Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 21 listopada 1938 r. - Prawo prasowe.
Table of Provisions (55)
Statutory Text (55 Articles)
Art. 1.
Obółta się ' oprocentowanie
wie-
rzytelności, na których podstawie wypuszczone
zostały 8 % i 7 % lis,ty ' zastawne, wyrażone w
funtach szterlingach i 6 9~ listy zastawne b. dolarowe Towarzystwa Kredy.towego Przemysłu
Polskiego, z 80f0, 7% i 6% na 5 1120/0.
w życie dekretu niniejszego, z wyjątkiem 8%\
dola'r owych listów zastawnych T OIWarzystwa
Kredytowego Ziemskiego w W'a rszawie, których oprocentowanie obniża się ' począwszy od
d:aty pł-atności pierwszego kuponu.
,(2) Raty ods,e tkowe . przypadaj.ące na. pokrycie kuponów liSJtów zastawnych, <> których
mowa wart. l, ulegają odJpowiedniemu zmniejslzeniu z uwzględJnieruem przejpisów ustępu poprzeclza.jącego.
Art. 2. (1) Listy zastawne, wymienione
w artykule poprzedzającym oraz listy zasbw'ne i obligacje, wymienione wart. 5 pkt 1) i 2)
ustawy z dnia 20 grudlnia 19312 r. o obniżeniu
oprocentowa:nia i przedłużeniu okresów umorzenia wierzytelności długoterminowych, z,abezpieczających liSltyzastawne i obligacie, . oraz
wydanych na podstawie tych wierzyielnoo<:1 li. stów zastawnych ,i obligacyj (Dz. U. R. p, Nr 115,
PoOz. 950), a wypus'zczone przed dniem 1 stycznia 1933 r. - uleg.aJją konwersji na listy zastaw' ne i obligacje oprocentowane na 51/2%.
.
(2) Obniża się Oipl'iocentowanie 8 % dolarowych listów zastawnych Towarzystwa KredJytoO~ego ZiemskiegoO w Warszawi-e serii ż roku
1924 z 8% na 41/2%.
,(3) Upoważnia się Ministra Skarbu do ustalenia nowych planów umoczenia listów za.stawnych, Q których mowa wart. l, w ten sposób.
by okresy umorzenia pozostały nie zmienione.
Ąrt. 3. (1) Oprocentowanie listów zastawnych i obligacyj wymienionych w artykule poprzedzającym,
obniża się począwszy od daty
płatności drugiego kuponu, płatnego .po wejściu
(3) Minister SkM'bu może zezwolić in-s:tyhtcji, której listy zastawne lub obligacje uległy
konwersji na podstawie ' dekretu niniejszego, na
prz'e stemplowanie zamiast wymiany tych listów
zastawnych i obligacyj.
.
w
Art. 4. Do konwersji przewidzianej
dekrecie niniejs'zym stosuje się przepisy art. 12,
13 i 14 ustawy z dnia 20 grudnia 1932 r. o obniżeniu oprocentowania i przedłużeniu okresów
umorzenia wierzytelności dJługoterminowych,
zabezpieczrujących
lis!ty zastawne i obligac.je,
oraz wydanych na ,p ods,t awie tY'ch wierzytelności listów zastawny,c h i obligacyj (Dz. U. ' R. P.
Nr 115, prOtZ. 950).
Art. 5. Wykonanie d!ekretu
porucza się Ministrowi Skar'bu.
niniej'sze~o
Art. 6. Dekret niniejszy wchodzi w życie
z dniemogłoslZenia.
.
Prezydent Rzeczypospolitej: l. Mościcki
Prez:es Rady Ministrów: Sławoj Składkowski
Minister' Skarbu: E. Kwiatkowski
608
DEKRET PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 21 listopada 1938 r.
Prawo prasowe.
Na podlsrt.awie art. 55 ust. (2) uS1tawy konstytucyjnej pos:Łanawiam co następuje
Rozdział
I.
Przepisy ogólne.
Art. 1. Granicą wolności pra's y jest dobro
powszechne.
Art. 2. fl) Drukiem jest każdrv wytwór
graficzny, odbity sposobem mechanicznym lub
środ'kami chemicznymi i przeznci.czoillY ·do roz·
powszechniania.
(2) CzasOipismem jest druk, który nie tworzy
i ukazuje się przynajmniej
raz na trzy miesiące, choćby w nierównych odstępach czasu, pod t)"Illsamym tytułem, w numera,e h bieżących.
zamkniętej całości
•
Poz. 608 - - - - - - - - - - Dziennik Ustaw Nr 89
(3) Ksi8tŻką jest druk objętości najmniej
32 stron. nie będący czasopismem.
Art. 3. Przepisów niniejszego dekretu nie
sŁosuie się do
1) papierów wartościowych
2) druków przeznaczonych wyłącznic do
użytku iPrzedsiębio, rstwa przemysłowego, handlowego lUD innego zawodu tudzież do użytku
domowego lub towaTZ)"s:kiego
3) utworów muzycznych bez tekstu sło
:wnego: .
4) druków artystycznych, mających charak[fer oryginału;
5) karl g~ania.
R o z d z i a ł .II.
Str. 1334
ki wydJawane za granicą 'o raz zakazywać ich
rozpows,z echniania.
(2) Zarządzenia te ogłasza się w gazecie
rzą:dowej.
(3) Minister
Spraw
Wewnętrznych
oraz
upoważnione przez niego władze 1l!dministracji
ogólnej mOlgą zezwalać poszczególnym instytu-
cjom i osobom na sprowadzenie druku pozbawionego debitUl, jeż eli druk taki ma służyć do
celów urzędowych, naukowych lub zawod.owych.
Art. 9. (1) Sprzedaż uliczna. druków. nie
będących czas1opis.mami, może odbywać się tylko na podstawie zezwolenia, udzielonego przez .
powiatową władzę admimstracji ogólnej.
(2) Warunki udzielania · zezwoleń -określi
rozporządzenie Minist;.·a Spraw Wewnętrznych.
O dr~ach.
Art. 4. N a każdym druku pOWlnlen być
wskazany w języku, polskim zakład i miej,s ce odbicia, wydawca i miei's ce wydania.
