Dekret z dnia 25 września 1945 r. o służbie wojskowej nadterminowych i podoficerów zawodowych.
Table of Provisions (17)
Statutory Text (17 Articles)
Art. 6. (1) Kandydat na nadterminowego
,-'
Art. 1. W , celu szkolenia i wychowania _powinien złożyć zobowiązanie pisemne pozestaszeregowców pod względem gotowości bojowej, : nia w służbie nadterminowej co najmniej przez
okres l-go rokU:. Zo~owiązanie to może być
karności i zdyscyplinowania oraz w ducw spoprzedłużone na -prośbę nadterminowego na nałecznym ił obywatelskim dla dobra i chwały
stępne
okresy 'roczne, nie dłużej jednak jak na
demokratycznego Państwa Polskiego -tworzy śię
dalszt;
dwa
lata.
_
.
kadry , nadterminowych i podoficerów z a\\,-o do'
,
wych.
(2), Sposób składania zobowiązania oraz
Art. ,2. Kprpus podoficerów zawodowyćh termin wnoszenia podań o przyjęcie do służby
rekrutuje się na szerokich podstawach demo- nadterminowej lub, o jej przedłuż~nie określi
Minister Obron)!' Narodowej.
kratycznychs.,ośród wszystkich warstw ~po'
łecznych. Należeć mogą do niego ci wszyscy,Art. 7. (1) Nadterminowych · mianuje - lub
.
którzy czują powołanie do służby wojskowej, pMOstawia w', służbie przełożony o upraw:niepragną poświęcić się_ jej zawodowo i pracę swą
ni ach co najmniej dowódcy pułku w ramach ustaoddać - dla dobra i kor:tyści, Wojska Polskiego.
lonych etatów.""'.
: ,Art. 3. (1) Członkowie korpusu podoficerów
(2) Dowódcy formacyj niemacierzystych
zą wodowych, na których Wojsko Polskie opiera
mogą mianować nadterminowych, zawiadamiając
.w -dużej mierze swą siłę i na kt,ó rych nakł,ada . o tym w celach ewidencyjnych dowódcę formapoważne obow"il\zki, korzY,stają z uprawnień
cji macierzystej.
i przywilejów związanych , z ich stanowiskiem
Art. 8. Nadter'minowy zostaje przeniesiony
służbowym, z uwzględnieniem w sze,rokiej miedo rezerwy
'
rze ich , potrzeb życiowych tak--w czasie pozo\
a)
po
upływie
czasokresu zobowiązania,
stawania w służbie czynnej jak i po - przejściu
jeżeli' nie nastąpiło jego przedłużenie
w stan spoczynku.
lub zamianowanie podoficerem zaw ~ do
" (2) Przepisy dekretu niniejszego otwierają
wym,
podoficerom , zawod<)wym drogę do wyższych
b)
na własną prośbę. jeżeli zostanie' ona
s'l:czebli W hierarchii wojskowej, udostępniając
uwzględniona przez przełożonego o uwybitnym jednostkom przejście do korpusu ofi-.
prawnieniach dowódcy pułku,
cer'skiego po ukończeniu przez nich szkoły oficerskiej, względnie po 'Złożeniu egzaminu przed
-"C} wskutek degradacji,
specjalną komisją.
d)-. w przypadku przynajmniej dwukrotnego
Rozdział II. '
dyscyplinarnego ukarania ~ arą aresztu
lub jednorazowym najwyższym wymia_ Służba nadterminowychl.
rem kary aresztu, -którego · nałożenie
Art. ł. ~bdofic~rowie i starsi ' szeregowcy
przysługuje przeł" żonemu o uprawniepo odbyciu obowiązkowej służby czynnej mogą
niach przynajmniej dowódcy pułku, . być przyjęci na włllst;1ą prośbę do służby nade)
w
razie uznani:! go za zdolnego do
terminowe j jako podoficerowie lub starsi szer~
służbY'f0jskow~j
w kategorii C lub D.
gowcy nadtermi!}owi.
Art, 9. Nadterminow-y podlega iwolnieniu
Art. 5. Nadterminowym może być mianoz wojska;
.
.
