Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe.

Art. 10. Przyna1e żnościal]i są rzeczy ruchome należące do właś ciciela rzeczy głó wnej,

które są potrze bne do ko rzystania z niej zgodnie z jej przeznaczeniem i pozos taj ą z nią

T YTU L 1.

w faktycznym związku odpowiadający m t emu

Rzecl.y.

, oelowi

A:rt. 11. Ri·ecz będąc a p rzynal eżnoś c i ą nie

Art. 1,. ' Rzeczami są jedynie prze,dmioty .

materialne.

traci charakteru przynależno ści przez przemiArt. 2. Rzeczy są albo ruchome (ruchojaj ące poz bawienie ie ,j z wiązku z rzecz ą głó wną.

mQści) , albo nieruchome (nieruchomo śd ).

Art. 12. Czyrmości prawne

mając e

za

Art. 3. Nieruchomościami są, czę ści po- przedmiot rzecz gł'ówną, w szcz e gólności rozpoWierzchni ziemskiej, stan9wiące odrębny przedrządzenia rzeczą główną, - mają skutek także

miot własności.

względem przynależności, chyba że co innego

Art. 4. Za część składową rzeczy uważa wynika z samej czynności prawnej lub z nrzesię wsz ystko, 00 należąc do niej jako dlO całości

pisu ustawy.

nie może być odłącroue bez uszkodzenia lub

Art. 1-3. § 1. Pożytkami naturalnymI n ec zy •

istotnej zmiany tej całości albo bez uszkodzenia

są j ej przychody, uzyskiwane zgodnie z jej

lub istotnej mmany przedmiótu odłączonego.

przeznacze niem i· z zachowaniem zasa d pra~._

Art.--5. Drzewa i inne·' rośliny, dopóki nie widłowej gospodarki. W powyższych g ranicach

zos t aną od nieruchomości odłączone, o raz buuważa się za pożytki takż· e przychod y, któ re

dowle i inne urządzenia trwale z nieruchonrozmniejszają substancję r zeczy.

ścią związane uważa' się za jej części składowe . .

§ 2. Pożytkami cywilnymi są dochod y, jaArt. 6. Za części składowe nieruchomości kie I'ZIOCZ pl'zynosi na podstawie stosunku prawuważ a się także prawa związane z jej własno­

Ilego4

ścią.

TYTULII. '

Art. 7. Przedmioty, p&ącrone z rz'eczą tyl.

Pnepiay ogólne o prawachjaa-nych

' kio dla chwilowego użytku, nie są uważane za

z księgi wieczystej.

'J ej części składowe.

Art. 14. § 1. W celu ustalenia p raw ~zeczo­

Art. 8. U rząd2lelllia, służące do dopl1OwaGzania lub o dp rowadzClinia wOO'Y, pary, g azów, ~ wych na nieruchomościach prowadzi SIę dla

wszelkich ni'e ruchomo ś ci ks i ęgi wieczyste.

prądu elektrycznego, oraz inne .urządzenia po(iIobne, połączone z nieruchomością, nie będą

§ 2. Jednakże dla ni~ ruchomości , s ta ~lo­

uważane za jej części- sklładowe; jeżeli wchodzą

wiących własność Skarbu Państwa alb~:;:wląZ­

w skład przedsiębiorstwa lub zakładu.

ków samo rządu terytorialnego, księgi wle<:z ~st7

będ~ zakładane tylko na żądanie właŚCICIeli.

Art, 9. Oz~ sktadpwa. ~ mei1l1,oie być

•

•

'I

J~oz~ 319

~\rt. 15~ W!łaściciel kilku Qleruchomości

może żądać ich połą.czenia w księdze wieczystej

w jedną nieruchomość. Jednakże nieruchomoś.ci, kt6I1e nie graniczfl, ze sobą , mogą być połączone 'tylko w przypadku, gdy stanowią całość

g'o s p>ódarczą

Art. 16. § 1. W razie połączenia kilku

nieruchomości w jedną prawa rzeczowe, cią­

żące na kt6rejlmlwiek z nich, będą obciążać

- całą nieruc:fl'omość utworzoną przez połącz'enie.

Nie wpływa tJo wszakż.e na zakres wykonywania

użytkowania

i

służebności.

,

§ 2. Nie ruch omoś ci, obciążone prawami

rzeczo wymi, mogą być połączone tylko wtedy,

gdy uprawnieni ułożą się 00 do pierwszeń­

stwa,' jakie ma służyć ich prawom na nieruchomości utworzonej przez połąC?:enie.

'

Art. 17_ Nie można zasłaniać się nieznajomo ścią wpisów w księdze wieczystej ani wniosków, o których uczyniono w niej wzmiankę.

Art. 18. § 1. Domniemy\va się, że prawo

jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie

~ rz'e czywistym stanem prawnym.

§ 2. Domniemywa się, ż·e prawo wykre ślone

z księgi ·wieczystej nie istniej'e .

Art. 19. Jeżdi ważność rozporządzenia prawem rzeczowym zależy od zachowania formy

aktu notarialnl go, wyłączony jest po dokonaniu

wpisu w księdze wieczystej zarzut, iż akt obejmujący to rozporządz;enie nie ma mocy dokumentu-publicz:nego z powodu naruszenia przepisów prawa o notariacie. Nie dotyczy ~

jednak ' zarzutu, ile osoba, która sporządziła

akt, nie była notańusvem.

.

Art. 20. W razie niezgodności między treścią księgi wieczystej a ' rzeczywistym stanem

prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść

tego, kto przez czynność prawną nabywa wIa- sno ść lub inne prawo rzeczowe, chyba że chodzi o rozporządzenie bezpłatne albo że nabywca

działał w złej wierz,e (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych).

Art. 21. Przepis" artykułu popnedzającego

stosuje się odpowiednio w przypadku innych>

rozporz:}dzeń prawami jawnymi z księgi wieczystej, jak r6wnież w przypadku, gdy na zasadzie wpisanego prawa zostaje spełnione świad­

cz,e nie na qecz osoby, uprawniot}ej według treści księgi.

'

Art. 22. § 1. W złej wierze w rozumieniu

przepisów niniejszych jest ten, kto wie, iż treść

ks ię gi wieczystej jest niezgx>dna z rzeczywistym.

stanem prawnym.

§ 2. J deli do dokonania rozporządzenia po·

trzebny jest wpis w księdze wieczystej, chwila

złożenia wniosku 'o WPis jest stanowcza dla oceny dobrej lub złej wiary (tego, na czyją rzecz

rozporządzenie następuje. Jednakże, gdy ~po­

rządz~nie dochodzi do skutku oopieI'O po dokoq aniu wpisu; rozstrzyga chwila; w której!

rozporządzenie doszło 'do skutku. ,

Art. 23. Jeżeli treść księgi wieczystej Jest

•

niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym,

osoba, której prawo nie jest wpisane albo jest

wpisane błędnie, albo jest dotknięte wpisem n~e·

istniejącego obciążenia lub ogranicze~a, może

żąda ć usunięcia niezgodności.

Art. 24. § 1. Rosvczenie o uzgodnienie treści

księgi wieczystej z rzeczywistym stanem

prawnym może być ujawn~one prvez ostrzeżenie.

Podstawą ostrzeżenia jest zarządzenie tymczasowe sądu albo wyrok ni:eprawomocny.

§ 2. W zakresie, którego roszczenie dotyczy, ostrzeżenie wyłącza rękojmię wiary publicznej księgi wieczystej.

Art. 25. Do wydania zarządzeni a tymcZasowego, przewiCfzianego w artyKuIe poprze..

dzająćym, nie potrreba uprawdopodobnienia, Ze

roszczenie jest zagrożone.

Art. 26. Jeżeli zarządzenie tymczasowe al.

bo wyrok nieprawomocny, na których podsta~

wie było wpisane ostrzeżeriie, wstaną praWI()mocnie uchylone, ostrzeżenie będzie wykreślone

na żądanie osoby, której prawo jest nim dotknięte.

Wykreślenie

może ·nastąp~ć

r6wnież

z urzędu . To samo obowiązuje, gdy os>o ba,

która uzyskała ost"heżenie na zasadziezarzą­

dzenia tymczasowego, wydanego przed wyt0czeniem powództwa. nie wniesie pozwu w terminie.

I

Art. 27. Jeżeli Wsku~k ' wniesionego powództwa wpis zostanie prawomocnie uchylony,

sąd prowadzący księgę wieczystą, zarządzając

wykreślenie zaskarżonego wpisu, zarządzi :ró-wnocześnie wykreślenie wpisów, dokonanych ru.&

jego podstawie po wpisaniu ostrzeżenia.

TYTULIIJWłasność.

DZIAL' lo

Treść i

wykonywanie w'.snośeł .

Art. 28. ' Włakiciel może ' w granicach

przez ustawy określonych korzystać' 'z rzeczy;

z wyłącźeniem innych osób oraz rozporządzać

rzeczą.

Art. 29. Wła·ściciel nie

może

zabronić

u-

życia rz>

ecily, o ile ~jest ono konieczne w celu od'-

wrócenia

bezpośredniego

grożącego

niebezpieczeństwa:,

dobrom osobistym lub majątkowym

innej osoby; jiednak:że może żądać naprawienia

wynikłej stąd szkody.

Art. 30. Własność nieruchomości obejmuje

także przestrz' eń nad i pod jej plOwie-rzchnią.

Jednakże właściciel nie może sprzeciwjać się

działaniom,dokonywanym na takiej wysokIości lub w taki'e j głębokości, Ze nie zagrażają

jego uzasadnionym inŁ'el'esom.

Art. 31. Nie wolno właścicielowi nieruchomości przez . wytwarzanie cieczy, dymu, ciepła"

zapachów, przez wywoływanie hałasów, wstrzą­

śnień lub przez inne działania podobne zakłó­

cać kClrzystania ·z cudzej nieruchomości w sposób przekraczający zwykłą w stosunkach miej-

•

, -- '659

soowych miarę, chyba że to nie prowadzi (Io

zmniejszenia wartości lub użyteczności tej niemchomości. W żadnY.ID przypadku nie j,e st dopuszczalne samowolln'e oddziaływanie na cud2ą

nieruchomość przy pomocy prz,ewod6w lub innych urządzeń podobnych.

Art. 32. Gdy przy wznoszeniu budowli luh

innego urządzenia, bez złego zamiaru ani rażą­

cego ni,e dbalstwa ze strony wznoszącego, Z01.

stała przekroczon? granica nieruchomości są­

siedniej, jej właściciel, jeżeli nie sprzeciwi! się

temu w czasie odpowiednim, nie będzie mógł'

żądać przywrócenia stanu poprzedrniego, , gdyby narażało to wznoszącego na stratę zrnacznie

' większą od wy~nej S'zkiody.Natomiasit

może on, według swego wyboru, albo domagac

się nabycia bezpuwnie zajętej części jego nie,ruch omości prz,ez właściciela nieruchomości, na

której wzniesiono ~ud:owlę lub inne urząd2eFlie,

aloożądać odsz1oodowania w zamian za ustaoowieni,e odpowiedniej służebności.

Art. 33. § 1. Gdy nieruchomość nie ma

odpowiedniego dostępu clio drogi publkzrn'e:j',.

właściciel moŻle żądać od właścicieli 'nieruchiomości sąsiednj.ch, ażeby ustanowili na ruch słu­

ż.ebności drogi loorniecznej za odszkOdowaniem.

Przep rowadzenie drogi ko niecznej 'lla.s!tąpi

',-, !Z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości, nie

mającej dostępu do drogi publlcznej, oraz z najmniejszym obciążeniem tych, przez które droga

ma prowadzić.

§ 2. Je~eli brak dostępu do dl"ogi publicznej jest nastę!plStwelffi sprzedaży, z,a miany,

działów lub innej czynności prawnej, droga

ko nieczna winna być wytknięta, o ile to j,e stmożliwe, pI7JeZ nieruchomości, które były tej czynności przedmiotem.

Art. 34. W braku po~umien:ia między

interesowanymi odszkodowanie, przewidziane

w dwóch artykułach poprzedzających, będzie

stosownie do olooliCZil1Ości oznaczone bądź w ryczałtowej s,u mie pieniężnej, bądź w rende,

włożonej ja100 ~ężar realny na nieruchomość,

której właściciel jest obowiązany do od:szlcodowania; rencie tej służyć hędiZie z mocy ustaW}'1

pierwszeństwo przed wszystkimi prawami, ob'-

, Art. 38. Właścicie:lnieruchomości może...ob..

i zatrzymać dla siebie bez odszkodowania

korzenie drZlew lub krzewów, przechodzące z nieruChomości sąsiedniej. To samo doryczy gałęzi

i owoców, zwieszających się z sąsiedniej nieruchomości, s1ooro upłynął b'ezs kut'ecz:nie odpo. /

wiedni termin, wyzna~Qiny sąsiadowi do ich uciąć

sunięcia.

Art. 3'9. Jeżeli drzewo lub krzew, rosną­

ce na granicy nie ruchorppści, nie są pot;rzebne

do oznacz,e nia granicy, każdy z sąsiadów może

żądać ich usunięcia na wspólny koszt. Są­

siad żądają;cy usunięcia p onosi sam koszty,

j.eżeli drugi sąsiad zrzeka się udziału we wła.

sności drz,ewa lub krzewu.

, Art. 40. Właściciele nie ruchomości sąsia­

dujących obowiązani sądQ współdziałania przy

ich rozgraniczeniu oraz przy utrwalaniu i utrzymywaniu stałych znaków granicznych. KosztYf

rozgraniczenia ora'z urządzenia i utrzymywaniai

stałych znaków granicznych ponoszą właśdde­

le nieruchomości sąsi,ednich po połowie.

Att. 41. Jdeli granice nieruchomości stały

się wątpliw)'lmi tak, że stanu prawnego nie da

się stwie rdzić, ustala się je według ostatniego

spokojnego posiadania. Gdyby takiego posiadania nie dało się stwie rdzić lub gdyby postępo­

wanie roz g ranic~eniowe nie dopJ1owad:ziło do

ugody stron, sąd us tali granice z' uwzgllędnie­

niem wSZlelkich okol'iczności; może przy t ym

przyznać Jedn emu z właścicieli odpowiednią dl()płatę pieniężną .

I

, Art. 42. Domniemywa się, że mury, p loty,

rowy i inne urządzenia podobne, znajduj ące

się na granicy nieruchomości s ąsredlllich , s lużą do wspólnego użytku sąsiadów. To samo dotyczy drzew i krzewów rosnących na granicy.,

DZIAŁ II.

