Rozporządzenie Ministra Opieki Społecznej i Ministra Skarbu z dnia 17 grudnia 1934 r. wydane w porozumieniu z Ministrami: Spraw Wewnętrznych, Spraw Zagranicznych, Spraw Wojskowych, Sprawiedliwości, Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego oraz Rolnictwa i Reform Rolnych w sprawie wykonania ustawy o zaopatrzeniu inwalidzkiem z dnia 17 marca 1932 r.

§ 7. ' Roszczenia do zaopatrzenia inwalidzkiego

rent;

zgłasza się do właściwego starosty na piśmie lub do

protokółu. Za umysłowo chorego zgłasza roszcze7) nadawanie koncesyj monopolowych;

nie

jego prawny opiekun lub ustanowiony przez sąd

8) wypłata dodatku na pielęgnację oraz należ- '

kurator.

ilości z tytułu kosztów podróży inwalidów i osób

towarzyszących.

§ 2. Artykuły wymienione w rozporządzeniu

n101ejszem bez bliższego określenia oznaczają artykuły ustawy z dnia 17 marca 1932 r. o zaopatrzeniu

inwalidzkiem, paragrafy zaś - przepisy rozporzą­

dzenia niniejszego.

\ .

§ 3. Użyte w rozporządzeniu nmle)SZem wyrażenie' "właściwy starosta" oznacza starostę, w którego urzędzie znajduje się referat spraw inwalidzkich

.i który jest dla danej miejscowości władzą właściwą

w zakresie zaopatrzenia inwalidzkiegoj wyrażenie

zaś "właściwa władza skarbowa"

oznacza władzę

skarbową, powołaną do przyznawania i wymierzania

zaopatrzenia pieniężnego (§ 87).

§ 4. (1) Za inwalidów wojennych uważa się osoby, które doznały uszkodzenia zdrowia wskutek słu­

. żby wojskowej w okresie wojennym.

(2) Do okresu wojennego zalicza się czas od dnia

o~łoszehia mobilizacji sił zbrojnych do dnia jej odwołania, lub do dnia zawarcia p1okoju, albo do dnia

faktycznego zaniechania działań wojennych, ustalonego przez Ministra Spraw Wojskowych.

I·

Nr. 5.

Dziennik

' Ustaw. Poz. 32.

,·_c ,._ ._'----_ _ _ _ . ____._

, ' ._

§ 5. (1) Władzami, uprawnione mi do składania

wniosków sądom o przesłuchanie pod przysięgą

świadków na śtwierdzenie związku przyczynowego

między uszkodzeniem zdrowia a służbą wojskową lub

,zaginięcia bez własnej winy zaginionego na terenie

i w czasie działań wojennych, są właściwi starostowie i wojewódzkie władze administracji ogólnej.

(2) Wnioski o przesłuchanie pod ' przysięgą

świadków dla stwierdzenia związku przyczynowego

. między śmiercią a służbą wojskową składają sa,dom

właściwe władze skarbowe.

§ 8• . (1) Podanie o zaopatrzenie inwalidów powinno zawierać

1) wskazanie władzy, do której zostało skierowanej

2) wskazanie

a) do jakiego oddziału, przez jaką powiatową

komendę uzupełnień lub inną władzę i kiedy osoba zgłaszająca ' roszczenie została

wcielona, oraz przez jaki oddział : i kiedy

została zwolniona ze służby wojskowejj

b) czy i jakich duznała podczas tej służby

uszkodzeń zdrowia,

oraz czy i w jakich

przebywała szpitalach lub izbach chorych;

c) na jakie uszkodzenia zdrowia obecnie się

uskarża i jakie fakty lub okoliczności z czasu służby wojskowej uważa za przyczynę

ich powstania lub pogorszenia;

3) treść wniosku (prośba o przyznanie zaopatrzenia inwalidzkiego);

4) datę, podpis i adres.

(2) Za nie mogącego lub nie umiejącego się podpisać podpisuje podanie

inna osoba przez niego

uproszdna swojem nazwiskiem, czytelnie, wskazując swoje miejsce zamieszkania i zaznaczając przed

podpisem, że podpis ten uskutecznia zamiast interesowanego na jego prośbę.

(3) Do podania należy dołączyć posiadane dokumenty i zapiski lub ich uwierzytelnione odpisy,

stwierdzającę okoliczności przytoczone w podaniu.

Książeczek wojskowych do podań nie dołącza się.

§ 9. Jeżeli podanie 'nie odpowiada warunkom

wskazanym w § 8 lub z innych powodów wymaga

uzupełnienia, właściwy starosta wezwie osobę im~­

resowaną do jego uzupełnienia w terminie nie krótszym niż 2 miesięcznym od doręczenia wezwania .

Brak odpowiedzi w tym terminie uważa się za odstąpienie od roszc:zeniado zaopatrzenia inwalidzkiego, o czem należy pouq;yć w wezwaniu.

§ 6. Uszkodzenie zdrowia pozostaje w związku

.

..

przyczynowym ze służbą wojskową, jeżeli powsta§ 10. Za datę zgłoszenia roszczenia , do zaopało z !powodu , choroby lub kalectwa nabytych lub po- trzenia inwalidzkiego uważa się w kraju datę wniegorszonych bez własnej winy wskutek służby woj- . sienia podania wymienionego w § 8 do któregokolakowej.

wiek starosty lub którejkolwiek władzy przełożonej

/

;~ l , ~

,,(

Nr. 5.

'.'

123

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

w zakresie spraw inwalidzkich, zagrani~ą zaś - datę

zgłoszenia tego roszczenia przez osobę zamieszkałą zagranicą do Konsulatu R. P.

Oddział

2.

Inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarslde.

\

§ 11. Konsulat R. P. przesyła podanie właści­

wemu staroście z wnioskiem o wdrożenie postępo­

wania rewizyjno - lekarskiego. Wniosek powin ien

zawierać

określenie uszkodzenia

zdrowia według

"Przepisów lekarskich do określenia utraty zdolności zarobkowej inwalidów wojennych i wojskowych"

ze szczegółowem podaniem stwierdzonych przez lekarza objawów chorobowych i z dołączeniem wyników badań pomocniczych (prześwietlenia, analizy

i t. p.), niezbędnych dla dokładnego ustalenia rozpoznania lekarskiego, oraz opinję we wszystkich

kwestjach, należących do orzecznictwa inwalidzkich

komisyj rewizyjno - lekarskich.

§ 12. O właściwości starosty do przyjmowania roszczeń do zaopatrzenia inwalidzkiego obywateli polskich zamieszkałych zagranicą, z wyjątkiem

Francji i Belgji, decyduje ostatnie ich mieisce zami~szkania lub pobytu w kraju.

Gdy mie;sce zamieszkania lub pobytu w kraju nie da się ustalić. wła­

ściwą władzą jest starosta grodzki w Warszawie. w

którego urzędzie znajduje się referat spraw inwalidzkich ..

§ 13. (1) Właściwą władzą do przyjmowania

do zaopatrzenia inwalidów zamieszkałych

we Francji i w Belgji jest Konsulat Generalny R. P.

w Paryżu, który w zakresie spraw inwalidzkich posiada kompetencję właściwego starosty w kraju.

(2) Od decyzji Konsulatu Generalnego R. P. w

Paryżu służy ' odwołanie do Komisarza Rządu na m.

st. Warszawę . .

roszczeń

§ 14. Właściwy starosta przeprowadza dochodzenie administracyjne w ceIu uzyskania wszystkich

potrzebnych dokumentów, dotyczących służby wojskowej osoby . zgłaszającej roszczenie, przebiegu tej

służby oraz dokumentów i zapisków szpitalnych, odnoszących się do uszkodzeń zdrowia.

§15. Jeżeli osoba zgłaszająca roszczenie powołała się na fakty i okoliczności z czasu służby wojskowej, które mogą mieć znaczenie dla oceny związ ,

ku przyczynowego uszkodzenia zdrowia ze służbą

a które nie są wykazane w dokumentach

lub zapiskach szpitalnych, właściwy starosta wezwie osobę zgłaszającą roszczenie do . wskazania

dwóch naocznych świadków na stwierdzenie tych

faktów lub okoliczności.

wojskową,

"

.

§ 16. Właściwy starosta zarejestruje roszczenie do 2';aopatrzenia inwalidzkiego, jeżeli roszczenie

to zgłosiła w terminie zakreślonym art. 29 osoba, posiadająca tytuł do ubiegania się o to zaopatrzenie

oraz ' obywatelstwo polskie, chyba że ustawa o zaópatrzeniu inwalidzkiem obywatelstwa tego nie wymaga.

§ 17. Inwalidzkie komisje, rewizyjno - lekarskie

przy powiatowych władzach administracji

ogólnej wyznaczonych w drodze rozporządzenia

przez Ministra Opieki Społecznej, Ministra Skarbu

i Ministra Spraw Wewnętrznych.

urzędują

§ 18. Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem Opieki Społeczn e j i Ministrem

Skarbu może powołać na określoną ilość posiedzeń,

na wniosek Konsula Generalnego R. P. w Paryżu,

inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie Konsulatów R. P. we Francji i w Belgji.

§ 19. (1) W skład inwalidzkich komisyj rewizyjno - lekarskich . wchodzą

1) właściwy starosta, bądź stały jego zastępca

lub urzędnik starostwa, posiada j ący ukońctonestu­

dja prawnicze - jako przewodniczący;

2) 2 lekarze, z których jeden jest lekarzem referatu spraw inwalidzkich, a drugi - lekarzem czynnej służby wojskowej wyznaczonym przez władze

wojskowe.

(2) Lekarz referatu jest z urzędu referentem komisji.

§ 20. Inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie

Konsulatów R. P. we Francji i w Belg'j,i składają się

z przewodn i tzącego i dwóch członków - lekarzy,

mianowanych na wniosek właściwych konsulów

przez Ministra Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem Opieki Społecznej, Ministrem Skarbu i Ministrem Spraw Wojskowych.

§ 21. Inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie są powoł a ne do przeprowadzania postępowa­

nia rewizyjno - lekarskiego, w czasie którego;

1) stwierdzają rodzaje uszkodzenia zdrowia,

oraz

2) orzel{ają;

al o związku przyczynowym t:ych uszkodzeń ze

służbą wojskową i o winie poszkodowanego przy doznaniu uszkodzenia;

b) o stopniu utraty (ogólnej utraty) zdolności

zarobkowej (art. Sa);'

.

c) o potrzebie stałej opieki i pomocy osób innych dla inwalidów niedołężnych, o . ich

uprawnieniu do dodatku na pielęgnację,

okr e ślając

przytem początlwwy termin

tego uprawnienia, oraz o wysokości tego dodatku.

§ 22. Post ę powanie rewizyjno - lekarskie

przeprowadza się na z arządzenie właściwego starosty.

§' 23. Posiedzenia inwalidzkiej k'omisji rewizyjno - lekarskiej zwołuie jej przewodniczący, który wyznacza terminy posiedzeń, kieruje {okiem prac komisii, czuwa, ' aby orzeczenia jej były wydawane '.

~

,

i

~f; ~ '

,

r,;

.',.

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

124

"

Nt. 5.

",

zgodnie z obowiązującetrti przepisami oraz odpowiada za należyte i sprawne wykonywanie czynności

komisj(o

.. ,

§ 24. (1) Rozprawę przed inwalidzką komisją

rewizyjno - lekarską rozpoczyna wywołanie sprawy

i sprawdzenie tożsamości strony przez przewodniczą­

cego~ Następnie lekarz - referent przedstawia stan

sprawy na podstawie akt, odczytuje ważniejsze dokumenty, poczem następują wyjaśnienia strony i badanie lekarskie strony przez lekarzy ~ członków

komisji.

(2) Stronie służy w toku rozprawy prawo wypowiadania się co do poszczególnych środków dowod'o wych i stawiania wniosków.

i

,,'!

'.~ ,

, ..

,§ 25. (1) Z rozprawy przed inwalidzką komisją

i~

r~wizyjno

- lekarską protokólant wyznaczony przez

który powinien zawie-

starostę sporządza protokół,

rać

1) datę i. miejsce posiedzenia komisji;

2) imię, nazwisko i tytuł służbowy przewodnicZĄcego, członków komisji i protokólanta;

3) oznaczenie sprawy;

,

4) wzmiankę, czy strona była obecna na roz-

"

prawie, a w razie nieobecności, czy była wezwana,

czy tylko zawiadomiona o terminie rozprawy, oraz

czy wezwanie lub zawiadomienie zostało jej dorę­

czone;

5) przebieg rozprawY, a w szczególności

wzmiankę o zreferowaniu sprawy przez referenta;

wyjaśnienia i wnioski ' strony, wynik badania lekarskiego oraz zapadłe podczas rozprawy uchwały.

(2) Protokół podpisuje przewodniczący i protokólant.

'

§ 26. Po wYJasnieniu sprawy przewodniczący

zamyka rozprawę, poczem komisja po niejawnej naradzie wydaje orzeczenie.

;,..

/

§ 27. (1) Jeżeli lekarze - członkowie komisji

nie są w możności ustalić ,rozpoznania uszkodzeniCL

zdrowia lub jeżeli między nimi zachodzi różnica zdań,

inwalidzka komisja rewiżyjno - lekarska odr,acza rozprawę w celu skierowania strony do zbadania w szpitalu lub w zakładżie leczniczym i wystawienia świa­

dectwa lekarskiego, odpowiadającego prz'e pisowi

§ 35 pkt. 5.

(2) W uchwale o odroczeniu rozprawy komisja

powinna dokładnie wskazać do jakiego szpitala lub

zakładu leczniczeg,o strona powinna być skierowana i w jakim kierunku badanie lekarskie ma być przeprowadzone. '

(3) Komisja może również powziąć uchwałę

o zwrócenie się do szpitala lub zakładu leczniczego

o określenie stopnia utraty (ogólnej utraty) zdolności

zarobkowej (art. Sa), a także o umotywowaną opinję

co do związku tego uszkodzenia ze służbą wojskową.

.

§ 28. (1) Jeżeli wskutek uchwały inwalidzkiej

komisji rewizyjno • lekarskiej strona została zbadana w. szpitalu lub w z.akładzie leczniczym, komisja

,;wzywa fC\ na nowy termin W celu ponownego zbada-

nia lekarskiego, o ile uzna to za konieczne, w prze~

ciwnym razie zawiadamia ją tylko o terminie ponownej rozprawy.

(2) Strona zawiadomiona o terminie rozprawy

ma prawo być obecna na rozpraw~e i brać w niej

udział.

§ 29. , Inwalidzka komisja ' rewizyjno - lekarska,

rozprawy także W nastę­

może uchwalić odroczenie

pujących przypadkach

1) jeżeli zachodzi potrzeba uzupełnienia postę­

powania wyjaśniającego;

2) jeżeli stronie nie doręczono wezwania, lub

jeżeli mimo doręczenia - nie stawiła się na rozprawę, a obecnoś~ strony komisja uznała za koniecznll.

§ 30. Jeżeli strona inimo cłotęezenia jej wezwa..

nia nie stawi się na rozprawę w dwóch kolejnych

terminach i nie usprawiedliwi niestawiennictwainwalidzka komisja rewizyjno - lekarska uchwali

umorzenie postępowania. O skutkach nieusprawiedliwionego niestawiennictwa na drugi zkolei tennin

należy stronę zawiadomić w wezwaniu.

§ 31. Jeżeli strona nie może stawić się na roz"

prawę z powodu stwierdzonego urzędowem świadec:·

twem lekarskie m złego stanu zdrowia, nie rokującego

szybkiej poprawy, komisja poweźmie uchwałę, w

której postanowi albo delegować do zbadania strony

jej zamieszkania lekarza - członka komisji lub innego lekarz,a urzędowe~o, albo &kierówać

stronę do zbadania w miejscowym 'szpitalu lub ta.

kładzie leczniczym w celu wystawienia świadectwa

lekarskiego, odpowiadającego przepisowi § 35 pkt. 5,

poczem wyda orzeczenie pomimo nieobecności

strony.

VI miejscu

§ 32. Jeżeli strona, po zbadaniu jeJ przez lekarzy - członków inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej lub w trybie § 27 albo § 31, lecz przed wydaniem orzeczenia rewizyjnego, umrze, komisja

uchwali zawieszenie postępowania. Pozostali (art. ·3)

po zmarłym mogą w ciągu sześciu miesięcy od dnia

śmierci domagać się podjęcia zawieszonel!o po stępo·

wania. W razie niezgłoszenia się pozostałych w tym

terminie inwalidzka komisja rewizyjno - lekarska

uchwali umorzenie postępowania rewizyjno - lekarskiego.

§ 33. Szpitalami i zakładami leczniczemi, do

których inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie

mogą zwracać się o zbadanie strony lub o wyraienie

opinji w przypadkach przewidziapych w §§ 27 i 31,

są szpitale i zakłady lecznicze wojskowe, albo pu·

bliczne - państwowe lub samorządowe.

§ 34. . (1) Orzeczenia i uchwały inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekar,skiej zapadają większością gło­

sów.

(2) Przewodniczący lub człoI',ek komisji, nie

zgadzający się z większością, może w ciągu trzech

dni złożyć przeciw orzeczeniu komisji umotywowany sprzeciw, który inwalidzka komisja odwoławct&

,....\,

\'V\I

I"

Nt. 5,

Dziennik Ustaw. P~z. 32.

rozpatrzy na najbHższem posiedżeniu. Zgłószenie

sprz'e ciwu wstrzymuje ' wykonanie orżeczenia, przeciwko któremu sprzec~w został zgłoszony.

125

by wojskowej wyłącza związek przyczynowy tego,

uszkodzenia ze, służbą wojskową i zachodzi wówczas, gdy poszkodowany rozmyślnie bądź przez wyraźne .

niedbalstwo spowodował powstanie lub pogorszenie

uszkodzenia zdrowia.

, . § 35. Orzeczenie inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej powinno zawierać

§ 37. (I) O związku przyczynowymuszkodze1) oznat:zenie komisji, która wydała orzeczenia zdrowia ze służbą wo js kową, inwalidzka komisja

niej ' .

. 2) nazwisko i tytuł służbowy przewodniczące­ rewizyjno · lekarska orzeka na podstawie całokształ­

tu materjału dowodowego i charakteru uszkodzenia

go, członków komisji i protokólanta;

3) datę rozpoznania sprawy i wydania orze- zdrowia przy uwzglę.dnien iu "Przepisów lekarski'c h

do określania utraty zdolności zarobkowej inwalidów

czenia;

woj ennych i wojskowych".

