Obwieszczenie Ministra Skarbu z dnia 29 września 1949 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o podatku od nabycia praw majątkowych.
Table of Provisions (24)
Statutory Text (24 Articles)
Art. 2. "Przepisy dekretu z dnia 3 lutego 1947 r.
o podatku od nabycia praw majątkowych, ze zmianapoz. 309) ogłaszam w załączeniu jednolity tekst dekretu
mi, wynikającymi z niniejszej ustawy, mają zastosoz dnia 3 lutego 1947 r. o podatku od nabycia praw mawanie do wszystkich przypadków nieodpłatnego naby-.
j ą tkowych (Dz. U. R. P. Nr 27, poz. 106 i Nr 38, poz.
192) z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą
cia ze spadków, zapisów, dalszych zaplisów i poleceń
z dnia 2 lipca 1949 r. o zmianie dekretu z dnia 3 lutego testamentowych, .w których decyzja, ustalająca zobowią
1947 r .. o podatku od nabycia praw majątkowych i z za_o z::mie podatkowe (na kaz płatniczy), nie została dorę
czona przed wejściem w życie ustawy" .
stosowaniem nowej ci ąg łej numeracji artykułów i ustę
pów.
Art. 5 ust. 2. "Przepis art. 1 pkt 1 lit. b) obowią
zuje od dnia 1 maja 1947 r ."
Podany w załączniku do mmeJszego obwieszczenia
Powołany przepis art. 1 pkt 1 lit. b) stanowi w jed.
jednolity tekst dekretu z dnia 3 lutego 1947 r . o po- nolitym tekście art .. 2 ust. 1 pkt 2.
datku od nabycia praw majątkowych nie obejmuje przeMinister Skarbu: K Dqbrowski
pisów art. 2 i 5 ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 1949 r.
Z ałącz nik
Skarbu z
(poz. 418).
do obwieszczenia
dnia 29 września
Ministra
1949
f.
DEKRET
z dnia 3 lutego 1947 r .
o podatku od nabycia praw
Na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia 1945 f.
o trybie wydawania d ekretów z mocą ustawy (Dz.
U. R. P. Nr 1, poz. 1) R ada :r..'linistrów postanawia,
a Prezydium Krajowej R ady N arodowe j zatwierdza,
co następuje
DZIAŁ
I.
Przedmiot opodatkowania.
Art. 1. 1. Podatkowi podlega nabycie praw mająt
kowyc;1.
~. Jeżeli nabywca prawa majątkowego oświadczy
nast ępnie, że nabył je na rzecz osoby trzeciej, nabycie
p r awa przez osobę trzecią w wyniku tego oświadczenia
podlega odrębnemu opodatkowaniu.
3. P r zy dwustronnym nabyciu praw majątkowych
opodatkowaniu podlega tylko nabycie jednej ze stron,
a mianowicie to nabycie, od którego przypada wyższy
podatek.
Art. 2. 1. Od podatk u wolne są
Państwa, związki samorządowe, instytucje
ubezpieczeń społecznych, przedsiębiorstwa państwo
l) Skarb
we, samorządow e, państwowo-spółdzielcze i
trale spółdzi e lczo-państwowe;
cen-
majątkowych.
2) z zastrzeżeniem wzajemności
a) państwa obce - co do nabycia prawa własności
lub d zie rżaw y i n a jmu nien.i chomo ści lub lokali,
znajdujących się w kra ju, dla celów urzędow a
nia przedstawicielstwa dyplomatycznego, konsularnego lub ' misyj
zagranicznych
czasowo
czynnych w kra ju, albo dla celów mieszkalnych
kierownika przedstawicielstwa dyplomatycznego oraz członków pozo stał eg o personelu dyplomatycznego, nie będąc ych obywatelami Rzeczypospolitej,
b) osoby, k o rzystające w myśl prawa mi ędz ynaro
dowego z prawa zakrajowości oraz członkowie
personelu dyplomatycznego, konsulowie i człon
kowie personelu konsularnego, je żeli nie są obywatelami Rzeczypospolitej co do najmu lo";
kali mieszkalnych lub dzierżawy bądź najmu
n ier uchomości dla celów mieszkalnych;
3) osoby prawne, z wyjątkiem zakładów ubezpi e czeń,
których dochód zgodnie ze statutem obracany jest
w całości na cele ogólnej użyteczności, naukowe,
oświatowe, kulturalne, sportowe, kult u religijnego, opie ki społecznej i dobroczynne;
4) związki :i.uwalidów, ofiar wrogów demokratycznego ustroju Polski, uczestników ruchu podziemnego,
partyzanckie, b . więźniów politycznych oraz fundacj e dla niesienia pomocy wymienionym osobom.
<Dzien:nik Ustaw Nr 53
1031 "'-"
2. Osoby prawne wymienione w ust. 1 pkt 3 i 4
jednak obowiązkowi podatkowemu co do
praw nabytych dla przedsiębiorstw, których świadcze
nia podlegają podatkowi obrotowemu i nie są od tego
podatku zwolnione lub jeżeli nabyte prawo przekazano
takiemu przedsiębiorstwu w ciągu lat 6, licząc od końca
roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie.
