Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 sierpnia 1939 r. - Przepisy dyscyplinarne dla Sił Zbrojnych.

Art. 2. Minister Opieki Społecznej ogłosi

Religijnych i Oświecenia Publicznego dzieciom w Dzienniku Ustaw R zeczypospolitej Polskiej

jednolity tekst ustawy o zapewnieniu pracy

funkcjonariuszów państwowych w szkołach

wyższych, średnich ogólnokształcących i zaw o­ i o zaopatrzeniu uczestników walk o niepodle­

głość Państwa Polskiego z uwzględnieniem

dow ych, w zakładach kształcenia nauczycieli

zmian, wprow adzonych ustawą niniejszą.

i w szkołach artystycznych.

2. S ieroty i dzieci osób, określonych w art.

Art. 3. W ykonanie ustawy niniejszej po5 ust. 1 lit. a), korzystają z całkow itego zw ol­

rucza się Prezesow i Rady Ministrów oraz Mi­

nienia z obowiązku uiszczania ^rocznych opłat

nistrom Opieki Społecznej i Skarbu.

administracyjnych, pobieranych w państwowych

szkołach wyższych, średnich ogólnokształcą­

Art. 4. Ustawa niniejsza wchodzi w życie

cych i zaw odow ych, w zakładach kształcenia

z dniem ogłoszenia.

nauczycieli i w szkołach artystycznych, jeżeli

czynią dostateczne postępy w nauce i zachow u­

Prezydent R zeczypospolitej: 1. Mościcki

ją się zadowalająco.

A rt. 14b. 1. Osoby, określone w art. 2 Prezes Rady Ministrów: Stawoj Składkowski

Minister Skarbu: E. Kwiatkowski

ust. 1 i 2, mają przy równych kwalifikacjach

pierwszeństwo przy nadawaniu zezw oleń lub Minister Opieki Społecznej

Marian Zyndram-Kościałkowski

zawieraniu umów na sprzedaż w yrob ów m ono­

504

DEKRET PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ

z dnia 7 sierpnia 1939 r.

Przepisy dyscyplinarnie dla Sil Zbrojnych.

Na podstawie art. 63 ust. (1) ustawy kon­

stytucyjnej oraz art. 3 część I lit, b) dekretu

Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 9 maja

1936 r. o sprawowaniu Zwierzchnictwa nad Si­

łami Zbrojnymi i organizacji naczelnych władz

w ojskow ych w czasie pokoju (Dz. U. R. P.

Nr 38, poz. 286) postanawiam co następuje

DZIAŁ

I.

Odpowiedzialność dyscyplinarna.

R o z d z i a ł I.

Władza dyscyplinarna.

Art. 1. W ładza . dyscyplinarna służy do

utrzymania w Siłach Zbrojnych karności i p o ­

rządku; uprawnia ona do nakładania kar d yscy­

plinarnych według przepisów niniejszych.

Art. 2. 1. W ładzę dyscyplinarną sprawują

następujący przełożeni w ojskow i

1) dow ódca kompanii (szwadronu, baterii

i eskadry lotniczej);

2) d ow ódca batalionu (dywizjonu kaw a­

lerii i artylerii);

3) zastępca dow ódcy pułku;

4) dow ódca pułku;

5) dow ódca piechoty dywizyjnej (artylerii

dywizyjnej);

6) dow ódca dywizji;

7) dow ódca okręgu korpusu i dow ódca

floty;

8) inspektor armii (dowódca armii), wi­

ceminister spraw w ojskowych, szef

Sztabu Głównego, generał do prac przy

Generalnym Inspektorze Sił Zbroj­

nych, inspektor Obrony Powietrznej

Państwa i Szef Kierownictw a Marynar­

ki W ojennej;

9) Generalny Inspektor Sił Zbrojnych

(Naczelny W ódz) i‘ Minister Spraw W o j­

skowych.

2.

Minister Spraw W ojskow ych — a na

obszarze operacyjnym Naczelny W ódz — na­

daje uprawnienia dyscyplinarne innym przeło­

żonym wojskowym , określając zakres ich w ła­

dzy dyscyplinarnej równorzędnie do uprawnień

przełożonych w ojskow ych wymienionych w

ust. L

Art. 3. 1. W ładzę dyscyplinarną sprawują

zasadniczo przełożeni oficerowie.

2.

Przełożeni podoficerowie mogą spra­

wować władzę dyscyplinarną w przypadkach

wskazanych w przepisach niniejszych.

—

Art. 4.

1. W ładzę dyscyplinarną sprawu­

je przełożony posiadający wyższy stopień w ojsikowy od podw ładnego lub stopień z nim ró w ­

ny.

2. Jeżeli przełożony posiada stopień w oj­

skow y niższy od podwładnego, władza dyscy­

plinarna przechodzi na bezpośrednio wyższego

przełożonego dyscyplinarnego, posiadającego

w yższy stopień w ojskow y od podw ładnego lub

stopień z niim równy.

Art. 5. 1. W ładzę dyscyplinarną sprawuje

przełożony osobiście.

2. Jeśli przełożony dyscyplinarny nie mo­

że pełnić obow iązków służbowych przez czas

ponad trzy dni, władzia dyscyplinarna na ten

czas przechodzi na jego zastępcę, lub w braku

zastępcy na żołnierza, któremu przełożony da­

nej jednostki poleci zastępstwo. W braku ta­

kiego polecenia władza dyscyplinarna przecho­

dzi na najstarszego stopniem żołnierza.

3. W razie nieobecności przełożonego dy­

scyplinarnego, trwającej krócej niż trzy dni,

zastępca może w ykonyw ać władzę dyscypli­

narną tylko w tym przypadku, gdy doraźne

przywrócenie porządku staje się konieczne w

interesie służby i dyscypliny.

Art. 6. 1. W ładzę dyscyplinarną sprawu­

je zasadniczo bezpośredni przełożony dyscy­

plinarny.

2. Bezpośrednim przełożonym dyscypli­

narnym jest

1) w stosunku do żołnierzy pełniących

czynną służbę wojskową — ten stano­

wiskiem służbowym najniższy przeło­

żony żołnierza, któremu z m ocy prze­

pisów niniejszych służy władza dyscy­

plinarna co najmniej dow ódcy kompa­

nii (szwadronu, baterii i eskadry lotni­

czej);

2) w stosunku do innych osób podlegają­

cych przepisom niniejszym — ten sta­

nowiskiem służbowym najniższy d o­

wódca (komendant, kierownik, szef),

któremu z m ocy przepisów niniejszych

służy władza dyscyplinarna i któremu

osoby te służbowo podlegają lub znaj­

dują się przy jednostce przez niego d o­

wodzonej albo kierowanej.

3. W przypadkach nie wymienionych w

ust. 2 bezpośrednim przełożonym dyscyplinar­

nym osób podlegających przepisom niniejszym

jest zwierzchnik sądowo-karny.

Art. 7.

1. W ładzę dyscyplinarną sprawu­

je wyższy przełożony dyscyplinarny z pominię­

ciem bezpośredniego przełożonego

dyscypli­

narnego, jeżeli

1) czyn karalny popełniono w jego o b e c­

ności lub przeciw jego powadze;

2) wyżsizy przełożony dyscyplinarny d o­

wiedział się bezpośrednio o popełnie­

niu czynu karalnego i uznaje za wska­

zane osobiście ukarać winnego;

—

Dziennik Ustaw Nr 75

3) wyższy przełożony dyscyplinarny, roz­

strzygając zażalenie, uznaje za w ska­

zane ukarać żalącego się za wniesienie

lekkomyślnie nieuzasadnionego zaża­

lenia;

4) niższy przełożony dyscyplinarny przed­

stawił sprawę wyższemu przełożonem u

dyscyplinarnemu do ukarania;

5) niższy przełożony dyscyplinarny zanie­

chał ukarania z przyczyn, które w yż­

szy przełożony dyscyplinarny uznaje za

nieusprawiedliwione.

2.

W przypadkach wymienionych w ust. 1

pkt 1), 4) i 5) wyższy przełożon y dyscyplinarny

może zlecić ukaranie winnego bezpośredniemu

przełożonem u dyscyplinarnemu.