:'4) oznaczenie sprawy;

(2) Jeżeli związku przyczyn.owego us~kodzenia

' 5) naukowe . określenie uszkodzenia zdrowia zdrowia ze służbą woj skową nie da się ustalić.,-- ko~

z podaniem głównych jego objawów chorobowych misja określa związek ten jako nieudowodniony.

i łych, które w myśl "Przepisów lekarskich do określania . utraty zdolności zarobkowej inwalidów wo§ 33. (1) Przy ustalaniu związku przyczynowejennych i wojskowych" powodu j ą zwię kszenie , lub

go

m ię d zy uszkod zeniem zdrowia a służbą wojsko·

zmniejszenie utraty zdolno śc i zarobkowej; .

wą jako dowody te go związku mog ą służyć ~wiadee" '

"6) ustalenie związku przyczynowego uszkodze- twa wojskowo ~ leką rskie, świadectwa lekarskie,

nia , zdrowia ze służbą wojskową, przyczem komisja . rentgenogramy, wyniki b adania krwi, plwociny,mo. powinna orzec

ezu i t. p.,' orzeczenia, zaświad::zenia i zapiski szpitala) czy uszkodzenie zdrowia powstało wskutek ne, oraz odpisy historji chorób, zaświadczenia o

służby wojskowej w czasie wojny, czy w

udzielonych urlopach zdrowotnych i t. p.

czasie pokoju,

(2) W braku dos'tatecznych dokumentów,

b) czy też tylko w ' czasie tej słuzby, lecz nie stwierdzających związ e k przyczynowy uszkodzenia

wskutek niej,

zdrowia Ze służbą woj skową lub w razie niemożności

. , ę) czy uszkodzenie powstałe w czasie, lecz nie ich uzyskania, jako dowody mogą służyć zezrtania

.. ,

wskutek służby wojskowej, uległo wskutek osób, złożone przed sąde m pod przysięgą, że były

naocznymi świadkami okoliczności, wśród których

niej pogorszeniu,

d) czy też uszkodzenie, które istniało już przed powstało uszkodzenie' zdrowia, lub okoliczności bez. wstąpieniem do służby wojskowej, uległo pośrednio związanych z faktem tego uszkodzenia .

wskutek niej pogorszeniu,

§ 39. Stopień utraty (ogólnej utraty) zdolności

" e) czy inwaJi.da jest inwałidą wojennym, czy

zarobkowej (art. Sa), spowodowany uszkodzeniem

wojskowym;

zdrowia, k tóre może ulec polepszeniu lub pogor7) klauzulę o winie poszkodowanego przy do- szeniu, określa się na czas .od jednego roku do trzech

znan,i u l~b pogorszeniu w czasie służby wojskowej lat.

uszkpdzenia zdrowia;

8) określenie stopnia utraty zdolności zarobko§ 43. O tem, czy zachodzi potrzeba stałej opiewejs.powodowanej uszkodzeniem, które powstało ki i pomocy osób innych, oraz czy służy inwalidzie

wskutek służby wojskowej lub które ule gł o wskutek pra wo do dodatku na pielę gnację i o wysokości tego

niej . pogorszeniu (ogólna utrata zdolności zarobko- dodatku, inwalidzka komis ia rewizy jno - lekarska'

wej); W ostatnim przypadku komisjjl. określi także orzeka w każdym przypadku, w którym stwierdzi

stopień utraŁy zdolności,

przypadający . na służbę

utratę (ogólną utrat ę ) zdolności zarobkowej (art. 5a)

WQiskową;

w stopniu powyżej 84 %.

. 9) okres czasu, na jaki określono stopień utraty (ogólnej utraty} zdolności zarobkowej (art. Sa);

§ 41. Inwalidzka komisja rewizyjno - lekarska

10) ustalenie, czy inwalida wskutek uszkodze- przyznaje dodatek na pielę gnację, jeżeli stwierdzi,

nia zdrowia, które pozostaje w związk", przyczyno- że uszkodzenie zdrowia, uzasadniające stałą potrzewym 'ze służbą woj'skową, jest · tak niedołężny, że bę opieki i pomocy osób drugich, powstało bez włas,

stale potrzebuje opieki i pomocy osób innych, oraz nej winy wskutek służby wojskowej lub wskutek tej

czy, w jakiej wysokości i o,d jakiego terminu (§ 42) służby uległo pogorszeniu w stopniu, uzasadnil1jącym

siuty mu dodatek na pielęgnację j

prawo do zaopatrzenia pieniężnego,

11) uzasadnienie orzeczenia z wyr.1ienieniem

pnepisów prawnych;

§ 42. Dodatek na pi~lę g nację służy od tego sa.1 2) pouczenie o terminie i trybie z·askarżenia mego te rmin u co i r enla zasadnicza na podstawie

orzeczenia ;

dane go orzeczenia , chyba że inwalidzka komisja rewi~yjno - l€karska oznaczy termin p·óźniejszy.

13) podpisy przewodniczącego i członków komisji

'

§ 43. (1) Za pozbawionego kończyny u",aza

. : § 36. Wina poszkodowimego przy dozn aniu się inw ali d ę , który u trac ił w obrębie kończyny górlub pogors.zeniu' uszkodżenia zdrowia w czasie służ- nej samą rękę (dłon), przedramię lub ramię, w óbrę· '

.,

·7... ..

"'

l.

,

'\;,

;

i',

I

.

..

••. "J ..

~

'.

'f .:" "

' I

.,'

I

,

.

\

Dziennik Uśtaw. p.oz. 32.

126

bie zaś kończyny dolnej samą. stopę, podudzie lub

udo. Całkowite zesztywnienie lub porażenie koń­

czyny jest równoznaczne z jej utratą.

{21 Przez utratę więcej niż dwóch kończyn należy rozumieć utratę przynajmniej trzech kończyn

w rozumieniu ust. 1.

.

(3) Przez podwójne kalectwo należy rozumieć

istnienie takich dwóch kalectw. z których jedno uzasadnia prawo do dodatku na pielęgnację, a drugie powoduje co najmniej 45 % utraty zdolności zarobkowej

i powstało lub uległo pogorszeniu wskutek służby

wojskowej.

§ 44. Orzeczenie inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej doręcza się stronie w odpisie za pokwitowaniem. Jeżeli na podstawie takiego órzeczenia służy inwalidzie prawo do zaopatrzenia pienięż­

nego - przesyła się niezwłocznie odpis tego orzeczenia także właściwej władzy skarbowej (§ 87 ust. 1).

Z uchwał doręcza się stronie {osobie interesowanej)

w odpisie tylko uchwały o umorzeniu postępowania

(§§ 30 i 32).

,

§ 45. Wykonanie uchwał inwalidzkiej komisji

rewizyjno - lekarskiej naleiydo właściwego starosty.

§ 46. Wniesienie odwołania od orzeczenia inwa:Iidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej nie wstrzy~uje wykonania zaskarżonego orzeczenia.

O d' d z i a ł, 3.

Inwalidzka komisja odwoławcz'a.

I

,

\

§ 47. (1) Do rozstrzygania odwołań od orzeczeri

inwalidzkich komisyj rewizyjno - lekarskich powoła­

ne są inwalidzkie komisje odwoławcze przy wojewódzkich władzach administracji ogólnej.

(2) Strona może prosić wojewodę (Komisarza

Rządu na m. sto Warszawę), na którego obszarze

działania zostało wydane zaskarżone ot.leczenie, by

odwołanie było rozstrzygnięte przez inwalidzką komisję odwoławczą przy tej wojewódzkiej władzy administracji ogólnej, na której obszarze strona zamieszkuje w chwili wniesienia odwołania,

, § 48. Od orzeczeń inwalidzkich komisyj rewizyjno - lekarskich Konsulatów R. P. we Francji i w

Belgji służy odwołanie do inwalidzkiej komisji odwoławczej Konsulatu Generalnego R, P. w Paryżu.

§ 49.

Nr. 5.

4) delegat władzy skarbowej, oraz

5) przedstawiciel inwalidów.

(2) Lekarz wyznaczony pr,zez Wojewodę (Kom.isarza Rządu na m st. Warszawę) dla spraw inwalidzkich jest z urzędu referentem komisji.

§ 50. (1) Przedstawiciela inwalidów dwóch

jego z'astępców mianuję wojewoda (Komisarz Rządu

na m st. Warszawę) z pośród kandydatów przedstawionych przez zarządy stowarzyszeń inwalidzkich

czynnych na danym obszarze administracyjnym.

Członkiem może być inwalida, liczący co najmniej

lat 30, posiadający średnie wykształcenie, nieposzlą­

kowanej przeszłości i · zamieszkały na obszarze działania inwalidzkiej komisji odwoławczej.

(2) Wojewoda (Komisarz Rządu na m. st. Warszawę) może w każdym czasie odwołaćprzoostawj­

cielainwalidów lub jego zastępców i mianować na ich

miejsce innych kandydatów.

§ 51. W skład inwalidzkiej komisji odwoław­

czej Konsulatu Generalnego R. P. w Paryżu wchodzą: przewodniczący i 4 członków, z których 2 powinno być lekarzami.

§ 52. Członków inwalidzkiej komisji odwoław­

czej Konsulatu Generalnego R. P. w Paryżu mianuje

na wniosek Konsula Generalnego R. P. w Paryżu Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem Opieki Społecznej, Ministrem Skarbu i ,Ministrem Spraw Wojskowych.

§ 53. Inwalidzka komisja odwoławcza nie jes{

związąna zakresem żądań strony ani orzeczeniem in-

walidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej i orzeka w

kwestjach, rozstrzygniętych przez tę komisję bez

względu na to, czy strona odwołała się od całego

orzeczenia, czy od jego części, czy też wogóle nie

odwołała się, lecz zgłoszony został sprzeciw przewodniczącego lub członka inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej (§ 34 ust. 2).

§ 54. (1) Do ważności orzeczenia inwalidzkiej

komisji odwoławczej wymagany jest udział wszystkich członków komisji, jednak brak przedstawiciela

inwalidów nie wpływa na ważność orzeczenia. Orzecze,nia zapadają większością głosów. W razie równości głosów rozstrzyga głos przewodniczącego.

(2) Orzeczenie inwalidzkiej komisji odwoław­

czej jest ostateczne w administracyjnym toku instancyj.

(1) W skład inwalidzkięj kom,isji odwo-

ławczej wchodzą

1) wojewoda (Komisarz Rządu na m. st. Warszawę) lub wyznaczony przez niego urzędnik, posiadający ukończone studja prawnicze jako przewo-

§ 55. Odwołanie od orzeczenia inwalidzkiej

komisji rewizyjno - lekarskiej wnosi się przez wła­

ściwego starostę, który po dołączeniu akt przesyła

je niezwłocznie inwalidzkiej komisji odwoławczej.

dniczący;

2) lekarz wyznaczony przez wojewodę (Komisarza Rządu na m. st. Warszawę) dla spraw inwalidzkich;

I

3) lekarz· czynnej służby wojskowej wyznaczo'ny przez władze wojskowe;

§ 56.

odwoławczej

(1) Przewodniczący inwalidzkiej komisji

przekazuje sprawę 'na posiedzenie nie-

jawne

'.

1) jeżeli odwołanie wniesiono po terminie wskażanym wart. 75 lub przez osobę nieuprawnioną;

•

.• "

I I.

' 1

. ''''-i.· ~·~- ''''''--''''''''''';-r .• -._.,.( ......

'lO

'~.

.,

'

"

0

_, .

,

_~".

, ~, '

~'~

~,

"

"

."0;\

, ""

/

.

Nr• .5.

127

' ,l

2) jeżeli w sprawie został założony sprzeciw

przez . przewodniczącego lub jednego z członków inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej;

.

.

3) jeżeli zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego i

4) w celu stwierdzenia, czy obecność strony

na rozprawie nie jest konieczna.

(2) Sprawy na posiedzeniu niejawnem rozstrzyga inwalidzka komisja . odwoławcza Vi drodze

uchwały. /

§ 57. Inwalidzka komisja odwoławcza odrzuca

odwołanie

wniesione po terminie wskazanym w

art. 75 lub przez osobę nieuprawnioną. .

§ 58. Jeżeli inwalidzka komisja odwoławcza

uzna' 'sprzeciw przewodniczącego lub jednego

ż członków inw'alidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej za nieuzasadniony, odrzuca sprzeciw, w przeciwnym razie przekazuje sprawę , na rozprawę.

polepszenia w stopniu uzasadniającym zmniejszenie

renty, nie służy inwalidzie prawo do zwrotu kosztów

podróży i diet, nadto ponosi on koszty postępowania.

§ 65. (1) Koszty postępowania przewidziane w

§ 64 obejmu; ą: a) koszty utrzymania i badania lekarskiego inwalidy w ' szpitalu lub w zakładzie leczniczym, b) koszty urzędowania komisji, oraz c) koszty

związane z badaniem świadków.

'(2) Wysokość kosztów utrzymania i badania

lekarskiego w szpitalu lub zakładzie

leczniczym

określa Minister Opieki Społecznej.

(3) Koszty urzędowania inwalidzkiej komisji ,rewizyjno - lekarskiej wynoszą w każdej sprawie 5 zł,

a inwalidzkiej komisji odwoławczej - w każdej sprawie 7 zł.

(4) Orzeczenie o obowiązku zwrotu przez inwalidę kosztów postępowania i o wysokości tych kosztów wydaje właściwy starosta.

§ 66. Inwalidzka komisja rewizyjno - lekarska '

(odwoławcza) jest związana przy ponowne m rozpa-

§ 59. Jeżeli inwalidzka komis:a odwoławcza

uzna, że zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowa­

nia wyjaśniającego, wskaże w uchwale w jakimkierunku to postępowanie powinno być uzupełnione.

trywaniu sprawy poprzedniem prawomocnem orzeczeniem w częsci dotyczącej związku przyczynowego posz~zególnego uszkodzenia zdrowia ze służbą

wojskową.

-

§ 60. Stronę należy wezwą ć na rozprawę, jeżeli

zarzuty odwołania dotyczą stdpnia utraty (ogólnej

utraty) zdolności zarobkowej (art. Sa) i w innych

przypadkach inwalidzka komisja odwoławcza wzywa stronę, gdy uzna to za konieczne.

~ 67. Orzeczenie inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskie1j (odwoławczej) lraci ważnosć w ostatnim dniu miesiąca, w którym kończy się czasokres,

na jaki określono stopień utraty (ogólnej utraty)

zdolności zarobkowej (art. Sa).

Odpisu uchwał nie dorę~za się stronie,

..z wyjątkiem przypadku przewidzianego W · § 57.

Uchwała w tym przypadku powinna zawierać uzasadnienie z podaniem przepisów prawnych.

§ 68. (1) Jeżeli inwalida wniesie podanie

o przeprowadzenie ponownego postępowania rewizyjno - lekarskiego

tiągu dwó~h miesięcy przed

zgaśnięciem ważności ostatniego orzeczenia (§ 67),

lup po zgasnięciu ważnosci tego orzeczenia, jednak

z powodów uznanych za usprawiedliwiające opóźnie­

nie, nowe orzeczenie pociąga skutki od dnia zgaśnię­

cia ważności poprzedniego orzeczenia.

(2) Jeżeli podanie zostanie wniesione bez dostatecznego usprawiedliwienia po wygaśnięciu ważności

ostatniego orzeczenia, nowe orzeczenie pociąga skutki od pierwszego dnia miesiąca następującego po

wniesieniu p'o dania.

(3) O tern, czy opóźnienie we wniesieniu podania po zgaśnięciu ważności ostatniego orzeczenia

jest usprawiedliwione, rozstrzyga właściwy starosta.

. § 61.

§ 62. W zakresie nieunormowanym przepisami oddziału niniejszego do inwalid7:kich kom isyj odwoławczych stosuje się odpowiednie przepisy oddziału 2. dotyczące inwalidzkich komisyj rewizyjnolekarskich.

.

,

o d d z j a ł 4.

Pogorszenie się uszkodzenia zdrowia i upływ terminu ważności orzeczeń inwalidzkicb komisyj rewizyjno - lekarskicb (odwoławczycb).

§ 63. Inwalida moie zażądać ponownego przeprowadzenia postępowania rewizyjno - lekarskiego

wskutek pogorszenia się uszkodzenia zdrowia, pozostającego w związku przyczynowym ze służbą wojskową. jednak nie wcześniej, niż po upływie jednego

roku od daty uprawomocnienia się ostatniego orzeczenia inwalidzkiej komisJi rewizyjno-lekarskiej

lub ogłoszenia orzeczenia inwalidzkiej komisji odwoławczej.

w

R O Z P Z I A ~ II.

POSTĘPOWANIE

W SPRAWACH O UZNANIE

OSÓB ZA ZAGTNTONE NA TERENTE I W CZASIE

DZIAŁAl"I WOJENNYCH.

Oddział

t.

Postępowanie wstępne.

§ 64. Jeżeli inwalidzka komisja rewizyjno lekarska lub inwalidzka komisja odwoławcza nie

§ 69. Uznanie za zaginionepo 'b ez własnej wistwierdzi pogorszenia uszkodzenia zdrowia, ani jego . ny w związku przyczynowym ze służbą wojskową na

'I

W.?~~;f·~~ '~~,71: ..r j"'l~.~ J •

.'-

, •..... ~9:1' ·V·. ,.jf . / .. "i;" ·.. ~, .. ....)\ ' ... " . "łi~ "'· ··(·"

.,

>.

128

Nr. 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

.terenie i w czasie działań wojennych, orzeczone w

sżająca rosZczenie udowodnić swój stosunek prawny

· postępowaniu przewidzianem w rozdziale niniejszym,

da zaginionego inne mi dapuszczonemi przez . prawo

dokumentami.

.

daje pozostałym (art. 3) po zaginionym tylko prawo

do tymczasowego zaopatrzenia ze Skarbu Państwa

(art. 32) .

§ 70. (1) Prośbę O uznanie za zaginionego bez

własnej winy na terenie i w czasie dział ań wojennych

i o · przyznanie zaopatrzenia po zaginionym 'wnosi

ustnie do protokółu d,)

właŚciwego starosty.

.

(2) Podanie powinno zawierać

1) wskazanie władzy, do której zostało skiero·wane;

2) imię i nazwisko, datę urodzenia zaginionego i stosunek prawny (art. 3) osoby, zgł a szającej

roszczenie, do zaginionego;

3) wskazanie powiatowej komendy uzup e łnień

lub innej władzy, przez którą zaginiony powoł any

został do służby wojskowej, i oddziału, w którym tę

. służbę pełnił;

, 4) określenie żądania o.soby zgłaszającej roszczenie;

5) datę, podpis i adres.

(3) Przepisy § 8 ust. 2 i 3 oraz §§ 9 i 10 mają tu

zastosowanie.

się na piśmie lub zgłasza , się

§71. Do uznania za zaginionego bez własnej

winy w związku przyczynowym ze s łużbą wojskową na terenie i w czasie działań wpjennych wymagane jest ustalenie

'

l} stosunku prawnego (art. 3) osoby, zgłaszają­

cej roszczenie, do zaginionego;

2) oddziału (formacji i t. p.), w którym zaginiony służył oraz czasu tej służby;

3) związku przyczynowego między tą służbą

a zaginięciem;

.

4) faktu, że zaginięcie nastąpiło na terenie i w

czasie działań wojennych, tudzież okoliczności, że

nastąpiło ono bez winy zaginionego;

.' 5) posiadania obywatelstwa polskiego przez

osobę zgłaszającą roszczenie z wyjątkiem przypadków wskazanych w § 114.

