Dekret z dnia 28 lutego 1945 r. o wyłączeniu ze społeczeństwa polskiego wrogich elementów.
Table of Provisions (13)
Statutory Text (13 Articles)
Art. 5. Wskutek takiego zawiadomieniu
Rady Narodowe j zatwierdzaj co następuje
j wradza bezpieczeflstwa. publicznego skieruje
! sprawę ~ w miarę wyników dochodzenia ._. do
Hozdział L
sądu grodzkiego (art. 8») który po przeprowaRehabilitacja osób wpisanych do tueciej 'I dzeniu jawnej rozprawy wyda postan.O\vienie
:i czwai"~cj grupy ~icmiecldei listy un.. odpowiednio do przepisu art. 13.
r udowej.
I
Do postępowania stosuJe się analogicznie
przepisy art. 12·- 16.
Art. 1. Obywa tele Państwa Polskiego, .
wpisani po dniu 31 sierpnia 1939 r. na ob szaH o z d z i a ł H.
,'ach Rzeczypospolitej Polskiej, _wcielonycb prze- i
o wilrunkach i sposobie rehabilitacji
mocą przez okupanta do Rzeszy Niemieekiej
osób wpisanych do drugiej grupy nicoraz na obszarze byłego Wolnego M.iasta Gdań·
mieckiej lisiy narodowej .
ska do trzeciej lub czwartej grupy niemieckiej I
Ust Y narodowej (Deutsche Volksliste) lub do !
Art. 6. (l). Obywatele Państwa Polskiegrupy L zw.. Leistungs-Pole" posiadają pełnię go wpisani po dniu 31 sierpnia 1939 r. na
praw obywati'lskich , jeżeli wciągnięci zostali obszarach Hzeczypospolitej Polskiej wcielonych
na tę lil,t." wbrew swojej woli lub pod przy- ! przemocą przez okupanta do Hzeszy Niemiecmusem, 11 swoim zachowaniem się wykazali kiej oraz na obszarze byłego.· Wolnego Miasta
narouow!l' l .
•
.
.
, k'leJ
P olsk ~łt oru'Abność
)(
. Gdanska
do drugIej
grupy
' JlIemIeC
Art. 2. O) Obywatele wymienieni wart. 1, listy narodowej (Deutsche VolkslisIe) lub zali·
którzy ukoilCZyli 14 lat, winni złożyć wla- czeni do jednej z grup uprzywilejowanych
ściwej władzy administracji ogólnej I insŁaneji
przez okupall:ta mogą wys tąpić z wnioskiem
deklarację wierności Narodowi i Demokratycz- o rehabilitację·
,
, neum Państwu Polskiemu,
(2) _ Z osobami wymienionymi. w ust. 1
(2) Władza administracyjna lJ !'zyjmując zrównane są osoby, wpisane do trzeciej grupy
deklarację, wyda skła dając emu odpowiednie niemieckiej listy narodowej, co do których
zaświadczeni e.
była władJ:a okupacyjna niemiecka zrzekła się
(3) Minister Administracji Publicznej odwoła~ia ich niemie?k,iej prz~nal?żności pań
w porozumieniu z interesowanymi Ministra- i stwoweJ(StaatsangehorIge auf Wlederruf mit
mi ustali w rozporządzeniu wykonawczym I Verzicht auf den Wiederruf).
.
treśc deklaracji, tekst zaświadczenia i właściArt. 7, (1) . Za ueha. bil~to:vunego moźy
wość władz administracyjnych oraz termin
b y ć uznany ten kto udowodm. ze został Wplskładania deklaracji na poszczególnych obsza· 'sany do drugiej gr'Upy niem;eckiej listy naro·
rach Państwa.
" dowej wbrew swojej woli lub pod przymusem,
Art. 3. (1) Kto nie złoży deklaracji a ~wo~ ..n pos1powaniem wykazał polską od ·
(art. 2) podlega skutkom przewidzianym ! rę no c naro ową ·
.
,
wart. 13,
i
. (2) Prz~pis ~st. l ma równie~ .zastoso.
,_ '
, .• _ .
' . . '. " ! wHllle do osob wpisanych do trzeCiej grupy
. (2) Orzec:::erue w t.ych prZedml?tach w,)· niemieckiej listy narodowej, co do których
daje . s~d gr~dzkl ~a w~lOsek orga~o 'v _;vła~z .' była władza okupacyjna niemiecka zrzekła się
adm~mstracJl publIczneJ lub bezpleczenstwa ! odwołania ich niemieckiej przynależności pań
publICznego.
