Legislator Case Law & Legislation
DU_1938_481 PL

Ustawa z dnia 16 sierpnia 1938 r. o wyborze radnych gromadzkich, gminnych i powiatowych.

106 Articles / Provisions · Poland
Open official source Machine-readable Markdown (.md)

Table of Provisions (106)

Statutory Text (106 Articles)

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Wybory radnych gromadzkich odbywają się na zasadzie głosowania powszechnego, równego,

tajnego i bezpośredniego na nazwiska kandydatów, uprzednio należycie zgłoszonych.

Liczba radnych gromadzkich.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Liczba radnych wynosi w gromadach

1)

do 500 mieszkańców - dwunastu,

2)

ponad 500 - 1.000 mieszkańców - szesnastu,

3)

ponad 1.000 - 1.500 mieszkańców - dwudziestu,

4)

ponad 1.500 - 2.000 mieszkańców - dwudziestu czterech,

5)

ponad 2.000 mieszkańców - trzydziestu.

(2)

Liczbę mieszkańców ustala się na podstawie prowadzonej przez gminę ewidencji ludności.

Prawo wybierania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Prawo wybierania 6łuży każdemu obywatelowi polskiemu bez różnicy płci, który ma prawo

wybierania do Sejmu i przynajmniej od roku, licząc wstecz od przedednia zarządzenia

wyborów, mieszka na obszarze gromady.

(2)

Warunek jednorocznego zamieszkania nie dotyczy

1)

zamieszkałych w przededniu zarządzenia wyborów na obszarze gromady właścicieli lub

posiadaczy nieruchomości, położonych na obszarze gromady,

2)

pracowników umysłowych i fizycznych, niezależnie od rodzaju i charakteru pełnionej

Pracy, pozostających w stosunku służbowym do Państwa lub instytucyj publicznoprawnych,

tudzież żołnierzy służby stałej, duchowieństwa świeckiego i zakonnego, jeżeli osoby

te pełnią swe funkcje na obszarze gromady i mieszkały na tym obszarze w przededniu

zarządzenia wyborów,

3)

członków rodzin osób, wymienionych w pkt 2), zamieszkałych z nimi we wspólnocie gospodarczej

na obszarze gromady w przededniu zarządzenia wyborów.

(3)

Przy ustalaniu faktu zamieszkania stosuje się przepisy o ewidencji i kontroli ruchu

ludności, przy czym na równi z zapisanymi do rejestru mieszkańców traktuje się osoby,

które powinny być zapisane do tego rejestru.

(4)

Prawo wybierania ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania karnego w sprawach

o zbrodnie, zagrożone karą dodatkową utraty praw publicznych i obywatelskich praw

honorowych od chwili doręczenia aktu oskarżenia.

(5)

Prawo wybierania nie przysługuje żołnierzom, pozostającym w czynnej służbie wojskowej,

a nie będącym żołnierzami służby stałej.

Prawo wybieralności.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Prawo wybieralności służy każde-. mu obywatelowi, mającemu prawo wybierania, który

przed dniem zarządzenia wyborów ukończył lat 27.

Okręgi wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Gromada może stanowić jeden lub kilka okręgów wyborczych.

(2)

Każdy okręg wyborczy powinien tworzyć jedną ciągłą całość terytorialną. Warunek ten

nie dotyczy części gromady, stanowiących enklawy na obszarze gromad lub gmin sąsiednich.

(3)

Podziału na okręgi wyborcze dokonywa starosta powiatowy przed zarządzeniem wyborów,

ustalając dla każdego okręgu ilość mandatów w zależności od liczby mieszkańców.

(4)

Liczbę mieszkańców w okręgu ustala się na podstawie prowadzonej przez gminę ewidencji

ludności.

(5)

W gromadzie, podzielonej na okręgi wyborcze, na jeden okręg nie może przypadać mniej

niż 2 mandaty.

Zarządzenie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wybory zarządza starosta powiatowy, ustalając dzień zarządzenia wyborów i dzień głosowania.

(2)

Dzień głosowania nie może przypadać na okres pilnych robót polnych oraz na czas uroczystych

świąt.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Nadzór nad czynnościami wyborczymi sprawuje władza zarządzająca wybory.

(2)

Nadzór uprawnia do żądania wyjaśnień, uchylania sprzecznych z prawem uchwał komisyj

wyborczych lub postanowień przewodniczących oraz usuwania lub żądania usunięcia dostrzeżonych

uchybień.

Komisje wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Do przeprowadzenia wyborów w gromadach, podzielonych na okręgi wyborcze, powołuje

się gromadzką i okręgowe komisje wyborcze.

(2)

W gromadach, stanowiących jeden okręg wyborczy, czynności okręgowych komisyj wyborczych

spełnia gromadzka komisja wyborcza.

(3)

Każda komisja wyborcza składa się z przewodniczącego i 2 członków.

(4)

Przewodniczący i członkowie komisyj wyborczych powinni być powołani nie później, niż

7 dnia po zarządzeniu wyborów.

(5)

Przewodniczącego powołuje starosta powiatowy spośród mieszkańców danej gminy wiejskiej,

odpowiadających warunkom, określonym w art. 3, jak również spośród osób, posiadających

prawo wybierania radnych miejskich w mieście, będącym siedzibą tej samej gminy wiejskiej.

(6)

Członków komisji wybiera kolegium zarządu gminnego spośród mieszkańców gromady, posiadających

prawo wybierania. W razie niepowołania przez kolegium zarządu gminnego członków komisyj

wyborczych w terminie ustawowym, przewodniczący tych komisyj uzupełniają ich skład

członkami przez siebie powołanymi; mandat tych członków wygasa z chwilą wejścia do

komisji członków, wybranych przez kolegium zarządu gminnego.

(7)

Wyborca, zgłoszony jako kandydat na radnego, z chwilą wyrażenia zgody na zgłoszenie

jego kandydatury, traci prawo piastowania godności przewodniczącego lub członka komisji

wyborczej w tej samej gromadzie.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Nikt nie może się uchylić od przyjęcia godności członka komisji bez usprawiedliwionych

przyczyn.

(2)

Zezwolenia na złożenie godności członka komisji może udzielić władza, która go powołała.

(3)

Wydział powiatowy ma prawo nałożyć na osobę, która uchyli się od przyjęcia lub złoży

godność członka komisji wyborczej bez zezwolenia, jednorazowo świadczenie pieniężne

w wysokości od 10 do 100 zł na rzecz gminy lub gromady. Stronie służy prawo wniesienia

odwołania do wojewody, który orzeka przy współudziale wydziału wojewódzkiego (izby

wojewódzkiej) z głosem stanowczym.

(4)

Świadczenia pieniężne, nakładane w myśl przepisu ust. (3), ściąga się w trybie postępowania

przymusowego w administracji.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Godność przewodniczącego i członków komisyj wyborczych jest honorowa. Mogą oni jedynie

otrzymać zwrot kosztów przejazdu, jeżeli nie posiadają własnych środków przejazdu,

przy czym wysokość tych kosztów nie może przekraczać norm, ustalonych w danej miejscowości

dla podwód.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Jednocześnie z przewodniczącymi i członkami komisyj wyborczych będą powołani w tym

samym trybie i liczbie ich zastępcy.

(2)

Zastępcom służy prawo obecności na posiedzeniach właściwych komisyj; w głosowaniu

zastępcy biorą udział tylko w razie nieobecności osób, które zastępują.

(3)

Przepisy art. 8 ust. (5) - (7) oraz art. 9 -i 10 stosuje się odpowiednio do zastępców

przewodniczących i zastępców członków komisyj wyborczych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Do ważności uchwał komisji wyborczej jest niezbędna obecność przewodniczącego i 2

członków. Uchwały zapadają zwykłą większością głosów obecnych. W razie równości głosów

przeważa głos przewodniczącego.

(2)

Jeden z członków komisji sporządza protokół obrad; protokoły podpisują przewodniczący

oraz członkowie komisji, obecni na posiedzeniu.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Po uprawomocnieniu się aktu wyborczego komisje wyborcze rozwiązują się z samego prawa.

Spisy wyborców.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Najpóźniej 14 dnia po zarządzeniu wyborów, wójt sporządzi w 2 egzemplarzach spis wyborców

gromady, a w razie podziału obszaru gromady na okręgi wyborcze - spisy wyborców dla

każdego okręgu.