3. Podatnik dokonujący czynności z osobą zwolnioną od obowiązku podatkowego winien uiścić połowę podatku.
podlegają
Art. 3. Nie podlega opodatkowaniu odpłatne nabycie praw majątkowych
1) z czynności, która dla jednej chociażby ze stron
biorących w niej udział jest zawodową z wyjątkiem
odpłatnego nabycia nieruchomości; wątpliwości co
do zawodowego charakteru danego rodzaju czynności rozstrzyga Minister Skarbu;
2) do rzeczy położonych za granicą oraz praw mająt
kowych, podlegających wykonaniu za granicą,
chyba że nabywca jest obywatelem polskim mającym miejsce zamieszkania w kraju i nabycie odbywa się w kraju;
3) na zasadzie przepisów o przeprowadzeniu reformy
rolnej, o osadnictw~e, o ,egulacji gruntów będą
cych nieruchomościami rolnymi, a w szczególności
o scaleniu gruntów, o likwidacji serwitutów, o regulacji wód płynących lub ochronie od powodzi;
4) z czynności między przedsiębiorstwami, pozostają
cymi pod zarządem państwowym oraz między tymi
przedsiębiorstwami a Skarbem Państwa lub przedsiębiorstwami państwowymi, a także między przedsiębiorstwami, pozostającymi pod zarządem tego
samego związku samorządowego oraz między tymi
przedsiębiorstwami
a związkiem samorządowym,
pod którego zarządem pozostają, lub przedsiębior
stwami tego samego związku - jeżeli czynności
dokonano na skutek rozstrzygnięcia właściwego
ministra;
5) z tytułu wpłat przez członków spółdzielni na
udziały;
czynności, spełnianych za wynagrodzeniem, do
którego mają zastosowanie przepisy o podatku od
wynagrodzell;
7) z tytułu zaopatrzeń, rent oraz zasiłków należnych
pracownikom i członkom ich rodzin;
8) z zastawu;
9) z gier losowych;
10) z przelewu wkładek oszczędnościowych;
11) nie stwierdzone pismem, jeżeli wartość nabycia nie
6) z
przewyższa
100.000 zł;
12) stwierdzone pismem, podlegającym opłacie skarbo-
wej (Dz. U. R. P. z 1949 r. Nr 53, poz. 419) lub
zwolnionym od tej opłaty;
13) z pierwszego nabycia własności działek pracowniczych, przeznaczonych na indywidualną zabudowę,
a nabytych od sprzedawców z odcinka uspołecznio
nego.
Poz. 418
legało podatkowi; w przypadku, gdy wartość częSC!
fizycznych nie odpowiada wartości części idealnych, opodatkowaniu podlega nadwyżka; nie podlega jednak opodatkowaniu nadwyżka wynikła wyłącznie na skutek zniesienia nabytej
z tytułu
spadku współwłasności nieruchomości rolnej;
2) praw przez żołnierzy i osadników do majątku na danego przez Państwo oraz przez repatriantów d,)
mienia przekazanego przez Państwo w rozm iarze
nie przekraczającym wartości mienia n ieruchomeo·o
pozostawionego poza granicami Pailstwa;
o
3) praw do zaopatrzenia emerytalnego, rent, zasiłków
i innych korzyści majątkowych służących byłym
i obecnym pracownikom lub pozostałym członkom
ich rodzin;
4) praw majątkowych, jeżeli przedmiotem nabycia jest
rzecz ruchoma położona w kraju lub prawo majątkowe podlegające wykonaniu w kraju, a ani nabywca, ani zmarły lub darczyńca w dniu otwarcia
spadku bądź zdziałania darowizny nie byli obywatelami polskimi, chyba że obaj lub jeden z nich
posiadał miejsce zamieszkania w kraju;
5) praw majątkowych, jeżeli przedmiotem nabycia
jest rzecz położona za granicą lub prawo mająt- .
kowe podlegające wykonaniu za granicą, chyba że
bądź zmarły lub darczyńca, bądź nabywca praw
w ch wili otwarcia spadku albo zdziałania darowizny był obywatelem polskim lub posiadał miejsce zamieszkania w kraju;
6) znajdujących się za granicą i przekazanych do
kraju walut zagranicznych lub dewi1:, także w tym
przypadku, gdy zostały uzyskane ze spieniężenia
nabytego nieodpłatnie majątku położonego za granicą;
7) praw, których czysta wartość co do każdego nabywcy nie przewyższa 500.000 zł; do podstawy obliczenia wyżej wymienionej kwoty 500.ÓOO zł nie
zalicza się wartości sprzętów, pościeli, odzieży, bielizny, przeznaczonych do użytku w gospodarstwie
domowym ani narzędzi pracy lub inwentarza żywe
go i martwego w gospodarstwach rolnych, jeżeli
czysta wartość tych ruchomości co do każdego nabywcy nie przewyż sza 100.000 zł i przypada na
rzecz osób wymienionych w I-ej klasie podatkowej;
8) praw do używania przez trzy miesiące od dnia
otwarcia spadku mieszkania i urządzenia domowego przez małżonka i osoby bliskie spadkodawcy,
którzy w chwili jego śmierci mieszkali i pozostawali we wspólnym gospodarstwie (art. 2 § 2 prawa spadkowego);
9) prawa własności w wykonaniu istniejącego zobowiązania spadkobiercy do zaspokojenia roszczeń
z zapisu, dalszego zapisu lub polecenia.
DZIAŁ
II.
Obowiązek podatlwwy_
Art. 4. Nie podlega opodatkowaniu nieodpłatne nabycie
Art. 5. 1. Obowiązek podatkowy ciąży solidarnie
1) prawa whsności na skutek zniesienia współwłasno na osobach fizycznych, prawnych, spadkach nie objętych,
ści, jeżeli wartości części fizycznych, uzyskanych
spółkach jawnych, komandytowych oraz spółkach nie
z podziału, odpowiadają wartościom części ideal- . będących spółkami handlowymi, które nabyły prawa
nych i j eżeli od nabycia prawa współwłasności określone wart. 1, a przy nieodpłatnym nabyciu uiszczono należny podatek bądź nabycie nie pod- również na darczyńcy_
----------------------
-' ~ 1032
2. Obowiązek podatkowy obciąża solidarnie
prócz osób wymienionych w ust. 1 także
.