I stwowej (Staatsangebodge auf Wiederruf mit
Arl. IJ. Kio wio o tym, że osoba, wy- i Verzicht auf den Wiederruf), a ponadto do osób
mieniona wart. 1, zosŁała z własnej woli wpi· zaliczonych do jednej z grup nprzvWilf'jowH sana dQ trzeciej lub r.zwllrte.igl'uPY niemiec' i nych prze7 okupanta .
-
0'
'
l
I
I
!
I
I
I
!
I
l
I
/
- ,,)
Art. 8.
Art. 14. (1). Postanowienie sądu uwzglę
dniające wniosek winno zawi erać uzasadnienie.
(2) Odpis postanowienia z uzasadnieniem należy przesłać pl'o,kuratorowi specjalnego s ądu karnego.
(3) Na postanowienie nie uwzględniając e
wniosku nie służy zażaleni e. Prokurator spe- ..
cjalnego sądu karnego może wnie ść za żalenie
na postanowienie sądu uwzglę dnia ją ce wniosek do specjalnego sądu karnego w terminie
jednego miesiąca od daty' doręcze nia odpisu
postanowienia z uzasadnieniem.
(1) Wniosek o rehabilitację na-
leży
złożyć na piśmie w sądzie grodzkim
miejsca zamieszkania, które wnioskodawca posiadał w dniu 1 stycznh( 1945 r.
(2). Minister Sprawiedliwości
określi
w rozporządzeniu wykonawczym treść wniosku o rehabil itację oraz termin składąnia go
dla poszczególnych okręgów sądowych~
.
Art. 9. (1) Sąd grodzki rozpoznaje
wniosek o reho bilitację w składzie jednego sę
dziego i dwóch ławników wyznaczonych przez
prezydium miejskiej lub gminnej rady narodowej.
(2) Sposób powoływania ławników do
sądów grodzkich ustali Minister Sprawiedliwości w rozporządzeniu wykonawczym.
\
-
.
Art. 15. Specjalny sąd karny rozpoznaje
zażalenie prokuratora na posiedzeniu jawnym
w składzie 3-ch sędziów, stosownie do przepisów dekretu z dnia 12 wrześni a 1944 r. o
specjalnych sądach karnych dla spraw zbro-
Art. 10. (l) Po złożeniu wniosku o rehabilitację sąd grodzki zarządzi na koszt wnioskodawcy ogłoszenie o ' wszczęciu postępowania
rehabili~acyjnego przez wywieszenie .zawiadomienia w budynku sądn oraz rady narodowe j
właściwej według miejsca zamieszkania wnioskodawcy. ' Sąd grodzki może nadto pod ać o
tym do wiadomości publicznej w jednym lub
więcej pism periodycznych.
ogłoszeniach
wezwie sąd wszystkie osoby, które- wiedzą o
szkodliwej działalności wnioskodawcy wzglę
dem Narodu Polskiego, aby o t ym doniosły
sądowi.
dniarzy faszystowsko-hitlero wskich (Dz. U. R.P.
Nr 4, poz. 21).
Art. 16. (t). W ciągu 10 laŁ od daty
wydania postanowienia rehabilitującego mot e
prokurator specjalnego sądu karnego żądać
ponownego rozpoznania sprawy w razie ujawnienia okoliczności niezna nych w poprzednim
'w
postępowaniu.
(2) Właściwym do rozpoznania jest specjalny sąd karny, w którego okręgu sąd grodzki rozpoznał wniosek o re habilitację.
(8) Przepis art. 15 ma tu odpowiednie
zastosowanie.
(2) Sąd wyznaczy razpraw ę nie wcze ś
niej niż po upływie 80 dni od daty ogłoszenia .
Art. 17• . Kto nie zgłos ił wniosku o repodlega skutkom przewidzianym
wart. 13 na wypadek nie uwzględnieniu
wniosku o rehabilitację.
_
habilitację,
Art. 11. Rozprawa nad wnioskiem o rehabilitację
brać udział
jest jawna. W rozprawie może
prokurator specjalnego sądu karnego lub przedstawiciel organu władz bezpieczeństwa publicznego.
