Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 17 stycznia 1938 r. o kasowości i rachunkowości izb rolniczych.

§ 1. U) Izby l'olnicze przyjmują wpłaty Prezydenta Rze,c zypospolitej z dnia 15 lutego

i dokonywają wypłat oraz zarachowują je w - 1928 r. () sP'Osobie lokowania funduszów przez

swych księgach ra<:hunkowych tylko w Wlalu- osoby niewłasnowolne oraZ sposobie 1'0koW a-·

cie polskiej.

•

nia kaucyj, składanych z tytułu obowiązku pu(2) Do przyjmowania i wydawania wsz e}" bllczneg,o (Dż. U. R. P. Nr 17, poz. 141); inne

kich sum i walorów pieniężnych upoważniona fundusze należy lokować z bezpieczeństwem

jest kaJSa izby; z.arząd izby może jednak upo- pupilarnym zgodnie z art. 2 wyżej wymieniOlIi.eważnić mstytucje finabsowe lub poszczególne

go .ro~porźądzenia.

osoby dozałałwiartia w imieniu i na rachunek

izby operacyj kasowych.

II. Kasowość.

§ 2. (1) Powierzanie jedn~j osobie funkcyj kasowych i rachunkowych j.e st niedozwolone.

(2) Urzędnicy, z.awiadujący sumami i wartościami pieniężnymi, odpowiadają ża straty,

wynikłe z ich winy.

§ 3. Sumy obce (kaucje, depozyty, sumy

przechodnie) będące 'W posiadaniu izby, nie mogą być Używane nawet ·czaSlowo na pokrycie

wyJatków izby;sutny te powinny być tak ulokowaJIle, aby Vi każdym c,za:sie mo·m a było je

wydać właściciel, owi ..

§ 4. (1) Gotó~ę niezbę,dną na wypłaty

przechowuje się w kasie (skrytce) o dwóch zamlkach 'Odmiennych. Klucz 'Od jednego zamka posiada kaJSje,r, 'Od drugiego za,ś urzędnik, wyznaczony przez prezesa izby. Za zawartość kasy

po jej zamknięciu p'ODoszą 'Odpowiedzialność

osoby posiadaj8(Ce klucze 'Od kasy. Kasa (skrytka) , śr·odki finansowe zn.ajdujące się w kasie

(ś,krytce) Qraz pewna suma t"y;chże środków w

czasie przenoszenia ich z lokalu lub do lokalu

izby powinny być ube'zpiecz'O'1le do wysokości,

ustalonych prze:z Zarząd izby.

.

(2) Zarząd izby usłala naiwvżs'żą kwotę, jaka może być przechowywana w kasie po dok,o TIE\:niu wypłat w danym d.il:iu. Walory zasadnicz'o należy przechowywać W skrvt,k ach nań­

stwowych lub kQmunalnych instytucyj finansowycn.

§ 5. (1) Kasy izb rolniczyćh przyjmują

wpłaty i dokonywają wypłat tylko na podsta'"

wie kasowych asygnacyj przychodowych i rozchodowych prawidł'Owo wystawionych.

(2) Asygnacje tak przychodowe, jak i rozchodowe, są wewnętrznymi dokumentami izbYi

asygtiacyj tych nie należy wydawać interesantom.

§ 6. Asygnacje r'Ozchodowe podpisują~

prezes izby lub jedna z osób przez niego upo"

wa.tni,o nych oraz księgo'wy, asygnacje z,aś p'r zychodowe księgowy i kasjer. Asygnacje powinny być podpisywane ręcznie; zaopatrywanie

a'sygttrucyj w podpis mechaniczny (facsimile)

jest wzhro'n ione.