Nab,cie i utr.t. własności.

Rozdział I.

Pl'z~niesje"je własnoś.- I

, , Art. 43. Przeniesienie własności następuje

z mocy samej umowy między właścicielem i nabywcą.

ciążającymi tę nieruchomość.

Art. 35. Właścicielowi nie WQlno ' dokonywać rohót ziemnych ' w taki sposób, żeby to

groziło nieruchomościom sąsiednim utratą oparcia.

Art. 36. Właściciel nie może zabronić są­

siadowi wejścia na nieruchomość w celu usunięcia gałęzi i owoców, zwieszających się z nie..'

ruchomości sąsiedniej; jedJnakie może iądać

naprawienia wynikłej stąd szkody.

,

Art. 37. § 1. Owoce, spadające z drzewa

lub krzewu na niel1UChomość sąsiednią, uwaia

się za jej pożytki.

'

§ 2. Przepisu powyższego nie stosuje się,

gd y nieruchomość sąsiednia służy do użytku

publicznego.

'P oz. 319

Art. 44. § 1. Umowa o przeniesienie wła­

winna obejmować pod-

sności nieruchomości

stawę prawną świadczenia.

§ 2. Jeżeli Ulmowa o przeniesiernie własnośd

nieruchomości została zawarta w wylronaniu

istniejącego uprze dnio wbowiązania zbywcy...

winna ona obejmo wać uznanie tego zobowiąza­

nia.

Art. 45. § 1. Przeniesienie własnośc.i nieru-

chomo ści nie może nastą,p'ić z z a:str zeżemem wa-

runku lub terminu, chyba że szczególny' przepis .

stanowi inaczej.

I '

§ 2~ Jdeli umowa zobowiązująca do prze

iJiesienia własno ści nieruchol'no ści została zawarta Z zas trz,eż eniem, warunku lub temlinu,

~rzeniesienie następuje z chwilą, gdy stl"ooy!

c

,.7

wyrażą

bezwarunk.ową

zgodę . na

niezwłocZlne

pI'Zec:!wkio któremu biegrue zasiedrerue.., zmarł

przed tegoż upływem, zasiedzenie me moż'e

Art. 46. Umowa Q przeniesienie własneści skończyć się wcześniej, niż w dwa lata od 'onieruchomości winna być pod nieważnością

twarcia spadku.

zawarta w f.ormie ' aktu notarialnego. To samo

Art. 56. Jeżeli posiadanie zestał'0 uzyskane

detyczy zgody na przejście własności nieruchoc7.ynem samowolnym, bieg zasied zenia rozpomości; wyrażenej w wykonaniu umowy, zawarczyua się dopiere z chwilą, gdy detycllczasowy;

tej z zastrzdenie~ warunku lub terminu.

pos~aclacz utracił roszczenIe o przy,;v róceuie u~

traconego posiadania.

Art. 47. Jeż eli w chwili zawar,c ia umowy o

Art. 57. § 1. Jeżeli podczas biegu zasiedzeprzeniesienie własno ści nieruchomość była wła­

nia nastąpiło przęniesienie p'Osiadania, posiasnośtCią ,osoby trzeciej z mocy przepisów o zas iedzeniu, nabywca meże pewełać się prz,e ciwko dacz może przy obliczaniu terminu zasiedzenia

tej osobie na rękejmię wiary publicznej ksiąg deliczyć posiad.anie swego poprzednika. Jedwieczystych tylko .w tedy, gdy przed upływem nakże gdyby p osiadanie poprzednika byłe uzy. r'0ku od daty umowy zażąda oddania. mu nie- skane w złej wierze, liczy się 'One tylke w przypadku, gdy łącznie z pesiadaniem nabywcy

ruchomości w posiadanie.

Art. 48. § 1. Jeżeli .osoba nieuprawni'0na trwało przez 'Okres czasu wyłączający zarzut

do l1ozporządzania rzeczą ruchomą zbyła rZ1ecz złej wiary.

§ 2. P.osiadacz nie ruchom.o ści, wpisany do

!i wydała ją · nabywcy, nabywca uzyskuje wła­

księgi

wieczystej bez ważnej p odstawy jako

sność rzeczy z chwil ą wydania, chyba że dziawłaściciel, może przy obliczaniu terminu zasiełał w złej wierz,e.

.

. § 2. De rzeczy zgubionych, skradzi,onych dzenia doliczyć okl1es czasu, podczas którego

.

lub utraconych w inny spos'ób przez właści­ był wpisany jego poprzednik. . '

Art. 58. Roszcz,e nia, wynikające -z własno.

~iela wbr'e w j,e ge woli przepis powyższy stosuj'e

ści nie ruche meści, nie ulegają przedawnieniu.

się dopiero po upływie lat trzech od chwili u·

naprawienie

traty rzeczy; nie detyczy to jednak pieniędzy Nie dotyczy to Jednak roszczeń

lub dolrument6w na okaziciela albo rzeczy szkody.

Art. 59. De przedawnienia ' roszczeń, wynisprzedanych na licytacji publicznej.

Art. 49. Przepisy artykułu poprz1edzającego kających z własne~ci rzeczy ruchomych, stosu.

stosuje się odpowiednie w przypadku zbycia rze- . je się odpowiednie przepisy o przedawnieniu

czy ruch'0mej, obciążenej prawami osób trze· wierzytelności.

Rozdział III.

cich

pnejście własneści.

°

Rezdział

II.

Dawność.

Art. 50. § 1. Kt'0 posiada . nierudlOm'0ŚĆ

przez lat dwadzieścia, nabywa jej 'własność,

thyba ze w chwili objęcia nie ruchomości w posiadanie był . w zł'ej wierze (zasiedz,e nie).

§ 2. Temu, kto posiada nie ruchomość przez

lat trzydzieści, nie ' można zal"7.ucać zlej wiary.

Art. 51. § 1. Kte bez ważnej pedstawy zoo

stal wpisany de księgi wieczystej jake właści·

ciel, nabywa własn o ść, jeżeli jest od lat dzie·

sięciu wpisany i ma od lat d z iesięciu niem·

chomość w posiadaniu, chyba że uzyskał posia·

diwie w złej wierze. ·

§ 2. Pe upływie lat dwudziestu nie meżna

Wpisanemu posiad ac ze wi zarzucać złej wiary.

Art. 52. Kto posiada rzecz ru<:homąprz'ez

lat trzy, nabywa jej własność, chyba ~e uzyskał

po:.iadanie w złej wierze.

Art. 53. On biegu terminów zasiedzenia ste·

suje się odpowiednie przepisy o przedawnieniu

wierzytelneści z zastrz· eżeniem wyjątków, prze·

widzianych w artykuł<:ich poniższych. '

.

Art. 54. Je~eli właściciel nieruchemości,

przeciwlro któremu biegnie zasiedzenie, jest ma·

ł101etni, zasiedzenie nie może skeńczyć się wcześniej, niż w dwa lata od uzyskania peln'0letneś,ci przez właściciel a.

A,r,t. 55. Jeżeli właściciel nieru~he~n,l()ś~j,

Inne pl'zypadkl nabycia i utl'aty własr.ości.

Oddział l.

Nabycie 'własno_ści I'zeczy niczyje;. _

Att. 60. § l. Nieruchemość, której wlasności właściciel się zrze kł, staje się własneścią

Skarbu Państwa. Skarb Państwa 'Odpewiada

znieruchomeśd za jej obciążenia.

§ 2. Zrzeczenie się własności nieruchomości winno . byćp'Od nieważneścią uczynione

w f.ormie aktu ' notariaLnege.

,

Art. 61.§ 1. Własneść niczyjej rzeczy TUch{)mej nabywa się przez Qbjęcie jej w posiada·

. nie.

§ 2. Właścióel rzeczy ruchomej może się

wyzbyć własnQści przez to, że w tym zamiarze

rzecz porzuci.

Art. 62. Rój pszczół staje się niczyim, jeżeli właściciel nie 'Odszukał go przed upływem

trzech dni od wyrojenia.

.

Art. 63. § l. Właścicielowi roju pszczOl'

WIOlno w po ścigu za nim wejść na cudzą nieruchomo$ć; szk.ody, jakie przy tym wyrządził,

,winien naprawić. }eżeli rój osiadł w cudzymi

ulu dety.chczas niezajętym, właści c iel reju meże

domagać się jego wydania za zwrotem kesztów.

§ 2. Jeżeli rój osiadł w cudzym ulu zaję·

tym, staje się on własnością tege, w czyim

ulu osiadł. W przypadku takim wyłącz.one jest

I;O:~, z~e. nie z tytułu niesłUiSznege zbogaceni'1l'

Ml

'.

P~z~ 319

Oddział

Oddział '2.

3.

Znalezienie.

Art. 64. § 1. Kro inalazł rzecz' zgubioną,

cbowiązanyjest zawiadomić w ciągu dwóch

tygodni osobę, uprawnioną do cdbioru rzeczy.

Jeżeli znalazca nie wie, kro jest uprawniony do

odbioru rzeczy, albo jeżeli nie zna zamieszkania

osoby uprawnionej, ohowiąz any j/e st w tym samym terminie doni eść c znalezieniu właś,ciwej

władzy, kt.óra zarządzi odpowiednie poszuki,wania.

§ 2. Za rzecz zgubioną uwa'ża się także

rz/ocz p8rzli.ooną bez zamiaru wyzbycia się wła­

Nabycie włesn(lś:i przychodów nałuralnrch.

.

Art. 71. Uprawniony do pobierania przychodów naturalnych rzeczy nabywa je na wła­

sność przez oddzielenie ich od rzeczy.

Oddział 4.

sności.

ści, będ ący w dob rej wierze, PQłączył z nieruchomością rzeczy ruchome tak, że stały się

jej części ami składowymi, właś ciciel nię rirho­

Art. 65. § 1. Znalazca mo~e cddać rzecz

na przlechowanie wlaś,ciwej władzy;

cbowiązany jest uczynić to na żądanie tej wła­

dzy.

§ 2. W przypadku, gdy znalazca prz.ei{;howuje .rzeclZ u siebie, stosuje się odpowiednio

przepisy o bezpła~ym przechowaniu.

" Art. 66. § 1. P rzepi.s y o właściwości władz,

powołanychd'9 przechowywania neczy ,z nalezionych oraz do poszukiwania osób, uprawnionych dQ odb~om tych rzeczy, jakotd o sposobie

po sz ukiwań będą wydane w dmd/Zle mzpo:rządze­

nia Ministra Sprawiedliwości, a gdy chQdzi

o rzeczy znaleziQne w urządzeniach k.omunikacji publicznej - w drodze rozpo rządzenia Ministra Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Ko munikacji.

. § 2. Wymienione w paragrafie poprzedzaznalezioną

jącym

rozporządzenia

mogą

uzależnić

przyję­

cie neczy znalezionej na przechQwanie przez

władze oraz prowadzenie poszukiwań , od QznacZQnej wartości r reczy.

Art. 67. Znalazca, który uczynił zadość

swoim lObo wiązkom, może żądać znaleźnego

w wysokQśd jednej dwudziestej wartQśd rzeczy w chwili zwrotu.' Jeżeli przechQwywał , rzecz

u siebie, może ją zatrzymać aż dQ chwili zapła­

ty z na !cźnego i zasPQkojenia lub zahezpieczenia

roszczeń Q ZW1'ot wydatl~ów i nakładów na

rzecz.

Art. 68. Jeżeli uprawniony dQ odbioru rzeczy nie zażądał jej zwrotu przed upływem lat

trzech od daty znalezienia, znalazca, .kt6ry uaqnil z adośĆ s \'.oim obowiązkom, naby wa własność

r zeczy. J e żeli rzecz była przechowywana przez

władze, znalazca może rzecz Qdebraćza zwrotem kos zt6w.

Art. 69. Przepisy Q rz/e czach zgvbionych

stosuje się także do zwierząt, k'tóre zahłąkały

się lub uciekły.

..

Art. 79. Jeżeli j/e st oczywiste, że poszukiwania właściciela rz,eczy znalezionej, która pozostawała w ukryciu, byłyhy hezoelowe (skarb)~

rzecz staje się wspfÓilwłasnością w częśdach

l1ównych znal azcy i właściciela prrzeiCłimiptu.

w który'm , była ukryta.

Połączenie, pomieszanie, przeistoczenie.

. '. Art. 72. Własnoś ć nieruchomo ści ro zciąga;

SIę na rzecz ruchomą, kt6ra stała się jej częścią

slda~ową. Prawa na rzeczy przyłączonej wygasaJą·

, Art. 73. § 1. Gdy posiadacz niemchomo-

mo śd nie może . żądać ich Qdłączenia; Obowią­

zany jest uiścić posiadaczQwi bądź wartość

rzeczy przylącZlonych i koszty robocizny, bądź

sumę równą tej, o jaką zwiększyła się wartość nie ruchomości. Posiadacz może zabrać rzefczy przyłączone, przywracając nieruchomość do .

stanu poprzedniego.

§ 2. Jednakże gdy posiadacz wcbobrej wie·

rze "",zniósł na po wierzchni lub pod powierzchnią nieruchom ClSci budowlę lub inne urządze­

nie, których wartość jest znac zni,e wyższa Qd'

wartości ni e ruchomości lub jej części, zaj ę tejl

prz·ez budowlę lub inne urządzenie, ' posiadacz

możcżąda ć, aż eby właściciel przeniósł na niego własnoś ć niemchomośd lub jej części za;

zapłatą zwykłej oeny .

Art. 74~ Gdy połączenia, przewidzianego _

w artykule poprl'edzającym, dokonał pQsiadacz""

w zł/ej .wierze, właściciel nieruchop}'ośd mo że

żądać przywr6cenia stanu poprzedniego; jeżeli woli przyłączone przedmioty zatrzymaa,;

obowiązany jest uiścić posiadaczowi ich wartoś ć

i koszty robocizny albo sumę równą tej, o jaką,

zwiększyła się wartoś ć nieruchomo ści.

Art. 75. § 1. ' W przypca dku połączenia lu'o

pomieszania rzeczy ruchomych w taki sposób,

że przywr,ócen\e stanu poprzedniego nie jest

w danych okólicznościach wykonalne albo pociągałoby za sobą nadmierll·e koszty, dotychczasowi właściciele stają siG wspóJwłaścicielamtl"

całośd; ,vielkość ud,ziaMw we współwłasności!

oznacza się według stosunku wartoki rrecz)li

połącwny,chlub p omieszan ych. Prawa osób'

trzecich na rzeczach, które uległy p omieszaniU!

lub ' polącz,eniu, prz,e,chodzą na udzi ały wsp&właŚ<Cicieli.

