Dekret z dnia 26 kwietnia 1948 r. o Zakładzie Osiedli Robotniczych.

Art. 2. 1. Zakład jest osobą prawa publicznego, mającą na celu ogólną użyteczność.

2.

Zakład

podlega Ministrowi Odbudowy.

3. Siedzibą Zakładu jest m. st. Warszawa.

Art. 3. 1. Dla spełniania zadań określonych

wart. 5 pkt 4) - 10) Minister Odbudowy może

powołać Dyrekcje Osiedli Robotniczych, a mianowicie

Zarządu Głównego Zadyrekcje, których zakres działania

obejmuje sprawy budownictwa mieszkanio~

)'Vego na określonym teren~e;

1) na wniosek Prezesa

kładu ~-

2) na wniosek zainteresowanego ministra - dyre"kcje, których zakres działania obejmuje

sprawy budownictwa mieszkaniowego dla

potrzeb określonych gałęzi gospodarki lub

określonego zakładu pracy.

2. Powołanie dyrekcji określonej w ust. 1

pkt 1 nie wyklucza powołania na tymże t er enie

dyrekcji określonej

w ust. 1 pkt 2. .

,.

Art. 4. 1. Dyrekcje Osiedli Robotniczych są

organami wykonawczymi Zakładu. Szczegóło",.re

przepisy o zakresie uprawnień i obowiązków dy}'ekcyj określi statut;

2. Dyrekcje Osiedli Robotniczych

pravv'a

publicznego,

mającymi

są

na celu

osobami

ogólną

użyteczność.

r-

3. Minister Odbudowy może na wniosek Zakładu zlecać organom terenowym Ministerstwa

Odbudowy wykonywanie zadań, które Zakład-ze

względu na warunki techniczne i gospodarcze zamierza wykonać za pośrednictwem tych organów.

Art. 5. Zakład spełnia swe zadania przez: .

składanie Ministrowi Odbudowy wniosków obejmujących projekty

wytycznych z zakresu polityki terenowej,

mających na celu zapewnienie gruntów pod

budowę osiedli

pracowniczych, projektów

programu budownictwa osiedli i mieszkań,

planów finansowania i podziału kredytów

i dotacji na te cele oraz . projektów standartów mieszkań pracowniczych;

1) opracowywanie i

2) składanie Ministrowi Odbudowy wniosków co

do popierania indywidualnego budownictwa

pracowniczego;

;;.

3) prowadzenie

studiów naukowych i prac badawczych lub ich zlecanie odpowiednim

instytucjom w zakresie metod budowy i za~

gospodarowania osiedli i domów;

dzierżawę i przygotowywanie gruntów pod budowę osiedli i domów;

4) nabywanie, branie w

5) budowę osiedli wraz z m':lądzeniami społecz­

nymi, domów oraz pomieszczeń tymczasowych;

6) naprawę domów uszkodzonych i dokończenie

budowy domów nie wykończonych;

7) zakup i l.lstawianie domów składanych oraz

inicjowanie produkcji tych domów;

8) nadzór finansowy i techniczny nad działal­

nością prowadzoną

przez inne instytucje

i zrzeszenia oraz samorząd w zakresie budowy mieszkań pracowriiczych finansOwt. .. ej

ze środków, b~dącyćh w dyspozycjiZaIeładuj

~iennik Usta 1;\T Nr 24

------~,~--------------------------------~-----------------------------------

9) oddawanie w użytkowanie drogą dzierżawy

lub wynajem osiedli domów i mieszkań;

niu z Ministrem Administracji Publicznej lub

Ministrem Ziem Odzyskanych i uzgodniony z Ra ...

dą Państwa.

tO) zarząd lub zlecanie administracji -osiedli i do-

mów oraz oddawanie działek budowlanych

w dzierżawę lub na czasową własność;

U) inicjowanie i popieranie samorządów osiedli

i samorządów domowych" kształcenie administratorów i pracowników osiedli w kierun:ku fachowym i społecznym;

12) nadzór i kontrolę

nad działalnością

czych;

finansową

oraz techniczną

Dyrekcji Osiedli Robotni-

,13) wykonywanie innych

w statucie.

Art. 6.

zadań Zakład

czynności

5. VI razie likvvidacji fundacji, prowadzących

w zakresie budownictwa ' mieszkań

pracowniczych,' majątek tych fundacji przechodzi

bezpłatnie na własność Zakładu bez względu na

swych . odmienne postanowienia odnośnych statutów f i dacyjnych.

działalność

określonych

1. Środki na wykonywanie

czerpie z

4. Uzyskanie przez Zakład własności mająt...

ków, wymienionych w ust. 1, 2 i 3, a położonych

na obszarze Ziem Odzys~anych lub b. ' Wolnego

Miasta Gdańska, następuje w trybie przepisów

dekretu z dnia 6 grudnia 1946 r. o przekazywaniu

przez Państwo mienia nierolniczego na obszarze

Ziem 'Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdal1ska

(Dz. U. R. P. Nr 71, poz. 389) lub przepisów określających tryb przekazywania mienia wymienionego wart. 2 pkt 5 tegoż dekretu.