§ 7. Asygnowanie wydatków budżet'o"

wych jest dozwolone tylk.o wtedy, gdy wydatki te nie przekraczają odpowiednieg'O kredytu

budżetowego lub też gdy zachodzi potrzeba

dokonania wydatków w warunkach przewidzianych w § 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 7 kwietnia 1936 r.

o spOTżądzaniu i łlsŁalaniu budżetów izb rolniczych (Dz. U. R. P. Nr 34, poz. 265) j w tym

ostatnim przypadku asygnacja mnże być wystawiona tylko na pisemne polecenie prezesa

izby. Asygna,cje roz,c hodowe na s umy po'z abudżetowe mogą być wystawiane tylko wtedy; gdy

zamierzone wypłaty mają całkowicie pokrycie

na odpowiednich rachunkach książkowych,;

Poz. 49 - - - - - - - - - - Dziennik Usbw Nr 8

3) lokat,

4) długów długotermmowych .

'(2) W przypadku posiadania przez

IV. Materiały i zapasy.

V. Aktywa przedsiębiorstw

izbę

praw i przywilejów, obciążających obiekty majątkowe osób trzecich oraz zobowiązań wobec

osób trzecich natury prywatnoprawnej, .opartych

na specjalnych tytułach prawnych (serwituty

obciążające 'Obiekty majątkowe, stanowiące

wła'sność izby) należy w dziale "B" prowadzić

osobne inwentarze dla tych praw, przywilejów

i zobowiązań.

(1) W inwentarzach działu "Bil nai opisać każdy aktyw i p.asyw

osobno z p'odruniem jego wartości. W ciągl,l roku obr'a chunk'o wego należy wykazywać w inwentarzach działu "Bil wszelkie zmiany, dotycz~e poszczególnych nieruchomości, ruchomości, l'o kat 'oraz długówdługoŁerminowych. Nie

należy jednak uwidaczniać zmian wywołanych

zmiennością cen.

(2) Do działu "Bil księgi inwenŁarwwej

nie należy wpisywać przedmiotów: z góry przeznac.z'Onych na ,zużycie, służących do utrzymania po.rządku, służących do użytku kancelaryjnego oraz przedmi.o tów nie po.siadających warto.ści sprzedażnej . Dla kontrOoli przychodu i mzchodu tych przedmio.tów, należy prowadzić

§ 26.

leży wymienić

książki meteriałowe.

(1) Inwentarzową wart,ość nieruchokupna lub

koszt wytworzenia. W razie niemożności ustalenia kosztu własnego (ceny kupna lub wytworzeni'a), należy jednorazowo ustalić wart'Ość na

podstawie ·osza.cowania prze:z komisję szacunkową powołaną przez zarząd izby, której przewodniczy radca izby deleg,o wany przez pre'z esa izby.

(2) W przypadkach, gdy określenie wartOoś­

ci ma nastąpić VI dr'o dze os'z a c'o wania , wartOość

budowli i innych 'Obiektów podlegających ubezpieczeniu ogniowemu można przyjąć do inwenta,r za w wysokości szacunku tego ubezpieczenia.

(3) Prawa i przyw'i1eje oraz ciężary natury

prywatnoprawnej należy wykazywać w inwentarzu w wartości symbolicznej równej 1 zł.

(4) Wykreślanie przedmiotów zapisanych

w księdze inwentarzowej może być dokonane

tylko na podstawie decyzji zarządu izby r,olniczej.

.

§ 28. Dział "Ali księgi inwenłarzo\vej (bilans majątkowy) powinien wykazywać

1) w stanie czynnym wszystkie składniki

majątkowe (aktywa) i

2) w stanie biernym wszystkie długi i zobowiązania (pasywa), fundusze specjalne oraz

czysty majątek izby.

§ 29. (1) W stanie czynnym należy wykazywać następujące grupy aktywów

§ 27.

mości i :ruchomości ,s tanowi cena

r. Nieruchomo,ści.

II. Ruchomości.

III. Lokaty;

Str. 80

majątkowY'ch.

obiektów

VI. Aktywa fundacyj.

VII. Kasa i instytucje finansowe.

VIII. ,I nne aktywa.

, IX. Przewyżka stanu biernego nad stanem ,c zynnym.