(2)

Najpóźniej 15 dnia po zarządzeniu wyborów wójt doręczy podpisane przez siebie spisy

wyborców przewodniczącemu gromadzkiej komisji wyborczej.

Ogłoszenie o czynnościach wyborczych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Nie później aniżeli 18 dnia przed dniem głosowania wójt ogłosi na obszarze gromady

- w sposób na miejscu zwyczajem przyjęty oraz przez wywieszenie na przeciąg co najmniej

3 dni przed mieszkaniem sołtysa, a w większych gromadach ponadto w kilku innych widocznych

miejscach - obwieszczenia o zarządzeniu wyborów.

(2)

W obwieszczeniu wójt poda

1)

liczbę mandatów, przypadającą na gromadę,

2)

podział gromady na okręgi wyborcze,

3)

liczbę mandatów w każdym okręgu,

4)

skład komisyj wyborczych,

5)

lokale oraz dnie i godziny urzędowania gromadzkiej komisji wyborczej,

6)

dnie, godziny i miejsce wyłożenia spisu wyborców i wnoszenia reklamacyj (art. 16)

oraz ponownego wyłożenia tych spisów do publicznego przeglądu (art. 20),

7)

dnie, godziny i miejsce zgłaszania kandydatów (art. 21),

8)

liczby wyborców, uprawnionych do zgłoszenia kandydatów (art. 23),

9)

miejsce, dzień i godziny głosowania, 10) treść art. 16 i 20 ust. (2).

Wyłożenie spisów wyborców i wnoszenie reklamacyj.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Spisy wyborców będą wyłożone w lokalu gromadzkiej komisji wyborczej nazajutrz po dniu

ogłoszenia przez wójta obwieszczenia o zarządzeniu wyborów nieprzerwanie przez 3 dni,

a w tym czasie najmniej przez 5 godzin dziennie.

(2)

Podczas wyłożenia spisów każdy obywatel może przeglądać je, robić z nich wyciągi,

a osoby, mające prawo wybierania, mogą wnosić reklamacje do gromadzkich komisyj wyborczych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Reklamacje można wnosić z powodu

1)

pominięcia w spisie uprawnionego do głosowania,

2)

wciągnięcia do spisu osoby, nieuprawnionej do głosowania.

(2)

Reklamacje będą wnoszone na piśmie lub ustnie do protokołu ze wskazaniem przyczyn.

(3)

Komisja gromadzka załatwia reklamacje niezwłocznie; w razie potrzeby komisja może

zażądać przedłożenia, a także uzupełnienia dowodów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Komisja gromadzka po załatwieniu reklamacji z powodu pominięcia w spisie uprawnionego

do głosowania

1)

uzupełni spis wyborców, bądź

2)

zawiadomi osobę pominiętą w spisie, że reklamacja nie została uwzględniona.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Komisja gromadzka po załatwieniu reklamacji z powodu wciągnięcia do spisu osoby, nieuprawnionej

do głosowania

1)

zwróci reklamację, jako nieuwzględnioną, bądź

2)

zawiadomi osobę, której reklamacja dotyczy, że będzie skreślona ze spisu wyborców.

(2)

Każdy, kogo dotyczy reklamacja, ma prawo w ciągu następnego dnia po doręczeniu zawiadomienia

wnieść sprzeciw do gromadzkiej komisji wyborczej.

(3)

Komisja gromadzka po rozpatrzeniu sprzeciwu

1)

uchyli swą poprzednią uchwałę, bądź

2)

potwierdzi ją.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Gromadzka komisja wyborcza najpóźniej 3 dnia po upływie okresu, przewidzianego w art.

16 ust. (1), poczyni w spisach wyborców zmiany, dokonane wskutek reklamacyj; z tą

chwilą spisy wyborców będą uznane za ostatecznie ustalone i odtąd żadnych zmian czynić

w nich nie wolno.

(2)

Do głosowania będą uprawnione tylko osoby, wpisane do ustalonego ostatecznie spisu

wyborców.

(3)

W razie podziału gromady na okręgi wyborcze, przewodniczący gromadzkiej komisji wyborczej

prześle przed dniem głosowania, a po ogłoszeniu, o którym mowa w art. 26, przewodniczącym

okręgowych komisyj wyborczych ustalone spisy wyborców właściwych okręgów.

(4)

Ostatecznie ustalone spisy wyborców będą wyłożone do publicznego przeglądu w lokalu

gromadzkiej komisji wyborczej przez 5 godzin dziennie w ciągu okresu, przeznaczonego

do zgłaszania kandydatów (art. 21).

Zgłaszanie kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Począwszy od następnego dnia po okresie, przeznaczonym do wyłożenia spisów, wyborcy

w ciągu dalszych 3 dni mają prawo zgłaszania do gromadzkiej komisji wyborczej kandydatów

na radnych, którzy są jednocześnie kandydatami na zastępców radnych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Kandydaci na radnych powinni posiadać prawo wybieralności w którymkolwiek okręgu wyborczym

gromady.

(2)

Można kandydować tylko w jednym okręgu.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Zgłoszenie kandydatów powinno zawierać imię i nazwisko, imiona rodziców, wiek i miejsce

zamieszkania każdego kandydata. Komisja wyborcza, przyjmując zgłoszenie kandydatów,

zaprotokołuje dzień, godzinę i liczbę porządkową zgłoszenia, po czym nazwiska kandydatów

opatrzy kolejno numerami.

(2)

Każdy kandydat powinien oświadczyć, iż zgadza się na zgłoszenie jego kandydatury i

że posiada prawo wybieralności. Uczynić to może bądź w pisemnej deklaracji, opatrzonej

datą i własnoręcznym podpisem, którą dołącza się do zgłoszenia, bądź przez oświadczenie

ustne do protokołu komisji wyborczej.

(3)

Liczba nazwisk kandydatów na jednym zgłoszeniu powinna odpowiadać podwójnej ilości

mandatów, przypadającej na dany okręg wyborczy.

(4)

Każde zgłoszenie powinno być podpisane własnoręcznie lub zgłoszone osobiście do protokołu

komisji wyborczej przez co najmniej 10 wyborców, wpisanych do spisu wyborców okręgu,

bez uwzględnienia zmian, spowodowanych reklamacjami.

(5)

Każdy wyborca może wziąć udział w jednym tylko zgłoszeniu. Zgłoszenie może podpisać

lub wnieść również i ten wyborca, który został wpisany do spisu wyborców dopiero w

drodze reklamacji. W razie podpisania 2 lub więcej zgłoszeń przez jednego wyborcę

ważny jest tylko podpis na zgłoszeniu najwcześniejszym. Śmierć wyborcy i utrata przezeń

prawa wybierania nie powoduje nieważności uprzednio złożonego podpisu lub ustnego

zgłoszenia.

(6)

Po podpisaniu zgłoszenia kandydatów nie można wpisywać nowych kandydatów pod rygorem

nieważności wpisanej kandydatury.

(7)

Cofnięcie przez wyborcę podpisu nie ma żadnego skutku prawnego.

(8)

Wnoszący zgłoszenie kandydatów mogą wyznaczyć spośród siebie pełnomocnika, upoważnionego

do porozumiewania się z komisją wyborczą. W razie niewyznaczenia za pełnomocnika uważa

się wyborcę, podpisanego na pierwszym miejscu zgłoszenia.

Ustalanie kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Gromadzka komisja wyborcza bada, czy zgłoszenia kandydatów odpowiadają obowiązującym

przepisom.

(2)

Gromadzka komisja wyborcza może wezwać bezpośrednio lub za pośrednictwem pełnomocnika

wyborcę, który podpisał zgłoszenie i zbadać własnoręczność jego podpisu oraz uznać

za nieważny podpis tego, który nie stawił się na wezwanie w odpowiednio wyznaczonym

terminie, nie krótszym niż 1 dzień.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Gromadzka komisja wyborcza skreśli kandydata

1)

jeżeli brak jest jego oświadczenia, wymaganego w myśl art. 23 ust. (2),

2)

wpisanego po podpisaniu zgłoszenia.

(2)

W przypadku stwierdzenia innych braków lub wad, mogących spowodować nieważność zgłoszenia

bądź nieważność poszczególnych kandydatur, gromadzka komisja wyborcza wezwie pełnomocnika

najpóźniej 3 dnia po ostatnim dniu, przeznaczonym do zgłaszania kandydatów, do usunięcia

tych braków lub wad, przy czym może zwrócić zgłoszenie, a obowiązana jest wymienić

jakie braki lub wady zawiera.