Art. 8. Z pom inięciem bezpośredniego

przełożonego dyscyplinarnego władzę d yscy­

plinarną sprawują również

1) komendant garnizonu (miasta) co do

osób, które poza obrębem swej jednost­

ki, a na obszarze garnizonu dopuściły

się czynu w ykraczającego przeciw kar­

ności lub porządkow i wojskowem u al­

bo zagrażającego bezpieczeństw u i spo­

kojow i publicznemu. Jeżeli jednak bez­

pośredni

przełożony

dyscyplinarny

sprawcy znajduje się w tym samym

garnizonie, w ów czas komendant garni­

zonu (miasta) przekazuje załatwienie

sprawy dyscyplinarnej bezpośrednie­

mu przełożonem u

dyscyplinarnemu,

chyba że czyn karalny popełniono w je­

go obecn ości lub przeciw jego p ow a ­

dze, albo też chodzi o czyny zagraża­

jące karności i bezpieczeństwu w gar­

nizonie;

2) komendant placu i oficer placu — co do

szeregow ców i podoficerów przebyw a­

jących przejściow o w danym garnizonie,

jeżeli na obszarze garnizonu dopuścili

się czynu w ykraczającego przeciw kar­

ności lub porządkowi wojskowem u, al­

bo zagrażającego bezpieczeństw u i spo­

kojow i publicznemu;

3) d ow ódca okrętu lub d ow ódca zespołu

c o do osób nie w chodzących w skład

załogi okrętu lub zespołu w warunkach

określonych w pkt 1).

R ozdział

II.

Odpowiedzialność osobowa.

Art. 9.

W ładzy dyscyplinarnej podlegają

1) żołnierze w czynnej służbie wojskow ej

i w stanie nieczynnym;

2) osoby, które przebywają przy jednost­

ce w ojskow ej zm obilizowanej lub b ę ­

dącej poza granicami Rzeczyposipolitej;

3) osoby należące do załogi lub wzięte w

charakterze

służbowym

na pokład

okrętu, należącego d o marynarki w ojen ­

nej, albo też statku w cielonego do niej

w czasie mobilizacji lub wojny;

—

Poz. 504

—

2.

Przestępstwa dyscyplinarne przedaw­

jeńcy wojenni i zakładnicy pozostający

niają się w terminach i na zasadach, przewi­

pod nadzorem w ojskow ym ;

dzianych w przepisach karnych.

jeżeli w czasie istnienia okoliczności określo­

nych w pkt 1) — 4) dopuszczą się jakiegokol­

w iek czynu, którego ukaranie dyscyplinarne

R o z d z i a ł IV.

jest dopuszczalne.

Kary cjyscypHnarne.

Art. 10. W ładzy dyscyplinarnej podlegają

4)

ponadto

1) osoby stanu urlopow anych oraz żołnie­

rze stanu spoczynku, jeżeli w stosunku

służbowym z przełożonym wojskowym

lub też będąc w mundurze wojskowym

dopuszczą się przewinienia dyscypli­

narnego lub przestępstwa wojskow ego,

które w myśl przepisów obow iązują­

cych może być karane dyscyplinarnie;

2) osoby pow ołane do osobistych świad­

czeń wojennych, jeżeli w czasie w y k o­

nywania obowiązku świadczenia d o ­

puszczą się w ykroczenia nieusłuchania

rozkazu lub polecenia przełożonego w

zakresie wykonywania rob ót i usług

objętych

obowiązkiem

osobistego

świadczenia.

Art. 11. W ładzy dyscyplinarnej podlegają

również wszystkie osoby, podlegające w łaści­

w ości sądów wojskow ych, jeżeli dopuszczą się

przestępstw należących do w łaściw ości tych

sądów, za które ukaranie dyscyplinarne w e ­

dług przepisów obow iązujących jest dopusz­

czalne.

Rozdział

III.

Odpowiedzialność rzeczowa.

•

Art. 12. 1. Dyscyplinarnie karze się za

przewinienia i przestępstwa dyscyplinarne.

2. Przewinieniami dyscyplinarnymi są

czyny wykraczające przeciw karności, porząd­

kow i wojskowem u lub przepisom i rozkazom

w ojskowym , jeżeli nie zawierają znamion prze­

stępstwa.

3. Przestępstwami dyscyplinarnymi są

w ykroczenia i występki, których ukaranie dys­

cyplinarne z m ocy przepisów szczególnych jest

dopuszczalne; ukaranie za te przestępstwa, je­

żeli są one ścigane na wniosek pokrzyw dzone­

go, jego władzy przełożonej lub z oskarżenia

prywatnego może nastąpić tylko za zgodą sta­

wiającego wniosek lub oskarżyciela pryw at­

nego.

Art. 13. 1. Nie można karać za przewinienia dyscyplinarne, jeżeli od dnia ich popełnie­

nia, bez względu na to kiedy zostały ujawnione,

Upłynęło w ięcei niż 3 miesiące.

2. Ukaran - za przewinienie dyscyplinar­

ne, objęte postępowaniem sądowym lub hono­

rowym może nastąpić tylko w ciągu 3 miesięcy

od dnia uprawom ocnienia się wyroku, um orze­

nia sprawy, odm ow y ścigania lub orzeczenia

sądu honorow ego.

Art. 14.

i. Nie można karać za przestęp­

stwa dyscyplinarne w razie ich przedawnienia.

A.

Przepisy wspólne.

Art. 15, 1. Kary dyscyplinarne dzielą się

na: kary porządkow e, kary pozbawienia w olności i kary na czci.

2. Do kar porządkow ych należą

1) nagana ustna;

2) nagana pisemna;

3) meldowanie się w ubiorze polowym ,

a w marynarce wojennej w ubiorze de­

santowym;

4) zakaz opuszczania koszar (okrętu).

3. Do kar pozbaw ienia w olności na­

leżą

1) areszt lekki;

2) areszt średni;

3) areszt ciężki;

4) areszt dom owy (kabinowy);

5) areszt garnizonowy.

4. Do kar na czci należą

1) obniżenie stopnia w ojskow ego;

2) zwolnienie ze służby.

Art. 16. 1. Poszczególne rodzaje kar dys­

cyplinarnych stosuje się zależnie od stopnia

w ojskow ego osoby podlegającej ukaraniu.

2.

Jeżeli osoba podlegająca ukaraniu nie

posiada stopnia w ojskow ego stosuje się do

osób

1) zajmujących stanowiska

urzędników

państwowych, albo też posiadających

wykształcenie, uprawniające do zajęcia

stanowiska I lub II kategorii w pań­

stwowej służbie cywilnej — kary prze­

widziane dla oficerów m łodszych;

2) zajmujących stanowiska niższych funkcjonariuszów państwowych lub posia­

dających wykształcenie, uprawniające

do zajęcia stanowisk III kategorii w

państwowej służbie cywilnej — kary

przewidziane dla podoficerów

m łod­

szych;

3) nie objętych pkt 1) i 2) — kary, prze­

widziane dla szeregow ców .

Art. 17. 1. Nie można w ykonać kary dys­

cyplinarnej w razie jej przedawnienia.

2. Niewykonane kary porządkow e prze­

dawniają się po upływie trzech miesięcy, kary

pozbawienia w olności - po upływie sześciu

m iesięcy od dnia ich nałożenia.

3. Kary na czci nie przedawniają się.

B.

Kary porządkow e.

Art. 18.

1. Kara nagany ustnej polega na

ustnym skarceniu winnego przy raporcie kar­

nym.

—

2. Karę tę stosuje się do wszystkich osób

podlegających przepisom niniejszym.

Art. 19. 1. Kara nagany pisemnej polega

na ustnym skarceniu winnego przy raporcie

karnym i podaniu jej ponadto w drodze pisem­

nej do wiadom ości osób w stopniu w ojskowym

równym i wyższym.

2. Przełożony dyscyplinarny może zarzą­

dzić zamiast pisemnego podawania tej kary do

wiadom ości rów norzędnych i wyższych, ogło­

szenie jej bezpośrednio ustnie przed frontem

oddziału jeżeli chodzi o ukaranie szeregow ców

lub na zbiórce podoficerskiej — jeżeli chodzi

o ukaranych p od oficerów z wyłączeniem choTążych.

3. Karę nagany pisemnej stosuje się do

żołnierzy, będących w czynnej służbie w ojsk o­

wej tudzież do jeńców wojennych pozostających

pod nadzorem wojskowym .

Dziennik Ustaw Nr 75

—

ukarane tą karą, mają na zarządzenie p rzeło­

żonego dyscyplinarnego otrzym ać na czas trwa­

nia kary kwaterę w koszarach lub na okręcie.

C.

Kary pozbawienia wolności.

Art. 22.

1. A reszt lekki polega na osa­

dzeniu ukaranego* po skończeniu zajęć dzien­

nych w pomieszczeniu zamkniętym od w ie czo r­

nego posiłku, aż do pobudki — w dni w olne od

zajęć i świąteczne przez całą dobę. Ukarany

otrzymuje na noc koc, podgłów ek oraz siennik.

Ukaranemu nie w olno w czasie odbywania ka­

ry palić tytoniu oraz w ysyłać i odbierać listów

bez zezwolenia przełożonego.