Art. 5. 1(1) Zarządzający zakładem graficznym obowiązMlY jest niezwłocznie po odbiciu
pierws:z ych egzemplarzy -doIstarczyć bezpłatnie
a:) prokuratorowi właściwe g-o sądu okrę
gowego - po trzy egzemplarze każdego
czasopisma. a po jednym egze1Illplarzu
ka'żdego inneg·o dit:uku,
b) wła-ściwej powiatowej władzy' administracji ogólnej - po trzy egzemplarze
każdego druku.
(2) Właściwy jest prokurator sądu, w którego okręgu znajd'Ulj,e się mlejsce wy,d ania druku.
a jeśli miejsce wydania jest za granicą--proku
rator- saJdu, w którego okręgu druk od:bito. To
·s amo TO'zstrzyga O< właściwości władzy ad!ministrClJcji ogólnej.,
(3) Jeżeli druk od!bito za granicą. dostarczenie egzemplarzy obowiązkowych jes,t obowiązkiem wydawcy.
'
.
Art. 6. - Druk wolno ro-zoo,wszechniać nie-
zwłocznie po dostarczeniu władzy administra-
cyjnej egze1Illplarzy obowiązkowych.
Rozdział
m.
O zakładach graficznych i składach druków.
Art. 10. (1) Zakład graficzny oraz skład
druków, przemac~onych do rozpowszechniania.
powinnry mieć zarządzającego.
(2) Zarządzającym może być tylko obyw.atel
polski, zamieszkały . w Pa~twie. korz~sta1ąc:Y
w pełni z praw cywtlnych l obywatelskich, Ule
karany za zbrodnię, albo za występek z ćhęci
zysku lub z hmych niskich pobudek. .
,(3) ZarZJą:dlzaj-ą'cym może być sam właIŚciciel.
użytkownik lub dzierżawca. albo osoba przez
nich ustanowiona.'
Art. 11. (1) Zarządzający powinien w cią
gu 2 dni zawiacIiomić na piśmie o objęciu zarządu
powiatową wła<dzę administracji ogólnej oraz
podać przy tym swój adres, nazwę i siedzibę zakładu lub składu tudzież imię, nazwisko i adres
właściciela. użytkownika i dzierżawcy.
(2) W tym samym terminie zawiadamiać
należy o wszelkich zmianach. jakie zaszły
w powyższych danych.
(3) Przepisów powyższych nie stosuie się d.o
zakładów i skład'Ów państwowych.
Art. 7. Przepisów ari. 5 i 6 o egzemplarzach obowiązkoW)'ICh i te'l"Illinie rozpowsze<::hniania druków nie stosuje się dlo druków wydawanych
1) przez władze państwowe;
2) przez instytucje, które wskaże rozPorzą
dzenie Ministra Wyznań Religijnych i Oświece
nia ,Publicznego, wydane w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych
3) przez przedsiębiorstwa państwowe.
w-skazane w rOZlPorządze.niu Preze.sa Rady Minist,rów.
Art.' 12. - (1) Zarządzający rLaldadem graficznym powinien prowadzić księgę wykonywanych druków, poświadczoną uprzed'uio przez
powiatową władizę administra'cji ogólnej.
(2) Do ' księgi tej należy Wpisać ,p rzed
przystąpieniem dlo wykonania dlane.i roboty tytuł drukU,t, wyda:Wlcę oraz licZ/bę odbiian'Ych egzemplarzy.
(3) Wzór księgi mtali rOZJpOrządlzenie Mitń
stra. Spraw ;W:eWlIlętrznych,
Art. 8~ (1) Minister Spraw Wewnętrznych
może pozbawiać debitu komunikacyjnego dru-
Art. 13. Powiatowa władza adminisiracji
ogólnej ma prawo d!okonywać kontroli w za-
Dzienni1{ U<:taw Nt: 89
Str. 1335
kładach
graficznych i skład'a{:h druków celem
sprawdzenia, czy przepisy ro·zdziału II i III są
przestrzegane. ·
Art. 14. (1) Za uchybienia przy prowadJz.eniu za.!Hadu graficzne10 i sJda,du druków odpowiedzialny jest u.rządz.a j ący.
(2) Za grzywny, od$zkodJowania, nawiązki
i kos.zty sądowe, nało'żone na zarządzającego
z tytułu przestę-pstwa prasowego, a od niego
nieściągalne, odpowiada właściciel, użytkownik
lub dzierżawca, który go ustanowił.
R () z d z i a ł IV.
o czasopismach.
Art. 15. (1) Na każdym egzemplarzu czasopisma należy ws.ka;zać, oprócz danych wymienionych wart. 4, numer kolejny czasopisma, datę i redaktora.
(2) Jeżeli ustanowiono kilku redaktorów,
należy wskazać wszystkich oraz określić dział,
którego każdy z nich jest redaktorem. Gdy działu ' w ten SiPosób nie określono albo gdy chodzi
o obowiązki, które nie są związane z określo
nym działem, uważa się ' każde!!o z redaktorów
za re~ktora całego czasopisma.
Art. 16. (1) Jako redakt'Ora można ustanowić tylko tego, kto ma prawo rozstrzygać
o treści całego cza.sopisma lub działu, który ma
redJag'ować.
(2) Redaktorem może być tylko obywatel
polski, zamieszkały w Państwie i korzystający
w pełni z praw cywilnych i obywatelskich.
,(3) Nie może być redaktorem
.a) prawomocnie skazany za zbrodnię stanu alho za zbrodnię przeciw interes'o m
Państwa lub stosunkom miedzvnarodoWym, albo też za zprodnię' przeciwko
bezpieczeństwu Państwa;
b) prawomocnie skazany za zbrodnię albo
za występek z chęci zysku lub z innych
nis.kich pobudek, a to w ciągu 5 lat o·d
odcier.pienia kary;
c) skazany trzykrotnie prawomocnymi
wyrokami za zbrodnię lub występek,
popełnione w treści druku w okresie
ostatnich 3 lat, a to w ciągu 5 lat od
odcierpienia ostatniej karyj
dl redakror czasopisma zawieszonego, a to
w okresie zawie·s zenia czasopisma, nie
d1łużej je.d nak niż w ciągu 2 lat.