"
wan~ obywa!el , polski, który: ,
l
a) postępowaniem swoim wykazał, __że jest
-a) wskutek utraty o?ywatelstwa poisIciego,
patriotą i demokratą,
'
b) wskutek skazania wyrokiem sądu na
b) posiada kategorię A ~dolności fizycznej
karę, pociągającą za sobą wydalenie
do służby wojskowej,
z wojska.
.
,
, )
\
./
Oziennlk Ustaw Nr 42
\,
Poz. 233
'R o z d z i a ł IV.
Służba
Obowill:tki i, ;prawa nadterminowych.
podoficerów .. zawodowych.
.
Art. 18. Podoficen!m zawodowym jest żoł
Art. 10. Obciwią;zkiem nadterminowego jest: nier~ pełniący służbę 'Wojskową na podstawie
,
a) wychowywanie i szkolenie sz~regQwców . dobrowolnego żcbowiązania.
na demokratycznych żołnierzy Państwa
Art. 19. Podoficerowie zawodowi poszcze-·
Polskiego,
góJnych rodzajów wojska dzidą się na następu
jące
kategorie .
, b) ścisłe i terminowe wykonywanie rozkazów ' przełożonych.
a) liniowi,
c) posłuszeństwo wobec starszych stopniem,
b) polityczno - wychow~wczy,
d) ścisłe uchowanie tajemnicy woj.kowej,
c) specjaliści,
. e) noszenie w służbie i poza służbą przed) administracyjni,
pisowego munduru oraz uzbrojenia,
v
e) 'orkiestranci,
f) do.kładae przestrzell'anie obowiązujących
f) aktorzy.
r~gulaminów i przepisów wojskowych.
Art. 20. Podoficerem zawodowym może .
Art. 11. Nadterminowe~u bez wzgh.du na , być 'mianowany obywatel polski, któ'ry
stopień wojskow..Y przysługuje . prawo do umuna) j~st patriotą i demokratą,
. durowania podóficerskiego
zakwaterowania
-b)
posiada odpowiednie wartości moralne, '
w izbach ~ podoficerskich.
c) odbył przynajmniej jednoroczną służbę
Art. 12. Naąterminowy pobiera uposażenie
nadterminową,
przywiązane do stopnia i zajmowanego stanod)
posiada
co najmniej stopień 'kaprala,
wiska zll'odnie z obowiązującymi w tej mierze
przepisami ' usta wowymi.
, e) zna j«(zyk polski w mowie i piśmie oraz
um ie rachować w zakresie 4 - chI klas
Art. 13. NadterminowemU' przysługują naszkoły powszechnej;
, ,
st<:pujące urlopy .
f) posiada ' kategori~ A zd(il~óści fizyczpej
a) wypoczynkowy ' w kaidym roku kalendo służby wojskowej, ehyba że dowódca '
darzowym - 14 dni,
okr«(gu wojskowego. zwolni go od warunku posiadania tej kateiorii, .<~W przyb) okolicznościowy do 5 dni,
padku gdy przydział służbowy kandyc) przesiedleniowy od 3-14 dni, data nie wymaga bezwzgl«(dnie takiej
d) zdrowotny do '6 tygodni.
kategorii do pełnienia, służb~, '
/
g) posiada co nąjmniej dobrą ogólną kwalifi- ,
.
Art. 14. ~adterminowymoże awansować '
kację służbową.
'
po wyslużeniu vi posiadanym stopniu nllstępu~
jących czasokresó,,!
I
Art. 2.1. Od kandydata na podoficera zawodowego liniowego są wymagane nadto naa) sta.rszy szeregowiec na
kaprala
'3 miesięcy 'stępujace warunki
~ a) zdolność fizyczna, ~aJ:egorja A bez za, b) kapral n,a plutonowego - 12
"
strzeżeń, ,
6 '
c) plutonowy ' na s~erżanta - 18
Q
"
b) nieprzek;oc~ony wiek 30 at,
d) sierżanJ na starszego
c) zdolność instruowania i pełnienia obo~
24
sierżanta
,
. wiązków służbowych właściw}tch dla
Art. 15. Prawo . awansowania /n,a dterminodanego rodzaju ' wojsk,a.
wyeh przysłuliuje przełożonym o ' uprawnieniach
Art. 22. Od kandydata na podoficera zaco najmniej dowódcy pułku.
wodowego polityczno - wychowawczego są wy. Al't. 16. W razie mianowania nadtermino- magan~ nadto następujące warunki
a) zdolność fizyczna, kategoria A bez zawego podoficerem "'zawodowymsłużba nadterstrzeżeń,
'
minowa zabcza SIę do wysługi lat i wysługi eme.
rytalnej.
b) nieprze'kroczony wiek 30 lat, ,
zdolność spełniania obowiązków służbo
Art. 17. Obowiązki i uprawnienia nadterwych, właściwych dla pracy politycznominowych, ńieunormowane ustawowo, określają
wychowawczej; a określonych osobnymi
rozkazy, 'J"egulaminy i instrukcje wydawane przez
przepisami.
