Dekret z dnia 3 kwietnia 1948 r. o służbie wojskowej oficerów Wojska Polskiego.

Art. 1. Wojsko Polskie, odrodzone ofiarą

krwi i ciężkim znojem. ludu polskiego, stoi na

straży niepodległości i bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej, ustroju demokraćji ludowej i dokonanych reform społecznych.

~

.,

r .

Art. 2. Oficer jest żołnierzem - obywatelem,

na ktQrym spoczywa szczególny obowiązek obrony Rzeczypospolitej, ustroju demokracji l!1dowej

i praw ludu polskiego. Dla obrony tych wartości

oficer winien poświęcić wszystkie swe wysiłki

'i wiedzę, a gdy zajdzie tego potrzeba - również

zdrowie i życie. Oficer winien być wzorem miłości Ojctyzny i oddania ludowi polskiemu, z któ~

rego wyszedł i któremu zawdzięcza wolnośc, naukę i stanowisko.

.

Art. 3.

Oficer winien wiernie i sumiennie

swoich podwładnych

w duchu wierności dla Rzeczypospolitej i interesówludu polskiego, być sprawiedliwym i dbałym

dowódcą, posłusznym i oddanym względem przełozonych, uCzYJ).nym wobec kolegów, pilnie strzec

powierzonego mu uzbrojenia i innego mienia

. publicznego.

pełnić służbę, wychowyV{ać

.i

.

Art. 4. Oficerem może być obywatel polski,

którego wierność dla Rzeczypospolitej i ustroju

demokracji ludowej nie ulega wątpliwości, . a który

posiada odpowiednie kwalifikacje etyczne i fachowe oraz odpowiada warunkom określonym

w niniejszym dekrecie.

D Z I A Ł II.

Przepisy ogólne.

R o z d z i a ł I.

Korpusy osobowe ofioorów.

1 . Art. 5. 1. Oficerowie

Wojska Polskiego.

tworzą korpus oficerski

--._ _... . .

.~

:\'

r ' ' ..

się

2. Korpus oficerski Wojska Polskiego składa

z

a) korpusu marszałków i generałów (admirałów),

.

b) korpusu oficerów broni,

c) korpusu oficerów polityczno - wychowawczych,

d) korpusu _oficerów służb.

l ./

3. Minister Obrony Narodowej może , stosownie do potrzeb organizacyjnych Wojska Polskiego,

dzielić korpusy oficerów broni i służb na grupy

specjalistów wojskowych.

~.

R o z d z i a ł

II.

Stosunek oficerów d~ służby' wojskowej.