(2) .•W grupie VIII "Inne aktywa" należy

wymleI;l1c. te akty~~, . które nie są objęte poprz~d:lIml grup~ml 1 t;tależy wykazywać je pod

takImI nazwamI, pod Jakimi są one wymienione

w rachunku "Zamknięcia sum pozabudżeto­

wych" (§ 46). W tej grupie należy również wykazywać prawa i przywileje (§ 25) z podaniem

dla'. każdego praWa i przywileju wartości symbo.hcznej 1 złote go. Wszystkie inne aktywa nalezy wykazywać w ich wartościach, wykazanych ~a. rachun~ac~ książkowych a aktywa

przedSIębIorstw I obIektów majątkowych oraz

aktywa fundacyj w wysokościach podanych

w ich bilansach.

'

§ 30. (1) W stanie biernym należy wykazywać następujące grupy

L Długi długoterminowe.

II. Pasywa

przedsiębiorstw

i obiektów

majątkowych.

III. Pasywa fundacyj.

IV. Inne pasywa.

V. Fundusze specjalne.

VI. Majątek izby.

(2) W grupie II "Pasywa przedsiębiorstw

i obiektów majątkowych" należy wymienić

w ogólnych sumach, pasywa każdego wyodręb­

nionego z budżetu ogólnego izby przedsiębior­

stwa i obiektu majątkowego osobno. W grupie

tej należy wymienić jedynie rzeczywiste pasywa (długi i zobowiązania wobec osób trzecich)

oraz' osiągnięte" a nie przelane na rzecz budże­

tu ogólnego izby, zyski przedsiębiorstw i obiektów majątkowych, natomiast kapitały własne

tych przedsiębiorstw, jak kapitał zakładowy,

renowacyjny itd. chociaż w bilansach tych

przedsiębiorstw zamieszczane są w stanie biernym, należy wykazywać w grupie VI "Majątek

izby", pozostałe zaś kapitały własne, tzw. specjalne, w grupie V "Fundusze specjalne".

(3) W grupie III "Pasywa fundacyj" należy

wymienić w ogólnych sumach bilansowych pasywa wraz z kapitałem własnym każdej fundacji osobno.

(4) W grupie IV "Inne pasywa" należy wymienić te pasywa, które nie są objęte żadną inną z wymienionych w ust. 1 grup. Inne pasywa

należy wykazywać w tej grupie pod takimi nazwami, jakie mają one w rachunku "Zamknięcia

sum pozabudżetowych" (§ 46). W tej grupie należy również wymienić zobowiązania i ci~żary

natury prywatnoprawnej (serwituty) z podaniem dla każdego zobowiązania i ciężaru wartości 1 złotego (§ 25).

(5) W grupie V "Fundusze specjalne" wymienić należy w ogólnych sumach oddzielnie: .

Str. 81

Dz,i ennik Ustaw Nr 8

1) fundusze specjalne izby rolniczej,

(4) Na poczet dochodów ubiegłego okresu

2) fundusze specjalne każdego .przedsię­ obrachunkowego wolrio zalicza.ć tylko te dobiorstwa i obiektu majątkowego wydzielonego chody, które pobrane zostały na rzecz izby do

z budżetu ogólnego izby.

.

ostatniego dnia roku obrachunkowego włącznie

Przez fundusze specjalne należy rozumieć przez upoważnione do poboru osoby lub instyfundusze własne, przeznaczone na cele specjal- tucje (§ 1). Nie pobrane w okresie ubiegłym done np. na budowę gmachu.