§ 2. Jednakże gdy je,d na z rzeczy, kt16re

uległy połączeniu, ma wartość znacznie więk­

szą Qd pozostałych, rzeczy Q warrości mnit:jszej będą uważane za jej części składowe;

.prawa os·ób trzecich na tych rzleczach wygasają.

. Art. 76. Przepisy Q połąc~eniu . rzeczy ruchomych srosuje się odpowiednio w przypadku

przeisboczenia cudzej rzeczy ruchomej, chyba że

P1~istOiC~enie nastąpiło ~ wykQnaniu .umoWY

/

i

Dzjennik Ustaw Nr ~7

-

- 662

albo przy prowadzeniu cud.zych spraw hez zle-

c.;erua-

_

Art. 77. Przepisy oddziału niniejszego nie

uchybiają przepisom o obowiązku nap'rawie~ia

szkody ani przepisom o niesłusznym zbogacemu.

DZIAŁ III.

W sp6łwbrmość.

Art; 78. ]eżdi rzecz należy ' do kilku .os6~,

istnieje współwłasność określona w prawIe m·

niejszym, chyba ~e przepisy szczególne stanowią inaczej.

Art. 79. Wsp'ółwłaściciel może rmporzą.­

d-zac swoim udziałem bez zgody p'o~ostałych

współwłaścicieli; może jednak zobowiąza~ się,

"Że nie dokona - oznaczQlllych rozporządzen.

, Art. 80. W razie sprzedaży udziału przez

jednego ze współwłaścicieli służy pozosta:ly~

współwłaścicielom prawo pierwokupu, chyba ze

kupującym jest ~y współwłaściciel albo osoba, kt6ra dziedziczyłaby z ustawy po s~e.

dawcy.

Art. 81. Domniemywa się, ze udziały współ1Vłaścicieli są równe.

Art. 82. Do rozporządzania rzeczą wsPÓl.

aą, w szczególności do j~j. zbycia lub O? ciąże­

nia, jako też do zmiany Jej przez~erua oraz

do innych .czynności, przekraczających zakres

zw}rldeg;o zarządu. potrzebna jest zg~a. ,+,szyst·

kich współwłaścicieli. W braku takiJ!J zgody

więksa:lść współwłaścicieli może żą.dać ~­

strzygnięcia prZiCz sąd. który. orzek:rue. mając

na wzgledzie cel rozporządzerua oraz mteresy

wszystkich współwłaścicieli.

Art. 83.§ 1. Każdy współwłaścic~el 000~zany jest dlO współdziałania w praWIdłowym

zarządzaniu rzeczą wspólną§ 2. Do zwykłego zarządzanią rzeczą wy·

starcza zgoda większlOści wsp61wlaściciel!.

W braku takiej większości każdy współwłaścI­

ciel może żądać rozstrzygnięcia przez sąd. ; ,

Art. 84. Jeżeli większość współwłaścicieli

postanawia o zarządzie rzeczą wspólną w spo'

sób oczywiście krzywdzący mniejszość albo oczyWiście sprzie czny z zasadami prawidłowego

QIZądu, każdy zie.. wSpOłwłaścicieIi, będących

w mniejszości, może wystąpić do sądu ~ wyznaczenie :zarządcy. Sąd może wyznaczyć Jako za_rządcę jednego ze współwłaścicieli albo oso·

~tn0c4.

-

-

Art. 85. Większość wspó<łwłaścicieli oblicza

się według wielIrości udziałów.

An. 86. W braku odmiennej UmlOwy wspOł·

właścideI, sprawujący zarząd rzeczą wspó./Jną,

.może żądać od - pozostałychwsp6łwłaścicielj

-wyna,grodzenia, odpowiadającego uzasadnionemu nakładowi jego pracy. ;

Att. 87. Współwłaściciel,

nie sprawujący

w oopo.

wiednkh terminach rachunków z zarządu. Umpwa ~wna jest ~ieważnaEaTZądu _rzeczą wspólną, może żądać

-

Art. 88. Za zobowiązania, zaciągnię~e prze~_

zarządcę rz'e czy wspólnej w granicach zwy~

kłego zarządu, odpowiadają wszyscy współwła.

ściciele sQlidarnie.

Art. '89. Każdy współwłaściciel mQże wy.

lronywać czynności, zmierzające do zachowania

wspólnego prawa wszystkich współwłaścicielI.•

Art. 90. Każdy współwłaściciel jest uprawniOlny do wsp6łposiadania rzeczy wspólnej oraz

-d'O jej używania i' korzystania z niej w zakresie t

który nie wyłącza takiegoż używania i ko·

rzystania z rzeczy prZleCl powstałych współwłaścicieli.

; Art. 91. § 1. Pożytki i inne przychody

z rzeczy wspólnej ulegają podziałowi między

współwłaścicieli w stJosunku do wieJikości ' u·

działów.

§ 2. Każdy wspi6łwłaściciel może żądać

przypadającej mu części pożytków , i . innych'

przycoodów w naturze, chyba że byłoby to p~­

łączone ze znacznymi trudnIOściamilub stratamI.

Art. 92. Wydatki

związane

z rzeczą, jako

to koszty zarządu, podatki i inne ~iężary, po.

11iOSzą współwłaściciele w stosunku dQ wielko·

ści udziałów.

'

Art. 93. § 1. Każdy wspOłwlaściciel może

Ządat zniesienia współwłasności.

§ 2. Uprawnienie do zniesienia ws póJ własności może być wyłączone przez czynność prawną, jednakże na czas nie dłuższy niż lat pięć.

W ostatnim roku przed upływem zastrzeżonego

terminu tennin ten może być przedłużony na

pkres czasu nie przenoszący ' lat pięciu. Ponowne przedłużenia są dl()pus~a1ne.

,' . .

Art. 94. § l. N ażądarue któregokolWIek

ze współwłaścicieli sąd moze odroczyć zniesie.

nie wspo.łwlasuości, jeżeli z powodu nadzwyczajnych wyp,a dków, jako to: wojny, zaraz'}",

zupełnego nieumdz.aju lub innych klęsk żywio.

łowych, groźiloby ono żądającemu odrocz-e nia

I

rażącą stratą·

,

§ 2. W przypadku, gdy uprawnienie dlO zniesienia wsp6łwłasności wstało wyłączone

prz,ez czynność prawną, sąd ~oże na żądanie

któregokolwiek ze współwłaścicieli ~ezwolić na

zniesienie współwłasności, jeżeli z powodu Qlmliczności, przewidzianych w paragrafie poprze·

d'zającym, odroczenie groziłoby żądającemu ra·

żą;cą _stratą·

Art. 95. § 1. Każdy wspi6łwłaściciel może

żądać, ażeby zniesiooie współwłasności nastąpi'

łlO przez podział rZie czy, chyba że podział taki

sprzeciwiałby się przepisom ustawy albo piodą·

galby za sobą zmianę ist:Qty lub znaczny ubytek! _

warto ści rz,e czy.

"

§ 2. Podział nieruchomości nie jest dopuszcz,a lny, jeżeli byłby sprzeczny z interesem spo'

łeczno- gospodarczym.

Att. 96. W braku porozumieiUa współwła­

kicieli CIO dlO ~posobu dokIOnania podziału rze.

-QZY,

podział

będzie

przeprowad~y

pn:ez

. Dziennik Ustaw Nr ,57

-

sąd z uwzględnieniem wszelkich okoliczności.

Sąd moźe zarząd:zić obciążenie niemchomości

utworzonych przez podział, pomebnymi "Słu~

gnmtow,mj ·oraz, jereli okaże się

to lroniecme, wyrównanie niezna<:znych różuk

wartości przez dopłaty pieniężne.

.

Art. 97. W razie .niemożności d'Olronania

podziału zniesienie wsp6lwłasności następuje

. przez sprtedaż :rzeczy. Każdy wsp6lwłaścicieI

moiJe ż'!dać s~aży przez licytację publiczną,

chyba ze chodno rreczy maJące cenę targową lub giełdową.

.

Art. 98. RosZC7Jeńia współwłaścicieli nieruch?mości, ~6re wynikają z umowy ()kreślają­

cel zarząd I spos.6b roorzystania z nierud1<O'illo- śc~ albo wyłącz;:iącej zniesienie wsp6twłasno­

ści, mogą być UJawnione w księdze wieczys tej.

Art_ 99. Roszc~enie IQ zniesienie wSpółwła­

sności ni~ ulega przedawnieniu.

DZI' AŁ IV.

zebnościami

. POl. 31~

'663

rozpoczęcia i zakhucreuia r0bót p'rzez właściciela.- czasowego;

2) rodzaj budynków lub innych unądzeń

.. oraz w.arunki ich wykonania i utrzymywarua w należytym stanie;

3) warunki i termin odbudowy w razie miSOC2'enia albo rozbiórki budynków łol)

innych urządzeń w czasie trwania wła­

sności czasowej;

.

.

.1) terndn

4) rodzaj i wyso1rość świadczeń na necz

uprawnionego do powrotu oraz sposób ich uiszczania; .

5) wynagIiodzeme, jakie uprawniony 00. powrotu ma uiścić właścicielowi czasowemu za budynki i inne urzącl'2'elf1ia ·

istniejące na merucl:Jpmości w chwili

wygaśnięcia własnośti czasoWej.

, Art. 106. O ile !7posóh korzystania 7. nie!. '

ruchomości, zbytej z zastrzeżeniem powrotu. nie

rosta! w umowie określony, właściciel czasowy,

WlasJ\.ość czasowa.

rozstrzyga sam o pr7le2l;laczeniu nie~cl

'Art. 100_ § l. Przeriiesienie własności nie- i może z Ill~ej korzystać jak właściciel nie ograniczony terminem. Jednakże OOpowiedziahly jes~

~ości przez Skarb Państwa · albo przez

względem uprawnionego do powrotu za zniZWIązek samorządu terytorialnego lub inną ososzczenia llib pogors:renia. będące następstwem

bę prawną prawa pUblicznego mOże nastąpić

rażącego narus~eiIlia zasad prawidłowej g{lSp<r_

z za~tr1JeŻeniem, 2le z upływem oznaczonego

darki.

temnnu własność powróci samym przez s'ię

Art. 107. Do przeniesienia , własności cza·~

prawem do zbywcy (własnośt czas'Owa).

sowej

potnebny jest wpis w księdze wieczysteji.§ 2. TenniJ! pdwrotu nie może być krótArt. 108. PraWIO powrotu, zastrzrione na.

szy niż lat trzydzieści ani dłuższy niż łttt

rzecz zbywcy nieruchomości, uważanejesł za

osiemdziesiąt. Jednakże 'w ostatnich pięciu laprawo

. rzeczoWe ' ograniczone.

ta~ przed . 11:~ zast~zonegO te:rminu ter~m ten moze byc przedhlzlOny na okres czasu

Art. 109. W rarle ~aży prawa powro.·

me 'p~enoszący lat dwudzies~. Ponowne prze- tu służy właścicielowi czasowemu prawo pkr.

dłuzema są dopuszczalne.

wokupu, chyba źehtpującyrn jest Skarb Pań·

Art. 101. Do pneniesienia własności nie_ stwa lub inna osoba prawna prawa pUb~gIO.

ruchomości z zaśtrzeżeniem powrotu na :rzecz

Art. 110. Jeieli prawo powrotu przeszło na

Zb~y potnelbny jest wpis do księgi wieczyosobę prywatną. przedłużenie t~rminu powrotQ

steJ.

nie jest dopuszczalne.

. Art. 102. § 1.' Jdeli nieruchomość jest .ob'·

Art. 111_ Z nadejściem tenninu powrotu

oą~na p~awami osób trzecich, prztellliesienie , wygasają. prawa IZeCZlowe, uzyskane na nierawłasności z zas~iem powrotu · na :rzecz

chomoś.ci w czasietxwarua własności czasowej,

2'bywcy nie jest dopuszcża1ne.

chyba że były ustanowione za zgodą upraw.

§ 2. przepisu powyższego nie stosuje się nionego do powrotu.

.

w p:zypadku, . gdy nieruchomość jest 'Obciążo­

Art.

112.

§

1.

W

braku

odmiennej umowy;

na Jedynie służebnościami gruntowymi.

uprawm{)lfly do powrotu obowiązany jest uiścić

Art. 103. Sposób korzystania z nieruchowł'aścidelowi czasowemu jedną czwartą część

mości przez właściciela czasowego może być owartości budowli i innych urzą:cheń, istniekreślony w umowie. Rosz(:2Jenia uIJ'rawnio·n ego

dlO powr.otu, ż . umowy takiej wynikające, mo- jących na nieruchomośP w chwili wygaśnięcia

własJl!Ości czasowej, chyba że chodzi o budlOwle

gą być ujawniollle w księdze wieczystej.

lub urządzenia wzniesiJhe wbrew postanowieArt. 104. Jeżeli w zamian za prze niesi.e nie niom umowy~ ·

własno ści nieru,.eh.omości z zastrzd;eniem powro;. 1 § 2. Wierzyciele, kt6l;"Zy utracili hipoteki

, tu nabywca zobowiązal' się płacić czynsz lub

wskutek wygaśnięcia wlasllooci czasowej, uspełniać inne świadczenia okresowe, winien on,

zyskują

ustawowe prawo za:staWIU na powyz..

w braku odmiennej umowy. ustanowić na nieszym roszcZieniu właściciela cza5'OwegD~ Pierwruchomości odpowiedni ciężar realny.

Art. 105. Jeżeli nie ruchomość óyta z za- 5z1eństwo praw zastawu oznacza się według

pierwsreństwa. jakie służyło wygasłym rupo- '

$trzeże niem powrotu jest w· myśl umowy prze•

maczona na zabudowę, umowa winna' .oI(reślać: ~eIrom.

,

........;,..- , '"

.

.

DzienniK Usfaw Nr 57

. ,

wem osoby trżeciej, domńany pierwszeństwa

TYTUL IV.

potrzębna jest zgoda tej ~by.

Prsepisy _góln'; o ,ra ••cb rs~czo.YClh

Art. 122. § 1. W razie zmiany pięrwszeń­

, ograniczonych.

stwa między hipotekami wygaśnięcie ' Jednej

Art. 113. § 1. Do ustaoowienia ogranic~o­ z nich nie ma wpływu na pierwszeństwo słu­

!lego prawa rzeczowegQ na nieruchom ości po- żące drugie j w wyniku zmiany.

potrzebna jest um,o wa między właścicielem i

§ 2. W innych przypadkach zmiana pierw, nabywcą oraz, jeżeli ustawa tak stanowi, wpis

szeństwa staje się bezskute czną wraz z wydQ księgi wieczystej.

