Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 1936 r. o uznaniu Zasadniczego Prawa Wewnętrznego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej.

§ 1. Uznaje się załączone dO' rQzporządzenia

niniejszegO' Zasadnicze PrawO' Wewnętrzne KQściQła

EwangelickQ-Augsburskiego w RzeczypQspolitej Polskiej, złożone przez .reprezentację prawną tego Ko..

Na podsŁawie art. 1 ust. (2) dekretu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 listopada 1936 r. o stosunku Państwa dO' KQścioła Ewangelićko-Augsbur-

§ 2. Wykonanie rozpQrządzenia . niniejszeg~

porucia się MinistrQwi Wyznań Religijnych i Oświe ..

o uznaniu Zasadniczego Prawa Wewnętrznego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczypospoli-

ścioła.

q~a Fuplicznego w ppro~umieniu z int~resowanymi

ministramL

§~. RozpQrzą4z~nię niniejsze wc:;ltodz,i 'VI t,yąi~ ;,: gąietą ~1 grąd!1ia 1936 r.

Prezes Rady Ministrów: Sławoj Składkowski

Mini~ter Wyznllń Religijnych

boszcza, 2) rada kościelna, 3) zebranie

parafialnej

.

b) dla die;cezji: l} ks. seniO'r, 2) wydział senioralny, 3);

z~brąnie ~enioralne;

.

e) lilą J~noły: l) Bisk~p; 2) ~onsy~torz, ~) Syąg4.

§ 4.

i Oświecenia PublicznęgO': .W. $więtoslawski '

Załączl1ik do roz.p. Racly Mi~~trew z dnia 11

gl'Udni<l, 1934 r. (.ppz. 6591.

Z8§~~aP~~~ Prawą W~wpęln;q~ "9~ciQł~ EWpM~li~'\'

. k~!\ggsbqfSkiegQ W ij.ze<:HP()sgplitej r()lskiei·

Kościół Ewaqgę1ic:kO'-Aug~burski W Rzec:zypo'·

spoliŁei PO'lskiej' uznaje, jaką je9~ą zasadę

normę

wiary i życia, wszystkie księgi kanoniczne Starego

i Nowego Testamentu tudzież wszystkie księgi symboliczne Kościoła Ewąf1gęlicko-Lut~rskiego, r:q1.anoVfi~ie: Wyznania

Wiary Appstolskh~,

Nicejl'1kie

r

i Atanafjat\skie, Nieodmiepną Konfesję Augl'1bąrską,

Duży Ką.fechizm dra Mąrcina Lutra oraz formułę Kopik órdii, - ktĆ!re, t,o ksiEfgi sYąlł:lOHczue zawarte są

w Księdze Konkordii z 1580 r.

(1) Władzę kościellłe pq~ifł.dają \V~aściwq# te.~

rytorialną każda w swpim okręg\!.

(2) Właściwość rzeczOwą władz

kQśc~~lnycli

ustaląją przf;!pisy ni!1ieisz~go Zasa<lnicz~goprawą.

!Wewnętrznego o zakresie i(;h clzi;lłąnia.

(::;) Władz~ ko§cielq~ pq:e~ttzegaią z ~qęq~

swej właściwości. Spory o włąściwość f9zstrzyga

najbliższa

wspólna władza przelożona.

.

.(4) Władze kościelne załatwiają swoje sprawy

samodzielnie. Postanowienie tO' w niczym nie narusza · przepiąów, przewidujących z;ąłahvianie spraw

przez władze kościelne w porozumieniu między SQbą~

(5) W toku postępowania władze kościelne wy·

dają postanowieni.a VI formie de;cyz:yi (je~!1P<>~8bGwoJ.­

lub llchwał (kolegialpie) oraz wyroki ąądQW~~

ĄpolO'gi~ . tejże, Arlylmły Szmalkaldzkie, Mały i

ZASADY OGóLNE.

§1.

Do KoŚcioła Ew~ngelicko-Ąugąpurskiego w: -gz~~

'CzyposPO'litej Polskiej należą wszystkie osoby wyznania ewangelicko-lut~rsl1i1~go . zamies zkałe w Pol~