§ 72. (l) Stosunek prawny (art. 3) do zaginionego powinna udowodnić osoba zgłaszająca roszczenie, załączając do podania

1) żona - wyciąg z aktu ślubu;

2) dziecko ślubne - wyciąg z aktu urodzenia;

3) dziecko nięślubne --;- wyciąg z aktu urodzenia oraz orzeczenie sądu lub dokument publiczny,

stwierdzające

ojcostwo zaginionego i obowiązek

utrzymania dziecka;

4) dziecko adoptowane (przysposobione) i rodzice adop tujący (przysP9sabiający) - wy ciąg z akt

stanu cywilnego, stwierdzający adopcję (przysposobienie) ;

5) rodzice - wyciąg z aktu urodzenia zaginionego.

(2) W razie niemożności dostarczenia dokumentów wymienionych w pkt. 1) - 5), może osóba zgła-

§ 73. Dokumenty, stwierdzające okoliczn06Ci

wymienione w § 71 pkt. 2) - 4), oraz dokumenty,

które dla osoby zgłaszającej roszczenie są niedostępne, zbiera z urzędu właściwy starosta.

§ 74. Dowodami na stwierdzenie okoliczności

przewidzianych w § 71 pkt. 2) - 4) są zaświadczenia

dowództwa oddziału wojskowego, w którymzaginiony służył bezpośrednio 'przed zaginięciem, lub zaświ2.dczenia innej władzy wojskowej.

W razie niemożności uzyskania tych zaświadczeń, jako dowody

mo"? .;:}u ż yć sadowe zeznania zaprzysiężonych świad­

kÓw, którzy byli z zaginionym w tym samym oddziale lub formaCJi.

§ 75. (1) Równocześnie z rozpoczęciem dochodzenia administracyjnego w sprawie o uznanie za'" zaginionego bez własnej ,. winy na terenie iw czasie

działań wojennych właściwy starosta ogłosi . w ,,,Monitorze Polskim" obwieszq;enie o zaginięciu danej

osoby i o jej poszukiwaniu.

(2) W obwieszczeniu należy podać dane osobiste zaginionego (imię i nazwisko, data i miejsce

urodzenia, imiona rodziców, ostatnie miejsca zamieszkania, zawód, ' oddział wajskowy), . imię i na.,.

zwiska osoby zgłaszającej roszczenie, jej stosunek

prawny (art. 3) do zaginionego. oraz wezwanie, aby

posiadający

wiadomo ś ci Q zaginionym zawiadomili

o nich starastę w ciągu trzech miesięcy od ogłoszema obwieszczenia.

.

§ 76. P.o .zebraniu przepisanych dowodów i dokumentów, nie wcześniej jednak nit po upływie tf;ż~ch

miesięcy od ogłoszenia obwieszczenia w "Monitorze

Polskim", właściwy starosta przesyła akta: sprawy

władzy orzekającej o zaginięciu.

oddział

2.

V/ladze powołane do orzekania o zaginięciu.

§ 77. (1) Władzami powołanemi do orzekania

o uznaniu za zaginionego bez własnej winy w związku

przyczynowym ze służbą wojskową na terenie i w

czasie działań wojennych są w pierwszej instancji

inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie, a w drugiej i ostatniej instancji inwalidzkie komisje odwoławcze (art. 6 ust. 1).

.

(2) Jeżeli przepisy oddziału niniejszego nie stanowią inaczej, przy orzekaniu o uznaniu za zaginionego stosuje się odpowiednie przepisy rozdziału I oddziały 2 i 3 działu niniejszego.

§ 78. Przy orzekaniu w sprawach o uznanie za

zaginionego bez własnej winy w związ"ku przyczynowym ze służbą woj skową na terenie i w czasie działań wojennych, zamiast lekarza czynnej służby wojskowej wchodzi: w skład inwalidzkiei komisji rewizyjno - lekarskiej (§ 19) urzędnik stardstwa, posiada-

.

~'\l:'.,~('P~;.( :'~~'.~ _~~i ',~!.~'"tt:"' ~rJI~·';:"C~,, ::~' r "':"'r~l}: "."~ ·~v~.':'~·Y"'f'" ..-" ,... "."'."r- 'f'"~ '\~:'-r";~"~'

,

Nr~ 5.

jący ukończone studja prawnicze, w skład zaś inwalidzkiej komisji odwoławczej (§ 49) ~ urzędnik województwa (Komisar;atu Rządu na m. st. Warszawę)

posiadający ukończone st udja prawnicze.

I 79. Orzeczenie w sprawach o uznanie za zaginionegopowinno zawierać

1) oznaczenie komisji, która wydała orzeczenie;

2) nazwisko i tytuł służbowy przewodniczące­

go, członków komisji i protokólanta;

3) datę rozpoznania sprawy i wydania orzeczenia;

4) wskazanie osoby, na której żądanie przeprowadzono p'ostępowanie (osoby interesowanej);

5) oznaczenie sprawy z po!ianiem stopnia woj!>kowego, imienia, nazwiska, imienia ojca i daty,urodzenia osoby, o której uznanie za ,zaginioną przeprowadzono postępowanie;

6) rozstrzygnięcie;

y

7) uzasadnienie orzeczenia z wymienieniem

przepisów prawnych;

. 8) pouczenie o terminie i trybie zaskarżenia

orzeczenia;

9) podpisy przewodniczącego i członków komisji.,

I 80.

(1) O terminie rozprawy przed inwalidzką komisją rewizyjno - lekarską (odwoławczą) zawiadamia się stronę interesowaną, a wzywa się ją

tylko wówczas, jeżeli inwalidzka komisja rewizyjnolekarska (odwoławcza) uzna to za konieczne.

(2) Przepis § 28 ust. 2 ma tu zastosowanie.

o

129,'

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

R O Z D Z I A Ł IiI.

POSTĘPOWANIE W SPRAWACH O PRZYZNANIE

ZAOPA TRZENIA PIENIĘŻNEGO POZOSTAŁYM

PO INWALIDACH, PO POLEGŁYCH I PO ZMARŁ YCH W, ZWIĄZKU PRZYCZYNOWYM ZE SŁUŻBĄ WOJSKOWĄ.

§ 81. Podanie o zaopatrzenie pozostałych

(art. 3) po inwalidach, po poległych i po zmarłych w

w związku pr~czynowym ze służbą wojskową wnosi się w terminie wskazanym wart. 29 ust. 1 pkt. 3

. do właściwej władzy skarbowej.

§ 82. Za datę zgłoszenia roszczenia do zaopahzenia przez pozostałych uważa się datę wniesienia

podania lub zgłoszenia ustnie do protokółu roszczenia do izby skarbowej (Wydziału Skarbowego) lub do

iM inisterstwa Skarbu.

§ 83. Podanie o zaopatrzenie pozostałycn po

inw,alidach powinno zawierać

1) wskazanie

a) władzy, do której zostało skierowanej

b) władzy, przez którą zostało wydane ostatnie

oI:zeczenie, uprawniające inwalidę do z,a opatrzenia pieniężnego; jeżeli śmierć inwalidy

nastąpiła w szpitalu lub w zakładzie leczniczym, należy wskazać t~n szpital lub za. kład.

c) stosunku prawn~go (art. 3), jaki zachodzi

między osobą ubiegają~ą się o zaopatrzenie

a zmarłym inwalidą;

2) treść wniosku (prośba o przyznanie zaopatrzenia);

.

3) datę, podpis i adres.

§ 84.

Podanie o zaopatrzenie pozostałych po

poległych ipo zmarłych w związku przyczynowym

ze służbą wojskową powinno zawierać

1) wskazanie

a) władzy, do której zostało skierowane;

b) oddziału, w którym poległy lub zmarły peł­

nił bezpośrednio przed śmiercią służbę wojskową; jeżeli śmierć nastąpiła w szpitalu lub

w zakładzie leczniczym, należy wskazać ten

szpital lub zakład;

c) stosunku prawnego (art. 3), jaki zachodzi

między osobą ubiegającą się o zaopatrzenie a poległym lub zmarłym;

2) treść wniosku (prośba o przyznanie zaopatrzenia);

.

3) datę, podpis i adres.

§ 85. (1) Do podań wskazanych w §§ 83 i 84

należy dołączyć wyciąg z aktu zejścia inwalidy, poległego lub zmarłego w związku przyczynowym ze

słubą wojskową, dokumenty, stwierdzające stosunek

prawny (art. 3), jaki zachodzi między osobą ubiegającą się o zaopatrzenie a inwalidą,

poległym lub

zmarłym; pozostali po inwalidzie lub po zmarłym w

związku przyczynowym ze służbą wojskową powinni

dołączyć także posiadane zapiski lekarskie, odnoszą­

ce się do przyczyny i przebiegu choroby, która spowodowała śmierć.

(2) Przepisy § 8 ust. 2 oraz §§ 9" 15, 72 i 74 mają

tu odpowiednie zastosowanie.

§ 86. O związku przyczynowym między śmier­

a służbą wojskową orzekają właściwe władze .

skarbowe. Jeżeli zachodzi potrz ,~ba zasięgnięcia

opinji fachowo - lekarskiej co do związku przyczynowego śmierci ze służbą wojskową, właściwa władza

skarbowa zwraca się o taką opinję do lekarza urzę­

dowego .

cią

D ZI A Ł

III.

ZAOPATRZENIE INWALIDóW I POZOSTAŁYCH.

ROZDZIAŁ

ZAOPATRZENIE

I.

PIENIĘZNE.

Oddział

1.

Przepisy ogólne.

§ 87. (1) Przyznawanie, wymiar i przekazywanie zaopatrzenia pieniężnego uskutecznia

l) osobom zamieszkałym na obszarze województw: warszawskiego, łódzkiego, lubelskiego,

>.

.'

"

" ',-

Dziennik Ustaw. POl. 32.

130

białostockiego, kieleckiego, wileńskiego, nowogródz.kiego, poleskiego i wołyńskiego, na obszarze mmsta

stotecznego Warszawy, oraz osobom przebywającym

,poza granicami Państwa - Izba Skarbowa Grodzka

w Warszawie;

,

2) osobom zamieszkałym na obszarze województw: krakowskiego, lw'o wskiego, stanisławow­

s~iego ' i tarnopolskiego - Izba Skarbowa w KrakoWlej

3) osobom zamieszkałym na obszarze województw : poznańskiego i pomorskiego - Izba Skarbowa W i Poznaniu

4) osobom zaś zamieszkałym n~ obszarze województwa śląskiego - Urząd Wo jewódzki Śląski (Wydział Skarbowy), w Katowicach.

(2) Władze te orz e kają również o zgaśnięciu

i o zawieszeniu prawa do pobierania zaopatrzenia

pieniężnego, jako też o admmistracyjnem zajęciu tego zaopatrzenia, oraz o potrąceniu i zwrocie nieprawnie pobranych rent i dodatków, W razie niemożno­

' ści dokonywania potrąceń z zaopatrzenia pieniężne­

go, ściągnięcie należności Skarbu Państwa następuje

w myśl obowiązu j ących przepISÓW o postępowaniu

egzekucyjnem wł a dz skarbowych.

(3) Władze wymienione w ust.

zarządzają

rÓwnież wypłatę dodatków na pielęgnację oraz na

psa - przewodnika.

"

,

\

.,

;

'J

'(" ' I ,.: '

',:'t'"

_ f,

,

~

,'..

" ,

',1' ., '

Nr; 5.

§ 91. Przesi edienie się inwalidy uważa się za

uzasadnione (art. 17 ust.. 6), jeżeli nastąpiło wskutek

objęcia stanowiska w zawodzie, otrzymania prący

zarobkowej, przeprowadzania kuracji przez inwałidę ,

lub członka jego rodziny, uczęszczania dziecka do

szkoły, której brak w poprzedniem miejscu zamieszkania uniemożliwiał kształcenie się w obranymkierunku, jak równi e ż wskutek uzyskania przez inwalidę bezpłatnego utrzymania od krewnych lub powinowatych. W poszczególnych przypadkach władza

wymierzająca

zaopatrzenie pieniężne może uznać

także inne powody za ~zasadniające przesiedlenie.

§ 92. Zmiany w podziale miejscowości na klajakie wynikną z przyłączenia przez właściwe

władze po dniu 31 marca 1932 r. poszczególnych miEdscowości lub ich części do innych gmin lub miast,

obowiązują dla w~iaru zaopatrzenia pieniężnego

od pierwszego dnia miesiąca następującego po przysy,

łączeniu.

§ 93. Dodatek rodzinny przyznaje i wymierza

właściwa władza skarbowa na wniosek inwalidy po-

party odpowiedll1eml dowodami.

§ 94. (1) Inwalida, ubiegający się o przyznanie

dodatku rodzinnego na żonę, powinien złożyć wyciąg z aktu ślubu i zaświadczenie właściwej wła­

dzy administracji ogólnej o tern, że żona nie pobiera

o d d z i a ł 2.

. uposażenia z instytucji państwowej, ani zaopatrzenia

ze Skarbu Państwa lub z funduszów samorządowych,

Renta zasadnicza inwalidów i dodatki: ciężIwposzko­ oraz że małżeństwo n~e zostało prawomocnym wydowanych i rodzinny.

rokiem rozwiązane lub rozłączone bez obowiązku

inwalidy do utrżymywania żony; w tym ostatnim

§ 88. (1) W celu uzyskania zaopatrzenia pie- przypadku starosta opiera zaświadczenie na daniężnego inwalida jest obowiązany wypełnić i zło­ ' nych dostarczonych przez właściwego urzędnika stażyć właściwej władzy skarbowej deklarację potwiernu cywilnego lub przez gminę zamieszkania inwalldy.

dzoną przez odpowiednie urzędy.

(2) Inwalida, otrzymujący zaopatrzenie z tytu, (2) Inwalida obowiązany jest również do zło­ łu służby państwowej (art. 34), powinien ponadto

żenia takiej deklaracji na każde żądanie władzy skarzłiOżyć zaświ adczenie właściwego urzędu, że nie

bowej, zarządzającej przekazywanie zaopatrzenia otrzymuje dodatku ekonomicznego na żonę.

pieniężnegoj

,

, (3) Niedopełnienie tego obowiązku w ciągu 6

tygodni od daty doręczenia inwalidżie lub jego

prawnemu zastępcy odpowiedniego wezwania może

pociągnąć za sobą wstrzymanie wypłaty zaopatrz~­

nia pieniężnego do chwili złożenia deklaracji.

§ 89. Rentę zasadniczą oraz dodatek ciężkopo. szkodowanych przyznaje i wymierza właściwa wła­

dza skarbowa na podstawie odpisu orzeczenia inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej (odwoławczej).

Przy wymiarze zaopatrzenia pieniężnego nie

uwzględnia się ułamków w procentowem określeniu

stopnia utraty zdolności zarobkowej.

I

§ 90. Wymiar dodatku ciężkoposzkodowanych

riastępuje w stosunku do stopnia

utraty fogólnej

utraty) zdolności zarobkowej (art. Sa) przyuwzględ­

nieniu klasy miejscowości, do której jest zaliczone

ostatnie miejsce zamieszkania inwalidy w kraju

'p rzed rozpoczęciem pełnienia służby wojskowej, w

'czasie której nastąpiło uszkodzenie zdrowia, ,uzasadniająceprawo do zaopatrzenia.

§ 95. Do przyznania dodatku rodzinnego na

dzieci ślubne lub uprawnione i na pasierby (art. 16)

wymagane są

1) wyciąg z akt urodzenia tych osób i dowody

uprawnienia dzieci uprawnionych;

2) w przypadkach przewidzianych wart. 34 zaświadczenie właściwego urzędu, że inwalida, pobierający zaopatrzenie z ' tytułu służby państwowej,

nie otrzymuje dodatku ekonomicznego na dziecij

3) zaświadczenie wł~ściwej powiatowej władzy

administracji ogólnej

.

"

a) że dziecko (pasierb) nie pOSiada' własneg"a '

.

zaopatrzenia pieniężnego, ani środków

utrzymania wystarczających na pokryciekoniecznych potrzeb życiowych jednej osoby

w danej mi e jscowości;

b) że córki (pasierbice) poniżej lat 18, znajdujące się w wieku, w którym dopuszczalne

jest zaw.arcie związku małżeńskiego, są

sbnu wolne20.

.

...; .....-,...----""!.il"'.~

.."..;~.'!!:':".......tt -._--....,..,.,.,.....,,...,...~.,...,,_,........,---~--- -7· ł·~_:.;'·" -'· r··-·'·'·t··· ·

·:'I'~:o ·~

· ":1"

· 1 1:-:"

.' (""

.~ ""'..~

. ""il""

; ""

· ''''''''~

. '''".'''-''-''''''~'''''

( .

-Nr.· 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

§ ~6, Prawo do pobierania dodatku rodzinnego

' na dzieci (pasierby) w wieku powyżej lat 18 może

być przedłużone do ukończenia przez nie 24 roku

życia, jeżeli dzieci (pasierby) uczęszcza;ą do szkół

. państwowych publicznych lub prywatnych, a okoliczhośćta będzie stwierdzona z począ tkiem i w połowie

roku szkolnego zaświadczeniem szkoły, lub jeżeli lekarz urzędowy stwierdzi, że z powodu kalectwa,

,choroby umysłowej albo innej choroby nieuleczalnej,

,. nie mogą zarabiać na swe utrzymanie.

. f

§ 97. (1) Inwalidom, którzy zgłosili roszczenia

do zaopatrzenia w terminie przewidzianym wart. 29,

przysługuje prawo do renty zasadniczej i dodatku

ciężkoposzkodowanych od pierwszego dnia miesiąca

następującego po zgłoszeniu roszczenia.

(2) Dodatek rodzinriy do nmty przysługuje osobom upra:wnionym do zaopatrzenia pieniężnego od

pierwszego dnia miesiąca . nast ę pu j ącego po zawarciu

związku małżeńskiego, urodzen iu się dziecka lub po

powstaniu innych okoliczności wskazan'ych w § 96.

(3) Uprawnienia z tytułu inwalidztwa usta; ą

z dniem zgaśnięcia ważności orzeczenia inwalidzkiej

komisji rewizyjno - lekarskiej (odwoławczej).

§ 98. (1) W razie pogorszenia si·~ stanu zdrowia

slwierdzonego na wniosek inwalidy orzeczeniem inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej (odwoław ­

czeill, prawo do zaopatrzenia pieniężnego w wymiarze wyższym słuźy od pierwszego dnia miesiąca na. stępuj ącego po złożeniu przeż inwalidę właściwemu

. staroście odpowiedniego wniosku .

(2) Termin określony w ust. 1 ma zasŁosowanie

rownież przy obniżeniu zaopatrzenia pieniężnego w

. przypadkach, gdy inwalidzka komisj a rewizyjno - lekarska (odwoławcza), w związku ze zgłoszeniem

'przez inwalidę pogorszenia się stanu zdrowia, stwierdzi u niego polepszenie star,1U zdrowia.

oddział

3.

Dodatek kwalifikacyjny dla inwalidów.

. : § 99. Dodatek kwalifikacyjny przyznaje i wymierza właściwa władza skarbowa na wniosek inwalidy, . poparty odpowiedniemi dowodami.