Art. 17. (1) Kto zamierza wydawać ezaso·
pi'8:ltl{), powinien zgłosić o tym na pjśmie właJŚci
wej powiatowej wła:d!zy admin1.stracii ogólnej
i podać
aj tytuł wydJawnictwa, jego zakres, termin
i miejsce wydawania;
h) adres redakcji i administracji;
Poz. 608
cJ imiona, nazwIska i adresy redaktorów;
d) zakład, w którym czasopismO' będzie
odbijane;
e) imiona, nazwiska i CLdresy wydawców,
właścicieli, użytkowników i dzierżaw
ców czasopisma.
(2) Wydawcy powinni ponadt{) złO'żyĆ
wspólne z redaktorami oświadczenie, że ustanowieni redakt0rzy oclJpowiadadą warunkO'm.
określonym wart. 16.
(3) Jeżeli wydawcą jest os!Oba ,prawna, należy podać równi e ż imiOIlia, nazwiska i adresy
O'sób, upoważnionych do działania w jej imieniu.
(4) Whdtza administracyjna wydla natychmiast bezpłatne potwierdzenie zgłoszenia.
Art. 18. (1) Wydawanie czasopisma woJno rozpocząć, jeżeli władza ad'ministracyjnanie
udzieli odpowiedzi w ciągu 14 dni od zgłoszenia
alho jeżeli przed upływem tego terminu zawiCIJdomi, że zgłoszenie nie wywołuje zastrzeżeń.
(2) Władza administracyjna może przed
upływem terminu czternastodniowego wstrzymać rozpoczęcie wydawania czasopisma
al) jeżeli zgłoszenie nie zawiera danych,
okre ś l onych wart. 17 j
b) jeżeli redaktor nieoopowiada warunkom, określonym wart. 16j
e) jeżeli tytuł czasopisma jest hllki sam, jak
już wydawanego lub zgł'Oszonego na obs'zc:.rze Pal'lstwa;
. dl) jeżeli ze zgłoszenia wynika, Że nowe
czasopismo ma się nieznacznie różnić od
cze.sopisma zawieszonego.
(3) Zgłoszenie traci moc, jeżeli w ciągu
6 miesięcy od jego dokonania czasopismo nie
ukaza.ło się albo jeżeli prz,erwa w wydawnictwie trwa ponad rok.
Art. 19. (1) O każdej zmianie w okolicznościach, wy:nienionych w zgłoszeniu, zawiadamiać należ y władzę administracyjną w ciągu
2 dni od chwili powstania tej zmiany.
(2) Jeżeli redctldor przestał odpowiadać warunkom, określonym w art. 16, wydawca !lowinien niezwł'ocznie ustanowić je,go następcę.
W razie rueusŁanowienia następcy uważa się
za r?daktora wydawcę, a gdy wydawcą jest 'OS!Oba wawna - osoby Uipoważnione d'O działania '
w j~j imieniu.
Art. 20. Za grzywny, odszkod~wania, nawiązki i koszty sądowe, nałoż·one na redaktora
z tytułu przestęP'.,twa prasowego, a od niego nde~
ściągalne,odpowiada
wydawoa, właściciel,
użytkownik lub dzierżawca czasopismCl.I który
go 1.l!Stanowił.
(1) Sprzedażą uliczną czasopism
kto złoży odpowiednie zawiadomienie powiatowej wła.dzy adlministracji ogólnej.
Art. 21.
mOŻe się zajmowa,ć każdy,
Poz. 60S - - - - - - - - - - - Dziennik Ustaw Nr 89
(2) iW! zaw;domieniupodla.ć należy imię,
nia:Zwisko, diatę u.rodlzenia i adres osoby, która
składa zawiadomienie.
(3) .Władza wyda natychmiast bezpłatne PoQo't wierdzenie o złożeniu zawiadomienia.
(41) Władlza może zabronić zajmowania się
uliczną sprzed/ażą czas;()'Pisma temu, kto pod pozorem lub przy Siposolbności wyk'Onywania tego
zajęcia szerzy uliczną agitację polityczną, wywołuje zamęt publiczny lub dokonywa przestępsthY'.
.
'Art. 22. Przepisy mniejszego rozdziału nie
dotyczą cza!s opism, wydawanych przez władze,
instytucje i przedsa.ębiors'1wa, określone wart. 7.
Rozdz iał
V.
o wydawaniu książek.
Art. 23. (1) Przedsiębiorstwo wyd.awnicze
książek powinno mieć zarządzającego.
(2) Zarządzającym może być tylko obywatel
polski, zamieszkały w Państwie, korzystający
w pełni z praw cywilnych i obywatelskich, nie
karany za zbr'Odnię, albo za występek z chęci
zysku -lub z innych niskj,ch pobudek.
(3) Zarządz.ającym może być sam wł.aściciel,
użytkownik lubdJzierżawca, albo osoba przez
nich ustanowiona.
Art. 24. (1) Zarządzający powinien w cią
gu 2 d!ni zawiadomić na piśmie () objęciu Z!ł!l'zą
du powiatową władzę adminiSltracji ogólnej ora'z
podać przy tym swói adres, nazwę i siedzihę
przedsiębiorstwa tU0zież imię, nazwisko i adres
właściciela, użytkownika i dzierżawcy.
(2) W tym samym termhiiezawiadamiać
należy o wszelkich zmianach, jakie zaszły
w powyższych danych.
Art. 25. (1) Za uchybienia przy prowadzeniu przedsiębiorstwa wydawniczego odpowiedzialny jest zarządzający.
.
(2) Za grzywny, odszkodowania, nawiązki
i kos:zty sądowe, nałożone IlJa. zarządzającego
z tytułu przestępstwa pra'Sowe~o, a od nie~o
nieściągalne, ocLpowiada właJściciel, użytkownik
lub dzierżawca, który go ustanowił.
Art. 26. Przepisy niniejszego r.ozdziału nie
'dotyczą książek, wydawanych przez władze,
instytucje i przedstiębiorstwa, określ'one wart. 7.
R ej z d z i :a: ł VI.
"O sprostowaniach, komunikatach i ogłoszeniach
urzędowych.
Art. 27. (1) Redaktor obowiązany jest
umieścić bezpłatnie w czasopiśmie nadesłane
przez instytucję lub oso.bę :z.ainteresowanąspro-
Str. 1336
stowanie rzecz'Owe wiadomości P'Odlanei w cza:sqpiśmie.
(2) Sprostowanie winno być sporząd!wne
w .języku polskim lub w języku cZCłsopisma.