1) osoby prowadz ą ce cudze sprawy bez zlecema;
2) osoby, które jako prawonabywcy osób wymienionych w ust. 1 nabyły prawa określone wart. 1.
DZIAŁ
III.
Powstanie obowiązku podatkowego.
Art. 6. 1. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą
nabycia prawa majątkowego. ·W przypadku określonym
wart. 2 ust. 2 obowiązek podatkowy powstaje z chwilą
przekazania przedsi~biorstwu prawa majątkowego.
. 2. Jeżeli stwierdzono pismem nabycie prawa maj ątkowego nie poddanego opodatkowaniu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma.
3. Nabycie prawa pod warunkiem rozwiązującym
uważa się za nabycie bezwarunkowe. W razie spełnie
nia się warunku rozwiązującego władza podatkowa
może
uchylić
obowiązek
podatkowy w całości lub
W części.
4., Nabycie praw pod warunkiem zaw i eszającym
. uważa się za nabycie bezwarunkowe, jeżeli nabycie
jest odpłatn e ; nieziszczenie się warunku zawieszające
go powoduje uchylenie obowiązku podatkowego. Jeżeli
nabycie nie jest odpłatne , obowiązek podatkowy powstaje z chwilą ziszczenia się warunku. Władza podatkowa może jednak ustalić m.leżność podatkową, jaka by
przypadała w r;.azie ziszczenia się warunku zawieszające
go, i należność tę zabezpieczyć . Nabycie praw mająt
kowych wynikających z przybicia na licytacji uważa
się za nabycie pod warunkiem zawieszającym.
DZIAŁ IV.
Podstawa opodatkowania.
Art. 7. 1. Pod stawę opodatkowania stanowi
1) przy odpłatnym nabyciu praw -- wartość tych praw
w dniu powstania obowiązku podatkowego; do wartości prawa dolicza się także wartość ubocznych
I świadczeń i innych korzyści wynikających z prawa. Od wartości praw nie odlicza się przejętych
przez nabywcę długów i ciężarów;
,
2) przy nieodpłatnym nabyciu praw - wartość tych
praw po potrąceniu długów i ciężarów (czysta war, tość praw); opodatkowania dokonuje się według
stanu prawa w dniu jego nabycia, a według wartości prawa w dniu dokonania wymiaru.
2. Do długów i ciężarów zalicza się również koszty
' ostatniej choroby spadkodawcy, jeżeli I1ie pokryto ich
za jego życia i z jego majątku, koszty pogrzebu i nagrobka, odpowiadające zwyczajom miejscowym i sto...;
sunkom majątkowym zmarłego, koszty postępowania
spadkowego, koszty zarządu spadku nieQbjętego, wynagrodzenie wykonawcy testamentu, obowiązek zaspokojenia roszczeń o zachowek, obowiązki wypełnienia 7.apisów oraz poleceń, zamieszczone w testamencie, i inne
obowiązki, wynikające z prawa spadkowego.
3. Za wartość nabytego prawa przyjmuje się wartość podaną przez podatnika, o ile niniejszy dekret nie
stanowi inaczej.
4. Jeżeli wartość podana przez podatnika zdaniem
władzy podatkowej nie odpowiada wartości sprzedażo
~
Poz. 41&
----------------------------------
nej nabytego prawa w czasie dokonywania wymiaru,
władza podatkowa wezwie podatnika do odpowiedniego
podwyższ enia podanej wartości prawa, wyznaczając mu
termin co najmniej dwutygodniowy. W przypadku, gdy
podatnik nie udzieli odpowiedzi lub złożone ośw i adcze
nie nasuwa wątpliwości co do trafności podanej wartości, władza podatkowa ustali wartość sprzedażną po
zasięgnięciu opinii biegłych. Jeżeli wartość ustalona
przez władzę podatkową przekracza wartość podaną
przez podatnika przynajmniej o 830/0, koszty ustalenia
wartości poniesie podatnik.
5. Przepis ustępu poprzedzającego stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy kilku podatników podało
ró żne wartości nabytego prawa.
Art. 8. 1. Za podstawę opodatkowania przy umowach przyrzeczenia nabycia praw majątkowych przyjmuje się podaną w umowie wartość tych praw.
2. Jeżeli przedmiotem opodatkowania jest prawo
majątkowe , wynikające z uznania długu bądź udzielenia pożyczki, podstawę opodatkowania stanowi kwota
zobowiązania dłużnego.
3. Przy odstąpieniu praw wymienionych w ust ę
pach poprzedzających podstawę opodatkowania stanowi
wartość świadczenia wzajemnego.
Minister Skarbu może w drodze roznormy o najniższym szacunku
("szacunku prawnym") rzeczy nieruchornych.
2. Jeżeli wartość rzeczy nieruchomej podana przez
podatnika jest niższa od szacunku prawnego tej rzeczy,
podstawę opodatkowania stanowi kwota szacunku prawnego.
3. Do czasu wydania norm przewidzianych w ust. 1
stosuje się także do rzeczy nieruchornych przepis art. 7
ust. 4.