,

,

gaśnięciem prawa, kt6re nią byłQ dotknięte,

§ 2. Oświadczenie właściciela nieruchomo- chyba że prawo to wygasło wskutek zniesienia

ści winnQ być pod nieważnością złQżone w forprz·ez czynność prawną.

mie aktu nQtarialnego.

Art. 123. § 1. Ustanawiając prawo na nieArt. 114. DQ przeniesienia ograniczonego ruchornośó, właś ciciel mQże zastrzec pierwsze6prawa rzeczQwego na nieruchQmQści albó pra- stwo przed tym prawem lub równe z tym

wa na takim prawie potrz,e bna jest umowa mię- , prawem dla innego prawa. Do zastrzeżenia

C:itzy uprawnionym i nabywcą oraz, je~li pr~­ pierwszeństwa potrzebny jest wpis ' w księdze

wo jest uj.awnione w księdze , wieczyste], WplS wieczystej.

§ 2. Zas1rzeżenie takie może nastąp~ć także

fu:> ks ięgi wieczysrej.

.

Art. 115. DQ zmiany treści ograniCZlOIlegQ po u stanowieniu prawa, za zgodą os·oby, któ·

prawa rzeczowego potrzebna jest umQwa. mię­ rej to prawo służy.

Art. 124. Jeżeli przed wpisaniem prawa, dla

(lży uprawnionym i drugą stroną oraz,.. ]eże~i

prawo jest ujawnio ne w księdze wieczyste], WplS którego b y ło zastrze wne pierwsz eństwo , wstałQ wpisane inne prawo, do wpisu pniwa z zadQ ks ięgi wieczystej.

Art. 116. § 1. Jeżeli Qgraniczone pra.W? strzeżonym pierwszeństwem potrzebna jest zgorzeczowe jest obciążQne prawem oso~y trzeCIe], da osoby, której ro inne prawo służy.

Art. 125. § 1. Do zniesienia ogranicz.onych

do zmiany treści prawa PQtrze bna Jest zgoda

praw rzeczowych potrzebne jest zrzeczenie się

tej osoby.

§ 2. Jeżeli innym Qsobom służą na rzeczy ze strony uprawnionego oraz, jeżeli ustawa inaprawa ·z pierwszeństwem . ., rownym lu? niższym, czej nie stanowi, a prawo było ujawnione w księ­

dQ zmiany treści prawa potrzebna Jest zgoda dze wieczystej, wykreślenie tego 'Prawa zksię.

tych os6b, gdy ich prawa mają być zmianą gi wieczystej.

I

§2. Jeżeli p~awo jest .obciążone prawem

dotknięte.

Art. 117. Jeżeli ustawa inaczej nie stanIOwi, osoby · trzeciej, do zniesienia prawa potrzebna

. o · pierw~zeństwie ograniczonych praw rzeczo- jest zgQda tej o~oby.

wych rozstrzyga chwila ich pówstania.

Art. 126. § 1. Oświadczeni,e właściciela nieArt. 118. Ograniczone prawo . rzeczowe na ruChOffiO śÓ w przedmiocie ustanowiema na n iej

meruchomQści, wpisan·e dQ księgi . wieczystej, ograniczonego prawa rzeczowego uważa się za

ma . pie rwszeństwo przed takim prawem, nie- złożone także wtedy, gdy dokument obejmuujawnionym w księdze wi BczyStej.

, jący oświad:::zenie. wpłynął do sądV prQ w a-ł

Art.11t.>. § 1; O pierwszeństwie ograniCZIÓ- dzącego księgę wieczystą.

nych prawrzoczQwych, wpisanych do księgi

§ 2. Przepis powyższy stosuje się odpowieczystej, ' rozstrzyga chwila złożenia wniosku -wiednio do oświadczeń w przedmiocie ustanoo wpis. Prawa wpisane na podstawie wniQsków wienia prawa na prawie ujawnionym w księ­

!UoiJonych równoo:eś nie mają równe pierw- CIze wieczystej oraz.w przedmiocie ustępstwa

pierwszeństwa i zniesienia praw rzeczowych oszeństwo.

§ 2. DQ odmiennegQ oznaczenia pierwszeń­ graniczonych.

stwa potrzebny jest wpis w księdze wIeczystej

Art. 127. § 1. Kto bez ważnej podstawy

Art. 120. § 1. Pierwszeństwo ograniczonych uzyskal wpis ograniczonego prawa rzeczowepraw rzeczowych qlQże być zmienilOne. Do Zflłia­ go, nabywa to prawo, je73eli je posiada od lat

ny potrzebna jest umo wa między tym, czyje dziesięciu i jest od lat dziesięciu w księ dze

prawo ma być zmianą dotknięte, i tym, czyje wieczyst·e j wpisany, chyba że uzyskał posiadaprawo ma uzyskać wyisze pierwszeństwo, a nie w złej wierze (zasiedzenie).

'

leżeli chociai jedno z, tfch praw jest ujawnio§ .2.Po upływie lat dwudziestu nie można

ne w księdze wioczysteL potrzebny jest także wpisanemu posiadaczowi zarzucać złej wiary.

wpis do księgi wieczystej.

Art. 128. § 1. Ograniczone prawo rzeczo,

§ 2. Zmiana.. nie mo że szkodzić ani p'rzyno- we na nie ruchomości przedawnia się wskutel(

sić korzyści prawom, mającym pierwszeństwo

niewykonywania przez lat dwadzieścia. Z upły­

nusze aniżeli prawo, które zostało zmianą do- wem terminu przedawnienia prawo wygasa.

' tknięte, a wyższe aniżeli prawQ, 'które uzyskało

§ 2. Przepisu powyższego nie stosuje się

jego dotychczasQwe pierwszeństwo.

do hipoteki, wyjąwszy przypadek, gdy wst ała

Art. 121. Jeżeli prawo, które ma być mrla- wykr·eślona z księgi wieczys~j bez ważnej podstawy.

ńą pierwszeństwa dotknięte, jest obcią:rone pra·

(

Poz. 319 , .

D2ienm'lt UslfawNr 57

Art. 129. Do biegu tennłOOw zasieJd2ecia.

i .przedawnienia praw mecrowycll ograniC7X)-

nych sroąuje się odiplOWioohlo prrepisy o b~­

gu terminów prwcla~enia wie'l'Zyt.clnośd

,

~;Y;TUL

V.

Użytkowani ••

· DZlAL l.

Użyłkowanie

nec.,..

, Art. 130. Użytkbwanie jest prawem uzywania rzeczy cudZlej i pobie.rania: jej pożytkow,

z obowiązkiem zachowania substancji i dbtychczasowego przem?-Czema.

,

Art. 131. Za1ą:'es użytIrowania moinaograniczyć przez wyłączenie pożytków · oznaCizlOlnego

rodzaju.

\

Art. 132. Wykbnywanie · użitIrowania moż­

na ograniczyć do oznaczonej części nieruchomości.

i

i

Art. 141. § l. Użytkiownik nabywa wła­

sność także takich plrzychodow, które nie są

pożytkami, jednak z ob~wiązkiem zwrotu :ich

warrości

przy zakończeniu użytlrowania, a

je:heli je uzyskał wbrew zasadom prawidłowej

gospodarki - także z obowiązkiem nap'rawi~

nia szkody. Rachunek z tych przychodów oho-.

wiązany jest zfu~yć niezwłocznie po ich pobraniu, a na żądanie wlaścicieila p/O.~inien dać za.'

begpieczenie.

•

! § 2. }eiJell wymagają tego zasady prawi~

-dłowej gospodarki, właściciel może żądać, aże­

by suma, kt6ra odpowiada wartości pobranych przez użytkownika przychodów; przewi:.

dzianych w paragrafie pop~edzającym, ZIOstała

użyta na p~zywl'6cenie rzeczy do stanu pIC)przedniego. ! ~rt. ~42. Poż'rtkl cywpne należą. się. uZyf.';l

klownikowl w stosunku do czasu trwarua uzytko- '\

wania, chociażby stały się wymaga1nyttni pO .

jegQ wygaśnięciu.

~

Art. 143. UżytklownilC ponosi podczas użytJ

k()wania ciężary, k'tóre według zasad prawidło­

. wej gospodarki właściciel powinien piOIO!OSil

z pożytków ~eczy.

.

Art. 144. Naprawy i inne nakłady, po.ł'ączone re zwykłym kovzystanie!lll z rzeczy, 0b!ciążają użytkownika.

'

Art. 145. Jeżeli dla zachlOwania ~

w stanie niepogol'SZOIl1ym zajdzie potrzeba na.praw lUD innych nakładr6w, do których użyti-'

IrownilC nie jest obowiązany, powinien on niezwłocznie zawiadomić · właściciela na piśmie ł

oozW1Olić mu na przreprowadzenie potrzehny~

Art. 133. §l'. Uż'ytk()warue, ustanowione na

rzecz osoby fizYQZ1liej, wygasa najppZniej · Ź Jej'

śmiercią.

.

.,

§ 2. U zytkbwani~, ustanowiooe na rzecz osoby . prawnej, me ~ trwać dhtżej niż lat

trzydzieści ani dt;użej niż sama I()5I()ba jgawna.

Art: 134. § 1. Uźytl«>wanie jest niezb'ywalne.

i

§ 2. UżytkO~ może wykionywać 5wep!l"awo przez osoby. trrecie, W szczególności może

oddać rzecz w naje(Dl lub w dzierżawę.

Art. 135. Ustanowienie l!Żytkowania nastę.

puj,e z mocy samej umowy między właścicie­

lem r~eczy i nabywcą.

I1dbOIt.

Art. 136. Przepisy o nabyciu wła~lOŚci meArt. 146. Gdy użytkownik poczynił nakl.

czy ruchomej od osoby, Iiieuprawniionej dO ay, dlO których nie był dbowiązany, stosuje siO ..

rozporządzania rz,eczą, stJos'llje się · Oidpowiedn:ib . odJpowiednitO przepisy o pl'Owadzeniu cud!zyd~

w przypadku ustanowienia 'llż'ytkbwania rtlchio- spraw bez· z1eoenia. Jednakże użytkbwnik m0mości.

.

że w każdym przypadku zabrać nakłady z poArt. ·137. § 1. U żytkiowanie .l7JeiCZy ruchlomej wmtem, praywracając rzecz do stanu poprzedprzeda wnia się wskutek: Illiewyklonywani.a przez niego.

.

.

lat trzy.

Art. 147 .. § 1. Użytl«>wnik' oho wiązany jesf

§ 2. Z up~~tenninu przedawnienia u- ti'b'e.zpi:i!oczyć rzecz na \przypadek utraty lub 11żytkowanie wygasa.·

szkiodlreIlia, j,eżeli obowiązek taki wynika z zaArt. 138. UżytkbwitiJi IObiowiązany, jest wy- sad prawidłowej gospodarki. t

konywać swoje prawo zgodlnie z zasadami pr:a. _§ 2. Jeżdi rzecz była już ubezpieczona

widłowej gospoldlarkt

i vr chwili powstania użytkowania, użytlOOwnild

Art. 139. Pożytki naturalne należą db u- obowiązany jest uiszczać. opłaty · z tego tytula

żytkownika, jeżeli zostały odtąC!rlOl1e od rzeczy

t:yl1ro o tyle, o ile ciążyłby na nim obowiązela

w czasie trwania użytkbwania.

uberlJpieczenia.

; Art. 148. Jeżeli osoba trzecia dochodtrl

Art. 140. § l. Uż'~wnikowi należy się

wynagrodtrerue za nakłady, poczymone WCelll pnzeciwko użytkOWliikowi l'Os~czen, dr?tyczący?i

uzyskania piOŻytlWw naturalnych,k't óre pm)"- własności . :rzeczy, użytkownIk P'<;>wu:UeIl1 ~

padły właśdciclJowi wskuteJt wygaśnięcia u- . zwłt()CZnie zawiadomić o tym na pilśmie właścidela.

żytkowania przed ich odłączeniem od rzeC2y~

Art. 149. § 1. Gdy użytkowanie nieruchlOJednakże wynagroldb:eIDe to nie mo:że p/I'Z'eTIooić

mości obejmuje inwentarz żywy lub martwy,

warrości pożytklów.

I

§ 2. Takie sarnIO roszczenie służy Włakicie­ użytkJownik może w granicach prawidło.we1

gospodarki zbywać poszcz'e gólne prredmlOty'

lowi, gdy poczynił nalCłady W' celu twyskania

wchodzące . w skład inwentarza, o ile zastęprqJe

pożytków naturalny~h, które przypadły użytkownikowi.

.

je innymi. Powinien uzupełniać zwykły wby.

I

r

,

/

---

/

,

666

~k; przedmioty, które w tym celu nabył~ stają

An. 158. Po upływie roku od dnia zwvotlU

rzeczy właściciel nie może dochodzić sądownie

roszczeń o naprawienie. szkody z , powodu jej!

uszklOdzenia lub pog<o rszeriia, użytklOwnik zaś

roszczeń o zwrot wydatków i nakład?w na

An. 150. § 1. Użytkownlk nieruchomości r z'ocz.

może zaprowadzić nowe urządzenia w celu wydoArt. 15'9. Jeżeli użytkowanie obejmuje piebywania kamieni, żwiru, p'iasku, gliny, torfu

niądze lub inne rzeczy zamienne, użytkownik

i inne plOdobne, jeżeli takie ~orzystanie z nie- staje się ich właścicielem z chwilą, gdy zoruchomości nie wywołuje zmiany jej dotychcza·

staną mu wydane. P<o ukońCZilĄliu użyt~owania

sowego przeznaczenia i jest zgIOdne z zasada. oblOwiązany jest zwrócić je według prz,e pisów

mi prawidłowej gospodarki.

,

o zW1'1ocie pożyczki (użytkowanie niepra widIo. '

§ 2. Przed przystąpieniem do rooot użyto we).

kiownik powinien zawiadomić na piśmie wła·

, Art. 160. § l. Właściciel może odmówić

ściciela o swym zamiarze.

'

wydania użytk<ownikowi przedmiot,ów, objętych

Art. 151. Użyt~wnik mOż1e zaprowadzić użytkowaniem nieprawidłlOwyri1, dopóki nie o.w pIOmieszczeniach takie urządzenia, jakie wol- trzyma odpowiedlniego zabezpieczenia.

no zaprowadzić najemcy.