.
Ministra , Obrony Narodowej.
.
"
<
I
. \ !
b:d~DDlk Ulaw
"r ,b
Poz• •
, Art. 23. Od kandydata na poqoficera za- ' wódcy formacji, poza obręb zaś garnizonu, tylko" ' wodowego specjalisty i- admini~tracyjnego są za uprtednią zgodą, dowódcy okr~gu wojskowego.
wymagane nadto nastccpujące warunki
\
-a) nieprzekroczony wiek 35 lat, (2) Prawo przeniesienia podoficera zawodowego
do innej formacji fego samego rodzaju
b)
wojska lub z jednej kategorii do innejpo'Za
obrCCb formacji przysługuje dowódcy okręgu
wojskowego, jeżeli przeniesienie mistępuje w ra- ,
mach tego samei'0 okr€(gu, zaś Ministrowi Obrolly
Naro~wej, , jeżeli przeniesienie nastę.puje do
innegookr€(g~ wojskowego.
Art. 30,- Przeniesienie podoficera zawodob) dokładna znajpmośćgry priynajmniej
wego
ż jedQegd rodzaju wojska do innego zana jednym instrumencie orkiestralnym.
rządzadowódca okr~gu wojskowego, jeżeli prze- ,
Art. 25. Od kandydata na podoficera za- niesienie riastępuje Vf. obrębi~ tego samego _
, wodowego aktora są wymagane - następująse okręgu wojskowego, Minister Obrony Narodowarunki
"
wejzaś, jeżeli przenieSIenie następuje do innego
okrCCgu
wojskowego.
'{l) nieprzekroczony wiek 45 lat,
'"
Aft.
Stosunek służbowy z ' podoficetenr
-,J~) odpowiednie kwalifikacje aktorskie dub zawodowym31.rozwiązuje
się
,, techniczno - teatralne.
.
"
a) po upływie -czasokres!l zobowiązania,
Art. 26. Podoficerów zawodowych mianuje
jeżeli nie na~tąpiło jego przedłużenie,
lub pozostawia w służbie przełożony o uprawo,
b)
wskutek uzyskania stopnia oficerskiego,
nieniach co najmniej dowódcy 'pułku w ra'm ach
ustalonych etatów.
Dowódcy (komenaanci,
,c) \fskutek przeniesienia .w stan spoczynku
kierownicy) ,formacji niemacierzystych, mogą
w myśl przepisów o zaopatrzeniu eme' mianować -podoficerów zawodowyc~, zawiada~
, rytalnym,
miając o' fakcie mianowania w celilchewidend) wskutek otrzymanja~wukrotnej ujemnej
cyjnych - dowódccc ' (komendanta" kierównika)
k~alifikacji w ciągu półtora roku,
formacji macierzystej.,
e) w przypadku wydalenia ż wojska 11;1 b ,
Art. 27. (1) Kandfd~t na podofice~a zawo,degradacji,
dowego -' zobowiązuje si€( pisemnie do' służby
f) wskutek ' stwierdzonej niezdolności do
~awodowei na pierws~y okres czasu przez ,12 lat.
za wodowej służby wojskowej,
Zobowiązanie do ' służ by _ zawodowej może być
- odnawiane na dalsze okresy czasu, ,które okre śla
g) wskutek utraty obywatelstwa , polskiego.
' Minister Obrony Narodowej zależnie o d kate- ,
A'rt. 32. Stosunek służbowy z podoficerem
- gorii podoficerów zawodowych, dl1 której podzawodowym może być rozwiązany na jego
oficer zawodowy. należy.
, prośbę·
'
,
"
(2) Tryb i termin , wnoszenia podal) o miaRo zdział V.
nowańie podoficerem zawodowymlub o przedłu
l'
żenie służby zawoqowej określa Minister Obrony
Obowiązki i prawa podofi~erów zawod'pwycb .