2. Podoficerow ie odbyw ają karę aresztu

lekkiego oddzielnie od szeregow ców , — osoby

cywilne oddzielnie od żołnierzy, a kobiety o d ­

dzielnie od mężczyzn.

3. Karę aresztu lekkiego stosuje się na

czas od 1 do 28 dni do wszystkich osób p odle­

gających przepisom niniejszym, z wyjątkiem

oficerów i równorzędnych,

A rt. 20.

1. Kara meldowania się w ubio­

rze polowym , a w marynarce wojennej w ubio­

rze desantowym polega na obow iązku m eldo­

A rt. 23. 1, A reszt średni polega na osa­

wania się ukaranego w tym ubiorze w godzi­

dzeniu ukaranego samotnie w pom ieszczeniu

nach wolnych od zajęć służbow ych w czasie od

zamkniętym przez cały czas trwania kary.

pobudki do capstrzyka (na okręcie od pobudki

2.

Ukarany w czasie odbyw ania kary nie

do modlitwy w ieczornej) w miejscu służbowym

korzysta z siennika (twarde łoże), nie w olno

wskazanym przez przełożonego. M eldowanie

mu palić tytoniu, ani też w ysyłać i od bierać li­

się nie może b yć nakazane częściej niż 3 razy

stów bez zezw olenia przełożonego. S zeregow ­

w ciągu jednego dnia.

cy (równorzędni) mają być w czasie trwania

2.

Karę tę wymierza się na czas od 1 —

kary używani do robót, Żołnierze-uczniow ie

7 dni w szczególności za zaniedbyw anie ubioru,

szkół (kursów) w ojskow ych biorą udział w cza­

broni, oporządzenia lub sprzętu albo za złe

sie odbywania kary we wszystkich zajęciach

oczyszczenie konia, tylko w stosunku do szere­

(wyjtładach, ćwiczeniach), przy czym po skoń­

gow ców i starszych szeregow ców (rów norzęd­

czonych zajęciach zostają ponow nie osadzeni

nych) w czynnej służbie wojskowej.

w pom ieszczeniu zamkniętym; w zamknięciu

Art. 21. 1. Zakaz opuszczania koszar również spożywają posiłki,

(okrętu) polega na zatrzymaniu ukaranego w

3- Ukarani mają korzystać •codziennie z

koszarach (na okręcie) w godzinach wolnych

jednogodzinnej przechadzki w obrębie koszar

od zajęć służbow ych; żołnierze mają poza tym

(okrętu), jeżeli nie są używani do robót lub nie

obow iązek meldowania się.

biorą udziału w zajęciach,

2. Żołnierze ukarani meldują się w ozna­

4. Karę aresztu średniego stosuje się na

czonych przez przełożonego godzinach, w cza­ czas od 1 — 28 dni do wszystkich osób, p odle­

sie od pobudki do capstrzyka (na okręcie od gających przepisom niniejszym, z wyjątkiem

pobudki do m odlitwy w ieczornej) u oficera lub oficerów i równorzędnych,

podoficera służbow ego (na ok ręcie u oficera

Art. 24. 1. A reszt ciężki polega na takich

w achtow ego lub dyżurnego), w ubiorze prze­

samych ograniczeniach i obostrzeniach jak

pisanym do w yjścia z koszar lub przy opusz­

czaniu okrętu; p odoficerow ie meldują się od ­ areszt średni, przy czym ukarani otrzymują

tylko śniadanie i kolację bez mięsa oraz nor­

dzielnie od szeregow ców . M eldowanie się nie

malną porcję chleba (post). Obostrzenie p o ­

m oże być nakazane częściej niż 3 razy w ciągu

stne odpada trzeciego, szóstego, dziew iąte­

jednego dnia.

go i dwunastego dnia kary. W czasie dni postu

3. Karę tę stosuje się na czas od 1 do 28 nie należy ukaranych używ ać do robót.

dni do zakwaterow anych w koszarach lub za­

2. Ponowne ukaranie aresztem ciężkim

okrętow anych

może nastąpić dopiero p o upływie tylu dni, ile

1) szeregow ców , starszych szeregow ców

wynosiła poprzednia kara aresztu ciężkiego.

i p odoficerów do stopnia plutonowego

3. Karę aresztu ciężkiego stosuje się na

włącznie (równorzędnych);

czas o d 1 do 14 dni tylk o do szeregowców

2) osób cywilnych nie posiadających żad­ i starszych szeregow ców (równorzędnych), z

nego stopnia w ojskow ego lub posiada­ wyjątkiem podchorążych, szeregow ców z cen­

jących stopnie w ojskow e wymienione zusem oraz szeregow ców uczniów szkół (kur­

w pkt 1).

sów) w ojskow ych, oraz do innych osób podle­

4. Osoby, wymienione w ust. 3 nie zakwa­ gających przepisom niniejszym i posiadającym

terowane w koszarach lub nie zaokrętowane, wym ienione stopnie w ojskow e.

—

—

Poz. 504

4.

Ukaranych przenosi sSę do ionego pod**

Art. 25. 1. A reszt dom ow y (kabinowy) p o­

lega na zakazie opuszczania przez ukaranego j oddziału lub innej jednositki organizacyjnej.

w godzinach w olnych od zajęć służbowych

mieszkania (kabiny), przyjmowania odwiedzin

A rt. 28. 1. Kara zwolnienia ze służby

tudzież uczęszczania ii przebywania w klubie polega na rozwiązaniu stosunku służbow ego

z ukaranym; nie pociąga ona dla ukaranego

(messie).

2. D ow ódca okrętu lub zespołu w stopniu utraty praw nabytych przez służbę w ojskową.

2. Karę tę stosuje się do zaw odow ych

do kapitana marynarki włącznie odbyw a areszt

kabinowy w mieszkaniu na lądzie, nie pełniąc p od oficerów i starszych szeregow ców (rów no­

rzędnych) oraz do nadterminowych.

w czasie odbywania kary swych obow iązków

3. Kara zwolnienia ze służby m oże być

służbowych.

3. Przełożony ma prawo zarządzenia kon­ nałożoną na żołnierza karanego już w drodze

troli co do przestrzegania przez ukaranego za ­ dyscyplinarnej lub sądowej p o przeprow adze­

niu postępow ania ostrzegaw czego, jeżeli ostrze­

kazów wynikających z ust. 1 lub 2.

4. Karę aresztu dom ow ego (kabinowego) żony w w yznaczonym okresie popraw y popełn i

stosuje się na czas od 1 do 28 dni do p od ofice­ now y czyn karany sądownie lub dyscyplinar­

rów od stopnia sierżanta (równorzędnego) nie, wskazujący na to, ż e popraw a nie nasłąpiw zw yż oraz do oficerów , z wyjątkiem genera­ ła, a wym agający zwolnienia winnego ze służby

łów (admirałów) i oficerów sztabowych na sta­ ze względu na szkodę, wyrządzoną dla służby,

nowiskach d ow ódcy piechoty dywizyjnej (rów ­ pobudki czynu lub sposób jego popełnienia.

norzędnych) i wyższych. Karę areśztu dom o­

4. Kary zwolnienia ze służby nie stosuje

w ego (kabinowego) stosuje się również do in­ się w czasie Wojny i mobilizacji oraz w przy­

nych osób podlegających przepisom niniejszym padkach zwiększenia stanu liczebnego Sił

i posiadających wymienione stopnie w ojskow e.

Zbrojnych gdy tego wymaga interes obrony

Państwa, stw ierdzony uchwałą Rady Ministrów.

A rt, 26. 1. A reszt garnizonowy polega na

wyłączeniu ukaranego przez czas odbywania

DZIAŁ II.

kary od pełnienia obow iązków

służbow ych

i osadzeniu go na ten czas w pomieszczeniu

Postępow anie dyscyplinarne.

przeznaczonym do odbywania tej kary. Żołnie­

rzom należy dać do wykonania w czasie trwa­

R o z d z i a ł I.

nia kary zadanie pisemne z zakresu ich służby,

Dochodzenie dyscyplinarne.

dostarczając im również potrzebnych p od ręcz­

ników. W czasie trwania kary nie w olno uka­

Art. 29. W razie otrzymania w iadom ości

ranemu przyjm ow ać odwiedzin. Ukarany może

o popełnieniu przez osobę podlegającą przepi­

korzystać codziennie z jednogodzinnej p rze­

som niniejszym czynu karalnego w drodze dy­

chadzki.

scyplinarnej przełożeni nie posiadający w ładzy

2.

