Dekret z dnia 10 listopada 1945 r. o zmianie i ustalaniu imion i nazwisk.

Art. 1. (1)· Obywatel polski jest upraw- opinii Ministra Obrony' Narodowej, który może

niony do zmiany imienia i nazwiska Vi przypad- prawo udzielania opinii przekazać dowódcom

.

kach i trybie wskazanych w niniejszYIl! ' de- okręgów wojskowych.

krecie.

'

'

(4) Jeżeli zmiana nazwiska ogranicza się

(2) Przepis ust. (l) dotyczy również osoby, do przystosoY{ania jego zniekształconej pisowni

nie posiadającej żadnej przynależności państwo­ do zasad piJ'owni polskiej, właściwą do orzekawej (bezpaństwowca), jeżeli ma miejsce zamiesz- nia jestwladza admi nistracji ogólnej I -instancji. ,

kania na obszarze Rzeczypospolitej Pol:ski! j.

(5) Wład:6ą orzekającą w sprawie zmiany

, Art. 2. (ł) Władzą orzekającą w sprawie imion jest władza administracji ogólnej I instanzmiany . nazwisk jest władza administracj i ogól- cji. Ministrowi Administracji Publicznej przynej II instancji.

.

sługują również w tym zakresie uprawnienia,

(2) Minister Administracji Publicznej może przewidziane w ust. (2), przy czym władny jest

sobie ' zastrzec Vi .drodze rozpprządzenia orze- również 'zastrzec tę właściwoś,ć na rzecz władz

kanie o zmianie na obszarze całego Państwa ' administracji ogólnej Ił instancji.

Dziennik Ustaw Nr S6 .

-

S18

(6) Władza a'dministracji ogólnej II insta~;

(2) Po zakończeniu PO$tępowania wyj~śnilljącji ustala' nazwisko w przypadkach, pr~ewidzia- ,cego prośba wraz z wynikiem te§!'oż będzie odenych wart. 12. Przepisy ust. (2) i (4) mają ' słana władzy orzekającej (art. 2 ust. (l) - (3),

odpowiednie zastosowanie.

'

, chyba że władza administracji ogólnej J instan, " Z •

• k'

cji jest władzą orzekającą w sprawie (art. 2 .

't (4)

.

mUlna naZWJ! .

Art. 3. (1) Właściwa w. ładza orzeknie us. A't 7 Wł d

d"

'.

. k . ,

••

. k

d . .

. k'

t

r . .

a za o mowl zmIany nazwls a.

o zmlame nazwls a zgo me z WnJos lem s rony,

)"

(' t

' b"

. k h' t

jeżeli zachodzi ku' temu ważna przyczyna.

a leze II bS ronła ~ lega .SIę 1° kQalt'ZWls od .ls 0 - ,

•

.. '

.

,

ryczne u ,ws aWlOne na po u u ury, zla Ia 1(2) W szc.zeg~lnosc~ waz,nB; przyczyna za- ności politycznej l .\ społecznej lub wojskowej,

chodzI, gdy ublega)ący SIę o zmIanę ,

b) gdy zachodzi uzasadniona obawa, że strona

1) nosi nazwisko hańbiące albo ośmieszające ubiega się o zmianę nazwiska w zamiarze uła­

lub nielicujące z godnością człowieka,

twienia sobie działalności przestępczej, upra2) w okresie czasu od dnia 1 września wiania nieuczciwej konkurencji lub też w za1939 r. do dnia 9 maja 1945 r. przybrał miarze uchylenia . się od odpowiedzialności cy' inne nazwisko (pseudonim wojskowy), peł- wilnej lub karnej.

niąe służbę w Wojsku Polskim, armii s,przyArt. 8. , (1) Zmiana nazwiska rozciąga SIę

mierzonej" polskiej formacji wojskowej, od- na żonę o s;)ob y, której , nazwisko ulega zmianie,

dziale partyzanckim niepodległościowo- chyba' że na zmianę się nie zgodzi. '

demokratycznym. grupie boiowej organiza(2) Zmiana nazwiska rozciąjł'a się na niecji niepo~ległośeiowo - ~e~o.kraty~zn~j, ó~o- pełnoletnie dzieci strony noszącej ·to samo nawadzące) walkę z na)ezdzcą niemIeckIm, zwisko i na riiepełnoletnie ' dzieci przysposoi wypełniał g()rliwie swe obowiązki,

bione.

