Dekret z dnia 29 sierpnia 1945 r. w sprawie postępowania o ubezwłasnowolnienie.
Table of Provisions (11)
Statutory Text (11 Articles)
Art. 1., W postę powa n i u o ub ezwłas n owol nię
ni e stosuje się przepisy cz ęśc i ogólnej kodeksu postępowania'- niespornego, o. ile przepisy poniższe '
ni e stanowią inaczej .
. Art. .Z" Sprawy o ubęzwłasnowolnieni e '" n ależą
do właściwości sądów okręgowych, które rozpoznają je w skład z ie trzech . sę dziów,
.
.
Art. 3. ' § 1. Właściwym miejscowo je,st sąd miej,- sca' zamieszkania osoby, która ma by ć uhezwłas no
wolniona , a gdyby osoba ta ' nie miała ~iejsca zasąd miejsca jej pobytu
mieszkanIa w Polsce
w Polsce. ,
' .
§ 2. W braku podstaw, wskazanych w § 1, ,wła
ściwość miejscową
oznacza się według przepisów
części ogólnej . kod eksu postępowa nia niespornego.
Art. 4. Uczestnikami postępowania są z .mocy
samego prawa pr6cz wnioskodawcy
.
·1) osoba, która ma być ubezwłasnowolniona..
.2) Jej przedstawiciel ustawowy,
3) prokurator z wyjątkiem przypadku, gdy
ubezwłasnowolnienie
marnotrawstwa.
-
.
ma być orzeczone z powodu
.
'.
Art. S. ·§ 1. : Ilekroć wedh)g ·nrzeplsów, obowią
zutacvch' w' post~pow(lnlu Ó ~lhezwłasnowolnienle,
w"""I'l~ane Jest wezw""ip' do ~t!",,;"n;'!ctwl'l , 'ub wv.
słuchanIe osoby, która J;lla być tibeźwłasnowol-
§ 2. W tym przypadku należy celem strzeżenia
w toku postępo~ania praw osoby, która ma być
· ubezwłas nowolnion a . ti sta no w lćkuratora. chyba
że ma ona przecbtl1wiciela ustawowego, który nie
jest w riiosl{(]dawcą .
Ro ż d z.i a ł' II.
Doradca tymczasowy.
A.rt. 6. § 1. J eże li ub ez własnow o lnioną tria być
- osoba pcłnol elnia, sąd m oże na wniosek lub 'z urzę
du pn:y wsz częciu lub w toku postępowani a ustanowić dla -niej dora dcę tymczasowego, jeże li ' uzna to
za konieczne ceICm ochrony tej osoby lub jej majątku .
.
§ 2. Przed ustanowieniem doradcy tymczaso
wego należy wy s łuchać o s obę, która ma być ubez· wła s nowolniona,
§ 3. Postanowienie <> ustanowi eniu doracy tymczasowego staje się skuteczne z chwilą doręczeąla
go osobie, która m ą być ubezwłasnowolIliona.
'
Ari. 7. § '1. Osoba, ·d la . której ustanowiono ' do~
· ·radcę tymczasDwego, ma ograniczoną zdolno~ć do
działa ń prawnych
naró\Vni z .Osobą ubezwłasno
wolnioną czę ści owo ,
, § 2. Doradca tymczasowy jest przedstawicielem
ustawowym tej osoby.
Art. 8. § 1. Postanowienie o ustanowieniu doradcy tymczasowego należy uchylić
1) jeżeli osoba, która ma b y ć ' ubezwłasnowol
niona, nie potrzebuje / nadal ochrony;
•
\
'.
34()
PO&.
:U5
-------~
2) jeżell wniosek ' o ubezwłasnowolnienie został
. prftwomocnle oddalony lub postępowań le urno·rzone;
' 3) jeżell na skutekorzec~enla o ubezwłasno
wolnieniu ustanowiony został opiekun lub kurator. '
§ 2. W przypadku, przewidzianym w § 1 pkt l,
. ustanowienie doradcy tymczasowego niema wpły
wu 'na ważność czynności prawnych, dokonanych
przez, osobę, dla której- doradca został ustanowiony. Waźne są również czynnoŚci prawnedol'adcy
tymczasowego. ·W razie kolizji ważna Jest 'czynność
d?konana wcześniej.