I

l

l) dotacji i kredytów zwrotnych;

2) darowizn i zapisów;

6. Przeprowadzenie likwidacji fundacji, wy..

mienionych w ' ust . . 5, Rada Ministrów może po..;

wierzyć Zakładowi.

3) środków uzyskiwanych z administracji nieruchomościami;

4) źródeł przewidzianych wart. 7;

5) innych źródeł przewidzianych w

jących przepisach.

obowiązu­

2. Rada Ministrów na wniosek Ministra Odbudowy zatwierdza podział środków przeznaczo'"

nychna ' budowy wykonywane przez Zakład

i poszczególne dyrekcje oraz budowy wykonywane pod nadzorem Za!tładu.

3. Odsetek su'm inwestowanych, przeżnaczo­

ny na pokrycie kosztów obsługi inwestycji

przez Zakład i. jego organa, określa corocznie zarządzenie Ministra Odbudowy.

.'

Art. 7. 1. Rada Ministrów na wniosek Ministra Odbudowy, przekaże bezpłatnie Zakładowi

na własność majątek budowlano-miesżkaniowych

i terenowych państwowych instytucji oraz funduszó'N.

'

2. Radą Ministrów może również na wniosek

Ministra Odbudowy i po zasięgnięciu opinii zainferesowanych posiadaczy przekazać bezpłatnie na

własność Zakładu majątki niemieckich i gdań­

skich instytucji i funduszów budowlano-mieszkaniowych oraz instytucji osiedleńczych.

3, W przypadkach, gdy przekazanie ma dowymienionych w ust. 2, a znajdujących się w posiadaniu związków samorządu

terytorialnego lub które przeszły na ich własność,

Ra'da Ministrów podejmuje decyzje na wniosek

Ministr Odbudowy, przedstawiony w porozumietyczyć maJątków,

Art. 8. Rozporządzenia Ministra Odbudowy

, wydane w porozumieniu z Ministrem Skarbu

I i innymi zainteresowanymi ministrami ustalą

I

nadwyżek

1) zasady przeznaczania

bilansowych,

jak również pokrywania strat Zakładu

Dyrekcji Osiedli Robotniczych oraz ,

2) zasady pomocy finansowej ze środkóW określonych wart. 6 ust. 1 pkt 1, która będzie

udzielana poszczególnym dyrekcjom na pokrycie niedoboru wynikłego ze sprawowania

zarządu osiedli i domów.

Art. 9. Na czele Zakładu stoi Zarząd Zakładu.

W skład Zarządu Zakładu wchodzą powołani

przez Ministra Odbudowy: prezes Zakładu, dyrektor techniczny, dyrektor administracyjny oraz

sekretarz generalny.

l

Art. 10. 1. Organem doradczym Zarządu Za..;

kładu jest Rada Główna Zakładu Osiedli Robotniczych, w skład której wchodzą

l) przewodniczący,

zastępca przewodniczącego,

dwóch członków powołanych przez Ministra

Odbudowy i sześciu wyznaczonych przez Hadę Państwa,

2) dziesięciu członków, delegowanych po jednym

przez Ministrów: Administracji ' Publicznej,

Ziem Odzyskanych, Skarbu, Przemysłu i Han ....

dlu, Pracy i Opieki Społecznej, Zdrowia,

Oświaty, Komunikacji, Żeglugi oraz Prezesa

~tralnego Urzędu Planowania;

3) sześciu cżłonków, delegowanych po jednym

przez: Centralną Komisję Związków Zawodowych, Związek Rewizyjny Spółdzielni R.P.,

Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Powszechny

Zakład

Ubezpieczeń Wzajemnych,

Polskie

Towarzystwo Reformy Mieszkaniowej i Robotnicze Towarzystwo Przyjaciół Dzieci;

4) delegowani przez właściwych ministrów przedstawiciele gałęzi gospodarczych,

mających

największe udziały w planach inwestycyjnych

mieszkaniowych - w liczbie czterech;

5) rzeczoznawcy

w

dziedzinie

urbanistyki

i mieszkalnictwa, powołaz:ti przez Ministra

Odbudowy VI liczbi e najwyżej pięciu.