131

liceum ogólnokształcącego lub pedagogicznego, pedagog jum, seminarjum lub liceum

dla wychowawczyń przedszkoli przewipzianych wart. 20, 37 i 40 ustawy z dnia 11 marca 1932 r. o ustroju szkolnictwa (Dz. U. R.

P. Nr. 38, poz. 389), a także .złożenieegza ­

rilinu przed państwową komisją egzaminacyjną z kursu tych szkół, tudzież ukończe­

nie rzymsko - katolickiego seminarjum duo

chownego lub prawosławnego liceum teologicznego;

d) ukończenie państwowej lub prywatnej z prawami szkół p a ństwowych: szkoły zawodowejstopnia gimnazjalnego lub licea:Inego

przewidzianej wart. 29 i 31 ustawy z dnia

11 marca 1932 r. o ustroju szkolnictwa (Dz.

U. R. P. Nr. 38, poz. 389), a także złożenie

egzaminu przed państwową komisją egża­

minacyjną z kursu tych szkół.

§ 101. Przez posiadanie wykształcenia wyższe­

go ogólnego lub zawodowego rozumieć należy wykształcenie okre ś lone w §§ 1, 4 i 5 rozporządż enia

Rady Ministrów z dnia 8 listopada 1929 r. o zakła­

dach naukowych i egzaminach, wystarczających do

osiągnięcia stanowiska urzędniczego w państwowej

służbie cywilnej (Dz. U. R. P. Nr . .88, poz. 663) wraz

z późniejszemi zmianami.

§ 102. Dowodem ukończenia średnich lub wyż­

szych studjów zarówno ogólnych jak i zawodowych

jest właściwy dokument wydany przez odpowiednią

uczelnię lub państwową komisję egzaminacyjną, albo

notarjalnie uwierzytelniony odpis takiego dokumentu .

§ 103. Za rangę oficerską w rozumieniu art. 15

uważa się również rangi: chorążego w b. formacjach

Legjonów Polskich, "praporszczyka" w b. armji rosyjskiej, "feldwebelleutnanta" w b. armji niemieckiej

i "accessisty" w b. armji austrjackiej.

§ 104. Ukończenie średnich lub wyższych studjów uprawnia do dodatku kwalifikacyjnego lub do

podwyższenia już przyznanego bez względu na czas

ukończenia tych studjów.

§ 105. Dodatek kwalifikacyjny służy od pierw§ 100. Za średnie wykształcenie ogólne lub za- szego dnia miesiąca następuj ące~:o po zgłoszeniu

'wodowe uważa się

.

na podstawie art. 61 roszczenia do tego dodatku, jea) wykształcenie określone w §§ 2, 3 i 6 roz- żeli roszczenie jest poparte dowodami uprawnienia;

w przypadku dostarczenia dowodów po zgłoszeniu

porządzenia Rady Ministrów z dnia 8 listopada 1929 r, o zakładach naukowych i egza- . roszczenia, dodatek kwalifikacyjny służy od pierWminach szkolnych, wystarczających do osią­ szego dnia: miesiąca następującego po dostarczeniu

gnięcia

stanowiska urzędniczego w pań­ dowodów.

stwowej służbie cywilnej (Dz. U. R. P.

Nr. 88, poz. 663) wraz z późniejszemi zmiao d d z i a ł 4.

nami;

b) złożenie egzaminu przed państwową komiKapitalizacja renty i zaliczki na renty inwalidów.

sją egzaminacyjną z kursu szkół wymienionych w §§ 2 i 3 przytoczonego w punkcie a)

§ 106. (1) Z prawa do kapitalizacji renty mogą

rozporządzenia;

korzystać tylko ci inwalidzi, którzy mają prawo. do

c) ukończenie państwowe g o lub prywatnego renty na stałe, są pełnoletni, nie przekroczyli 55 lat

z prawami szkół państwowych: gimnazjum, życia, wykazują stan zdrowia zadowalający w stosun-

C" A

"~ i

' .< .•

--------~------------~--------------~

ku do itanu fiz ycznego i wieku, tudzież dają rękoj­

mię celowego użycia skapitalizowanej renty.

(2) Renta nie może ulec kapitalizacji, gdy istnieją warunki, uzasadniające zawieszenie prawa do

pobier.ania zaopatrzenia pieniężnego.

§ 112. Rentę skapitalizowaną, użytą aa kupno

można zabezpieczyć , hipotecznie

przez zastrzeżenie niezbywalności majątku nieruchomego bez zezwolenia woijewódzkiej władzy administracji ogólnej przez liczbę lat rÓWną, wzależnośQi

od wieku inwalidy, mnożnikowi przewidzianemu w

art. 36 bez części ułamkowych.

§ 107. Z otrzymania zaliczki na rentę w wyso-

, kości od 6 miesięcznego do 24 miesięcznego zaopa-

, tl'zenia. pienię.żnego mogą korzystać inwalidzi, którzy

wykażą potrzebę uzyskania zaliczki i uzasadniony

cel, na jaki ma być użyta.

l,

§ 108. (1) Podanie o kapitalizację renty lub

ofrzymanie zaliczki na rentę wnosi się do właściwegq

starosty.

'

(2) Podanie w szczegól~ości powinno zawierać

1) określenie celu, na jaki ma byĆ użyta skapitalizowana renta lub zaliczka (gospodarstwo rolne lub inny warsztat pracy, sklep, studja i t. p.) oraz

uzasadnienie potrzeby kapitalizacji renty lub udzie- lenia zaliczki;

,

2) uwierzytelnione dane o stosunkach rodzinnych i majątkowych inwalidy i

3) plan i kosztorys gospodarstwa rolnego lub

innego warsztatu pracy i t. p.

§ 109. (1) Wł aściwy starosta przeprowadza dochodzenie, czy inwalida odpowiada warunkom przewidzianym w § 106, poczem, po zbadaniu stanu jego

zdrowia przez inwalidzką komisję rewizyjno - lekarską, przesyła wojewódzkiej władzy administracji

ogólnej podanie o kapitalizację renty wraz z opinją

inwalidzkiej komisji rewizyjno - lekarskiej i z wnios:'

, skiem.

(2) Podanie o zaliczkę na rentę właściwy starosta ' przekazuje wojewódzkiej władzy administracji

ogólnej wraz ze swoją opinją co do potrzeby udzielenia zaliczki i celu na jaki ma być użyta (§ 107).

.'

. '

Nr. 5.

Dziennik Ust;aw. Boz. 32.

--------~------~--------------------~

§ , 110. (1) Wojewódzka władza administracji

ogólnej, w porozumieniu z właściwą władzą skarbową, decyduje o skapitalizowaniu renty lub o udzieleniu zaliqki na rent ę , oraz określa sposób wypłaty

kwoty i jej zabezpieczenie.

(2) W razie nie o s iągnięcia porozumienia wojewódzkiej władzy administracji ogólnej z właściwą

władzą skarbową, sprawę rozstrzyga Minister Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

"

§ 111. (1) Podstawę obliczenia skapitalizowanej renty stanowi sześciokrotna stawka renty zasadniczej wraz z dodatkiem rodzinnym i kwalifikacyjnym, jakie przysługiwałyby inwalidzie w pierwszym

dniu miesiąca, następującego po zarządzeniu wypła­

ty skapitalizowanej renty (mnożna), pomnożona przez

mnożnik zależny od wieku (art. 36), jaki inwalida bę­

dzie miał w tym dniu.

(2) Podstawę ustalenia wysokości zaliczki na

rentę stanowi miesięczna stawka renty zasadniczej

wraz z dodatkiem rodzinnym i kwalifikacyjnym, jakie przysługiwałyby inwalidzie w pierwszym dniu

miesiąca, następującego po zarządzeniu wypłaty zaliczki.

nieruchomości,

§ 113. Zabezpieczenie użycia skapitalizowanej renty może nastąpić także przez zastrzeże­

nie w orzeczeniu o kapitalizacji, że suma zostanie

wypłacona temu, wobec kogo inwalida zaciągnął zo.,

bowiązanie,

którego przedmiot stanowi podstawę

skapitalizowanej renty.

O d d z i a ł 5.

Renty pozostałych.

§ 114. (1) Pozostałym (art. 3J po , polęgłych,

zmarłych w związku przyczynowym ze służbą wojskową, zaginionych i inwalidach, którzy w dniu śmier­

ci (zaginięcia) posiadali obywatelstwo polskie lub warunki do nabycia go z samego prawa, służy prawo do

zaopatrzenia pieniężnego, jeżeli pozostali posiadają

obywatelstwo polskie, chyba że ustawa o zaopatrzeniu inwalidzkie m nie wymaga obywatelstwa polskiego od osób, po których pozostali zgłosili roszczenia

(art. 2 ust. 1 lit. a, b, d i ej.

(2) Pozostałym po osobach wymienionych w ,

art. 2 ust. 1 liLe, nie posiadającym obywatelstwa I

polskiego. służy prawo do zaopatrzenia pieniężnego

tylko wtedy, gdy na mocy uzyskanego zezwQlenia

przebywają ' na obszarze

Rzeczypospolitej Polskiej, '

a nie mogą uzyskać zaopatrzenia od władz, które

powołały do życia odpowiednie formacje.

(3) Jeżeii pozostali posiadali obywatelstwo polskie i utracili je po przyznaniu im zaopatrzenia pieniężnego, prawo do pobierania

tego zaopatrzenia

ulega zawieszeniu (art. 33 ust. 1 lit. b).

§ 115. Bieg i upływ czasokresów przewidzianych wart. 29 ust. 1 pkt. 3 i 4 i ust. 2 oraz wart. 64'

dla zgłaszania roszczeń przez pozostałych po poległych. po zmarłych w z'W-iązkuprzyczynowym ze

służbą wojskową, po zagini'onYE:h i po inwalidach n'a~

stępuje bez względu na to, czy przed upływem Łych

czasokresów pozosŁaliodpowiadali warunkom do

uzyskania zaopatrzenia wymag.a nym przez ustawę

o zaopatrzeniu inwalidzkie m.

§ 116. Wdowy po tych inwalidacn wojennych

i wojskowych, ,których śmierć pozostaje w związku

przyczynowym ze służbą wojskową, mają prawo do

zaopatrzenia pieniężnego bez względu na to, czy,

małżeństwo zostało zawarŁe przed, czy po uszkodze"

niu zdrowia zmarłego męża.

§ 117. (1) Przez posiadanie srodków utrzymania (art. 22 i 25) rozumieć należy dochody poza ,rentą, które wystarczają na pokrycie koniecznych potrzeb życiowych, t. j. stanowią minimum eg~ystencji'

w danej miejscowości.

.

y : ~ " 5,

,,", , l _:·:-'~f'.?'t. .:1~<;:-rr~rt;:'_~~'.~~~~IA·i~ ~r:r~rf .''i~; 4,-:' ': ",? lI'"

"!

I

't

.

"

.1

Nr;'.

ta) Przez samodzielne zarobkowanie sieroty,

która. ukończyła 15 lai życia, rozuiUleć należy uzyśkiwan'e dQchodów z pracy zarobkowej, wys tarcza·

jących na pokrycie koniecznych potrzeb życio\vych,

. t. j. stairrowiących minimum egzyslenc ji jednej osoby

w danej miejscowości .

.

(3!1 O posiadaniu środków utrzymania oraz dochodów z pracy zarobkowej, wystarczających na po'krycie koniecznych potrzeb życiovoych, decyduje

władz.a powołana do przyznawania i wymierzania zaQł'atrz~nia pieniężnego .

§ 118. Okoliczno ść kształcenia sieroty w Zawodzie u osób uprawnionych dokształcenia w danym zawodzie poyvinna być stwierdzona zaświadcze­

niem właściwej powiatowe j władzy administracji

ogólnej.

(1) . Rodzice poległych, zmarłych w

przyczynowym ze służbą wojskową, zaginiony.c~ oraz tych inwalidów wojennych i wojsko· wych, których utrata zdolności zarobkowej uprawniała clo zaopatrzenia pieniężne g o, mają prawo do

. renty, o ile są niezdolni do zarobkowania i nie posiadają l~oniecznych środków utrzymania ani człon­

'ków rodziny prawnie obowi ązan ych i będących w stanie dqstarczyć im środków utrzymania.

12) Rodzice adoptujący (przysposabiający) mają

praw(J' do renty rodzicielskiej po poległych i po zmarłych w związku przyczynowym ze służbą wojskową,

tudzie ż po inwalidach wojennych i wojskowych, j eże c. li od~)owiadaią warunkom ust. ·1, a adopcja (przy·

. . sposobienie) nastąpiła przed doznaniem uszkodzenia

· żdro:.."ia zmarłego, oraz j eżeli poległy lub zmarły był

· ich jedynym żywicielem .

§ 119.

związku

§ 120. (1) .Za pole głego uważa się

ponió , sł śmierć w walce z nieprzyjacielem.

tego, kto

, (2) Za zmarłego w związku przYGzynowym ze

wojskową należy uważać oso hę zmarłą

·wsktltek

l} ran odniesionych w czasie działań wojennych,

2) nabytych chorób zakaźnych, p anujących w

wojsku lub w miejscu służbowego pobytu,

.

3) uszkodzenia zdrowia, będącego następstwe.m

służ1by wojskowej lub pogo rszonego wskutek tej

służ~ ą

służby.

,

§ 121.

.133

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

W przypadkach samobójstwa osób, po-

żosf.ających w czynnej słu żbie woiskowej lub będą­

cych w niewoli, służy pozost ałym (art. 3) zaopatrzenie: tylko wtedy, gdy samobójstwo było popełnione

dla uniknięcia niewoli lub wskutek udręki fizycznej

bądź moralnej w niewoli. Pozostałym po . osobach

zmarłych śmiercią samobójczą służy prawo do zaopatrzenia także wówczas, gdy samobójstwo było nastę' pstwem zaburzenia umy słu, pozostającego w

związku przyczynowym ze służbą wojskową. .

§ 122. Przepisy §§ 88, 91 i 92 mają odpowied inwalidach, po

przyczynowym

ze, służbą wojskową, oraz po zaginionych bez ' wła­

sIlej winy na terenie i w czasie działań wojennych.

nir~ zastosowanie do pozostałych po

p(,ległych i po zmarłych w związku

O d d z i a ł 6;

Zawieszenie prawa do pobierania ~aopatn:enia pieniężnego .i zgą śn ięcie prawa do tl~gO zaopatrzenia.

§ 123. Przy ustalaniu klas ziemi przewjdzianych wart. 33 ust. 1 lit. d stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rojnych wydane na podstawie cz ęści 3 art. 27 ustawy z 28 grudnia 1925 r. o wykonaniu reformy rolnej (Dz. U. R. p ,

z 1926 r. Nr. l, poz . 1J.

§ 124. Za stały warsztat pracy na roli w rozumieniu art. 33 ust. 1 lit. d uważa się

1) gospodarstwa o obszarze co najmnie;

5 ha ~iemi użytkowej I lub II klasy,

6""

,"

III kla.sy,

8""

"IV"

12""

"

V"

20""

"VI"

grunty, nal eżące do dalszych klas, nie będą brane

pod uwagę przy kwalifikowaniu gospodarstw jako

stałych warsztatów pracy na rolij

2) położone w pobliżu miast g:ospodarstwa O obszarze ponad 3 ha gruntów, jeżeli gospodarstwa te

poświęcone są wytwórczości specjalnej (warzywnictwo, s..adownictwo, szkółki drzew owocowych i ozdobnych, kwiaciarstwo i t. p.).

§ 125.

W celu ustalenia,

czy gospodarstwo

złożone z różnych klas ziemi i z różnego rodzaju ·

użytków odpowiada normom podanym w § 124,

przyjmuje się, że

1 ha gruntów ornych III kI. odpowiada 5/6 ha

gruntów ornych I i II kl.,

1 ha gruntów ornych IV, kI. odpowiada 5/8 ha

gruntów ornych I i II kl.,

1 ha gruntów ornych V kI. odpowiada 5/12 ha

gruntów ,ornych I i II kl., .

1 ha gruntów ornych VI kI. odpowiada 5/20 ha

gruntów ornych I i II H,

1 ha łąk I i II klasy odpowiada 1 ha gIuntów

ornych I i II kl.,

l ha łąk III klasy odpowiada 5/7 ha gruntów

ornych I i II k l.,

1 ha łąk IV klasy odpowiada f ha gruntów ornych V klasy,

1 ha pastwisk I i II kI. odpowiada l ha gruntów

ornych I 1. II kl.,

1 ha pastwisk II kI. odpowiada 5/7 ha gruntów

ornych I i II kL,

1 ha pastwisk HI. kI. odpowiada 1 ha gruntów

ornych V klasy.

.

.

§ 126. Za położone w poblii:u miast uważa· się

gospodarstwa, zna jdujące s ię w odkgłości nie więk­

szej niż 15 km szosą lub 10 km inną drogą 'od miast

o zaludnieniu powyżej 100 tysięcy mieszkańców, lub

w odległości nie większej niż 20 km szosą lub 15 km

inną drogą od miast o zaludnieniu powyż e j 500 tysięcy mieszkańców.

§ 127. (1) Przystosowaniu przepisów art. 33

usi. 1 lit. e) bierze się pod uwagę

,' -,

..

''

.. "I'

I

,

__1_3_4_____________________________D_,_i,_n_n_ik__U~st_'._,.,~._P_o~~__3_2_.________________________~Nr. 5.

aj przy dochod1.ie ze źrćdeł wyszczególnionych w dziale I ustawy o państwowym podatku dochodowym (Dz. U. R. P. z 1934 r.

~r. 76, poz. 715) - przeciętny dochód mieS Ięcz n y;

ze źródeł wyszczególnio nych w dziale II ustawy wymienionej pod

lit. aj - faktyczny dochód miesięczny.

(2) Zawieszenie prawa do pobierania zaopat rzenia pieniężnego następuje od pierwszego dnia miesiąca, w którym dochód przewyższał kwoty przewid ziane wart. 33 ust. l lit. e.

uprawnienia do św i adcze ń ubezpieczalni społecznej.

W przypadku potrzeby leczenia szpitalnego lub zakładow ego ubezpieczalnia spo ł eczna ki eru je inwa lidów do odpowiednich zakładów na podstawk~ przek azu wystawionego przez ' właściwego starostę.

. b) przy dochodzie

wysokości dochodu

urzc;dY ' skarbowe bez wzglę­

du na fakt, czy dany dochód lub część tego dochodu

podlega opoda t kowaniu państwowym podatkiem do chodowym.

§ 128. Do stwierdzenia

powołane są właśc i we

§ 136. O przyi ę ciu inwalidy do zakładu leczniczego na koszl Skarbu Pa ń s t wa ubezpiecza lnia

spo ł eczna obowiązana jest niezwlocz nie zawi a domić

właściwą wladzę skarbową i w ła ściwego s t'aros tę

pod rygorem utraty zwrotu nal eżności k osztów le czenia. W zawiadomieniu tychże w ł a d z o odeji":ciu inwalidy z zakładu lub o śmie r ci ubezpieczalnia społ eczna podaje datę p rzyjęcia, czas pobytu i d atę

odejścia lub śmierci inwalidy.

ni ęż nego w

§ 137. (ł) Przez cały czas trwania potrzeby

leczenia choroby, która powstała lub u leg ł a pogorszeniu wskutek slużby wojskowej, ubezpie(:zalnie

społeczne udzielają

inwalidom świa d czeń leczniczych w granicach ustalonych przez Ministra Opieki

lit. a. b i d zawiesza się od pierwszego duia miesiąca

Społecznej.

po nastąpieniu faktu, uzasadniającego zawieszenie.