Art. 9.
porządzenia
1.
wydawać
Art. 10. 1. Z a podstawę opodatkowania przyjmuje się
1) przy zawiązaniu spółki kapitał zakładowy;
2) przy powiększeniu kapitału zakładowego spółki
sumę, o którą powiększono kapitał zakładowy.
2. Za kap itał zakładowy uważa się wszelkie wkła
dy wspólników z wyjątkiem polegających na wykonywaniu pracy, a w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością -również dopłaty; w spółkach akcyjnych
za kapitał zakładowy uwa ża się wartość nominalną
wszystkich akcyj z doliczeniem sum, które pierwsi
nabywcy akcyj wydanych za gotówkę wpłacają ponad
wartość nominalną oraz wartość dopłat innego rodzaju.
Do wkładów rzeczowych w formie nieruchomości mają
zastosowanie przepisy art. 7 ust. 4 i art. 9.
3. Przy przekształceniu spółek przez utworzenie
nowej spółki i przejęcie majątku spółki lub spółek już
podstawę opodatkowania przyjmuje się
istniejących według zasad podanych w ust. 1 pkt 1.
4. Przy przekształceniu spółek przez przejęcie
przez jedną ze spółek majątku jednej lub kilku spółek
już istniejących podst<J.wę opodatkowania przyjmuje
się według zasad podanych w ust. 1 pkt 2.
5. Za kapitał zakładowy w rozumieniu n iniejszego
dekretu uważa się również
1) pożyczki udzielone krajowej spółce przez jednego
ze wspólników lub udziałowców, jeżeli ogólna suma
nie spłaconych pożyczek w d 1cie udzielenia pożyczki
przekracza 50% kapitału zakł<,ldowego;
'"--' 1033
Dziennik Usfi w Nr 53 "
2) udzielenie pożyczki
krajowej spółce przez osobę
wspólnik lub udziałowiec umocni ją
poręką lub zasta\vem i zachodzi warunek przewidziany w pkt 1;
3) udzielenie pożyczki krajowej spółc e przez spółkę,
w której uczestniczą wspólnicy lub udziałowcy spół
ki otrzymującej pożyczkę, jeżeli zachodzi warunek
przewidziany w pkt 1.
trzecią, jeżeli
Art. 11. 1. W przypadku, gdy przedmiotem opodatkowania jest nabycie prawa majątkowego, z którego
wynika prawo żądania wykonania jednego z dwóch
lub więcej świadczeń różnej wartQści, za podstawę ' opodatkowania przy jmuje się świadczenie, od któregQ przypada wyższy podatek.
2. . W przypadku gdy przedmiotem nabytego prawa majątkowego jest świ a dczenie, które nie moż e być
oznaczone pod względem ilości w chwili nabycia prawa,
podstawę opodatkowania ustala f>i ę w miarę wyk onywmia świadcz e nia. Władza PQdatkowa może j ednak
za zgodą podatnika przyjąć za podstawę opodatkowania prawdopodobną sumę wszystkich świadczeń za cały
czas trwania obowiązku świad czenia.
-
1) do lat 15
2) powyżej lat 15 do 25 25
35
3)
4)
5)
6)
7)
8)
9)
" 35 " 45
" 45 " 55
"
"
"
"
" 55 " 65
" 65 " 75
"
" 80 "
"
"
" 75 " 80
"
"
2120- "
18- "
15- "
11- "
7,5- "
5- "
3- .""
wątpliwa .
Art. 12. 1. Jeżeli przedmiotem nabytego prawa majest świadczenie wyrażone w wa~ucie zagranicznej, w papierach wartościowych lub w złocie, podstawą opodatkowania jest suma będąca ·wynikiem przerachowania według zasad, jakie określi Minister Skarbu.
2. Prawa, co do których zachodzi wątpliwość, czy lub
w jakiej mierze istnieją albo czy są wykonalne, wlicza się
do podstawy opodatkowania według ich przypuszczalnej
jątkowego
wartości.
nieodpłatnego
Poz. ~lg
3. W przypadku gdy przedmiotem opodatkowania
jest nabycie prawa do świadczeń powtarzających się,
należy celem ustalenia podst:łwy opodatkowania pom.
nożyć roczną wartość świadczeń
1) w razie ustanowienia świadczeń na wieczne czasy -
przez 25;
2) w razie ustanowienia świadczeń na czas ściśle ogra-
niczony co do ilości lat lub ich części - przez tę
lat lub ich części, najwyż ej jednak przez 22;
3) w razie ustanow ienia świadczeń na czas nieokreślony,
jednak nie ograniczony do czasu życia jednej lub
więcej osób przez 5;
4) w razie gdy w przypadkach podanych w pkt 3 oznaczono termin, do którego zobowiązanie trwać będzi e
niewątpliwie, za czas ściśle określony w sposób
podany w pkt 2, za czas dalszy zaś w sposób pGdany
w pkt 3, łącznie jednak najwyżej - przez 22.
ilość
4. W przypadku ustanowienia świadczeń na czas ży.,.
cia jednej osoby, za podstawę opodatkowania przyjmuje
się wartość prawa obliczon ą według wieku osoby, z której śmierc i ą gaśnie zobowi ązanie. Wartość ta wynosi
przy wieku
22 -krotną wartość świadczenia
5. W razie uzależnienia terminu trwania świadczeń
od czasu życia dwu lub więcej osób za podstawę opodatkowania przyjmuje się roczną wartość świadczenia pomnożoną przez jeden z mnożników określonych w ust. 4,
a to odpowiednio do w ieku osoby naj starszej lub najmłodszej stos ownie do t ego, czy świadczenia mają trwać
do śmi e rci osoby, która umrze pierwsza, czy do śmierci
osoby, która umrze ostatnia.