see . i posiadające przynąleżność do jedqej z parafii

~~~Ql,{o~cioła.

§ 2

'(1) Koś.cićł EWallgelicho-Ąu,gsbu,rsl<i w R~eczy~

IJ?B~@li~~i pplski~i P?cl w~gl.ę(h~r(l ~pmin.i&~rący!nym

.s,~ą~OWl J~PHqt~ ! dZlclącft ::qę na dlCl:eZl? (s~pJi)ra,7

ty), z których każda obejmuje określoną ilość pąrafii.

(2) Je~notą Kpścjoła Ewangelicko-Augsburskie~o w 'Rzeczypospolitf;!j polsł<i~j qbejn1Uje nąst ępują~e

dieoezje: 1) warszawską, 2) płocką, 3) kalisł<ą, 4)

piotrkowską, 5) lubelską, 6) łóuzką, 7) wołyńską, 8)

wileńską, 9) $ląską i 10) wielk,opolską~

(3) Zmiany granic istniejących par afii i d iecezji,

tworzenie nowych i zflQszenie parafii i diecezji

uchwala na wniosek Konsystorza Synod Kościoła

Ewangelicko-AugsburskiegO' w RzeczyposPO'litej Pol-

sk,iej.

~

f. '

l

§ 3.

'Włąązatp.i Ę:pściQ~;t Ewangeliclto-Ąugsburskie-

tlP W R~~czypospolilej Pqls~if;!i są

.

a)Plą pąra.f~~i: 1) probQsz.cz c.zyli ks. rpąs,tor, 2) rapa,

~ościelqą, ~} komitet parafialny, o il~

taki w parafii istnieje, 4) zebranie pa~

rafió.lnej

,~la łHiału: 1) ątu.:powąv, wyzną.czony pr2:ez Kon... . ~ys~orz do pelnhmia 9bowią~kąw prq-

(1) Qdwołąnia. prz~ciw decyzj()m i u~hw~łąH.r

władz kO' ś cielnych są ' dopuszczalne drogą instancyr

aż do instancji najwyższej, j,eżeH według niniejszego

ZasadniczegO' Prawa ' Wewnętrznego decyzja lub

uchwała instąncji niższej nie je~t o~tąWczna.

(2) Odwołanie wrlO~i się tą pośrl::dnict1Ą7~mi1J.:i'­

stancji, która wydała zaskarżoną clecyzję lup ~cbwą~

łę, w ciągu cni 14 od dnia dor~c:zeni;l luą pgłQl'1~ęp.j~

zawiadomiema, - jeżeli niniejsze Zasadnicze Prawo

'\fI ewnętrzne nie stanOWI inacze}.

~

(3) Kolejnymi insŁan,cjaII}i odJw'CJławczy~są

wydziął s~nioralriy i KOllsystorz, ą

wypądka(;~Y"Y'!

raźnie w prawie nini~jszym przewid,ziilOYl:h ta~ż~

Synod.

·

..

. .

. (~) Sprzeciwy w sprawąch wyborów pow,nąy

być zgląsZane do protokołu przez członków 41lnego

ciała wybier.ającego r.atychmiast po ogtoszeniu wyniku wyborów. Umotywó wany pisel!J.ny -sprzeciw na,.. .

leży złoży~ w ciągu następqych dni 8.

'

..

.

.

-.

.

w

"

§ 6.

(1) Dla powzięcia uchwał i dokonanja wyborów, je*~4 niniekz~ Zasadnicze Pr~w~ W~wnętrzne

nie stanowi inaczej, wymagane są: obecność większo­

ści uprawnionych dO' głosowania członków ciała

crzekitjącego lub wybierającego i zwykła większość

ważnie oddanych głosów.

(2) Na żądanie l/a człp!lków obecnych na zebra..

niu odby'Va się głosQw~ni~ ' i1łlif'!nn~.

- (3) Wybory odbywają się przez głosowanie tajne,chyba że wyboru dokonauoprzez aklamację.

§ 7.

Kandydaci na duchownych ślubują przy ordynacji wiernq~ć ł{:o~iciQłowi i jego wyznąnh~ prą~ skła­

dąją przysięgę wierrqścł PaqsŁwui po '"~~ W irqię-·

ni~ Ę9§clołąQbf;!jnp.~ją słą~Q~ .

.

Nr 94.

§ 8.

(1) Ordynowanym na

Ewangeli~kp-Augsburskiego

ąuchownego Kpścioła

może l:>yp tyJkD mę* ..

bgru, ą Qbsłul1iWąfla pr;ę:J dąchowm~go, WVz;ną~~one'"

gli! pr~e~ Kqn$ysŁorz. PY-f:h9WllY ta4.i pa PQ!iZcm;ę.

fiJią.łu pełni Qbowiązl\.i PTQąOS?:czą <lraz pQslada Pf~Y"

słqglljąee pr<lhpS?ąOlll llprąwpienjjl.

czyzną., który

1) ukończył co najmniej 25 lat,

§ 1~.

2) jest członkiem Kościoła EwangelickOi"Augs'"

burskiego i wyznaje jego zasady,

(1) Przynależno~ć dO' param (fiIiałąl pO!iią4f'1

~) ukończył akademickie słucJia teologiczll~,

każda osoba wyznania ewangelicko-luterskiego, ma ..

-- 4) cieszy się opinią niepo.szlakowaną,

. jąca w obrębie danej pan~fii (filiału) swe miejsce za..

5) powołany został na ustą10ne stanQwisko mieszkania; traci ona swą przynależność z chwilą

kościęlne.

.

.

wystąpienia z KQś~j.oła Ewangelickp-Augliburskieg()

· (2) W drodze wyjątk1,l Konsyst.orz w pprozumi~~ VI ~ZE~czYPosPQlitej Polskięi lub wyprQWluizen,ią. ~i~

niu z Wy-działem Synodalnym łUoie zwplnią kaq~y~ z obrębu parafii (fi1iału)~ ,

data od wymogu, wymienioneg,o w ust. (1) pkt

(2) Warunki i sposób przyjęcia dO' pąrafii (fiłi~"1

(3) Ordynowany z chwilą dokonania ordynącji łll) os~b, nie nalężącyGą do,tąd do Kościoła Ewangeli~

wpisany zcstaje na listę duchowi eństwą, prowadzp! cko-Aągsburskiego w Rzeczypospolitej Po~s~iet,

n.ą przez Konsystorz.

..

określa 'szGzegół,owo wewnętrzne p.r awo ~pścielIlef.

(4) Ordynowany pozbawi,ony być tll0że go~~ wydane przez Konsystorz w porozumieniu z Wy4zia ..

tlo&ci ąucllpwn~go j~dyn.ie W nrzypą.dka~h, D~reślo" łem Synodalnym.

.

ny!'=h prąwatpi kqścięln.Y'mi i W qrp.Q,~ę prZ~J P!,

§ 14.

przewidzianej.

'.

. .

n

§ 9.

Ul' M.ni~jązo~~i j~H'ko'Wej zapewnią §ię ~$łą..,

w język,t! PJ.aciefzystyW~

g~ fe~igijl1.!\

. • (1) Ws?:y~cy księi<J.: wikp,rius?:e, a,4iu~~ci, ~ną.~

k:9 01 ! nrpbQs?c.zQWie, ~ęniprowię i Bis~~p, ~ ~ ty:-

łqły pr4~(l~ji, jąko d~c4owIl!1 1lą S9bi~ r9Wnj.

(2,) ~r~wą ~ <lp(r~vią?~i 4ąc.h()WIłyęp 9hr~§lą

~~P?ęgQłqw() węwąętrzne prąW'1? ~ośc:ieIIH~, wyd~Ilę

~~jJ.' KqIl§y~tor:z W porozulIlie!liu z .Wyqz~~Jem, 8y..

!t " ... Il~

.

(2) W parafiąch pod w~ględeRl ję?ykQ~ lllt-~1

szanych Konsystorz, po wysł\lchaniu opinii właści..

wej rady kościelnej oraz wY9.ziału senioralnego, mo""

że iezwolić mniejszości językowej na powołanie dla

si~b~e w dllnęf parafii og.dz.ie!nego duchownego, który podlega zatwierdzeniu na, ~ta.nOlWiskłl prz~ K9J1~

systorz.

§ 10.

§ 15.

. rl1 ~ą Ur2:~g prob,o$?=cza, k~Ję~za a4iąą~ta ll;1lj

Kli?dą. p'~rąfia (filiał) ząsp~k~ifl! ~wąięp~'"

~Hę~y JłHlt~rialn~ ? dp~4~ąó\V 1 o tr zy~YW,anyp~ · ~~

*~łędz~ ru~ko.ąq. Jl1P~~. być v(ypr~ny :;; H~ty dl!gpgW1ętł s łWil, l?rqw!Hi~pnę! pl'~e7; Konsy~~p;-~, ~yl~p HH~

ch~wny" ~~gry

.

.

1) odpowif.l:qa WYIIlQg,qm § 8,

2} po~i~da pbyw~telstwo ppls4ie,

~) pąlw ł wj~ariat,

.

4) ~ąąfprzępi§ąn!il ~g~ ąminy~ olwy~tor~~ł~

(2) Do kandydowąnią l1ą stalłqwis~q prgb,q~i~

~~I ~i~r:hą adiiUnMa. i ~.~ięąza dia~9ną n1O'#ę Koiis:ystqrz t1PPq~cip ni~w(;i~gnięteg<? nA liąt~ gt!~owięn"

~W~ q4cłwwqf!g~, ję:żęH ądbył cC?lIogi4m ~ ęislfu"

!R~m K.ąśCfol~p

. ĘW<l[lgelipko-Aug~bl,p'&k!ę~o w ~~~ ..

ezypospolitej ·olskiej.

.

A. p.,rafia Ewa!1gelicko .. Augsbur~ka.

§' 11.

Parafią

jest administrąj;;:yjna 1ednQstka koącieh

z reguły własnego p.roboszcia

posiadająca

z wyboru.

§ 12.

:Viłiałe~

'~ełna,

fęstachninisłrac:yi:1,a ' jęąn~stlta

swegg IJ1ąjąt~\l i ftJą8.\1ą zt1, Pfą2:, j~*~H są nil'l ~'YąH:!:r"l

€~ą.jftcę, ~ę ~~ła,q~ t~W· pąsił~pwy~li, ~tóre na

wniosek rady kościelnej uchwala zebrani~ pąrąn!H~

~ę ly~ hl?mjt~t parafii:1lny ~ zatwi~rdza 1f,pąsy Śt9 fZ •

(2)

lnstru~sje

szczęgóło1.ve

o

post.ęJl,OWJ.łllął

prH układaniu spisu osób, płacących składki, Qra~

przy wymiar·z e i pohorze składek wydah~ KOllsystor21

w nmach obowiązujących przepisów prawnych.

§ 16,

(tl Dla zaspakajania potrzeb reH~iinycłi swoicH

pij-fa~~C}q p ą,raJ;~ U!iBią ły) wzp:o§-tą

i 111:r~ją ~o­

ścieL.y, -s. zkofy, z.a. kłady aobrpc.zYIlTIe j ąqrn

. ,.v _R~!ąfi. fi. l·

P?IA~ I.

tla,

m

ll~ ~ ~H~ zą~łądajil (:lll"mtąrz~ pąrafi~h~~· W więl(­

szych i rozległych parafiach mogą być zakł~4~n~

w poszczególnych miejscowościach stacje kaznodiiejskie dla dorywczego odprawiania nabożeństw w lo ..

kalach prywatnych oraz domy modlitwy, czyli ka~

pl!e~ i sąle ?;hqrp1l1~ c;?:yli ~ąnt9raty~ W #:tĆlry~h kanlor, tj. świecki pomCl'Cnik p~q1>ą.s?~zą, W jeap 2:~t~p~

stwie ch.F~j 4~ie9i, grzepie zmarły~h,oąprawia cźy­

~Be ną~e~tw:a" llOzy P~H.fiąn ś~~w rel~gijIDYcl\