(3)

Jeżeli pełnomocnik nie usunie wskazanych przez gromadzką komisję wyborczą braków i

wad najpóźniej następnego dnia po otrzymaniu wezwania, komisja wyborcza stwierdzi

nieważność zgłoszenia w całości, bądź nieważność tych kandydatur, co do których komisja

stwierdziła braki i wady. W okresie, przeznaczonym do usunięcia braków i wad w zgłoszeniu

kandydatów, komisja wyborcza na żądanie pełnomocnika okaże mu do przejrzenia ostatecznie

ustalony spis wyborców,

(4)

O decyzjach, wydanych na podstawie przepisów ustępów poprzedzających, komisja zawiadomi

pełnomocników.

Ogłoszenie kandydatur i termin głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Najpóźniej na 3 dni przed dniem głosowania przewodniczący gromadzkiej komisji wyborczej

ogłosi w sposób na miejscu zwyczajem przyjęty oraz przez wywieszenie obwieszczenia

przed mieszkaniem sołtysa, a w większych gromadach ponadto w kilku innych widocznych

miejscach

1)

kandydatury, uznane za ważne dla każdego okręgu wyborczego oddzielnie, z podaniem

imienia i nazwiska, wieku i miejsca zamieszkania każdego kandydata; kandydatury zamieszcza

się w ogłoszeniu” w kolejności alfabetycznej nazwisk; podpisów osób zgłaszających

nie umieszcza się,

2)

dzień i czas trwania głosowania,

3)

lokale, w których odbędzie się głosowanie,

4)

treść art. 29, 32, 36 i 37.

(2)

W razie podziału gromady na okręgi wyborcze przewodniczący gromadzkiej komisji wyborczej

przesyła przed dniem głosowania wykazy ustalonych kandydatur właściwym okręgowym komisjom

wyborczym.

Głosowanie.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Głosowanie odbędzie się w lokalach okręgowych komisyj wyborczych i trwać będzie bez

przerwy od godz. 8 do 18; głosowanie może być jednak zamknięte wcześniej, jeżeli wszyscy

wyborcy, oddali swe głosy.

(2)

Od chwili rozpoczęcia głosowania, aż do ustalenia jego wyniku w lokalu wyborczym będą

obecni bez przerwy przewodniczący i 2 członkowie komisji wyborczej.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Podczas sprawdzania urny wyborczej (art. 31 i 34), aktu głosowania i ustalaniajego

wyniku w lokalu wyborczym mogą być obecni pełnomocnicy.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

W dniu głosowania nie wolno

1)

wygłaszać przemówień, rozdawać ulotek, ani też w inny sposób agitować tak wewnątrz

jak i na zewnątrz lokalu wyborczego W promieniu 100 metrów,

2)

wchodzić do lokalu wyborczego osobom, nie biorącym udziału w głosowaniu lubw czynnościach

wyborczych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przewodniczący komisji wyborczej czuwa nad zapewnieniem porządku w czasie głosowania.

(2)

Przewodniczący może

1)

usunąć z lokalu wyborczego każdego wykraczającego przeciwko przepisom porządkowym,

zawartym w artykule poprzedzającym, wszakże nie pozbawiając go, w miarę możności,

prawa oddania głosu, w szczególności wezwać go do wypełnienia karty do glosowania

poza lokalem wyborczym,

2)

wydawać zarządzenia, zmierzające do zapewnienia wyborcom dostępu do lokalu wyborczego

i urny wyborczej.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przed rozpoczęciem głosowania komisja wyborcza zbada, czy urna jest próżna, po czym

urnę zamknie.

(2)

Od tej chwili, aż do ukończenia głosowania urny otwierać nie wolno.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wyborca głosuje osobiście.

(2)

Głosowanie odbywa się przez oddanie karty do głosowania.

(3)

Karty do głosowania nie mogą być koloru oczywiście innego niż biały. Treść karty do

głosowania może być odbita mechanicznie, bądź pisana ręcznie w lokalu wyborczym lub

poza nim.

(4)

W lokalu wyborczym będą urządzone osłony, zabezpieczające tajność głosowania.

(5)

Kartę do głosowania wkłada wyborca do koperty, otrzymanej od komisji wyborczej, po

czym kopertę oddaje przewodniczącemu, który wrzuca ją do urny.

(6)

Wszystkie koperty są sporządzone z papieru nieprzezroczystego o jednakowej barwie,

posiadają jednakowy format i są ostemplowane pieczęcią gminy; prócz pieczęci koperty

nie mogą być oznaczone żadnym znakiem odróżniającym.

(7)

Kopert dostarcza komisjom wyborczym zarząd gminny przy zastosowaniu przepisów art.

102 ust. (1).

(8)

Wyborca może oddać głos przez wymienienie ustne do protokołu komisji wyborczej nazwisk

kandydatów z zaznaczeniem, na których kandydatów głosuje jako na radnych, na których

zaś jako na zastępców radnych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przewodniczący oraz członkowie komisji mogą przed oddaniem przez wyborcę głosu zażądać

ustalenia jego tożsamości.

(2)

Wyborca, nie posiadający dokumentów, uznanych przez komisję za wystarczające, może

się powołać na świadectwo 2 wiarogodnych osób, znanych komisji.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Głosowania przerywać nie wolno.

(2)

Komisja wyborcza może odroczyć głosowanie jedynie z powodu wydarzeń siły wyższej i

nie dłużej niż do dnia następnego. Zarządzenie takie powinno być natychmiast ogłoszone

publicznie w sposób, na miejscu zwyczajem przyjęty.

(3)

W przypadku odroczenia głosowania komisja wyborcza opieczętuje akty i urnę wy borczą

i odda na przechowanie przewodniczącemu pod jego osobistą odpowiedzialnością.

(4)

Przed ponownym podjęciem głosowania komisja zbada, czy pieczęcie nie zostały naruszone.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

O godzinie 18 przewodniczący zarządzi zamknięcie lokalu wyborczego.

(2)

Odtąd głosować mogą tylko wyborcy, którzy przybyli do lokalu przed godziną 18.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przy wyborze 2, 3 i 4 radnych wyborca może głosować tylko na jednego kandydata na

radnego oraz na jednego kandydata na zastępcę radnego. W okręgach o większej liczbie

mandatów oraz w gromadach, nie podzielonych na okręgi wyborcze, wyborca może glosować

na kandydatów na radnych w ilości, nie przekraczającej 1/4 liczby mandatów obsadzanych

i na tyluż kandydatów na zastępców radnych. Przy ustalaniu 1/4 ułamek zaokrągla się

w górę do pełnej jedynki. Wyborca może oddać swe głosy na mniejszą liczbę kandydatów

na radnych, rezygnując w ten sposób z pozostałych rozporządzalnych swych głosów.

(2)

Na jednej karcie do głosowania wyborca wpisuje u góry pod tytułem „na radnych” nazwiska

kandydatów na radnych, u dołu pod tytułem „na zastępców radnych” - nazwiska kandydatów

na zastępców radnych.

(3)

Obok nazwiska niezbędne jest podanie imienia tylko wówczas, jeżeli zgłoszono 2 lub

więcej kandydatów tego samego nazwiska. W przypadku zgłoszenia 2 lub więcej kandydatów

tego samego nazwiska i imienia, należy podać również imię ojca lub matki.

(4)

W razie nieoznaczenia na karcie, na których kandydatów wyborca głosuje, jako na radnych,

na których zaś jako na zastępców radnych, komisja wyborcza uzna kandydatów, wpisanych

na początku karty jako kandydatów na radnych, następnych zaś w kolejności wpisania

jako kandydatów na zastępców radnych, - każdych w ilości, nie przekraczającej liczby

rozporządzalnych przez wyborcę głosów.

Nieważne karty do głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Nieważność kart do głosowania stwierdza komisja wyborcza, przed którą odbyło się głosowanie.

(2)

Nieważne są karty do głosowania

1)

włożone do kopert urzędowo nieostemplowanych lub wrzucone do urny bez kopert,

2)

koloru oczywiście innego niż biały,

3)

niewypełnione lub zupełnie nieczytelne.

