l wca d~ iała ni e umyślnie,
podlCfJ<l ka rze areszt u.
Art. 152. Ofi cer odbyWiljąCy karę aresz hl lub k arę areszt u domowego. który ni e sto suj e się do przepisan ego sposobu
odbywania tego areszt u,
poul ega karze więzi enia do lat 3.
Art. 153. Przeł o :Ż.ony luh starszy w s topniu służbo wy m,
który przekracza udzielone mu przez regulaminy dyscyplinarne upraw ni cn.ia albo wymierza niezaslu ż one lub niedozwolone
kary,
podl ega karze w i ęzieńi a.
AFt. 154. Lołn i erz, który dopuszcza s.ię czynu , h ańhiąc e
go honor 'w oj skow y, godno ść lub pow agę Woj ska Polskiego,
chociażby czyn t en nie w ynik ał z oboVlr ią z ku s łużbo w ego,
podlega kiuze więzie n i a do la t 5 lu b al'eszt u.
Ali. t55. Lolnie rz, który bezpraw n ie przyswilja sobre stopi c l1 w o jskowy,
podlega karze w ięzi e ni a do lat 3 albo aresztu.
dz e nŁe się
Ro zd z i a ł
Przestępstwa
XXIII.
przeciwko mieniu wojskowemu.
Art. 156. § 1. Ldnierz, który porzuca, zbywa, ukrywa
lu.b bezprav,'nie dysponuje ' przedmiotami umunclurowanta l
Dzie nnik Ustaw_Nr
22_ _-:-_ _ _ _ _ _ __ _-'-___________________
__
sprzęt u wojskoweyo, wydanymi mu na stałe lub czasowe użyt
ko wa n ie,
podlega karze aresztu.
§ 2. Za to samo przestępstwo, popełnione w odniesi eniu
do danej do o sobistego użytku broni, naboi lub innych środ
ków ,uzprojenia, technicznego zaopatrzenia, jak również środ
ków transportu, sprawca
podlega karze więzienia do lat 5.
§ 3. Jeżeli przestępstwa, określonego w § 2, dopuszczono
się w czasie wojny, sprawca
podlega karze więzienia na czas .nie krótszy od lat 5.
Art. 157. § 1. Zołnierz, który niszczy, uszkadza lub czyni niezdatnymi do użytku .przedmioty ., umundurowania lub
sprzętu wojskowego,
podlega karze aresztu.
§ 2. Za to samo przestępstwo, popełnione w odniesieaiu
do broni palnej. naboi i innych środków uzbrojenia i technicznego zaopatrzenia, jak również środków transportu, sprawca
podlega karze więzienia do lat 5.
§ 3. Jeżeli przestępstwo, określone w ' § 1. 2, popełniono
w zmowie albo w czasie woi ny, przy czym nie było to spowodowane warunkami wojny, sp!:awca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5
albo karze śmierci.
§ 4. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie,
podlega karze więzienia do lat 5 albo karze aresztu.
Art. 158. § 1. Zo:nierz, który doj'lllszc7a się niedbalstwa
lub nieostroż ności odnośn ie powierzonego mI' dla ochrony
transportu mienia wojskowego, jego przechowania albo wykórzystywan ia, a w szczególnoś ci pozosta wia mienie wojskowe
bez nadzoru, transportuje je bez listów przewozowych, nie zachowuje środków ochrony w · drodze, . j eżeli to spoW,Odowdto
lub moglo spowodo'\'vat' st r atę mienia lub .szkodę,
podlega karze więz ien i a rio lat 5 lub karze aresztu.
§ 2. Jeż e li tego przest ę ps t wa dopuszczono się w czasie
wojny, sprawca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo '
karze śm i erci.
Art: 159. § 1. L:olnierz, któ ry przywłaszcza pieniądze, wa rtoś c io we przedmioty lub inn e mienie wojskowe, k tóre z mocy
pełnionych przez. ni ego obo wiqzków służbo wyc h albo dla wy. pełnienia poleccrlia s łużbowe g o zostaly mu powi erzone,
podlega karze więzienia do lat 5 albo karze . aresztu.
§ 2. Jeżeli z tego prz e s t ę pstwa pow sta ł a znaczna szkoda
lub jeże li tego prz e s t ęp s twa dopuszczono się w czasie wojny,
sprawca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śm ierci.