(2) J eżeli ubezpieczalnia spo ł eczna ni e posiada

w ł a!>nych Zakładów leczniczych, w których inwal ida

może być umieszczony, winna ona skier ować ihwali dę do innego zakładu najbardziej odpowiednie~o dla

§ 129. Prawo do pobierania zaopatrzenia pieprzypadkach przew idzianych wart. 33

§ 130. Zawieszenie prawa do renly i dodatków'W przypad ku wymienionym wart. 33 ust. 1 lit c

oąsłępuje od dnia faktycznego roz poczęcia wykona nia kary.

§ 131. Prawo do świadczen z ustawy o zaopatrzeniu inwalidzkie m gaśnie z koncern m i esiąca, w

którym zaszedł fakt, uzasedninjący w mysI tej ustawy zgaśn ięcie prawa do t ych świa dcz eń .

ROZDZ I AŁ

II.

ZA OPATRZENIE N IEPIENIĘ2NE.

O ddz i a ł

l.

Leczenie inwalidów.

§ 132. Przez Korzystanie z pomocy lekarskiej,

i zakładów leczniczych rozum ;'!:: sil;" ko rzystanie z leczenia ambu l ałoryjno·domowe!!o, szpital nego. sanatoryjnego, w spec jalnych zakładach lecz niczych, o raz otrzymywanie leka rs tw i środków opatrunkowych .

~rodków

§ 133. $wiadczen leczniczych udzielają inwalidom uhezp ieczalnie spo ł eczne pod kierownictwem

i kontrol ą Zak ł adu Ubezpieczeń Społecznych.

.

§ 134. Wysokość sum pieniężnyc h , przekazywanych Zi'll; :.:: dow i Ubezpieczen Spo łecznych na

lec·zen ie' inw.: : J:dów, oraz szczegó łowe zasad v użycia

łych sum uslala n a każdy rok b udżetowy Minister

<?pieki Społecznej.

§ 135. Ubezpieczaln ie społeczne wła ś ciwe ze

wz~lędu na mie jsce

zamieszkania lub czasowego pob y tu inwalioy udziela ją świ lldc zeń leczniczych na

pod stav.: ie książeczki inwalidzkiej, jako dowodu

szybkiego wyleczenia inwalidy.

(3) Inwalida nie ma prawa wyboru z akł adldecz­

niczego.

§ 138. f t) W razie przyjęcia inwalidy do prywatnego zakładu leczniczego w przypadkach ;Il: agłej

potrzeby l ~czen ia. jeże li zwloka za~raża ŻYCill lub

może spowodować poważnie jsze uszkodze nie : ~dro­

wia, zakład ten obowiąz a ny jest w ciągu 3 dni z,;'w ia-!omić o przyjęciu inwal idy właściwą ub ez pi ecza lnię

s połeczną . która w cią g u następnych 7 dn i powinna

po sta nowić co do da lszego leczenia inwalidy.

(2) W przypadkach przewidz ianych w ust. 1.

ubezpieczalnia pokrywa z' kred ytów przeznaczonych na lecienie i protezowanie inwalidów (a rt. 42

ust. 3) koszty leczenia inwalidy w prywatnym za kła­

dzie leczniczym wedlug stawek, obowiązu;ących w

tym zakładzi e, tylko za t O dni; w razie jednak powzięcia przez ubezpiecza l nię społeczną przed up ły·

wem w spomnianych 10 dni decyzji o dalszem le(:ze. niu inwalidy w ' takim zak ł adz ie. przysluJ:!uie jej prawo pok rycia z tych samych kredytów koszlów dalszego leczenia inwalidy.

§ 139. Po ukoncze niu leczenia lub dokona:niu

zabiegu chirurgicznego, inwalida na wniosek lekaJ 'za

referat u spraw inwalidzkich zost aje p oddany badalliu

przez inwa1idzką komi sję rewizyj no- l eka r s k ą w cdu

ponownego ustalenia stopnia utraty zdolności za mbkowej . jeż eli zdaniem tego lek arza leczenie lub za~

bieg chirur!!iczny spowodowa ł y zwiększenie zd(ll~ości zarobkowej.

'

§ 140. Inwalidzi,

oprócz

niepoczytalnych

i ciężko chorych. mogą by ć wydalen i z zak ł adów

leczniczych za nicstosowanie się do regulaminóv.

o b owiązujących w tychże zak ł adach.

O' ,"

"

Nr. 5.

§ 1.1.

Inwalida z utratą

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

135

~~~~-----------------lub ogólną utratą

Oddzia ł 2.

zdolnoscl zarobkowej (art. Sa) w stopmu powyżej

8q % może ub ezp.eczyć w Ubezpieczalni Spolccznej

za opłalą miesięczn ą w wYSOkOSCl 3 zł za calą rodzinę t ych c;!lOukow rodziny, klórzy nie pod legają obowiązk owem u uoezplcczCIlIU na pod:H awlC usŁawy

-2 dnia .:::8 marca 1~.)3 r, o ubezpieczeniU spoleczne m

(Dz. U. R. P. Nr. 51, poz. 396/ wraz z powlcjszemi

zmianami.

§ 1'12.

P rotezowanie inwalidów.

§ 148. Inwalida otrzymuje bez wzgl~du na

stopien ulraty. zdolności zarObkowej protezy i apara·

t y ortopedyczne na koszt ::'karbu ł-'aóstwa, jeżeli ich

potrzebuje w następs twie ka lectwa, pozos t ającego

w ZWiąZKU przyczynowym ze służbą WOJ skową.

Ubezpieczeni na podstawie § 141

rodzmy ma ją prawo jedynie do świad­

czeń, dotyczących leczenia w granicach art. 110

ust. 1 pkt. 1 i 2 ustawy o ubezpiecz emu społecznem

w rozmi'lfze, przew idzianym sta tutowo dla rodzin

członków ubezpieczonych w ubezpieczalni,

Za potrzebne w rozumieniu § 148 uwa·

protezy i aparaty ortopedyczne, zapomocą

których można podnie ść sprawno s ć fizyczną inwali·

dy, u s uną ć lub zmniejszyć bóle, zapobiec pogorszeniu

s ię kalectwa, albo pokryć objawy kalectwa r zucają. ­

cego się w oczy.

§ 143. ' (1) Do zgłoszenia ubezpieczenia człon­

ków rod:'.iny na podslawie art. 43 inwalida powinien

załączyć dowód, że ma ustaloną utratę lub ogólną

utratę zdoiności zarobkowej (art. Sa) w stopniu powyżej 8<1 %, oraz za świad c zenie, że cz ł onkowie rodziny, których inwalida ubezpiecza, pozos t ają na jego

utrzymaniu i razem z nim mieszkają,

(2) Za członków rodziny uw aża się osoby wymien i. O!l~ wart. 3 ust. L

§ 150. O zaopatrywaniu inwalidy w protezy

i aparaty ortopedyczne oraz o naprawie tychże decyduje komisja protezowa istniejąca przy każdej wytwórni protez. Komisja ta orzeka jaka proteza lub

aparat jest inwalidzie potrzebny i przyznaje mu je

z odpowiednim kompletem reparacyjnym.

członkow Ie

fi 144. (1) Opłaty do ubezpieczałni społecznej

wnosi ,inwalida mi esięcznie zgóry najpóź niej do dnia

10 każdego mie siąc a,

(;!) Obowiązek świadczeń leczniczych ze strony

ubezpieczalni społecznej powstaje po zgłoszen i u

ubezpieczenia i opłaceniu składki.

:9 145. (1) Inwalida, zgłaszający ubezpieczenie

człon! 'tów rodz iny na podstawie art. 43, zaciąga obowiązek ubezpieczenia na okres nie krótszy n iż 6 miesięcy. ·

f2) W razie niepłacenia składek w ciągu 2 mi"eSIl~Cy, członkowie rodziny inwalidy tracą prawo do

świadczeń leczniczych w ubezpieczalni społecznej.

Członkowie rodziny, którzy utracili prawo do leczenia. w razie ponownego ubezpieczenia wtedy tylko

korzys łają ze świadczeń leczniczych, gdy zostaną

uiszczc.ne składki za cały czas od chwili zaprzestania

opłacania do końca każdorazowego okresu 6-miesięcznego, na który rozciąga się obowiązek ubezpie czenia.

§ 146. Ubezpieczenie gasnie

1) z końcem tego miesiąca, z';' który opłacona

ubezpieczeniowa za życia inwalidy

aj wskutek śmierci inwalidy,

bJ wsk ulek zmniejszenia stopnia utraty lub

ogólnej utraty zdolności zarobkowej (art. 5al

poniżej 85 %;

2) :i: końcem okresu, na jaki został zaciągnięty

obowi ąz(~k ubezpieczenia (§ 145 ust. 1) - . wskutek

pisemne,:o oświadczenia o wy s tąpieniu, złożonego

została -składka

ubezpiec "włni społecznej.

§ 1 ł 7 . Właściwy starosta zawiadamia i informuje, n a :żądanie ubezpieczalni społecznej o istnieniu

,warunków przewidzianych w § 143.

.

,

§ 149.

ża się

'.

§ 151. W skład komisji protezowej wchodzą

l} lekarz wyznaczony przez wojewodę, na którego obszarze działalności jest urządzo n a wytwórnia

protez - jako przewodniczący;

.

2) lekarz-ortopeda wyznaczony przez wyżej

wspomnianego wojewodę na wniosek Zakładu Ubezpieczen Społecznyell; - oraz

3) technik-ortopeda danej wytwórni protez.

§ 152.

(1) Inwalida wojenny z

amputowaną

jedną kończyną dolną otrzymuje j ed ną sztuczną

gę roboczą do codziennego użytku

nogę kosmetyczną jako zapasową.

noi jedną sztuczną

(2) Ze w zglę du na zawód inwalidy komisja moo ile sobie tego życzy inwalida, zaopa t rzyć go,

zamiast w jedną nogę sztuczną roboczą i jedną kosmetyczną, w dwie robocz e lub w dwie kosmetyczne.

że,

I

(1) Inwalida pozbawiony obu kończyn

dolnych otrzymuje podwójną ilość nóg sztucznych

należnych w my ś l § 152,

(2) Inwalida pozbawiony obu kończyn dolnych,

który przy pomocy protez może się tylko z t rudem

poruszać, otrzymuje jedną parę nóg sztu~znych ,

a nadto wózek. J eż eli inwalida nie może się poruszać

z powodu kalectwa i gdy zas tosowanie aparatu ortopedycznego je st dla niegtl bezcelowe - otrzymuje

wózek.

§ 153.

§ 154. Inwaliqa nie ponosi żadnych opłat na

rzecz Skarbu Państwa ani związków samorządowych

z tytułu posiadania i u:żytkowania wózka, Sh,lżącego

mu w charakterze protezy.

§ 155. (1) Przy zaopatrzeniu w sztuczne nogi

inwalida otrzymuje rocznie po 12 pończoszek ochronnych na każdy kikut i jedną parę zwykłego obu.w ia.

{2} Do nóg sztucznych zaopatrzonych w miej ·

sce kopytka w szczudło nie wydaje się obuwia_

"

•,> .~/"

.'

.

.. .' ,, -

, .-,

Dziennik Ustaw. P oz. 32.

136

I

kaleclwem koń­

czyn dolnych otrzymuje w r azie polrzeby i na życze­

nie kule i laski w ilo ś ci określonej przez k o misję pro-

§ 156. Inwalida

dotknięty

tezową·

§ 157.

{l} Inwalida bez jednej koticzyny !!ór-

ne; otrzymuje j edną rękę sztuczną roboc z ą z odpowiedniemi do jego zawodu przyrz;dami chwy t owe mi

i z jedną sztuczną dłonią kosmetyczną t~k skonstru·

owaną, b y mogła być przytwierdzona do nasady ręki

Sf;tUl'>lmej robocze j.

.>

(2) Inwalida b ez jedne j k ońc zyny górnej, który

ze wz ględu na swój zawód żadnych cięższych robót

nie wykonywa, otrzymuje rę kę sztuczn ą kosmetyczną bez przyrządów chwyŁowych.

(3) Inwalida hez jednej kończyny górnej. który

wykonywa sprawnie swó j zawód zapomocq szluczne j

ręki roboczej, może być zaopatrzony w dru g ą rękę

sztuczną roboczą jednak b ez sztucznej Ó!oni.

~ 158. Inwa lida pozbawiony obu k oliezyn górnych otrzymu ;e dwie protezy lub dwa aparaty, o któ. rych mowa w § 157, i na prawo do zaopatrzenia w

specjalne przyrządy chwytowe, moP:ące ułatwić spe ł ­

nianie codziennych funkcy j.

§ '159. Przy otrzymywaniu sztucznych rąk inwalid,z ie służy jedna para rękaw ic zek.

§ 160. Ol In'walidzie, który utracił jedno oko,

służy

prawo do otrzymania dwojga sztucznych oczu

i demnych ł ub matowych okularów.

(2) To samo prawo służy inwal,id om ociemniał ym; prócz tego otrzymu j ą oni biale lask i.

.

•

§ 161. Ol Inwalida z ubyll,ami , niedowład am i

i zn ieksz tałce niami w stopach h:b ze ~krócenia mi

kończyn dolnych otrzymuje ohuwie ortopedyczne

wykonan e r. a specj<! !nych kopytach ,

(2l Zaler.n!€ o(~ ti?go, czy kalectwo, wymagające

obuwia orlope dyc z!: cgo. dotyczy obu kOikzyn doJ·

nych, czy jc;dnej , inwalida otrzymu je albo dwa trzewiki ortopedycl::ne, a lbo też jedcn ortopedyczny i jeden zwykly.

§ 162. Pasl,i przepuklinowe. opaski na brzuch,

ochraniacze na gło w~, protezy szczęk, okulary i t. p.

wyd 3.je się w ilości pojedyr':cz.-::j.

§ 163. Ol Pro tez a lub aparat ort opedyczny

, powinny służyć inwalidz ie w zasadzie na na stępuj ą­

ce okresy czasu

noga sztuczna robocza

"

"

kosmetyczna

ręka sztuczna robocza

"

"

kosmetyczna .

, obuwie ortopedyc:m,z fI but orto~edycz ­

ny i 1 zw yk ły, lub 2 buty ortopeci ycz ne)

gorset

aparat podpórczy

aparat ustalający

5 lat

6 ..

opaska przcp uklinowa

~ ',' .. 1 rok

sztuczne oko

1 "

pas brzuszny

3 lat~ ,

(2) \'fi razie wyd .!!nia obuwia orłopedyczneg'O

w podwó jnej ilo śc i na ka.żd,\ kończynę dolną:., zaopa'· .',

Łrzenie takie ShiŻy na okre s p odwójny. Pni' wydawaniu aparatów nicwyszczególnionych w usiL 1 komisja protezowa określa długość czasu, na jaki dany

aparat ma slużyć.

'

(3) Po',vyisze ok resy wytrzymałości mClgą być

przedlużone lub skróco ne przez komisję pro , tezową

' zależnie od jal: ości materjału, z którego aparat został zrobiony, lub .od pracy zawodowej dane~l) inwalidy.

§ 164. (1) Po upływie okresów czasu wsk azanych w § 163 n astępuje ponowne zaopatrzen i ~~ inwalidy w protezę lub w aparat ortopedyczny.

(2) Ponowne zaopatrzenie może nastąpić bez

wzgl~dH na te okresy, jeżeli proteza lub aparat zostały zui.yŁe !nb tak zniszczone, że zdaniem komisji

protez owe j wymagają zastąpie n ia nowemi.

(3] Ponowne zaopatrzenie w obuwie, rękawicz- .

ki, kule, lasb i L p, może nas hi pić tylko równ~zeiśnie

z pon owne m zaopatrzeniem w te aparaty, do któ. rych zosiały uprzedn io wydane, natomiast zaoJ:.a. ł rze ­

nie w obuw ie do sla r ych protez przed uplYWotD terminu , na jaki ma slużyć, może nastąpić tylko za.zwrot ern kosztów.

>.

§ 165. \1'?ydanie nowego aparatu przeJ \uplywcm okresu wytrzymałości przewidzianego w fi 163 '

w mi ejsce apara tu, którego zniszczenie żostał.) spowodowane zl<\ wolą h:b zaniedbanie m inwalidy, może

na ste,pić za zwrotem kosztów, które określa l.mżdo­

razowo kom.isja prolezowa.

§ 165. (1) In ....J.:l.lida, który otrzymał komplet

reparacyjny, jest 'ohowiązany do k orzystania :, niego

w razie potrzeby. W ię ksz e naprawy aparatów odby- ~

wają się w w yt wórni protez.

(Z) Jeżeli zep sucie aparatu zostało spowotlowa ne złą wol~. pows.ż:l e m zan'iedbaniem inwali(ly, niewy korzystaniem wydanego mu kompletu rer,aracyjnego lub SpÓ Ź !li3nicm zgłoszenia potrzeby re.paracji.

inwal:c.!a pOl1osi wszelk ie koszty połączone z. 'Ilaprawą apll. ra!u wraz z kosz lami swe j podróży i hansportu aparatu.

§ 15i. !mn.l ida jest obowiązany podd'lW"'Ć s i ę

ws;:elkir.1 przymi arkom i próbom, iakie będą ~otrzeb­

ne do naJc ±",t cgo dcpasowania mu protezy lub ap:a- '

ratu ortopedycznego, onrz nnuce używan ia tych aparatów.

4 ..

§ 168, Inwalidzie nie wolnQ czynić w ~aratach

iadnych 7mian ; przeróbek, n ie wolno równ 'i eż samowo]n le u ::;J;:uleczr.iać większych napr<lw.

1 rok

3 lata

3 ..

3 "

§ 16'). I nwaiidzic protezowane mu pl;'Zysługuje

z}vrot kosztów pocztowej przesylki protezy (aparatu

ortopr c1y<: zr;e ~0 ) d.) r:.<lpr'1wy, jeże li ta na'~r aw:a ma

h ył: dc:ko r; ~:1a na kc szt Sb: r~u Pa!is!wa, a nie wym:>..ga obecno ś ci samc~o inwal:dy w wytwórni protez.

3 lala

-..

~

,

.

~~~./:~~~ ~f,'1t; .' . " ~~7' ". 4f,ryP'~~~·'~· ~7~ );U t~$5?, -I'~ *':;' \(O<U j : ' %f .(.:JIJ! .. :,~~hp;.u ,

" i j , fi~';i'fV}~, rr:l j\,:fi~*ł't:\': ..: \

f

1

, ,""1-1 7#/, : I~I ~', \" ''11. %; 'f "

• ,I

" .:~ . \

Nr. 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

§ 170. Zaopatrywanie w protezy (aparaty ortopedyczne) inwalidów zamieszkałych zagranicą następuje na podstawie decyzji komisji protez owej

w Warszawie, powziętej na wniosek Konsulatu R. P.,

stwierdzający potrzebę zastosowania protezy (aparatu ortopedycznego).