'i

\

~;r

~~~

"

(~.,

3. Oficerem stanu spoczynku jest oficer zaw odowy, który nabył prawo do zaopatrzenia

em2rytalnego i zo s tał przeniesiony w stan Sp07"

czynku.

4. Oficerem tytularnym jest osoba, której nadano tytularny stopień oficerski w celu umożli­

w ienia lub ułatwi eni a jej wykonania szczególnego zadania Służbowego w Wojsku Polskim lub

w ' innych dzi ałach służby publicznej.

' ..

;'

r

t

le,

służby

Art. 7. 1. Oficerem zawodowym jest oficer,

który pełni słu żbę wojskową zawodowo . . Wa. run ki i ' tryb uzyskania charakteru oficera zawonowego określa Minister Obrony . Narodowej.

2. Oficerem r ezerwy jest oficer, który pełni

lub obowiązany j est do pełnienia służby wojskow ej na zasadzie powszechnego obowi ązk u wojskowego.

.

i

,

Art. 6. Ze względu na stosunek do

wojskowej oficer może być

a) oficerem zawodowym,

b) oficerem rezerwy,

c) oficerem stanu spoczynku,

d) oficerem tytularnym.

;

~

Art. 8. Oficerem w czynnej służbie jest oficer, który pełni służ1>ę wojskową.

.

IC'

,.'

r' .

,.

(admirałowie)

brygady, kontradmirał,

generał dywizji, wiceadmirał,

generał broni, admirał,

Marszałek Polski.

,2. Stophie oficerskie nadaje Się przez miano·

wanie, z wyjątkiem tytularnych stopni oficer..

skich.

Art. 10. 1. Tytułem każdego oficera jest jego

oficerski.

2. Oficer może . uzyskać wojskowe stopnie

naukowe

a) oficera dyplomowanego, równego niższe ..

mu stopniowi naukowemu,

b) doktora nauk wojskowych.

stopień

3. Warunki uzyskania wojskowych stopni

naukowych określają przepisy dotyczące nadawa·

nia stopni naukowych.

Art. 11. Sposób używania przez oficerów poSiadanych stopni naukowych wojskowych i pow·

szechnych lub tytułów pozo stających w związku

z rodzajem wykonywanej służby wojskowej

okr eśla Minister Obrony Narodowej.

R o z d z i a ł

IV.

Zasady mianowania oficerów.

"

Art. 12. 1. Oficerów mianuje na poszczególne

stopnie Prezydent Rzeczypospolitej na vvniosek

Ministra Obrony Narodowej.

2. Na stopień Marszałka Polski mianuje ofi.

cerów VI czasie pokoju i w czasie wojny Prezy.

den t Rzeczypospolitej za wyjątkowe zasługi dla

Pań s twa i Wojska.

3. W czasie wojny mianuje oficerów do stopnia pułkownika wł ącznie Naczelny Dowódca,

a na wyższe stopnie P rezydent Rzeczypospolitej

na wniosek Naczelnego Dowódcy.

4. Prezydent Rzeczypospolitej mianuje óficerów ' na poszczególne stopnie w drodze zarzą~

. dz eń .

~.

t· , ."

generałowie

generał

Rozdział

Stopnie i

tytuły

III.

oficerów.

Art. 9. 1. Ustanawia się następujące stopnie

oficerskie oraz kolejność w ich nadawaniu

oficerowie młodsi

chorąży , chorąży marynarki,

p odporucznik, podporucznik m arynarki,

porucznik, porucznik marynarki,

k apitan, kapitan marynarki,

oficerowie sztabowi

m ajor , komandor podporucznik,

podpułkownik, komandor porucznik,

pułkownik, komandor,

Art. 13. 1. Warunkiem mianowania na pierw.

szy stopi ell oficerski w czasie pokoju jest ukoń­

czenie oficerskiej szkoły wojskowej.

2. W przypadkach wyjątkowych, zasługują-o

cych na szczególne uwzględnienie z punktu wi ....

dzenia potrzeb wojska, można mianować na

pierwsz)'l stopień oficerski mimo nieukończenia

oficerskiej szkoły woj skowej.

A.t. 14. 1. Warunkiem mianowania na wyż.

szy stopień oficerski jest posiadanie bezpośrednio

niższego 'stopnia oficerskiego.

Nie dotyczy to

mianowania na stopieii Marszałka Polski.

2. W przypadkach wyjątkowych, zasługują.

cych na szczególne uwzgl~dnienie z punktu wi~

,.

",'';

"

-

• o'

,.,~,

~o

o

0

Dziennik. Ustaw Nr 20

361

•

Poz. 135

oJ --

I

----------------~------------------------------~~-----ooT

i ----~~~

dzenia potrzeb wojska, można mianować na wyż­

szy stopień oficerski o mimo nieposiadania bezpośrednio niższego stopnia oficerskiego lub nieposiadania stopnia oficerskiego.

Art. 15. 1. Mianowanie oficerów na wyższe

stopnie następuje z wyboru na podstawie posiadanych kwalifikacji i w miarę wolnych stanowisk.

2. Kwalifikacje wymagane do mianowania

na wyższe stopnie okreSlają

a) w czasie pokoju - Minister Obrony Narodowej,

b) w czasie woj.ny

Naczelny Dowódca.

Art. 16.

1. Oficera, przeciw któremu toczy

karne lub przed oficerskim są­

dem honorowym, nie można mianować na wyż­

szy stopień do czasu prawomocnego ukończenia

się postępowanie

post~powania.

można mianować oficera na

mimo toczącego się przeciw niemu postępowania karnego lub przed oficerskim

sądem honorowym w sprawie mniejszej wagi.

2.

Wyjątkowo

wyższy stopień

Art. 17. 1. Oficera, który zmarł lub utracił

do służby wojskowej wśród okoliczności,

świadczących o jego

wyjątkowych

zasługach,

można mianować na wyższy stopień niezależnie

od istnienia warunków, wymaganych do mianowania.