6. Przepisy ust. 4 i 5 stosuj e się odpowiedniQ również
do obliczania uż ytkowania, słu ż ebnośc i , ciężarów ' realnych i rent.
7. Roczną wartość użytkowania przyjmuje się w wysokości 4%
wartości rzeczy poddanej użytkowaniu, chyba że wartość użytkowania, wyższa lub niższa, jest nie-
3. Jeżeli przedmiotem
~
nabycia praw
majątkowych jest zwolnienie od zobowiązania alb:> jeżeli
na skutek takiego nabycia następuje wygaśnięcie zobowiązania, wartość zobowiązania wlicza s i ę do podstawy
opodatkowania. Przepisu tego n ie stosuje się do zobowiązań darczyńcy lub spadkod awcy wobec nabywcy.
Art. 13. 1. Jeżeli co do rzeczy oddanych na przechowanie służy dwu lub więcej osobom solidarnie prawo
rozporządzania, w Ia<;ię. śrniętci jedIl,ej z lJi~h za~hQdzi dla
..
..
..
.."
...
..
"
"
"
.
."
..
rocznego
..
"
"
"
"
."
;,
celów wymiaru podatku domniemanie, iż te rzeczy ńa
do osoby zmarłej.
2. Jeż eli umówiono się, że prawo rozporządzania
służy nie osobie, na której imię rzeczy złożono, lecz osobie trzeciej, wówczas w razie śmierci osoby trzeciej zachodzi dla celów wymiaru podatku domniemanie; że te
rzeczy nal e żały do niej.
3. Przepisy ustępów poprzedzających stosuje się
również do przedmiotów, znajdujących się w skrzynkach
depozytowych (sa fes) tudz ież w razie oddania na przechowanie pieniędzy z zastrzeżeniem zwrotu takiej samej
sumy oraz clo rzeczy zamiennych, oddanych na przechowanie z z astrzeżeniem zwrotu takiej samej ilo ści rzeczy tego samego rodzaju.
Art. 14. 1. J eżeli nieodpłatne nabycie prawa majątkowego od tej samej osoby następuje kilkakrotnie, do
wartości ' ostatniego prawa majątkowego dolicza się wartość pra w majątkowych poprzednio nabytych, chyba że
nabycie poprzednie miało .miejsce w okresie poprzedzającym lat 6, l i cząc wstecz od końca roku kalendarzowe~
go, w którym nastąp i ło nabycie. Od podatku, obliczonego
od łącznej wartości praw majątkowych, potrąca się poda tek przypadający od poprzednio opodatkowanych nieodpłatnych nabytków majątkowych. Wynikająca z obliczęnia nadwyżka podatku nie podlega ani zarachowaniu,
ani zwrotowi.
2. Notariusze spisujący akt darowizny obowiązani
są zapytać strony, czy zachodzą
okoliczności
podane
w ustępie poprz e dzającym, i odpowiedź stron podać
w akcie. W przypadku n.ieodpłatnego nabycia praw majątkowych, nie ujawnionych w akcie notarialnym, podatnicyobowiązani są podać powyższe dane w zeznaniu
.pod;;ltkqwym . .-'
leżały
-
DZIAŁ
Poz: 418
1034 --
stosuje się również do nabyc ;a prawa żądania, aby nie- -
V.
ruchomość została oddana na własność (art. 45 § 2 prawa
Stopa procentowa podatku.
Art. 15. 1. Stopa procentowa od odpłatnego nabycia praw majątkowych wynosi
l) 60io - od nabycia nieruchomości,
2) 1Gl o - od uznania długu, po'życzki, nabycia papierów
w artościowych oraz najmu lokali,
3) 0,5 0 /0 - od przyrzeczenia nabycia praw majątko
wych,
4) we wszystkich przypadkach, nie wymienionych
w punktach poprzednich
a) 2,50/0 - gdy nabycie zostało stwierdzont:; pismem,
b) 3,50/0 - gdy nabycie nie zostało stwierdzone pismem.
2. Stopę procentową, przewidzianą w ust. 1 pkt 1,
rzeczowego); w tym przypadku przeniesienie własności
nieruchomości nie podlega odrębnemu opodatkowaniu.
3. W przypadku nabycia, obejmującego kilka praw
do których mó ją zastosowanie różne stopy procentowe, podatnik oboHiązany jest dla celów obliczenia podatku określić przy nabyciu wartość każdego
z tych praw oddzielnie; w braku takiego określenia podatek oblicza się według stopy procentowej wyższe j .
4. Dla ustalenia stopy procentowej i obliczenia podatku podstawę opodatkowania zaokrągla się do pełnych
dziesiątek 'złotych w dół, podatek zaś do pełnych złotych
w dół.
majątkowych,
Art. 16. 1. Stopa procentowa
nabycia praw majątkowych wynosi
Wysokość
Stopień
podatkowy
1.
L
5.
6.
8.
9.
10.
11.
ł2.
13.
14.
czystej
nabytego
majątku w złotych
ponad
do
500.000
1.000.000
1.000.000
1.500.000
1.500.000
2.000.000
2.000.000
3.000.000
5.000.000
3.000.000
7.000.000
5.000.000
10.000.000
7.000.000
15.000.000
10.000.000
20.000.000
15.000.000
25.000.000
20.000.000
30.000.000
25.000.000
40.000.000
30.000.000
50.000.000
40.000.000
50.000.000
wartości
2. Do I klasy podatkowej zalicza się
]l małżonka;
2) dzieci
a) z małżeństwa, b) uprawnione, c) uznane d) zrównane;
3) dzieci pozamałżeńskie nie podpadające pod wymienione w pkt 2 - w razie nabycia po matce i jej rodzinie;
4) dalszych zstępnych (wnuki, prawnuki itd.).