137

§ 176. Szczegółową instrukcję w sprawie

czynności komisji porady zawpdowej i szkolnej wyda

Minister Opieki Społecznej.

' l

§ 111. (1) Szkolenie w zakładach wymienionych

w § 173 trwa do dwóch lat, w wyj ątkowych przypadl{ach szkolenie może być przedłużone do 3 lat.

§ 17(. Wniosek o zaopatrzenie inwalidy w . "

(2) O przedłużeniu szkolenia ponad 2 lata deprotezę (aparat ortopedyczny) przesyła Konsulat R.

cyduje Minister Opieki Społecznej na wniosek kondP. do starosty grodzkiego w Warszawie, właściwego sji porady zawodowej i szkolnej.

do załatwiania spraw inwalidzkich. Wniosek ten po- "

winien zawierać opinję lekarza specjalisty, wyznaczonego przeZ Konsulat, o potrzebie zastosowania prote~y (aparatu ortopedycznego) i dokładny opis poO d d z i a ł 4.

trzebnej protezy.

Opiek~ zamknięta nad inwalidami.

§ 172" O ile komisja protezowa uzna potrzebę

żast()~owania protezy

(aparatu ortopedycznego),

§ 118. (1) Za pozbawionego pomocy i opieki

pttekatuje akta Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w rozumieniu art. 53 uważa się inwalidę ciężkopo­

w celu asygnowania na zakupienie protezy ·z fundu- szkodowanego, jeżeli

sz6w Skarbu Państwa, przekazanych na leczenie

1) nie posiada rodziny (§ 143 ust. 2)i

i protezowanie inwalidów, kwoty w wysokości kosz2)

członkowie rodziny nie są w możności potów takiej20 protezy (aparatu ortopedycznego), wykonanej w kraju, i przesyła tę kwotę właściwemu święcić się jego pielęgnacji;

3) uszkodzenie zdrowia budzi odrazę osób staKonsulatowi.

nowiących jego otoczenie.

(2) Okoliczności wymienione pod 1) i 2) winny

O d d z i a ł 3.

być stwierdzone przez właściwego starostę, wymienione pod 3) - przez lekarza urzędowego.

Szkolenie inwalidów.

§ 173. (1) Inwalida, który wskutekuszkodzenia zdrowia nie może pracować w zawodzie wykonywanym przed doznaniem uszkodzenia zdrowia,

a którego zdolność fizyczna i wykształcenie wskazują,ie nowy zawód, jakiemu chce się poświęcić, umoźliwi mu zarobkowanie, ma prawo do bezpłatnej nauki w specjalnym zakładzie państwowym.

(2) W razie braku odpowiedniego zakładu pań­

stwowego, może być inwalida umieszczony na koszt

Skarbu Państwa w zakładzie prywatnym.

(3) To samo prawo ma inwalida, który pracował

jako niewykwalifikowany pracownik fizyczny i wskutek odniesionego uszkodzenia zdrowia nie mOże wykonywać poprzedniej pracy.

§ 114. O zakwalifikowaniu inwalidy do dane·

go zakładu decyduje komisja porady zawodowej

igzkolnej urzędująca przy zakładzie wymienionym

w S ~73 ust. t.

"

§ 179. W razie braku miejsc w odpowiednich

państwowych zakładach opieki zamkniętej dla inwalidów, inwalida może być umieszczony w odpowiednim zakładzie samorządowym lub prywatnym na

koszt Skarbu Państwa na podstawie umowy zawartej

z tym zakładem przez Ministra Opieki Społecznej.

§ 180. (1) Nadzór i kontrolę nad państwowe­

mi zakładami opieki zamkniętej dla inwalidów oraz

nad " opieką udzielaną inwalidom w zakładach wymienionych w § 179 sprawują wojewódzkie władze ·

administracji ogólnej .

(2) Wojewódzkie władze administracji ogólnej

1) decyduj:ą o " przyjęciu inwalidów do zakładÓw

znajdujących się ria ich terenie oraz o zwolnieniu ich

z tych zakładów,

2) podają do wiadomości właściwego starosty

oraz władzy skarbowej wymierzającej zaopatrzenie

datę przyjęcia inwalidy do ·zakładu i zwolnienia z zakładu.

.

§ 115. (1) W skład komisji porady zawodowej

i szkolnej wchodzą

§ 181. (1) 'Inwalidzi, którzy korzystają z opie1) referent spraw inwalidzkich wojewódzkiej

ki w zakładach opieki zamkniętej dla inwalidów lub

władzy administracji ogólnej wyznaczony przez wła­

w zakładach wymienionych w § 179, otrzymują utrzyściwego WOjewodę (Komisarza Rządu na m. st. Warmanie,

odzież i świadczenia lecznicze.

l-Izawę) jako przewodnicząeYi

.

(2) Inwalida umieszczony na stałe otrżymuje

2) kierownik warsztatów szkolnych danego za- .

odzież na własność, inwalida zaś umieszczony czasokładu szkolnego ItJbrefetentszkoleniai

wo

korzysta z odzieży inwentarzowej zakładu,

3) lektlrz ordynujący w zakładzie lub inny l~a ótrzymuje tę odzież na własność, jeżeli przebył

kat% urzędoWYj - oraz

.

4) in~ttuktot lub ' majitte"l' właściwego warsztatu w zakładzie przynajmniej jeden rok.

(3) Częścią renty przys ługującą umysłowocho­

szkolnego.

(2) Ta sama komisja kwalifikuje inwalidów do remu inwalidzie umieszczonemu w zakładzie dyspo"

nuje na rzecz choT€~go zarządzający zakładem.

zakładów prywatnych.

'.

, I

Dziennik Usta,w. P,oz. 32.

§ 182. (1) Inwalidzi, przebywający w państwo­

wych zakładach opieki zamkniętej dla inwalidów lub

w zakładach wymienionych w § 179, obowiązani są

do przestrzegania regulaminu wewnętrznego tychże

(3) Inwalida ociemniały w razie potrzeby może

zegarek z wypukłemi cyframi.

otrzymać

§ 187. (1) Inwalida ociemniały, u którego obniżenie siły wzroku wynosi poniżej 0,02' normalnego widzenia przy zastosowaniu szk i eł, ma prawo do otrzy-

zakładów.

(2) Jeżeli inwalida umieszczony w zakładzie ma

możność wykonywania pracy zawodowej lub wyraża

chęć szkolenia się w zakładzie, może być za zgodą

.lekarza zakładowego i w zakresie przez niego wskazanym zatrudniony w warsztatach istniejących przy

tym zakładzie.

mania psa - przewodnika zaopatrzonego w

(2) Inwalida ociemniały, który pozostał bez

psa - przewodnika wskutek nie zawinionej utraty, ma

prawo otrzymać innego psa. Jeżeli pies - przewodnik

stał się niezdolny do pełnienia usług wskutek starości lub choroby, inwalida ociemniały może otrzymać

innego psa.

' ,

§ 188. Podanie o narzędzia pracy i o materiały ,

pomocnicze wnosi inwalida ociemniały do właściwe~ ­

go starosty, załączając

1) świadectwo ukończenia kursu szkolenia w

zakładzie specjalnym albo świadectwo, stwierdzają­

ce uzdolnienie do samodzielnego wykonywania zawodu;

2) opis i ewentualnie kosztorys przedmiotów.

o które inwalida prosi;

,

3) oświadczenie, że petent nie otrzymałdotych­

czas <;>d polskich urzędów państwowych przedmiotów, o których udzielenie prosi.

(1) Podanie o umieszczenie inwalidy

w państwowym zakładzie opieki zamkniętej dla in- '

walid ów lub w zakładzie wymienionym w § 179 wnosi się do właściwego starosty. Podanie powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie konieczności opieki zamkniętej oraz urzędowe zaświadczenie, że inwalida jest niezdolny do samodzielnego zarobkowaniai pozbawiony opieki; gdy zaś jest dotknięty chorobą umysłową stwierdzenie, że ta choroba nie

wymaga leczenia i że chory nie jest niebezpieczny

dla otoczenia.

(2) Do podania dołącza starosta wszystkie akta

administracyjne wraz z wnioskiem i opinją lekarza

urzędowego i przesyła wojewódzkiej władzy administracji ogólnej.

§ 184.

o d d z i a ł 5.

Pomoc dla ociemniałych inwalidów.

§ 185. (1) Inwalidzi ociemniali, którzy poddali

reedukacji zawodowej w specjalnym zakładzie i,

po przebyciu specjalnego kursu, wykazali możność

samodzielnego wykonywania zawodu, oraz ci, których uzdolnienie do samodzielnego wykonywania zawodu zostanie uznane przez komisję egzaminacyjną

w specjalnym zakładzie reedukacyjnym, otrzymują

komplet narzędzi potrzebnych do urządzenia własne­

go warsztatu pracy.

(2) Inwalidzi ociemniali, którzy przed wejściem

w życie rozporządzenia niniejszego otrzymali narzę­

dzia pracy zawodowej, środki pomocnicze i t. p. od

polskich urzędów państwowych, nie mogą domagać

się ponownego przydziału takich samych narzędzi

i środków pomocniczych.

się

§ 186. (1) Inwalida ociemniały, który wykazał

odpowiednie wyszkolenie,. może otrzymać jednorazowo 9 wierszową, a w przypadkach wyjątkowych,

21 wierszową tablicę do pisania pismem wypukIem.

(2) Inwalida ociemniały, do którego czynności

' ząwodowych należy praca umys,łowa, wymagająca

posługiwania się maszyną do pisania i który wykazuje umiejętność biegłego pisania na maszynie, może

otrzymać jednorazowo maszynę do pisania.

obrożę,

linewkę do prowadzenia i kaganiec .

§ 183. Inwalida, który dwukrotnie OpUSCl samowolnie zakład opieki zamkniętej, może być pozbawiony przez wojewódzką władzę administracji ogólnej prawą korzystania z zakładu.

/ ,

Nr. 5.

o

§ 189. (1) Właściwy starosta decyduje w sprawie świadczeń określonych w §§ 185 - 188 bio~ąc

pod uwagę zawód, potrzebę narzędzi lub materjałów

pomocniczych ze względu na obrany przez inwalidę

zawód lub zajęcie, oraz wyznacza źródło zakupu.

sposób i termin dostarczenia przedmiotów.

"

(2) W razie odmowy przysługuje ubiegającemu

się odwołanie do właściwej wojewódzkiej władzy 'administracji ogólnej.

§ 190. (1) W razie potrzeby właściwy starosta

może

skierować inwalidę

ociemniałego na koszt

Skarbu Państwa do wyznaczonego zakładu, wydają­

cego przyznanę narzędzia.

(2) W razie przydzielenia psa - przewodnika,

inwalida ociemniały obowiązany iest udać się w terminie oznaczonym przez właściwego starostę: na . koszt

Skarbu Państwa z miejsca swego pobytu do miejsca

odbioru psa w celu odbycia specjalnego kursu óbchodzenia się z psem - przewodnikiem.

.

§ 191. (1) Inwali-da ociemniały ohowiązany

jest dbać o psa - przewodnika i coroku poddawać go

oględzinom urzędowego lekarza weterynarji.

(2) W razie konieczności udzielenia psu natychmiastowej pomocy weterynaryjnej, powinien inwalida zwrócić się do powiatowego lekarza wetery·

narji i zawiadomić o tem właściwego starostę. .

(3) Koszty oględzin oraz leczenia psa-prze~od­

rtika pokrywa Skarb Państwa na podstawie rachul.lku

powiatowego lekarza weterynarji.

,.

/'

.

.....

,

~..

, ' , ,'"

·· ··1:\·. " I I '

'. -, ~ ... ",

.;,

,\

,' Nr" 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

o dd zi a ł

6.

Opieka nad sierotami.

§ 192. Sieroty po inwalidach, po poległych

i po tych zmarłych, których śmierć pozostaje w związ­

ku przyczynowym ze służbą wo j skową, oraz po zaginionych w rozumieniu art. 4 uprawnione do pobierania renty sierocej mogą być umieszczane w zakła­

dach opiekuńczych na koszt Skarbu Państwa, jeżeli

są pozbawione opieki i dostatecznych środków utrzymania.

§ 193. Za pozbawione dostatecznych środków

,~trzymania uważa się

139

z pośród inwalidów wojennych, wdów po tychinwalidach, wdów po poległych i zmarłych w związku

przyczynowym ze służbą wojskową oraz po zaginionych bez własnej winy na terenie i w czasie działań

wojennych.

, (3) Urzędy oraz przedsiębiorstwa wymienione

w ust. 1 mają udzielić pierwszeństwa przy równych

kwalifikacjach kandydatom zgłoszonym przez publiczną instytucję pośrednictwa pracy.

(4) Urzędy oraz przedsiębiorstwa wymienione

w ust. 1 mogą obsadzić wakujące stanowisko według

swego uznania, jeżeli publiczna instytucja pośrednic­

twa pracy nie przedstawi swego kandydata w ciągu

7 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia

(ust. 2).

" " 1) sieroty zupełne, które nie posiadają osobiste,go majątku, jeżeli osoby obowiązane do ich utrzyma§ 198. Wdowy po inwalidach wojennych, po

':nia w zastępstwie zmarłych lub zaginionych rodzIców poległych, po zmarłych w związku przyczynowym ze

nie mogą ich utrzymać albo odmawiają im utrzyma- służbą wojskową oraz po zaginionych bez własnej

nia;

winy na terenie i w czasie działań wojennych należy

2) półsieroty, które nie mają osobistego ma- uWażać za nie mające dostatecznych środków do ży­

jątku, pozostały zaś przy życiu ojciec lub matka jest

cia, jeżeli ich dochód z jakichkolwiek źródeł nie przeinwalidą i przebywa w zakładzie leczniczym lub w zawyższa renty zupełnego inwalidy łączn:le z dodatkakładzie opieki zamkniętej.

, mi kwalifikacyjnym i rodzinnym, któreby przysługi­

...

wały poległemu lub zmarłemu.

§ 194. Opieka przewidziana w § 192 ustaje,

, gdy sierota traci prawo do renty.

§ 199; (1) Obowiązek pracodawców wynikający z art. 59 ma zastosowanie ,w odniesieniu do in§ 195. (1) O umieszczeniu sieroty w zakładzie walidówo utracie (ogólnej utracie) zdolności zarobopiekuńczym decyduje wojewódzka władza adminikowej (art. Sa) w granicach od 15 % do 65 % spowostracji ogólnej.

dowanej uszkodzeniem zdrowia pozostającem w

(2) Podania o umieszczenie sieroty w zakładzie związku przyczynowym ze ' służbą wojskową.

'

opiekUńcżym powinny być .wnoszone za pośrednic­

(2) Obowiązek ten ciąży na pracodawcy, jeżeli

' twem właściwego starosty.

on zatrudnia łącznie przynajmniej 50 robotników

i pracowników umysłowych .

.\

§ 196; (1 ) Na czas pobytu sieroty w zakładzie

opiekuńczym prawo do pobierania zaopatrzenia pie§ 200. Za podstawę do obliczenia ilośc~inwa­

niężnego ulega zawieszeniu.

(2) Wojewódzka władza administracji ogólnej lidów wojennych i wojskowych, którzy powinni być

zawiadamia niezwłocznie o umieszczeniu sieroty w zatrudnieni przez pracodawców, na których ciąży

obowiązek zatrudnienia inwalidów, przyjmuje się

zakładzie opiekuńczym właściwą władzę skarbową.

ogólną liczbę robotników i pracowników umysłowych

,z atrudnionych w zak~adach pracy tych pracodawców

na obszarze jednego powiatu, a w m.st. WarszawieROZDZIAŁ III.

w granicach miasta.

~.

ZATRUDNIENIE INWALIDóW.

',' § 197. (1) Urzędy, p'rzedsiębiorstwa zarówno

państwowe jak i samorządowe oraz przedsiębiorstwa

prywatne przez państwo subwencjonowane i konce' sjonowane obowiązane są zwracać się do właściwych

publicznych instytucyj pośrednictwa pracy z zapotrzebowaniem przedstawienia kandydatów do pracy

z pośród osób, którym przysługuje pierwszeństwo

. przy obsadzaniu posad w myśl art. 57 i 58, o ile posady

te nie podlegają w myśl obowiązujących przepisów

obsadzeniu w inny sposób. Zapotrzebowanie powinno

zawierać warunki pracy i płacy, oraz wymagane od

kandydatów kwalifikacje na waku;ące stanowiska.

(2) Publiczne instytucje pośrednictwa pracy obowiązane są polecić na zgłoszone miejsca w terminie

dni 7 od dnia otrzymania zawiadomienia kandydatów

§ 201. Pracodawca lub mIeJscowe kierownictwo zakładu pracy zatrudniający ponad 50 robotników i pracowników umysłowych obowiązani są w terminie dni 30 od dnia wejścia w życie rozporządzenia

niniejszego lub od dnia uruchomienia zakładu pracy

przesłać właściwej publicznej instytucji pośrednictwa

pracy wykaz, zawierający następujące dane

1) ogólną liczbę robotników i pracowników

umysłowych zatrudnionych przez pracodawcę lub w

zakładzie pracy;

2) ogólną liczbę inwalidów wojennych i wójskowych zatrudnionych przez pracodawcę lub w zakła­

dzie pracy;

3) spis imienny tych inwalidów z podaniem daty

rozpoczęcia pracy przez każdego i ,przytoczeniem treści orzeczenia inwalidzkiej komisji rewizyjno-lekarskiej (odwoławczej)j

.

4} liczbę miejsc wakujących dla inwalidów, tudziez wyszcżególnienie rodzajów pracy, jakie Iilo~ły­

. by być poru€>zone inwalidom.

§ 202. Pracodawca lub miejscowe kierownictwo zakładu pracy obowiązani są zawindamiać wła­

śdwąpublicżrtą instytucję pośrednictwa pracy

O wsżelkich zmianach w stanie zatrudnienia W ciągu

7 dni od nastąpienia takiej zmiany, w szczególności

1) od wygasnięcia umowy o pracę żawartej z inwalidą na cżas określony j

2) od wypowiedzenia umowy o pracę zawartej

z inwalidą na czas nieokreślony, z podaniem daty,

vi której ma nastąpić lub nastąpiło zwolnienie inwalidy;

. 3) od zwolnienia inwalidy po upływie okresu

próbnego lub z powodu rozwiązania umowy ó pracę

z jego wirty;

.

4) rozwiązania umowy o pracę z powodu śmierci inwalidy - oraz

5) od takiego zwiększenia liczby zatrudnionych

robotników i pracowników umysłowych, które powodują obowiązek zatrudnienia stosunkowo większej

liczby inwalidów, z podaniem ilości miejsc wakują­

cych dla inwalidów, tudzież z wyszczególnieniem rodzajów pracy, jakie mogłyby być poruczone inwalidom.