Narodowej.
Art. 33. Obowiązkiem ' podoficerazawodo, Art. 28. Przeni:Sienie podoficera zawodo'- wego jest:' wego z i.ednet~ ategorii do innej może nastąpić
a) wy.chowywanie i szk()lenie sżerei'owych '
wyłąc~nie na lłrośb€( podoficera z.awodowego
na demokratycznych żołnier'zy Państwa
lub za jego zgodą; , przeniesienie zaś z jednego '
Polskiego,
rodzaju wojska do innego lub też z jednej for- '
macji do innej ' w ' tym samym' rodzaju wojska
• b) ścisłe L tęrminowe ' wykony,wanie Jozkamoże nastąpić: ~ów' przełożonych, '
a) z urz€(du' - jeżeli tęgo wymagają wzglCCdy
c) "posłuszeńst~o wobec starszych st9pniem,
służbowe"
q) ścis,łe ~achowanie
tajemnicy wojskowej,
,b) na prośb~ z,ainteresowanego
ieżeli
e) noszenie w służbie i (1ozasłużbą prze'Wzgl~dy służbowe nie stoją temu ' na
pisowego munduru. , oraz 'uzbrojeni,a,
przeszk-ódzie.
fr dQkładne przestrzeganie obowiązujących
Art. 29. (1) Prawo przeniesienia Rodofice.ra /
regulaminów °i przepisów wojskowych.
zawodowego Vi obr~bie tej samęj formacji i tego
, Art. 34. Wykonywanie za~odu., cywilnego
samego garnizonu lub z ' jednej kategorii do
innej, jednak w obrc;bie formacji, posiadają do· jest podoficerom' zawodowym wzbronione.
,F
.
----
I
'
...
. Dzłenułk Ustaw Nr 42
. ' ,~.
Poz. 233
Art. 35. Podoficerowi zawodowemu przy~ ' Wiska W służbie publicznej . lub w przedsiębiOre
do P9siadao{icerskiego,naqtodlćl tilego i jego ' rodziny "'"'-- . nych kwalifikacyj.
.
prawo do kwatery wojskowej i bezpłatnej po- "I(
mo~y lekarskiej.
,Art. 44. Podoficer zawodowy wyorany do
"
izb ustawodawczych . oh:zymuje ~ezpłatny urlop
Art. 36.-Podoficer z~wodowy . popiera up.O- na czas piastowania lJlandatu.
sażenie, przywiązane .do stopnia wojskowego
Art. 45. Obowiązki i uprawnienia podofii zajmowanego stanowiska służbowego, zgodnie
2: ~obowiązującymi przepisami ustawowymi.
cerów zawodowych nieunormowane ustawowo
.
. '
'. \
określają rozkazy, -regulaminy i instrukcje, wyArt. 37. Podoficerowi zawodowemu przy- dawane przez Ministra Obrony Narodowej.
sługują następujące urlopy .
Rozdział VI.
a) wypoczynkowy w każdym roku kalendarzowym w okresie pierwszych trzech
Przepisy przejściowe i końcowe.
lat służby ,zawodowej ~ 21 dni, VI na':'
Art. 46. Ó) Byli nadterminowi i podofice-
stępnych ' latach 28 dni,
rowie
zawodowi, którzy pozostawali w służbie
b) okolicznościowy do 5 dni,
wojskowej do dnia l-go września 1939 r.,
c) przesiedleniowy od 3-14 dni,
zostają przyjęci do służby zawodowej, o ile
odpowiadają warunkom dekretu niniejszego.
d) zdrowotny do 6 miesięcy . .
(2) Służbę nadterminową lub' wojskową zaArt.' 38. Podoficer zawodowy może awanwodową, odbytą -przez nadterminowych i pod~
s9wać po wysłużenh~ w posiadanym stopniu naoficerów zawod.owych do dnia 1 wtześnia 1939 r' I .
stępujących czasokresów
zalicza się do służoy, pełnionej na podstawie
a) kapral na plutonowego - 9 miesięcy, dekretu niniejszego.
.
'
b) plutonowy na sierżanta - 12 miesięcy,
Art. 47. Do dnia 31 grudnia 1946 r. Rodc) sierżant na starszego
of.icerowie "'c zynnej służby mogą być mianowani
sierżanta.