'

,

3) .'~rzy.brał inne ~azwisko (p~eudonim kon, Art~ '9. ,(1) Władza orzekająca (art, 2) za~ ,

s~maCfy}ny) w zwu~z~u .,z u.d~lał~m ."!' pod~ rządzą wpisanje zmiany nazwiska do ksiąg uro. Zlem,ne) walce z na)ezdzcą niemIeckIm,

dzeń i małżeństw na marginesie aktu stanu cy~

4) używał innego nazwiska (oseudonimu wilnego, a t.a He zawiadamia właściwe według

osłaniającego) celem uchronienia się przed miejsca zamieszkania i pobytu danej osoby wła­

aktami gwałtu najeźdźcy niemieckiego lub dze, prowadzące ewidencję ludności i , ewidenjego popleczników,

cję woiskową. oraz władzę skarbową, ponadto

, 5) nosi nazwisko o brzmieniu niepolskim, , zaś władzę prowadzącą rejestr karny.

(2) Władza orzekająca (art. 2) poda o za- '

6) nosi nazwisko, :k tóre ma formę imienia.

(3) I\;(owe nazwi!lko zastępuje dotychcza- rządzonej zmianie nazwiska , do publicznt>j wiasowe. W przypadkachwymienioilych w ust. (2) domości na 'koszt osoby interesowanej w drodze

pkt 2), ,3) i ' 4), na wniosek strony nazwisko do- . ogłoszenia w poczytnym piśmie miejscowym.

tychcz~sowe P?zost~~ie obok nowego na pierw-(3) Władza orzekająca zaniecha zarząd zeszym lub drugIm mle)scu.

nia wpisu zawiadomień i ogłoszeńprzewidziaArt. 4. (1) Podanie o zmianę nazwiska nych ,w u~t. (1) i (2), jeżeli za tym przemawiają

winno być zgłośzone do władzy ' administracji ważne powody.

.

'

ogólnej l instancji, w której okręgu peteI)t ma

Zmiana imion.

miejsce zamies'Z~ania. , jeżeli p'etent nie posiada

Art. 10. (1) Art. 3· ust. (1) i ' (3), ' ~rt. 4na obszarze Rzeczypospolitej miejsca zamieszkania, właściwą jest władzaostatnie~ miejsca 6, 7 p~t b) i 9 mają 'lastosowanie do zmiany

zamieszkania w kraju, a Sl'dy tego brak ~ ,wła­ jmion.

.

'

.

ściwą władzę wyznacza Minister · Administracji

(2) Ważna przyczyna zachodzi w szczegól. Publicznej.

,

ności, gdy imię osoby ubiegąjącej się o ,zmianę

(2) jeśli kilkl,l członków tej samej rodziny

1) wykazuje cechy, przewjdziane w 'art. 3

wnosi . podanie o identyczną zmianę nazwiska,

ust. (2) pkt ]) i 5) co. do' nazwisk"

może ono być wniesione do którejkolwiek wła­

2) zostało przez nią przybrane w warundzy spośród tych, które są właściwe do' przykach, o których ' mowa wart. 3' ust. (2)

jęcia jednego z podań.·

pkt2),3), 4),

Art. 5. Ministrowie Administracji...publicz3) jest imieniem zdrobniałym, które' nie

neji Sprawiedliwości ustalą w ro~oriadzeniu

usamodżieln ' ło się,

wykonawczym, jaki organ opieki społecznej

4) jest imieniem, które stanowi neologizm

może wnosić w imieniu dzieci nieznanych rodzii nie weszło do zasobu . imic;m używanych,

ców oraz dzieci opusżczonych podanie o zmianę

5) jest imieniem będącym z istoty swej

nazwiska.