Art. 160. § 1. Zołni e rz, który wydaje OSODom wojskow'ym powierzone mu z tytułu służby mienie wojskowe (żyw
no ść, umundurowanie, sprz ę t) w nieprzepisowej normie albo
wydaje je osobom, nie ma jącym do tego prawa,
podlega karze więzienia od lat 2 do 5.
§ 2. Jeżeli tego przestępstwa dopuszczono się w czasie
wojn y, sprawca
podlega karze więzienia na czas nie kró tszy od lat 5.
Art. 161. § 1. Zołnierz, który zabiera innej osobie wojskowej W· koszarach lub w miejscu postoju cudze mienie ruchome w celu przywłaszczenia,
podlega karze więzienia do lat 5 lub aresztu.
§ 2. Zołnierz, który dopuszcza się tego samego zaboru ze
składów państwowych, wojskowych lub należącyGh do insty~
tucji publicznej,
podlega karze więzienia , do lat 5.
Art. 162. Zołnierz, który dopuszcza się zaboru mienia ru' ehornego ze składu, magazynu wojskowego lub państwoweg'J,
będącega
dost ęp,
~
_ _ __ _ _ _ _ _ p
~Oz ,
pod jego ochroną lub mając
do
niego
',..(17
s wobod ny
podlega karze wi ęzieni a na czas nie krótszy od lat 3 albo
karze śmierci.
Art. 163.
cz ęści
Zo łn i erz, który dopuszcza się zilbolU broni, jej
składowych,
amunicji ze składów wojskowych lub z
mie jsc przechowania ich, jak ró wnież środków transportu wojskowego, mechanicznych i innych,
podlega karze więzienia na czas n ie krótszy od lat 5 albo
karze śm ier ci.
R o z d z i a ł
Przestępstwa
XXIV.
w polu przecIwko ludności
mieniu.
Art. 164. § 1. Zołnierz, który w polu przywłaszcza rzeczy ul egając e prawu zdobyczy,
podlega karze więzienia do lat 3 lub aresztu.
§ 2. Tej samej karze podleg a żołhierz, który przywłaszcz a
zdobycz prawnie zabraną.
Art. 165.
§ 1.
Zołnierz , który w polu, korzystając z po-
płochu wojennego lub nadużywając swej
przewagi wojskowej,
z ch ~ci zysku
a) zabiera lub wymusza rzeczy należące do ludności alho
b) nakłada kontrybucję wojenną lub przymusowe świadczenia albo
c) przekra cza miarę poruczonych mu rekwi zycji,
podlega karze więzienia.
J e żeli pr zestępstwa
tego dopuszczono się pr;;ez
przemocy lub groźby natychmiastowego gwałtu, spraw-
§ 2.
uży c ie
ca
podl ega karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
Art. 166. Lołnierz, któ ry w polu złośliwie lub swawolnie
pustoszy luh niszczy cudze mienie,
p odlega karze więzienia do lat 3 lub aresztu.
Art. 167.
Zołnierz, który na placu boju ograbia z włok i
pol egłych albo który W polu
odbiera lub wymusza jakikol wiek
przedmi ot od chorego lub rann pgo albo od jeiJca wojennego,
powi erzonego jego stra ży ,
podlega kurze wi ę zienia.
Art. 168. § 1. Zolnierz, który w polu odł ącz ywszy s ię
od swej jednostki ucisk a ludno ść ,
podl eg a karze więzienia do lat 5.
tego przestępstwa dopuściło si ę dwu lub wię
którzy zmówili się w celu ciągł e go ucisk ania
ludności, każdy z nich
podleg a karze więzienia na czas nie krótszy od lat 5 albo
karze śmierci.
§ 2.
J eże li
żołnierzy,
cej
Art. 169. .§ 1. Kto dobrowolnie bierze lub brał podczas
wojny udział w znęcaniu się nad ludnością cywilną lub Jeńca
mi wojennymi albo w zabójstwach, dokonywanych nad nimi,
podlega karze śmierci.
§ 2. Kto dobrowolnie .współdziała lub współdziałał podczas wojny z wrogą władzą w ściganiu i ujmowaniu osób przez
tę wladzę prześladowanych nie za prz estę pstwa pospolite albo
kto osoby te ujmował w celu oddania ich w ręce wrogich
władz,
podlega karze śmierci.
\
f
Kto wymusza lub wymu sz ał podczils wojny od powyższych osób, prz.ez wrogie władze ptześlado-wally c h, świad
czenia jakiegokolwiek rodzaju pod groźbą ujęcią ich i odda"
nia w ręce wrogich władz,
- podlega karze więzienia.