2. Szeregowego, który zmarł lub utracił zdolnoŚĆ do służby wojskowej

wśród okoliczności,

świadczących

6

jego wyjątkowych zasługach,o

można mianować oficerem niezależnie od istnienia warunków wymaganych do mianowania.

zdolność

·Art. 18. Ustana""ia się w czasie pokoju jako

datę mianowania oficerów dzień 22 lipca z wyojątkiem przypadk~w

a) mianowania na stopień Marszałka Polski,

b) mianowania oficerów w związku z ukoń­

czeniem szkół wojskowych, przy przeniesieniu w stan spoczynku oraz w przypadkach określonych wart. 17.,

c) uznania przez Ministra Obrony Narodowej

wyjątkowej potrzeby mianowania oficerów

w innym terminie.

Art. 19.

Każdy

oficer ma w swym stopniu

datą.

Data starszeństwa

może być wcześniejsza od daty mianowania.

starszeństwo

określone

Art. 20. Oficerów mianuje na stanowiska

i zwalnia z nich

a) w czasie pokoju - Minister Obrony Narodowej, z wyjątkiem przypadków, w których osobne przepisy zastrzegają to prawo Prezydentowi Rzeczypospolitej,

b) w czasie wojny - Naczelny Dowódca

albo upoważnione przez nich władze wojskowe.

służbowe

Art. 21. 1. Przepisów rozdziału niniejszego

nie stosuje się do oficerów tytularnycłl.

0\

2. Nadanie tytularnego stopnia

9.0 generała brygady (kontradmirała)

of~cerskiego

włącznie,

jak również orzeczenie o wygaśnięciu pl'awa do

tytularnego

stopnia oficerskiego następuje

w drodze zarządzenia °Ministra Obrony Narodo~

wej.

R o z d z i a ł

o;

V.

Utrata i pozbawienie stopnia oficerskiego.

Art. 22. Oficer traci stopień oficerski w przypadkach

a) utraty lub pozbawienia obywatelstwa polskiego,

b) skazania prawomocnym wyrokiem sądu na

karę dodatkową utraty praw publicznych

lub 9Dywatelskich praw honorowych,

o

c) skazania prawomocnym wyrokiem s'ldu

wojskowego na karę degradacji do sfop~

nia podoficera lub szeregowca,

d) zatwierdzenia orzeczenia oficerskiego są~

du honorowego orzekającego karę degra~

dacji do stopnia podoficera lub szeregowca,

e) ukarania oficera młodszego w postępowa­

niu dyscyplinarnym karą degradacjj ..

,

-','

o

~

••

,;1

°

Art. 23. 1. Prezydent Rzeczypospolitej może

na wniosek Ministra Obrony Narodowej pozbawić oficera stopnia oficerskiego w przypadkach

a) skazania prawomocnym wyrokiem sądu

na karę pozbawienia wolności powyżej 1

roku bez zawieszenia jej wykonania,

b) skazania prawomocnym wyrokiem sądu za .

wzestępstwo, popełnione z niskich pobudek na karę pozbawienia WOhlOści bez zaowieszenia jej wykonania,

c) samowollltgo opuszczenia przez oficer'l

swej jed~ostki bądź stanowiska . służbo­

wego lub pozostawania poza nimi, albo

nieuczynienia zadość powołaniu do służby

wojskowej w terminie oznaćzonym, jeżeli

wszcięte z tych pow.odów postępowanie

karne zostało w my§l obowiązujących przepisów wskutek nieobecności oficera za~

wieszone,

d) popełnienia przez oficera zbrodni stanu,

przestępstwa przeciw obowiązkowi wierności żołnierskiej,

przestępstwa

przeciw

obowiązkowi wojskowemu oraz przestęp­

stwa przeciw interesom Państwa lub Na·

rodu określonego w ustawach karnych

szczególnych - gdy skazanie nie mogło

nastąpić z powodu zaistnienia ustawowych

okoliczności

wyłączających' ściganie lub

skazanie.

°

2. Na podstawie zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej, wydanego w myśl przepisu ust. 1

o pozbawieniu oficera stopnia oficerskiego, Minister Obrony NarodowejO orzeka, jaki stopie!l

wojskowy może być pozostawiony zdegradowanemu oficerowi;

o. .

."1

'P o

r

0

0

;

\

,

J

'1..~

_,_,I.

\ '"

. : : "'"':?'j • . ,.,.1'-'-'"

',o

"

••••

"

362

Dziennik Ustaw Nr 20

3. W razie ustanl'Q przyczyny, która w myśl

ust. 1 lit. c) spowodowała utratę stopnia, oficer

odzyskuje utracony stopień z mQcy samego prawa, jeżeli w wyniku podjętego postępowania karnego ' nie zostanie skazany na karę dodatkową,

powodującą utratę stopnia oficerskiego.

~.

,-'

,~

,

,_,O

2. Minister Obrony Narodowej może zezwolić

na wykonywanie zawodu cywilnego lub podejmowaniesię prac zarobkowych w przypadkach,

gdy tego wymaga interes publiczny.

Art. 31. Minister Obrony Narodowej może

w porozumieniu z właściwą władzą naczelną ze '

wzglęou na potrzeby wojska lub interes obrony

Państwa wyznaczyć oficera w czynnej służbie do

wykonywania zadań w państwowej służbie cywilnej lub innej służbie publicznej albo w przed ..

E

Rozdział VI.

Wojskowe komisje lekarskie.

Art. 24. 1. Zdolność fizyczną i psychiczną

oficera do pełnienia służby wojskowej oraz stopień utraty zdolności oficera do pracy zarobkowej

ustalają wojskowe komisje lekarskie.

2. Zasady badania i oceny stopnia zdolności

do pełnienia służby wojskowej, stopnia utraty

2dolności do pracy zarobkowej oraz skład i tryb

postępowania

wojskowych komisji ' lekarskich

określa Minister Obrony Nar;~dówej.

.....