.

nażwiskiem.

Art. 6. (1) Władza administracjiogólnej l in(3) jeżeli zmiana ii»ienia nastc::puje równostancji ,przeprowadza postępowanie wyjaśnia­

cześnie ze zmianą nazwiska, zezwolenia udziela

jące, w ' szczególności ustali, z jakich pobudek

władza, wskazaqa wart. 2 ust. (1)- (4).

strona, ubiega się o zmianę nazwiska~

/

..

..

. r

\ .

-Dzie~nik Ustaw Nr 56

Poz. 310

519

/

Przepisy szczególne o uzywaniu imion

i nazwisk.

nima~h.

Art. 14. Minister 'Administracji Phblicznej

Art. 11; (1) Osoby, o których mowa wart. 3

ust. (2) pkt l), 3) i 4) m.ogą złożyć prośbCi może w drodze rozporządzenia postanowić, że

o · zmianę nazwiska, bądź imienia i nazwiska w miejscowościach, w których zamieszkuje

znaczna liczba osób tegoż imienia i naźwiska,

najpóźniej do dnia 31 grudma 1947 r.·

winny one' w stosunkach z władzamipublicz(2) Osoby, które nie skorzystają z upraw- . nymi stale używać dodatkQw odróżniających,

nienia, 'przewidzianego w ust. (l), obowiązane np. imienia. ojca.

są do złożenia wobec władz administracji ogól.

Art. 15. Gdyby w przyszłości 'w skutek

nej I instancji oświadczenia o powrocie do

aktów

praWa prywatnego {np. przez przyspososwych dotychczasowych imion i nazwisk i do

bienie)

miało powstać ' nazwisko wieloczłonowe,

udowodnienia swej tożsamości. Władza adminiskładające się z więcej niż dwóch części, urzęd­

.stracji ogólnej I instancji wyda decyzję ustala-.

nik stanu cywilnego (prowadzący metryki) odjącą tożsamość.

mówi wpisu, jeżeli uprawniony nie złoży przed

(3) Osoby, które złożyłyprośbCi w termi- nim równocześnie oświadczenia, że redukuje

nie, 'przewidZianym w ust. (1), mogą nadal uży­ nazwisko do dwóch wybranych przez siebie

wać pseudonimu do czasu prawomocnego części.

ukończenia postępowania VI sprawie. Władza

Opłaty stemplowe.

przyjmująca. podame (art. 4) wyda petentowi

Art.

16.

W ustawie z dnia 1 lipca 1926 r.

stosowne zaświadczenie.·

'

o opłatach stemplowych (Dz. U. R. P. z 19j5 r.

(4) Zstępni nieżyjących żołnierzy lub uczest- .Nr 64, poz. 404) wprowadza się żmiany nastęników akcji konspiracyjnej, wymienionych wart. 3 · pujące

ust. (2) pkt 2) i 3) Ipają prawo do zmiany na1) art. 156 pkt 2 otrzymuje brzmienie

zwiska ' na pseudonim wojskowy lub konspira.

cyjny, przybrany przez ich zmarłych wstępnych,

' ,,2) akt zezwolenia na zmianę imion

stosownie do przepisu art. 3 ust. (2) pkt 2) i 3).

i nazwiska, lub nazwiska. • • • 500 zł"

2) wart. 156 dodaje się nowy pkt 10 o

Ustalanie naz.w isk.

brzmieniu

Art. 12. (l) Jeżeli zachodzą wątpliwości

,,10) akt zezwolenia na zmianę imion ' 5Ó zł".

co do brzmienia lub pisowni nazwiska ' obywah d

tel a polskiego lub osoby, nie p~siadaJącej żadnej

Przepisy przec o nie i końcowe.

przynależności państwowej (bezpaństwowca), zaArt. 17. (1) Na obszarze b. Wolnego Miasta'

mies;zkałej lub mającej miejsce pobytu na obGdańska decyzje o odwołaniu zezwoleń na zmianę

szarze Rzeczypospolitej t'olskiej, władza wska- imienia lub nazwiska, udzielonych przed dniem .