Karę aresztu garnizonowego stosuje się

dyscyplinarnej w ob ec sprawcy, oraz starsi

na czas od 1 do 28 dni do oficerów do stopnia

mafją obow iązek donieść o tym bezpośredniemu

porucznika włącznie (równorzędnych) oraz do

przełożonem u dyscyplinarnemu sprawcy luib

innych osób podlegających przepisom niniej­

też najbliższej w ładzy garnizonowej, jeżeli bez

szym i posiadających wymienione stopnfe w oj­

takiego doniesienia nie byłoby zapewnione p o ­

skowe.

ciągnięcie spraw cy do odpow iedzialności d y ­

D. Kary na czci.

scyplinarnej.

Art. 27. 1. Kara obniżenia stopnia w ojsk o­

wego polega na pozbawieniu ukaranego posia­

danego stopnia w ojskow ego, pow odując pow rót

do stopnia bezpośrednio niższego.

2. Karę tę stosuje się do starszych szere­

gow ców i p odoficerów (równorzędnych), p eł­

niących czynną służbę w ojskow ą karanych już

sądownie lub dyscyplinarnie karą pozbawienia

wolności.

3. Kara obniżenia stopnia w ojskow ego

p oza obniżeniem żołdu lub uposażenia przyw ią­

zanego do danego stopnia w ojskow ego, p ocią ­

ga za sobą w stosunku do starszych szeregow ­

có w i p od oficerów (równorzędnych) pełniących

służbę z m ocy pow szechnego obow iązku w oj­

skow ego niem ożność mianowania na wyższy

stopień praez czas 6 miesięcy, a w stosunku do

starszych szeregow ców i p od oficerów (równorzędinych) zaw odow ych oraz nadterminowych—

przez czas 2 lat.

Art. 30* 1. W przypadku popełnienia cz y ­

nu karalnego w drodze dyscyplinarnej, należy

ustalić sumiennie i bezstronnie stan faktyczny

czynu oraz okoliczności, w jakich został p o ­

pełniony, dając obwinionemu m ożność obrony.

■ 2. W przypadkach poważniejszych, w

szczególności gidy zachodzą w ątpliw ości co do

osoby spraw cy lub stopnia jego winy, oraz w

przypadkach gdy spraw cy grozi dyscyplinarna

kara na czci dochodzenie należy przeprow adzić

pisemnie.

3.

Ustalenia faktyczne lub dochodzenie

pisemne przeprow adza przełożon y dyscypli­

narny, a lb o z jego upoważnienia inny oficer,

a jeżeli spraw ca popełnił czyn poza obrębem

sw ego oddziału — komendant garnizonu (mia­

sta), komendant (oficer) placu albo żandarme­

ria. Jeżeli podw ładni różnych przełożonych p o ­

pełnili wspólnie czyn karalny — dochodzenie

przeprow adza najbliższy przełożon y k tórego­

kolw iek ze spraw ców kib komendant garnizo­

nu (miasta), komendant (oficer) plaou albo żan­

darmeria.

—

Dziennik Ustaw Nr 75

nastego dńia, licząc od dnia jego zarządzenia.

Jeżeli (jednak przełożon y dyscyplinarny przed

upływem tego terminu ukarał winnego dyscy­

plinarną karą pozbaw ienia wolności, wów czas

zawieszenie w czynnościach służbow ych może

trwać aż do odbycia kary.

Art. 31. 1. Jeżeli szczególne w zględy dy­

scypliny w ojskow ej tego wym acają można przed

nałożeniem kary dyscyplinarnej zarządzić za­

3. Zaw ieszenie w czynnościach służbo­

trzymanie winnego, osadzając go na czas za­

trzymania w pom ieszczeniu zamkniętym. Pra­ w ych należy natychmiast uchylić, gdy p rzeło­

żony dyscyplinarny ze względu na wynik d o ­

w o zatrzymania służy temu przełożonem u dy­

chodzenia

nie znajidzie podstaw do dyscypli­

scyplinarnemu, który według przepisów niniej­

narnego ukarania, albo też ukarał winnego tyl­

szych może stosow ać do winnego dyscyplinarne

ko dyscyplinarną karą porządkową.

kary pozbawienia wolności.

4. Przełożony dyscyplinarny m oże uchy­

2.

Czas trwania zatrzymania nie może

lić zawieszenie w czynnościach służbowych

przekraczać 48 godzin. Jeżeli w tym czasie

przed ukończeniem dochodzenia albo przed

ustalenia faktyczne lub dochodzenie pisemne

nie mogą być ukończone i kara nałożona, na­ odbyciem kary dyscyplinarnej, jeżeli uzna, że

nie zachodzą już przyczyny uzasadnBające za­

leży niezw łocznie

wieszenie w czynnościach służbowych.

1) w sprawie o przewinienie dyscyplinar­

ne — w ypuścić sprawcę na w olność;

5. W przypadku skierowania sprawy

2) w sprawie o przestępstwo dyscyplinar­

o przestępstw o dyscyplinarne na drogę p ostę­

ne — sprawę ukarania za to przestęp­ powania sądowego, o uchyleniu lub utrzyma­

stw o skierow ać na drogę postępowania

niu w dalszym ciągu zarządzonego w d och o­

sądow ego, oddając spraw cę do rozp o­ dzeniu dyscyplinarnym zawieszenia w czynno­

rządzenia

w ojskow ego

prokuratora

ściach służbow ych decyduje zwierzchnik sądook ręgow ego lub oficera sądowego.

w o-k am y.

6. Zawieszenia w ćzynnfościach służbo­

Art. 32. 1. W toku dochodzenia można

w ych nie stosuje się w czasie wojny, m obiliza­

sprawcę, będącego w czynnej służbie w ojsko­

wej lub pełniącego służbę w administracji w oj­ cji oraz w przypadkach zwiększenia, stanu li­

czebnego Sił Zbrojnych gdy tego wymaga inte­

skowej, zaw iesić w czynnościach służbowych,

res ob ron y Państwa, stwierdzony uchwałą R a­

gdy dalsze pełnienie przez niego czynności b y­

dy Ministrów.

ło b y przeciwne interesom służby. Praw o za­

wieszenia w czynnościach służbow ych służy

przełożonem u dyscyplinarnemu o uprawnie­

R o z d z i a ł II.

niach co najmniej d ow ód cy pułku, a c o do ofi­

cerów zajmujących stanowiska służbowe d o ­ Zakres prawa karania przełożonych dyscypli­

w ódcy pułku lub okrętu (równorzędne) albo

narnych.

wyższe, przełożonem u dyscyplinarnemu o upra­

wnieniach c o najmniej d ow ódcy okręgu korpu­

Art. 33. 1. Przełożeni dyscyplinam i w y ­

su (równorzędnemu).

mienieni w art. 2 ust. 1 pkt 1) — 4) mogą w y­

2.

Zawieszenie w czynnościach służbo­

mierzać następujące kary porządkow e i p o ­

w ych należy uchylić najdalej z upływem czter­ zbawienia w olności

d-ca kompanii (szwa­

dronu. baterii i eska­

dry lotniczej)

d-ca batalionu (dyw i­

zjonu kawalerii i arty­

lerii)

zastępca dow ódcy

pułku

dow ódca pułku

szeregowców, st. sze­

regow ców (równorzę­

dnych)

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

9 dni; areszt średni

do 7 dni; areszt cięż­

ki do 5 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki rlo

18 dni; areszt średni

do 14 dni; areszt

ciężki do 7 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

21 dni; areszt średni

do 21 dni; areszt

ciężki do 10 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

28 dni; areszt średni

do 28 dni; areszt

ciężki do 14 dni;

kaprali i plutonowych

(równorzędnych)

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

9 dni; areszt średni

do 7 dni.