Do n klasy podatkowej zalicza się
1) rodziców;
2) rodzeństwo;
3) przysposobionych.
Do nI klasy podatkowej zalicza się
\ 1) zstępnych rodzeństwa;
\ 2) pasierbów.
Do IV klasy podatkowej zalicza się
innych.
3. Zaliczenie do klasy podatkowej następuje według
osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której pra...
wa zostały nabyte.
4. Podatek wymierza się w ten sposób, aby z sumy
czystej wartości otrzymanego majątku wyższego stopnia
po potrąceniu podatku nie pozostało mniej, niż pozostaje
z najwyższej wartości czystego majątku niższego stopnia
po potrąceniu podatku na ten stopień przypadającego;
jeżeli z sumy stanowiącej podstawę opodatkowania po...
zostałoby po potrąceniu podatku mniej, niż wynosi kwo...
ta czystej wartości majątku wolnego od podatku, poda...
•
I
W klasie podatkowej
III
n
od
nieodpłatnego
IV
°/0
1
1,5
1,5
2
2
.,
i)
3
L.
4,5
fi
4
5
6
7
6
8
0,5
l
~
10
12
14
17
20
7,5
9
10,5
12
15
18
21
25
30
lJ
12
14
16
20
24
28
34
40
2
4
8
12
16
20
24
28
32
40
48
56
64
72
tek pobiera się tylko w wysokości czystej wartości majątku ponad kwotę wolną od podatku.
5. W przypadku gdy część praw majątkowych nabytych nieodpłatnie wyłączona jest na podstawie umów
międzynarodowych od podatku przewidzianego w niniejszym dekrecie, od pozostałych części praw majątkowych
podlegających opodatkowaniu należy obliczyć podatek
według stopy procentowej, która odpowiada całości nabycia.
6. Przepis art. 15 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
DZIAŁ
VI.
Termin płatności i sposób zapłaty.
Art. 17. 1. Do obliczenia i pobrania Od podatnika
podatku i do wpłacenia go na rachunek właściwej wła
dzy podatkowej obowiązani są
1) notariusz - od sporządzonych przed nim aktów, od
pism, przedstawionych mu celem dokonania czynności urzędowej i od licytacji przed ·nim odbytej;
2) właściwy sekretarz sądu - od postanowień sądu, na'
mocy których następuje nabycie praw majątkowych,
oraz od postanowień sądu, nadających klauzulę wykonalności wyrokom sądów polubownych;
3) komornik sądowy - od dokonanych przez niego
czynności stanowiących tytuł nabycia praw mająt
k9w ych;
~
1035 ---
4) poborca w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym - od dokonanych przez niego czynności
stanowiących tytuł nabycia praw majątkowych;
5) sędzia obywatelski - od nabycia praw majątkowych
wpisywanych do księgi umów;
6) urzędnik państwowy lub samorządowy - od umów
zawartych w imieniu państwa lub samorządu w zakresie jego obowiązków służbowych bez udziału notariusza lub s ą du;
7) urzędnik powołany do wykonania orzeczeń i aktów
administracyjnych-od orzeczell i aktów administracyjnych stanowiących tytuł nabycia praw majątko
wych.
Poz. 418
mmle, zakreślonym do złożenia zeznania, do wpłacenia
zaliczki na podatek w wysokości określonej przez wła
dzę podatkową ·
Art. 20. 1. W przypadkach przewidzianych wart.
19 ust. 1, jeżeli czynność została stwierdzona pismem,
podatnik może uiścić podatek przez użycie znaczków
skarbowych, chyba że dekret stanowi inaczej. W tym
przypadku podatnik nie ma obowiązku składania deklaracji wskazanej wart. 60 ust. l dekretti z dnia 16 maja
1946 r. o postępowaniu podatkowym (Dz. U. R. P. Nr 27,
poz. 174).
2. W razie uiszczenia podatku znaczkami skarbowymi podatnik powinien
2. Płatnicy za świadczają na oryginałach bądź odpil) bądź skasować znaczki skarbowe przez przepisanie
sach pism, stwierdzających nabycie praw majątkowych,
ich początkowymi lub końcowymi wyrazami pisma
a wydawanych stronom, sposób obliczenia podatku, '
albo stwierdzającymi zawarcie umowy podpisami
a mianowicie: podstawę opodatkowania, rodzaj czynnostron;
ści prawnej (przedmiot podatku), stopę procentową po2) bądź przedstawić pismo władzy podatkowej celem
datku, sumę podatku, uiszczenie bądź podstawę niepobraurzędowego skasowania.
nia podatku oraz pozycję rejestru. Takie same zaświad
3. W razie uiszczenia podatku gotówką podatnik poczenie zamies z czają w rejestrach oraz na pismach pozo- , winien
stających w aktach, a sędzia obywatelski w treści wpisu
1) albo uiścić do kasy władzy podatkowej sumę, którą
do księgi umów i w rejestrze.
sam obliczył, i załączyć kwit kasowy do pisma stwier3. Przepisy co do sposobu pobierania , zaświadczania
dzającego czynnoś~ prawną podlegającą podatkowi;
i prowadzenia rejestru podatku od nabycia praw mająt- '
2) albo przedstawić pismo władzy podatkowej, a ta
kowych wydaje Minister Skarbu w porozumieniu z wła
określi sumę podatku i wyda polecenie przyjęcia
ściwymi ministrami.