(3) N a żądanie intere!s owanego należy Wydać mu potwiei:dzenie o otrzymamu sprostowania.
'
Art. 28. (1) Sprostowanie umieścić należy
~ najbliższym lub ' następnym numerze czasoplsm~, w tym samym miejs.cu i takim samym
druklem oraz pod równię . widocznym nagłówkiemco 'prostowana wiadoiność.
_
. (2) Nie wolno zm ieniać nadesłanego tekstu
sprostowania ani osłabiać jeg'o znaczenia za P'Omocą nagłówka, ani też dodawać uwag w tym
samym numerze.
. (3) Sprostowanie wydrukować należy w ję
zyku czasopisma. Jeżeli sprostowanie nadesłano
w języku polskim, redaktor zarządzi bezpłatne
przetłumaczenie sprostowania na język czasopisma i zamieści w druku wzmiankę, że sprostowanie pod~l:Uo w przekła,dzie redakcyjnym.
Art. 29. (1) Redaktor ma prawo odmówić
umieszczenia spro,stowanici, nadesłanego przez
osobę lub instytucję prywa.fną
.
aj jeżeli przekracza dwukrotną objętość
prostowanej wiadomości, a nadsyłający
nie uiści należności za część przekra.c zającą te rozmiary, przyjmując za pods,t awę należnoIŚci normalną opłatę za ogło
SlZenia w danym czasopiśmie;
b) jeżeli zawiera treść karalną;
ej jeżeli formaspr'Ostowania obraJŻa dobre
obyczaje;
d) jeżeli omawia sprawy, których prostowana. wiadomość nie porus1zała;
e) jeżeli me jest sporządzone w języku polskim lub w języku czasopi.sma;
f) jeżeli prosItule wiadomość stwierdzoną
zarządzeniem władz:y lub orzeczeniem
sądu;
mmi
jeżeli pochodzi od osoby ściganej
lista-
gończymi (
jeżeli nadesłano je po l1iPływie 3 miesię
cy od chwili uka~ania się w d.ruku prostowanej wiadomości;
i) jeżeli nie jest podpisane przez .osobę lub
mS1tytucję, której prostowaJiIla wiadomQŚĆ dotyczy;
fJ jeżeli czasopismo raz już umieściło sprostowanie danej wiadomości, nadesłane
przez tę samą osobę IUJb ins,tytucję.
(2) Od:malWiając umieszczenia sprostowania,
redaktor obowiązany jest zawiadOmić nadsyłają
cego o odmowie i jej przyczynach. Zawiadoniienie powinno nastąpić w ciągu 48 godzin od chwili otrzymania Siprostowania, jeżeli chod~i o czasopismo ukazujące się codziennie, a w ciągu. 3
dni - jeśli chodzi o inne . cza's,opisma. Gd'y odmowa opiera się Ilia. przyczynaoo, określonych
h)
Str. 1337
Dziennik Ustaw Nr 89 - - - - - - - - - - Poz. 608
pod lit. b), c) lUJb d), należy nad'tO' wska~ać ustę
py, które nie nadają się do umieszczenia.
(3) Redaktor nie może odmówić umieszczenia sprostowania ani żądać nowych zmian,
jezeli sprostow,anie zmieniono zgodnie ze wSlkazówkami zCliwartymi w zawiadomieniu.
Art. 30. (1) RedaktQr ohowiązany jest
umieścić w czasopiśmie komunikat urz, ęd!owy,
nadesłany na podstawie każdorazowego zarzą
dzenia Prezesa Rady Ministrów.
(2) Is:omumkat~ ufuieścić należy w najbliż
szym numerze cza'Slopisma w mieiscu i ,czciQnkami, przeznaczo.nymi w danym piśmie dla waż
nych wiadomQści.
(3) Nie wolno zmieniać nadesłanego tekstu
ani uwagami umieszczonymi w 'tym samym numerze IPO'mniejszać znaczenia komunikatu.
(4) Komtmikat do. jednego numeru,czasiOpisma nie może przekraczać 250 .wierszy druku,
licząc 6 słów za wiersz.
(5) KQmunikat wydrukować należy w języ
ku cZtalslOpisma. Jeżeli komumkat nadesłano w
języku polskim, redaktor zarządzi bezpłatne
p'rzetłuma(:zeme komucikatu na język czasopisma i zamieści w drukt, wzmiankę, że komuni"
kat podano. w przehla&ie re,dJakcyjnym.
- ' (6) Zarzą&e.nie co. do Z1amieszczenia ko.munikatu urzędQwegQ nie może olbejmować czaSlopism f,ruchowych aniczas10pism ukazujących się
rzadziej niż raz w tygodniu.
ares>Ztu do 3 łaJt i grzywny bądź tylko grzywny, jeżeli treść czas'opisma zawiera znamicma
zbrO'dni.
(2) KaraareslZtu orzeczona z.a nieoględność
nie może przewyżs'zać kary, przewidzirunej za
przestępstwo, którego. znrumiona ~wiera treść
cza'sopisma.
"
-
Art. :34. (1) Wydawca, zarządzający zakładem graficznym, zarządzający sMadem druków
Qraz każda inna osoba rQzpowszechniająca druk
podlegają karom, określonym w ,a rt. 33, za dQpuszczenie przez nieoględnO'ść do ukazania się
druku nie będącego. czasopismem, a zawierają
cego w treści znamiona przes1tępstwa, jeżeli nie
.zostali uznani za sprawców, pod~egacz.y lub po.mocników.
(2) Nie podlega karze za nieoględnO'ść
a) wydawca - jeżeli autor znany jest są
dowi i może być przed sąd stawiony;
b) zarządzający zakładem graficznymjeżeli znany jest sądowi i może być przed
sąd stawiony autQr lub wydawca;
c) zarządzający składem druków i inna
osoba rozpowszechniająca druk - jeżeli na druJku wskazany jest zakład,
w którym druk odbito, chybaby rdzpowszechniający wiedział lub na podstawie towarzyszących okoliczności mógł
przewidzieć;
że
oznaczenie zakładu
jest nie zgodne z rzeczywistością.