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

18 dni; areszt średni

do 14 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

21 dni; areszt średni

do 21 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt lekki do

28 dni; areszt średni

do 28 dni;

sierżantów, st. sier­

żantów (rów norzęd­

nych)

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt dom owy

(kabinowy) do 7 dni;

areszt lekki do 7 dni;

areszt średni do 7 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt dom owy

(kabinowy) do 1A dni;

areszt lekki do 14 dni;

areszt średni do 14 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt dom ow y

(kabinowy) do 21 dni;

areszt lekki do 21 dni;

areszt średni do 21 dni;

kary porządkowe do

najwyższego wymia­

ru; areszt dom owy

(kabinowy) do 28 dni;

areszt lekki do 28 dni;

areszt średni do 28 dni;

w stosunku do pod­

władnych

—

—

d-ca kompanii (szwa­

dronu, baterii i eska­

dry lotniczej)

d-ca batal onu (dyw i­

zjonu kawalerii i arty­

lerii)

zastępca dow ódcy

pułku

dow ódca pułku

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

r . j do 7 dni; areszt lekki

do 5 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom ow y (kabinowy)

do 14 dni; areszt lekki

do 9 dni; areszt średni

do 7 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 21 dni; areszt lekki

do 18 dni; areszt średni

do 14 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 28 dni; areszt lekki

do 28 dni; areszt średni

do 28 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 9 dni; areszt gar­

nizonowy do 7 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 14 dni; areszt gar­

nizonowy do 14 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 21 dni; areszt gar­

nizonowy do 21 dni;

—

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 7 dni;'

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 14 dni;

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 21 dni;

—

—

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 5 dni.

nagana ustna i naga­

na pisemna; areszt

dom owy (kabinowy)

do 9 dni.

w stosunku do pod­

władnych

chorążych

(równo­

rzędnych)

oficerów

1147

nagana ustna

młodszych

oficerów starszych

oficerów sztabowych

l.

rrzełoizeni dyscyplinarni wymieniem

szeregow ców i p od oficerów d o najwyższego

w art. 2 ust. 1 pkt 5) — 7) mają praw o nakła­

wymiaru, a ponadto w stosunku do oficerów

młodszych, starszych, sztabowych, generałów

dania wszystkich dyscyplinarnych kar porząd­

i adm irałów w wym iarze następującym

kow ych i pozbaw ienia w oln ości w stosunku do

w stosunku do

podwładnych

d-ca piechoty dywizyjnej

(artylerii dywizyjnej)

oficerów młodszych

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 24 dni;

areszt garnizonowy do

21 dni;

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 28 dni;

areszt garnizonowy do

28 dni;

nagana ustna i nagana pisemna;

areszt dom owy (kabinowy) do 28 dni;

areszt garnizonowy do 28 dni;

oficerów starszych

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 24 dni;

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 28 dni;

nagana ustna i nagana pisemna;

areszt dom owy (kabinowy) do 28 dni;

oficerów sztabowych

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 14 dni;

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 21 dni;

nagana ustna i nagana pisemna;

areszt dom owy (kabinowy) do 28 dni;

oficerów sztabowych na

stanowisku d ow ód ców

pułku i rów norzędnych

nagana ustna

nagana ustna i nagana

pisemna; areszt dom owy

(kabinowy) do 14 dni;

nigana ustna i nagana pisemna;

areszt dom owy (kabinowy) do 21 dni;

nagana ustna;

nagana ustna i nagana pisemna;

nagana ustna;

nagana ustna;

—

nagana ustna.

oficerów sztabowych na

stanowiskach dow ódcy

piechoty dywizyjnej, ar­

tylerii dywizyjnej i rów ­

norzędnych

dow ód ców brygady

dowódców- dywizji

równorzędnych

dywizji

d-ca okręgu korpusu

i d-ca floty

—

.V

i

d-ca

—

.1 "

-

—

3, Zakres prawa karania zastępcy d o­

w ódcy pułku oraz dow ódcy piechoty dyw izyj­

nej (artylerii dywizyjnej) rozciąga się na osoby

służbowo im podległe tudzież inne osoby, któ­

re w związku z wyszkoleniem popełniły czyn

karalny.

Art. 34. 1. Inspektorowie armii (dow ód­

cy armii), wicem inistrowie spraw w ojskow ych,

szef siztabu głównego, generałow ie do prac

przy Generalnym Inspektorze Sił Zbrojnych,

inspektor obrony powietrznej państwa oraz

szef kierownictwa marynarki wojennej, posia­

dają taki zakres prawa karania dyscyplinarne­

go jak d ow ód cy okręgu korpusu z tym, że w

stosunku do oficerów na stanowisku dow ódcy

brygady lub dywizji (równorzędnym) mogą na­

kładać również karę nagany pisemnej.

2. Inspektorowie armii, oraz generałowie

do prac przy Generalnym Inspektorze Sił

Zbrojnych posiadają określony w ust. 1 zakres

prawa karania w stosunku do osób służbow o im

podległych oraz podczas inspekcji w stosunku

do wszystkich osób należących do inspekcjonowaneij jednostki, w której w związku z przed­

miotem odbyw ającej się inspekcji popełniono

czyn karalny.

3. Szef kierow nictw a marynarki w ojen­

nej posiada określony w ust. 1 zakres władzy

dyscyplinarnej rów nież w stosunku do dow ódcy

floty.

Art. 35. Generalny Inspektor Sił Z broj­

nych, N aczelny W ódz oraz Minister Spraw

W ojskow ych mogą nakładać na wszystkie o s o ­

by służbowo im podległe kary porządkow e

i pozbaw ienia w olności do najwyższego w y ­

miaru.

—

Dziennik Ustaw Nr 75

nia meldunku swemu przełożonem u

ustnie, sygnałem lub na piśmie.

3) Kom endanci garnizonów. Komendanci

garnizonów posiadają

zakres władzy

dyscyplinarnej o jeden stopień wyższy

niż im przysługuje z tytułu zajm ow ane­

go stanowiska służbow ego; tego prze­

pisu nie stosuje się jednak jeżeli k o ­

mendant garnizonu zajmuje stanowisko

służbowe, do którego przywiązana jest

władza dyscyplinarna d o w ó d cy d y w i­

zji lub wyższa.

4) Kom endanci transportów (konwojów).

Komendanci transportów (konwojów)

posiadają zakres w ładzy dyscyplinarnej

o jeden stopień wyższy, niż im przy­

sługuje z tytułu zajm owanego stanowi­

ska służbow ego. Jeżeli władza dyscy­

plinarna w ogóle im nie przysługuje, to

oficerow ie młodsi posiadają zakres w ła ­

dzy dyscyplinarnej d ow ód cy kompanii,

a oficerow ie starsi i sztabow i — zakres

w ładzy dyscyplinarnej d ow ódcy bata­

lionu.

2.

W czasie wojny i m obilizacji przełoże­

ni od dow ódcy armii (dow ódcy floty) w zw yż

mogą przyznać podległym sobie dow ódcom ,

władzę dyscyplinarną przywiązaną do stano­

wisk w yższych o jeden stopień.

Art. 37. 1. W ładza karania przewinień

dyscyplinarnych służy również podoficerom

zajmującym stanowiska służbow e d ow ódców

jednostek w ydzielonych (samodzielnych) lub

też kom endantów transportów (konwojów) w

stosunku do podporządkowanych im służbow o

żołnierzy w stopniu niższym lub równym.

2.

W warunkach przewidzianych w ust.

1 p odoficerow ie mogą nakładać następujące

k ary dyscyplinarne

1) m eldowanie się w ubiorze polow ym ,

a w marynarce wojennej w ubiorze d e­

santowym do 3 dni;

2) zakazu opuszczania koszar (okrętu) do

3 dni;

3) aresztu lekkiego do 2 dni,

Art. 36. 1. W skazany w art. 33 uist. 1

i 2 zakres prawa karania zwiększa się dla ni­

żej wymienionych przełożonych według zasad

następujących

1) D ow ód cy jednostek w ydzielonych (sa­

modzielnych). Jeżeli wydzielona jedno­

stka jest równa lub w iększa od kom pa­

nii (jednostki równorzędnej) d ow ódca

Art. 38. Jeżeli na obszarze operacyjnym

jej posiada zakres w ładzy dyscyplinar­ p od oficer wojska lub marynarki wojennej zaj­

nej o jeden stopień wyższy, niż mu to muje czasow o stanowisko d ow ódcy kompanii

przysługuje z tytułu zajmowanego sta­ (szwadronu, baterii lub eskadry lotniczej), p rzy­

nowiska służbow ego; jeżeli jednostka

sługuje mu w czasie sprawowania dow ództw a

wydzielona jest mniejszą od kompanii władza dyscyplinarna d ow ódcy kompanii (szwa­

(jednostki równorzędnej) dow ódca ta­ dronu, baterii lub eskadry lotniczej) w stosun­

kiej jednostki posiada zakres władzy ku do podporządkow anych mu żołnierzy w

dyscyplinarnej dow ódcy kompanii.

stopniu niższym lub równym.

2) D ow ód cy morskich okrętów i statków.

Art. 39. 1. W czasie pokoju ora w o na­

D ow ód cy ci w czasie znajdowania się

m orskich okrętów i statków poza stre­ kładania dyscyplinarnej kary na cz c i obniżenia

fą polskich w ód terytorialnych p osia ­ stopnia w ojskow ego służy

1) w stosunku d o starszych szeregow ców ,

dają zakres prawa karania o jeden sto­

kaprali i plutonow ych (równorzędnych)

pień wyższy, niż im przysługuje z tytu­

— dow ódcy puiłku oraz d ow ódcom rów ­

łu zajmowanego stanowiska służbow e­

norzędnym i wyższym ;

go. Ten zakres praw a karania służy

wymienionym dow ódcom pod warun­

2) w stosunku do sierżantów i starszych

kiem, że nie mają oni m ożności złoże- i

x sierżantów (równorzędnych) — dowód­

—

cy dywizji oraz dow ódcom rów norzęd­

nym i wyższym ;

3) w stosunku d o chorążych — M inistro­

w i Spraw W ojskow ych.