. zana wart. 2 ust. (6), może ustalić nazwisko jO stycznia 1933 r., wydane na mocy §§ 7 i 11

na żądanie interesówanego lub ż urzt;du, pr:zy usta wy z dnia 5 stycznia 1938 r. (Di. u. Rzeszy I,

' czym orzeczenie takie ma moc , powszechnie str. 9) w brzmieniu rozPQrządzenia z dnia 24

obo iViązującą. Przepisy art. 4, 6, 8 i 9 mają od- grudnia 1940 r. (Dz. u. Rzeszy I, ' str. 1669),

I.

powiednie zastosowanie.

uważa się za niebyłe. Oparte na nich wzmianki

na margines~ aktów w rejestrach stanu cywil(2) Gdy w postępowaniu wszczętym na nego uważa się za nie napisane, przy czym na

wniosek interesowanego decyzja zależy od roz- wniosek );tr()Dy lub z urzędu zostaną one wystrzygnięcia-l'- pytania . wstępnego z · dziedziny kreślone.

prawa familijnego v władza . orzekająca (art. 2

(:l) Na tymże obszarze wZlJlianki (adnotacje)

ust. (6) może zawiesić postępow(lnie na wnio- o przybraniu imienia dodatkowego, uskut,e czsek lub z urzędu i odesłać wnjoskodawcę na nione na marginesie aktu w rejestrach stanu

drogę sądową, celem wyjednania rozstrzygnięcia ' cywilnego, stosownie do przepisu § 2 ~zporzą­

tego pytania wstępnego.

dzenia z ' dnią 17 sierpnia 1938 r., wydanego

(3) Gdy przedmiotem postępowania sądo- celem wykonan.a ustawy o zmianie nazwisk

wego jest prawo do używania nazwiska, postę- i imion (Dz. u. Rzeszy I, str. 1044), poczytuje

powanie to ulega 'zawieSzeniu ha żądanie władzy się za nienapisane, przy czym na wniosek strony

orzekającej (art. 2 ust. (6) do czasu ustalenia

lub z urzędu zostaną one wykreślone.

na,iwiska stosownie do przepisu ust. (1).

Art. 18. DI~ osób, które przybrały inne

\ Nadawanie imion i nazwisk.

. imię lub nazwisko w czasie .pełnienia służby

w Wojsku Polskim w okresie . czasu od dnia

Art. 13. Dzieciom nie'z nanych rodziców 1 września 1939r. do dnia 9 maja 1945 r., do /

i osobom dorosłym niewiadome'g o pochodzenia uz;nania zmiany imienia lub nazwiska za prawnie .

nadaje nazwisko ' władza, · wy'mieniona ~ art. 2 dokonaną wystarczające jest .zaświadczenie o

ust. (1), imiCi zaś - władza, wymieniona w art. 2 zmianie wydane przez Ministerstwo Obrony

uat •. (5).

N~rodowej.

'

Przepisy

szczególne ' o niektórych

pseudo-

,

c

\

.

I '

"

DzleDDlk U.ta.

Nr 56'

-

520

Poz,.

sio 1311 '

5) zarządzenie Mini,tra Sprawiedliwości

z dnia 17 kwietnia 1~37 r. w sprawie' zmiany .

imi on osób, zamieszkałych na obszarze górnośląskiej części województwa śląskiego (Dz. Urzęd.

Min. Sprawiedl. Nr 5, str. 69), oraz , wszelkie

przepisy w zakresie objętym niniejszym dekretem.