(3)

Z kilku znalezionych w kopercie, prawidłowo wypełnionych i o jednakowej treści kurt

do głosowania, komisja wyborcza uzna za ważną tylko jedną kartę; jeżeli zaś w kopercie

znaleziono 2 lub więcej kart do głosowania, o różnej treści, łączna zaś suma nazwisk

kandydatów przekracza rozporządzalną przez wyborcę ilość głosów, komisja wyborcza

wszystkie znajdujące się w kopercie karty uzna za nieważne.

(4)

Umieszczenie na karcie do głosowania nazwisk kandydatów w ilości, przekraczającej

liczbę głosów, jaką wyborca rozporządza, nie powoduje nieważności karty. Nadliczbowe

nazwiska kandydatów, umieszczone na końcu, komisja wyborcza skreśla.

(5)

Umieszczenie na karcie do głosowania poza nazwiskami kandydatów również nazwisk osób,

których nie zgłoszono ważnie, nie powoduje unieważnienia karty do głosowania, nazwiska

jednak tych osób komisja wyborcza skreśla. Jeżeli karta zawiera 2 lub więcej razy

nazwisko tego samego kandydata, komisja uwzględnia to nazwisko tylko raz jeden.

(6)

Nazwiska kandydatów, wpisane na kartę do głosowania w sposób, nie ustalający niewątpliwie

osoby kandydata, komisja wyborcza skreśla.

(7)

Błędy i niedokładności w pisowni nie powodują nieważności głosu, jeżeli nie ma wątpliwości

co do tożsamości kandydata.

Ustalenie wyniku głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Zaraz po ukończeniu głosowania komisja wyborcza ustala wynik głosowania oddzielnie

dla radnych i dla zastępców radnych.

(2)

Za wybranych na radnych gromadzkich uznaje się tych spośród ważnie zgłoszonych kandydatów,

którzy uzyskali kolejno największe ilości ważnych głosów, nie mniejsze jednak od 1/10

liczby wszystkich osób ważnie głosujących.

(3)

W razie równości głosów rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego komisji

wyborczej.

(4)

W sposób, określony w ust. (1) - (3), ustala się również wynik głosowania na zastępców

radnych w liczbie, odpowiadającej liczbie radnych.

(5)

Kandydata, wybranego na radnego i na zastępcę radnego, uznaje się za wybranego tylko

na radnego.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Jeżeli w sposób, przewidziany w art. 38, nie wszystkie mandaty w okręgu zostały obsadzone,

wówczas wybory radnego albo radnych, których mandaty nie zostały obsadzone, dokonywa

się w głosowaniu ściślejszym, przy czym komisja wyborcza skreśli z listy ważnie zgłoszonych

kandydatów osoby, które w pierwszym głosowaniu uzyskały najmniejsze ilości głosów,

w ten sposób, ażeby liczba kandydatów nie była większa od podwójnej liczby mandatów

radnych, pozostałych do obsadzenia; wybór kandydata w pierwszym głosowaniu na zastępcę

radnego nie wyłącza jego kandydatury na radnego w głosowaniu ściślejszym. Jeżeli w

wyniku głosowania ściślejszego kandydat ten nie zostanie wybrany na radnego, wówczas

zatrzymuje on mandat zastępcy radnego.

(2)

Przy tym głosowaniu stosuje się odpowiednio przepisy art. 36.

(3)

Głosowanie ściślejsze jest ostateczne. Za wybranych na radnych w głosowaniu ściślejszym

uznaje się tych kandydatów, którzy uzyskali kolejno największą ilość głosów. W razie

równości głosów rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego komisji wyborczej.

(4)

Przepisy ust. (1) - (3) stosuje się przy wyborze zastępców radnych.

(5)

Termin głosowania ściślejszego ustala komisja wyborcza, o czym ogłasza w sposób na

miejscu zwyczajem przyjęty zaraz po ustaleniu pierwszego głosowania, podając ewentualnie

imiona i nazwiska wybranych na radnych i na zastępców radnych w pierwszym głosowaniu

oraz kandydatów, na których można będzie głosować w ściślejszym głosowaniu, oddzielnie

jako na radnych, oddzielnie zaś jako na zastępców radnych. Jeżeli na podstawie przepisu

ust. (1) kandydat, wybrany w głosowaniu pierwszym na zastępcę radnego, będzie kandydował

na radnego w głosowaniu ściślejszym, wówczas komisja wyborcza zamiast niego uwzględni

w miarę potrzeby na liście kandydatów na zastępców radnych tego kandydata, który w

pierwszym głosowaniu na zastępców radnych otrzymał z kolei największą ilość głosów.

(6)

Głosowanie ściślejsze przeprowadza się nie później, niż 7 dnia po dniu pierwszego

głosowania.

Wybór bez głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Jeżeli w okręgu wyborczym zostanie dokonane tylko jedno zgłoszenie kandydatów, głosowanie

nie odbędzie się. W takim przypadku za wybranych na radnych uznaje się kandydatów,

umieszczonych na początku zgłoszenia, w kolejności w nim ustalonej, w liczbie, odpowiadającej

ilości mandatów w okręgach, na zastępców zaś radnych - pozostałych kandydatów w dalszej

kolejności, o czym gromadzka komisja wyborcza ogłosi w sposób na miejscu zwyczajem

przyjęty.

Protokół wyborczy.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Po ustaleniu wyniku wyborów komisja wyborcza sporządza protokół, który powinien zawierać

1)

skład komisji wyborczej i nazwiska obecnych pełnomocników,

2)

liczbę uprawnionych do głosowania wyborców,

3)

liczbę głosujących,

4)

imiona i nazwiska ważnie zgłoszonych kandydatów,

5)

oddzielnie liczby ważnych głosów, oddanych na poszczególnych kandydatów na radnych

i na zastępców radnych,

6)

liczbę głosów nieważnych,

7)

imię, nazwisko, wiek i miejsce zamieszkania wybranych na radnych i na zastępców radnych.

(2)

Każdy z obecnych podczas ustalania wyniku głosowania może zgłosić uwagi do protokołu.

Ogłoszenie wyniku wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Okręgowa komisja wyborcza następnego dnia po dniu ostatecznego głosowania ogłosi w

sposób, wskazany w art. 26 ust. (1), wynik wyborów w okręgu, podając imię, nazwisko,

wiek i miejsce zamieszkania wybranych na radnych i na zastępców radnych.

Protesty wyborcze i unieważnienie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wybory są nieważne, jeżeli

1)

zostanie stwierdzone, że dopuszczono się przy wyborach przestępstw przeciwko głosowaniu

w sprawach publicznych, a popełnione przestępstwa mogły wpłynąć na wynik wyborów,

2)

wybory zostały przeprowadzone niezgodnie z przepisami ustawy, a popełnione uchybienia

mogły wpłynąć na wynik wyborów.

(2)

Nieważny jest wybór kandydata dokonany w 2 lub więcej okręgach.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

O unieważnieniu wyborów w całości lub części orzeka władza zarządzająca wybory z urzędu,

bądź wskutek protestu.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Protest przeciwko wyborom z żądaniem unieważnienia wyborów w całości albo też wyboru

poszczególnych osób ma prawo wnieść w ciągu 7 dni po ogłoszeniu ostatecznego wyniku

wyborów co najmniej taka liczba wyborców, jaka była uprawniona do zgłoszenia kandydatów.

Zbadanie własnoręczności podpisów może nastąpić tylko w sposób, wskazany w art. 24.

Protesty wnosi się na piśmie do gromadzkiej komisji wyborczej, która w terminie 3

dni prześle je z odpowiednimi wyjaśnieniami i aktami staroście powiatowemu. Wniesienie

protestu przeciwko wyborom wstrzymuje ukonstytuowanie się nowowybranej rady gromadzkiej.

(2)

Decyzje komisji wyborczych i ich przewodniczących oraz zarządzenia nadzorcze, wydane

na podstawie art. 7, mogą być zaskarżone jedynie łącznie z protestem wyborczym.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

O unieważnieniu wyborów z urzędu, bądź wskutek protestu orzeka starosta powiatowy

przy współudziale wydziału powiatowego z głosem stanowczym.

(2)

Decyzje, rozstrzygające protesty, są ostateczne w administracyjnym toku instancji.