~ ~akż,~ UCH 4zu~ci r~li~H 1 pr2;y~q~gwuj~ cJq ~ql!'"

Ilrm~Cn·

ł$..oQ:"

nie posiadająca wła,snf!go proboszc~ą z WY.!'

W

(21

wię~~zyc4 i ro?l~głyc~ pą.rąfi~c4 (filia:łach) mogą h,yć prp.~z cWeą!tiHą · parcijiąląęgq · ~a~ła" .

ąalle ~m·~Jltar~ę lo~ąJllI~.

D~enmk Ustaw. Poz.

(3) Parafianie, utrzymujący stacje kaznodziejskie, domy modlitwy, kanŁoraty oraz cmentarze lo..k alne, wybierają . dla zarządzania nimi własne dozory. wszakże nabywanie praw i zaciąganie zobowią­

zaó uskutecznia rada kościelna właściwej pa.rafii lub

filiału. Skład, sposób wyboru i zakres czynności tych

dozorów ustala instrukcja wydana przez wydział

senioralny.

.

659.

Nr 94.

księdzu seniorowi, łrlóry orzeka, czy zgłoszeni kandydaciodpowiadają wymogom § 10.

3) Ks. senior wyznacza termin i kolejność kazań próbnych, jako też qzień wyborów, 'DO czym

przeprowadza wybory osobiście lub przez cfeleg<lwanego przez siebie duchownego.

4) Prawo uczestniczenia w wyborach ' mają

wszyscy czło- nkowie parafii, posiadający czynne prawo wyborcże ci zapisani na liście wyborców, zgodnie

§ 17.

z regulaminem parafialnym.

5) Listy wyborców należy wyłożyć w kanceCzynne prawo wyborcze i prawo głosu 'w orga- larii parafialnej co najmniej na 4 tygodnie przed

nizacjach parafialnych mają wszyscy członkowie pa- dniem wyborów. tak, aby każdy członek parafii

rafii (filiału) bez różnicy płci, którzy ukończyli ' 24 la- . mógł je przejrzeć. O powyższym wył,ożeniu list naleta, wiodą żywot bogobojny i chrześcijański, biorą ży ogłosić w kościołach i domach modlitwy z zastrzeudział w życiu kościelnym i opłacili w przepisanym żeniem, iż sprzeciwy w sprawie list wyborców winny

~erminie przypadającą na nich składkę kościelną za

być złożoneI;iajpóźniej na 14 dni przed dniem wyborok ubiegły, jeżeli nie zosłali od niej zwolnieni .przez rów radziekQścielnei, która rozstrzyga ostatecznie

radę kościelną . .

kwesltiespotne.

'

6) Akt wyborów odbywa się na zebraniu "wy§ 18.

borców w kościele lub sali parafialnej po upTŹedn:iej

modlitwie.

,Bierne prawo wyborcze przysługuje hez różni­

7) Głosowanie jest tajne i odbywa się za poćypłci członkom parafii (filiału) o nieskazitelnej

mocą kartek ,wyborczych. Każdy wyborca winien

opinii j ustalonych przekonaniach kościelnych, któ- oddać swojąkart,kę wyborczą osobiście. Przy jedrty inąją czynne prawo wyborcze i ukończyli 30 lat. nym tylk,o kandydacie dopuszczalne jest głosowanie

przez aklamację, jeżeli nikt nie zgłosił sprzeciwu. ,

§ 19.

8) Wybory są wążne, jeżeli wezwanie do wybozostało ogłoszone w nal,eżyty sposób w trzy nao pozbawieniu czynnego i biernego prawa wy- rów

stępujące po ' ~obie niedziele w kościele i w domach

borczego orzeka Konsystorz.

modlitwy, a nadto jeżeli w wyborach wzięła udzia-ł

w parafiach, mających 1.000 lub mniej wyborców,

§ 20.

piąta ich część, w parafiach od 1000 do 3000 wybor(1) Zebranie parafialne każdej parafii (filialuJ ców - dziesiąta część, a jeżeli ta dziesiąta część

władne jest na wniosek rady kościelnej uchwalić re- wynosi mniej niż 200, to co najmniej 200, w parapiętnasta

~ulamin . p~rafialny, ustalający sposób ~rowadzenja fiach wreszcie, ponad ' 3000 wyborców część,

a

jeżeli

ta

piętnasta

część

wynosi

mniej

niż

l załatwIaDla wewnętrznych spraw paraf1alnych.

(2) Regula1łlin ten podlega zatwierdzeniu przez 300, to co najmniej 300. Gdyby wymagana ilość nie

uczestniczyła YI wyborach, należy w sposób wskazaKonsystorz.

,

(3) W parafiach (filiałach), nie posiadających ny wyżej, ponownie rozpisać wybory, które będą

własnego regulaminu, stosuje się ogólny 'regulamin ważne bez względu na liczbę biorących udział.

9) Za wybranego uznaje się teg-o, kto otrzymał

parafialny, którego szemat ustala Konsystorz w powiększość ważnie oddanych głosów. Przy równości

rotumieniu z Wydziałem Synodalnym.

głosów rozstrzyga Konsystorz.

10) _Sprzeciw w sprawie wyniku wyborów po ..

B. Proboszcz czyli ksiądz pastor i jego pomocnicy.

winien być zgłoszony do protokołu natychmiast po

ogł,oszeniu wyn.iku. Umotywowany pisemny sprzeciw

§ 21.

należy wnieść lub wysłać do Konsystorza w ciągu

(1) Proboszczów parafii oraz księży diakonów następnych dni 8.

11) Z przebiegu wyborów ks. senior sporządZa!

wybiera zebranie parafialne.

protokół

i przedstawia go niezwłocznie Konsysto(2) Wybór podlega zatwierdzeniu przez Konktóry

po zbadaniu legalności aktu wyborczerzowi,

systorz.

go za twierdza jego wynik.

.

§ 22.

12) Konsystorz zatwierdza też wokację, ustala"

jącą wzajemne prawa i obowiązki parafii 'i wybranePrzy wybora~h proboszczów i księży diakonów go proboszcz·a. Wokacja winna być podpisana przez

Radę kościelną i obranego.

obowiązują przepisy następujące

1) Wybory przygotowuje rada kościelna.

§ 23.

2) Gdy zawakuje stanowisko proboszc;z;a w pa- rafii, rada kościelna, przed ogłoszeniem wyborów,

Wybrany proboszcz musi przyjąć wybór i co

zbier.a wiadomości o zgłaszających się kandydatach

i -'w porozumieniu z komitetem parafialnym, - .~kłada najmniej prze;z; .trzy lata sprawować urząd swój w pa: listę-kandydatów, zawierającą jedno do trzech na- ~afii. (idybx:,bez uzasadnionych - powodów wyboru

zwisk. Tak przygotowaną listę rada przedstawia nie przyjął lub para.fię opuścił przed ' upływem' trzech

Dziennik Ustaw. Poz. 659.

Nt 94.

~-_

..

być przez rady kośdeIne pOlWołane zawodowo wy~

koszty 'w wysokości ustalonej przez wydział senio- kształcone osoby ś'Wlieclkiepod naiZ\wą .diakonóJW ~ diaralny. O zasadności powodów oraz o wysokości od- konis.

szkodowania decyduje wydział senioralny ostateczni~.

.,

. C. ~ada kościelna. Zebranie parafialne. Komitet

parafialny.

§ 24.

lat, powinien jej wynagr,odzić połączone z wyborami

§ 30.

Instalacji czyli uroczystego wprowadzenia na

urząd nowowybranego proboszcza dokonywa ks. se-

nior w możliwie krótkim czasie po zatwierdzeniu

wyboru.

§ 25.

(t) Do proboszcza z mocy jego ordynacji nale-

ży głoszenie Słowa' 13ożego i udzielanie Sakramen-

tów Świętych oraz duchowne kieroWtlictwo parafią.

(2) Stanowisko proboszcza jest dożywotnie.

(3) Proboszcz może być ze swęgQ stanowiska

przeniesiony lub usunięty jedynie w przypadkach

prawem przewidzianych.

..

.

§ 26.

(1) W wielkich parafiach na wniosek rady ko-

ścielnej, powzięły za uprzednią zgodą Konsystorza,

może zebranie parafialne ustanowić dwóch proboszczów, którzy pełnią swe czynności kolejno i noszą

tytuły: pierwszy proboszcz i drugi proboszcz.

12) Kolejność pełnienia czynności , 'Oraz podział

ich między ()Ibu probosz.c zami ustalają$zczegółowo

w każdej parafii wakacje przez Konsystorz za-

(1) Zarząd parafii (filiału)

sprawuje 'rada ko·

zatwierdzona przez wydział senioralny.

W skł,ad rady kościelnej wchodzą

1) proboszcz oraz inni duchowni parafii (księżal

wikariusze biorą udz~ł w posiedzeniachz g,łose~

doradczym) j

.

2) 6 do 20 świeckich przedstawicieli (ek) par,afii, wybranych z zastosowaniem zasady proporcj,onalnośd j liczbę przedstawicieli dla 'każdej parafii

ustala regulamin parafialny;

3) przedstawiciel (tka) osób, wykładających religię w szko.łach, wybrany przez komitet parafialny-.

a tam, gdzie komitetu parafialnego. nie ma, wybrany

przez zebranie parafialne.

(2) W razie wakansu na stanowisku proboszcza,

członkiem rady .kościelnej jest administrator parafii.