2. Regulamin Rady wydaje Minister Odbudowy.

Art. 11. Kontrolę finansową Zakładu ora~

Dyrekcji Osiedli Robotniczych sprawuje komisja

rewizyjna w s~ładzie: przedstawiciela Ministra

Odbudowy jako przewodniczącego oraz 4 człon­

ków delegowanych po jednym przez Ministra

Przemysłu i Handlu,

Ministra Pracy i Opieki

Społecznej, Ministra Skarbu oraz Komisję Centralną Związków Zawodowych.

Art. 12. Władzami Dyrekcji ' Osiedli Robotniczych są: Zarząd Dyrekcji i jako organ nadzoru

Zarządu Rada Dyrekcji.

Art. 13. 1. Zarząd Dyrekcji Osiedli Robotniczych, . powołanej na podstawie art. 3 ust. 1

pkt 1, składa się z: dyrektora naczelnego oraz

dwóch dyrektorów: technicznego i administracyjnego,

powołanych przez prezesa Zarządu Za-

Poz. lG6

Art. 14. 1. Zarząd Dyrekcji Osiedli Robot.

niczych, powołanej na podstawie art. 3 ust. 1

pkt 2, składa się z: dyrektora naczelnego oraz

dwóch dyrektorów: administracyjnego i technicznego, powołanych przez prezesa Zarządu Zakładu

na wniosek kierownictwa centralnej instytucji,

będ,ącej naczelną organizacją danej gałęzi gospodarki, bądź na wniosek kierownictwa danego zakładu pracy.

2. W skład Rady

w ust. 1, wchodzą

. 1) delegat

- czący;

Zarządu

Dyrekcji, o której . mowa

Zakładu,

-jako przewodni-

2) trzej delegaci właściwego związku zawodowego bądź, jeżeli chodzi o Radę Dyrekcji,

której zakres działania obejmuje sprawy budownictwa mieszkaniowego dla potrzeb określonego zakładu pracy trzej delegaci rady

zakładowej danego zakładu pracy;

3) dwaj delegaci zarządu instytucji, o której mowa w ust. 1, bądź jeżeli chodzi o Radę

Dyrekcji określonej w pkt 2 - dwaj delegaci

kierownictwa danego zakładu pracy;

4) przedstawiciel urzędu planowania przestrzennego, wyznaczony przez Główny Urząd Pla. nowania Przestrzennego;

5) . dwóch członków wyznaczonych przez prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej, na któ'"

rej obszarze znajduje się siedziba Dyrekcji.

Art. 15. 1. Minister Odbudowy nadaje statuty Zakładowi i Dyrekcjom Osiedli Robotniczych.

2. Statuty określają szczegółowo zakres dziai organów Zakładu i Dyrekcji.

kładu.

łania władz

2. W· skład Rady

Dyrekcji, o której mowa

•

w ust. 1, wchodzą

l) delegat

Zarządu

Zakładu,

jako przewodni-

Art. 16. 1. Dyrekcje Osiedli Robotniczych

dla zarządu osiedli i domów przez siebie

wybudowanych organa ' administracji osiedli bąd7.

administracji domowej. które działają według

wytycznych, ustalonych przez Zakład w porozumieniu z zainteresowanymi czynnikami lokalnymi.

utworzą

czący;

2) trzej

3. Statuty ogłasza się w Monitorze Polskim.

przedstawiciele

Okręgowej

Komisji

Zawodowych, powołani przez Za-

Związków

rząd Zakładu;

3) dwaj przedstawiciele gałęzi gospodarczych,

które na terenie działalności Dyrekcji zatrudniają największą ilość pracowników;

4) przedstawiciel urzędu planowania przestrzennego, wyznaczony przez Główny Urząd · Planowania Przestrze.xmego oraz

2. Zarząd ' osiedli i domów wybudowanych

przez Dyrekcje Osiedli Robotnicżych, powołane

na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 2, może być na

mocy odpowiedniego przepisu statutu dyrekcji

powierzony administracji danej gałęzi gospodarki

lub zakładu.

Art. 17. 1. Lokale w osiedlach i domach wy5) dwóch członków wyznaczonych przez prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej,. na J budowanych przez Dyrekcje Osiedli Robotniczych,

której obszarze znajduje się siedzib~. Dyrekcji. I powołane na podstawie 'a rt. 3 ust. 1 pkt 1, mogą

'.

------------------~------------------------------------------------

być

wynajmowane zrzeszonym w związkach zawodowych pracownIkom zatrudnionym w ramach

gospodarki , publicznej lub spółdzielczej.

Art. 21. Wykonanie dekretu niniejszego porucza się Ministrowi Odbudowy w porozumieniu

z zainteresowanymi ministrami.