. chody budżetowe, o ile wpływają po ostatnirri

(6) W grupie VI "Majątek izby" należy wy- dniu okresu budżetowego, należy zaliczać do

kazać czysty majątek każdego przedsiębiorstwa

dochodów okresu następnego.

i obiektu majątkowego, wydzielonych z budże­

tu ogólnego (kapitały zakładowe), następnie w

§ 34. (1) Po zapisaniu obrotów, o których

jednej sumie, jako czysty majątek izby, różnicę mowa w § 33 należy zamknąć poszczególne rapomiędzy ogólną sumą stanu czynnego i biernechunki w "Dzienniku - Głównej" i szczegóło­

. go. Sumy nadwyżki budżetowej, względnie nie- wych księgach kontowych. Zamknięcia rachundoboru budżetowego, ani stanem czynnym, ani ku należy dokonać przez zapisanie ustalonego

stanem biernym obejmować nie należy, nato- salda po tej stronie rachunku, która wykazuje

miast sumy nadwyżek, względnie niedoborów mniejszą sumę obrotów za cały rok oraz wyprobudżetowych należy podać jako uwagę przy

wadzenie ogólnych sum rachunku. Równocześ­

grupie IX w stanie czynnym "Przewyżka stanu nie należy salda rachunków budżetowych przebiernego nad stanem czynnym", względnie przy nieść na: rachunek "Zamknięcia sum budżeto­

grupie VI w stanie biernym "Majątek izby" (bi- wych", salda zaś rachunków pozabudżetowych

lans majątkowy).

na rachunek "Zamknięcia sum pozabudżeto­

wych".

§ 31. Sumy z tytułu udzielonych i przyję­

(2) Rachunki w księdze "Dziennik - Głó­

tych gwarancyj i poręczeń należy wykazywać wna" zamykać należy w takiej kolejności, w japod ogólnymi sumami stanu czynnego i bierne- kiej są one wymienione w rocznym zamknięciu

go działu "A" księgi inwentarzowej.

.sum pl{),zabudżetowych, podanym w § 46. Rachunki, na których wykazywane są zarówno

§ 32. Obroty na poszczególnych rachunkach należności, jak zobowiązania izby, należy zaw księdze "Dziennik - Główna" oraz w księ­ mykać dwoma saldami.

gach kontowych należy sumować po każdym

(3) Specjalnych inwentarzy (dział "B" księ­

zakończonym miesiącu.

gi inwentarzowej) w końcu roku nie należy zamykać; należy jednak ustalone na ostatni dzień

§ 33. (1) Po upływie roku obrachunkowego roku obrachunkowego sumy ,o gólne poszczew ciągu miesiąca kwietnia należy

gÓhlych inwentarzy (nieruchomości, ruchomoś­

1) przeprowadzić pod datą 31 marca księ­

ci, lokal i długów dług·oterminowych) .wykazać

gowania, zarówno na rachunkach budżetowych, (wpisać) obok ostatniego zapisu dokonanego

jak i pozabudżetowych tych obrotów, które zow l'oku obrachunkowym.

stały dokonane w ciągu ubiegłego okresu obra(4) Księgi pomocnicze (księgi materiałowe

chunkowego, a które nie zostały zaksięgowanej

i księgi biercze) należy zamknąć przez podkre2) przenieść z rachunku dochodów budże­

towych na rachunek sum przechodnich te kwo- ślenie odpowiednich rubryk i wyprowadzenie

ty otrzymanych w ciągu roku zasiłków, które sald na poszczególnych k'ontach w księdze manie zostały do końca roku zużyte lub zostały teriałowej oraz ogólny'ch sum za cały wk obrachunk'o wy w księdze bier,czej.

zużyte niezgodnie z przeznaczeniem; zasiłki

(5) Rejestrów wekslowych z końcem roku

oraz uskutecznione z nich wydatki należy objąć

nie

należy zamykać. Należy jednak na ich podsprawozdaniem z wykonania budżetu tego rostawie ustalić na ostatni dzień roku obrachunku, w którym zasiłki zostały zużytej

kowego ogólne sumy, powstałe z tych tytułów

3) uzgodnić salda wszystkich rachunków

i wymienić je w treści danego rejestru.

i rachunki pozamykać.