Art. 35. Przestępstwa, określone wart. 33
i 34, podlegają ściganiu w tym samym trybie, cO'
Art. 31. (1) Redaktor obowiązany jest przestępstwo, którego znamiona zawiera treść
umieścić w czrusopiśmie za z:wyMą Qpłatą, we druku.
wskazanym miejslcu, w najbliższym lub następ
nym numerze, nadesłany mu do. o.głQszenia przez
Art. 36. (1) Za zbrodnie i występki, popeł
urząd l~b władzę państwową akt urzędowy.
niQne w treści druku, sąd, obok kary pozbawie1(2) Nie należy się opłata za ogłoszenie wy- nia wQlności przepisanej w ustawie, wymierza
roku w czasopiśmie, w którym odJbity był prze- grzywnę od 200 złotych.
stępny utwór.
.
(2) Kary łącznej co do grzywien nie wymierza się.
Rozdział
VII.
Przestępstwa , prasowe.
Art. 32. (1) DO' przes.tę,p-stw pr,asowych
stoSIUje się pOlWszechne przepislY karne, jeżeli
niniejszy dekret nie stanowi inaczej.
(2) Przestępstwem pralS10wym jest bądź
przes1tęps1two popełniQne w treści druku, bądź
przesił:ępstwQ po.rządkowe (art. 41-46).
Art 33. (1) Redaktor, nie uznany za sprawlub PO'mocnika, odpOlWiada za
dlopuszczenie prze.z nieoględność do. ogłoszenia
w czasQpiśmie utWQru, zawierającego. w treści
znamiona przestępstwa. i podlega karze
grzywny do 3.000 złQtych, je.żelitreść czasopisma zawiera znamiona wykrO'czeni.a,
ruresztu dO' roku i grzywny bądź tylko. grzywny, jeżeli treść czasopiSlIDa- zawiera znamiona
cę, pO'dżegacza
występku"
Art. 37. (1) W razie skazania za zniewagę
w treści druku, sąd mQże przyznać pokrzywdzonemu na jego wniosek nawiązkę w wysokości
do 10.000 złotych z PO'wodu wyrządzonej szkody moralnej.
'
(2) Przyznanie nawiązki nie stoi na przeszkodzie dQchodzeniu dalszych szkód w drodze
cywilnej.
Art. 38. (1) Jeżeli treŚĆ druku zawiera
znamiona przestępstwa, sąd orzeka iako karę
dodatkową konfiskatę druku. Jeżeli ściganie
sprawcy nie mogło nastąpić lub sprawcy nie
ukarano., konfiskatę orzeka się tytułem środka
zabezpieczającego.
(2) W razie popełnienia przestępstwa porządkowego, sąd orzeka konfiskatę druku tylko wtedy, jeżeli przepis szczególny tak stanowi.
(3) Z konfiskatą sąd może połąt..:zyć zniszczenie płyt i form, służących do sporządzenia
druku
Str. 1338 '
Poz. 608 - - - - - - - - - - . - - D.ziennik Ustaw Nr 89
Art. 39. (1) Jeżeli treść czasopisma zawiera znamiona zbrodni lub szczególnej wagi występku, ściganego z urzędu, sąd może na wnio-.
sek prokuratora orzec zawieszenie czasopisma
na czas od 6 miesięcy do 5 lat lub na zawsze,
gdy z wielokrotnych konfiskat wynika; że dalsze jego wydawanie zagrażałoby porządkowi
publicznemu.
(2) Przepis art. 38 ust. (1) stosuje się odpowiednio.
(3) Orzeczenie sądu I instancji, zarządza
jące zawieszenie czasopisma, jest natychmiast
wykonalne.
.
.
,
Art. 40. Kto przyjmuje korzyść majątkową
'lub osobistą za zaniechanie ogłoszenia w druku
wiadomości lub utworu bądź jego części, albo
korzyści takiej żąda lub jej obietnicę przyjmuje, podlega karze więzienia do lat 2 i grzywny
albo aresztu do lat 2 i grzywny.
Art. 41. (1) Kto
a) czyni przedruki skonfiskowanego lub
zajętego druku w częściach, które spowodowały konfiskatę lub zajęcie;
... h) wydaje czasopismo przez sąd zawieszone albo nieznacznie tylko różniące się
od zawieszonego;
e) rozpowszechnia druk skonfiskowany,
zajęty lub pozbawiony debitu, albo czasopismo zawieszone,
podlega karze aresztu do 3 miesięcy i grzywny do 3.000 złotych bądź tylko grzywny do
3.000 złotych.
(2) Sąd orzeka konfiskatę druku.
(2) Przepisy art. 42 ust. (2), (4) i (5) słosuje
się tu odpowiednio z tą zmianą, że karę przewidzianą w ust. (4) stanowi areszt do 6 miesięcy
i grzywna od 500 do 5.000 złotych, óbowiązek
zaś umieszczenia komunikatu i konfiskatę w razie jego nieumieszczenia orzeka sąd tylko na
wniosek oskarżyciela.
(3) Czasopismo, wydane z przekroczeniem
przepisów art. 30, może być skonfiskowane.
Art. 44. (1) Kto wykracza przeciwko przepisom art. 4, 5, 6, 10, 11, 12, 15, 17, 18 § 1 i 3,
art. 19, 23, 24,
podlega karze grzywny 00 3.000 złotych.
(2) Druki wypuszczone bez zachowania
przepisów art. , 4, czasopisma wydane bez zachowania przepisów art. 17 - 19, mogą być
, skonfiskowane.
'
(3) Wydając wyrok skazujący za niedostarczenie egzemplarzy obowiązkowych; sąd orzeka zarazem o obowiązku ich dostarczenia.
Art. 45. (1) Kto wykracza przeciwko przepisom art. 4, 11, ,12, 15, 17, 19, 24 przez umiesz:"
czenie świadomie fałszywych danych w zgło
szeniu, oświadczeniu, zawiadomieniu lub księ
dze wykonywanych druków, albo na czasopismie lub innym druku,
podlega karze aresztu do 3 miesięcy i grzywny do 3.000 złotych.
(2) Przepis art. 44 ust. (2) stosuje się odpowiednio.
Art. 46. Kto wykracza przeciwko przepisom art. 9 i 21 o ulicznej sprzedaży druk6w,
podlega karze grzywny do 1.000 złotych.
Art. 42. (1) Redaktor, który wykroczył
przeciwko przepisom art. 27 - 29 o sprostowaniach,
podlega karze grzywny do 2.000 złotych.