(3) Płatni funkcjonariusze parafialni i służba

ko.ścielna nie mogą być członkami rady kościelnej.

(4) Rada wybiera spośród siebie wiceprezesa

i sekretarza oraz prezesa, jeżeli nim według regula;minu ·pa,rafialnego jest osoba świecka.

ścielna,

§ 31.

.twierdzone.

§ 27.

".

{l) Przydany przez Konsystorz do pomocy proboszczowi duchowny nosi tytuł księdza wikariusza.

, (2) Przydział księży wikariuszów W pierwszym

roku po ich ordynacji ma na celu praktyczne ich

prżygotowanie do ' pełnienia czynności duszpasterskich oraz zastępstwo proboszcza przy spełnianiu

posług ' religijnych. Przed zdaniem egżaminu "pro

ministerio" ksiądz wikariusz nie mozesprawować

zastępstwa proboszcza w sprawach Zat,'ząduparafią

i prowadzenia akt stanu cywilnego (metrykalnych).

.' .

(3) Przydany do pomocy proboszczowi stały

. duchowny, wybrany przez radę kościelną łącznie

z komitetem parafialnym, nosi tytuł księdza adiunkta.

(4) Duchowny, stały współpracownik proboszcza, któremu powierzona jest samodzielna PTaca

charytatywna, wybrany przez zebranie ,p a.r afialne,

nosi tytuł księdza diakona.

§ 28.

. (1) W cza'sie wakansu stanowisl<a . proboszcza

jego sprawuje administrator, wyznaczony

przez Konsysto.rz spośród duchowieństwa.

(2) Administratorowi przysłu~uią wszystkie

uprawnienia, przewidziane dla proboszcza.

obowiązki

§ 29.

Do pomocy proboszczowi w sprawowaniu obo-

wia.zków ie~o urzędu w niektóry~hdziałach

mogą

(l) P,r ezesemrady kościelnej jest proboszcz.

w parafiach zaś posiadających dwó~h proboszczówpierwszy proboszcz. Gdly PTezesem rady kościelnej

jest proboszcz, wiceprezesem jest osoba świecka i odwrotqie. Osoba świecka, będąca wicep'r ez.es.em, ' nosi

nazwę ,kuratoł'a.

, (2) Prezes zwołuje posiedzenie ndy kościelnej

co. najmniej raz na kwartał, kieruje rozprawami, zastępuje radę na zewnątrz i wykonywa pow.zię~e

uchwały.

. '.,

(3) Prezes obowiązany jest do zwołaniarady

kościelnej w ciągu 14 dni, gdy .jedna trzecia człOnków

tego zwżąda.

§ 32.

. (1) Uchwały rady kościelnej zapadają większością głosów przy obecności więcej niż połowy czło.n ..

ków. W razie równego podziału głosów

głos przewodniczącego.

przeważa

. ..

(2) Z każdego posie,d zenia rady kościelnej spi~

suje się p'rotokół, który po odczytaniu i przyjęciu

przez radę winien być podpisany przez przewo.dni..

czącegQ i sekretarz,a, lub jednego z czło·nków w jego

zastępstwie

(3;) Z chwilą 'p odpisania pro.to~ołu uchwały

w nim zawarte stają się prawomocne.

. (4) . Wyciągi z proto.kołu rady kościelnej, podpi~

san e przez prezesa i sekretarza lub jednego z c;złon­

kówi opatrzcne pieczęcią parafialną, mają moc do wodową. Działania prawne w imieniu parafii (filiału)

dokonywan,e są na podstawie opatl'zone~o pieczęc~

Dziren.n:i'k U.Ław. Poz. 659.

parafialną

upowa.tnienia', podpisanego , przez pru-

WQQwezącego i dwóch członków rady kościelnej.

§ 33.

Rada kości~lfia według sił i tńotfiCj'ści przyczynia się do urzeczywistnienia celów, które przyświe­

cają parafii ewangelickiej: w szczególności zaś rada

kościelna ma następujące obowiązki i prawa

1) przygotowanie wyborów proboszcza

2) uchwalanie wniosk6w o przydanie probosz~zowi księży: wikariusza, adiunkta lub diakona

3) czuwanie nad zachowaniem czystości nauki

Kościoła, moralnoŚci i karności chrześcijańskiej oraz

kuewienie życia religijnego w pa'rafii

, 4) zabieganie o godne święcenie niedziel i świąt,

'troska ozewnętr.zny por~ądek naboż~ń~tw i o regularne uczęszczame parafian na nabozenstwa do kościoła i współdziałanie w ulepszaniu miejscowych

urządzeń kościelnych

5) zarząd majątkiem

parafialnym, układanie

projektow budżetów oraz składanie rachunków tocznych zebraniu parafialnemu

6) troslka o zakładanie i utrzymywanie swoich

szkół i dozór nad nimi, szcze~61n.ie w sprawie chrześcijanskiego wychowania młódziety, W ramach obowiązujących przepisów prawnych

7) piecza nad ubogimi i chorymi, nad wdowami

i sierotami, popie,rarue wSz~lkich spraw dóbroczynnoŚci chrześcijańskiej w parafii, w szczeg61rtości

przez zakładanie kas ubogich, powoływanie diakon6w i diakonis oraz zapraszanie członków parafii do

:dobrowolnej współpracy w tym względzie: '

S} prowadzenie księgi parafialnej, obejmującej

lmienny spis parafian według wzoru, ustalonego

prż~z Konsystorz, oraz sporządzanie i prowadzenie

listy wyborców;

9) powoływanie i zwalnianie, w charakterze

prawnego przedstawiciela paralii jakO' pracodawcy,

funkcjO'nariuszów parafialnych za zgodą wydziału senioralnego oraz wyzfiaczanie im uposażenia

10) powoływanie i zwalnianie, w charakterze

prawnego przedstawiciela parafii jako pracO'dawcy,

służby kO'ścielnej oraz wyznaczanie jej uposażenia.

§ 34.

Kadencja członków rady !kościelnej trwa trzy

lata. Wybór ponowny jest dozwolony. Jeżeli w cią­

gu tego okresu w radzie kościelnej zawakuje miejsc~, zajmuje je osoba, która przy ostatnich wybo'rach

otrzymała z kolei największą lićzbę gł(}~?w; , sptawujlii óna swój urząd aż dO' upływu kadenCJI członka,

którego miejsce zajęła.

§ 35.

, .Wybrani i zatwierdzeni . członkowie rady ko ..

ścielnej winni w najbliższą niedzielę po zatwierdzeniu

podczas nabożeństwa z łożyć na ręce probószcza przewidziane przepisami kościetnymiślubowanie, i w ten

sposób zostają wprowadzeni na urząd.

bądt w razie innej działalności

szkodliwej

dla Ko-

ścioła, Konsystorz może uchylić jej uchwałę i udzie ..

lić radżie kościelnej stosownego upomnienia~

.

(2) Jeżeli upomnienie skutku nie odniosło, I{otJ...

systorz może, pO' zasiągnięciu opinii wydziału. seiliQ.;

ralnego i w porozumieniu z Wydziałem SynodalnyIl1.,

zawiesić radę kościelną w jej czynnościae;h luQją

rozwiązać, zarządzając w tym drugim przypadku je ..

dnot.ześnie nowe wybory.

(3) W obu tych przypadkach Konsystorz mianuje tymczasową radę kościelną, na którą ptzechodzą.

wprawnienia rady kościdnej, wymienione w ninie~

szym Zasadniczym Prawie Wewnętrznym,

. § 37.

Szczegółowe przepisy, dolyczące rady kościel ..

nej, wyda Synod pod nazwą "Regulamin Rad Kościel­

nych".

§ 38.

(1) Ogół członków w parafii (filiale), p6siadają...

cych czynne prawo wyborcze, tworzy zebranie para..

Halne. Zebranie p'arafialne zwołuje i przewodniczy

mu prezes rady kościelnej.

(2) O terminie zwołania zebrania pa'rafialne~go

pr.ezes rady kościelnej zawiadamia równocześnie

właściwą władzę administracji ogólnej.

(3) Zebraniu parafialn~mu w czasie dokonywa~

nia wyborów rady koscielnej przewodniczy ks. se ..

nior lub wyznaczona przez niego osoba.

§ 39.

Do kompeten.cji zebrania parafialnegO' należy

(1) Wybór proboszcza oraz księdza diakóna.

wybór rady kościelnej, delegatów do zebrańse,nio­

ralnych i Synodu oraz komitetu parafialnego, ' jeŹelł

taki w parafii istnieje.

(2) U~hwalanie wniosków rady kościelnej

w sprawach następujących

a) IU!słanlOwiienia regUJlaminu rparaHaJne2o

b) zaciągania po życzek na rzecz parafii, je,żeli

nie służą do zaspokojenia chwilowych tylkOi

potrzeb i nie mogą być spłacone z bieżącycłi

wpływów roku sprawozdawczego

cl n~bY'wania i slprzedaży Ofruz obc-iąi:.an.ia wła­

sności parafialnych, oddawania ich w dzier ..

żawę i najem na okres dłuższy niż tuylata;

d)' Wznoszenia nowych budowli parafialnych

i większych napraw, ~akładania nowych lub

rozszerzania istniejących cmentarzy

e) uchwa,lani.a budżetu parafiij