(3)

Utrzymuje się w mocy przepisy art. 97 ust. (2) ustawy z dnia 23 marca 1933 r. o częściowej

zmianie ustroju samorządu terytorialnego (Dz. U. R. P. Nr 35, poz. 294) dla obszaru

województw pomorskiego i poznańskiego w granicach sprzed wejścia w życie ustawy z

dnia 12 czerwca 1937 r. o zmianie granic województw: poznańskiego, pomorskiego, warszawskiego

i łódzkiego (Dz. U. R. P. Nr 46, poz. 350).

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

W razie unieważnienia wyboru poszczególnych radnych, wstępują w ich miejsce zastępcy

kolejno według ilości otrzymanych głosów.

(2)

W razie unieważnienia wyborów w danym okręgu wyborczym starosta powiatowy w ciągu

14 dni zarządzi nowe wybory w tym okręgu lub w takim samym terminie zarządzi podjęcie

niektórych czynności wyborczych, wskazując czynność, od której należy ponowić postępowanie

wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

W razie niewniesienia protestu przeciwko wyborom w przepisanym terminie, komisja wyborcza

przekaże wszystkie akty wyborcze wójtowi do przechowania w archiwum gminy.

Wybory uzupełniające.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Jeżeli w ciągu kadencji liczba zastępców radnych zostanie wyczerpana, a liczba radnych

zmniejszy się nie więcej niż o 25%, starosta powiatowy może zarządzić wybory uzupełniające.

Jeżeli liczba radnych zmniejszy się więcej niż o 25%, starosta powiatowy obowiązany

jest zarządzić wybory uzupełniające lub po zasięgnięciu opinii wydziału powiatowego

rozwiązać radę gromadzką.

(2)

Przy wyborach uzupełniających podział na okręgi wyborcze może być utrzymany lub zmieniony,

zależnie od zmian liczby mieszkańców.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Liczba radnych wynosi w gminach wiejskich

1)

do 5.000 mieszkańców - dwunastu,

2)

od 5.000 do 10.000 mieszkańców - szesnastu,

3)

powyżej 10.000 mieszkańców - dwudziestu.

(2)

Liczbę mieszkańców ustala się na podstawie prowadzonej przez gminę ewidencji ludności.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Radnych w gminach, nie podzielonych na okręgi wyborcze, wybiera w głosowaniu tajnym

gminne kolegium wyborcze.

(2)

Radnych w gminach, podzielonych na okręgi wyborcze, wybierają w głosowaniu tajnym

okręgowe kolegia wyborcze,

(3)

W skład gminnego kolegium wyborczego wchodzą

1)

z gromad, które posiadają rady gromadzkie - radni gromadzcy,

2)

z innych gromad - delegaci w liczbie od 2 - 10, ustalonej przez starostę powiatowego,

zależnie od liczby mieszkańców gromady,

3)

sołtysi i podsołtysi.

(4)

W skład okręgowego kolegium wyborczego wchodzą sołtysi, podsołtysi, radni gromadzcy

i delegaci gromad z obszarów, które położone są w granicach danego okręgu wyborczego.

(5)

Przy wyborze delegatów gromad stosuje się odpowiednio przepisy, dotyczące wyboru radnych

gromadzkich.

Prawo wybieralności.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Prawo wybieralności posiada każdy obywatel bez różnicy płci, który przed dniem zarządzenia

wyborów ukończył lat 30, mieszka na obszarze danej gminy i odpowiada warunkom, określonym

w art. 3.

Okręgi wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Gmina może stanowić jeden lub więcej okręgów wyborczych.

(2)

Każdy okręg wyborczy powinien tworzyć jedną ciągłą całość terytorialną. Warunek ten

nie dotyczy części gminy, stanowiących enklawy na obszarze gmin sąsiednich.

(3)

Przy tworzeniu okręgów wyborczych obszar gromady nie może być dzielony.

(4)

Przepisy art. 5 ust. (3) i (4) stosuje się tu odpowiednio.

(5)

W gminie, podzielonej na okręgi wyborcze, na jeden okręg nie może przypadać mniej

niż 3 mandaty.

Zarządzenie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wybory zarządza starosta powiatowy ustalając dzień zarządzenia wyborów i dzień głosowania.

(2)

Przepisy art. 6 ust. (2) i art. 7 stosuje się tu odpowiednio.

Komisje wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Do przeprowadzenia wyborów w gminach, podzielonych na okręgi wyborcze, powołuje się

gminne i okręgowe komisje wyborcze.

(2)

W gminach, stanowiących jeden okręg wyborczy, czynności okręgowych komisji wyborczych

spełnia gminna komisja wyborcza.

(3)

Przepisy art. 8 ust. (3), (5) i (7) stosuje się tu odpowiednio.

(4)

Członków komisji wybiera kolegium zarządu gminnego spośród członków właściwego kolegium

wyborczego. W razie niepowołania precz kolegium zarządu gminnego członków komisji

wyborczej, przewodniczący komisji na początku zebrania wyborczego uzupełni skład komisji

wyborczej członkami przez siebie powołanymi spośród członków danego kolegium wyborczego,

obecnych na zebraniu wyborczym.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborach radnych gminnych stosuje się odpowiednio art. 9 - 13.

Zawiadomienie o zebraniu wyborczym.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Na podstawie zarządzenia starosty powiatowego wójt za pośrednictwem sołtysów zawiadomi

na piśmie za potwierdzeniem odbioru najpóźniej na 6 dni przed dniem zebrania wyborczego

wszystkich członków kolegium wyborczego o miejscu, dniu i godzinie zebrania wyborczego,

podając liczbę mandatów, przypadających na daną gminę, podział na okręgi wyborcze,

liczbę mandatów w każdym okręgu i nazwiska przewodniczących komisyj wyborczych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Do ważności wyborów jest niezbędna obecność więcej niż połowy wszystkich członków

danego kolegium.

(2)

W razie nieprzybycia niezbędnej do przeprowadzenia wyborów liczby członków kolegium

wyborczego, zebranie wyborcze odbywa się w drugim terminie, wyznaczonym przez komisję,

nie wcześniej niż 7 dnia po terminie pierwszego zebrania. Jeżeli i w tym terminie

wybory nie dojdą do skutku z powodu braku kompletu członków kolegium wyborczego, ładnych

gminnych w liczbie, odpowiadającej ilości mandatów, przypadających na to kolegium.

wybiera wydział powiatowy, o czym przewodniczący komisji wyborczej powinien uprzedzić

członków kolegium wyborczego w zawiadomieniu o drugim terminie zebrania wyborczego.

Radni gminni, wybrani w takim przypadku przez wydział powiatowy, piastują mandaty

do czasu wejścia w ich miejsce radnych, wybranych przez właściwe kolegium wyborcze,

które musi być zwołane zarządzeniem starosty powiatowego na żądanie pisemne więcej

niż 1/4 członków kolegium.

Zgłaszanie list kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przewodniczący komisji wyborczej, po stwierdzeniu obecności niezbędnej liczby członków

kolegium wyborczego, wezwie zebranych do zgłaszania list kandydatów, wyznaczając im

w tym celu co najmniej jedną go

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przy wyborach radnych gminnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 22 i 23 ust.

(1), (2), (5) - (8).

(2)

Lista kandydatów powinna zawierać liczbę nazwisk kandydatów, odpowiadającą podwójnej

ilości mandatów, przypadających na dane kolegium wyborcze.

(3)

Można kandydować tylko z jednej listy. Jeżeli tego samego kandydata zamieszczono na

kilku listach, uznaje się go za prawidłowo zgłoszonego na tej liście, do której jest

dołączona jego zgoda z datą najpóźniejszą.

(4)

Każda lista kandydatów powinna być podpisana własnoręcznie lub zgłoszona osobiście

do protokołu komisji wyborczej przez co najmniej;

1)

10 członków gminnego kolegium wyborczego - w gminach nie podzielonych na okręgi wyborcze,

2)

5 członków okręgowego kolegium wyborczego - w okręgach wyborczych.

Ustalanie list kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Komisja wyborcza bada czy listy kandydatów odpowiadają obowiązującym przepisom.

(2)

Przwodniczący może wezwać bezpośrednio lubza pośrednictwem pełnomocnika wyborcę, który

podpisał listę kandydatówi zbadać własnoręczność jego podpisu orazuznać za nieważny

podpis tego, który nie stawił się na wezwanie.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Komisja wborcza skreśli kandydata

1)

jeżeli brak jest jego oświadczenia wymaganego w myśl art. 60 w związku z art. 23 ust.