Niestawiennictwo prokuratora lub przedstawiciela organów władz
bezpieczeństwa publicznego nie wstrzymuje
przeprowadzenia rozp'rawy.
"
R o z d z i a ł m.
Opis i zajęcie majątku.
"-
Art. 12. Postępowanie pr,:ed sądem
grodzkim odbywa się według przepisów kodeksu postępowania karnego, . jeżeli przepisy niniejszego dekretu nie zawierają odmiennych
, postanowień.
Art. 13. Sąd grodzki orzeka postanowieniem, w którym w razie uwzględnienia
wniosku uznaje, że wnioskodawca posiada
pełnię praw obywatelskich i nakazuje zwolnienie jego majątku spod zajęcia, dozoru i zarządu, w razie zaś odrzucenia wniosku postanawia: umieszczenie wnioskodawcy na, czas
nieoznaczony w miejscu odosobnienia (obozie),
poddanie go przymusowej pracy, utratę na
zawsze praw publicznych oraz obywatelskich
praw honorowych tudzież przepadek całego
mienia. Sąd może ponadto postanowić przepadek mienia, żyjących z wnioskodawcą bliskich członków rodziny . .
I
Dziennik Ustaw Nr ?
Art. 18. (1) Na obs~arach Rzeczypospo-,
lire j Polskiej wcielonych prze mocą przez okupanta do Rzeszy Nie mieckiej oraz na obszar1ł
byłego ' Wolnego Miasta Gda ńska po ~ legalą
opisowi i zajęciu znajdujące się tam majątki
a) obywateli Rzeszy Niemieckiej (Reichsbiirger-Reichsdeutsche),
b) osób narodowości niemieckiej bez
względu na ich przynależność pa ń stwo
wą. z wyjątkiem osób wpisanych do
trzeciej i czwartej grupy niemieckiej
listy narodowej,
c) obywateli polskich w pisił nych przez
byłe władze okupacyjne niemieckie
.do pierwszej lub drugiej grupy niemieckiej listy narodowej (Deutsche
Volksliste ),
d) obywateli polskich, którźy na terenach
tak zwanej Generalnej Guberni lub
województwa białostockiego, bąd ź za-
....
\
./
-
Dziennik Ustaw ' Nr 7
PO&.
przynależność do
władze niemieckie winny zgłosić się do wła
niemieckiej
(De1iij:sche ściwych organów władz bezpieczeństwa puVolkszugehorigkeit) lub swoje pocho- blicznego celem uzyskania zastępczych dowodzenie niemieckie (Deutscbstammig), dów tożsamości.
bądź faktycznie korzystali
z praw
(2) MinisŁer Bezpieczmistwa Publimmego
i przywilejów z tytułu przynależności w p01'9zumieniu z interesowanvmi Ministrami
do narodowości niemiec~iej lub pocho- usŁali ' tryb wydawania zastęp(;zycb dowodów
dzenia niemieckiego,
lożsamości oraz termin, w ciągu któl'ego nalee) obywateli polskich wpisany ~h do trze - II ży zgłasza ć się po nie na poszczególnych ob ciej grupy niemieckiej listy narodowej, szarach Państwa.
co do których byłe władze okupacyjne
Art. 24. Kto n ie wykona obowiązku~
niemieckie zrzekły się odwołania ich i określonego w art. ~3 podlega skutkom, przeniemieckiej przynależności państwowej ! widzianym w przepisach nin iejszego dekretu dla
(Staatsangehorige auf Wiederruf mit I osób, wpisanych przez byłe okupacyjne ' wła~
Verzicht Ullf den 'Wiederruf).
I dze niemieckie do drugiej · grupy niemieckiej
(2) Z osobami wymienionymi w ust. (1) , listy narodowej (Deutsche -Volksliste). ,
zrównane są osoby, które nie mogą przedstawić żadnego dowodu tożsamości, wydanego
n o z d z i a ł V.
przez byłe władze okupacyin~ niemieckie lub
Postanowieniu karne.
zastępczego dowodu tożsamości (art. 24).
Art. 25. Kto usuwa majątek spod opi(3) Zmiany we własności lub pośiadaniu
BU i zajęcia (art. 18) albo udziela w tym pomajątku dokonane po dniu 31 sierpnia 1939 r,
mocy podlega karze więzienła na czas nie
nie stoją na przeszkodzie opiso~i i zaję ciu .
krótszy od lat 5 albo karze śmierci.