••
- 18 miesięcy. podoficerami ". zawodowymi z pominięciem ' waArt. 39. Prawo awansowania podoficerów runku, przewidzianego w .art. 20 lit. c).
zawodowych przysługuje przełożonemu o uprawArt. 48. W ciągu roku od dnia we]SCla
nieniach co najmniej dowódcy pułku.
w życie dekretu niniejszego nadterminowymi
Art. 40. (1) Podoficer 'zawodowymoże . być mogą być mianowani szeregowcy i starsi śz~
regowcy w wieku do lat 35, podoficerami zawoprzyjęty ' do . szkoły oficerskiej bez względu
dowymi
liniowymi podoficerowie służby czynnej
na wiek.
•
w wieku do lat 40 oraZ podoficerami zawodowymi
(2) KażdY. . pod'oficer może uzyskać stopień polityczno-wychowawczymi, specjalistami, admfoficerski również po złożeniu przepisanego egza- nistraHjnymi. orkiestrantami i aktorami podofiminu, oficerskiego.
cerowie służby czynnej w wieku do laf45.
Art. 41.' Podoficerowie zawodowi, którzy
Art. 49 . .Wykonanie dekretu mme]szego
W czasie 1 wskutek pełnienia służby wojskowej
poru~za się Mini·s trowi Obrony Narodowej.
nabawili się choroby , lub odnieśli ka]ectwo,
uzyskując przez to kategorię E zdolności fizyczArt. 50. Dekret" niniejszy wchodzi w iyci.
nej do służby wojskowej (inwalidzi), jeżeli mimo z dniem ogłoszenia. Równocześnie tracą moc
8wego inwalidztwa nadają ,!Iię do służby woj- obowiązującą przepisy art. 77-l33rozporzą
skowej, a nie nabyli jeszcze uprawn~eń emery- dzenia Prezydenta Rze'c zypospolitej z dnia
talnych, mogą być Poz.9 stawieni na własną proś -7 października 1932 r. o służbiewoiskowej podbę nadal w wojskowej służbie zawodowej stooficerów i szeregowców (Dz. U. ·ą P. Nr 89,
sownie do llznania Ministra Qbrony Narodowej. poz. 747) wraz
wszelkimi późniejszymi zmiaąami oraz inne przepisy tego rozporządzenia
Art.. 42. P'o doficerom zawodowym przy- ,
W sprawach, unormowanych dekretem niniejszym~
sługuje prawo do odprawy lub zaopatrzenia
sługuje prawo ' do uOlPndurowania i ..wyżywieniastwach państwowych . odpowiednio
.
z
emerytalnego w myśl .przepisów ustawy o zaopatr,zeniu emerytalnym funkcjonariuszówpańst
wowych . i zawodowych wojskowych.
Ąr.t. 43. Podoficerowi zawodowemu, zwolnionemu po 10·ciu latach ze służby wojskowej
przed nabyciem praw do zaopatrzenia emerytal-
nego lub przed upływem 10-ciu · lat służby
wskutek utraty zdrowia- w związku ze służbą
wojskOWIl • . Państwo zap~wJ.lia otrzymanie stano·
Prezydent Krajowej Rady Narodowej
Bolesław Bierut
Prezes 'Rady Ministrów
Edward Osóbka - Morawski
wiZ, MiDist~r <Obrony Narodowej
W. Strażewski
./
- ' 358
/'
,
-
P9Z. 233
233
DEKRET
-
z dnia 25 września 1945 'r.
O , .łużbie
wojsl«>wej nadtęrminowyclt i podofice~ów zawodowycłt.
Na podstawie ustawy z dnia 3 stycznia
1945r. o trybie wydawania dekretów z ' mocą
ustawy (Dz. l). R. P. Nr 1, poz. 1) - Rada Minist'rowpostanawia, a Prezydium Krajowej Rady
Narodowej zatwierdza,- co następuje: ,- ---
, .. c) nie p1zekroczył 27 lat życia,
d) posiada zdolności inst~uowania lub fa. ch owe,
e) nie był karany za przestępstwa lub
przewinienia, mogące ujemnie świadczyć '
o jego charakterźe. '
/
Rozdział' I.
"Postanowienia wstępne. '