(2) Sąd orzeka, równocześnie z karą, obowiązek umieszczenia sprostowania w określo
nym terminie.
(3) Ściganie odbywa się z oskarżenia prywatnego, jeżeli sprostowanie nadesłała osoba
lub instytucja prywatna.
(4) W razie nieumieszczenia sprostowania
w terminie, nakazanym wyrokiem, redaktor
podlega karze grzywny od 500 złotych do
3.000 złotych. Sąd orzeka równocześnie z karą,
konfiskatę każ dego numeru czasopisma, który
ukaże się po terminie, określonym w wyroku d.:>
ogłoszenia, aż do czasu umieSZczenia sprostowania.
(5) Zaskarżenie wyroku nie wstrzymuje jego. wykonania co do obowiązku umieszczenia
sprostowania oraz co do konfiskaty w myśl
ust. (4).
Art. 48. Do postępowania w sprawach
o przestępstwa prasowe stosuje się powszechne
przepisy postępowania karnego, jeżeli niniejszy
dekret nie stanowi inaczej.
Art. 43. (1) Redaktor, który wykroczył
przeciwko przepisom art. 30, 31 o komunikatach
lub ogł·oszeniach urzędowych,
podlega karze aresztu do 3 miesięcy i grzywnydo 3.000 złotych.
Art. 49. (1) Orzecznictwo w sprawach
(: przestępstwa prasowe należy do wyłącznej
właściwości sl\dów.
(2) Sprawy o przestępstwa prasowe porząd
kowe (art. 41 - 46) rozpoznaje sąd grodzki.
Art. 47. (1) Nie można wszcząć postępó
wania karnego z powodu przestępstwa prasowego, popełnionego w treści druku, jeżeli upły
nął rok od czasu, kiedy zaczęto druk rozpowszechniać.
(2) Nie można wszcząć postępowania karnego z powodu przestępstwa prasowego porządkowego, jeżeli upłynęło 6 miesięcy od chwili jego popełnienia.
Rozdział
VIII.
o wstępowaniu w sprawach o pr~estępstwa
prasowe.
Str. 1339
Dziennik Ustaw Nr 89 - - - - - - - - - - Poz. 608
(3) Sprawy o przestępstwa prasowe, popeł
nione w treści druku, rozpoznaje sąd okręgowy,
jeżeli z mocy przepisu szczególnego nie należą
do sądu wyższego.
(2) Jeżeli zarządzającego zakładem lub redaktora nie ma w lokalu, w którym druk odbito, postanowienie lub zarządzenie doręcza się
obecnemu pracownikowi, a gdy i to nie jest możliwe przybija się je na drzwiach wejścio
Art. 50. Sąd grodzki, w którego okręgu po- wych do zakładu.
łożony jest sąd okręgowy, rozpoznaje sprawy ,
(3) Przy zajęciu druku, odbitego i wydaneo przestępstwa prasowe porządkowe, popełnio go za granicą, doręczenie uskutecznia się do rąk
ne w ohrębie całego sądu okręgowego.
zarządzającego składem druków, a przy zajęciu
druku, na którym nie wskazano wydawcy ani
Art.51. Właściwość ze względu na miej-, zakładu graficznego - do rąk osoby, u której
sce popełnienia przestępstwa ustala się według druk ujawniono.
miejsca wydania druku, a gdy miejsce to jest
nieznane lub znajduje się za granicą - wedł'ug
Art. 56. Władb, która druk zajęła, może
miejsca odbicia druku, jeżeli zaś miejsca popeł ten sam druk powtórnie zająć tylko wtedy,
nienia przestępstwa w ten sposób ustalić nie gdy w miejsce ustępów, wymienionych w postamożna lub druk wydano i odbito za granicą,
nowieniu lub zarządzeniu dotyczącym zajęcia,
według miejsca ujawnienia albo rozpowszechw8tawiono ustępy nowe, zawierające znamiona
nienia druku.
przestępstwa.
Art. 52• . (1) Powiatowa władza administracji ogólnej, prokurator oraz sąd zarządzić mogą
zajęcie druku, jeżeli zachodzi przestępstwo ści
gane z urzędu i mogące pociągnąć za sobą lamfisJtatę.
(2) Zajęcie druku na poczcie z listu zamknię
tego może nastąpić tylko na mocy postanowienia: sądu. W przypadkach nie cierpiących zwło
ki prokurator oraz władza administracji ogólnej mogą żądać wstrzymania wysyłki druku aż
do czasu uzyskania postanowienia sądu, nie dłu
żej jednak jak na trzy dni.
(3) W sprawach, w których ściganie odbywa się z oskarżenia prywatnego, zajęcie druku
zarządzić może tylko sąd na wniosek oskarży
ciela, który wniel'lie zarazem akt oskarżenia.
(4) Zajęcie druku zarządzić może tylko wła
dza miejscowo właściwa (art. 51).
Art. 53. (1) Z zajęciem druku można połą
do odbicia,
jeżeli zarządzający zakładem graficznym nie
zgodzi się na inny sposób zabezpieczenia przed
dalszym ich użyciem;
(2) Jeżeli tylko niektóre ustępy druku mają ulec konfiskacie, a druk da się podzielić , należy ograniczyć zajęcie do h:j części druku.
Koszty podzielenia druku ponosi osoba interesowana.
czyć zajęcie płyt i form, służących
Art. 54. Postanowienie sądu lub prokuratora oraz zarządzenie władzy administracji ogólnej, dotyczące zajęcia, powinny określać ustępy
druku, zawierające treść przestępną, tudzież
powołać przepisy ustawy karnej, które zostały
nąruszone, a jeżeli zajęcia dokonano z powodu
przestępstwa porządkowego wskazać obowiązek, którego nie dopełniono.
Art. 55. (1) Postanowiepie lub zarządze
nie; dotyczące zajęcia, doręcza się , bez z włoki
wydawcy i zarządzającemu zakładem graficznym, a gdy chodzi O czasopismo - nadto redaktorowi.
Art. 57. Władza administracji o~ólnej obowiązana jest w ciągu 24 godzin od dokonania
zajęcia doręczyć prokura torowi właściwego są
du okręgowego zarządzenie, dotyczące zajęcia,
wraz z, dwoma egzemplarzami zajętego druku. '
Art. 58. ~. (1) Na zarządzenie władzy administracji ogólnej lub postanowienie prokuratora,
dotyczące zajęcia, służy interesowanemu zaża
lenie.