.;

~, .. , ..

r. - :.,

Ii,>

tj.,

"

,

~.

~' i

.-' -

:{1"

1,: . '.' ~

;: '.:i

'?' ;:::.

Poz. 135

siębiorstwach państwowych. '

Art. 32. Warunki publikacji lub innego roz

powszechniania przez oficera w czynnej słu żbi e

rezultatów jego działalności naukowej, literackiej,

artystycznej i publicystycznej określa Minister

Obrony Narodowej .

~ Art. 33.

1. Oficer w czynnej . służbie może

zawrzeć związek małżeński jedynie ·po otrzymaniu

zezwolenia właściwe'go przełożonego.

Rozdział VII.

2. Warunki i tr1h udzielenia powyższego zez~

Szczególne obowiązki i prawa oficeró~.

wolenia określa Minister Obrony Narodowej.

Art. 25. 1. Oficer jest obowiązany zachowar.

Art. 34. Minister Obrony Narodowej może

w tajemnicy wszystkie sprawy, o których, powprzelać

przysługujące

mu w myśl przepisów

ziął

wiadomość

bezpośrednio

lub pośrednio

art. 28, 29 i 30 uprawnienia 'co do udzielania

w związku z wykonywaną służbą, jeżeli sprawy

zezwoleń na podległe mu organa i władze.

te uznano za tajne albo gdy utrzymania ich w taArt. 35. Prawo oficerów do uposaż0nia i zaojemnicy wymaga dobro publiczne lub inne wzglę­

patrzenia

emerytalnego, do zaopatrzenia inwady służbowe.

2. Obowiązek zachowania tajemnicy (trwa lidzkiego oraz do zasiłków i pomocy normują

zarówno w czasie pozostawania w czynnej 'służ­ osobne przepisy.

.Art. 36. Oficer żawodowy w czynnej służbie

bie, jak i po zwolnieniu z niej.

3. Od obowiązku zachowania tajemnicy może może w czasie pokoju otrzymać urlopy

a) wypoczynk<1Wy,

oficera zwolnić przełożony o uprawnieniach co

b) zdrowotny,

najmniej dO\~ódcy okręgu wojskowego.

c) ze względów' służbowych"

Art. 26. 1. Oficer w czynnej , służbie jest

d) okolicznościowy.

obowiązany do noszenia w czasie wykonywania

Art. 37. 1. Oficerowi zawodowemu w czyn·

obowiązków służbowych

mundllru wojskowegp

nej służbie służy w czasie pokoju prawo do koi uzbrojenia.

2. Minister Obrony Narodowej ~oże -zwolnić rzystania corocznie z urlopu wypoczynkowego

.

oficera lub grupy oficerów od obowiązku nosze- ' w następujących wymiarach

oficerom

młodszym i sztabowym - 4 tygodnie,

nia munduru wojskowego i . uzbrgjtmia.

marszałkom i generałom (admirałom) 5

3. Przepisy o umundurowaniu i uzbrojeniu

tygodni . .

,o raz o noszeniu mun,duru wydaje Minister Obro2. W wyjątkowych przypadkach, jeżeli tego

ny Narodowej.

wymagają ważne względy służbowe, może przeArt. 27; 1. Oficer ponosi odpowiedzialność łożony o uprawnieniach co najmmeJ dowódcy

oyscyplinarną na zasadach, określonych w osobokręgu wojskowego nie udzielić oficerowi zawo-.

nych przepisach.

dowemu urlopu

bądź

wydane zarządzenie

2. Oficer podlega właściwości oficerskich są­ o udzieleniu urlopu cofnąć.

oów

honorowych na zasadach,

określonych

3. Czas trwania urlopu zdrowotnego nie moVI osobnych przepisach.

że przekroczyć

sześciu miesięcy w ciągu roku

Art. 28. Wyjazd oficera za granicę wymaga kalendarzowego.

:zezwolenia lI4inistra Obrony Narodowej.

4. Warunki udzielania i czas trwania urloArt. 29. Oficer VI czynnej służbie może na- pów ze względów służbowych i okolicznościowych

określa · Minister Obrony Narodowej.

leżeć do niewojsk,owych organizacji i stowarzyco

szeń za zezwole1'iiem Ministra Obrony NarodoArt. 38. 1. Oficerowie rezerwy i stanu spo.w ej.

czynku odbywający ćwiczenia wojskowe mogą

Art. 30. 1. Oficerowi w czynnej służbie nie otrzymać urlop okolicznościowy.

wolno wykonywać zawodu cywilnego lub podej-- ,

2. Do oficerów rezerwy, będących w czynnej

mow~~i M~~,J;łPąC zarobkowych ani brać uQziału sIużbie, poza przypadkiem określonym w ust. 1,

.w handHi l przemyśle. oraz do oficerów tytularnych, pełniących służb~

1

~

-. -

)'-

"'

~/ ':""--:.

~."

fi

. .

~_

,

~I."~ _.,-~'

~

.

.'

-'

':f

\

.'

"

"~i

'"

....

I

\,

'.

f

'

...

."

"~ .

.'""

.....

"\

"

Dziennik Ustaw Nr 20

' wojskową,

stosuje

się

363

POZ"135

przypadków

- pełnienia urzędu ministra lub podsekre";

tarza stanu albo - stanowiska równorzęd­

nego,

- przeniesienia w stan nieczynny wskutek

czasowej niezdolności do, służby.

odpowiednio przepisy art.

36 i 37.

Art. 39. Uprawnienia poszczególnych przeło­

w zakresie udzielania urlopów okre śla Mi- .

nister Obrony Narodowej.

ż'onych

Art 40. Zasady udzielania urlopów w czasie

wojny określa Naczelny Dowódca.

Art. 45. W przypadkach przeniesienia oficera '

zawodowego w stan rńeczynny na własną prośbQ

powołanie do czynnej służby może nastąpić z urzę­

du lub na prośbę przed upływem czasu. na jaki

nastąpiło p r zen iesi enie.

Art. 41. Obowi ązk i i prawa oficerów nieure·gulowane w niniejszym dek r ecie określają r egulaminy, instrukcje i rozkazy wydawane przez

Ministra Obrony Narodowej .

, Art. 46. 1. Oficer zawodowy w czyn...'lej służbie