Art. 9. § 1. O ustanowieniu h,lb odwołaniu doradcy łymczasowego należy z urzędu zawladomit
władzę opiekuńczą.
, § l. Na postanowienie w ,przedmiocie ustanowienia 'lub odwołania doradcy ' tymczasowego służy
zażalenie . .Skarga kasacyjna nie jest dopuszczalna.
Rozdział
III.
Postępowanie.
Art. 10. § 1. Z wnioskiem o
powania może wystąpić
wszczęcie
postę
1) małżonek osoby, która ma być ubezwłasno
wolniona,
l) jej krewni w linii prostej oraz rodzeństwo,
. 5) jej l~rzedstawldel ustawowy,
4) Prokurator
z
ubezwłasnowolnienie
Ińarnotraw~twa .
:wyjątkiem
przypadku, gdy ,
ma być orzeczone z powodu
'
§ l. Krewni osoby, która ma być ubezwłasno
wolniona, nie mają prawa skła dania wniosku
o wszczęcie 'no ~tępowania ; jeżeli osoba ta ma
przedst~iwlci e la ustawowego.
ubezwłasnowolnienie częścio
we . może być zgłoszony na jeden rok przed pełno
l etnof.ci ą osoby, która ma być ube,'lwlasnowolnl ona.
, § 3. Wriiosek
rządilć oddanie
osoby, którd ma być ubezwłasno
wolniona, pod gbserwację w zakładzie , l~znlczym
na czas nie dłuższy ńlż sześć łfgodnl.. ' Termin ten
sąd może w :wyjątkowych przypadkach przedłużyć
do trzech miesięCy.
Przed wydaniem postanowienia
wysłuchać uczestników ' postępowania .
§ l.
§ 3. Na postanowienie, zarządzające oddanie
do zakładu" służy zażalenie. Skarga kasacyjna nic
jesł dopuszczalna.
-
Art. 14. Orzeczenie w sprawie ' ubezwłasnowol
nienia może zcipaśćtylko po przeprowadzeniu roz"
prawy.
Art. H. § 1. Ossbę, która ma być ubezwłasno
, wolniona, należy wysłuchać na rozprawie, w ' mlarę
potrzeby w obecności biegłego.lekarza.- '
§ l. W tym . celu sąd It)oże zarządziĆ przymusowe doprowadzenie tej osoby albo, gdyby to było
niewskazane, wysłuchać ją przez sędziego wyzna;
czonego lub wezwanego.
.
Art. 16. § 1. Postanowienie o ubezwłasnowol
nieniu musi wyrażnie stwierdzaĆ, czy ubezwłasno
wolnienie jest całkowite, czy częścio.we r ,z Jakiego
powodu zostało orzeczone.
"
c
§ l. Postanowienie staje się skuteczne z chwilą
ogłoszenfa.
Art. '17, § 1. Sąd zarządza z urzędu przesłanie
odpisu postanowienia, którym orzeczono ubezwł a s n owoln i enie,
władzy opiekuńczej oraz miejscowo wł ak iwej izbie notarialnej.
§ 2. Postanowienie o ubezwłasnowolnieniu po~
lega uj<lwnieniu W księdże hipotecznej (gruntowej) według obowiązujących . w tej mierze prze.
pisów.
",
Art. 12. Jeżeli ubezwłasnowolnienie ma nastą
pić z powodu choroby psychiczneJ. nledorozwo.ju
psychicznego lub narkomanII, osoba, która ma ,być ·
ubezwłasnowolniona, musi być · zbadana przez jednego lub więceJ biegłych lekarzy, w miarę moż
nośclpsychiatrów.
Art. 13, § 1. Sąd może, jeżell na podstawie
'opinii biegłego lekarza uzna to za ntezbędńe, za-
"' ,
'.
,
R o z d z I a ł IV.
o
Art. 11. Jeżeli według wniosku ubezwłasno
wolnienie ma być orzeczone z powodu choroby
p~ychicznej lub niedorozwoju psychicznego, . sąd
może przed wszczęciem postępowania zażądać
przedłożenia świadect~a lekarskiego o . stanie
psychicznym osoby, kfóra ma być ubezwłasnowol
niona .
należy
Uchr 1enie
zmiana ubezwłasnowolnienia.
Art. 18. § 1. Jeżeli odpadną przyczyny, dla których ubezwłasnowolnienie orzeczono. ubezwłasno
wolnienie winno być uchylone.