(2) Zażalenie wnosi się do władzy, która
dokonała zajęcia, w tenninie zawitym siedmio·
dniowym.
(3) Jeżeli władza, której złożono zażalenie,
uzna je za zasadne, to sama uchyla swe zarzą
dzenie lub postanowienie i zwalnia druk spod
zajęcia, a w przeciwnym razie - przesyła zaża
lenie wraz z ·aktami do wła ś ciwego sądu okrę
gowego w ciągu 48 godzin od jego wpłynięcia.
(4) Sąd okręgowy rozpoznaje zażalenie
w cią g u 14 dni od jego wpłynięcia, na posiedzeniu niejawnym.
Art. 59. (1) W ciągu 14 dni od uprawomocnienia s ię pQstanowienia lub zarządzenia o zajęciu druku, prok urator obowi ą~ any jest bądź
wnieść do sądu akt oskar żenia, bądź złożyć
wniosek o wszczęcie śledztwa, bądź też wszcząć
dochodzenie.
(2) Zajęcie druku może trwać w toku dochodzenia najwyżej . 2 miesiące. Na uzasadniony
wniosek sąd może przedłużyć zajęcie jeszcze
najw y ż e j o mie s i ą c.
_
(3) Zaj ę cie druku może trwać w toku śledz
twa, łączni e z dochodzeniem, najwyżej 6 miesię
cy. Sąd może przedłuż y ć zajęcie na czas określony tylko wtedy, gd y zachodzi konieczność
dokonania czynności śled c zych za granicą, albo
gdy ze względu na szczególne okoliczności sprawy uzna, że śledztwa w terminie sześciomie
sięcznym nie można było ukończyć.
Art. 60. Dochodzenie lub śledztwo można
gdy zachodzi przypadek
również umorzyć,
Poz• .608 - - - - - - - - - - Dziennik Ustaw Nr 89
mD:l.e)szej wagi lub gdy druk nie
wszechniony.
był
rozpo-
art. 39 ust. (1). jeżeli zachodzą warunki okre, ~lone w tym przepisie, a postępowanie przeciwKO sprawcy zawieszono, albo je umorzono
wskutek śmierci, przedawnienia lub innej oko-
Art. 61. (1) Jeżeli sądowi znani są autor,
Wydawca, redaktor, zarządzający zakładem graficznym i składem druków, IVb osoby majątko
wo odpowiedzialne za oskarżonego, oraz wiadome jest ich miejsce zamieszkania, zawiadamia
się o rozprawie w sprawie o przestępstwo prasowe, oprócz stron, ponadto także te osoby.
(2) Osobom tym służą prawa oskarżonego,
niestawiennictwo ich jednak nie wstrzymuje postępowania i wydania wyroku, którego w tym
przypadku nie uważa się względem nich za zaoczny.
liczności wyłączającej śCiganie.
(2) Przepisy art. 64 i 65 stosuje się odpowiednio.
Rozdział
Art. 67.
.
Art. 64. (1) Prokurator obowiązany jest
w ciągu miesiąca wystąpić do sądu z wnioskiem
o orzeczenie konfiskaty.
(2) Termin ten liczy się
a) w przypadku ' umorzenia dochodzenia
lub śledztwa - od daty uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu;
b) w przypadku zawieszenia postępowa
nia - od daty wydania postanowienia
o zawieszeniu.
'
•
Art. 65. (1) Wniosek o orzeczenie konfiskaty zajętego druku rozstrzyga sąd okręgowy
na posiedzeniu niejawnym.
(2) Osoby, uprawnione do żądania odszkodowania w razie uchylenia zajęcia, zawiadamia
się o terminie posiedzenia, jeżeli zn.a ne są sądo
wi i wiadome jest ich miejsce zamieszkania.
Osoby te mogą brać udział w posiedzeniu oraz
mają prawa strony.
(3) Na postanowienie sądu służy zażalenie.
(4) Postanowienie orzekające konfiskatę
wywiesza się w sądzie.
.
(5) Jeżeli osoba int·eresowlma nie była wezwana na posiedzenie i nie brała w nim udziału, natenczas wnieść może zażalenie w ·terminie
zawitym czternastodniowym od daty wywieszenia postanowienia w sądzie.
Art. 66 • . (1) Sąd orzeka w osobnym postę
powaniu zawieszenie czasopisma stosownie do
Zajęcie
druku ustaje i nie może
być ponownie zarządzone
a) jeżeli postanowienie lub zarządz~nie
o zajęciu zostało cofnięte (art. 58
ust. (3));
b) jeżeli sąd uchyli zajęcie;
c) jeżeli prokurator nie przedsięweźmie
w przepisanym terminie czynności, określonych wart. 59 ust. (1) lub wart. 64;
d) jeżeli upłyną terminy, określone wart. 58
ust. (4) oraz wart. 59 ust. (2) lub (3);
e) jeżeli sąd orzeknie prawomocnie niedopuszczalność ' konfiskaty druku.
przedmiotowe.
Art. 63. Sąd orzeka w osobnym postępo
waniu konfiskatę druku, gdy treść druku zawiera znamiona przestępstwa, a postępowanie- prze
ciwko sprawcy zostało umorzone lub zawieszone.
X.
Upadek zajęcia i odszkodowanie za zajęcie
druku• ..
Art. 62. (1) Wniosek o przyznanie nawiąz
ki złożyć należy najpóźniej przed rozpoczęciem
rozprawy głównej w sądzie pierwszej insfancji.
(2) Nie można łączyć wniosku ó nawiązkę
z powództwem cywilnym w postępowaniu karnym.
Postępowanie
Str.1340
Art. 68. (1) Jeżeli zajęcie ustało, a nie tocz"'; się postępowanie, w którym można orzec
konfiskatę, albo jeżeli sąd prawomocnie orzekł.
niedopuszczalność konfiskaty druku, natenczas
poszkodowany może żądać odszkodowania od
Skarbu Państwa w wysokości rzeczywiście poniesionych kosztów wydania zajętych egzemplarzy druku, jednak nie powyżej ich hurtowej
ceny sprzedażnej.