2. O ile chodzi o podcfoorążych-uczniów

szkół kształcących na oficerów służby stałej

w ojska lub marynarki wojennej, to kara obni­

żenia stopnia w ojskow ego może być nałożoną

przecz komendanta szkoły i jego przełożonych,

a o ile chodzi o p od oficerów luib starszych .sze­

regow ców (równorzędnych) uczniów kursów

kształcących na oficerów rezerwy, przez prze­

łożon ego o uprawnieniach d ow ód cy dywizji

i jego przełożonych.

3. W czasie wojny i m obilizacji praw o na­

kładania dyscyplinarnej kary na czci obniżenia

stopnia w ojskow ego służy w stosunku do w szy­

stkich p od oficerów d ow ódcy pułku oraz d o­

w ódcom równorzędnym i wyższym.

Art. 40. 1. Praw o naukładania dyscypli­

narnej kary na czci zwolnienia ze /służby służy

1) w stosunku do starszych szeregow ców ,

kaprali i plutonowych (równorzędnych)

— dow ódcy

pułku oraz

dow ódcom

rów norzędnym i wyższym;

2) w stosunku do sierżantów i stt. sierżan­

tów (równorzędnych) — dow ódcy dy­

wizji oraz dow ódcom równorzędnym

i wyższym ;

3) w stosunku do chorążych — M inistro­

wi Spraw W ojskow ych.

2. O ile chodzi o podohorążych-uczniów

szkół kształcących na oficerów służby stałej

wojska lub marynarki wojennej, to kara zw ol­

nienia ze służby może być nałożoną przez k o ­

mendanta szkoły i jego przełożonych.

Rozdział

ILI.

Nakładanie kar dyscyplinarnych.

Art. 41. 1. W innego popełnienia czynu

karalnego w drodze dyscyplinarnej należy w e­

zw ać (przedstawić) do raportu karnego; raport

k a m y odbyw a się przed przełożonym w łaści­

wym d o nałożenia kary dyscyplinarnej.

2. Przy raporcie karnym nie wymierza się

zasadniczo kary, a tylko jeżeli ma nastąpić

ukaranie dyscyplinarne, oznajmia się w ezw a­

nemu (przedstawionemu) d o raportu, że zosta ­

nie ukarany.

3. Karę nagany ustnej wym ierza się z a ­

w sze bezpośrednio przy raporcie karnym.

Art. 42. 1. Bez przedstawienia winnego

do raportu kannego możńa n ałożyć karę dyscy­

plinarną;

1) gdy wyższy p rzełożon y dyscyplinarny

nakładia karę dyscyplinarną stosownie

d o art. 7, a winny był na okoliczności

sprawy przesłuchany;

2) gdy Mińister Spraw W ojskow ych lub

d ow ód ca dywizji (równorzędny) alho

—

Poz. 504

w yższy nakłada dyscyplinarną karę na

czci, a winny był przesłuchany sądównie lub przez prokuratora w ojskow ego

(oficera sądowego), albo też w toku do­

chodzenia administracyjnego lub dyscy­

plinarnego;

3) gdy zwierzchnik sądow o-karny nakła­

da karę dyscyplinarną, a winny był

przesłuchany sądownie kib przez pro­

kuratora w ojskow ego (oficera sądow e­

go), albo też w toku dochodzenia ad­

ministracyjnego lub dyscyplinarnego;

4) w stosunku do osób nie pełniących

czynnej służby w ojskow ej po uprzedlnim

protokolarnym przesłuchaniu winnego

lub złożeniu przez niego pisemnego w y­

jaśnienia (raportu).

2. O ukaraniu dyscyplinarnym bez przed­

stawienia do raportu karnego zawiadamia uka­

ranego, pełniącego czynną służbę w ojskową,

'bezpośredni przełożony dyscyplinarny przy ra­

porcie karnym. Ukaranych nie będących w

czynnej służbie w ojskow ej zawiadamia się o na­

łożeniu kary dyscyplinarnej pisemnie, z pom i­

nięciem raportu karnego.

Art. 43. 1. Przy wymierzaniu kar dyscypli­

narnych należy dbać o to, aby kary były sto­

sowane sprawiedliwie, celow o, z uwzględnie­

niem stopniowania kar i po uprzednim w yczer­

paniu wszelkich innych środków w ych ow aw ­

czych będących w dyspozycji przełożon ego ja­

ko to: pouczenie, upomnienie, ostrzeżenie itp.

2. Za jeden czyn można nałożyć tylko

jedną karę dyscyplinarną, którą należy wym ie­

rzyć w granicach prawa karania służącego

przełożonem u dyscyplinarnemu. Przy wymiarze

kary należy przede wszystkim uwzględnić na­

stępstwa popełnionego czynu ujemne dla służ­

by, a poza tym rodzaj i stopień winy, właści­

w ości charakteru, poczucie honoru, ambicję,

dotychczasow e zachowanie się winnego i jego

stanowis/ko służbowe.

3. Jeżeli sprawca dopuścił się przed na­

łożeniem kary kilku czynów, podlegających

“ukaraniu dyscyplinarnemu, wym ierza się za

wszystkie czyny jedną karę dyscyplinarną o d ­

powiednio surowszą ze względu na zbieg czy­

nów. Surowszą karę należy również wym ie­

rzyć, jeżeli sprawca dopuścił się ponow nie ta­

kiego samego lub podobnego czynu, za jaki był

już dyscyplinarnie lub sądownie karany.

Art. 44. 1. Przełożony dyscyplinarny m o­

że według własnego uznania zaliczyć na poczet

dyscyplinarnej kary w olnościow ej czas zatrzy­

mania (art. 31) w całości luib w części.

2.

Czasu zatrzymania trwającego poniżej

24 godzin nie zalicza się na p oczet kary dyscy­

plinarnej.

Art. 45. P rzełożony dyscyplinarny, który

nałożył karę dyscyplinarną nie m oże jej zmie­

nić.

—

.

1150

—

Dziennik Ustaw Nr 75

A rt. 46. 1 N ałożoną karę dyscyplinarną | i wskazane przeniesienie ostrzeżonego do innej

go pododdziału.

należy uchylić, jeżeli

1) przedl ukończeniem wykonania kary

2. Początek okresu popraw y liczy się od

dnia przeniesienia ostrzeżonego, jeżeli zaś prze­

dyscyplinarnej wyjdą w danej sprawie

na jaw now e okoliczności nieznane przy niesienie nie nastąpiło — od dnia udzielenia

nakładaniu kary, które wskazują na to,

ostrzeżenia.

że karę nałożono niesłusznie;

3. Ostrzeżenie ogłasza się w rozkazie

2) w yjdą na jaw okoliczności, które w ska­

dziennym, podając je do w iadom ości żołnierzy

zują, że sprawa nie nadaje się do uka­ w stopniu równym i wyższym pododdziału, w

rania

dyscyplinarnego, lecz powinna którym ostrzeżony pełnił służbę.

być skierowaną na drogę postępow a­

nia sądow ego;

Art. 50. Jeżeli w okresie popraw y starszy

3) ukaranie

dyscyplinarnie

nastąpiło

szeregow iec lub p odoficer (równorzędny), k tó ­

w brew przepisom niniejszym.

remu udzielono ostrzeżenia, dopuści się n ow e­

2.

Uchylenie nałożonej kary dyscyplinar­

go czynu karanego sądownie lub dyscyplinar­

nej należy do w łaściw ości w yższego p rzełożo­ nie, przełożon y w łaściw y do nałożenia kary

nego dyscyplinarnego.

zwolnienia ze służby może taką karę nałożyć,

A rt. 47. W czasie wojny i m obilizacji 'jeżeli zachodzą warunki określone w art. 28.

p rzełożon y dyscyplinarny, który karę nałożył Przełożon y może jednak nałożyć inną karę d y ­

m oże ją darow ać, gdy natychm iastowe w y k o ­ scyplinarną, jeżeli w danym przypadku uważa

nanie kary było niemożliwe, a zachowanie się ją za wystarczającą.

ukaranego po nałożeniu kary uzasadnia jej da­

rowanie.

D ZIA Ł HI.

A rt. 48. 1. Przed nałożeniem dyscypli­

Postępowanie wykonawcze.

narnej kary na czci zwolnienia ze służby prze­

prow adza się postępow anie ostrzegawcze.

R o z d z i a ł I.