f) wytmiaru składek kośddnych i uchwalania

wydatków, nie objętych budżetem

g} zatwierdzania rachunków rocznych

h) ustartawiania w parafii tmtędóW kościelnyoh

w przypadkach prżewidzianych w niniej~

szym Zasadniczym Prawie Wewnętrznym,

zakładania i zwijania szkół oraz instytucji

dobroczynnych.

§ 40.

§ 36.

(1) \VI ' tazie naruszenia prze,z radę kościel~ą

przepisów prawnych kościelnych lub państWowych

Nr 94.

(t) Nabycie, zbycie i

majątku

parafialnego,

zamiana nieruchomego

nowyc<h budQwH

wznoszen~e

Nt 94.

Dziennik Ustaw. Poz. 659.

i zaciąganie pożyczek, przekraczających połowę

,zwyczajnych dochodów rocznych danej parafii, wymagają . żaŁwierdzenia przez Konsystorz.

"; , }2} ,~at~ier~z.enia ptzez ~Otlsystórt wyma.ga

'r6WtlleZsprzedaz l 'Zamiana maJątku ruchomego. JezeH:przedstawiaon wartość artystyczną, historyczną

4ub ;,~atikowt\.

~

'- - ---

§ 41.

Stczegółowe przepisy, dotyczące

' rafialn~o, wydaje Synod.

zebrania pa-

§ 42.

(1) W parafiach, liczących ponad 1000 dusz,

obok rady kościelnej w drodze uchwały

zebrania parafialnego, powziętej na wniosek rady

kościelnej, ustanowiony komitet parafialny. Komitet

ten jest wybierany przez zebranie parafialne w sto~unku pięciokrotnym do lictby członków rady.

.

. (2) Przy wyborach należy przestrzegać, a.żeby

w miarę możności wszystkie liczniejsze skupienia parafian miały Vi komitecie swych przedstawicieli, przy

czym zebranie parafialne może ponadto powołać

w skład komitetu osoby, biorące czynny udział w ży­

ciu kościelnym, a zwłaszcza: nauczycieli religii, diakótlów, prezesów stowarzyszeń O celach religijnych,

funkcjonariuszów parafialnych itp.

.może być

1523

§45~

. Komitet parafialny wybiera Zebranie parafialne

pod przewodnictwem ks. seniora lub delegowanĆ!łQ

przezeń zastępcy; wybór Wymaga żatwierdzenia prżU

wydział senioralny.

§ 46~

Przepisy § 34 stosuje sięoCłpowiednio <to

tetu parafialnego.

§ 47~

com..

(1) p.rzy wyboracn radyko§cielnej oraz komite·

tu p,,:rafi~lnego stosuje się odpowiednio przepisy § 22

z WYJątkIem pkt 2), 3), 11), 12). Wyboru ddkonywa się

zwykłą większością głosów.

. ,

. .' (2) Sposób prżeprowadzenia wyborów oraz roz..

dż1~ł mandatów określa szczegółowo 'r egulaIllin pa."

rahalny.

DZIAŁ II.

DIECEZJA EWANGELICKO-AUGSBURSKA.

§ 48.,

.. . Okrąg, s.kładający się z określonej liczby para-

fl) (albo parafij i filiałów) i posiadający własnego księ"

dza seniora, nazywa się diecezją.

§ 43. '

§ 49•

.' Na' komHet iparafialn;y p.rze'Chiodzą att)'lbucje

zebra,riia parafialnego, wyszczególnione Vi §39 pkt

2), 'jeżeli regulamin parafialny niektórych z nich nie

'zastrzega wyraźnie

dla

zebrania

parafialnego.

'.

.

..

(1) SpoŚród proboszczów 'diecezji, .kt6rzv rue

ukończyli lat 60, zebranie senioralne pod przewodnie...

§ 44.

(1) W ~kład komitetu parafialnego wcllodtą

ponadto ż urzędu członkowie rady kościelnej. Przewodniczącym komitetu parafialnego jest przewodniczący rady kościelnej',

(2) Porządek dzienny obrad komitetu parafialnego układa rada kościelna.

(3) Przewodniczący zwołuje posiedzenia komitetu parafialnego w mia,rę potrzeby, a co najmniej

razria rok; poza tym zobowiązany j,est zwołać je

w ciągu dni 14 na żądanie trzeciej części członków

komitetu.

(4) Dla powzięcia uchwał potrzebna jeśt obecność więcej niż połowy odręhnie liczony:;:h członków

zaróWhO rady kościelnej, jak i innych członków komitetu parafialnego; VII przeciwnym razie zebranie,

. zwołane po raz drugi, jest prawomócne bez względu

na liczbę obecnych.

(5) Obrady komitetu parafialnegó są jawne. Na

'żądanie rady kościelnej, umotyv.rowane względami na

bezpieczeństwo lub porządek publiczny, przewodniczący może zarządzić tajność obrad.

, " (6) Do obrad i posiedzeń komitetu parafialnego

stosuje się poza tym odpowiedr.io przepisy § 32.

twe m Bis:kupa lub delegowanego , przezeń zastępcy

wybiera ks. seniora. Ks. senior pełni swój urząd póki

pozostaje proboszcżem w obrębie danej diecetji.

(2) W drodze wyjątku, za zgodą Konsystorza

w porozumieniu z Wyd z iałem Synodalnym, moze być

wybrany ks. Seniorem również duchowny starszy

wiekiem.

(3) Zebranie senioralne wybiera równiez ks.

konseruora spośród wszystkich duchownych diecezji,

jako stałego zastępcę seniora na przeciąg lat sześciu.

(4) Księży seniora i komenio.r a zatwierd~a

w urzędzie Konsystorz.

§ 50~

. Uroczystego wprowadzinia: nowoWybranego ki.

seniora na urząd dokonywa Biskup.

§51.

(1) Ks. senior jest duchownym zwietzcnniklcm

diecezji. Czuwa on w swojej diecezji .nad stosunkami

kościelnymi, nad wykonaniem prac i przepisów ' kościelnych oraz zarządzeń Konsystorza; ' sprawuje dozór bezpośredni nad duchownymi swojej diecezji

z prawem żądania wyjaśnień, udzielania im napomnień i w nagłych przypadkach zawieszania ich

w czynnościach; ma obowiązek rewidowania ksiąg

i doknmentów; Dla prawo uczestniczenia w posiCldze-

Nr 94.

Dziennik Ustaw. Poz. 659.

152,4

niach rad kościelnych w swej diecezji o'r az odbywania w niej z polecenia Biskupa wizytacyj.

.

(2) Prawa i obowiązki księdza seniora i sposób

jego urzędowania określa szczegółowo wewnętrzne

prawo kościelne, wydane przez Synod.

§ 52.

Wydział senio'rałny składa się z ks. seniora ja·

ko przewodniczącego, z ks. konseniora jaJko zastępcy

oraz dwóch członków świeckich: kuratora senioralnego i wicekuratora, wybieranych przez zebranie senioralne spośród siebie na przeciąg sześciu lat.

§ 53.

Do kompetencji wydziału senioralnego należy

1) załatwianie bieżących spraw administracyjnych diecezji, niezastrzeżonych wyraźnie 'k ompetencji zebrenia senioralnego,

. '

2) zarządzanie majątkiem diecezji,

'

3) wykonywanie uchwał zebrania senioralnego.

§ 54.

(1) W skład zebrania, senioralnego wchodzą

1) członkowie wydziału senioralnegoj

2) wszyscy proboszczowie i inni duchowni die-

cezjalni oraz nauczyciele religii, wykładający w obrę­

bie diecezji, posiadający wyższe wykształcenie teologicznej

3) wybrani przez parafie na lat 6 delegaci

świeccy bez różnicy płci, 'któryClh liczba zależy ocli

ilości uprawnionych do głosowania członkÓw 'każdej

pa'rafii, mianowicie: na tysiąc lub mniej uprawnionych

do g'lo-sowania - po dwóch, a na większą liozbę - po

jednym delegacie na ,ka'Żody dal-s zy pełny lub rozpoczęty tysiąc uprawnionych do głosowania;

4) w diecezjach, w których znajduje się szkoła

śr~dnia, seminarium nauczycielskie, lub !Siedmioklasowa -sikoła powszechna, utrzymywane przez Kośdół

Ewangelicko-Augsburski - po jednym delegacie od

każdego z tych zakładów naukowych, wyznaczonym

przez kierownictwo zakładuj .

5) ponadto, na wniosek wydziału 's enioralnego

zebranie senioralne na pi'e rwszym swym posiedzeniu

powołuje do swego grona na okres lat 6 w ustaloneJ

przez wydział senioralny -liczbie przed-stawicieli nauczyc-ieli religii ewangelickiej, stowarzyszeń ·kościel­

nych, kościelnych zakładów dobroczynnych, or,g anizacji, mających na celu wykooyl\'1anie kultu religijnegoitp., 1P000iadających swe siedriby 'W O'brębie di-ecezji.

(2) W zebraniu senioralnym diecezji Wal"SZiaWskiej mają prawo brać Uldział nal",żący do Kościoła

Ewangelicko - Augsburskiego profesorowie i docenci

Wydziału Teologii Ewangelickiej Uniwersytetu Józefa PHsudskiego w Warszawie.' Korzystają oni z prawa głosu na równi z innyniiczłonka~i.