§ 2.'Jeżeli użyt1rownik nie daje zabezpieczeArt. 152. Zarówno użytklOwnik, jak i właści· nia, wówczas na jego żądanj,e pieniądze objęte

ciel mogą żądaE urzędlOwego opisu nierucho· , użytkowaniem będą umieszczlOUc w spoę6b przemości i spisu inwentarza ruchomości, obję­

pisany dla funduszów osób małlOtetnich; inne

tych użytkowaniem. Koszty sporządzenia opisu rzeczy zamienne będą spneclane, a ich cena zo.

i inwentarza ponoszą właściciel i użytkow­ stanie w ten sam sposób umieszcz<oua. U żytko­

nik po połowie.

,wanie wienytelności stąd powstałych wejdz.re

- Art. 153. § 1. Z ważnych powodów wła­ na miejsoe użytkowania nieprawidłowego.

ściciel może żądać od użytkownika odpowiedArt. 161. Gdy przedmilOty objęte użytko~

niego zabezpieczenia, wyznaczając mu w tym waniem nieprawidłowym zostały już użytklOwni­

celu na piśmie srosowny termin. po bezskutecz- kowi wydane, użytkownik może być zobowią­

nym upływie wyznacronego terminu właściciel ' zany do zabezpiecienia tylko z ważnychpowo­

może wystąp'i.ć do sądu o wyznaczenie zarząd­

dów. W braku odpowiedniego zabezpieczenia

cy. , Sąd może wyznaczyć jako zarządcę także rIOszczenie o zwrot s'taje się natychmiast 'WyttIla.

samego właściciela.

galnym.

§2. Użytkownik może dlOmagać się uchyDZIAŁ II.

lenia zarządu, gdy da IOdplOwie dnie zabezpieUżytkow.nj~

praw.

czenie.

Art., 154. § 1. Właściciel nie jest obowią­

Art. 162. § 1. Przedmiotemnzytkiowarua

zany do czynienia nakładów na rzecz będącą mogą być także prawa. \

\

p.rzedmilOtoor użytkowania.

. § 2. W braku przepisów szczególnych do

§ 2. Rzecz, przywrócona do stanu poprzed· użytklOwania praw stosuj'e się o dpowiednio pnenieglO przez właściciela, pozostaje przedmiotem pisy o użytlrowaniu rzeczy ruchomych. Do uużytkowania.

stanowienia użytkowania stosuj,e się odpowied'Art. 155. Jeżeli w razie uszkodzenia lub' nio przepisy o przeniesieniu prawa, które ma '

utraty rzeczy służy właścicielIOwi roszczenie o

być użytkiowaniem obciążone.

naprawienie szkody, użytkowanie obejmuje to

Art. 163. § 1. Jeżeli wymagalno ść wier os zczenie właściciela.

rzytelności o hciąŻOinej użytkowaniem zależy od

wYp'0wiedzeni a przez wierzyciela, do wypowieArt. 156. Jeżeli w chwili ustanlOwienia udzenia potrZJebna jest zgoda użytklO wnik J. ,

żytklO wania rzecz była wynajęta lub wydzie rża­

§ 2. Do wypowie~enia wierzytelnoś ci przez

wiona, użytkownik wstępuje z mr04;y prawa!

dłużnika potrzebne jest jego oświadczenie takw s1Josunek najmu .Lub dzierżawy. Przepisy kodeksu zobowiązań o zbyciu rzeczy najętej sto- ~e ,,'!Obee użytkownika.

Art. 164. § 1.0.0 odbioru świadczenia usuje się IOdpowiednio.

Art. 157. § 1. Jeżeli użytkownik wynajął prawnieni s.ą wierzyciel , i użytklOwnik wierzylub wydzierżawił rzecz, wówczas w przypadku re!ności ' łącznie.

§ 2. Każdy z nich może żądać spełnienia

wygaśnięcia , użytklO wania stosuje się przepisy

§wiadczenia łącznie do rąk jednego i drugie~deksu zobowiązań o zbyciu rzeczy ' najęóej'.

Jednak najpóźniej po upływie roku od wy- go albo złlOżenia przedmiotu świadczenia do

depozytu sądowego.

gaśnięcia użytkowania właściciel może wypoArt. 165. W przypadku, gdy ustawa wymawiedzieć najem lub dzierżawę z zachowaniem

ga wsplÓłde:iałania wierzyciela i, użytklOwnika

ustaWIOwych terminów wypowiedzenia.

§ 2. Zniesienie użytkowania przez czynnOść wierzyteInIOści, każdy z nich może żąsIać z \va ż­

nych powodów upoważnienia sądowego do doprawną nie narusza praw najemcy lub d:zie,~lawcv.

,'

lwnania pzynności ,bez zgody drugiego.

się. własnością właściciela inwentarza.

§ 2. Gdy użytkownik objął inwentan z o·

, bowiązkiem zwrotu według wartości szacun·

kowej, inwentarz staje się jego własnością.

, !

..

'667

Dzi~ . Ustaw' Nr57

Art. 166. W razie spełnienia ~wiadczenia

użytkowanie wierzytelności przechodzi na P'~zeO'

miot świadczeni,a.

TYT, UL VI.

Służebności.

D ZIAL I.

SłuiebftOłci

Por. 31'9

nywania slm::eboości wymaga mńany, b~ooe on

w braku porozumienia stroo. ustalony pnez sąd'.

Art. 175. Służebność może być ustanowiona także na ~:z każdoczesnego właścicieTa oznacZlOrnego przoosiębiorstwa. Do takiej słu­

żebności stosuje się odpowiednio przepisy o

służebnościach gruntowych.

DZIAŁ

II.

SłuzebnoŚci osobiste.

gruntowe.

, 1\.rt. 167. Służebno~ć gruntowa obciąża nie.

ruchomość służebną w celu zapewnienia . worzyści każdoczesnemu właścicielowi nieruchomo·

ści władnącej. SIUż,ebność może polegać albo

:na prawie korzystania z nieruchomości sł~eh­

iDej w zakre~ie oznacronym;albo na prawie

żądania, ażeby wła.śPciel nieruchomo~ki służeb­

nej nie wykonywał w zakresie oznacZlOnym swego prawa własności.

Art. 168. Z().kres służebnQści gruntowej i

sposób jej wykonywania oznacza się, w braku

innych danych, według zwyczajów miejs<:owych

i stanu posiadania, istniejącego od dłuższego

czasu, a na do brej wierz;e opartego.

Art. 169. § 1. Służebność gruntowa wmna

być wykonywana w spos6lb jak najmn~ej ucią­

żliwy dla właścicieJia nieruchomości słu~ebnej.

§ 2. Zmiany w potrzebach nieruchomości

władnącej, w szcz,ególności j>aj podział, nie uprawniają do wykonywania służebności w sposób bardziej' uciążliwy dla właścicida nieru·

chomośd służebnej.

Art. l7U. § 1. Właściciel nieruchomości

obowiązany jest utrzymywać wła­

snym kosztem urządzenia, potrzebne do wykonywania służebności.

§ 2. Jefeli z takich urządzeń korzysta rownież właściciel nieruchomości służebnej, woszty

utrzymywania rozkłada ~się w odpowiednim stowładnącej

sunku.

.

Art. 171. Obmvi.ąz'ek utrzymywania urzą­

dzeń, potrz1

e bnych do wykonywania służebno­

ści, może być włożony na właściciela nieruchomości służebnej. Do takiego obowiązku stosuje

się odpowiednio przep[sy o ciężarach l'eamych.

Art. 172. Vi razie podziału nieruchomości

władnąc' ej służebność utrzymuje się w mocy na

rzecz każdej z części, utworzonych przez podział; jednakże, gdy służebność idzie na ko~

rzyść tylko jednej lub kilku z nich, właściciel

nieruchomości służebnej może Ządać zwolnienia jej od służebnośd Względem części pozostałych.

Art. 173. W razie podziału nieruchomości

służebnej służebność utrzymuje się w mocy na

częściach, utworzonych przez podział; jed:nakże,

gdy wykonywanie slużebności ogranicza się do

jednej lub kilku z nich, właścicide poeostałych części mogą żądać zwolhienia ich od służebności.

.

Art. 174. Jeżeli, wskutek podziału 'niemchomości władnącej lub służoo.nej spPS,ólb wyko-

Art. 176. Służebność osobista obciąża niew celu zapewnienia korzyści owacronej osobie fizycznej. Może ona plOIegać albo

na prawie korzystania z nieruchomoś.ci w zakres~e o\lnaczlOnym, albo na prawie żądania,

ażeby właściciel nie wykonywał w zakr,e sie oznaczonym swego prawa własności.

Art. 177. Służebności osobiste s.ą ni'e~by­

walne. Wygasają najp6źniej ze śmiercią uprawnionego.

. Art. 178_ Zakres i sptos,ó b wykonywai1ia

służebności osobistej 'Oznacza się w braku innych danych według normalnych potrzeb uprawnionego i zwyczajów miejscowych.

, Art. 17'9. Służebność mieszkania ohejmuje

uprawnieme do przyjęcia na mieszkanie mał­

żonka i małoletnich dzieci, innych zaś człon­

ków rodziny tylko w pnypadkll, gdy są utrzymywani przez uprawnionego_ Uprawniony może nadto przyjąć do mieszkania osoby pomoc ne

przy prowadz,e niu gospodarstwa domlOweglO. ~

Art. 180. Mający służebność mieszkania

może korzystać z pomieszcŻ'eń i urządzeń prze.

znaczonych do wsp6lnego użytku mieszkańc6w

budynku.

. .

,

Art. 181. Mający służebność mieszkania

może zaprowadzić w pomieszc~eniach takie u- .

rządzenia, jakie wolno zaprowadzić najemcy.

Art. 182. Jeżeli mający służebność mi&szkania zajmuje cały budynek, pIOnosi zwykłe klOSz.ty, związane z utrzymywaniem bu d ynkJu , w na..,

leżytym stanie; jeżeli zajmuje tylko część bu- ,

dynku, ponosi odpowiednią część tych kosztoÓw.

Art. 183. § 1. Jeżeli przy wykonywaniu

służebności osobistej uprawniony przekracza

granice swego prawa i naraża właściciela na

szkodę, właściciel miOre żądać odpowiedniego

zabezpi,ecrenia, wy:macz,ając w tym celu uprawnionemu stosQwuy tennin na piśmie.

r

, § 2. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu służebność osobista nie może być

wykonywana. . Jeżeli uprawnionemu należą si~

pewne pożytld, właściciel obowiązany jest wydawać mu te pożytki za zwrotem kos:ztó,w .

Uprawniony odzyskuje możność wyk'Olłlywan~

służebności, gdy , da odpowiednie zabezpieczenie.

DZIAŁ III.

Nabycie, zmi'ana treści i utrata słuzebności.

'fi

Art. 184. § 1. Kto p~ez lat dWll:dzieśda

posiada służebność . gruntową, polegającą Da

ruchomość

/

'r~

, r"

\

.

""""-0;"-'

1 ___

668

trwałym i

służehność,

widocznyni urządzeniu, nabywa tę

chyba że uzyskał jej posiadanie

w złej wierze (zasiedzenie).

§

Po upływie lat trzydziestu nie można

zarzuc ać posiadaczowi zlej wiary.

Art. 185. Jeżeli służebność polega na pła­

wie żądania, ażeby właściciel / nieruchomości

służebnej nice wykonywał w zakresie oe-naczo4

czonym swego prawa własn o ści, przedawnienie. służ ebności może nastąpić tylko w przypadku, gdy na nieruchomo ści służe bnej istnieje o.d

lat dwuaziestU · stan rzeczy, sprzeczny z treścią

2

służebności.

Art. 186. W przypadku, gdy zachodzi waż­

na potrzeba gospodarcza, właścici el nieruchomo ści obciążonej mo~e , żądać za odszkodowaniem zmiany treści lub sposobu wykonywania

służebności, jeżeli taka Zmiana nie przyniesie

istotnego uszczerbku uprawnio nemu. Koszty

przeprowadzenia zmiany ponosi właściciel nie-

ruchomości obciąionej.

Art. 187. § 1. Służebno ść gruntowa ujawniOiIla , w księdze wieczystej nie wygasa

wskutek połączenia w jednej 9sobie własno­

ści nieruchomości władnącej

i nieruchomości _służebnej.

§ 2. Właściciel dw6ch nie ruchomości może obciążyć jedn~ ,z :nkh służebnością na rzecz

drugiej. Do takiego obciążenia potrzebny jest

W9is w księdze wieczysttd.

Art. 188. Właściciel nieruchomości obdą­

ż,onej moż,e żądać zniesie nia służebności za odszkodowaniem, jeżeli wskutek zmiany stosunków dalsze istnienie służebności wytwiorz yłoby

stan rzeczy szcze gó1nie , dla niego uciążliwy, a

korzyści, jakie słuiebność daje uprawni.oneffiJU,

są ' stosunkowo nieznaczne.

_ ' Art. 189. Jeżeli służebno ść utraciła wszelkie znacz'e nie, )właściciel nieruchomo,śd . obcią­

i.<mej.-.oże żądać jej Zlniesi~nia bez odszkodowania.

TYTUŁ VII.

Hipoteka.

DZIAŁ I.

Hipoteka w ogólnoścI.

Rozdział I.

Przepisy og61ne.

, I

~rt. 190. § t. Nieruchomość mOżna ob'' dąt'yć w celu zabezpieczenia oznacronej wierzy4

teiności z tym skutkiem., że przy zaspokojeniu

z _nieruChomości służy uprawnionemu pierwsz,eństwo p'rze~ wierzycielami osobistymi każ­

doczesnego właściciela (hipotel{a).

' § 2. Część ułamkowa nie.!uchomości może

być obciąż,ona hipoteką, jeżeli stanowi udzial'

ws p6łwłaścidela.

Art. 191. . Przedmiotem hipoteki może być

wie rzyteln:ość hipoteką zabezpiecZOll1a.

, Art. 192. Do ustanowie nia hipot,e ki potrżebny jeJ3t wpis w księdze wieczystej.

'

także

\

Poz.' 319.

, Art. 193. § 1. ·iHpiOteka może być wyrarona

tylko w oznaczOll1ej sumie pieruężnej oraz, je~li ustawa inac2Jej nie stanowi, może zabezpieczać

jeąynie

wierzytelność

pieniężną.

§ 2. Hipoteka może zabeipieczaćtakże wierzytelność

l:>' rzyszłą lub waru,nkową.