podlega opinio\vaniu w sposób i na zasadach, które okre śla Minister .Obrony Narodowej.

2. Oficerowi prz ysł uguje prawo zaznajomienia się z tre ścią wydanej o nim opinii.

III.

D Z I A Ł

Przepisy szczegółowe.

Rozdział

I.

Oficerowie zawodowi.

Art. 47. 1. Mianowanie oficera zawodowego

w czasie pokoju na wyższy stopień nie może naArt. 4~. Ofker zawodowy znajduje się

stąpić wcze5'ue j niż po przesłużeniu w stopniu

a) w czynnej służbie lub

chorążego, chorą żego mal'ynarki

- 1 roku

b) w stanie nieczynnym.

podpor u cznika, podporucznika marynarki - 2 lat

Art. 43. 1. Ministęr Obrony Narodowej albo porucznika, porucznika marynarki

- 2 lat

upoważniona przez niego władza woj skowa przekapitana, kapitana marynarki

- 4 lat

nosi oficera zawodowego w czynnej służbie w stan majora, komandora podporucznika

- 3 lat

nieczynny w przypadkach

podpułkownika, komandora porucznika - 3 lat.

a) przyjęcia urzędu m inistra lub podsekreta ..

2. Mianowanie oficeró w zawodowych, którzy

rza stanu albo stanowiska równorzędne­ posiadają Vlojskowystopień naukowy, org.z tych,

go, z wyjątkiem urzędu Ministra lub Wice- którzy posi adają dyplom ukończenia szkoły akaministra Obrony Narodowej,

demickiej przydatnej do pełnienia służby w danej

b) powołania na stanowisko w państwowej grupie specjalistów v,lojskowych - może nastąpić

służbie cywilnej lub w innej służbie pubpo przesłużeniu w poszczególnym stopniu czasu

licznej albo w przedsiębiorstwach pa;.\- o 1 rok krótszego od określonego w ust . 1.

stwowych,

3. W przypadkach wyjątkowych, zasługują-­

c) dostania się do niewoli (internowania) lub

cych na szczególne uwzględnienie z punktu widzezaginięcia na terenie działań wojennych. .

nia potrzeb wojska, można mianować oficera za2. Minister Obrony Narodowej lub upoważ­

wodowego na wyższy stopień przed upływeril ter··

niona przez niego wła dza wojskowa może przeminówprzewidzianych w ust. 1 i 2.

mesc oficera zawodowego w czynnej

służbie

w stan nie czynny w przypadkach

Art. 48. Minister Obrony Narodo'wej przen osi

a) przyjęcia mandatu pos ła do Sejmu,

oficera zawodowego, który nabył 'prawo do zaob) stwierdzonej przez wojskową komisję le .. patrzenia emerytalnego, w stan spoczynku

karską czasowej niezdolności , oficera do

a) w przypadku ustalenia przez wojskową koczynnej służby,

misję lekarską trwałej niezdolności oficera

c) na prośbę oficera.

do wojskowej służby zawodowej,

3. Uposażenie oficera zawodowego pl'zenieb) na prośbę oficera - w razie uzyskania peł­

sionego w stan nie czynny' oraz zaliczenie czasu

nej wysługi emerytalnej i osiągnięcia wieprzebywania w stanie n~eczy11l1ym do wysługi

ku 55 lat.

emerytalnej określają osobne przepisy.

Art.

49. Minister Obrony N arodowej może

4. M inister ObrOily Narodowej może zaliczyć

przenieść

oficera zawodowego, który nabył prawo

oficerowi zawodowemu okres pozostawania w stado zaop atrzenia emerytalnego, w stan spoczynku

nie riieczynnym do czasu czynne j służby.

w przypadkach

Art. 44. Oficer zawodowy w stanie nie czyn1) osiągnięcia wieku

nym wraca do czynnej służby b ez osobnego poa) w korpusie generałów (admirałów) - 60 lat

wołania

b) w innych korpusach

a) po upływi e' czasu, na jaki został przenie- oficerów sztabowych

- 55 lat

siony w stan nieczynny,

- . oficerów młodszych ,

.....:.. 50 lat;

b) z chwilą ustania przyczyny, która w myśl

art. 4.3 ust. 1 lit. c) spowodowała przenie·- ! 2) otrzymania dwukrotnie w ciągu 2-ch następu­

jących po sobie lat opinii. stwierdzającej nie'"

sienie w stan nie czynny,

przydatQość do wojskowej służby zawod{)wej;

ej po zarzatizeniu mobilizacji, z wyjątkiem!

I

I

-fl·

I

\

....,

.!.

."".-

'" r -;~"'''.

. \

..,"

,-

I

364

Dziennik Ustaw Nr 20

Poz.· 135

\

t .

;.

, '~

~

"

.

',.'

:.

3) skazania prawomocnym wyrokiem sąd\.!. .n a karę pozbawienia wolności nie pociągającą za

sobą utraty stopnia oficerskiego;

4) zawarcia związku małżeńskiego bez wymaganego zezwolenia władzy wojskowej;

5) pełnienia nadal po . upływie czasu, na który

nastąpiło przeniesienie w

stan nieczynny,

urzędu ministra, podsekretarza stanu lub na

stanowisku równorzędnym, albo pozostawania

nadal w cywilnej ' służbie państwowej lul:)

w innej służbie publicznej albo w przedsię­

biorstwach państwowych; .

6) na prośbę oficera;

7) użyskania . pełnej wysługi- emerytalnej;

8) zmniejszenia stanów liczbowych.

Art. 50. Oficera zawodowego, który' nie nabył

prawa do zaopatrzenia emerytalnego, Minister

Obrony Narodowej

a) przenosi do rezerwy lub zwalnia od powszechnego obowiązku wojskowego w razie

ustalenia przez wojskową komisję lekarską

jegó trwałej niezdolności do wojskowej

służby zawodowej;

b) może przenieść do rezerwy w przypadkach

