Rozporządzenie Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego z dnia 25 listopada 1938 r. wydane w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych w sprawie wykonania ustawy z dnia 31 lipca 1924 r., zawierającej niektóre postanowienia o organizacji szkolnictwa.

§ 5. Uprawnieni dJo wystę,powania z żą-

1924 r., zawieraj'ącej niektóre post'8/nowienlia dlaniem w spr,a wie języka nauczania w szkole

o organizacji szkolnictwa (Dz. U. R. P. Nr 79, powszechnej są

poz. 766), zmienionej rozporządzeniem Prezyal} ojciec dzieakal,

denta Rzeczypospolitej z , d1nia 29 list'opadia

b) matka, o ile ojciec nie żyje lub wład~y

1-930 r. (Dz. U. R P. Nr '82, po~. 644), oraz art. 3

rodizicielskiej nie sprawuje,

.

rozporządzenia: Prezydent'a Rzeczypospolitej

c) opiekun prawny '(przedlS/tawiciel us,t-az ,dlnia 21 maja 1932 r. o usbnowieniu urzędu

wowy), o ile ohoje rodzice nie żyją lub

Minis-tra Rolnictwa i Refonu Rolnych (Dz. U.

władzy rodJzicielskiej nie sprawują.

R P. Nr 51, poz. 480) zarządlzam co następuje

Uprawnienie to służy osobom .wyżej wy_

Do art. 3 i 4.

miemooym, gdy oooO\sl się dIo, dlzieci, które w

§ 1. Przez szkoły pańSItwowe pow,szech- ' dniu rozpoczęcia na:jh1iższego roku ,g,zkolnego

ne, O których mowa w art. 3 i 4, należy rozu- będą w wieku s~kolnym.

•

mieć publiczne szkoły pow~_echne, objęte przeZądanie w sprawie języka nauczama ujęte

pisami ustawy z dnia 17 lutego 1922 r. o zakła- w formie od:&ielnych deklaracyj, których wzór

daniu i utrzymywaniu publicznyoh szkół po- dołącza się d10 niniejszego roz:porządzenia

wszechnych (Dz. U. R P. Nr 18, poz. 143) wraz (wzór A) i opatrzone wła-snoręcznymi pod.pis'a z jej późniejszymi zmianami.

mi, wnoszą upra"ł.wone - w myśl poprzednie'§ 2. Procent ludln.ości ruskiej (ukraiń- go ustępu - osoby indywidualnie i bezpośre­

skiej) , biwłoruskiej lub litewskiej, uprawniający dniodo właściwego inspektora szkolne~o.

rodlziców do występowania z żądianiami zapeUrzęcllowe stwiercllzenie własnoręczności

wnienia ich dzieciom nauki w języku macierzy- pocllpisl1 na deklaracji może być dlokonane przez

stym określa się na podstawie wyników ostat- notariuszów, zarządly gminne lUJb s>tarostwa.

Inspektor szkolny bada, czy istnieją warunniego powsz,e chneg,o spisu ludności.

§ 3. O położeniu szkoły w tej czy innej ki, po,d j-akimi de,k laracja posiad:a ważność, a, w

miejscowości na terenie gminy rozstrzyga nie

szczególności

przypadkowe, czasowe ,p omieszczenie szkoły,

1) czy gmina, w której szkoła jest położo­

lecz miejscowość wymieniona w dJe.krecie orga- na, po!:iada zgodnie z wynikami ostatniego ponizacyjnym szkoły.

ws;zechnego spiS/u ludności 25,% ludlności ruskiej

§ 4. Wiek szkolny dziecka zgo.dJnie z prze- (ukraińskiej), białoruskiej, litewskiej, o ile wpły~

pisami art. 6 i 7 ustawy z dlnia 11 ma-r ca 1932 r. nęły żądania o wprowadzenie jednego z tych

o ustroju szkolnictwa (Dz. U. RP. Nr 38, języków jako języka nauczania;

2) 7.~. pośrednictwem starostwa, z.arządu

. poz. 3891 zaczyna się z początkiem roku szkoln'e go w tym roku kalendiarzowyril, w którym gminnego luh w ra.złe potrzeby osobiście, czy

dziecko k-ooczy 7 lat życia i trwa przez lat 7.

podpisany na dekla.r acji wraz z wymienionymi

.';i

Poz. 637 - - - - - - - - - - Dziennik Ustaw Nr 94

Str. 1418

w niej dziećmi mieszka w obrębie danego obwo§ 10. Zmiana języka nauczania może nadu szkolnego j

stąpić tylko z początkiem roku sZ)ko]ne~o i obej3) czy występujący w roli opiekuna dz.ieck'a . mU,je w roku szkolnym n:ajbliższym klasę pierwjesŁ do tego upraWIlliony.