§ 55.

(1) Zebranie senioralne zwołuje ks. senior PifZYnajmnie;j raz na rok. Poza tym zwołuje je na żądanie

co najmniej 1/3 liczby członków zebrania seni9ralne-

go w ciągu miesią;ca, Hcząc od dnia złożenia żąda­

nia.

(2) Zebraniu senioralnemu przewodniczy Iks. senior lub w jego zastępstwie ks. k01lsenior.

(3) Do kompetencji zebrania seni'o ralnego należą

1) sprawy, pr~azane mu przez Konsystorz lub

Synod;

2) ogólny nadzór na:d ISiPrawami majątkowymi

parafij, nad prowadzeniem ich sZ1kół j nad ichdzrałalno-ścią dobroczynną oraz nad stosunkami kościel­

nymi i życiem moralnym w diecezjij

3) troska o finansowe potrzeby władz senioralnychj

4) nadz,ó r n<ad zarządem i kierownictwem

wspólnych dla całej diecezji zakładów i urządzeńj

5) przedstawianie Konsyst'o rzowi lub Synodowi wniosków. dotyczących miejscowych spraw die

cezji lub ogólnych spraw kościelnych.

,§ ,56.

(1) Ks. senior przedstawia protokoły zebrań se

_n ioralnych Konsystorzowi. UCihwały, w ruch zawarte, stają się prawomocne, po zatwierdzeniu ich przel

Konsystorz.

(2) Skład zebrania senioralnego oraz lSiPosób

jego powoływania i obra,d określa szczegółowo regu ..

lamin zebrania senioralnego, wydany przez Synod.

DZIAŁ

III.

JEDNOTA EWANGELICKO - AUGSBURSKA

_W RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ.

,§ 57.

Uosobieniem Kościoła Ewangelicko - Augsbur ·

skiego w Rzec;zy:po.spolitej P-oLskie1i i wy:ra'z1cie lem

'

wszystkich praw . przysługujących temu Kościołowi

jest Synod Ewangelicko - Aug'shurs'ki, powołany do

uchwalania wewnętrznych praw Kościelnych, jak

również do roz-s trzygania we wszystkich sprawach

ogólnych Kościoła.

A.

Biskup Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego

w RzeczypoSpolitej Polskiej.

§ 58.

(1) Stanowisko Brskupa jest dożywotniej sta-

łą siedzibą jego jest m. st. Warszawa.

(2) BisktltP sprawuje

kierownictwo duchowne

Kościoła, jest duohownym zwierzchnikiem wszystkicł'

ks-i.ęży, wykonywa nad nimi nadzór i ia,kio zwierzchni

pasterz kieruje ich działalnością osobiście lub prz·ez'

swego de.lega ta j dopełnia co na jmn-iej ~aJZ n:a sześć la t

wizytacji każdej parafiij odbywa !kolokwia, oroynuje

duchownych, ,d okonywa poswlę'cenia ko,ściołów,

wprowadżaksięży seniorów na urząd; może uczestniczyć w po's iedzeniach wszystkich kolegialnych or~a ­

nów kościelnych w charakterze honorowego przewodnicząceio .

nż,fenniIt Usfa1W'. Poz: 659.

Nr ·94.

(3) Biskup zwołuje w mierę potrzeby periodyczne konferen'cje ogółu duchownych celem omawiania

spraw duszpasterskich, zagadnień teologicznych i naukowych oraz spraw zawodowych, a także upoważnia

księży seniorów do zwoływania w tymże celu konferencji duchownych w poszczególnych diecezjach.

(4) Biskup reprezentuje Kościół Ewangelicko:Augsburski w Rzeczypospolitej Polskiej wobec Pań­

stwa oraz wobec innych kościołów i związków religijnych.

(5) Biskup z tytułu swego dostojeństwa piasŁu­

'je dożywotnio urząd Prezesa Syno.du i jest dożywot­

nim Prezesem K<msystor~.

oraz czterech delegatów świeckich, wybranych przez

Synod ze swego gro~a 'Ze zastosowaniem zasady proporcjonalności.

§ 63.

W razie zawakowania stanowiska Biskupa lub w

razie niemożności bezpośredniego spełniania przezeń

jego obowiązków, zastępuje go we wszystkich jego

uprawnieniach, jako Prezesa Konsystorza, Wiceprezes Konsystorza, a w braku tegoż lub niemożności

spełniania przezeń funkcyj jeden z radców du·

chownych Konsystorza.,

§ 64.

§ 59.

Biskup, jako doiywoŁni Prezes Synodu

1) wy~nacza ,da!ty ZJWOła"n.ia Sy:nodów, ome'ra,

zamy.ka i odracza ich sesje oraz przewodniczy na ich

posiedzeniach,

2) przedstawia co. najmniej raz na trzy lała Synodowi szczegółowe sprawozdanie Q stanie Kościoła.

§ 60.

Bis!KUp, jako iIoiywoŁ'ni Pr'eze.s Konsystorz.a

1) zwołuje posiedzenia Konsystorza, ot!wiera,

zamyka i odracza jego dbra,dy, pt'\Z!ewodniczY!Da nich;

2) cruwa nad wylkonaniem zarządzeń KonlSyslto'tza i nad prawidłowym biegiem wszelkiclh spraw ko~cielnych;

3) wykonYWa! zwierzchniąkonŁrolę nad działalnością władz parafialnych i diecezjalnych oraz nad

instytucjami Kościoła;

4) przewodniczy komisji egzaminacyjnej przy

Konsystorzu

5) udziela upoważnień do nauczania ,religii

6) sprawuje osobiście lub przez wyznaczonych

przez siebie delegatów wizytatorów nadzór nad

naUlką religii w s$ołaoo pubJicznych i lPaywatnych;

7) składa corocznie Konsystorzowi wyczerpujący wyciąg z otrzymanych w ciągu ubiegłego roku

sprawozdań proboslzcz<Ólw o slalllie ich ,paraHi;

8} ustala daty i terminy zgromadzeń wyborczych do Synodu

9) wydaje Dziennik Urzędowy Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej

"i zarządza w nim ogło:szenie wewnętrznych praw

i przepisów kościelnych tudzież zarządzeń naczelnych władz kościelnych.

~525

(1) Dla dokonania wyboru, naj dalej w ciągu

trzech miesięcy po zawakowaniu stanowiska Biskupa, Wiceprezes Konsystorza lub w jego zastępstwie

jeden z radców duchownych Konsystorza zwołuje do

m. st. Warszawy Kolegium Wyborcze, przewodniczy

na tym Kolegium, otwiera je i zamyka. Po dokonaniu przez Kolegium wyboru Biskupa, Wiceprezes lub

jego zastępca dopełnia uroczystego wprowadzenia

Biskupa na urząd przy błogosławieństwie księży se·

niorów.

(2) W razie nie dojścia do wyboru Biskupa,

wszystkie jego funkcje sprawuje w charakterze zastępcy Biskupa jeden z radców duchownych Konsystorza.

(3) Podczas wakowania stanowiSKa BiSKupa

Synod nie może być zwoływany.

B. Konsystorz Kościoła Ewangelicko-Augsburskie"

go w Rzeczypospolitej Polskiej.

§ 65.

(1) Konsys{orz jest zwierzchnią władzą affininisfracyjną

w Kościele i organem wykonawczym Sy~

nodu.

(2) Konsystorz spr,a wuje

imieniu Synodu.

zarząd

Kościoła

w

(3)' Siedzibą Konsystorza jest m. st Warszawa:',

(4) Przy Końsystorzu działa Kancelaria Konsystorza, której naczelnika i funkcjonariuszów mianuje i odwołuje Konsystorz.

§ 66.

(1) Konsystorz składa się z 8 członKÓW.

(2) Dożywotnim Prezesem Konsysto,rza jest Bi-

§ 61.

skup.

Biskup nie może piastować iadnego innego

poza urzędami, które przewiduje dla niego

niniejsze Zasadnicze Prawo ~ewnętrzne.

urzędu

§ 62.

Wyboru Biskupa dokonywa KolegiumWyborcze, składające się z Wicep,r ezesa i radców Konsy6.torza, seniorów, członków ,Wydziału . Synodalnego

(3) ;W iceprezesem Konsystorza jest osoba

która, o ile możności, wjnna mieć kwalifikacje sędziego lub urzędnika, posiadającego warunki do objęcia stanowiska służbowego I kategorii w

państwowej służbie cywilnej. Okres urzędowania

Wiceprezesa Konsystorza trwa lat 6.

·świecka,

(4) Do kompetencji Wiceprezesa \ Konsystorza

należy w szczególności~

Dziennik Ustaw. Poz. 659.

Konsystorza na zewnąŁrz,

wspólnie z jego Prezesem,

2)1 czuwanie wraz z Prezesem nad prawidło­

wym biegiem prac Konsystorza i w razie

nieobecności Biskupa przewodniczenie na

zebraniach Konsystorza,

3) redagowanie Dziennika Urzędo,wego Kośdo'"

la Ewangelicko - Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej.

(5) Wiceprezesa Konsystorza wybiera Kolegium

,W yborcze, złożone ż Biskupa jako przewodniczące­

go, radców Konsystorza, seniorów, członków Wyd:dału Synodalnego oraz czterech delegatów świec­

kich, wybranych przez Synod ze swego grona z zasŁosowaniem zasady proporcjonalności.

(6) Radcami Konsystorza są wybierani przez