określonych wart. 49 pkt l), 2), 3}, 4), 5),

6) i 8) .

•

i ;

Rozdział

II.

Oficerowie rezerwy.

Art. 51. Oficera rezerwy można również

'" czasie pokoju miano~ać na wyższe stopnie.

Art. 52. 1. Oficer rezerwy powołany w myśl

przępisów na ćwiczenia vvojsko'We podlega każdorazowo opiniowaniu .

2. Prezydent Rzeczypospolitej może na wniosek Ministra Obrony Narodowej pozbawić oficera

rezerwy stopnia oficerskiego w razie otrzymania

przez niego dwukrotnie opinii, stwierdzającej nieprzydatność do służby wojskowej na stanowisku

oficerskim.

3. Przepis art. 46 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Art. 53. Nieunormowane w niniejszym dekrecie obowiązki i prawa oficerów rezerwy w zakresie pełnienia służby wojskowej . określają osobne

przepisy.

'

obowiązujących

.i

"-

R o z d z i a ł III.

Oficerowie stanu spoczynku.

Art. 54. Minister Obrony Narodowej może

oficera stanu spoczynku do czynnej służ­

by jako -oficera zawodowego

l) na prośbę oficera,

2) z urzędu

a) w przypadkach zwiększenia stanów liczbowych, z wyjątkiem oficerów przeniesionych w stan spoczynku zgodnie z przepisem art. 48,

b) w razie zarządzenia mobilizą,cji.

powołać

" ."

I;

. I

. , I

Art. 55. 1. Minister Obrony Narodowej może

oficera stanu spoczynku na ćwicze­

nia wojskowe.

2. Rodzaj i czas trwania ćwiczeń określa Mi..

nister Obrony Narodowej.

3. Po odbyciu twiczeń oficer stanu spoczyn~

ku jest każdorazowo .opiniowany.

powoływać

Art. 56. Oficera stanu spoczynku można mia~

stopnie.

nować na wyższe

-R o z d z i a ł IV.

Oficerowie tytularni.

Art. 57. Oficer tytularny może pełnić

a) służbę wojskową lub

b) inną służbę publiczną.

Art. 58. 1. Oficer tytularny pełni służbę woj ...

na podstawie umowy. Warunki umów zawieranych z oficerami tytularnymi określa, w gra..,

nicach, obowiązujących w tej mierze przepisów,

MiI:\ister Obrony Narodowej.

2. Do oficerów tytularnych v\'yrnienionych

w ust· 1 stosuje się odpowiednlo przepisy Działu

I . oraz Działu II Rozdziałów I, III, V, VI i Vll.

skową

Art. 59. 1. Właściwa władza naczelna w po-o

rozumieniu z Miriistrem Obrony Narodowej określa obowiązki i prawa oficerów tytularnych p e ł-.

niących służbę, o której mowa wart. 57 lit. b).

2. Przez nadanie tytularnego stopnia oficer~

skiego osobom, wymienionym VI ust. 1, stosunek

do służby wojskowej tych osób nie ulega zmianie.

D Z I A Ł

Przepisy przejściowe

Rozdział

IV.

końcowe.

I.

Przepisy przejściowe.

Art. 60. 1. Oficerowie będący w czynnej służ­

bie w dniu wejścia w życie niniejszego dekretu

stają !iię z mocy samego prawa oficerami zawodowymi bez względu na ich dotychczasowy stosunei{

do służby wojskowej. '

2· Przepis ust. 1 nie dotyczy osób

a) powołanych do czynnej służby po dniu 30

marca 1947 r. i odbywających tę służbę

jako zasłdniczą służbę wojskową; ·

.

b) zmobilizowanych na podstawie art. 2 de~

kretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Na-.

rodowego z dnia 4 listopada 1944 r. o militaryzacji Polskich Kolei Państwowych

(Dz. U. R. P. Nr ll,poz. 55).

Art. 61. 1. :Minister Obrony Narodowej w t er ...

minie do dnia 31 grudnia 1950 r. zwolni z wojskowej służby zawodowej oficerów, którzy przed

wejściem w życie niniejszego dekretu nie byli

oficerami służby stałej w rozumieniu dekretu

PrezydentaR. P. z dnia 12 marca 1937 r. (Dz.

U. R. P. Nr 20, poz. 128), a w ciągu 3-ch miesię~

cy od dnia wejścia w życie niniejszego dekretu

złóżą w drodze s~użbowej prośbę do Ministra

Ił

, ~"

.',

' Dziennik Ustaw Nr 20

365

----------------------------------

;

Poz. 1,35

ObronYNarod.owej o zwolnienie ich z vłojskowej

służby zawodowej.

2. Oficerów zwolnionych z wojskowej służby

:zawodowej na zasadzie przepisu ust. 1 - Minister Obrony Narodowej

a) przeniesie do rezerwy lub zwolni od pówszechnego obowiązku wojskowego w zależności od wieku i przydatności do służby

wojskowej,

h) przeniesie w- stan spoczynku, jeżeli nabyli

prawo do zaopatrzenia emerytalnego

w myśl przepisów ustawy z dnia 11 grudnia 1923 r. Q zaopatrzeniu emerytalnym

funkcjonariuszów państwowych i zawodowych wojskowych.

c) osiągnięcia przez oficera przed wejściem,

w życie niniejszego dekr.etu 55 lat życia,

d) stwierdzenia przez wojskową komis-ję lekarską trwałej niezdob,ości oficera do pracy zarobkowej w stopniu powyżej 75 %.

3. Przepis ust. 2 nie dotyczy oficerów, '

którzy zostali przeniesieni w stan spoczynku

w innej służbie uzasadniającej prawo do z-aopatrzenia emerytalnego.

4. Oficerów, o któi."ych mowa w ust. 2, :może

Minister Obrony Narodowej przenieść w stan

spoczynku nawet w braku warunków wymienionych w tym ustępie pod lit. a), b), c) i d).

5. Oficerom przeniesionym do rez.erwy iub