Art. 194. Hipolfu zahezpiecza, 'Opr6cz kapitału wierzyteln'Ości, 'Objęte wpisem 'Odsetki za

dwa ostatnie lata przed licytacją oraz przyznane

koszty procesu w wysokości, nie przenoszącej'

dziesiątej

części

kapitału.

Art. 195. Zmiana terminu lub miejsca płat­

ności wie rzyteln'Ości hipotecznej, podwyższenIe

stopy 'Ods,e tek do sz.eściu od sta w svosunkJU

ro,!=znym lub z as trze ż enie takich 'Ods e tę k 'Od wi erzytelności dotychczas nieoprocenvowanej oraz

zastąpienie wierzytelności

hipoteką zabezpieczonej inną wierzyteln'Ością może nastąp~ć bez

zgody 'Os,6b, kt6rym służą na nieruchomości

prawa z pIerwszeństwem równym lub niższym.

Art. 196. Domniemanie istnienia prawa,

wynik.ające f ~pisl! hipoteki! 'Obejmuj~, .o ile

chodZI o odpowIedzIa1ność z me tpchomoscl, także

wi e rzytelnoś ć

hipoteką zabe zp i ec zoną.

Art. 197. Właściciel nie ruchomości n'ie bę·

dący dq-użnikiem osobistym może niezależnie

od zarzutów, jakie mu służą osobiście przeciwko

wierzycielowi hipotecznemu, zasłaniać się za~

rzutami" kt6re służą cUużniko wi oso b istemu, jak

również tymi, kt6rychdłużnik 'Osobisty zrzekł

się po powstaniu hipoteki.

Art. 198. O ile chodzi o odpowiedzialność

. z nieruchomości obciąż'Onej hipoteką, nie moż­

na powołać się na ograniczenie odpowiedzią!­

ności, wynikające z przepisów prawa spadkowego .

,

Art. 199. Nieważne jest zastrzeżenie, przez

które właściciel nieruchomości zobowiązuje się

wzgl ędem wierzyciela hipotecznego, że nie dokona zbycia lub 'Obciążenia nieruchomości p'rzed

wygaśnięciem hipoteki.

Art. 200. - Zaspokojenie wi,e rzyciela hipotecznego z nieruchomości obciąiJonej następuje

w drodze egzekucji. Umowa pTzeciwna jest nieważna.

Art. 201. Kilka nieruchomości może ulec.

obciążeniu w celu zabezpieczenia tej samej wie. '

rzy1lelności (hipoteka łąćzna). W przypadku takim wierzyciel może według swego uznania żą­

dać zaspokojenia w całości lub w części z każ:'

dej nie ruchomości z 'Osobna, z niektó rych z nich!

lub ze wSlZystkich łącznie.

Art. 202. Wierzyciel, któ<remu służy hipiO-.

teka łączna" może również według swego uznania dokonać jej podziału między poszczeg6:1ne nieruchomości. Do takiego rozporządzema

stosuję;! się odpowiednio przepisy o zniesieniu

praw rzecz;Owych o.granic;zonych.

'

Art: 203. § t. Jeżeli wymagalno~ć wi~­

rzytelności hipotecznej zależy od wypowwdrema

przez wierzyciela; wypowiedzenie jest skutec zne

względem właściciela nie ruchomości, nie bę-

/

p~e1WiK U st~a_w,.....;;.N.:..r~5..:..7_ _ _ _ _ _.:..._':.. . ._

. ._' _- '.:.600:.:..,'_-----~~-' ~.~

' ~.;

.<...;-~~P~DZ:::.-2

- 3~.1~9

dąe:eglO dłużnikiem osobistym, . gdy było ciJokonane w stosunku do niegu.

.

§ 2_- Jeżeli wymagalność wierzyt.el:nlOśd hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez dłuż­

nika, właściciel nie ruchamości, nie będący dłuż

nikiem osabistym, może wypowiedzenia doklOnać ze skutkiem 00 da hipoteki.

Art_ 204. Wypowiedzenie, przewidziane

w a r tykule po prz,edzającym, j.est skuteczne, chociażby wienyciel wiedział, że oSlOba wp·i sana

w k s iędze wieczystej jako właściciel nie ruchomo ś c i nie jest właścicielerQ..

!

R o z d z ra ł I I •

§ 2. Hipoteka nie obejmuje

odłączony~h

części składowych,

które przypadają dzie rżaw_

cy, ja.ko też takich, które przypadają użytlroWni~

lrowi lub mającemu służ,ebu'Ość, gdy użytk'Owa­

nie lub służebneść ma pier wszeństwo : przed

hipoteką.

~

Art. 212. Rzoczy, które

wskutek

zb ycia

przestały być przynależnościami, są objęte hip'O t eką, dop'óki pozos t ają na ni E' ruchomo~-ei~

chyba że zostały zbyte w granicach prawidło­

wej gospodarki; a umowa zbycia jest stwie rdzo~

na pism·em z datą urzędownie ustal>oną.

i Art. 213. Aż de chwili zajęcia nierucho- .

maści wierzyciel hipoteczny nie może sprzeciwić się usunięciu jej części skład>owych lub'

prz ynal,eżn'Ości, o ile właściciel nienarus,za/

przez to zasad prawidłOWiej g'Ospodarki.

Art. 21'4. § 1. Hipoteka obejmuje roszczenie właś,ciciela o czynsz najmu lub dzierżawy,

jednakże aż do chwili zajęcia nieruchomości

przez wierzyciela hipotecznego właściciel m0że czynsz lJ!Obierać.

§ 2_ W razie zajęcia nieruchomości zapła­

ta czynszu, dokOnana z gÓlry więcej niż za j-eden

pełny ekres płatności przypadający po. zajęciu, nie ma skutktu względem . wierzyciela hipotecznego, chyba że z>ostała ujawniona w księ­

dze wieczystej przed ustanowieniem hiporeki.

Przep'isy te stesuje się odpowiednio do rozporządze ń r os zcz,eniem o czynsz.

-'

Art. 215. Przepisy artykułu poprzedząjące.

go stosuje się odpowiednio do l"o szczeń o świadJ..

czenia z ciężaru realnego, służącegu każdO­

czesnemu właścicielowi nieruchomości ob~iąr

P i'ze lewwiel'zytelności hipotecznej.

Art. 205. § 1. Jeżeli ustawa nie stanIOwi

inaczej, wierzytelnlOś,ć zabezpieczona hipot·eką.

nie może być przenies~ona bez hipoteki.

§ 2; Hipoi'eka ni·e może być przeniesilo na

bez wierzytelnIOści, którą zabezpiecza.

. Art . . 2~6. W razie przelewu wierzytelności

hlp'o teczne] nabywca maże, lo ile chodzi o zas polw jenie z I!iemch>omości obciążone); powolać

SI~ na 'przepisy >o . rękojmi wiary publicznej

kSlą g wI eczystych także w odniesieniu 'dlO wiei-zy te lności zabezpioczonej oraz w 'o dniesieniu do

zarżutów ' przeciwko wierzytelnIOści, które mogły być podniesi>one przeciwko zbywcy.

. . A rt. 2~7. _W razie przelewu wierzytelnlOSci

. h Ipoteczne] właściCiel nieruchomości obciążo­

n ej, który d>okonał spłaty kapitału d>o rąk

zby wcy, nie może pawołać się wobec nabywcy

- na brak zawiadomienia o przelewie. Jednakże

zap,Jata ods·e tek do rąk zbywcy zwalnia ' wła­

żlOnej hipo teką.

..J

ści ciel a, j e żeli nie etrzymał piśmiennegu zawiaArt.

216.

W

razie

sprzedaży

części

nierud omienia o ·prz!f.lewie ed zbywcy lub od nabywcy albo nie został zaWiadomilOny przez sąd pre- chemo ści, ebciążonej hipot eką , zarówna sprzedawca, jak i kupujący mogą żądać, aź;eby,

wad zący księgę wieczystą~

.

Art. 208. Właściciel nie ruchomości obcią­ wierzy,ciel zwelnił tę część od ebciąż·enia, jeżdli

wnej nie może powołać się wobec nabywcy . jest ena srosunkowo nieznaczna, a wartość ~

zastałej części źapewma wierzycielowi dostawierzy teInIOści hipotecznej na zapłatę odsetek,

teczne bezpieczeństwo . . N a żądanie wierzycieli

?OkO ilaną do rąk tbywcy z g~lry za więcej niż

Jed en pełny ekres płatności, chyba że zapłata cena sprzedaży winna im być wypłacona według pierwsZ1eństwa służących im hipotek.

}

b y ła ujawnilOna w księdze wioczystej albo że

Art.

217.

Przepisy

artykułu

poprzedzając&~

.

nabywca e niej wiedział w chwili przel~wu_

. Art. ?09 .. Przepisów r'Ozdziału niniejsz·e go . gu, wyjąwszy p~epis dotyczący ceriy sprzeme stosuJe SIę do przelewu roszCzenia o za- daży, stosuje się takżle w razie bezpłatnego ustą­

pienia części nieruchomości na cele publiczne.

ległe odsetki wierzxtelności hipotecy;nej.

Rozdział

III.

Zaic:res obci~żeni. hipoteką.

.

Art. 210. Hipio~eka ohejmuje nieruchomIOść

wr~ . z przynależn~ściami i utrzymuje ' się na

n~e] Jako na całOŚCI aż do zupełnegu wygaśnięCIa wierzytelności,kt60rą . zabezpiecza.

.

Art. 211. § 1. Części składowe nlerudIlom'Ości są objęte hipoteką I'ó. wnież po ich 00łąc z.e niu, dopóki pozastają na nie! ruchomości,

chJ:ba że z>ostały zbyte w granicach prawidło­

'WeJ Ę'espodarki, a umowa zbycia j!e st stwierdrona p1smem z datą urzęd!ownie ustaloną.

Roz- dział

IV.

Ochrona hipoteki.

Art_ 218. Jeżeli właściCIel' lub >osoba trzecia

oddziaływa na nieruchomo ś ć w taki spos Ólb, z.moż·e to pociągnąć za sobą zmniejszenie jej wa~­

tości w sropniu zagrażającym bezpieczeństWlt

hipote~i, wierzyciel może żądać zaniechania

tych działań.

Art. 219. Jeżeli skutkiem okoliczności, za

ktÓlre właściciel odplOwiad,a, warteść nieruchomości uległa zmniejsz<

e niu naruszającemu bez.

pii~ hipo~eki, wierzyciel nroże żądać,

, ,

'

f

--

'670

wyznaczając, właścicielIOwi Qdpowiedni termin

na piśmie, bądź , przywrócenia nIeruchomości

do stanu poprzedniego, bądź dostatecznego zabezpiec~elDia dodatkowego. Po bezskutec1;nym

up ł ywie wyznacz'o nego te,rminu wierzyciel może

żądać niezwł, oczn<ego zaspo~ojenia z nieruchomo ści obciążonej.

Art_ 220. Jeżdi zmniejszenie wartości nie-

ruchomości narusz ające bezpieczeństwo hipoteki, nastąpiło ~ skutkiem okolicznQści, za któ,re właści<;iel nie odpIOwiada, hipoteka obej-

muje rosuzerue o naprawienie szkody, jakie

może

należeć

się

właścicielowi.

Rozdział

V.

Wygaśnięcie hipoteki.

Art. 221. Wygaśnięcie wie rzytelności zabezpieCZlOnej hiplOteką pociąga , za , sobą wygaśnięcie hipoteki, chyba że szczególny przepis

stanowi inacze j.

Art. 222. Przedawnieni'e wierzyt@lnośd nie

pozbawia w~erzyci:ela prawa zaspokojenia się

z nieruchomości obciążornej

hipoteką·

. Art. 223. Jeżeli dłuŻlllikowi osobistemu, ktQ~

ry zaspokoił wierzyciela hipotec znego, służy

roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości obciążonej albo względem jego poprzednika prawnego, hipoteka prz,o chodzi na

dłużnika aż do wysokości służąc,ego mu l'Oszczema. }edlIlakże gdy wierzyciel wstał zaspokojony tylko w części, służy mu co do poZlOstałej

części pierws~ństwoprzed hipoteką, uzyskaną

p'r~ez dłużnika oSIObistego.

PQz.319

~a

o umorzeniu hipoteki. Gdy wierzytelno.ść

Jest oznaczona we Wpisie hipoteki jako oprocentowana, - właściciel winien złożyć wraz z kapitałem odsetki nie przedawnione.

I• .§ 2. Hipo!eka wygasa, gdy postanowienie

o Jej umo rzemu stanie się- prawomocnym.

.

~ A;t. 226. Jeżeli przed upływem lat dwudZIestu od daty p ostanowienia o umorzeniu hipoteki wierzyciel nie zgłosi się po od bi6r

sumy zło~o~ej do depozytu sądowego, jego

prawo do tej sumy wygasa, a skład ający może

odebrać ją z plOwrotem.

, Art. 227. Jeżeli ustawa inacze j nie stano wi,

połączenie w jednej osobie własności nieruchomości obciążonej i hipoteki pociąga za

sobą wygaśnięcie hiptoteki.

Art. 228. Jeżeli wierzytelność hipoteczna

jest obciążona prawem osoby trzeciej, połąc~e­

nie w jednej osobie właSności nierucbomośd

i hi~o ~eki ' nie może szloodrzić 'Prawom tej os oby!

trzecIe]. .

Art. 229. § 1. Gdy :wierzytelność zabezpieczona hipoteką przejdzie na właściciela nieruchomości obcią:honej , nie będącego -dłużni­

kiem 06lObistym, właściciel nabywa r6wni'eż hi~

po;tekę i moż' e żądać przepisania jej na sWl{Jj~

rzecz w księdre wieczystej. Służą mu wszelkie ,

prawa wierzyciela hipotecznego, jednakże n~a

moż~ . ?ochodzić zaspo~ojenia, i . nieruchomości,

dopokt ona należy do niego.

§ 2. Przepis powyższy stosuJe -się takżeJ

' w przypadku, gdy włas ność niemchlOmości ob'ciążonej hipoteką przejdZie na wierzyciela a

;wierzytelność pozostaje na:dal w mocy.

'

Art. 230. W razie wygaśnięcia hipoteki

wierzyciellOblOwiązany jest speł1nić to, 00 dlO

niego należy, ażeby mlOgło nastąpić wykreślenie

hipoteki z księgi wieczystej.