Synod na lat sześć trzej duchowni i trzy osoby świec­

kie. Oprócz tego Synod wybiera dwóch zastępców

(jednego duchownego i jedną osobę świecką), kt6rry w raJzIe potrzeby ~as<tępcziO IPcłtn.ią obowiązki

radców Konsystorza.

'"

Rad~owie Konsystorza oraz ich zastępcy wybierani są na podstawie zgłoszony~h list wyborczych,

i zastosowaniem zasady proporcjonalności; przy

czym 15 członków Syno,d u ma prawo przedstawić

własną listę Prezesowi Synodu. W razie zawakowania stanow,i ska radcy Konsystorza, Synod na najbliż­

szej sesji dokonywa wyboru na lat sześć.

(7) Zastępcą Wiceprezesa Konsystorza jesf je(łen ż radców świeckich Konsystorza.

(8) Do czasu wyboru nowego radcy Konsystorza ,wchodzi odpowiedni zastępca.

1) reprezentacJa

§ 67.

(1): Decyzje Konsystorza są prawomo<.:ne, ~dy

zapadną w składzie co najmniej pięciu członków pod

przewodnictwem Biskupa lub Wiceprezesa. Rozstrzyga większość głosów obecnych. Przy równym

podziale głosów przeważa głos przewodniczącego.

(2) Sprawy uznane przez Konsystorz za sprawy

szczególnej wagi decyduje Konsystorz wspólnie

z Wydziałem Synodalnym, którego członkowie gło­

sują wtedy na równi z członkami Konsystorza:.

§ 68.

Konsystorz zatwierdza parafialne i (łiecezjalne

OtidżeŁy i repartycje składek i - jeżeli parafia (filiał)

otrzymuje zapomogi - ~a'twierdza ich rachunki

roczne.

Nr 94.

nia naukowego li praktycznego kandydatów do stanu ducho.wnego. Przepisy dotyczące przygotowania

kandydatów do stanu duchownego i ich egzaminów

uchwala Synod na wniosek Konsystorza.

Konsysforz po wysłuchaniu stron

1) rozstrzyga nieporozumienia powstałe vi łonie

Kościoła na tle niniejszego Zasadniczego Prawa Wewnętrznego oraz skargi, dotyczące zgodności z ni·

niejszym Zasadniczym JP rawem Wewnętrznym wydanych przez parafialne i diecezjalne władze kościel..

ne zarządzeń, jako też sprzeciwy w sprawach wy..

borów;,

'

2) sądzi łącznie z Wydz.iałem Synodalnym, jako

sąd dyscyplinarny, duchownych, członków rad . kościelnych i 'fUlIlllrejonariuszów Kościoła

3) sądzi w pierwszej i ostatniej instancji spfa..

wy o nieważność lub rozwiązanie małżeństwa przy

zachowaniu przepisów prawa państwowego. Postę­

powanie w sprawach małżeńskich określa szczegółowo wewnętrzne prawo kościelne, wydane przez

Synod. Do czasu wydania tego prawa obowiązują

przepisy dotychczasowe.

§ 72.

;

W pr:zypadkacn nie cierpiącycn zwłoki, Konaystolr z łącznie z Wydziałem Synodalnym upowazni()..

ny jest do działania w zastępstwie Synodu, wyjąwszy

sprawy wyborów i rozstrzygania odwołań, lecz obowiązany jest przedstawi'Ć swe zarządzenia do za..

twierdzenia Synodowi na najbliższej jego sesji albo

na sesj,i specjalnej, zwołanej w danej sprawie najdale;

w ciągu , dni JO na żądanie Ys części członkÓW Synodu.

§ 73.

Konsystori przygotowuje i przeprowadza wybory do Synodu oraz uchwala regulamin Kolegium

\Wyborczego, przewidzianego w §§ 62 i 66 ust. (5).

. C. Synod KOścioła Ewangelicko - Augsburskiego VI

, Rzeczypospolitej Polskie;.

,

§ 69.

Konsystorz jest władzą służbową duchownycli

EwangeHcko-Augsburskiego w RzeczypOt, spolitej Polskiej oraz funkcjonariuszów i służby KoKościoła

ścioła.

§ 70.

§ 74"

..

i

(O W skład Synodu wcłiodzą

1) Bisktip;

2) Wiceprezes Korisystorza;

3) Delegat Wydziału Teologii Ewan~elicldej

Uniwersytetu Józefa Piłsudskiego w., Warszawie;

4) Delegat duchowny od. ogółu duszpasterzy

wojskowych; .

5) 15 delegatów duchownych od. ogółu proboozCZÓWj

Przy Konsystorzu urzęduje komisja egzaminacYjna, której zadaniem jest stwierdzenie przygotGWa..

6) 30 d-elegatów ~wieckiC'hbez różnicy płci

od '10 diecezji W. 8t06Unku , do liczby~Otl..

"

Nr 94.

Dziennik: Usfaw, Poz, 659,

ków każdego zebrania senioralnego, którzy

doń wchodzą ż urzędu lub z wyboru przez

parafie.

(2l Biskupowi przysługuje prawo mianowania

pięciu dodatkowych członków Synodu.

§ 75.

Delegata Wydzi,ału Teologii . Ewangelickie;

Uniwersytetu Józefa Piłsudskiego w Warszawie wybiera rada wydziałowa spośród swoich członków wyznania ewangelicko-augsburskiego.

§ 76.

(1) Delegatów duchownych wybiera ogół proboszczów w tajnym głosowaniu z zastosowaniem zasady proporcjonalno,ści na zwołanym w tym celu do

m. st. Warszawy zjezdzie wyborczym.

(2) Zjaz.d ten zwołuje i przewodniczy mu Biskup.

§ 77.

(1) Delegatów swieckich od diecezyj wybierają

parafie w głosowaniu tajnym spośród członków zebrania senioralnego bez różnicy płci. Wyborów dokonywa się z listy, ułożonej dla ka.żdej diecezji prze~

zebranie senioralne spośród członków tego zebrania:.

Ilość kandydatów na tej liście winna być dwa razy

większa niż .ilo·Ść delegatów do Synodu z danej diecezji.

(2) Jeżeli zebranie senioralne przy układaniu

listy nie osiągnie porozumienia na wystawienie jednej listy, mogą na wniosek, podpisany przez Y&1

członków zebrania senioralne~o, być ułożone dwie

· lub więcej listi Wówczas może każda lista obeimować

tylko tylu kandydatów, ilu jest przewidzianych delegatów od danej diecezji, a wybory odbywają się wtedy z zastosowaniem zasady proporcjonalności.

·

(3) Każda diecezja stanowi odrębny okrąg wy~

bor czy,

go Kościoła, nie są związani zleceniami lub nakazami

swych wybo'rców, lecz mają obowiązek głosować jedynie .podług swego sumienia i swego osobistego

przeko,n ania.

(2) Członkowie Synodu po upływie kadencji, na

którą zostali wybrani, mogą być wybierani ponownie.

§ 81.

(1) Przed rozpoczęciem swych obrad Synod

wybiera spośród swych członków na cały czas trwa"

nia sesji

1) jednego duchownego i jednego świeck.ie~o

jako zastępców p'rzewodniczącego,

2) dwóch sekretarzy.

(2) Podczas składania przez Biskupa sprawozd'a nia i trwania nad nim dyskusji przewodniczy jeden z z,astępcąw.

§ 82.

Członkowie Synodu winni złoiyć na początku

obrad synodalnych ślubowanie tej treści

"Zgodnie z sumieniem moim będę miał na

względzie jedynie dobro Ko~cioła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej i przestrzegał zasad wyznania ewangelicko-luterskiego",

§ 83.

Obrady synodalne są jawne, prawo wstępu mają jednak tylko osoby, naleźa,ce do Kościoła Ewange-

licko-Augsburskiego. Regulamln Synodu określa wypadki tajności obrad:.

§ 84.

(1) Uchwały Synodu zapadają większością gło­

s6w przy obecności co najmniej połowy członków

Synodu.

.

.

(2) Przy równym podziale głosów wniosek uwata się za odrzucony.

§ 78.

.

SZC2;egółowe przepisy, dotyczące , dokonywania

wyborów delegatów do Synodu, wydaje Konsystorz.

§ 79.

§ 85.

Do KOD1pefettcji Synodu nalety

l) sprawdzanie mandatów członków Synodu;

2J.wybór

(1) Synod zbiera się w m. s1. Warszawie c(; naj..

mniej raz na trzy lata w terminach, us,t alonych przeZ

Prezesa Synodu, na sesję trwającą nie dłużej niż tydzień. W pierwszych dwóch latach po wejściu w ty· cie ninie;sze!!o Zasadnicze!!o Prawa Wewnętrznego

Synod winien być zwoływany corocznie.

. a.) zastępc6w przewodniczącego Synodu i se"

kretarzy,

senioralne zwracają koszty podróży i utrzymania,

d) czterech delegatów do Kolegium Wyborcze'"

go, przewidzianego w §§ 62 i 66 ust. (5) na

cały okres kade'llcji Synodu;

(2) Członkomzamiejsco~ właściwe wydziały

§ 80.

.'. . (t) Członkowie Synodu wybierani są na okres

p'i~cjoletni, prą czym b~~c przedstawicielami cał8<l

b) członk6w ~ydziału Synodalnego i icll z'a..

stępców.

c) radców Konsystorza i ich zastępcówi