. (2) Pozew wnieść można w ciągu 3 miesię
cy od ustania zajęcia lub prawomocnego ukoń
czenia postępowania.
(3) Jeżeli zajęcia dokonano na wniosek
oskarżyciela prywatnego, odszkodowanie należy się od niego.
Rozdział
Xl.
Przepisy przejściowe i końcowe.
Art. 69. Czynności, przekazane niniejszym
dekretem powiatowym władzom administracji
ogól~ej, spełniają na obszarze m. st. Warszawy
Kom1sarz Rządu, a na obszarze powiatów miejskich - starostowie grodzcy.
.
Art. 70.
(1) Przedsiębiorstwa wydawnic~e
książek, czynne w chwili wejścia w życie niniejszego dekretu, powinny ustanowić zarządzają
cych w ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w ży
cie niniejszego dekretu.
(2) W tym samym terminie osoby, trudnią
ce się uliczną sprzedażą druków, powinny uczynić zadość przepisom art. 9 i 21.
"
Dziennik Ustaw Nr 89 - - - - - - - - Poz. 608 i 609
Str. 1341
Art. 71. ' Sprawy o przestępstwa prasowe,
przed dniem wejścia w życie niniejszego dekretu, toczą się do końca według przepisówdotychczasowych.
wszczęte
Art. 72.(1) Z dniem wejścia: w życie niniejszego dekretu tracą moc przepisy dotyczące
przedmiotów w nim unormowanych, a w szczególności
I. 1) ustawa prasowa z dnia 17 grudnia
1862 r. (Dz. u. p. austr. z 1863 r. Nr 6);
2) obowiązujące jeszcze przepisy ustawy
z dnia 15 października 1868 r. (Dz. u. p. austr.
Nr 142);
3) ustawa z dnia 9 lipca 1894 r. (Dz. u. p.
, austr, f'Tr 161);
4) cesarskie rozporządzenie z dnia 11 sierpnia 1914 r. (Dz. u. p. austr. Nr 215);
5) rozdział XXVII ustawy o postępowaniu
karnym z dnia 23 maja 1873 r. (Dz. u. p. austr.
Nr 119);
,
11.6) ustawa prasowa z dnia 7 maja 1874 r.
(Dz. U. Rz. str. 65);
7) rozporżądzenie Ministra b. dzielnicy pruskiej z dnia 1 czerwca 1921 r. w przedmiocie obowiązkowego dostarczania bezpłatnych
egzemplarzy druków (Dz. Urzęd. Nr 20,
poz. 137);
III. 8) dekret z dnia 7 lutego 1919 r. 'w
przedmiocie , tymczasowych przepisów prasowych(Dz. P. P. P. Nr 14, poz. 186);
9) dekret z dnia 7 lutego 1919 r. w przedmiocie tymczasowych przepisów o zakładach
dru~arskiCh i składach druków (Dz. P. P. P.
Nr 14, poz. 146), z wyjątkiem art. 10 ust. I;
10) następujące artykuły kodeksu karnego
1903 r.: 293 ust. 2 i 4, 293a, 294, 294a, 296, 297,
298, 299, 300, 303, 303a, 304, 305, 306, 307.
308,309.
(2) Pozostają w mocy przepisy dotyczące
prasy, zawarte w ustawach przemysłowych
i handlowych, w ustawach o stanie wyjąt
kowym i wojennym oraz w ustawie 'Z dnia
18 marca 1932 r. o bezpłatnym dostarczaniu druków dla celów bibliotecznych i urzędowej rejestracji(Dz. U. R. P. Nr , 33, poz. 347).
'
Art. 73. Wart. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu karno-administracyjnym (Dz. U. R.
P. Nr 38, poz. 365) umieszcza się po ustępi~
pierwszym nowy ustęp treści następującej
"
"Wykroczenia, chóćby wYraźnie przekazane ustawą orzecznictwu władz administracyjnych, należą jednak do wyłącznej właściwości
sądów, jeżeli popełnione zostały w treści druku".
Art. 74. Wykonanie niniejszego dekretu
porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Ministrom Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych,
oraz innym właściwym ministrom.
Art. 75. Dekret niniejszy wchodzi w życie
z dniem 28 listopada 1938 r.
'P,r ezydent Rzeczypospolitej: l. Mościcki
Prezes Rady Ministrów
i Minister $praw Wewnętrznych
Sławoj Składków$k'i
Minister Sprawiedliwości: ,W. Grabowski
609
DEKRET PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ '
z dnia 21 listopada 1938 r.
o usprawnieniu postępowania sądowego.
N.a podstawie ad. 55 ust. (2) ustawy kon6Jtytucyjnej postanawiam co następuje
Część
pierwsza.
Zmiana wektórych przepisów postępowania
karnego.
Art. 1. W kodeks,i e postępowania kamego wprowadza się następujące zmiany
Właściwość rzeczowa sądu ~rodzkiego.
1) Art. 16 §. 2 otrzymuje następujące brzmienie
,,§ 2. Sądy grodzkie rozpoznają nadto sprawy o przestępstwa, wymienione w kodeksie karnym 1932 r.: '
'a) wart. 129, 130, 131, 133 i 200;
h} wart. 160, 253, 262 § 1 i 2, 264, 267, 268
i 269, jeżeli wartość mienia nie przenosi tysiąca złotych."
Pokrzywdzony jako oskarżyciel.
2) Art. 67 otrzymuje następuj'ące brzmienie
"Art. 67. § 1. W sprawach o przestępstwa,
ścigane z urzędu a należące do właściwości są
dów grodzkich, pokrzywdzony ma prawa strony, a zwłaszcza może wnosić i popierać oskarżenie zamiast luib obok oskarżyciela publicznego. Przepis art. 61 ma tu odpowiedn1e zas,t os'o wanie.
§ 2. Prawa strony służą pokrzywdzonemu,
jeżeli wniósł s,a modzielnie do sądu akt oskarże-
Dziennik Ustaw Nr 89 - - - - - - - - Poz. 607 i 608
Str. 1333
DEKRET PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 18 listopada 1938 r . .
o obniżeniu oprocentowania niektóry,ch wierzytelności długoterminowych, zabezpieczającyclI
listy zastawne oraz niektórych listów zastawnych i obligacyj.
Na podstawie art. 55 ust. (2) ustawy konstytucyjnej postanawiam co następuje