'

. Art. 224. § 1. Gdy skutkiem zaspokoj'o oia

wierzyciela z jednej z ruemch omosci obcią­

żonych łącZlIlie jej właściciel uz yskał roszczeme zwrotne względem właścici ela nie rucho mo'ści współobciążonej albo w.zględem je go poprrednika prawnego, hipoteka ciążąca dotychDZIAŁ II.

czas na tej nieruchomości jako łączna przechodzi na uprawnione go do zwrotu aż do wyHipoteka kaucyjna.

sokości służącego mu roszc~enia. Jednakże gdy

Art. 231. § 1. W~erz ytelności o wysokości

wierzyciel został zaspoko jony tyl~o w części,

nieustalonej mogą być zabezpieczone hipoteką

s łuży mu co do pozostałej części pierwszeń­

do oznaczon ej sumy naj wy ższ e j (hipoteka kaustwo przed hipoteką, uzyskaną prziez uprawnio- cyjna).

( .

nego do zwrotu.

'

§ 2. Hipoteka kaUCYJ na móże w s~zeg.6ll­

, § 2. Jeżeli w chwili przej ścia hip oteki na

noś, ci zaQ.ezpJieczać istniejące lub powstać ~,

uprawnionego do zwro tu ciążą na niemchogąc.e wie rzytelno ści z okre ślOiIlego stosunkU'

mo ści prawa z pie rwszeństwem równym z hiprawnego, jaklO to wierzyt,e lnośd z rachunku

poteką łączną lub niższym, prawom tym słu­

bieżąoego lub otwartego .kredy tu albo r'Oszcz~

ży pie rw~z' e ństwo prz;e d hipotek ą

uzyskaną

nia związ ane z wierz yteLnością hipoteczną, ni~

przez u prawnip n ego do ZWJ1otu.

.

Art. 225. § 1. Gdy wie rz ytelność jest jitiż obj ęte z moc y usta'wy hipot,e ką z wykłą.

Art. 232. Jest również' kaucyjną hiplOteka,

wymagalna albo gd y je j wymagalno ść zależy

któ ra zabe.zpiocza wierz ytelności z dJOkument6w.

od wyp!Owied~enia wierzycieLowi, hipoteka wierzyciela, któire go osoby albo miejsc a z.amieszka- zbywalnych przez indos, chociażby wYsokjość;

~erzytelno ści była z g'Óiry ustalona.

nia i p obytu ustalić nie można, może uliec uArt. 233. Hipoteka kaucyjna zahezpiecza

..norze niu, jeżeli właśdóel nieruchomości złoży

_ kapitał dlO depozytU sądowego., zrzekając się odsetki oraz koszty pl'ocesu Q tyle, o ile mieuprawnienia do odebrania go z powrotem przed ~zczą się w sumie we wpisie hipoteki wymieJ

Upływem ' lat dwudziesru od daty postanowie- / nionej.

, --:- ' 671

Dzien.nik 'Ustaw Nr 57

Art. 234. Wierzycid nie może powołać się

na wpis hipoteki kaucyjnej w celu urdoW1O'dnie-

nia wierzytelności zabezpieczonej.

Art. 235. Do wypowiedzenia wie~e1ności,

zabezpieczonej hipoteką kaucyjtną, nie stosuje

się przepis 6w o wypowiedrreniu' wierzytelności

hipotecznej.

Art. 236. Do przelewu wienytelności, zabezpieczonej hipoteką kaucyjtną, nie stosuje się

przepis6w o przelewie wierzytelności hipotecznej. Jednakie gdy wraz z wierzytelnością ma

być przeniesiona także hipoteka} do przelewu

potrzebny jest wpis w księdze wieczystej.

Art. 237. § L Hipoteka kaucyjna może być

zmieniona na hipotekę zwykłą, a hipoteka zwykła na kaucyjną. Do zmiany stosuje się odpowiednio przepisy o zmianie treści hipoteki. Zgoda osób, którym służą na nieruchomości prawa z pierwsz,eństwem r6wn ym lub' niższym,

nie jest potrzebna.

§ 2. Zmiana hipoteki kaucyj:nej na hipotekę zwykłą nie wpływa na zakres zabezpieczenia cdsetek i kosztów procesu.

l

DZIAŁ

III.

H'ipot;;~ ka

na wle ..ytelności hipotecznej.

Art. 238. Do hipoteki na wierzytelności hipotecznej stosuje się ordpowiednJo przepisy o

hipot'ooe na nieruchomości % zachowaniem przeplis-6w działu niniejszego.

Art. 23'9. Spłata wierzytelności hipotecznej

obciążonej hipoteką może być dokonana do

wysokości tej hipoteki tylko do rąk wierzyciela, kr6remu ona sh!ży, chociażby jego wierzytelność nie byla jeszcze wymagalna; jeżem

hipoteka na wie rzytel:nośd hipotecznej jie st kaucyjna, suma odpowiadająca jej wysokości winna być złomna do d~ sądowe!5l0' .

, Art. 240. Jeżeli wierzytelność, zabezpieczona hipoteką na wierzytelności hipoteczAej, oraz

obciążona wierzytelność hipoteczna są już wymagalne, wierzyciel, ktJÓremu służy hipoteka na

wie r z ytelności--' hipotecznej, może żądać zapłaty

wprost od dłUżnika wierzytelności obciążonej;

może również dochod!zić z~pokojenia z nieruchomości.

Art 241. Je:heli właściciel nieruchOmości

do rąk wierzyciela, któ,remu

służy hipoteka na. wierzytelności hipotecznej,

hipoteka na nieruchomości wygasa aż do wysokości sumy uisZCZlO'ilej przez ' właściciela.

Art. 242. Wierzytel:ność, zabezpieczona hipoteką na wie rzytelności hipotecznej, może być

przedmiotem dalszych hipotek.

Art. 243. ' W przedmiotach, nioobjętych

przepisami działu niniejsze go, sbosuje się do

hipoteki na wie rzytelności hipotec~ej prz1episy

o zastawie na wierzytelności.'

,

dokonał , zapłaty

~ "1-.

·POIl... 3~,

DZIAŁ IV.

Hipoteka pl'zymuaowa.

Art. 244. § . 1. WierzyciM, którego wierzytelność jest stwierdzona tytułem egzekucyj;,

nym, . może na podstawie tego tytułu tWySkać

hipotekę na wszystkich nieruchomościach dłu7

mka (hipoteka p~usowal.

§ 2. Do powstania hipoteki przymusowej

potrzebny j1e st wpis w księdze wieczystej.

Art. 245. Hiporekę przymusową można uzyskać także na podstawie tymczasowego zarzą-'

dzenia sądu. W przypadku ' takim hipoteka jest

k~ri~

.

-

'

Art. 246. § 1. JeżeH ustawa nie stanowi

inaczej, łączne obciążenie kilku nieruchomości

hipotęką przymusową nie j'e st dopuszczalne,

chyba że nierUtChomości te są już obciążone

inną hipoteką łączną albo Ze stanowią wła­

sność dłużników solidarnych.

§ 2. Podział zabezpieczenia między pasz'Clególne nieruchomości zależy od uznania wierzyciela.

Art. 247. W razie przdewu ' wie myte linośd, zabezpieczonej hipoteką przymusową, arbo

irme!5lO rozpo rządzenia , taką._ wie rzytelnośó ą nie

stosuje się przepisów 0 , rękojmi wiary plUblicz.

nej ksiąg wieczystych.

.

Art. 248. Przepisy dziah! niniejsrego stosuje się także do hipoteki na wierzytelności

hipotecznej.

'

Art. 249. Rozporządrenie Ministra Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Skarblu

może postanowić; że wierzytelno'ści, ktÓI)'(:lt

wysokość nie przenosioznacZlOllej sumy, nie

mogą być zibez,p ieczone hipoteką przymusową..

TYTU~ VIII Zastaw.

DZIAŁ L

~astaw na 'rzeczach 1'uchomych.

Art. 250. Zastaw daje uprawnio:nemu(~­

stawnikowi) możność zaspokojenia oznacronej

wienytelności z rzeczy ruchomej :r pierwszeń­

stwem przed wierzycielami osobistymi każdocze­

snego właściciela (zastawcy).

Art. 251. § 1. Do ustanowienia zastawu na >

rzeczy ruchomej potrzebna jest umowa mi~d2Y;

właścicielem i wierzycielem oraz, jeżem s·zcze.

g4lny przepis nie stanowi inaczej, przeniesien'i6

posiadania rz>eCZ'y na wierzyciela.

§ 2. Przeniesienie posiadania rneczy nie

może w p~zypadku zastawu nastąpić w ten

sposób, ze właściciel zatrzyma , rzecz u siebu,

jaklo dzierżyciel.

'

Art. 252. Przepisy o nabyciu własności rze- ,

czy ruchomej od osoby nieuprawnio:nej do rozporządzania rzeczą stosuje , się odpowiednio

w przypadku ustanowienia zastawu.

Art. 253. N a rzeczach ruchDmych potrzebnych do osobistego wykonywania zawodu, a nie

będących przynal>emością nie ruchomości, moż­

na ustanowić zastaw diainstytucji kredytowej

'(

,

/

· Dziennik' U staw_-"N~r~5_7_·,",,"\:....-__________·6_7_2_'_-_

· r_.. _.,.....~_ _ _'-_. _ _ _ _._.._. _: , Pói.·, 3f9

~ lub spółdzielcz.ej z poZostawieniem rzeczy tych

właścicieLowi, jeżeli zostały oznaczone w spo' s& trwały i widoczny jako przedmiot zasta-

wU.W przypadku takim umowa o ustanowienie

Art. 266. Jeżeli rzecz oddana w zaSiaw zostaje narażona na utratę lub u:szkodrzeme, zastawca może według swego wyboru bądź żą­

da:ć złożenia jej do depozytu sądowego ' lub na

zachowanie, bądź domagać się Jej zwrotu za

jednoczesnym ustanowieniem innego zabezpie.

cz:e nia wierzytelności.

Art. 267. Zastawnik nie może dochodzić

sądo\'inie ros zczeń o zwrot nakładów i wydatków na rzecz po upływiesześdu miesięcy od

dnia jej zwrotu.

Art. 268. Jeżeli zastawnik zwróci rzecz zastawcy, zastaw wygasa bez względu na zastrzeżenia pnechvne.

'

zastawu winna być . stwierdzona pismem z· datą

ustaloną.

_

Art. 254. Zastaw może zab ezpieczać także

wierzytelność przyszłą lub warun'kową.

Art. 255. Zastaw utrzymuje się na cał,ej

rzeczy obciążonej aż do zupełnego wygaśnięcia

Wierzytelności, którą zabezpiecza.

Art. 256. Przedawnienie wierzytelności nie

pozbawia zastawnika możności zaspo~ojenia się

z rzeczy oddanej w zastaw.

Art. 257. Zastawca, nie będący dłużnikiem

osobistym, mo·że .niezależnie od zarzutów, jakie

DZIAL II.

mu służą osobiście przeciwko zastawnikowi,

L.a5taw na prawach.

zasłaniać się zarzutami, które służą dłużnikowi

ooobistemu, jak również tymi, których dłużnik

Art. 269. § 1. Przedmiotem zastawu mogą

zrzekł się po ustanowieniu zastawu.

być także prawa, jeż,eli są zbywalne.

Art. 258. O ile chodzi o odpowiedzialność

§ 2. O ile przepisy szczególne inacz~j n~e

t rzeczy oddanej w zastaw, nie można powołać

stanowią, do zastawu na prawa.ch stośUJe Się

się na ograniczenie odpowiedzialności, wyniodpowiednio przepisy o. zastawie ~a rzecza~?

kające z przepisów prawa spadkowego.

. ruchomych z zac:Qowarnem przepiSÓW pomzArt. 259. § 1. Jeż.eli ustawa inaczej nie szych.

stanowi, przelew lub obciążenie wierzytel!ności

Art. 270. §1. Do ustanoWienia zastawu sto· zabezpieczonej zastawem pociąga za sobą prze- suje się odpowiednio przepisy oprzeniesienitu

niesienie lub obciążenie zastawu. W razie prze- prawa, które ma być zastawem ~bc~ąż?ne.

niesienia lub oibciąienia wierzytellności z wy§ 2. Jeżeli ummya o przen}eslelllle pra~a

lączep.iem zastawu zastaw wygasa.

nie wymaga innej formy, umowa o usta~owle­

§ 2. Zastaw nie może być przeniesiony ami nie zastawu winna być stwierdZO'lla pilsmem

· obciążony bez wierzytelrności, którą zabezpiecza. z datą urzędownie ustaloną.

.

Art. 260. Zastaw zabezpiecza także roszczeArt. 271. Zastawnik może wykonywać

nia związane z wierzytelnością, w szczególno- wszelkie czynności zmierzające do zachowania

. ki rosz.czenie o odsetki nieprzedawnione, o prawa, będącego przedmiotem zastawu.

· ZWI"Ot nakładów na rZ't'!tZ oraz o przyznane

Art. 272, Zastawca wierzytelności nie ma

koszty.

obowiązku wydać zastawnikowi dokumentu

Art. 261. Nie:ważne jest zastrzeżenie, przez . stwierdzającego jej istnienie, powinien jednalC

które zastawca ' z-obowiązuje się względem ' za- na żądanie zas,tawnika zaznaczyć na dokumenstaVl;nika) że nie dokona zbycia lU.b obdązeillra cie ustanowienie zastawu.

'meezy p'rzed wygaśnięciem zastawu.

Art. 273. Zastaw wierzytel~ości obej~uje

/

Art. 262. Jeżeli ustawa nie stanowi ina- ros7.iCZerue o odsetki. Jednakże aż do Ch~l za·

czej, zaspolrojenie zastawnika z rzeczy oddanej jęcia wi e rzytelności zastawca może .odsetkI po~

w zastaw następuje w drodze egzekucji. Urno· bierać i w tym celu żądać od ząstawnIka

wa przeciwna jest nieważna.

wydania ' kuponów bież_ących lub innych dolmArt. 263. Jeżeli pll'zedmiotem za~tawu są ment6w, rntrz.ebnych do pobrania tych odsetek.

rzeczy zamienne,rriające cenę targową lubr

. Art. 274. § 1.- Jeżeli wymagalność wierzygiełdową, można się umówić, że w razie niedokotelności obciążonej zastawem zależy od wyponania zapłaty w terminie przejdą one na wła­ wied~enia, zastawca może ją wyPowiedzi~ bez

sność zastawnika w odpowiedniej ilości według

zgody zastawnika. Zastawnik, którego WIerzyoęn ż dnia, w którym terr:p.in ten upłynął.

telDlOŚĆ jest już wymagalna, moż~ dokonać wyArt. 264. Jereli rzecz oddana w zastaw powiedzenia do jej wysó~ości

.•.

przynosi pożytki, zastawnik może w granicach

.§ 2. Do ·wypowiedzema wlerzytelnośclp~Z

prawidłowej gospodarki pobierać je na 'poczet

jej dłużnika potrzebne jest jego oświadczerne

wierzytelności zabezpieczone) oraz związanych

także wobec ' zastawnika.

z nią roszcz.eń. Po wygaśrnęciu zastawu obo.