przez kasę tej władzy; w braku pisma powinien zło
4. Płatnicy obowiązani są do odmówienia zawarda
żyć deklarację.
czynności prawnej lub dokonania czynności urzędowej
4. Minister Skarbu określi rodzaje znaczków skarbądź wydania rzeczy lub pisma w razie nieuiszczenia nabowych, sposób ich wyrobu, sprzedaży i wysokość wyleżnego podatku. Niepobranie podatku może nastąpić
nagrodzenia za sprzedaż, warunki wymiany, sposób urzę
jedynie za uprzednim zezwoleniem władzy podatkowej.
dowego kasowania oraz najwyższą kwotę podatku, która
5. W przypadkach, przewidzianych wart. 11 ust. 2,
może być wpłacona przez użycie znaczków skarbowych.
płatnik nie oblicza ani nie pobiera podatku, natomiast
obowiązany jest przesłać właściwej władzy podatkowej
w terminie określonym wart. 19 ust. 1 odpis sporządzo
DZIAŁ
VII.
nego lub zaświadczon e go przez niego dokumentu.
Odpowiedzialność za podatek.
Art. 18. Poda tek pobierany przez pł a tników uiszcza się wyłącznie gotówką· Pobrane k w oty podatku płat
Art. 21. Podatek od nabycia praw majątkowych
nicy obcw i ązani są wpłacać w terminach następujących
jest podatkiem rzeczowym w rozumieniu art. 5 dekretu
1) notariusze, jeżeli chodzi o kwoty zapisane do wykazu
z dnia 16 maja 1946 r. o zobowiązaniach podatk owych
wpływów w czasie od dnia 1 do 7 każdego miesią
(Dz. U . R. P. Nr 27, poz. 173).
ca - w dniu 8 danego miesiąca, w czasie od 8 do
14 - w dniu 15 danego miesiąca , w czasie od 15 do
21 - w dniu 22 danego mi esiąca i w cz ą.sie od 22
DZIAŁ
VIII.
do końca miesiąca - w dniu l miesiąca następne
go;
Ograniczenie prawa rozporządzania prawl'uni
2) poborca w administracyjnym postępowaniu egzekumajątkowymi.
cyjnym - w terminach przewidzianych przepisami
egzekucyjnymi o terminie uiszczania kwot ściągnię
Art. 22. 1. Przed uiszczeniem podatku, przypadają
tych w drodze egzekucji administracyjnej;
cego od nabycia praw do spadku, nie może nastąpić bez
3) pozostali płatnicy wymienieni wart. 17 - do dnia
zezwolenia władzy podatkowej ani ujawnienie nabytych
20 danego miesiąca , jeżeli chodzi o kwoty podatku
praw majątkowych w księgach wieczystych, ani zapła
pobranego od l do 15 każdego miesiąca, oraz do dnia
ta długu przez dłużnika spadkodawcy, ani - wydanie
5 następnego miesiąca, jeżeli chodzi o kwoty podatku , przedmiotów wymienionych wart. 13, ani wypłata sum
pobranego 'od 16 do kOllca poprzedniego miesiąca.
ubezpieczeniowych płatnych wskutek śmierci spadkodawcy.
Art. 19. 1. Poża przypadkami, przewidzianymi
2. Przed u iszczeniem podatku, przypadającego od
wart. 17, podatnicy obowiązani są sami obliczyć podatek
nabycia praw do zapisu, dalszego zapisu lub z tytułu poi wpłacić go bez wezwania do kasy wła ściwej władzy
l ecenia, nie może nastąpić bez zezwolenia władzy podat-,
podatkowej . w terminie dwóch tygodni od dnia powstakowej zapłata należności przypadającej z tytułu tychże
nia obowiązku podatkowego.
praw lub polecenia.
2. Przepis ·ust. l nie dotyczy przypadku nieodpłat
3. Osoba, która wbrew przepisom poprzedzających
nego nabycia maj ą tku w drodze spadku, zapisu, dalszego
ustępów uiści dług, wykona polecenie lub wyda przedzapisu lub polecenia; podatnicy ci obowiązani są w termioty wymienione wart. 13, odpowiada solidarnie wraz
----~.~------------
2. Jednocześnie tracą moc obowiązującą wszelkie
przepisy w przedmiDtach unormowanych niniejszym dekretem, a w szczególności
1) art. 1 - 7, 9 - 12, 14 - 28, 30, 31 ust. 1 - 4, 6 i 7,
32, 33 ust. 1 i 2 zdanie 2, 35, 37, 44, 45, 52 - 62, 63
ust. 1 lit. a) - c) i e) oraz ust. 2, 64 - 71, 75 -- 81,
88 - 91, 101 - 110, 114 - 116, 118, 120, 121, 131 135, 139, 164 - 173, 175 - 181 ustawy z dnia 1 lipca 1926 r. o opłatach stemplowych (Dz. U. R. P.
z 1935 r. Nr 64, poz. 404) z późniejszymi zmianami;
2) art. 1 - 5 ust. 1, 7 -17, 25 - 34,36,38,39,42 - 53
ustawy z dnia 29 maja 1920 r. w przedmiocie zmiany przepisów o opodatkowaniu spadków i darowizn
(Dz. U. R. p. Nr 49, poz. 299) z póżniejszymi zmianami oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 1922 r.