(2) Niesporne należności osób tJ;zecich z tyIV. Rachunkowość zakładów.

tułu kredytowego wykonania wydatków budże­

towych, . jeżeli nie zostały uiszczone w ciągu

§ 35. Zakła,dy izby, których wydatki i dookresu obrachunkowego. muszą być zarachowane pod datą ostatniego dnia roku budżeto­ ,c hody wchodzą do budżetu izby w sumach ogólnych, mogą przyjmować bezpośrednio wszelkie

wego na paczet kredytów tegoż roku.

(3) Zarachowanie, określone w ustępie .p o- dochody budżetowe, wynikające z zakresu ich

przedzającym. następuje na podstawie listy wiedziałania. W tym przypadku zakłady te oborzycieli, tj. zestawienia tych zobowiąza11 wraz wiązane są prowadzić kwitariusze i księgę kaz załączonymi do niego oryginalnymi rachunka- s'ową·

mi i innymi dowodami uzasadniai,ącymi poszczególne sumy, objęte listą wierzycieli. Lista wie§ 36. (1) Zakł ady mogą prowadzić rarzycieli powinna być zestawiona i przeksięgo­ chunkowość we wła sny m zakresie. bądź też rawana w ciągu 15 dni po skończonym okresie chunkowo ść zakładów może prowadzić persoobrachunkowym.

nel rachunkowy izby. Rachunkowość we wła-

Poz. 49 i 50 - - - - - - - - D.ziennilk Ustaw Nr 8

2) ba,d anie umów i -operacyj zarówno pod

ich celowości, jak i pokrycia finansowego i budżetowego,

względem

3) badania czy wydatki budżetowe dokonywane są w granic.a ch kredytów i na cele zgodne z przeznaczeniem ·oraz nadzór nad nieprzekraczalnością kredytów budżetowych,

4) 'o zuwanie nad terminowym dokonywaniem wypłat i pobieraniem dochodów oraz wł·a­

ściwą administracją sum obcych (depozytów,

kaucyj, sum przechodnich),

Str. 84

5) badanie rachunków i innych dowodów

pisemnych, służących za podstawę do asygnowania wydatków,

6) badanie rentowności i czuwanie nad

całością majątku izby,

7) badanie prawłdł,owości sporządzania

rocznego zamknięcia rachunk'owego oraz wszelkich zestawień rachunkowych.

§ 50. &OIzporządzenie niniejsze wchodzi w

życie z dniem 31 marca 1938 r.

Minister Rolnictwa i Reform Rolnych

J. Poniatowski

60

ROZPORZADZENIE MINISTRA SPRAVI WOJSKOWYCH

z dnia 22 stycznia 1938 r .

., sposobie udowodnienia czynnego udziału w walkach o niepodległość Państwa Polskiego.

Na podstawie art. 2 ust. (2) ustawy Z dnia

" 2 lipca 1937 r. o zapewnieniu pracy i o zaopatrzeniu uczestników walk o niepodległość Pań­

stwa Polskiego (Dz. U. R. P. Nr 59, poz. 464)

zarządzam co następuje

§ 1. Czynny udział w walkach o niepodPaństwa Polskiego, uprawniający do

ubiegania się o pracę w trybie i na warunkach

ustawy z dnia 2 lipca 1937 r. o ..zapewnieniu

pracy i o zaopatrzeniu uczestników walk o niepodległość Państwa Polskiego (Dz. U. R. P.

Nt 59, poz. 464), stwierdza zaświadczenie, wystawione I'rzez właściwe władze wojskowe.

ległość

by,

§ 2. Zaświadczenie otrzymać mogą osoktóre

a) należały do organizacyj lub formacyj

niepodległościowych wymienionych w

załączniku Nr 1,

b) nie należąc do organizacyj lub formacyj

niepodległościowych,

brały

czynny

udział w walkach o niepodległość Pań­

stwa Polskiego.

Władzami właściwymi do wydania

zaświadczeń dla osób, należących do organiza-

§ 3.

cyj lub formacyj niepodległościowych są

1) Wojskowe Biuro Historyczne,

2) Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Organizacji Wojskowej przy Wojskowym

Biurze Historycznym,

3) Archiwum Wojskow'e,

4) Dowództwo Okręgu Korpusu Nr VII,

5) Dowództwo Okręgu Korpusu Nr VIII,

w zależności od okoliczności, która z wyżej

wymienionych władz oraz instytucyj przechowuje akta danej organizacji lub formacji niepodległościowej (załącznik Nr 2).