.

szą, w następnych Z!a. ś latach stopniowo dalsze

§ 6. Deklaracje wyrazające żądanie w klasy. Kuratnr może zależnie od szczególnych

sprawie j~zyka nauczania w granioach, wart. 3 warunków w clJ.:mej szkole skrócić okr:es przejustawy przewicllzia<Iiych, mogą być wnos'z one w ściowy i wprowad~ić zmieniony język nauczania jednocześnie także ,;, wyższych klasach.

ciągu miesiąca listopada.

Sposóh wprowadzeni:::. zmiany języka nauczania

§ 7. O fakcie wni~.sienia przez rodziców należy uwidocznić w orzecz.e niu.

żądań wprowadzenia clio szkoły niepaństwowe­

.§ 11. W odniesieniu do szkół, w których

go jęz)'lka nauczania inspektor szkolny przed

język na~czani.a został ustalony już na zasadzie

dniem 1 stycznia zawiadamia ' lud!ność tego obwodu szkolnego celem umożliwienia pozostałej ~głoszonych deklaracyj, będą brane pod uwagę

dla. ~!any języka nauczania jedynie deklaracje,

części rod!ziców wniesienia żąd!ań nooczania w

wmeslOne

w tym roku szkolnym, w którym

języku p:tńsŁwowym w terminie do 31 stycznia,

w formie przepisowych deklaracyj, które pod- upływa 7 lat od daty llp~a'Womocnienia się ostatnie~o orzeczenia tlst:!.lającego język nauczania

legają sprAwclizeniu według przepis.ów § 5.

·

. '

Zawiadomienie to winno być dokonane w d!anej ~ole.

' przez wywieszenie stosownego ogłoszenia w 10. § 12. O ile w powyższym terminie' de·k lakoalu za'rządu gminnego, o ile zaś w danym ob- raCje w sprawie zmiany ' języka nauczania nie

wo.d)zie szkolnym nic ma zarządu gminne~o, w z.ostaną wniesione, WÓwczas język nauczania

takim razie należy o~ło,)z2nie umieścić na wi- ustalony w poprzednim orzeczeniu, obowiązuj~

clIocznym miej,s cu w siedlzi:bie sołtysa gromady. 11:aclral nCl; następ?y ?kres 7-letnij w tym przy~

"

. § 8. Deklaracje, o których mowa w §§ 6 padku Ole ' wydaJe SIę osobnego orzeczenia.

Jeżeli

jednak

zrujdlzie

zmiana

organizacji

i 7, będą t',wzQ,lędnione dla tl!italenia języka nauczania od najbliższego roku szkolnego pod! wa- s,zkoły albo też jeśli właclJz.a szk,01na uzna iż

runkiem, że :wsŁaną wniesione w terminach stosuI1:k~ ludnośCiowe lub kulturalne w da~ym

w tych paral!rafach określonych, tj. do 30 listo- ObwodzIe szkolnym uległy zmianie tak dlalece

pada względ!nie ' 31 stycznia poprzedniego. roku że szkoła pod względem języka nauczania sto~

sunkom tym już nie ocllpowiadla, wówczas wła­

szkolnego.

dza szkolna z własnej inicjatywy może zarzą­

§ 9. Inspektor szkolny w terminie takim, dzić składanie deklaracyj celem stwierdzenia

bv sprawa mogła być rozstrzygnięta przed po- życzeń rod!ziców w sprawie język'a nauczania.

Składanie deklaracyj ' może być wówczas zarz,ą­

cżątkiem' najbliższego roku szkolnego, a wl<aż­

odym razie nie póiniej niż 1 kwietnia przedstawia dlzonę w każdlym cz,asli e bez względlu na' okres

kuratorowi okręgu szkolnego umooln,vowane 7 .letni, jedn~k z zachowaniem terminów i trybu

wniosH w stprawie języka na.uczania. Do wnio- przewiq.zi'a :negodla s,kładtania d~eklaracyj w rozsków inspektor szkolny powinien dołączyć porządzeniu niniejszym.

00. art. 6.

~szystkie odnosz.ące się do sprawy mateńały,

w szczególności zaś wniesione do nie~o pisem§ 13. Na obszarze wymieni·onym wart. 1

neżąc;lania rooziców, podJając uzasadnienie w

ust. 3 'ustawy mogą być zakładane państwowe

wypadkach, gdy kwestionuje wazność deklara- s~koły śreqnie ogólnokształcące tylko z języ­

cji.