zwolnionym od powszechnego obowl~,zku wojskowego (ust. 1) Państwo zapewni otrzymanie ods Łal:1ówisłta

3. Oficerom wymienionym w u::;t· 1 i prze- powiadającego ich kwalifikacjom

niesionym do rezerwy lub zwolnionym od pow- w służbie, uzasadniającej prawo do zaopatrz.enia

szechnego obowiązku wojskowego w myśl ust. 2 emerytalnego z zachowaniem 7\abytych w służbie

przysługuje prawo do odprawy w wymiarze okre- ' wojskowej praw do zaliczalnóści czasu tej służby.

6. Zasady i tryb nadawania stanowisk zgod, ślonym w osobnych przepisach.

rozporządzenie

4. Oficerom wymienionym w ust. 1 i prze- nie z przepisem ust. 5 ok reśli

niesionym w stan spocz.ynku w myśl ust. 2 przy- Rady Ministrów.

sługuje prawo do zaopatrzenia emerytalnego na

Art. 63.' OficE:l"ow!e r ezerwy pow olani do

podstawie ustawy z dnia 11 grudnia, 1923 r. o za- czynnej służby w związku z wojną 1939 r., a któopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszów pall- rzy nie p ełnili służby w Odrodzonym Wojsku

stwowych i zawodowych wojskowych . .

Polskim lub zostali zwolnieni z tej służby przed

Art. 62. 1. Minister Obrony Narodowej pr:t.e- wejśCiem w życie niniejszego dekretu bez przeniesie do rezerwy lub zwolni od powszechnego niesienia do rezerwy lub zwolnienia od powszechnego obowiązku wojskowego, zostają z mocy saobowiązku wojskowego w zależności od wieku

' i przydatności do służby wojskowej albo prze- mego praWa zależnie od wieku przeniesieąi do

niesie w stan spoczynku w przypadkach, okre- rezerwy lub zwolnieni od powszechnego obowiąz­

ku wojskowego.

ślonych w ust. 2 i 4, oficerów służby stałej, którzy nie zostali powołani do służby w OdrodzoArt. '6 4. Oficerom przeniesionym w stan sponym Wojsku Polskim lub zostali powołani do czynku, do rezerwy lub zwolnionym' od powsłużby w Odrodzonym

Wojsku Polskim, lecz szechnego ooowiązku wojskowego na podstawie

p rzed wejściem w życie niniejszego dekretu zo- przepisów art. 62 i 63 nie przysługuje prawo do I

stali z tej służby zwolnieni bez przeniesienia uposażenia za ten okres czasu, w którym nie peł­

w stan spoczynku.

nili czynnej służby wojskowej, ani feż do odpra2. Oficerów, o których mowa w ust. 1, jeżeli wy·

na podstawie ustawy z dnia 11 grudnia 1923 r.

Art: 65. 1. Stopnie oficerskie uzyskane po

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszów dniu 31 sierpnia 1939 r., anie oc~os2lone w Dzienpaństwowych i zawodowych wojskowych nabyli

niku ~eJ:s9nalnym Ministerstwa OhrOłl.y N~ro~b­

prawo do zaopatrzenia emerytalnego, a w dniu wej, p~dlegają weryfikacji' pr:lez KOl'nisję Wf!iywejścia w życie niniejszego dekretu nie pozostają

fikacyjną Ministerstwa Obrony Narodowej.

w służbie uzasadniającej prawo, do zaopatrzenia

2. Przepis ,ust. 1 nie d<!yczsr

.

emerytalnego - Minister Obrony· Narodowej ' na

a) tytularnych stopni ofi€erskich,

ich prośbę złożoną w terminie do dnia 30 czerwb) stopni oficerskieh nadanych przez doca 1948 r. przeniesie w stan spoczynku w przywództwa: 1 Dywizji Piechoty im· Tadeusza

padkach

Kościuszki, 1 Korpusu Polskich Sił Zbroja) gdy emeryt wojskowy, który , wstąpił lub

n #,ch w ZSRR oraz I-szej i II-ej Armii

został powołany do służby w Wojsku PolWojska Polskiągo.

3 ~ Stopnie oficerskie, nie przedstawione do

skim w związku z wojną 1939 r. lub do

weryfikacji w terminie do dnia 31 grudnia 1949 r.

służby w Odrodzonym Wojsku ' Polskim,

został następnie z tej służby zwolniony

albo których zatwierdzenia KonMja ' Weryfikacyjna Mirtisterstwa Obrony Narodowej odmówibez przeniesienia w stan spoczynku,

b) osiągnięcia ' przez oficera pełnej wysługi ła - zostają z mocy samego prawa uznane za

emerytalnej w myśl przeplSOW ustawy nieważne.

z dnia 11 grudnia 1923 r ; o zaopatrzeniu

4. Zasady i tryb urzę(:lq~a:9.i!ł Komisji Weryemerytalnym funkcjonariuszów państwo- fikacyjnej Ministerstwa Obrony Na(9ąowej okrewych i zawo'ilt.;)~Nych wOJskow:fch, , ,

'

śla Mip,ist~J ObIony Nę.z:odowej. / -

,

"

.'

,

. ,

,.

,

..

.~

~:"'"

,.

-." T

.'f"?'f ....' :ą"'i:.~".r

.

J'

1'·r." .T(.rC<J

• ~<'r "" fi

.:;~'-:;

•

fi,l

.'

'

1

.

"

"-,'

l

~;

Dziennik Ustaw Nr' 20

-

.r

366

Poz. 135 i 136

---------------------------------------

f.

Art. 66. ' OfiCerowie, którzy uzyskali dyplom

b. Wyższej Szkoły Wojennej oraz b.

Wyższej

Szkoły Intendentury i są uprawnieni

do używania w tytule wyrazu "dyplomowany",

mają prawo do użY'Hania

wojskowego stopnia

naukowego oficera dyplomowanego.

ukończenia

,",'

!:. ....

,"

Art. 67. Na czas do dnia 31 grudnia 1950 r.

się moc obowiązującą przepisu art. 48

"..

ninieJszym dekrecie, nabyte w poprzedniej

To samo dotyczy oficera, który przechodzi

ze służby w Wojsku Polskim do służby bezpieczeństwa ,publicznego.

4. Stopnie oficerskie nabyte w służbie bezpie czeństwa publicznego nie podlegają weryfikl1~