DZIAŁ IX.
w przedmiocie zmiany niektórych przepisów o opo...
datkowaniu spadków i darowizn (Dz. U. R. P. Nr 33,
Ulgi podatkowe.
poz. 263);
3) cesarskie rozporządzenie z dnia 15 września 1915 r.
Art. 23. Minister Skarbu może na całym obszarze
o należytościach od przeniesień majątku pod tytuPaństwa lub w poszczególnych jego częściach w graniłem darmym (Dz. u. p. austr . .Nr 278) z późnieszymi
cach słuszności gospodarczej ustanawiać zwolnienia od
zmianami;
podatku, zarówno w stosunku do poszczególnych rodza4) ustawa z dnia 18 czerwca 1901 r. o należytościach
;ów nabycia, jak i w stosunku do poszczególnych katego-.
od przeniesień majątku (Dz. u. p. austr. Nr 74)
~yj praw majątkowych, będących przedmiotem nabycia,
z późniejszymi zmianami;
iak również obniżać stopę procentową podatku (art. 15
5) ustawa o podatku spadkowym z dnia 3 czerwca 1906 r.
i 16) oraz podwyższać sumę wartości wolnej od podatku
(Dz. u. Rzeszy str. 654) z późniejszymi zmianami;
(art. 3 pkt 11 i art. 4 pkt 7).
6) ustawa o podatku spadkowym z dnia 10 września
1919 r. (Dz. u. Rzeszy str. 1543) z późniejszymi zmianami;
DZIAŁ
X.
7) przepisy szczególne w częściach dotyczących zwolnień podmiotowych i przedmiotowych od opłat stemPrzepisy przejściowe i końcowe.
plowych oraz opodatkowania spadków i darowizn
z wyjątkiem zwolnień wynikających z umów mię
Art. 24. Nabycie praw majątkowych, dokonane·
dzypaństwowych.
przed dniem wejścia w życie niniejszego dekretu, podlega przepisom niniejszego dekretu, jeżeli zostało stwierArt. 27. 1. Ilekroć w przepisach prawnych mowa jest
dzone pismem po dniu wejścia w życie niniejszego dek1) o opłatach stemplowych - należy przez nie rozuretu.
mieć podatek od nabycia praw majątkowych bądź
opłatę skarbową ~ unormowaną dekretem z dnia 3
Art. 25. Wykonanie niniejszego dekretu porucza
lutego 1917 r. (Dz.U.R.P. z 1949 r. Nr 53, poz. 419);
się Ministrowi Skarbu w porozumieniu z właściwymi
2) o podatku od spadków i darowizn lub o należnościach
ministrami.
od przeniesienia majątku pod tytułem darmym należy przez nie rozumieć podatek od nabycia praw
Art. 26. 1. Dekret niniejszy wchodzi w życie co do
majątkowych w części dotyczącej nieodpłatnego naprzepisów dotyczących opodatkowania odpłatnego nabybycia.
cia praw majątkowych oraz nieodpłatnego nabycia
w drodze darowizny - z dniem pierwszym drugiego
2. Ilekroć w innych przepisach prawnych jest mowa
miesiąca po ogłoszeniu, co do pozostałych przepisów ~
o przepisach uchylonych niniejszym dekretem, należy
z dniem ogłoszenia z mocą obowiązującą od dnia 1 styzamiast uchylonych przepisów stosować odpDwiednio
cznia 1947 r.
przepisy niniejszego dekretu.
z' oódatnikiem za podatek do wysokDści zwrócDnego dłu~
g~ lub wartości wydanych przedmiotów albo wartoścl
wykonanego polecenia.
. ' .
<~. Jeżeli przedmiotem aktu notanalnego, ktory ma
być spDrządzony, lub dokumentu, co do .którego not~riusz
ma uwierzytelnić podpis, ma być zbycie praw maJątko
wvch, a z treści aktu lub dokumentu wynika, że prawo
m~;atkowe zostało uzyskane przez zbywcę w drodze
spa"dkobrania, zapisu, dalszego zapisu. lub pol:?enia, notariusz może sporządzić akt lub uWierzytelmc własno
reczność podpisu tylko za uprzednim zezwoleniem wła
d~y podatkowej lub po stwierdzeniu, że należny podatek
od nabycia tych praw został uiszczony.
419
OBWIESZCZENIE MINISTRA SKARBU
z onia 29 września 1949 r.
'V
I">rawie ogłoszenia jednolitego tekstu dekretu z dnia 3 lu!ego 1947 r. o opłacie skarb9wd.
Na pOQs.;awie art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 1949 r.
o zmianie dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. R. P. Nr 42, poz. 310) ogłaszam w załącze
~iu jednolit.y tekst dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o op-
łacie skarbowej (Dz. U. R. P. Nr 27, poz. 107 i Nr 3a,
poz. 192) z uwzględnieniem zrnian wprowadzonych ustawą z dnia 2 lipca 1949 r. o zmianie de'<tretu z dnia 3 lutego
1947 r. o opłacie Skarbowej i z zastosowaniem nowej nu-
Dziennik Ustaw Hr 53
QBWIESZCZENIE MINISTRA SKARBU
z dnia 29
września
1949 r.
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o podatku cd nabycia praw mająt
kowych.
Na podstawie art. 3 us~awy z dnia 2 lipca 1949 r.
o zmianie dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o podatku
o zmianie dekretu z dnia 3 lutego 1947 r. o podatku
od nabycia praw majątkowych, które stanow ią
od nabycia praw majątkowych (Dz. U. R. P. Nr 42,