I

2. Podział kubatury mieszkalnej w wybudowanych osiedlach i domach pomiędzy instytucje użytkujące nastąpi w stosunku do rozdziału sum na akcję

budownictwa pracowniczego

W państwowym planie inwestycyjnym.

Art. 22. Dekret niniejszy wchodzi w

z .dniem ogłoszenia.

życie

Prezydent Rzeczypospolitej

Bolesław

3. Do mieszkań wybudowanych . przez Dyrekcje Osiedli Robotniczych, powołane na podstav.'ie art. 3 ust. 1 pkt 2, mają zastosowanie obowiązuj ące przepisy omieszkaniach służbowych.

Bierut

Prezes Rady Ministrów

l

.4. Przepis ust. 3 odnosi się również do mieszkań wybudowanych przez dyrekcje powołane na

podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1, jeżeli mieszkania

te w myśl ust. 2 zostały przeznaczone dla pracowników określonej gałęzi gospodarki, instytucji

lub zakładu pracy.

Józef

Cyrankiewic .~

Michał

KaczolOwskJ

Minister Odbudowy

Minister Administracji Publicznej

5. Upoważnia się Radę Ministrów do całkoI

'

witego lub częściowego zniesienia ograniczeń wynikających dla mieszkańców z przepisów ust. 3 i 4.

Edward Osóbka-MoraV{ski

Minister Ziem Odzyskanych

Art; 18. 1. Na potrzeby osób pełniących j

w osiedlu zawody usługowe - może być przezpaczony zarządzeniem Ministra Odbudowy na wnio- I'

sek Prezesa Zarządu Zakładu . odpowiedni odsetek

kubatur y mieszkalnej i użytkowej.

!

I

Władysław Gomu!ka

Minister Skarbu

Konsfanty Dqbrowski

i

2. Zmiana zawodu usługowego (ust. 1) na

inny pociąga za sobą utratę prawa zamieszkiwania w osiedlu lub w mieszkaniu dotychczas przez

wykonującego zawód zajmowanym, bez obowiąz­

ku dania mu m ieszkania zastępczego .

Ar t. 19.

Zezwala się wła ś ciw ym ministrom

na sprzedaż lub na bezpłatne odstępowanie za

zgodą Ministra Skarbu na własność Zakładu lub

Dyrekcji Osiedli Robotniczych nieruchomości,

stanowiących własność Państwa, a niezbędnych

dla celów: budownictwa społecznych osiedli

i mieszkań pracowniczych. W odniesieniu do nie' ruchomości, określonych wart. 1 dekretu z dnia

6 grudnia 1946 r. o przekazywaniu przez Pań­

stw o mienia nierolniczego na obszarze Ziem Odzysk anych i b. Wolnego Miasta 'Gdańska (Dz. U.

R P. Nr 71, poz. 389), stos4je się tryb przekazywania, prze widziany w przepisach powołanego

dek retu .

Minister Oświaty

Stanislaw Skrzeszewski

Minister . Przemysłu i Handlu

Hilary Mina

Minister Pracy i Opieki

Kazimierz Rusinek

Minister Żeglugi

Adam Rapacki

Minister Komunikacji

,

Art. 20. Z akładowi i Dyrekcjom Osiedli Robotniczych służy prawo nabywania w drodze wywłaszczenia nieruchomości na cele, przewidzialle

wart, 5 pkt 4-6 w trybie, określonym w obo':'

wiązujących przepisach prawnych.

..

Społecznej

Jan Rabanowski

Minister Zdrowia

TadeusJ Miche/d:l

166

DEKRET

z dnia 2G kwietnia 1948 r.

o

Zakładzie

Osiedli Robotniczych.

Na podstawie art. 4 Ustawy Konstytucyjnej

z dnia 19 lutego 1947 r. o ustroju i zakresie działania najwyższych organów Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy z dnia 9 marca 1948 r. o upoważ­

nieniu Rządu do wydawania dekretów z mocą'

ustawy (Dz. U. R. P. Nr 15, poz. 107) - Rada

Ministrów postanawia, a Rada Pa11stwa zatwierdza, co następuje

Art. l. 1. Tworzy się "Zakład Osiedli Rob' niczych", którego zadaniem jest spełnianie

wszelkich czynności związanych z budownictwem

społecznych

osiedli i mieszkań pracowniczych,

a w szczególności prowadzenie akcji budownictwa

pracowniczego finansowanego ze środków przeznaczonych na ten cel w państwowym planie

inwestycyjnym.

2. Zakład Osiedli Robotniczych ' zwany będzie

w dalszych przepisach dekretu niniejszego "Zakła­

dem".