cji w myśl art. 65.

VI

służbie.

za,vłiesza

, ~.;

Art. 71. Wykonanie mm~Jszego dekretu porucza się Ministrowi Obrony Narodowej i MiniPublicznego każdemu

Art. 68. Art. 9 ust. 2 dekretu z dnia 14 lu- 'strowi Bezpieczeństwa

teJ o 1946 r. o u,Posażeniu wojskowych (Dz. U. w jego ' zakresię działania ,i w porozumieniu z zainteresowai1ymi ministrami.

R. P. Nr 67, poz. 371) otrzymuje brzmienie

,,2. Tryb zaliczenia "-o wysługi lat służby

Art. 72. 1. Dekret niniejszy wchodzi w życie

wojskowej, służby wykonywanej na zasadzie z dniem ogłoszenia,

stosunku publicznó - prawnego, pracy najem2. Z dniem wejścia w życie niniejszego denej i pracy w wolnych zawodach oraz służby kretu tracą moc obowiązującą

i pracy niepodległościowej i antyfaszystow1) d ~ kn:t Prezydenta

Rzeczypospolitej z dnia

skiej ustali Minister Obrony Narodowej".

12 marca 1937 r. o służbie wojskowej oficer6w (Dz. U. R P. Nr 20, poz. 128) ze zmiaArt. 69. W dekrecie z dnia 25 września 1945 r.

nami wprowadzonymi dekretem Prezydenta

o służbie wojskowej nadterminowych i podofiRzecżypospolitej z dnia 29 kwietnia 1939 r.

cerów zawodowych (Dz. U. R. P. Nr 42, poz. 233)

(Dz. U. R. P. Nr 40, poz. 253),

z późniejszą zmianą (Dz. U. R. p, z 1946 r. Nr 60,

2) pkt 5 ustaw y z dnia 21 lipca 1944 r . o przepoz. 331) wart. 46 dodaje si ę nowy ustęp

jęciu

zwierzchnictwa nad Armią Polską

,,3. Przepisy art. 62 - 64 dekretu z dnia :3,

. w ZSRR i o scaleniu Armii Ludowej i Armii

kwietnia 1948 r. o służbie wojskowej ofice ..

Polskiej w ZSRR w jedrtolite Woj sko Polrów Wdjska Polskiego (Dz. U. R. P. Nr 20,

skie (Dz. U. R. p. Nr 1, poz. 2),

poz. , 135) stosuje się odpowiedni6 do podofi3) inne przepisy dotyczące przedmiotów unorcerów zawodowych i podoficerów rezerwy."

mowanych niniejszym dekretem, z wyjątkiem

przepisów d ekH,; tu z dnia 22 października

R o z d z i a ł II.

1947 r. o unormowaniu stosunków pracowniPrżepisy końcowe.

ków publicznych przebywających za granic~

(Dz. U. R. P. Nr 65, poz. 387).

Art. 70. 1. Przepisy niniejszego dekretu stosuje się ' odpowiednio do oficerów w służbie bez- '

Prezyden t Rzeczypospolitej

pieczeństwa publicznego.

Bolesław Bierut

2. Przewidziane w niniejszym dekrecie kompetencje Ministra Obrony Narodowej i podległych

Prezes Rady ' Ministrów

mu władz przysługują w zakresie służby bezpieJózef Cyrankiewicz

czeństwa publicznego Ministrowi Bezpieczeństwa

Minister Obrony Naro®wej

Publicznego i podległym mu władzom.

w z. Marian Spychalski

::l. W przypadku przejścia ze służby bezpieczeństwa publicznego do służby , w Wojsku PolMinister Bezpieczeństwa Publicznego

skim oficer zachowuje uprawnienia ",kreślone

Stanisław Radkiewicz

lit. b).

"

"

(

4,'

'.1;,

",

,

.

':r' ~ .

.....

~':'

,

t, ,

~,

~' ,

:":, -

'

~-

136

DEl{RET

•

z dnia 3 kwietnia 1948 r.

-;;'

o zmianie kwot pieniężnych , w przepisach kodeksu postępowania kaJ;uego.

J

f

'l

Na podstawie art. 4 Vstawy Konstytucyjnej

z dnia 19 lutego 1947 r. o ustroju i zakresie działania najwyższych organów Rreczypospolitej Pol' skiej i ustawy z dnia 9 marca 1948 r. o upoważ­

nieniu Rządu do wydawania dekretów z moca

ustawy (Dz. U. R. P. Nr 15, poz. 107) - Rad~

Ministrów postanawia, a Rada Państwa zatwierdza, co następuje

Art. 1. W kodeksie postępowania karnego

wprowadza się zmiany następujące

1) wart. ,16 § 2 pkt b) wyrazy: "jeżeli wartość

mienia nie przenosi tysiąca złotych" zastę­

puje się wyrazami: "jeżeli wartość mienia

nie przenosI stu tysięcy złotych";

2) w art, 508 § ·1 wyrazy: "sto złotych" zastę.

puje iii~ wyrazami: .. trzy tysiące złotych" ..

1~,.

'.; . . . ..,)'":,,:,. '.. '

~~

-~~

i!{.;

,~

.... '

I

DZIENNIK USTA W

RZECZYPOSPOLITEJ~ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 16. kwietnia 1948 r.

Nr 20

•

D EK R ET Y

Poz.

I

.

'.

135 -

z dnia 3 kwietnia 1948 r~ o służbie wojskowej oficerów Wojska Polskiego •

136 -

z dnia 3 kwietnia 1948 r. o zmianie kwot pienięŻI!.ych w przepisach ~odeksu postępowa­

•

nia karp.ego,

36G

137 -

z dnia 7 kwietnia 1948 r o uposażeniu pall stwowych pracowników nauki

. ,367

138 -

z dnia 7 kwietnia 1948 r. o wywłaszczeniu majątków zajętych na cele użyteczności public<mej w okresie wojny 1939 -

1945 r.

369

135

. /

DEKRET

.

z dnia 3 kwietnia 1948 r •

o służbie wojskowej oficerów Wojska Polskiego.

Na podstawie art. 4 Ustawy Konstytucyjnej

z dnia 19 lutego 1947 r. o ustroju i zakresie działani a najwyższych organów Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy z dnia 9 marca 1948 r. o upoważ­

nieniu Rządu do wydawania dekretów z mocą

ustawy (Dz. U. R. P. Nr 15, poz. 107) - Rada

Ministrów postanawia, a Rada Państwa zatwierd~a, co następuje

D Z I A Ł I.

Postanowienia wstępne.