.

klem wykła,dowyrm pańg,twowym lub dwujęzycz- ,

Na podstawie przedstawionych przez in- n~ polsko-ruskie względnie polsko-Małoruskie.

spektora szkolnego wniosków kura,tor Qokręgu

§ 14. Uprawnieni do występowania z żą­

szkolnego w terminie do końca maja rozstrzyga

o języku nauczania w SIlkole. Motywowane orze- d~niem zapewnienia . dzieciom szkół średnich

czenie kuratora w sprawie języka naucza:niaw ogólnokształcących nauki w języku niepaństwo­

szkole podaje się do wiadomości zainteresowa- wyro są

a) ojciec clizieck'a,

nych rodziców w sposób wskazany w § 7, a nad!to przez zawiadomienie jednego ze składają:­

b) matka, o ile ojciec nie żyje lub władzy

rodiuciels,kiej nie spraWuje,

.

eych deklarację z ządaniem jęHka niepaństwo­

c) opiekun prawny (prz.edlstawiciel ustawowego i jed'nego z deklarantów za językiem pań- .

wy), o ile oboje mdlzice me żyją lub wła­

stwowym,

.ckY rod!zicielskiej nie sprawują.

Od orzeczenia kuratora przysługuje inŁere­

sowanvm rodzicom odwołanie do Ministra Wy. Ządania te w fonnie odldZielnych deklaraznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w

cyj, któr)'lchwzór dOłącza slię dla mniełs'zego rozciągu dfni 14 ·n d wywieszenia oj!łoszenia w lopo'rząclJzenia '(wzór B), wi.m)y być podlpisan~ w

kalu zarządu ~minnego.

obecności dyrektora pańSlŁwowej szkoły . śre­

O .ile na skutek odwołania orzeczenie· ku- dniej ogólnoks.ztałcącej z językiem wykłado­

ratora, ustalające język nauczania, ulegnie wym polskim, w której dlziecko u,czy s,ię.

zmianie, to zmiana ta z-ostanie wprowadzona w

Deklara'cj~ te opatrz.one adnotacją "w moszkole z początkiem najbHższego roku szkol- )e) obecności" oraz stwierdlzeniem, czy os(}ba

składająca deklarację jest ojcem (matką lub

nego.

"'<

. oj

.,

.j

.,~

~

,

I

'.;1

l

.)

Str. 1419

D0iennik Ustaw Nr 94 - - - , - - - - - - - Poz. 637

opiekun'e m prawnym) ,d ziecka uczęs,zczającego

do szkoły ora'z czy należy dlo narodowości, w

której języku chdałabyzapewnićdziecku naukę, dfyrektor s'zkoły przesyła kuratorowi okrę­

gu s~kolnego.

§ 15. Ważność dleklaracji stwierdza kurator okręgu szkolnego, rozstrzyga zaś o założe­

niu szkoły dwujęzycznej w granicach ustawy

oraz uJChwalonego przez władzę ' ustawodawczą

budżetu Minister Wyznań Religijnych i Oświe­

cenia <publicznego.

Decyzja złączenia istniejących w chwili

wejścia w życie ustawy państwowych szkół

średnich ogólnokształcących z językiem wykła­

dowym wyłącznie polskim i wyłącznie ruskim

(ukraińskim) w j.~~ną szkołę dwujęzyczną należy do Ministra Wyznań Religijnych i Oświece­

nia Publicznego.

Do art. 8.

§ 16. Przy wnoszeniu żądań ze strony rodziców dzieci narodowości ruskiej (ukraińskiej)

względnie bia,ł-oruSJkiej, uczęs'zczających do pań­

stwowych s,zkół zawo.dowych i ludowych s,zkół

rolniczych, obowiąz.ują przepisy§ 14 i § 15 ust. 1

niniejsze,go ro,z,po.rządzenia. O zmianie języka

nauczania rozstrzyga Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w granica'c h

przepisów ustawy.

§ 17. Żądania rodJziców d'zieci, uczęszcza­

Wz6r B.

jących do stZkół za;kładlanych i utrzymywanych

DEKLARACJA.

przez samorządy z p.odatków, opłacanych przez

Ja niżej podpisany (a) .

, ,

, .. "

ogół ludtnośd danego okręgu samorządowego,

(imię i nazwisko)

w sprawie zmiany języka nauczania należy wno, obywatel Rzeczypospolitej Polskie), ' narodosić w formie deklaracyj identycznych z tymi,

. mieszkaniec

.

.

. ,

o których mowa w §§ 5 i 14, do odpowiednich wości

(nazwa miejscowości)

organów samorządu . (Jl!P. wydziałów powiato- gminy.

• .

. powiatu..

. .

w'Y'ch, zClirządlów miast itp.), które z wnioslk ami

(nazwa gminy)

(nazwa powiatu)

przed!.c;,t'awiają jedlo dlecyzji kuratorowi, gdy chojako ?jciec - matka - opiekun prawny uczę­

dlzi o szkoły zawodowe, Sipecjalne lub średnie szczaJącego (ych) do

.