3) Podejmowanie uchwał w zakres.ie ogólnycJi

spraw kościeltwch oraż uchwalanie praw iprzepi..

.ów koście1nychj

.

DziennilC Ustaw. Poz. 659 i 660.

.

4) piecza: nad zachowaniem czystościl

ł podniesieniem życia rnoralnó~religijneg()j

nauki

.

Wydziału Synoda~nego biorą udział w komisjiegzaminacyjnej iw sądzie dyscyplinarnym.

5) stanie na straży praw i interesów K()§cioła

5-podtrzymywanie zgody z innymiwyznaniami;_

6) tros'ka o tZa,s paikajame potrzeb kJościclihych,

uchwalanie składek na rze<;:z Jednoty oraz zasad zarządzania jej ~ajątkiem i funduszami;

. ..

7} podejmowanie u~hwał w sprawie podręczni­

ków nauki religii, śpiewników i agend;

§ 90.

Do sp e ęhLlnych obowiązków Wydziału Synodalnego należy: c .

'

.

1) opracowanie i ogłoszenie urzędowego sprawozdania z przebiegu sesji Synodu,

8) wydawanie · przepisów, dotyczących przygotowania kandydatów do stanl,l duchownego i ich egzaminUj

.

2) opracowanie projektów i wykonywanie prac

przygoto,w awczych w sprawach zleconych przez Synod.

9) rozstrzyganie odwołań od orzeczeń .dyscyplinarnych, zwalniających duchownego ze stanowiska

lub pozbawiających go stanu duchownego;

§ 91.

10) uchwalanie regulaminu' obrad Synodu;

.

11) decydowanie ' we wszystkich

prz-edstawionych mu przez Konsyst~rz.

sprawa~h,

Szczegółowe przepisy, regulaminy i instrukcje,

wydawane w ramach niniejszego Zasadniczego Prawa

Wewnętrznego, wydaje Konsystorz po zasiągnięciu

opinii Wydziału Synodalnego, jeżeli niniejsze Zasadnicze Prawo Wewnętrzne nie stanowi inaczej.

§ 92.

§ 86.

Zmiany mniejszego Zasadniczego Prawa . WeSprawy norm wiary nie mogą być przedmio' tem prawodawstwa kościelnego.

wnętrznego mogą być uchwalone przez Synod tylko

większością 2/ 3 głosów przy obecności co najmniej

~ członków Synodu i wymagają uznania przez Radę

Ministrów.

§ 87.

(1) Synod wybiera ze swego grona z zastosowaniem zasady proporcjonalności Wydział Synodalny,

który jest stałą delegacją Synodu.

. (2) Kadencja Wydziału Synoclalnego trwa do

chwili wyboru nowego Wydziału przez Synod nastęP'1'lY·

, § 93.

..

Do czasu wydania regulaminów i instrukcyj,

przewidzianych w niniejszym Zasadniczym Prawic

Wew.nętrznym, -będą miały ;za:sIDs'o wan;ie dotychciz asOwe 'regulaminy i instrukcje, jeżeli nie są sprzeczne

z postanowieniami niniejszego Zasadniczego Prawa

Wewnętrznego.

(3) Wydział Synodalny w osobie przewodniczą­

cegoskłada sprawozdania ze swych czynności pier-

wszemu z kolei Synodowi. ·

§ 88.

(l) Wydział Synodalny składa się z dwóch

członków duchownych i dwóch członków świeckich.

Nad.Ło Synod wybiera dwóch zastępców: jednego dtichoWnego i jednego świeckiego.

§ 94.

Ninie~sze Zasadnicze Prawo Wewnętrzne obowiązuje łącznie z dekretem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 listopada 1936 r. o stosunku Pań­

stwa do Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w

Rzeczypospolitej

poz. 613).

Polskiej ' (Dz. U. R. lP. Nr 88,

.

(2}Wydział Svnodalny wybiera ze swego gro, na przewodniczącego i jego zastępcę.

660.

(3) Zebrania Wydziału Synodalnego sąwaine

przy obecności co naimniej 3 członków, licząc w tym

przewodniczącego lub zastępcę.

,ROZPORZĄDZENIE MINISTRA WYZNAŃ RELIGIJNYCH I OśWIECENIA PUBLICZNEGO

z dnia 14listop ad:a 1936 r.

i

§ 89.

· Wydział

Synodalny stanowi ciało doradcze

prZ'y 'K6hsystorzu, wzywa,n e przez Konsystorz dla

udzielania opinii w ·sprawach, uznanych przez Konsystorz za szczególnie ważne. Ponadto członko,wie

wydane w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Reform Rolnych o Państwowej Radzie Ochrony Przy·

rody.

Na podstawie art. 13 ustawy z dnia, -10' inarta

1934 r. o ochronie przyrody (Dz. U. R. P. Nr-31,-pOz.

2741 zax,ządz.a się 'Co na,słępu;joe

Dzie1Uiilt Ustaw. Poz. 658 i 659.

Nr 94.

Załącznik

tS17

do r01lp. Preą<dmła Ra:ecq:ypospo4itef

z dnia 27 grudnia 1936 r. (poz. 658).

TRZEcm POROZUMIENIE DO UMOWY GOSPO.

. DARCZEJ MIĘDZY RZECZĄPOSPOLITĄ POLSKĄ

A RZESZĄ NIEMIECKĄ.

DRITTE VEREINBARUNG ZUM WIRTSCHAFTSVERTRAG ZWISCHEN DER REPUBLIK POLEN

UND DEM DEUTSCHEN REICH.

Der PrasidenŁ der Republik Pole:n und der Deu.,

tsche Reichskanzler, von dem Wun,s che geleitet di~

ustęp 2, zdanie 1 umQwy gQsPQdarczej między Rze- . GeItung des in Warschau am 4. November 1935 U1lI"

cząpQspQlitą PQlską a Rzeszą Niemiecką, PQdpisanej

terzeicbneten WiTtschaHsverlrages zwischen d'e1'l

w Wars.z awie dnia 4 listQpada 1935 r. i pragnąc prze- Republik Polen und dem Deutschen Reich zu ver"

dłużyć moc obQwiązującą tej umowy gQ·spQdarczej,

langern, ' haben - unter Bezugnahme auf Artikel 21,

PQstanowili zawrzeć porozumienie w tej sprawie Absatz 2, Satz l dieses Wirlschaftsvertrages - be...

i w tym celu mianowali sWQimi PełnomQcni.kami

schlQssen, eine Vereinbarung hieruber abzuschlies;.

sen und haben zu diesem Zwecke aIs ihre BevoU"'

machtigten emannt

.

Prezydent RzeczypQspolitej PQlskiej

Der Prasident der Republik'Polen

Pana Jana SZEMBEKA, PQdselkretar~a Stanu w Mi- Herrn Jan SZEMBEK, Unterstaatssekretar im Mini..

nisterstwie Spraw Zagranicznych,

sterium fur Auswartige Angelegenheiten,

Niemiecki Kanclerz Rzeszy

Der Deutsche Reichskanzler

Pana Hansa Adolfa von MOLTKE, Ambasadora Nad- Herrn Hans Adolf von MOLTKE, Ausserorde.ntIi...

zwyczajnego i PełnomocnegO',

chen und BevQllmachtigten BQtschafter,

którzy, pO' zakomunikQwanici swych pełnQmocnictw, <lie nach gegenseitiger MiUeilung ihrer in gute,r und!

uznanych za dQbre i sporządzQne w należytej fQrmie,. gehoriger Form be fund en en VQllmachten die nach.,

zgodzili się na następujące postanQwienia

stehenden Besłimmungen vereinbart haben

Prezydent RzeczypQsPQlitej PQlskiej i Niemiec~

ki Kanclerz Rzeszy, mając na względzie artykuł 21,

Artykuł t~

ArHkel l.

Moc QbQwiązującą umowy gospQdarczej mięazy

Rze'c:ząpQspoIHą POI1.ską a Rzes. zą Niemiecką, podpi-

sanej w Warszawie dnia 4 listopada 1935 r., przedłu~

Za się dO' dnia 28 lutego 1937 r ..

Die Geltungdes in Warscliau am 4. NQveml:iel'l

1935 unte,r zeichneten Wirtschaftsvertrages zwischen

der Republik Polen und dem Deutschen Reichwirdi

bis zum 28 Februar 1937 vedange.r t.

Adykuł 2.-

Artikel 2.

PQrQzunenie mmeJsze będzie 'ratyfiKQwane.

,W ymiana dQkumentów ratyfikacyjnych nastąpi moż­

liwie naj,r ychlej w Berlinie. Porozumienie wejdzie

w życie dziesiątegO' dnia po dacie wymiany dokumentów ratyfikacyjnych.

Na dowód czegO' wyzej wymienieni PełnQmoc­

nicy podpisali niniejsze porozumienie i wycisnęli na

nim swe pieczęcie.

SporządzonO' w dwóch egzemplarzach, katdY!

w języku polskim i niemieckim.

~arszawa, dnia 21 grudnia 1936 f'l.

Diese Vereinbarung soll ratifiziert weraen. Der;

AusŁausch der Ratifikationsurkunden SQll sQbald als

moglich in Berlin stattfinden. Diese Vereinbarung

tritt am zehnten Tage nach deni Datum des Austausches der RatifikatiQnsurkunden in Kraft.

Zu Urkund dessen ha ben die BevoUmachtigten

die Vereinbarung unterzeichnet und hierunter ihre.

Si egei gesetzt.

Geschehen in doppelter Urschrift, jede in pol-nischet und in deutscher Sprache.

.

Warschau, den 21. Dezemher 1936.

'lloltke

$zembek

659.

ROZPORZĄDZENIE

RADY MINISTROW

z dnia 17 grudnia 1936 r.

Szembtt!i.

skiego w RzeczyposPQlitej PQlskiej {Ot. U. R. . PA

Nr 88, PQZ. 613) z.arządza się CO' następuje

.

tej Polskiej.