2, Z wnioskiem o w szczęcie postęp ow a ­

nia ostrzegaw czego występuje bezpośredni

W ykonanie kar dyscyplinarnych,

p rzełożon y dyscyplinarny do p rzełożonego dy­

scyplinarnego mającego praw o nakładania dy­

Art. 51. 1, W yższy p rzełożon y d y scy ­

scyplinarnej kary na czci zwolnienia ze służby. plinarny (art, 7) lub w ładza w ojskow a, w ym ie­

T e n p rzełożon y — jeżeli przychyli się do w nio­ niona w art, 8 zawiadamia o nałożeniu kary

sku, przeprow adza postępowanie ostrzegaw cze

dyscyplinarnej bezpośredniego przełożonego

sam, albo jeśli jest na stanowisku wyższym od

dyscyplinarnego ukaranego, wym ieniając czyn,

d ow ód cy pułku, zleca jego przeprow adzenie

za który nastąpiło ukaranie oraz rodzaj i w y ­

przewożonemu 'O uprawnieniach co najmniej d o­ sok o ść nałożonej kary; w przypadku zarządze­

w ó d cy pułku.

nia wykonania kary zawiadam ia się także o jej

3. Postępowanie ostrzegaw cze p rzep ro­ wykonaniu.

wadza się w sposób następujący

2. O ukaraniu dyscyplinarnym za p rze ­

1) przełożon y przeprow adzający p ostęp o­ stępstw o ścigane na w niosek pokrzyw dzonego,

wanie ostrzegaw cze iwzywa przy rapor­

jego w ładzy przełożonej lub z oskarżenia pry­

cie karnym winnego do popraw y i w y ­ w atnego (art. 12 ust. 3) p rzełożon y dyscypli­

znaczając mu odpowiedni okres popra­ narny zawiadamia staw iającego w niosek lub

wy, nie krótszy niż 3 miesiące i nie 'oskarżyciela prywatnego.

dłuższy niż 6 miesięcy, udziela mu

3. O nałożeniu kary dyscyplinarnej w

ostrzeżenia, że w razie popełnienia w przypadku przewidzianym w art. 42 ust. 1

okresie popraw y now ego czynu kara­ pkt 3) zwierzchnik sądowo-ikarny zawiadamia

nego sądownie lub dyscyplinarnie m o­ w ojsk ow ego prokuratora ok ręgow ego (oficera

sądowego).

że zostać ukarany dyscyplinarnie karą

na czci zwolnienia ze służby;

2) ostrzeżenia udziela się w obecn ości

Art. 52. 1. Dyscyplinarne kary porząd k o­

bezpośredniego przełożon ego dyscypli­ w e oraz kary pozbaw ienia w olności, nałożone

narnego, 2 podoficerów rów nych lub na żołnierza w czynnej służbie w ojskow ej, ogła ­

w yższych stopniem od winnego, a w for­ sza się w najbliższym rozkazie p o odbyciu ra­

macjach broni ponadto w obecn ości sze­ portu karnego, a jeżeli nałożenie kary nastąpiło

fa pododdziału;

z pom inięciem raportu karnego — niezw łocznie

3) o udzieleniu ostrzeżenia spisuje się p ro­ p o jej nałożeniu. Dyscyplinarne kary na czci

tokół, który podpisuje winny oraz w je­ ogłasza się po upływ ie terminu d o wniesienia

go obecn ości przełożon y udzielający

zażalenia z pow odu nałożenia kary, a w razie

ostrzeżenia i świadkowie obecni przy Wniesienia takiego zażalenia, dopiero po jego

ostatecznym odm ownym załatwieniu.

udzieleniu ostrzeżenia.

2.

Kary nałożone na szeregow ców i star­

A rt. 49. 1 Po udzieleniu ostrzeżenia szych szeregow ców (równorzędnych) ogłasza

(przełożony zarządza, jieżeli uzna to za możliwe się w rozkazie dziennym, odczytyw anym na

.

—

—

Poz. 504

'zbiórce, — nałożone na p odoficerów (rów no­

2, Jeżeli w czasie w ykonyw ania kary p o ­

rzędnych) w dodatku do rozkazu dzienmego,

rządkowej nastąpiło ukaranie winnego karą

podawanym d o wiadom ości p od oficerów w

pozbaw ienia w olności, należy przerw ać w y k o ­

-stopniu równym i wyższym, — nałożone na ofi­ nanie kary porządkow ej do czasu odbycia przez

ce ró w — w rozkazie oficerskim podawanym

ukaranego kary pozbaw ienia w olności,

d o w iadom ości oficerów w stopniu równym

i wyższym.

A rt. 56. 1. Dyscyplinarne kary pozbaw ie­

nia wolności, z wyjątkiem aresztu dom owego,

3.

Kary ogłasza się zasadniczo w obrębie

pododdziału (oddziału), do którego należy uka­ w ykonyw a się w aresztach garnizonowych i o d ­

rany. W yższy przełożony dyscyplinarny, który działowych. W stosunku do załóg okrętów w o ­

nałożył karę dyscyplinarną, może również za­ jennych kary te w ykonyw a się na okrętach, je­

żeli warunki na to pozwalają; w przeciwnym

rządzić ogłoszenie jej w szerszym zakresie.

razie kary te w ykonyw a się na lądzie- Osoby

Art. 53. 1. Przełożony zarządza w y k o­ nie będące w czynnej służbie wojskowej, uka­

nanie dyscyplinarnej kary porządkow ej lub p o ­ rane dyscyplinarną karą pozbawienia wolności,

zbawienia w olności zasadniczo niezw łocznie z wyjątkiem kary aresztu dom owego, odbywają

p o ogłoszeniu kary w rozkazie, jeżeli względy karę w areszcie garnizonowym, najbliższym

miejsca ich pobytu,

służbow e na to pozw alają.

2. Przepisy wydane przez Ministra Spraw

2. Jeżeli jednak nałożono karę aresztu

średniego, ciężkiego lub garnizonow ego na jed­ W ojskow ych określają urządzenie aresztów

ną z osób wskaząnye!h w art. 10 pkt 1) w cza­ garnizonowych i oddziałowych, sposób przyj­

sie odbyw ania przez nią ćwitczeń w ojskow ych, mowania ukaranych do aresztu oraz sposób

\katę taką należy w zasadlz'ie w ykon ać dopiero prowadzenia kontroli nad wykonaniem kary,

p o odbyciu przez ukaranego ćwiczeń, chyba,

Art. 57. 1, W razie ukarania aresztem

że wzgjlędy karności w ojskow ej wymagają nie­

zw łoczn ego wykonania kary, W tym przypad­ garnizonowym oficera pełniącego czynną służ­

ku karę w ykon yw a się niezw łocznie, a czas bę w ojskow ą przełożony dyscyplinarny, który

służby zaniedbany przez jej odbyw anie ma być karę nałożył, postanawia, czy ukarany ma udać

się sam do miejsca zamknięcia, czy też ma być

odsłużony przez ukaranego bezpośrednio po

tam odstawiony. D ecyzję należy ogłosić w roz­

odbyciu kary,

kazie oficerskim rów nocześnie z ogłoszeniem

3. W ykonanie kary aresztu kabinow ego

kary,

lub garnizonow ego przez d ow ódców okrętów

2, Osoba nie będąca w czynnej służbie w o j­

i zesp ołów m oże nastąpić d opiero p o w yra że­

niu zgody przez d ow ód cę floty na termin roz ­ skowej, ukarana dyscyplinarną karą pozbaw ie­

p o cz ę cia wykonania kary, a o ile chodzi o do- nia wolności, ma stosownie do rozkazu w łaści­

Iwódców okrętów , statków i zespołów flotylli wego przełożonego (art. 54) udać się sama do

miejsca zamknięcia. W razie niestawienia się

rzecznej — przez d ow ódcę flotylli rzecznej.

4. Dyscyplinarne kary na czci w ykonyw a w wyznaczonym terminie bez usprawiedliwio­

bi'ę dopiero p o upływie terminu do wniesienia nych p ow odów do odbycia kary, przełożony p o ­

zażalenia z p ow odu nałożenia kary, a w razie w yższy zarządza doprowadzenie do miejsca

•wniesienia takiego zażalenia dopiero po jego zamknięcia

1) żołnierzy w stanie spoczynku lub p ozo­

ostatecznym odm ownym załatwieniu.

stających w stanie nieczynnym — przez

organa w ojskow e;

Art. 54. 1, W ykonanie kary zarządza

2) innych osób — przez pow iatow ą władzę

(bezpośredni p rzełożon y dyscyplinarny ukara­

administracji ogólnej właściwą ze w zglę­

nego, bez względu na to, czy on sam karę na­

du na miejsce pobytu tych osób.

łoży ł, czy też inny p rzełożon y dyscyplinarny.