Art. 275. W razie spełnienia świadczenia

wiązany jest zdać zastawcy rachunek.

zastaw na . wierzytełności pIl'Zechodzi na przed. Art. 265. Zastawnik obowiązany jest czumiot świadczenia .

wać nad rzeczą oddaną mu w zastaw jak prze. Art. 276. § 1. Do odbio ru świadczenia uchowawca za wynagrodz,etniem, a po wygaśni~­ prawniooi s'l zastawiC,a wie,r~ytelp.ości i zastawnik łącznie.

.. ciu zastawu2wrocić rzecz zastawcy.

'

urzędownie

-, "DzieririiK' Ustaw Nr 57

§ 2. Każdy z nich może żądać spełnienia

świadczenia do rąk jednego i drugiego łącz­

nie albo złożenia ' przedmiotu świadczenia do

, depozytu sądowego, ·

Art. 277. ]eż e: idiużl1ik wierzytelności ob.

ciążonej zastawem .spełnił świadczenie, zanim

wierzytelność - zastawnik a ' :itała się wymaga~na.

przedp1iot świadczeni a na żądanie zastawcy lub

-.:astawnika winien b j ć zł ożony do depozytu sądowego lub na zachowanie;

,

Art. 278. JeiJeli wierzytelność .zastawnika

stała się wymagaln<.l!1 sąd postanowi na wniosek

zastawnika, że wie rzyteLność obciążona przejdzie na niego zamiast ząpłaty, a to do wysolrości sumy zastawem zab ezpieczonej. W ,przypadku takim zastawnik moiJe dochodzić przypadłej

mu ' cz~ci wierzytelności z pierwszeństwem

przed zastawc1l.

r ,Y TUL IX.

Ciężary

realne.

realny polega na

obówiązku

się świadczeń na

rzecz oznaczonej osoby ze strony każdoczesnego

właściciela nieruchomości.

§ 2. Uprawnionym może być także każdo·

czesny właściciel oznaczonej nieru-chomośd (nie.

Ciężc:tr

powtarząjących

Art. 279. § 1.

rucho.rności władD;tćej).

,Poz. 319

żaru realnego, tylko za trzy ostatnie lata pr~

licytacją nieruchomości.

Art. 286. Właściciel

za świadcz,enia -z ciężaru

odpowiada Qsobiście

realnego, kt6restały

się wymagalne w czasie, gdy był właś{jfie.

lem nieruchomości obciążonej. Współwłaśd<1ie­

le odpowiadają solidarnie.

Art. 287. § 1. W razie podziału nieruchomości obciążonej do odpowiedzialności osobistejt

właścicieli poszczeg6lin.ych części, titwoTZOiIlJ'1Ch!

przez podział, stosuje się odpowiednio · przepisy

o zobowiązaniach solidarnych, a do odpowie, dzialności z nieruchomości - przepisy o hipo.

tece łącznej.

§ 2. Odłączenie części nieruchomośCi ze

zwolnieniem j,ej od ciężaru . realnego może nastąpić stosownie do przepisów o odłąc~eniu

części re zwolnieniem jej od hipoteki.

Art. 288. W razie podziału nieruchomości

władnącej jlE':j właściciel może rozporządzić pra-,

wem z ciężaru realnego vi ten sp'0sób, że bę­

dzie ono odtąd służyło każdoczesnemu właści-­

cielowi jednej lub kilku częśCi, utwo,r:zonychr

przez podział. Do takiego rozPorządzenia stosuje się odpowiednio przepisy o zniesieniu praw

rzeczowych ograniczOJlych.

Art. 289. Przepisy o zakresie obciążenia

hipoteką i o jej ochronie stosuje sie ,odpowiednio do ciężar6w realny'c h.

Art. 280. Do _ustanowienia Clęzaru realne·

go potrzebny j~t wpis wksiędze wieczystej.

: Art. 281. § 1. Treścią ciężaru realnego mogą być tylko świadczenia w pieniądzachl'ub

w innych rzeczach zamiennych.

§ 2. Jednakże obowiązek świadczeń na rzecz

dożywotnika na podstawie umowy o aożywocie

uważa się za ciężar realny, bez względu na rodzaj świadczeń i bez względu na to, czy chodzi

o powtarzające -się świadczenia.

Art. 282. Ciężar realny może być ustano.

wiony także w ten sposób, że obowiązekspeł.

niania poszczególnych świadczeń będzie uzaLeżniony od , spełniania Q,z naczonych świadczetJ.

_wzajemnych.

Art. 283. § l. Po upływie lat dwudziestu

od ustanowienia ciężaru realnego właściciel

nieruchomości obciążvnej moż~ ciężar wykupić

za ' sześciomiesięcznym wypowiedzeniem, bez

względu na zastrzeżenia przeciwne.

§ 2. Jeżeli cena wykupu nie była z góry

ustaLona, nie more ona przenosić d!liesięciokI1ot­

nei wartości przeciętnej rocznych świadczeń.

Art. 284. Przepisów artykułu ,p8 p rzed7.ają­

cego nie stosuje się w przypadku, gdy ciężar

realny był ustanowiony na czas ż)"Cia uprawnionego.

Art. 285. Właściciel nieruchomości oąpo­

wiada z niej zarowno za cen~ wykupu ciężaru

realnego, jak i za poszczególne śWiadczenia.

Jednakże r()szczeniom o świadczenia zaległe .

służy pier~ństWlO, wynikające z wpisu cię-

TYTUŁ

X.

... Prawa i roszczenia osobiste u jawnione

w księdze wieczystej.

Art. 290. Prawa i roszczenia osobiste -m.ogą być ujawnione w księdze wieczystej jedynie

w przypadkach w ustawie przewidzianych.

Art. 291. przez ujawnienie w księdze wie-czystej prawo lub roszczenie osobiste uzyskuj,e

skuteczność względem praw, nabytych po jego ujawnieniu. W szczególności prawo llub roszcz.eni~ osobiste, ~łużąc~ [ p~zeciwko właściCie­

lOWI me ruchQmoŚCl, staje SIę skuteczne prze ..

ciwko każdoczesnemu wlaścicieh)wi.

.

- Art. 292. Mogą być w szczeg6bościllJaw­

nionp.w klsiędze wieczystej

1) roszczenie o przeniesienie własności nier~h,?imości oraz roszczenia ~ u~tano­

Wleme praw rzeczowych ogramcronychj'

dotyczy to także roszcz'eń p'rzyszłych lub

warunkowych; ,

2) prawo najmu lub dzierżawy, prawo 0dkupu i prawo pierwokupu.

Att. 293. O pierwszeństwie prawa, kt?,r ego

ustanowienie było przedmiotem roszcrema ujawnionego w księdze wieczystej, rorzstrzygal

chwila złożenia wniosku o ~is ,r0szczenia.

Art. 294. Roszczenie · o .' przeniesienie. wła­

sności nieruchomości ' albo o ustanowienie 0graniczonego prawa rz,e czowego może być n~J:'

później' po upływie roku od daty wpisu w kSIę­

dze wieczystej wykreślone na jednostronne ~-

, .,

- Dziennik U sław Nr. 57

-

.. Poz. 3-19

674 . ' -

elanie właściciela, bez w~lędu na zastrzeżenia

przeciwne. Przepisu tego nie stosuje się do.

ptawa odkupu i prawa pierwokupu. .

Art. 295. De pierwszeństwa praw i ro.

szczeń OSIObistych, ujawnionych w księd21e wieczystej, srosuj1e siS odpowiednie przepisy Q

pierwszeństwie praw rzeczowych o.granicZIOnych.

TYTUL XL

Poaiadłlnie.

, . Art. 296. § l. KtO ~ faktycznie włada

falC właściciel, jest jej posiadaczem.

§ 2. Kro rrecz.ą faktyczrlle włada w zalnesie, odpowiadającym treści użytkowania1 stuZebnQści, zastawu, prawa najmu lub dzi' erżawy

albo innego prawa, z którym łączy się władza

nad rzeczą, j.est posiadaczem prawa, kt6rego

treści jego włacba faktyrczna odpowiada.

Art. 297~ Kto włada faktycznie rzeczą za.

kogo innego; jest dzierżycielem.

Art. 298. Domniemywa się, że osroba, która

lWOCzą faktycznie włada, jest posiadaczem.

Art. 299. § l. Domniemywa się ciągłość

posiadania.

§ 2. Niemożność posiadania, ' wywołana

przez przeszkodę z natury swOjej przemijającą,

.nie przerywa posiadania.

Art. 300. § 1. Domniemywa się, ż,e posiadac.rzowi służy poOsiadane przereń praW1O~ Detyczy to również poprzedniego. posiadacza. .

, § 2. N a dom.hiemanie prawa, wynikające

z poOsiadania, nie można się powołać prz1e ciwko

diomniemaniu prawa, ~yriikającemu z wpisu

w księdze wioczystej.

. Art. 301. Domniemywa si~ .debra wiara po.

siadacza.

i Art. 302. Nikomu nie wolno narusz~ć sa·

mowolnie posiadania, chociażby posiadacz byZ'

w dej wierz'e.

'

Art. 303. § l. Posiadacz może uciec się do

(}brony koniecznej cfla odparcia naruszenia po\Siadania.

§ 2. Jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo nie·

ipIOwetowanej straty, posiadacz może naD'ch:miast po naruszeniu posiadania użyć niezbędnej

samopomocy celepl przywrócenia stanu poprzedniego.

. / Art. 304. Przepisy artykułu po.przedzające­

<:ego stosuje się odpowiednio do drierżyciela. I

Art. 305. Przeciwłro temu, kto samowolnie

(lo puścił się naruswnia posiadania, jak rownież

przeciwlro osobie, na ~ej korzyść naruszenia

dokonano, pOsiadacz może wystąpić z żądaniem

o przywrócenie stanu poprzedniegQ i o zaniechanie · dalszych naru:szeń.

.

,

Art. 306. Posiadanie ptrzywr600rne poczytucre się za nieprzerwane.

.

Art. 30T Przeniesienie posiadania rzeczy

następuje p~ jej wyd~e; za wydanie ~

ucważa' się także

faktylCzną władzę

wydanie środków, dających

nad rzecZ.ą.

Art. 308. Przeniesienie posiadania rzeczy

może nastąpić także w ten spos-6:b, że dotychczasQwy posiadacz zatrzyma rzecz dla nabywcy

jako dzierżyciel na pQdstawie srosunku prawnego, jaki strony r6wnoczdnie ustalą.

Art. '309. Jeżeli rzecz znajduje się w drzier:leniu osoby trzeciej, clio przeniesienia posiada..

nia rzedy wystarcza umowa między dotychczasowym posiadaczem i nabywcą oraz zawiado.

mienie dzierżyciela.

M: 310. Przeniesienie posiadania i:zeczy

na dzierżyciela następuje przez umowę między

posiadaczem i dzierżycielem.

Art. 311. Kto posiada rzecz w dob~j wie.

rze, nie jest obowiązany do wynagrodzenia za

jej używanie i nie edpowiada ani za jej mży­

de, ani za uszkodzenie lub utratę. Nahywa

-własność pożytków naturalnych; które zos t ały

od rzeczy oddzielone w czasie jego posiadania

w dobrej wierze, oraz zachowuje pożytki cywil. De, jakie pobrał, j1eżeIi stały się w tym <;zasie

wymagalnymi.

Art. 312. Kto posiada rzec;z w złej lVie,r zs,

odpowiada za jej uszkodzenie lub utratę, chyba

że rzecz uległaby uszkodzenru lub utracie także

wtedy, gdyby znajdowała s~ę w posiadaniu

osoby uprawnionej. Obowiązany jest niścićwy­

nagrodzenie za używanie rzeczy oraz zwrócić po~

żytki, których nie zużył, jak ,również uiścić

wartoŚĆ tych, które zużył, oraz tych, których'

wbrew zasadom prawidłowej gospodarki nie

uzyskał.

Art. 313. KtJO rreaposiadał w dobrej wie·

rze, może iądać zwrotu nakładów lroniecznych,

innych zaś nakładów o tyle, o ile zwiększają

wartość rzeczy w chwili zwrotu.

Art. 314. Kto rzecz posiadał w złej wierze, może żądać zwrotu nalcladl6w tyl1ro o tyle,

o ile właściciel zbegaciłby się niesłusznie jegQ

1rosztem-.

Art. 315. Przepisy e posiadaniu rzeczy stosuje się odpowiednio do posiadania praw.

T ;Y TUL XII.

Przepisy końcowe.

I

:Art. 316. Wykbn.anle ninkjszego delCretv

pIoI1Jąa si~ Ministrowi Sprawiedliwości.

Art. 317. Dekret niniejszy wcl10dzi w Zy-

Pe s dniem l stycznia 1'947 r.

Prezydent Krajowej Rady Narodowej

Bolesław Bierut

Prezes Rady Ministrów

Edward O$óbka - Morawski

Mini,s.~e.r: SprawiedliwQści

Henrgk $wiątkowsld ,

,DZIENNIK USTAW '~

/ .

RZECZYPOS·POLITEJ POLSKIEJ

.

._ _ _ _ _ _ _ _W_a_r_sz_a_w_a_,_d_D__ia_l_5_I_is_to_p_a_d_a_l_9_46_1._._ _ _ _

Nr 57

f ·R E Ś Ć

D E K R E T YI

P<III\.I 319 -

• dni. 11 października 1946 r.· Prawo rzeczowe

•

•"

657

675

320 -

• dnia 11 października 1946 r. Prawo o księgach wieczystych

~2 1

z dnia 11 października 1946 r . Przepisy wprowadzaj~ce prawo rzeczowe i prawo o księ!!,&ch

ovieczYltych

-

•

678

319

DEKRET

• dnia 11 października ' 1946 r.

Prawo rzeczowe .

Na podstawie uStawy z dńia 3 stycznia

przedmiotem

od rębnych

praw rźecrowych, wy-

.J (}45 r. ą trybie wydawania dekret ów z moc ą . jąwszy przypadki prze widziane w ustawie .

lL5 ~a wy ( Dz. U. R. P. Nr 1, piOrł. 1) ~ R ada

Ministrów postąnawia, a Prezydium Krajowej

1:ady N a rodowej zatwierdrr.a, 00 nas tępuje