(2),

2)

jeżeli zamieszczono go w 2 lub kilku listach kandydatów, a oświadczenia jego są opatrzone

jednakową datą,

3)

wpisanego po podpisaniu listy kandytatów,

(2)

W przypadku stwierdzenia innych braków lub wad, mogących spowodować nieważność listy

kandydatów, bądź nieważność poszczególnych kandydatur, komisja wyborcza wezwie pełnomocnika

do usunięcia tych braków, przy czym może zwrócić listę, a obowiązana jest wymienić,

jakie braki lub wady zawiera.

(3)

Jeżeli pełnomocnik nie usunie wskazanych przez komisje wyborczą braków i wad w ciągu

jednej godziny, komisja wyborcza stwierdzi nieważność listy kandydatów w całości,

bądź nieważność tych kandydatur, co do których komisja stwierdziła braki i wady.

(4)

O decyzjach, wydanych na podstawie przepisów ustępów poprzedzających, komisja zawiadomi

pełnomocników.

Ogłoszenie list kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Zaraz po ustaleniu listkandydatów komisja wyborcza ogłosi na zebraniu wyborczym

1)

listy kandydatów, uznane za ważne - z podaniem imienia i nazwiska kandydatów oraz

ich wiekui miejsca zamieszkania; listy kandydatów będą umieszczone w ogłoszeniu w

kolejności numerów, które im nadano, a kandydaci na nichw kolejności, ustalonej na

listach; podpisów osób, zgłaszających listę, nie zamieszcza się,

2)

czas trwania głosowania,

3)

treść art. 29, 32, 37 i 65 z treścią art. 36 ust. (3).

(2)

Komisja wyborcza wywiesi ogłoszenie do przejrzenia w miejscu widocznym i dostępnym

dla wyborców.

Głosowanie.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy głosowaniu na radnych. gminnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 27 ust.

(2) - 34.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wyborca rozporządza tylu głosami, iluradnych wybiera kolegium wyborcze, może jednak

oddać swe głosy na mniejszą ilość kandydatów na radnych, rezygnując w ten sposób z

pozostałych rozporządzalnych swych głosów. Na jednego kandydata wyborca może oddać

tylko jeden głos.

(2)

Wyborca może głosować na nazwiska ważnie zgłoszonych kandydatów bez względu na to,

na jakich listach nazwiska te są umieszczone.

(3)

Karta do głosowania powinna zawierać nazwiska kandydatów, na których wyborca oddaje

głos.

(4)

Przepis art. 36 ust. (3) stosuje się tu odpowiednio.

Nieważne karty do głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborze radnych gminnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 37.

Ustalenie wyniku głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Po oddaniu głosów przez zebranych przewodniczący komisji wyborczej zapyta, czy wszyscy

już głosowali i uprzedzi, iż głosowanie zostanie zamknięte, po czym w braku zgłaszających

się zamknie głosowanie.

(2)

Po zamknięciu głosowania komisja wyborcza ustali wynik wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Podziału mandatów pomiędzy listy kandydatów komisja dokonywa w sposób następujący

ogólną ilość ważnych głosów, oddanych na kandydatów każdej listy, dzieli się kolejno

przez 1, 2, 3 itd. aż do chwili, gdy w ten sposób da się uszeregować tyle kolejno

największych liczb (ilorazów), ile mandatów jest do obsadzenia. Poszczególnej liście

kandydatów przyznaje się tyle mandatów, ile liczb (ilorazów) przypada na nią spośród

ustalonego w powyższy sposób, ich szeregu. O przyznaniu mandatu jednej z 2 lub więcej

list, wykazujących jednakowe ilorazy końcowe, rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego.

(2)

O pierwszeństwie i kolejności wyboru poszczególnych kandydatów na radnych z danej

listy rozstrzyga kolejna względna większość głosów ważnych, oddanych na kandydatów

tej listy. W razie oddania jednakowej ilości głosów na 2 lub więcej kandydatów, o

pierwszeństwie do uzyskania mandatu rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Jeżeli lista w wyniku obliczenia głosów na podstawie przepisów art. 68 ust. (1) nie

otrzymała ani jednego mandatu, a ilość głosów, oddanych na któregokolwiek kandydata

takiej listy, przekracza połowę wspólnego ilorazu wyborczego dla całego okręgu, wówczas

kandydat taki otrzymuje mandat radnego, przypadający innej liście, lecz nieobsadzony

w myśl przepisów art. 68. Jeżeli jednak wszystkie mandaty w myśl przepisów art. 68

zostaną obsadzone, w takim razie kandydat, który z listy nieuprawnionej do żadnego

mandatu skupił powyżej określoną ilość głosów, otrzymuje mandat zamiast kandydata,

uzyskującego z innej listy mniejszą ilość głosów i przy tym najmniejszą spośród kandydatów

innych list, którzy mają prawo do mandatu w ostatniej kolejności według przepisów

art. 68 ust. (2). W przypadku, gdy 2 lub więcej list albo 2 lub więcej kandydatów

z innych list odpowiadałoby jednakowym warunkom, uzasadniającym utratę mandatu, wówczas

traci mandat lista albo kandydat z listy, która otrzymała najmniejszą ilość głosów,

a przy równej ilości głosów, otrzymanej przez 2 lub więcej list, o utracie mandatu

rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego. Wspólny iloraz wyborczy dla całego

okręgu uzyskuje się przez podzielenie ogólnej sumy ważnych głosów, oddanych na kandydatów

wszystkich list, przez liczbę przypadających na okręg mandatów.

(2)

Na zastępców radnych będą wybrani ci kandydaci z listy w ilości uzyskanych przez kandydatów

tej listy mandatów radnych, którzy otrzymali z kolei po kandydatach wybranych na radnych

największą ilość głosów.

(3)

Jeżeli liczba kandydatów, na których głosowano z danej listy, nie wyczerpie pełnej

ilości, przypadającej na tę listę mandatów zastępców radnych, wówczas pozostałe mandaty

zastępców radnych przypadają innym kandydatom z tej listy w kolejności umieszczenia

ich nazwisk na liście.

Wybór bez głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Jeżeli zgłoszona zostanie tylko jedna lista kandydatów, głosowanie nie odbędzie się,

a za wybranych na radnych uznaje się kandydatów, umieszczonych na początku listy w

liczbie, odpowiadającej ilości mandatów w okręgu, na zastępców radnych zaś - kandydaci

w tej samej ilości w dalszej kolejności umieszczenia ich nazwisk na liście. W tej

samej kolejności powołuje się do rady gminnej zastępców radnych.

Protokół wyborczy.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Po ustaleniu wyników wyborów komisja wyborcza sporządza protokół, który powinien zawierać

1)

skład komisji wyborczej i nazwiska obecnych pełnomocników,

2)

liczbę osób, uprawnionych do głosowania,

3)

liczbę wszystkich oddanych kart do głosowania,

4)

liczbę oddanych nieważnych kart do głosowania,

5)

liczbę wszystkich ważnych kart do głosowania,

6)

liczby głosów ważnych, oddanych na poszczególnych kandydatów,

7)

liczby podsumowane ważnych głosów, oddanych na wszystkich kandydatów każdej listy

oraz liczby mandatów, uzyskanych przez poszczególne listy kandydatów,

8)

imiona, nazwiska, wiek i miejsce zamieszkania wybranych radnych,

9)

imiona, nazwiska, wiek i miejsce zamieszkania wybranych zastępców radnych.

(2)

Przepisy art. 41 ust. (2) stosuje się tu odpowiednio.

Ogłoszenie wynika wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Komisja wyborcza następnego dnia po dniu ostatecznego głosowania ogłosi w sposób na

miejscu zwyczajem przyjęty oraz przez wywieszenie przed mieszkaniem sołtysów i lokalem

urzędu gminnego wynik wyborów, podając dane, wymienione w art. 71 ust. (1) pkt 8)

i 9).

Protesty wyborcze i unieważnienie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborach radnych gminnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 43 - 48.

Wybory uzupełniające.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Jeżeli w ciągu kadencji liczby zastępców radnych zostaną wyczerpane, a liczba radnych

zmniejszy się nie więcej niż o 25%, starosta powiatowy może zarządzić wybory uzupełniające.

Starosta powiatowy jest obowiązany to uczynić, jeżeli liczba radnych zmniejszy się

więcej niż o 25%. Przy obliczaniu 25% ułamek zaokrągla się w górę do pełnej jedynki.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Delegatami gromad, nie posiadających rad gromadzkich, do gminnych lub okręgowych kolegiów

wyborczych mogą być przy wyborach uzupełniających ci sami delegaci, którzy byli wybrani

do przeprowadzenia wyborów ogólnych.