§ 4.

Władzą właściwą do wydawania za-

~wiadczeń

a} dla osób, które nie należąc do organizacyj lub formacyj niepodległo ś ciowych,

wyszczególnionych w załączniku Nr 1,

..

brały

czynny udział w walkach o niePolskiego,

b) dla osób, które z jakichkolwiek powodów nie otrzymały zaświadczenia od

władzy właściwej wskazanej w § 3,

jest Ogólna Komisja Orzekająca przy Wojskowym Biurze Historycznym, która wydaje zaświadczenia według wzoru, podanego w załącz.

niku Nr 3.

podległość Państwa

§ 5. W ' przypadku niemożności uzyskania

zaświadczenia od władz lub instytucyj, wymie-

nionych w § 3, interesowany powinien przedstawić Ogólnej Komisji Orzekającej przy Wojskowym Biurze Historycznym oświadczenie,

wystawione przez co najmniej dwóch świad­

ków, odznaczonych Krzyżem lub Medalem Ni.epodległości, którzy jednocześnie z interesowanym pełnili służbę w danej organizacji lub formacji niepodległościowej, stwierdzające czynny

udział interesowanego w walkach o niepodległość; podpisy świadków mają być uwierzytelnione.

§ 6. Podania o wydanie zaświadczeń, przewidzianych w rozporządzeniu niniejszym, oraz

zaświadczenia te są wolne od opłat stemplowych na mocy art. 142 pkt 5} oraz art. 160 ust. 1

pkt 1) ustawy z dnia 1 lipca 1936 r. o opłatach

stemplowych (Dz. U. R. P. z 1935 r . Nr 64,

poz. 404).

§ 7. Zaświadczenia, wydane do czasu ogło­

szenia rozporządzenia niniejszego przez władze

lub instytucje wojskowe, wskazane w § 3,

a stwierdzające udział danej osoby w organizacjach lub formacjach niepodległościowych wymienionych w załączniku Nr 1, zachowują nadal

swą ważność i zastępują zaświadczeniawymie­

nione w § 1.

§ 8. Rozporządzenie niniejsze

w życie z dniem ogłoszenia.

wchodzi

Minister Spraw Wojskowych: Kasprzycki

Str. 77

49

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICtWA I REFOaM ROLNYCH

IZ

dnia 17styc:znia 1938 r.

.

o kasowości i rachunkowości izb rolniczych.

Na podstawie art. 50a rozporząd.zenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca

1928 r. () izbach rolniczych (Dz. U. R. P.

z 1933 r. Nr 2, poz. 16) w brzmieniu ustalonym

art. 66 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 grudnia 1934 r , () unormowaniu właściwości władz i trybuposlępowa.nia w

niektórych . działa:ch administracji państwowej

(Dz. U. R. P. Nr 1110, p<J'Z. 976) zarządzam co na-

(3) Fundusze potrzebne na bieżące wydatki ńależy lokować na rachunkach bieżących w

państwowych lub komuhalnyth instytucjach finansowych, albo w Banku P.olskim lub za zgodą urzędów skarbowych - w kasClJch tych urzę­

dów. Fundusze te mogą również być lokowane

w spóMzielczychinstytucjach finansowych za

zgodą Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych W

pomzumieniu z Ministrem Skarbu. Fundusze

specjalne izby oraz jej przedsiębiorstw i obiekstępuje

tów mrujątkowych, wydzielonych z budżetu

I. Organizacja czynności kasowo-tachuókoogólnego iZby należy l'okować również ' w tych

wych izb roltticzych.

instytucjach bądź w papierach wartościowych,

wskazanych wart. 2 pkt 3 i 4 tbzporządzenia