Art.'. 20. Z dniem wejścia w życie niniejArt . 21. Wykonanie niniejszego dekretu

~zego dekretu tracą moc obowiązującą

porucza się Ministrom: Administracji Publicznej

1) ustawa z dnia 24 października 1919 r. i Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrami

w przedmiocie zmiany nazwisk (Dz. U. R. P. O hrony Narodowej, Bezpieczeństwa Publicznego

Nr 88, poz. 478), zmieniona art. 15 ustawy z dnia i Skarbu.

Art. 22. Dekret niniejszy wchodzi w 'życie

24 marca 1923 r. w przedmiocie wyrównania

z dniem ogłoszenia.

opłat . stemplowych (Dz. U. R. P. Nr, 44, poz.

, Prezydent Krajowej Rady Narodowej

296) i art. 6 rozporządzenia Prezr.dentaRzeczypospolitej z dnia 28 grudnia 1934 r. o unormoBolesław Bierut

waniu właściwości, władz i trybu postępowania

Prezes Rady Ministrów

w niektórych działach , administracji państwowej

Edward Osóbka - Morawski

(Dz. ,U. R. P. Nr 110, poz. 914),

wiz Minister Administracji Publicznej

2) rozporządzenie Rządu Pruskiego o zmianie

Aleksander Zaruk Michalski

nazwisk z dnia 3 listopada 1919 r. (Zb. u. prusko

w/ z Minister Sprawiedliwości

str. 177),

Leon Chajn

3) rozporządzenie Rządu Pruskiego o przyw/z

Minister

Obrony

Narodowej

I bieraniu nazwisk szlacheckIch VI postaci zupełnej

Maria.n

Spychalski

z dnia 3 listopada 1919 r. (Zb. U. prusko str. 179),

Minister Bezpieczeństwa Publicznego

4) rozp~rząd~enie Ministra Spraw Wewnętrz­

Stanisław Radkiewicz

nych Prus z dnia 12 lutego 1920 r. (Dziennik

w/

z

Minister

Skarbu

Minhterialny Pruskiej Administracji Wewnętrznej ,

Leon K urowski

str. 74),

,

Art. 19. Sprawy zmian lml9n i nazwisk,

nie ' załatwione prawomocnie do dnia wejścia

w życie niniejszego dekretu, winny być prowadzone w dalszym ciągu sto~ownie do przepisów niniejszego dekretu.

311

DEKRET

z dnia 10 listopada 1945 r.

, o wypu~zczenhi biletów skarbowych.

Na pndstawie ustawy z dnia 3 stycznia

1945 r. Q , trybie wydawania dekretów z mocą

ustawy (Dz. U. R. P. Nr 1, poz. 1 j - Rada

Ministrów postanawia, a Prezydium Krajowej

Rady Narodowej zatwierdza, co następuje: ,

Art. 4. Bilety skarbowe mają wszelkie '

p'rawa papierów pupilarnych.

Art. 5. Obowiązek spłaty biletu skarb 0we go wygasa z upływem 5 lat od dnia jego

Art. 1. Upoważnia się Ministra Skarbu do

wypuszczania biletów skarbowych. Ogólna suma

k,ażdo'cześnie znajdujących się w obiegu biletów

skarbowych, wypuszczonych na podstawie dekretu niniejsze~o, nie może przekraczać 3 miliardów 'złotych.

Art. 2. Wysokość oproce~towania biletów

skarbowych oraz wszelkie inne warunki emisyj,

. w szczególności wysokość odcinków, terminy

wypuszczenia , i płatności biletów skarb o wych,

ustala Ministe~ Skarbu w drodze rozporządzeń.

Art.

Bilety skarbowe będą przyjmowane

według ich wartości bieżącej przez kasy pań­

stwowe na spłatc; wszelkich ' należności Skarbu

Państwa z tym wszakże. że należność regulowana

biletami sk~lfbowymi nie może być mniejsza od

wartości bieżącej biletów skarbowych, którymi

dokonywana jest wpłata.