§ 203. . W przypadkach, gdy pracodawca posiada na jednym z obszarów wymienionych W § 200

'kilka zakładÓW pracy, obowiązek przesłania wykażu

wymienionego w § 201 lub zawiadomienia wymienionego w § 202 ciąży każdorazowo tylko na pracodaw.' cy. Wykaż ten lub zawiadomierlie powinny zawierać

odnośne dane, dotyczące wszystkich :zakładów pracy łącznie.

§ 204.

Nr. ·S.

Dziehnik Ustaw. Poz. 32.

(1) Po .otrzymaniu wykazu miejsc wa-

kujących dla inwalidów publiczna instytucja pośred­

nictwa pracy przesyła pracodawcy lub miejscowemu

kierownictwu zakładu pracy listę kandydatów ż pośród

zarejestrowanych bezrobotnych inwalidow

z utratą (ogólną utratą) zdolnośd zarobkowej (art. Sa)

od 15 % do 65 % (§ 199).

(2) Z listy tej pracodawca lub miejscowe kierownictwo zakładu pracy wybierze i zatrudni w terminie dwóch tygodni od otrzymania listy odpowiednią ilość inwalidów, a o zatrudnieniu każdego :z nich

zawiadomi w ciągu 30 dni właściwą publiczną instytucję pośrednictwa pracy.

§ 205. (1) Rodzaj pracy poruczonej inwalidzie

wojennemu lub wojskowemu powinien odpowiadać

jego zdolnościom fizycznym i kwalifikacjom taWOdowym.

(2) Wynagrodzenie za pracę inwalidy wojenne, go lub wojskOWego nie może być niższe, niż wynagrodzenie innych osób spełniających takie same czynności i zatrudnionych w tym samym zakładzie pracy.

(3) Do liczby inwalidów, których pracodawca

obowiązany jest zatrudnić w myśl art. 59 i § 199 nie

m02ą być zaliczeni ci inwalidzi, którzy faktycznie nie

, . -. ' Tt:1ft zz:- '

wykonują pracy, chyba że Iiiewykonywanie pracy

jest uzasadnione przyczyąami usŁawowemi, zabraniającemi pracodawcy wypowiedzenia umowy o pracę.

§ 206. Do pracbdawćów żatrudniaqącyth r~­

bbtników i pracowników umysłowych prży tobołach

sezolwWych przepisy §§ 199 - 205 mają zastóśóWa- .

nie Jedynie VI cżasie trwania tych robót

§ 207.

Przepisy §§ 199 ..;-. 206 . nie dotye!a.

przedsiębiorstw pafisŁwtiWych.

ROZDZ1AŁ

tV.

KUMULACJA ZAOPAtRZEN.

§ 208. Osoby, nie pobierające renty inwalidś­

kiej ze względu na pobieranie zaopatrzenia pienjęt­

nego na zasadzie innej ustawy o zaopatrzeniu z Funduszów 'pa.ństwo~ych z. inr~ego tytułu, ża~ho:vtiIą prawo do sWladczen wymlemonych wart. 8 ht. e, f, i.

h, jeżeli analogiczne świadczenia nie służą im na 1>9<1stawie przepisów, według których pobierają zatrpa..

trzenie pieniężne.

§ 209. (1) Jeżeli wysokość zaopatrzenia pi e..;

niężnego pobieranego przez inwalidę ~e Skarbu Pań­

stwa jest niższa od odpowiedniej stawki t:enty zasad.niczej zupełnego inwalidy (att. 12 i 17), inwaHtla

otrzymuje rentę do łącznej wysokoścI tej -stawki.

(2) Przepis ust. 1 ma zastosowanie taktepu:y

wypłacie renty wdowiej, _sierocej lub rbdtic:ielskJtj

z tern zastrzeżeniem, że łączna suma kwot, wypła ..

canych na podstawie ustawy o zaopatrzeniti.inwalidz ..

kiem z tytułu rent wdowiej i sierocych (bez uwzględ.­

nienia zaopatrzenia pieniężnego z innego tytułuj. ftie

może przekraczać norm określonych wart. 23.

DZIAŁ

lV.

PRZEPISY PRZEJśCIOWE I KO~COWE.

§ 210. Wszystkie ostateczne w adtninistracyjnym toku instancyj orzeczenia inwalidzkich komisy;

rewizyjno -lekarskich lUD inwalidzkichkomiśyj odwoławczych, stwierdzające _związek prźyc!ynowy

uszkodzenia zdrowia że służbą wojskową, thoie podda.ć . wzakr~si~ tego żwi,tkujednota~b~elfęw;~~li

MImster Opłekł Społeczne) VI porożumieniU 2: Mlil ..

strem Skarbu (art. 7 Ust. 3).

§ 211. Rewizję, o ktÓrej mowa w § 210, prz~­

prowadzają właściwe inwalidzkie komisje rewityjt'iO ..

lekarskie w odniesieniu do prawomocnych oueczen

tych komisyj i własciwe inwalidzkie komisje odwóławcze w odniesieniu do orzeczeń inwalidzkich kd . .

misyj odwoławczycQ, z powołaniem się w każd1ni p6..

szczególnym przypadku na konkretne ~arz4dttlflie Min.istra Opieki Społecznej wydane w potożumieniu

z Ministrem Skarbu.

·Nr.5.

§212.

(l)

a zarząd zeniu rewizji orzeczenia in-

' waJidzkiej komisji l:ewizyjno-Jekarskie jzawiadamia

inwali<łęwłaściwy starosta , jeże li zaś zarząd z ono rewizję orzeczenia inwalidzk ie j kom isji odwoławczej . , zawiadamia o tern inwalidę właśc iwa wojewódzka

władza administracji ogólnej.

(2) W zawiadomieniu należy również wskazać

okoliczności,które wymag aj ą udowodnienia, i wezw a ć inwalidę do dostarczenia odpowiednich dowocló\v (§ 38) lub do zgłoszenia wniosku w zakresie postępowania dowodowego w terminie dwumiesięcz­

nym od daty doręczenia zawiadomienia.

(3) Jeżeli istnieje możliwość uzyskania dowodów lub wyjaśnień od wł adz i urz ędów (krajowych

lub zagranicznych), właściwa wł a dz a (ust. 1) prze.prowadza równoc z eśnie z urzędu odpowiednie postę­

powanie w celu uzyskania tych dowodów lub wyjaśnień.

§ 213. (1) Po upływie terminu zakreślone g o

w § 212 usL 2 i po ewentuaJnem przeprowadzeniu

zt1fzędu odpowiedniego po stępowania, wła ś ciwa komisja wyznacza rozprawę i wzywa na .nią inwalid ę .

'.

(2) Jeżeli br a kujące dowody zos tnły uz u pe ł nio ne, właściwa komisj a mo że wydać orz e cze nie·, potwierdzaiące orzeczenie p oddane rewizji, bez wzy~ania inwalidy na rozprawę.

_

§ 214. (1) W· razie zmiany w orzeczeniu rew izyjnem poprzedniego orzeczenia, na podstawi e którego służyło inwalidzie prawo do zaopatrzenia pie niężnego, odpis orzeczenia r ewizy jnego nal e ży nie'. zwłocznie przesłać właściwej wł a dzy -skarbowej .

(2) Po zarządzeniu rewizji a przed wydaniem

'o rzeczenia rewizyjnego wypłata zaopatrzenia pie . :'nięznego nie może być wstrzymana.

§ 215. (1) Inwalidzi, którzy odbyli podróż na

polecenie lub wezwanie wł aściw e j wł a dzy w sprawach związanych z zaopatrzeniem inwalidzkiem,

otrzymują zwrot kosztów podróży i utrzymania.

(2) Zwrotowi podlegają

1) koszt biletu: koleją klasy trzecie j, autobusem

i t. p.j inwalidom z utratą (o g ólną u t rat ą) zdolnoś c i

zarobkowej (art. Sa) w stopniu w yn oszącym przy.. najmniej 75 % oraz inwalid om uprawni onym do dodatku kwalifikacy jnego sł uży zwro t kosztów koleją

'klasy drugiej; jeż e li jest do wyboru śrc d ek lo~wmo­

cji -~ zwraca się koszt najtallsze go z nich;

2) koszty utrzymania (die ty) w kwocie 3 zł

dziennie.

(3) Ponadto inwalidzi uprawnieni do dodatku

na pielęgnację, oraz inwalidzi z pro te zami nóg otrzymują na pokrycie dodatkowych kosztów podróży

. (podwody, dorożki) - 4 zł.

§ 216. Jednostką obliczenia diet za czas podróży jest okres 24 godzin od chwili wyjazdu z miejsca' zamieszkania do chwili powrotu, pr.zyczem

1) jeżeli podróż trwała dłużej niż 24 godziny, należy się za końcowy okres czasu wynoszący ponad 12

godzin cała dieta, ponad 6 godzin - półdietYj

':,

\

,.

141

DziennikUslaw. Poz. 32.

2) jeżeli podróż trwała krócej niż 24 godziny,

di ety należy się za czas ponad 6 godzin; G:ała

diet a - gdy pod róż trwająca d l u że j niż 6 godzin przypada na por ę nocną między godzinami 21 a 6.

pół

§ 217. Osoby towarzyszące inwalidom niedołężnym, ci ężko chorym, umysł owo chorym albo ociemniałym, mają prawo tylko do zwrotu kosztów po-

"

dróży.

§ ' 218. W przypadkach zgłoszenia skargi na

pogorszenie się stanu zdrowia, jeżeli inwalidzka komisja rewizyjno-lekarska (odwoławcza) nie stwierdzi

tego pogorszenia ani polepszenia, uzasadniającego

zmniejszenie ren ty, inwalid zie nie służ y zwrot kosztów podróży i utrzymania (diety). '

.

§ 219. (l) Inwalida, któremu w myśl § 2is słu­

ży zwrot kosztów podróty, składa władzy lub instytucji wzywającej dowody stwierdzające wysokość

kosztów oraz czas trwania podróży.

(2) Władza lub instytucja wzywająca stwierdza

użycie środków komunikacyjnych i czas trwania podróży , okreś la wy ~ okość należności z tytułu kosztów

podró ży i diet w obie strony oraz wydaje inwalidzie

zlecenie wypłaty do kasy skarbowej.

',I'

.

,

/

'

§ 220. Osoby ubiegające się o zaopatrzeniein-'

walidzk ie obowiąz ane są zawiadomić właściwą wła­

dzę (§§ 3 i 87) o każdej zmianie miejsca zamieszkania,

jeżeli zmiana t a nastąpiła przed zakończeniem sprawy w t oku inst.ancyj administracyjnych, w przeciwnym

razie zawiadomienia, w ezwania, uchwały i orzeczenia

(decyzje) wysiane pod ostatnim adresem uważa się~

za dor ę czone .

\

§ 221. (1) Osoba ubiegająca się o zaopatrzenie inwalidzkie , u której związek przyczynowy uszkodzenia zdrowia ze służbą wojskową nie został udowodniony, może w ciągu 3 lat od uprawomocnienia

s ię orzeczenia inwalidzk ie j komisji rewizyjno-lekarskiej ( o dwoł awczej) przedstawić dowody i żądać ponownzg o rozpatrze ni a sprawy przez komisję, która

wydala prawomocne orzeczenie. Zaopatrzenie inwa.- '

lidzk ie na p ods tawie nowego orzeczenia służy od

pierwszego dnia miesiąca następującego po -złożeniu

dowodów .

(2) Przepis ust. 1 ,ma odpowiednie zastosowanie

do pozo stałych, których roszczenia do zaopatrzenia

z powodu braku dowodów nie zostały uwzględnione .

§ 222.

Do

postępowania

nie unormowanego

ustawą o zaopatrzeniu inwalidzkiem i rozporządze­

niem niniejsz e m mają zastosowanie przepisy ogólne

o postępowaniu administracyjnem.

'

§ 223; Do rozporządzenia niniejszego dodaje

jako załącznik "Przepisy lekarskie do określania

utraty zdolności zarobkowej inwalidów wojennych

i wojskowych". Przepisami temi obowiązane są kierować się inwalidzkie komisje rewizyjno - lekarskie

i inwalidzkie komisje odwoławcze po wejściu w ży­

cie rozporządzenia niniejszego przy określaniu stopsię

"

,.

.',

r \ .•

"

I"

I

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

nia utraty (ogólnej utraty) zdolności zarobkowej

(art. Sa) i ustalaniu związku przyczynowego między

uszkodzeniem zdrowia a służbą wojskową.

Nr. 5.

pozostających w związku ze służbą wojskową. Przy

ocenie utraty (ogólnej utraty) zdolności zarobkowej

(art. Sa) należy kierować się normami, określonemi

w przepisach niniejszych, podając przy każdem

uszkodzeniu odnośny paragraf.

..

§ 224. :ĘJrzepisy wykonawcze wydane na podW przypadkach kilku uszkodzeń zdrowia,

stawie ustaw wymienionych wart. 76 nale,ży trakz których każde powstało lub uległo pogorszeniu

tpwać jako obowiąz ujące do dnia wejścia w życie

wskutek służby wojskowej i powodU je utratę (ogólną

rozporządzenia niniejszego, o ile nie sa one sprzeczne

z przepisami ustawy z dnia 17 marca 1932 r. o zaopa- utratę) zdolności zarobkowej (arf. Sa), należy ustalić ogólną utratę zdolności zarobkowej inwalidy oraz

trzeniu inwalidzkiem.

utratę zdolności zarobkowej przypadającej na służbę

§ 225. (1) Rozporządzenie niniejsze wchodzi wojskową. Przy ustalaniu ogólnej utraty zdolności

zarobkowej należy brać pod uwagę , tylko uszkodze~

wżycie z dniem ogłoszenia.

nia, pozostające w związku ze służbą wojskową,

(2) Równocześnie tracą moc obowiązującą wszelkie inne u~zkodzenia powinny być wymienione

wszystkie przepisy wykonawcze wydane na, podsta- i opisane w orzeczeniu, lecz nie powinny zawierać

wie ustaw wymienionych wart. 76.

określonej procentowo utraty zdolności zarobkowej.

Przy określ a niu czasu trwania ustalonej procentowo

utraty (ogólnej utraty) zdolnościzarobko­

Minister Opieki Społecznej: Jerzy Paciorkowski

wej (art. Sa) należy kierować się uwagami, zamieszczonemi w części szczegółowej przepisów niniejMinister Skarbu: Wł. Zawadzki

szych.

W przypadkach, w których ze względu na swój

charakter uszkodzenie zdrowia nie ulegnie zmianie

w najbliższych latach, procent utraty (ogólnej utraty)

Załącz !lik do rozporządzenda Ministra ' zdolności zarobkowej (art. Sa) określa się na stałe.

Opieki Społecznej i Ministra Skarbu z dnia

Jeżeli rodzaj i charakter uszkodzenia daje moż­

17 grudnia 1934 r. (poz. 32).

ność przewidywania zmiany w najbliższych latach w

PRZEPISY LEKARSKIE DO OKREśLANIA UTRA- kierunku zmniejszenia się lub zwiększenia się utraTY ZDOLNOśCI ZAROBKO WEJ IN\X'ALIDó\YI ty (ogólnej utraty) zdolności zarobkowej (art. Sa),

PJocent tej utraty należy ustalić na określony prze.

,W OJENNYCH I WOJSKOWYCH.

ciąg czasu od roku do 3 lat.

To samo dotyczy - przypadków, w których

uszkodzenie zdrowia ze względu na swój charaktęr

c z ę Ś Ć O gól n a.

jest stałe i niezmienne, jednak zdolność zarobkowa

może się zwiększyć wskutek przyzwyczajenia się poOkreślenie jednostki, chorobowej, procentu utraty

szkodowanego do protezy.

zdolności zarobkowej, czasu trwania tej utraty

Ustalając związek przyczynowy uszkodzenia

i związku przyczynowego ze służbą wojskową.

zdrowia ze służbą wojskową należy kierować się zaLekarze - członkowie komisyj powinni w spo- sadą uzależniania tylko takich cierpień w związku ze

.sób dok ładny i staranny opisać wszelkie stwierdzone służbą wojskową, które powstały w czasie służby

przez siebie uszkodzenia zdrowia tak miejscowe jak wojskowej lub ujawniły się w okresie 6 miesięcy po

ogólne oraf powikłania tychże, mogące mieć zna- zwolnieniu z wojska.

, cienie w kwestji oceny utraty zdolności zarobkowej

inwaIldy.

PRZEPISY SZCZEGóŁOWE.

, Treść orzeczeń lekarskich powinna być dosto•

Sowana do przepisów niniejszych, przyczem zawsze

I. Skóra.

należy dokładnie określić jednoslkę chorobową.

Normy poniższe dają mo·żność inwalidzkim komisjom rewizyjno-lekarskim (odwoławczym) określa-'

nia w spośób ramowy utraty zdolności zarobk owej

w każdym przypadku, w zależności od zmian stwierdzonych badaniem bezpośredniem bądź opartern na

o'rzeczeniach szpitalnych.

Po dokładnemi starannem opisaniu przez lekarzy, stwierdzonych przy badaniu, uszkodzeń zdrowia,

.inwalidzka komisja rewizyjno -lekarska (odwoław­

cza) określa procent utraty (ogólnej utraty) zdolnoś­

ci zarobkowej (art. Sa) spowodowanej każde m

z uszkodzeń zdrowia, pozostającem w związku ze

służbą wojskową, t. j. które powstało lub uległo pogorszeniu wskutek tej służby. Nie należy określać

utraty -zdolności zarobkowej z powodu uszkodzeń nie

§ 1. Przewlekłe schorzenia skóry o charakterze łagodnym. nie wywołuj ące zeszpecenia i nie stanowiące

przeszkody w sprawności organów i

ruchomości sąsiednich stawów

§ 2. Schorzenia

skóry,

0% -10 %

wywo-

łujące odrazę, skłonne do nawrotów,

powodujące zniek s ztałcenia zewnętrz­

ne, zależnie od umiejscowienia i stop-

nia sprawianych dolegliwości

§ 3. Blizny, ograniczające normalne funkc jonowanie poszczególnych

organów, należy oceniać według norm

10 % - 50 %

:.'

(j

'

•. '

,*

, II

. - ,

-j ~

.. ". J,.

-

Nr. 5.

--------------------------------~-

przewidzianych dla odnośnych części

lub kończyn. W przypadkach

niemożności zasŁosowania któregokolwiek z tych przepisów przy ocenie

utraty (ogólnej utraty) zdolności zarobkowej (art.5a), spowodowanej bliznami, należy uwzględniać: rozmIar,

sprawiilne dolegliwości, rodzaj blizny

(ruchomc,zrośnięte z pod i ożem). zeszpecenie i t. p.

'0 % - 5'0 %

Schorzenia skóry zasadniczo nie pozostają w

związku ze służbą w,ojskową. Związek przyczynowy

zachodzi w przypadkach stwierdzenia zakażenia nieuleczalną chorobą skóry w czasie i wskutek służby

wojskowej.

Przypadki chorób skórnych, w których istnieje możliwość przyznania zWlązku ze służbą wojskową, powinny być potwierdzone badaniem przez specjalistów tak co do rodzaju cierpienia, jak i ewentualnego związku przyczynowego ze służbą wojskową·

Nie dotylzy to oczywiście ran, blizn, powstałych

niewątpliwie wskutek uszkodzeń wojennych i wojskowych.