Art. 19. Opisu i zajęcia majątków wyArt. 26. Kto ndziela pomoey osobie,
mienionych wart. 18 dokonają właściwe urzę
która
nie złożyła w terminie wniosku o rehady skarbowe stosownie do przepisów \vydanych w tym przedmiocie przez Ministra Skar- bilitację (art. 8) lub której wniosek o rehabilibu w porozumien.iu z właściwymi Ministrami. tację został odrzucony (art. 13), w szczególności przez jej ukrywanie, żywienie lub zaopatryArt. 20. Zabronione i nieważne z mo- wanie w dowody osobiste porllega karze, więzieniu
cy samego prawa są wszelkie umowy w przed- na czas nie krótszy od laŁ 5 albo karze śmierci.
miocie przeniesienia własności, obciążenia i
Art. 27. Do orzekania w sprawł;tch o
rozporzą9zenia w inny sposób pod jakimkolprzestępstwa, przewidziane wart. 25 i 26
wiek bądź tytułem majątków , podlegających
właściwe są specjalne sądy karne.
opisowi i zajęciu (art. 18).
'Art. 21. Dozór i zarząd majątków opiH o z d z i a ł VI.
s<łnych i zajętych należy do władzy skarbo Przepisy końcowe.
wej, która może powierzyć wykonywania. ,tego
Art. 28. Przep
· i~y ninieJ'szego dekretu
dozoru i zarządu bądź innym organom władzy
publicznej, bądź instytucjom społecznym lub nie mają zasŁosowania na obszarach wojeosobom prywatnym, Władza skarbowa może wódzlwa białostockiego.
też pozostawić dozór i zarząd właścicielowi
Art. 29. Wykonanie niniejszego dekre~
łub posiadaczowi majątku .
'
lu porucza się Ministrom: Sprawiejliwości ,
Art. 22. Przepisy·- niniejszego rozdziału Bezpieczeństwa Publicznego, Administracji Punie nal'uszają w niczym postanowień dekretów blicznej oraz Skarbu w porozumieniu z in·
. "z dnia 6 września 1944 r. o vrzeprowadzeniu teresowanymi Ministrami.
I
reformy rolnej w brzmieniu obwieszczenia MiArt. 30. Dekret niniejszy wehodzi w ży 'nistraRolnicŁwa i Reform Rolnych z dnia 18 cie z dniem ogłoszenia.
,
stycznia 1945 r. (Dz. U. R. P. Nr 3, poz. 13) I
,
oraz z dnia 12 grndnia 1944 r. o przejęciu nie- I
Pl'ezydent Krajowej Bady Narodowej
których lasów na · własność Skarbu Państwa
Bolesław Bie,..,,'
Prezes Rady Ministrów
_
(D z. U. R . P . Nr 15, poz . 8?)
Edward Osóbk,'N vloYawski
R o z d z i a l IV.
. Minister Sprawie dliwości
Zastępcze dowody tożsamości.
Edmund Zalewskt
Minister Bezpieczeństwa Publicznego
Art. 23. (1). Osoby, zamieszkałe na
StOllistaw Radktewicz
obszarach Rzeczypospolitej Polskiej, wcielonych przemocą przez okupanta do Rzeszy NieMinister Adm~istracji Publicznej
mieckiej oraz, na obszarze byłego Wolnego Minjazę} illaśtall ka
sta Gdańska, które nie posiadają dowodów
Minister Skarbu
tożsamości wydanych przez byłe okupacyjne
Komtałl~y Dqhr07t'ski
deklarowali
narodowości
swoją
I
r
JOl.
•
DBKRBT
l.
o
wyłąCUl1iu
dnia 28 lutego 1945 r.
ze sjJOleczeństwa polskiego wrogich elementów.
I
\a podstawie . ustawy z dnia H stycznia kiej listy narudowej lub, że z.achowanie /:li.., tej
1945 1'. ,) trybie wydawania dekretów z mocą I osoby w okresie okupacji nic dało się _pogoustawy (Dz. U. H. P. Nr 1, poz. 1) -_. celem I dzić z polską odrębnością ' nal'odowq, powiniell
wyłączenia poza na wiaR społeczeflsŁwa elep~wriadomil~ o tym władze bezpieczeństwa pumentów wrogich Narodowi Polskiemu
Bada . bhcznego_
Ministrów postanawia a Prezydium Krajowej I
i