Art. 6. Bilety skarbowe nie podlegają

działaniu ustawy z dnia 26 lipca 1919 r. o utraco~

nych tytułach . na okaz idei a (Dz. U . R. P. Nr 67,

poz. 406).

3

płatności.

Art. 7. Wykonanie dekretu niniejszego porucza się Ministrowi Skarbu.

Art. 8. Dekret niniejszy wchodzi w życie

z dniem ' ogłoszenia •

Prezydent Krajowej Rady Narodowej

Bolesław Bierut

Prezes Rady Ministrów

Edward Osóbka - Moraw.s ki

w/z Minister Skarbu

Leon Kurowski

"

DZIENNIK .USTAW

,

RZECZYPOSPOLITEJ POI~SKIEJ

Warszawa, dnia 16 grudnia 1945 r. '

TREŚĆ

Poz.,

.'

D E K R E T y,

310:"'" z dnia 10 listopada 1945 r. ' o zmianie i ustalaniu imion i nazwisk

517

311 -

z dnia 10 listopada ' 1945 r. o wypuszczeniu biletów skarbowych

520

312 -

z dnia 16 listopada 1945 r. o podwyższeniu grzywien, kar pieni~żnych. kar porządkowych

oraz nawiązek.

521

521

3i4 -

z dnia 16 listopada 1945 r. o zmianie przepisów dotyczących szkól' akademickich i stolunku

służbowego profesorów i po~c n iczych sił naukowych tych szkół

.

•

.

. ' .

.

z dnia 16 listopada 1945 r. o stosunku służbowym i uposażeniu etatowych doc,:entów państwo-

-' .-

wych szkół akademickich

522

315 -

z dnia 30 listopada 1945 r. o zmianie rozpo'rządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z ' dnia

, 13 września 1927 r. o opodatkowaniu cukru.

'

523

313 - --

..

;1łOZPO'RZĄDZENIA,

,~

Nr 56

'

,

J

,

316

Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 'listopada 1945 r. ' o zniesieniu Są.dów Grodzkich w Tarnogrodzie i Tyszo wcach w okr~ g u Sądu .okn;gowego w Zamoś c iu

524

317 -

Mini;tra Zdro wia z dnia 4 listopada 1945 r , wydane w p orozumieniu z Ministrem Aprowizacji i Handlu w sprawie zmiany r o zporządz e nia Ministra Opieki Społ e cznej 'z dnia 18 lutego

1937 r. o dozorze nad wyrobem i obieg-iem mąki i wyrobów mą c znych .

525

318 -

Ministra Skarbu z dnia 14 listopada 1945 r . owvpuszczeniu I emisji biletów skarbowych

525

319 -

Ministra Sprawi edliw o ści z ,dnia 12 grudnia 1945 To o zmianie grarlic Sądów Okręgo'wych

w Cieszyni e, Krak'.> wie, S osnowcu i Wadowicach

526

310

DEKRET

Z dnia 10 listopada 1945 r.

o zmianie i , u~talaniu imion i' nazwisk.

Na podstawie ustawy z dnia g stycznia lub niektórych ' województw, na stałe lub na czas

1945 r. o try'Jie wydawania dekretów z mocą określońy, co do, 'w szystkich spraw lub niektóustawy (Dz. U. R. P. Nr 1, poz, 1) - Rada Mi , rych tylko kategorii (typów) zmian.

nistró'w postana wia, a Prezydium Krajowej Rady ,

(3) W

h d t

h'

kt'

Narodowe1 zatwierdza, co następuje

h'

sprawac , o YC(2z)ąc y c .z)mlan , ~ . 0ryc mowa wart. g ' ust.

p k t L, W ł asclwa

władza (ust. (1) lub (2) orzeka po zasięgnięciu

Przepisy ogólne.