. •

ogólnokształcące, a inspektorowi szkolnemu', gdy

(nazwa szkoły

. ,

,

,

. . ,

,

idzie o szkoły powsze'c hne.

.

.

§ 18. Na rok szkolny 1938/39 przesuwa

się terminy, przewidziane w §§ 6, 7 i 8 w sposób

następujący: .

.

,.

aj clila czynn.ości, przewid1zianych w §6 usta1a się termin 10 grud!nia 1938 r. - 10 stycznia 1939 r.;

.

b) dlla czynności, przewidzianych w § 7,

ustala się dila inS(pektora szkolnego termin

31 stycznia 1939 r., dla rodziców zaś termin 128 lutego 1939 r.

Powyższe terminy mają analogiczne zastosowanie do § 8.

§ 19. Rozporządlzenie niniejsze wchodzi

w życie z dniem ogłoszenia.

. Jeooo.cześnie traci moc obowiązuiącą rozporządzenie

Ministra Wyznań Religijnych

i Oświec.enia Publicznego z dnia 7 stycznia

1925 r. (Dz. U. R. lP. Nr 3, poz. 33).

Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia

Publicznego: W. Swięłoslawski

~ .

średniej, ogólnokształcącej,

w.

.

zawodowej lub innej)

...

(nazwa miejscowości)

1.

,

. "

,

. dziecka (dzieci)

,

(imiIi; . dziecka)

2.

3.

"

4.

na podstawie art. 6 i 8 ustawy z dnia 31 lipca

1924 r., zawierającej niektóre postanowienia

o organizacji s'zko.lnictwa (Dz. U. R. P. Nr 79,

poz ..766) życ.zę sobie zapewnienia mu (im)nauki

w języku

Dnia . • . 19 .. r.

,

,

,

,

,

(własnoręczny podpis)

W moiej obecności

Dyrektor (Kierownik) szkoły

(podIpis)

Kurato.rium Okręgu Szkolnego.

w

DZIENNI.K · US T AW

Warszawa, dnia 2 grudnia 1938 r.

Nr 94

TrM61

Poz.

ROZPORZĄDZENIA

MINISTRóW.

637-Wyznań

Religijnych i O§wiecenia Publicznego z dnia 25 listopada 1938 r. wydane

w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnęlrznych w sprawie wykonania ustawy

.

z dnia 31 lipca 1924 r., zawierającej niektóre postanowienia o organizacji szkolnictwa

638-Skarbu z dnia 28 listopada t 938 r. o pomocy Skarbu Państwa dla instytucyj wierzycielskich, zawierających układy , konwersyjne oraz o zrównaniu warunków spłat

w układach kODwersyjnych, zawartych przed dniem 1 grudnia t 934 r. z dłużnikami,

zaliczonymi następnie do posiadaczy gospodarstw wiejskich grupy C • . .

14 t 7

1420

837

ROZPORZĄDZENIE

. MINISTRA WYZNAN RELIGIJNYCH I ośWIECENIA P~L1CZNEGO

Z d!nia 25

listopada ·1938 · r.

wydane w porozumieniu z Ministrem. Spraw Wewnętrznych w sprawie wykonania ustawy

z dnia 31 lipca 1924 r., zawierającej niektóre postanowienia o organizacji szkolnictwa.

Na podSItawie ad. 10 ustawy z dlnia 311ipca

Załączniki do rozp. Min. Wyzn. ReI.

i Ośw. PubJ. z dnia 25 listopada 1938 r.

(poz. 637).

Wzór A.

DEKLARACJA.

Ja niżej podpisany (a) .

......1

(imię

i nazwisk,:)

o/bywa tel Rzeczypospolitej P'olSlkiej, narodowości •

. mieszkCliniec

.

.

. .. ,

(nazwa miejscowóści)

gminy . . .

.

. powiatu.

(nazwa gminy)

.

.

.

(nazwa powiatu)

jako oj-ciec - matka- opiekun prawny będą­

cego (yeb) w wieku szkolnym dziecka (dzieci)

1.

2.

3.

4.

.

na podstawiewrt. 3 ustawy z dnia 31 ' lipca

1924 r., zawieraiącej niektóre postanowienia

o organizacji szkolnictwa (Dz. U. R. P. Nr 79,

poz. 766) wyrażam życzenie, aby w publicznei

szkole powsz.echnej w

.

.

.

.

. był

wprowatd'zony

język

(nazwa miejscowości)

nauczania

Dnia

,

,

,

(własnoręczny

.

•

r.

. 19

,

,

podpis)

Do Inspektoratu Szkolnego

w

Do art. 9.