§ l. W razie poprawy
w słanie
psychicznym
ubezwłasnowolnienie całkowite zmienić mI częściOWe.
ubezwłasnowolnionego
sąd
może również
Art. 19. § 1. Do postępowańia o uchylenie lup
zmian:, ubezwłasilOwoln :cnia stosuje się odpowiednio F ' ~episy art. 1-4 : 0-12,14-15 I 17 dekretu ni l1',zego z tą zm i O lą, że do wn.iosku o uchylenie l ob zm iane ub ("",ła9tlowolni~nia uprawniony jest :-\ 'crn ież "a m ~ ; bezwłasnowolniony.
§ l. Postanowienie o uchyleniu lub zmianie
ubezwłasnowolnienia staje się skuteczne dopiero
z . chwilą Jego ' prawomocności.
'.
,'
,I
. "
'.341
F-oz,. ~ ~ .ll!6
~----~-------------------
pkt 4 lY~epi1ió:w "''Pro'Rad:r.n;iąc-ydl koodrs pC'5'i~~o. "(<I!lia cywilnego;
.
,
<ł)§ § 51.. S1 ust.! pk! -l, ~ ust. t_ ~t 5 i 61
. I{.G sd,..
r;
.
fflt~ lC, § 1. Koszty postępowania,
kłi.'Jf'c
zaliończone źostnło . poslanowleniem,
uwzględniają
cym ""morek ,o l1łJezwła5Bowółrueuie ~łb0 o uchyienie lub imianę ' ubczwłas(lowolnienia. Gbciążują
ubf'zw~asno\Wolftionego .
'
§ l. Jdeli wniosek ~tał ' oddalOllY łub POiitę-,
powanie umorzono , koszty obciążalI} wl1io~lmdaw
CI'; ~ ' jeżeli \vnioskodmvcą był prokurator, . koszty
Ghdąi3ją Ska.rh P,ó l*lwii_
.
.~ .li. § -.1. Oi! wnfoskn o ubezwłasnowolnie
ni e,
a,~ławy 'z arii.u 17 maja 1~M ~r . . sprOłWacb sąoo
wnłdlJ.' a ntespornego ' iN ł......zmieniu obwieszczenia
'Z dnia 20 mai:a 1~6 T.
. S} art. 109 przepisów o kosztach sądowych.
. Arł. 2.3. D~ Cl.~lSU łoonotifego IlBOrmm0i8
ustroj:ll wła.dz opj~k>!.ulaydlwładzą opiekuńczą
w TOLumi-eniu dekretu' n)niejueg-o jest na -obsz~ne
n~cy cbowiąmj.ącef kodeksu cywHn~J\;[ół.crtwłl
. Polskiego 5ąd. powołany do zwOłania rady f.am'iHjnej lub opiekuńc7. ej, n.a pozostaiych obs~ arach
Pm;'STWl'l -:. , sąd opk~k!Jń czy .
llcllylen~e hlb ' zmianę · ub-eZ"---łasnoWom1ettia, .
Q<u ~aletij.a na , postanowien:le. końcZł,lce posiępo
w<lnie w iruian..,,:j.i. oraz od skargi kasacyjnej w po~tępo~an.iu, UJ'!Ol"lYłQW,anym dekretem niniejszym.
pobi~ra ~ię .v,: * ~tflty w wysokości 200 zł.
§ 2. Od innycłl zażaleń pooiera się wpis siały
. w wysokoscI 50 zł .
.
; § 3. POZi) tym $łosuje
,.., o k ~t~n sąd·owych.
się odpowl~cln!o pn~epi-
./
Art..%4.§ 1. Po~powarue
§ 2. PostępowanIe o ' uchylenie lubzml.anę
ubezwłasriow'olnienla. ' orzeczonego przed dnlero.
wej.ścia · w życie dekretu niniei:sze~D: w~te po
tym dniu, : odbywa si.ę ' wed!ugprzepJsów d~Kretu
niniejszego.
.
Prżeplsy koń~owe -I. przei§dowe.
. Art. 16. Debet
. Art., ZZ. § 1. Z -dniem , wejścia w tycie d ekrc~
. nlniejszeg.ó tracą. tnoc wszelkie przepisy w przedmIotach, unormowanych dekrt~łem nlnlej~ym.