(2)

Starosta powiatowy, zarządzając wybory uzupełniające, może. zarządzić wybór nowych

delegatów gromad.

(3)

W razie zarządzenia wyborów nowych delegatów gromad wybór ich przeprowadza się na

podstawie przepisów, według których dokonano wyboru delegatów przy wyborach ogólnych.

Liczba delegatów poszczególnych gromad może być utrzymana ta, która obowiązywała przy

wyborach ogólnych, może być jednak zmieniona w zależności od zmiany liczby mieszkańców,

stwierdzonej na podstawie danych o ewidencji ludności.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborach radnych gminnych i zastępców w wyborach uzupełniających stosuje się

odpowiednio przepisy, dotyczące wyborów ogólnych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przepisy art. 1, 3 - 49 stosuje się odpowiednio przy wyborach radnych gminnych w gminach,

nie podzielonych na gromady.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Radnych powiatowych wybierają w głosowaniu tajnym kolegia wyborcze, złożone z radnych

i członków zarządu gmin wiejskich i miast, nie wydzielonych z powiatowych związków samorządowych w ilości: od każdej gminy wiejskiej, jak również

od miasta, liczącego do 10.000 mieszkańców - po 2 radnych powiatowych; od miasta,

liczącego powyżej 10.000 do 15.000 mieszkańców - po 3 radnych powiatowych; od miasta,

liczącego ponad 15.000 do 20.000 mieszkańców - po 4 radnych powiatowych; od miasta

zaś liczącego powyżej 20.000 mieszkańców - po 5 radnych powiatowych.

(2)

Do ważności wyborów jest niezbędna obecność więcej niż połowy ustawowej liczby członków

danego kolegium wyborczego.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Kolegium wyborcze może obejmować wyborców z jednej gminy bądź z 2 i więcej gmin (wiejskich

i miejskich).

(2)

O łączeniu wyborców z kilku gmin w jedno kolegium wyborcze rozstrzyga wojewoda.

(3)

Wyborcy jednej gminy nie mogą wchodzić w skład różnych kolegiów wyborczych.

Prawo wybieralności

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Wybrany na radnego może być każdy, kto mieszka na obszarze powiatowego związku samorządowego

i w przededniu zarządzenia wyborów odpowiada warunkom wybieralności na radnego gminnego

lub radnego miejskiego oraz włada językiem polskim w słowie i piśmie.

Zarządzenie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Wybory radnych zarządza wojewoda, ustalając dzień zarządzenia wyborów i dzień głosowania.

(2)

Na podstawie zarządzenia wojewody starosta powiatowy co najmniej na 14 dni przed terminem

zebrania wyborczego zawiadomi przełożonego lub przełożonych gmin o liczbie radnych,

jaką właściwe kolegium ma wybrać oraz o miejscu, dniu i godzinie zebrania wyborczego.

Treść zawiadomienia starosty powiatowego przełożeni gmin podadzą do wiadomości wszystkim

wyborcom co najmniej na 7 dni przed terminem zebrania wyborczego na piśmie za potwierdzeniem

odbioru.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborach radnych powiatowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 7.

Komisja wyborcza.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Do przeprowadzenia wyborów powołuje się komisje wyborcze dla każdego kolegium wyborczego.

(2)

Każda komisja wyborcza składa się z przewodniczącego i 2 członków.

(3)

Przewodniczącym komisji wyborczej dla kolegium wyborczego z jednej gminy jest przełożony

tej gminy. Przewodniczącego komisji wyborczej dla kolegium wyborczego, obejmującego

2 lub więcej gmin, powołuje wojewoda spośród przełożonych tych samych gmin.

(4)

Członków komisji wyborczej wybiera kolegium wyborcze.

(5)

Wyborca, zgłoszony na kandydata, traci z chwilą wyrażenia zgody na zgłoszenie jego

kandydatury prawo piastowania godności przewodniczącego lub członka komisji wyborczej.

Zgłaszanie kandydatów i list kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przewodniczący komisji wyborczej, po stwierdzeniu obecności niezbędnej liczby członków

kolegium wyborczego, wezwie zebranych, wyznaczając im w tym celu co najmniej jedną

godzinę, do zgłoszenia

1)

kandydatów w okręgach o 2 mandatach,

2)

list kandydatów w okręgach o większej ilości mandatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborach radnych powiatowych stosuje się odpowiednio art. 22 i 23 ust. (1), (2),

(6) i (8).

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Zgłoszenie kandydatów i lista kandydatów powinny zawierać tyle nazwisk, ile mandatów

jest do obsadzenia.

(2)

Każde zgłoszenie kandydatów lub lista kandydatów powinna być podpisana własnoręcznie

lub zgłoszona osobiście do protokołu komisji wyborczej

1)

przy wyborze 3 lub więcej radnych - co najmniej przez. 1/6 ustawowej liczby członków

kolegium wyborczego, jeżeli kolegium to obejmuje tylko jedną gminę, bądź 1/8 - jeżeli

kolegium obejmuje 2 lub więcej gmin,

2)

przy wyborze 2 radnych - co najmniej przez 1/6 ustawowej liczby członków kolegium

wyborczego.

(3)

Każdy wyborca może wziąć udział tylko w jednym zgłoszeniu pod rygorem nieważności

udziału we wszystkich zgłoszeniach.

Ustalenie zgłoszeń kandydatów i list kandydatów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Komisja wyborcza bada, czy zgłoszenia kandydatów lub listy kandydatów odpowiadają

obowiązującym przepisom.

(2)

Przewodniczący może wezwać wyborcę, który podpisał zgłoszenie kandydatów lub listę

kandydatów i zbadać własnoręczność jego podpisu oraz uznać za nieważny podpis tego,

który nie stawił się na wezwanie.

(3)

W przypadku uzasadnionej wątpliwości przewodniczący komisji wyborczej celem stwierdzenia,

czy kandydat włada językiem polskim w słowie i piśmie, może wezwać kandydata bezpośrednio

lub za pośrednictwem pełnomocnika, wyznaczając mu odpowiedni termin.

Komisja Wyborcza może skreślić kandydata, który nie zjawi się na wezwanie.

(4)

Wystarczającym dowodem władania językiem polskim w słowie i piśmie jest stwierdzenie

uczęszczania co najmniej przez 3 lata do szkoły powszechnej bądź innej równorzędnej

lub wyższej, jeżeli język polski był wykładowy albo nauka tego języka była obowiązkowa.

W braku takiego dowodu sprawdzianem jest napisanie w obecności przewodniczącego komisji

wyborczej paru zdań po polsku, przy czym arii charakter pisma, ani błędy gramatyczne

i ortograficzne nie mogą wpływać na ocenę umiejętności władania językiem.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Komisja wyborcza skreśli kandydata

1)

jeżeli brak jest jego oświadczenia, wymaganego w myśl art. 85 w związku zart. 23 ust.

(2),

2)

jeżeli zamieszczono go w 2 lub kilku listach kandydatów, a oświadczenia jego opatrzone

są jednakową datą,

3)

wpisanego po podpisaniu zgłoszenia kandydatów lub listy kandydatów.

(2)

W przypadku stwierdzenia innych braków lub wad mogących spowodować nieważność zgłoszenia

kandydatów lub listy kandydatów, bądź nieważność poszczególnych kandydatur, komisja

wyborcza wezwie pełnomocnika do usunięcia tych braków, przy czym może zwrócić zgłoszenie

lub listę, aobowiązana jest wymienić, jakie braki lub wady zawiera.

(3)

Jeżeli pełnomocnik nie usunie wskazanych przez komisję wyborczą braków i wad w ciągu

jednej godziny, komisja wyborcza stwierdzi nieważność zgłoszenia kandydatów lub listy

kandydatów w całości bądź nieważność tych kandydatur, co do których komisja stwierdziła

braki i wady.

(4)

O decyzjach, wydanych na podstawie przepisów ustępów poprzedzających, komisja zawiadomi

pełnomocników.