N ie d oty czy to kary nagany ustnej, k tórą w y ­

Art. 58. 1. Odbywanie aresztu ciężkiego

konyw a p rzełożon y, który ją nałożył,

2, Kom endanci garnizonów (miast), k o ­ poprzedzają oględziny lekarskie celem stwier­

mendanci i oficerow ie placu oraz d ow ódcy dzenia zdolności fizycznej ukaranego do odby­

okrętów lub zespołu mogą zarządzić w ykon a­ cia tej kary.

2. Jeżeli według orzeczenia lekarza ukara­

nie kary nałożonej przez nich w warunkach

ny nie m oże kary tej odbyw ać z pow odu złego

art. 8,

3. Jeżeli p o nałożeniu kary, a przed za ­ stanu zdrowia, należy wykonanie kary od roczy ć

s ą d z e n ie m jej wykonania nastąpiło przeniesie­ lub wykonywaną karę przerw ać do czasu p o ­

wrotu ukaranego do zdrowia.

nie lub przydział (przydzielenie) ukaranego do

innej jednostki — wykonanie kary zarządza

3. Jeżeli ze względu na rozm ieszczenie od ­

n o w y przełożony.

działów w ojskow ych lub też inne szczególne

warunki, nie m oże nastąpić niezw łoczne stwier­

Art. 55. 1. Przełożony, zarządzając w y ­ dzenie przez lekarza zdolności fizycznej ukara­

konanie dyscyplinarnych kar porządkow ych, nego do odbywania kary aresztu ciężkiego

p ow inien dflbać o to, aby przez wykonanie tych i wskutek tego wykonanie tej kary musiałoby

ulec odroczeniu na czas pow yżej 24 godzin ze

kar służba nie doznaw ała uszczerbku.

—

szkodą dla utrzymania karności, właściwy prze­

łożony (art. 54) zarządza niezwłoczne jej w y­

konanie bez poprzednich oględzin lekarskich

ukaranego. Ukarany ma być jednak poddany

niezwłocznie oględzinom lekarskim w czasie

odbywania kary, jeżeli powstanie tylko m oż­

ność takiego zbadania.

Art. 59. 1. W czasie wojny, mobilizacji,

podczas manewrów, ćwiczeń lub koncentracyj

połączonych z czasow ą zmianą miejsca postoju

oraz w braku odpowiednich pom ieszczeń przy­

stosowanych do wykonywania dyscyplinarnych

kar pozbawienia wolności, można zamienić ka­

rę aresztu lekkiego, średniego lub ciężkiego na­

łożoną na szeregow ców i starszych szeregow ­

ców (równorzędnych) pełniących czynną służbę

wojskową, na karę stójki pod karabinem (sza­

blą).

2. Karę aresztu lekkiego zamienia się w

stosunku: jeden dzień aresztu lekkiego na jedną

godzinę stójki pod karabinem (szablą) na b acz­

ność. Karę aresztu średniego zamienia się w

stosunku: jeden dzień aresztu średniego na

dwie godziny stójki pod karabinem (szablą) na

baczność z przerwą co najmniej godzinną po od ­

byciu pierwszej godziny kary. Karę aresztu

ciężkiego zamienia się w stosunku: jeden dzień

aresztu ciężkiego na dwie godziny stójki w p eł­

nym rynsztunku polowym pod karabinem (sza­

blą) na baczność, z przerwą co najmniej go­

dzinną po odbyciu pierwszej godziny kary.

3. W jednym dniu może być zastosowana

tylko 1 godzina stójki pod karabinem (szablą)

zamiast kary aresztu lekkiego, albo 2 godziny

stójki pod karabinem (szablą) zamiast kary

aresztu średniego lub ciężkiego.

4. Karę stójki należy zarządzać tylko w

miejscach nieuczęszczanych przez osoby cyw il­

ne; wykonanie kary stójki zastępującej areszt

ciężki powinny poprzedzać oględziny lekarskie,

celem stwierdzenia zdolności fizycznej ukara­

nego do odbycia tej kary.

5. Zamiany kar aresztu na stójkę pod ka­

rabinem (szablą) nie stosuje się do kobiet.

R o z d z i a ł

II.

Ewidencja kar i zażaleń.

—

Dziennik Ustaw Nr 75

1) mianowania żołnierza zaw odowym p od ­

oficerem (starszym marynarzem) lub

podoficera — oficerem ;

2) po upływie dwóch lat od wykonania ka­

ry nałożonej na szeregow ca lub p od ofi­

cera, jeżeli w tym czasie nie był on ka­

rany sądownie i dyscyplinarnie;

3) przy

mianowaniu

oficera

oficerem

sztabowym lub generałem (admirałem);

4) po upływie trzech lat od wykonania

kary nałożonej na oficera, jeżeli w tym

czasie nie był on karany sądownie, w

drodze orzeczenia oficerskiego sądu h o­

norow ego i dyscyplinarnie.

2. Ukaranie żołnierza karą nagany ustnej

w okresach wymienionych w ust. 1 pkt 2) lub 4)

nie stanowi przeszkody do wykreślenia kary

z ewidencji.

3. Kary dyscyplinarne ulegają również w y ­

kreśleniu w razie uchylenia ich, lub darowania

kary.

4. Ostrzeżenia ulegają wykreśleniu po upły­

wie okresu poprawy.

Art. 62. 1. W ykreślenie kary zarządza z

urzędu przełożony, który prowadzi ewidencję

kar.

2. W ykreślenie kary pociąga za sobą ten

skutek, iż ukaranego, którego dotyczy w ykre­

ślona kara, uważa się za niekaranego.

3. W ykreślenie ostrzeżenia pociąga za sobą

ten skutek, że ostrzeżenie uważa się za niebyłe.

DZIAŁ IV.

Przepisy przejściowe i końcowe.

Art. 63. Uprawnienia dyscyplinarne na­

dane poszczególnym przełożonym według d o ­

tychczas obowiązujących przepisów pozostają

nadal w m ocy; mogą być one zmieniane rozka­

zem Ministra Spraw W ojskow ych.

Art. 64. Kary

dyscyplinarne nałożone,

a nie odbyte przed dniem wejścia w życie de­

kretu niniejszego, wykonyw a się według prze­

pisów dotychczas obowiązujących.

Art. 65. Przepis art. 61 o wykreślaniu kar

dyscyplinarnych z ewidencji stosuje się również

do kar dyscyplinarnych i ostrzeżeń nałożonych

lub udzielonych przed dniem wejścia w życie

dekretu niniejszego.

Art. 60. 1. Dla użytku władz w ojskowych

Art. 66. Z dniem wejścia w życie dekre­

prowadzi się ewidencję kar, do której wpisuje

tu niniejszego traci m oc obowiązującą ro zp o ­

się kary dyscyplinarne (z wyjątkiem kary na­ rządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z cfaiia

gany ustnej) oraz ostrzeżenia.

22 sierpnia 1925 r. w sprawie w ojskow ych prze­

2.

Przepisy wydane przez Ministra Spraw

pisów dyscyplinarnych (Dz. U. R. P. Nr 91,

W ojskow ych określają sposób prowadzenia poz. 638).

ewidencji kar, przełożonych którzy ją prow a­

Art. 67. W ykonanie dekretu niniejszego

dzą oraz kontrolę tej ewidencji.

porucza się Ministrowi Spraw W ojskow ych.

Art. 61. 1. Kary

dyscyplinarne

oraz

Art. 68. Dekret niniejszy wchodzi w ży­

ostrzeżenia wykreśla się z ewidencji kar i in­ cie z dniem 1 października 1939 r.

nych dokumentów osobistych (okresowe uzu­

Prezydent R zeczypospolitej: I. Mościcki

pełniania do kart kwalifikacyjnych) tak, by

Minister Spraw W ojskow ych: Kasprzycki

stały się one nieczytelne w przypadkach

—

—

Poz. 503 i 504

instytucyj finansowych, którą określi Minister polow ych, biletów loteryjnych, na prowadzenie

bufetów i księgarń k olejow ych w przypadkach,

Skarbu.*';

13) po art. 14 dodaje się now e art. 14a i 14b gdy przepisy szczególne inaczej nie stanowią.

2. Zrzeszenia przem ysłowo-handlowe, z ło ­

0 brzmieniu

,,Art. 14a. 1. Sieroty i dzieci osób, wym ie­ żone z osób, określonych w art. 2 ust. 1, mają

nionych w art. 2 ust. 1, mają pTawo pierwszeń­ pierwszeństwo przy uzyskiwaniu uprawnień,

stwa przy przyjmowaniu do szkół państwowych

udzielanych zrzeszeniom tego rodzaju.“

1 sam orządowych oraz korzystania z ulg takich,

jakie są przyznawane przez Ministra W yznań