§ 3.
-
Poz. 107 I t08
224
§ 4. Sąd orzeka w przypadkach, przewidzianych w § 3,
przepadek majątku skazanego, jego małżonka i dzieci z wyjątkiem mienia tych ostatnich, pochodzącego z własnego dorobku, darowizny lub spadkobrania, o ile dafczyńca lub spadkodawca nie podlega karze za przest ępstwo , przewidziane
w § 3.
Żolnierz, który dopuszcza się okrucieństwa lub
nad jeńcami wojennymi, a także wbrew obowiąz
kom z tytułu służby niedbale odnosi się do chorych i rannych jeńców,
podlega karze więzienia do lat 5 lub aresztu.
R o z d z i a ł
Przestępstwa jeńców
XXV.
wojennych.
Art. 171. Karom, przewidzianym w rozdziale XIX, podlegają jeńcy· wojenni, jeśli dopuszczają się określonych w tym
rozdziale czynów w czasie pozostawania pod nadzorem woj~
skowym.
Art. 170.
R o z d z i a ł
znęcania się
XXVI.
, ,
Przepisy końcowe.
Art. 172. Wykonanie niniejszego dekretu porucza się Mł- .
nistrowi Obrony Narodowej.
103
OBWIESZCZENIE MINISTRA · OBRONY NARODOWEJ
z dnia 29 .marca 1957 r.
o ogłoszeniu jednolitego tekstu przepisów wprowadzających Kodeks Karny Wojska Polskiego.
Na podstawie art. 4· dekretu z dnia 31 grudnia 1956 r.
o zmianie n iektórych przepisów Kodeksu Karnego Wojska Polskiego (Dz. U, z 1957 r. Nr 1, poz. 2) ogłasza się w załączniku
do niniejs·zego obwieszczenia jednolity tekst przepisów wprowadzających Kodeks Karny Wojska Polskiego z dnia 23 wrześ
nia 1944 r. (Dz. U. z 1944 L Nr 6, poz. 28, z 1951 r. Nr 6,
poz. 5Ś, z 1954 L Nr 34, poz. 142) z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszon y ch przed dniem wydania
jednolitego tekstu i z zastosowaniem ciągłej numeracji art y-
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jedn-cr
lity tekst przepisów wprowadzających Kodeks Karny Wojska
Polskiego· nie obejmuje przepisu art. VI dekretu Polskiego
Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 23 wrześniji 1944 r.
- Przepisy wprowadzające Kodeks Karny Wojska Pólskiego
(D z,. U. Nr 6, poz. 28), który stanoWii
"Art. VI.
Dekret niniejszy wchodzi w
życie
z dniem
ogłoszenia".
-
kułówi ustępów.
l
Minister Obrony Narodowej: M, Spychalski
DZ.IENNIK
,
POLSKIEJ RZECZ Y POSPOLlrrEJ LUDOWEJ
Warszawa. dnia 26 kwietnia 1957 r.
Nr 22
TRESC
POI.I
OBWIESZCZENIA
107 108 -
Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 marca 1957 r. o ogłosz eniu jednoli te go tekstu Kodeksu Karn e·
go Wojska Polskiego
.
.
.
Ministra Ol>rony Narodowej z ' dnia 29 marca 1957 r. o ogłoszeniu jednolitego tekstu przepisów wp ro w a dzających Kodeks Karny Wojska Polskiego .
213
224
107
OBWIESZCZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ
z dnia 29 ma rca 1957 r.
o ogłosz eniu jedn oJ!tego tekstu Kodeksu Karnego "\AJojsl. a Pols!dego.
Na podsta wi e arl. 4 dekretu z dnia 31 grud.ni a 1956 r.
o zmianie ni ektór yc h przepisów Kodeksu Kilrnego Wojska
Polskieg o (Dz. U. z 1957 r. Nr l, poz . 2) ogła s za si ę w zah'jcznik u do nin iejszego obwi eszczenia jednolity teht Kode ks u
Ka rnego Woj ska Polskiego z dnia 23 w rześ nia 1944 r . (Dz . U.
z 1944 r. Nr 6, poz. 27, z 1947 r. Nr 65, poz . 390, z 1949 r.
Nr 55, poz. 437, z 1950 r. Nr 6, poz. 46, z 1951 r. Nr 22,
poz. 172 i Nr 58, p oz . 399, z 1953 r. N r 27, poz. 104 oraz
z 1957 r. Nr l , poz. 2) z uwzgl ę dn i e ni em zmian w yn i k aj ących
z przepisów ogłoszonych przed dni em wyd ania jednolitego
t eks tu i z zastosowani em ciągłej n umeracji części, r oz dział ów,
artykułów i paragrafów.