Ogłoszenie kandydatur.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Zaraz po ustaleniu kandydatur lub list kandydatów komisja wyborcza ogłosi na zebraniu

wyborczym

1)

przy wyborach 3 lub więcej radnych listy kandydatów, przy wyborach 2 radnych kandydatury

uznane za ważne - zpodaniem imienia i nazwiska kandydatów oraz ich wieku i miejsca

zamieszkania; listy kandydatów będą umieszczone w ogłoszeniu w kolejności numerów,

które im nadano, a kandydaci na nich w kolejności, ustalonej na listach; podpisów

osób; zgłaszających listę, nie ogłasza się; kandydatury przy wyborach radnych zamieszcza

się w ogłoszeniu w kolejności alfabetycznej nazwisk,

2)

czas trwania głosowania,

3)

treść art. 29, 37 i 91 z treścią art. 36 ust. (3).

(2)

Komisja wyborcza wywiesi ogłoszenie do przejrzenia w miejscu widocznym i dostępnym

dla wyborców.

Głosowanie.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy głosowaniu na radnych powiatowych przepisy art. 27 ust. (2) - 32 i art. 34 stosuje

się odpowiednio.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przy wyborze 2 radnych wyborca może głosować tylko na jednego z ważnie zgłoszonych

kandydatów.

(2)

Na karcie do głosowania wyborca wpisuje nazwisko tego kandydata, na którego głosuje.

(3)

Przepisy art. 36 ust. (3) stosuje się tu odpowiednio.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy wyborze 3 lub więcej radnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 65.

Ustalenie wyniku głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przy wyborze 2 radnych za wybranych uznaje się tych kandydatów, którzy otrzymali kolejno

największe ilości głosów, a co najmniej po 1/6 wszystkich ważnych głosów. W razie

równości głosów rozstrzyga los, wyciągnięty przez przewodniczącego.

(2)

Jeżeli w sposób, przewidziany w ustępie poprzadzjącym, nie wszystkie mandaty zostały

obsadzone, wówczas wybory radnego albo radnych, których mandaty nie zostały obsadzone

dokonywa się w głosowaniu ściślejszym, przy czym skreśla się kandydatury, które w

pierwszym głosowaniu otrzymały najmniejsze ilości głosów w ten sposób, ażeby ilość

pozostałych kandydatur nie była większa od podwójnej liczby mandatów pozostałych do

obsadzenia. Głosowanie ściślejsze jest ostateczne, a zawybranego lub wybranych uważa

się tego lub tych kandydatów, którzy otrzymali kolejno największą ilość głosów.

(3)

Głosowanie ściślejsze zarządzi komisja wyborcza zaraz po ustaleniu wyniku pierwszego

głosowania, ogłaszając ewentualnie jednocześnie imię i nazwisko kandydata, wybranego

w pierwszym głosowaniu oraz imiona i nazwiska kandydatów, na których można będzie

głosować w głosowaniu ściślejszym.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Przy ustalaniu wyniku głosowania na radnych stosuje się odpowiednio przepisy art.

37, 67, 68 i art. 69 ust. (1).

Wybór bez głosowania.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

W razie zgłoszenia ważnie tylko 2 kandydatów przy wyborze 2 radnych głosowanie nie

odbędzie się, a komisja wyborcza uzna za wybranych na radnych zgłoszonych 2 kandydatów.

(2)

W razie zgłoszenia przy wyborze 3 lub więcej radnych jednej tylko ważnej listy, zawierającej

tyle nazwisk kandydatów, ilu radnych ma wybrać kolegium wyborcze, albo jeżeli łączna

liczba nazwisk kandydatów, umieszczonych na wszystkich ważnie zgłoszonych listach,

równa się liczbie radnych, jaką ma wybrać kolegium wyborcze - głosowanie nie odbędzie

się, a komisja wyborcza uzna za wybranych na radnych zgłoszonych kandydatów.

Protokół wyborczy.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Po ustaleniu wyniku wyborów komisja wyborcza sporządza protokół, który powinien zawierać

1)

skład komisji wyborczej i nazwiska obecnych pełnomocników,

2)

liczbę osób, uprawnionych do głosowania,

3)

liczbę wszystkich oddanych kart do glosowania,

4)

liczbę oddanych nieważnych kart do głosowania,

5)

liczbę wszystkich, oddanych ważnych kart do głosowania,

6)

liczbę głosów ważnych, oddanych naposzczególnych kandydatów,

7)

przy wyborze 3 lub więcej radnych liczby podsumowane ważnych głosów, oddanych na wszystkich

kandydatów każdej listy oraz liczby mandatów, uzyskanych przez poszczególne listy

kandydatów,

8)

imiona, nazwiska, wiek i miejsce zamieszkania wybranych radnych.

(2)

Przepis art. 41 ust. (2) stosuje się tu odpowiednio.

Ogłoszenie wyniku wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Komisja wyborcza następnego dnia po dniu ostatecznego głosowania ogłosi w sposób na

miejscu zwyczajem przyjęty oraz przez wywieszenie przed mieszkaniem sołtysów i lokalem

urzędu gminnego wynik wyborów, podając imiona, nazwiska, wiek i miejsce zamieszkania

wybranych radnych.

Protesty wyborcze i unieważnienie wyborów.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Przepisy art. 43 - 45 stosuje się przy wyborach radnych powiatowych.

(2)

O unieważnieniu wyborów z urzędu bądź wskutek protestu orzeka wojewoda przy współudziale

wydziału wojewódzkiego (izby wojewódzkiej) z głosem stanowczym.

(3)

Przepisy art. 46 ust. (2) i (3) stosuje się tu odpowiednio.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

W razie unieważnienia wyborów wojewoda w ciągu 14 dni zarządzi nowe wybory lub w takim

samym terminie zarządzi podjęcie niektórych czynności wyborczych, wskazując czynność,

od której należy ponowić postępowanie wyborcze.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Po uprawomocnieniu się aktu wyborczego przewodniczący komisji wyborczej przekaże akty

wyborcze staroście powiatowemu.

Wybory uzupełniające.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Jeżeli kolegium wyborcze, obejmujące tylko jedną gminę, zostanie odnowione wskutek

rozwiązania albo zakończenia kadencji rady, wówczas wszyscy radni powiatowi, wybrani

przez to kolegium, tracą mandaty, a wojewoda zarządzi w ciągu 30 dni wybory uzupełniające.

Radny powiatowy traci również mandat, albo podlega zawieszeniu w wykonywaniu mandatu,

jeżeli utracił mandat członka organu ustrojowego gminy, wchodzącego w skład danego

kolegium wyborczego, albo został w wykonywaniu tego mandatu zawieszony.

(2)

Wojewoda zarządzi w ciągu 30 dni wybory uzupełniające również w przypadku, jeżeli

kolegium wyborcze nie wybierze wszystkich radnych lub wybór poszczególnych radnych

zostanie unieważniony, albo jeżeli w okresie kadencji mandat radnego powiatowego wygaśnie.

(3)

Wyborów uzupełniających dokonywa właściwe kolegium wyborcze, przy czym przy wyborze

jednego radnego stosuje się odpowiednio przepisy, dotyczące wyboru 2 radnych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

(1)

Koszty wyborów radnych gromadzkich pokrywa gromada, a w braku środków - gmina wiejska,

wyborów radnych gminnych - gmina wiejska, wyborów radnych powiatowych - powiatowy

związek samorządowy.

(2)

Lokalu, urny, sprzętów i przyborów do pisania dla komisji wyborczych dostarczy gmina.

(3)

Podania i świadectwa w sprawach wyborczych są wolne od opłat stemplowych oraz opłat

administracyjnych związków samorządowych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Z dniem wejścia w życie ustawy niniejszej tracą moc przepisy art. 11 ust. (2), art.

26 - 30, art. 32, art. 57 ust. (1) - (4) oraz w zakresie spraw, unormowanych ustawą

niniejszą - art. 3, 4, 19 ust. (3), art. 31 i 57 ust. (6) oraz art. 58 i art. 97 ust.

(1) ustawy z dnia 23 marca 1933 r. o częściowej zmianie ustroju samorządu terytorialnego

(Dz. U. R. P. Nr 35, poz. 294).

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Ustawa niniejsza obowiązuje na obszarze całego Państwa z wyjątkiem województwa śląskiego.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Wykonanie ustawy niniejszej porucza się Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

Dz.U. 1938 nr 63 poz. 481 notInForce

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Need to analyze how this provision applies to your matter?

Cross-reference this statute against case law, commentaries, and related legislative provisions inside Legislator AI.

Open in Legislator →