, .
~ 1. W ' szczególności uchyla ~Ię
'1.
nlnłejsr:y w<ch~
w
~Jde ,
dniem, 1 stycznIa 1946 r .
Prezydent KrCljoweJ Rady Narodowet,
.
1400l!-=-14€O~ . i
1) art.
o ubezwłasnow.ol
nienie, ' uchylelie lub . .zaniant: u·bezwłasGOwołnie- riia. wszcZęte przed ' dniem wejścia w życie dekretu
niniej5zcgo, " toczy s~ ,ai do z.akoń~enla · według
przepisów dotychczasowych .
'
. , Art. lS. Wykonanie niniejszego' deltrełu porucza ~ię Nini~trowi .sprawiedliwoścI.
. R o z d :7. I a ł VI.
---
(Dz. u , R~sz:y 5tr. 339 i 111) : .
161}- t6ł31
ttStriwy postępowanie cywilnego z 1~4 r .. uirzr.nane w m0cy art. xvn § f pkt 10 ! 11 przepłsó~ wprowadzaJących . kodeks post-ępo.w a nia .cywilnego;
/
.
..
.
-
.
2,) § § 8-14 O'rdynacj! o ube'r.·własnowol'lli>eniu.
wydanej rozporządzeniem ces: z 'd nia 28 czerwca
1916 r. (Dz. u. 1'. austr. Nr ' 207) "naz z wydanYm-i
na jeJ podSławierozporząd7.es:laml; I
'
Edward Osóbka-Morawski
3) § ~ 64.5-'-687 łil..~ta'wy o postępowaniu cyWlł
nXm z 1877 r., uh;zymane w mocy art-XXXI § l
_
Henryk Swiątko~ki
226
DEKR ,ET
z tinta 29 sierpnia 1~5 r.
w 5prawi~ postępowania o uznanie za .zm:l!rleg&-l .() ~łwiadł:atie qóau.
Na poSstawi'e ustav.-y z dnl.a J $iyem.la 3045 l_
o trybie. wydawania" dekret6w z mocą u'stawy
(Dz.U.R.P. Nr 1, poz. 1 ) - Rada Minis1rów postaaawła; a Pt;e~ Krajowej Rad" ,Nairooowet
J!8fwłft'Cb.a. co BMtępuje,
Roz d·z l al l.
, Postępowanie o uznanie za zmarłego.
Ad. ·1. W pos1~ow-anłG o .u~nanie m ~lłego .
*,sute się PrJtlepls, oęśd
oi6lDeł
kordełelu -posłID.
. .
,
,.
/
'
.,
/
'
'.
Dziennik Ustaw ' Nr 40
rot. ll4 I 125.
539. -
sąd, powołany do zwołania rady familijnej lub '
opiekunczej, na pozostałych obszarach Państwa -
.Art. XXIV.
Dekret niniejszy wchodzi w tycie z dniem 1 sty~
cznia 1946 t. '
sąd ' opiekuńczy.
' Prezydent Krajowej Rady Narodoweh
R o z d z i a ł VII.
Bolesław Bierut
Przepisy końcow e.
Prezes Rady Ministrów
Art. XXIII
.'
Wykonanie ni n iej ~?eg o
Ministrowi Sprawiedliwości.
Edward Osóbka-Morawski
deKrcłu
porucza
Minister Sprawiedliwości
się
Henryk .Swiqtkowski
'I
225
DE I\:RE T
z dnia 29 sierpnia' 1945 r. .
w spra\'de p osf~l,ow ania o. ubezwła snowo h!ienie.
Na podstawIe ustawy ż dnia 3 stycznia 1945 r.
o trybie wydawania dekretów z mo cą ustawy
(Dz.U.R.P. Nr 1, poz. 1) - Rada' Ministrów postanawia, a Prezydium Krajowej Rady Na rodo we j zatwierdza, co nastę p uje
.
Rozd zia ł
niona, albo d(lfęcZe)a ie JeJ pism sądowych, sąd
· może czynnośc i tych zan i echać tylko wówczas, je.leliby ze względu na ' stan ' :IXIrowia ' tej osoby,
stwi erdzo ny orzeczeniem biegłego, czynność tę należał o uzna ć ża li e zwzglę d nie ni ecelową.
.
I.
Przepi.sy o~ine.