Podany w załączniku do "Ilinie jsze90 obwi eszc:z~ ni'a jed nolity tekst Kod eksu Karnego Wojska, Polskie90 ni e ohe jmuje
l) art. 189 dekre tu Polskiego Komi tetu Wyzwolenia Narodowe90 z dnia 23 wrześnIa 1944 r. - Kod eks Karny Woj ska
Polski ego (Dz. U . Nr 6, poz. 27) w brzmien ill
"Art. 189. Dekret ninie jszy w chodzi w życie 1 dniem ogło
szenia. Przepisy art. 100 i 185 n iniejszego dekre tu mają
jednak zas.tosowanie i do pr zestępstw, p o pełn ionych po
dniu 31 sierpnia 1939 r.";
2) ar t. 2, 3 i 5 dekretu z dn ia 31 gru dnia 1956 r. o zmia nie
ni eJttó rych przepisów Kodeksu Karnego WOjska Polskiego
(Dz. U. z 1957 r. Nr l,poz. 2) w brzmieniu
"Art. 2. Szeregow com i podoficerom orlb j' w a j ący m w d ni u
w życie dekretu kar ę skierowania do odd zi ału
. karnego sąd zam ie nia nie wykonaną kar ę sk ierowan ia do
oddzi a łu karn ego na karę aresz tu, przy jmu , ą c dwa dni
ski erowania do oddzi a łu karnego za dzi eń k ary a tesz tu.
Załącznik
do obwieszczenia Ministra
Obrony Narodowej z dma 79 marca
1957 r. (poz. 108).
.1'
PRZEPISY WPROWADZAJĄCE KODEKS KARNY WOJSKA POLSKIEGO
/
Art. I. Z dniem wejścia w życie Kodeksu Karnego Wojska Polskiego z dnia 23 września 1944 f. traci moc obowią
zującą Kodeks Karny Wojskowy z dnia 21 października 1932 r.
(Dz. U. Nr 91, poz. 765) z późniejszymj zmianami oraz wszelkie
na jego podstawie wydane rozporządzenia i rozkazy:.
Art. II. Jeżeli szczególne pJze pisy mówią bez bliższego
oznaczenia o kodeksie karnym wojskowym, należy przez to
rozumieć Kodeks Karny Wojska Polskiego z dnia 23 września
1944 L, jeżeli zaś mówią o kodeksie karnym, należy przez to
rozumief kodeks karny z dnia 11 lipca 1932 r.
AI't. III. Do przestępstw pospolitych, popełnionych przez
osoby podlegające właściwości sądów wojskowych, ma zastosowanie, o ile przepisy kodeksu karnego wojskowego nie
stanowią inaczej, kodeks kamy oraz prawo o wykroczeniach
z wyjątkiem przepisów rozdziałów od I do XVIII włącznie
kodeksu karnego.
Art. IV.
1.
Żołnierze ~ czynnej służbie woiskowej od-
powiadają za wykroczenia wyłącznie w
trybie dyscyplinarnym
lub przed oficerskimi sądami honorowymi.
2. Pracownicy cywilni administracji wojskowej rdpowiadają przed sądami wojskowymi za wykroczenia , popełniona
w związku ze służbą lub pracą w administracji wojskowej.
3.. W sprawach' o wykroczenia popełnione
1) przez inne osoby, aniżeli wymienione w ust. 1, podlegające
właściwości sądów wojskowych,
2) przez pracowników cywilnych administracji wojskowej,
lecz n ie pozostające w związku ze służbą w administracji
wojskowej
--;- właściwe są sądy powszechne lub władze administracyjne na ogólnych zasadach.
Art. V. Wykonanie niniejszego dekretu pOr11cza się Ministrowi Obrony Narodowej .
.
\
Re dak( ja: Urząd Rady Ministrów - Biuro Prawne, Wa rszawa al U}dZCloWskie 1/3
Administracja: Administracja Wydawnictw Urzędu Rady Ministrów, Warszawa, ul. Krakowskie Przedm ieście 50,
l"!ocwno z polecenia Prezesa Rady Ministrów
Zem. 723
·,1
w Drukarni Akcydensowej
w Warszawie. ul. Tamka 3
Cena 1.50 zł
,l
\