Blizny po zabiegach, które spowodowały cierpienia nie sto,ące w zWiązku ze służbą wojskową, ' nie

stoją w związku z tą służbą.

Guzy, nowotwory, choroby kości.

§ 4. Guzy dobrdtli~e lub złośli~

we należy oceniać w zależności od

rozmiarów, umiejscowienia, sprawianych dolegliwości oraz stanu ogólnego

'0%-100%

§ 5 • .Powiększenie

gruczołów

nie ropiejące, bez znaczniejszego upośledzenia ogólnej sprawności ustroju.

'0 % -10 %

chłonnych

Przewlekłe

ropiejące pogruczołów chłonnych z

przetokami

(upośledzające

sprawność ogólną ustroju w stopniu mier-

§ 6.

większenie

10% -

nym)

40%

§ 7. Przewlekłe rOpIejące gruczoły chłonne na większej przestrzeni, wywołujące znaczne zaburzenia Vi!

ustroju (skróbiowica nerek) .

40 %-1'00%

§ 8. Przewlekłe zapalenie kości

lub szpiku kostnego (osteomyelitis) należy oceniać w zależności od ograniczenia sprawności danego organu ciała, przyczem

al poiedyńcze stałe przetoki z

sekwestrami

10% -30%

bl blizny po przetokach sprawiające dolegliwośc~.

..

, \ '. e: .,

. ; -"_',_ .,.J: ~;~."~""~'·'F·~\'\ . "")~·'r:".~"-:<;I~"" """'..... ;!'. I,~'"

,. ,

I ;

143

Dziennik Ustaw. Poz. 3;2.

dała'

II.

/'~

,'5% -15%

§ 9. Gruźlicze zapalenie kości

a) bez znaczniejszego upośledzenia sprawności ,ustroju

10 % - 4'0%

hJ ze znacznem upośledzeniem

sprawności ustro;u

40%-100%

Jeżeli opisane powyżej uszkodzenia powodują

zniekształcenie, zanik mięśni, porażenia nerwów lub

,z naczniejsze zaburzenia w krążeniu,' wysokość utraty zdolności zarobkowej należy oceniać według norm

dla odnośnych organów.

Cierpienia wymienione w tym dziale tylko wtedy można przyjąć za pozostające w zWiązku ze służ­

bą woj skową, o ile stwierdzone zostanie, że powstały lub uległy pogorszeniu wskutek urazu, zakażenia

i t. p. spowodowanemi służbą wojskową.

III.

Układ nerwowy i psychika.

Należyta ocena procentu utraty zdolności zarobkowej w schorzeniach układu nerwowego i w

chorobach psychicznych możliwą jest jedynie na podstawie badania i obserwacji na oddziałach neurologicznych i psychjatrycznych, przy szerokiem

uwzględnieniu danych z przebiegu służby.

.

§ 10. Schorzenia organiczne ukła­

du nerwowego obwodowego lub ośrodkowego

10%-100%

Należy wyróżnić trzy grupy schorzeń organicznych układu nerwowego, mające znaczenie dla okre- '

ślenia wysokości procentu utraty zdolności zarobkowej

a) cierpienia niezależne od służby wojskowej

i nieuległe pogorszeniu wskutek służby

wojskowej,

' .

bJ pogorszenie, istniejącej już poprzednio choroby, wskutek warunków służby wojskowej,

stwierdzone dowodami rzeczowemi,

cJ cierpienia zależne wyłącznie i w całości od

służby wojskowej.

Przy schorzeniach organicznych układu ' nerwowego obwodowego lub ośrodkowego należy mieć na

uwadze, że wiele cierpień układu nerwowego powstaje nie wskutek warunków służby wojskowej,

tern niemniej jednak te ostatnie często mają wpływ

na pogorszenie się stanu zdrowia. Długotrwałe marsze, wielkie wysiłki fizyczne, silniejsze urazy ci~le­

sne nawet w czasie pokoju, a tern bardziej wojenne,

mogą wywoływać pogorszenia w takich . schorzeniach jak jamistość rdzenia, rozsiane stwardnienie,

wiąd rdzenia, parkinsonizm, cierpienia' nerwowe zależne od układu naczyniowego i t. p. Ocena związku

zachodzącego

między

pogorszeniem

cierpienia

a służbą wojskową musi być w tych przypadkach indywidualna i oparta na dowodach dostarczonych

przez lekarzy oddziałowych.

Do grupy schorzeń organicznych .' układu nerwowego, zależnych wyłącznie od służby wojskowej,

należą schorzenia wywołane przez cierpienia zakaź­

ne przebyte w wojsku (zapalenia móz~u, rdzenii;l,

. )

.I

,., ,

.

Dziennik Ustaw. p.oz. 32. ,

Nr. S•

"

licznych nerwów), zatrucia z objawami ze strony

układu nerwowego (jady bakteryjne, chemiczne i t.

p.), urazy działające bądź bezpośrednio na układ nerwowy, niszcząc tkankę ne~wową, bądź tez wywołu­

jące zmiany naczyniowe (krwotoki, zaczopowania

i t. p.) lub wprowadzające infekc;ę i t. p. fJamiętać

należy, że alkoholizm, kiła i inne choroby,nie stojące w związku ze służbą wojskową, mogą mieć

wpływ na ciężkość cierpienia (a tern samem zmniejszać procent niezdolności do pracy), zależnego bezpośrednio od służby wojskowej.

Przy ocenie będą pomocne i znajdą zastosowanie §§ dotyczące kończyn i innych CZęSCI ciała,

a zwłaszcza §§ 17, 113 - 120 i 146 - 149, pozałem

należy się. kierować następującemi danemi: rozległoś­

cią porażenia (jedna lub więcej kończyn, prawa, lewa i t. p.), charakterem porażeń (kurczowe, vviotkie,

pozapiramidowe, postępujące, trwale i t. p.), stopnięm upośledzenia ruchów i używalnością członka,

objawami czuciowemi (znieczulenia i ich charakter,

bóle jak kauzalgja a zwłaszcza bóle ośrodkowe i t.

p.h innemi objawami ośrodkowemi (zaburzenia równowagi, niezborność, drżenia, ruchy mimowolne, afazja, apraksja, agn'Ozja, drgawki i t. p.), ob jawami towarzyszącemi (obrzęki,

zmiany stawowe, sinica,

zmiany odżywcze skóry i t. p.).

~) ,

f'"

'.:: "

' .

'.

;"

•

I

,

wania napadów, 2) głębokością utraty przytomności,.

3) obecnością, ilością i natężeniem objawówneurolo-: ',

gicznych i psychicznych, zwłaszcza w padaczce.

Jackson'a, wreszcie możliwością jednoczesnego istnienia alkoholizmu, pogarszającego padaczkę.

§ 13. Schorzenia czynnosclOwe

nerwowego czyI~ psychoner-

układu

WIce

0%-100%

Czynnościowe schorzenia układu nerwowego

ujawniają się bądź jako nerwice ogólne: neurastenja,

psychastenja, histerja, nerwica urazowa, lęki i t. p.,

bądź też jako nerwice wybiórcze układowe (nerwice

naczynioruchowe, płciowe i t. p.) lub narządowe

(serca, żołądka, pęcherza i t. p,). Powstawanie ich

zależy przedewszystkiem od właściwości dziedziczonych i zestrojowych (konstytucjonalnych), a wtórnie

od ' warunków życia.

Wpływ służby wojskowej na nerwice może być

trojaki

a) ujawnienie się w czasie służby wojskowej

utajonych uprzednio objawów nerwicy po

raz pierwszy,

b) zaostrzenie się nerwicy wskutek służby

wojskowej,

c) wystąpienie t. zw. nadbudowy nerwicowej

§ 11. Padaczka samoistna lub wypo urazie cielesnym.

wołana' urazem czaszki w zależności od

Należyta ocena stanów nerwicowych możliwa

nasilenia i częstości napadów, oraz od

jest jedynie po obserwacji i badaniu przez specjali.,

objawów przedmiotowych neuroloslów na oddziałach neurologicznych lub psychjagicznych i psychicznych poza napadatrycznych i po dokładnem zapoznaniu się z opinją

mi i przebiegu cierpienia (pogarszanie

lekarza

oddziałowego co do stanu badanego, zwłasz­

się lub poprawa, dodawanie się nowych objawów i t. d.)

0%---"100% cza na początku służby wojskowej (czy często zglaszał się jako chory, czy był karny, społeczny, czy

był karany), oraz co do jakości, częstości i wielkoś­

§ 12. Padaczka urazowa Jackci doznanych urazów fizycznych lub psychicznych.

son'a nie przemijająca, niezależnie od

rozległości drga wek

3'0 %-100 %

Związek nerwic ze służbą wojskową istnieje

Napady padaczki, jej rodzaj, częstość występo­ zawsze tylko przez pogorszenie, tem większe im

wania oraz zmiany przedmiotowe w układzie nerwo- mniej objawów nerwicowych istniało na początku

wym i psychice powinny być w każdym przypadku służby wojskowej.

stwierdzone przez lekarza specjalistę dłuższą obserProcent utraty zdolności zarobkowej w nerwiwacją.

cach należy oceniać zawsze na określony czasokres

Należy odróżniać napady padaczki od histerji

(1 - 3 lata), gdyż stany te zwykle są zmienne.

i wyraźnie to zaznaczyć. Padaczka samoistna, ćho-'

Przy ocenie tej pomocnemi mogą być następu­

ciażby rozpoczęła się w czasie służby wojskowej, nie

jące wskazówki.

zależy przyczynowo od właściwości lej służby, poWarunki ujawnienia lub zaostrzania s-ię nerwic

nieważ jest spowodowana właściwościami wrodzonemi lub nabytemi we wczesnem dzieciństwie . W wy- W czasie służby wojskowej, które mogą być bardzo

różne i bardzo złożone.

jątkowych przypadkach bardzo ciężkie warunki służ­

Ciężkość urazu doznanego, jako też stopień

by wojskowej mogą jedynie przyczynić się pośrednio

do częstszego występowania napadów, to znaczy, że i rozległość objawów nerwicowych aktualnych mają

ll1o*e zachodzić jedynie przez pogorszenie jej ZW1ą- pewne znaczenie dla ustalenia wysokości procentu

utraty zdolności zarobkowej, jednak nie mogą być

2;ek ze służbą wojskową.

. Przypadki padaczki stojące w związku ze służ­ jedynie miarodajne, gdyż często ciężkie urazy wywołują słabe objawy nerwicowe i odwrotnie . .

hą wojskową są następujące

Większe znaczenie należy przypisać choćby

Padaczka urazowa spowodowana uszkodzeniem

drobnym, ale wielokrotnym urazom, którym badany

ośrodków mózgowych.

Padaczka spowodowana kontuzją, która może ulegał w ciągu dłuższego cz,asu, zwłaszcza w okresie

wyczerpania fizycznego ,lub psychicznego, oraz ja'Wyzwolić utajone przypadki lub zwiększyć liczbę nakości

rozwijającej się nerwicy.

padów padaczki samoistnej.

Pomocnemi mogą być z jednej strony objawy

Przy określaniu stopnia utraty zdolności zarobkowej należ)' się kierować: 1) częstością występo- cielesne takie jak: naczynioruchowe, . ze strony ser-

Nr. 5.

D~iennik

caf wydzielnicze i t. p.

oraz

IV.

objawy psychiczne

na-

wzmożona pobudliwość uczuciowa, chwiejność

stroju, sugestywność, egocentryc~ność i t. p.

Z drugiej strony należy mieć na uwadze

1) że stany psychasteniczne, natręctwa i nerwice naczynioruchowe poprawiają się najtrudniej, neurastenja zajmuje miejsce pośrednie, zaś histeryczne

objawy ulegają poprawie najłatwiej;

2) że pewne nerwice narządowe, zwłaszcza monOSymptomatyczne, jak głuchota, mutyzm, drżenie

jednej kończyny i t. p., u osobników słabiej 'rozwinię­

tych psychicznie (debilów, imbecylów), praktycznie

są · często nieuleczalne;

3) że'wreszcie zawsze niemal w nerwicach wojemwch istnieje agrawacja, doprowadzająca do nawpół świadomego wzmacniania utrwalonych objaWów nerwicowych.

Przed ostatecznem us'taleniem procentu utraty

zdolności zarobkowej na stałe, należy zawsze poddać

badanego leczeniu specjalnemu w ciągu dłuższego

czasu, w szczególności przy istnieniu objawów histerycznych.

§ 14. Choroby umysłowe powozarobkowej

dują utratę zdolnośCi

145

Ustaw. Poz. 32.

0% -100%

Należy wyróżnić ,dwie

grupy chorób umysło­

wych o odmiennym stosunku przyczynowym do służ­

by wojskowej

a} Cierpienia psychiczne bez związku ze służbą

wojskową.

Do tej kategorji należą: psychozy z grupy schizofrenji, psychoz okresowych i psychopatje ustrojowe,

zależne od przyczyn zestrojowych (konstytucjonalnych), porażenie postępujące zależn~ od kiły, psychoży involucyjne zależne do wieku i miażdżycy oraz

naikomanje z alkoholizmem włącznie.

b) Cierpienia psychiczne stojące w związku ze

służbą wojskową przez pogorszenie.

Do tej kategorji cierpień psychicznych, mogą­

cych stać w związku ze służbą wojskową przez pogorszenie należy zaliczyć: zaburzenia psychiczne po

zranieniach i kontuzjach czaszki doznanych w związ­

ku ze służbą wojskową, psychozy po infekcjach i zatruciach przebytych w wojsku (dur wysypkowy, nagminne śpiączkowe zapalenie mózgu, zatrucia ' tlenkiem węgla i inne mi gazami i t. p., psychozy reaktywn~ i psychonerwice z objawami psychicznemi. W tych

ostatnich mają zastosowanie te same wskazówki jak

VI. pąychonerwicach (§ 13).

Ocęna procentu utraty zdolności zarobkowej

powippa być przeprowadzana przez specjalistę na

od4.~ia!lI:cp psychjatrycznych.

W ocenie tej należy, na podstawie

Głowa.

~, 15.

ności

Ubytek kostny czaszki, tętniący, w zależ­

od umiejscowienia, rozmiaru i natężenia obja-

wów towarzyszących

a) przy braku objawów neurologiczno - psychicznych

b) przy obecności tychże

10 % - 40 ';;..

30 %-100 %,

§ 16. Nieznaczne zniekształce­

nie czaszki bez upośleqzenia czynności układu nerwowego lub wybitnego

zeszpecenia .

07b -15%

"

§ 17. Porażenia w zakresie nerwów czaszlwwych zależnie od upośle- ,

dzenia czynności organów przez nie

unerwionych

0 % - 409ó

Przy upośledzeniu wzroku lub słuchu stopień

utraty zdolności zarobkowej oceniać należy według

odnośnych paragrafów.

§ 18. Utrata szczęki górnej lub

dolnej z uszkodzeniem części miękkich

i nosa

§ 19. Utrata obu szczęk.

40.9~ -

80 %

100%

Utrata szczęki dolnej bez

zastosowania protezy

60 % -:- 80 %

Protezy nie zmniejszają wysokości utraty zdolności zarobkowej.

§ 20.

możności

§ 21. Inne uszkodzenia szczęk i

podniebienia.

§ 22. Całkowita utrata zębów

górnych i dolnych

a) przy niemożności zastosowania protez

h) przy możnOSCl zastosowania

protez w zależności od stanu

odżywiania

10% -50%

0% -10%

§ 23. Blizny twa;'zy w zależności

od stopnia zeszpecenia, zaburzeń mowy, ograniczające otwieranie ust

§ 24. Utrata części języka z zaburzeniami w połykaniu i w mowie

zmiany większe aż do całkowitej

utraty

§ 25.

ni anek

10 % - 50%

20 1b - 50 %.

10 % - 20 %

20 % - 80% ,

Nieuleczalne przetoki śli10 % -25% '

zdolności

J.lr~v~t<?sowania się społecznego badanego, określić

ątra\ę zdolności ~arobkowej oraz ustalić ewentualńy

związek cierpienia z warunkami służby ' wojskowej,

bi<!>!,ąc pod uwągę zaś~iadczenia szpitalnych oddziałów chorób umysłowych i nerwowych.

(

§ 26. Ślepota

utrata zwroku

V.

Oczy.

lub

nieuleczalna

100%

.,

,

J

, ',

...... '

. 'I t

Dziennik Ustaw. Poz.

Pod powyższem określeniem należy rozumlec

stan zupełnego zniesi~ nia widzenia (ostrość wzroku

dla oczu = O), lub obniżenie się siły wzroku poniżej 0.02 normalnego widzenia

przy zastosowaniu

szkieł, spowodowane przez brak

lub zanik gałek

. ocznych, blizny zajmujące większą część obu rogówek, zanik całkowity nerwów wzrokowych, obszerne bliznowate uszkddzenie naczyniówki, odczepienie

. siatkówki i t. p,

§ 21.

normalnej

giego

Ślepota

ostrości

jednego oka przy

wzroku oka dru30 %

d) brak obu nosowy~h połówek

widzenia

40 %

e) brak nosowej połówki widzenia po jednej sŁroniel0%

f) brak obu połówek górnych

10%

g) brak obu dolnych połówek widzenia

50%

§ 30.

Porażenie nastawcżości: '

oftalmoplcgja jednostronna

obuslr-onna.

5% -20%

• 20 % -40 %

Zmętnienie

załamujących,

§ 31.

środowisk

zwichnięcie soczewki, odklejenie siatkówki i t. p. na·

§ 28 • . Brak względnie zanik gałki

leży oceniać według norm odpowiedniego zmniejszenia ostrości wzroku stosownie do tabelki pod § 28.

ocznej przy ostrości wzroku oka drugiego = 1,0 -0,5

a) przy \I1ożnpści . zastosowania

protezy

b) bez możności zastosowania

protezy w zależności od stopnia oszpe cenia

Nr. 5.

32.

§ 32.

35 %

Uszkodzenie kości oczodołu w zależno'

20 % -;- 10 %

ści od uszkodzenia oka, '

45 %

§ 33. Porażenie mięśni ocznych

należy oceniać z uwzględnieniem zaburzeń spowodowanych tern kale ctwem jak: liczbą poraż onych mięśni,

Tabelka obliczenia utraty tdolnbści zarobkowej

z powodu obniżenia ostrości wzroku.

ograniczeniem ruchów, stopniem ograniczenia pola widzenia, podwójnego

widzenia .

5% -

40 %

, § 34. Uszkodzenie nerwów cżu­

ciowych oczodołu z towarzyszącemi

objawami jak neuralgją, zawrotami głowy, tikami bol esnemi i t. p . j oczopląs

15% -

25%

v

ostrość

wzroku

35 % -

I 1,0-0,5 l'0,4 I 0,3 I 0,2 I 0,1 0,0

I

1,0 -0,5

0,4

5

10

15

20

----- 10

15

30

35

0,3

10

15

O

5

,-'- '25

135

30

-

- -

45

--

45

55

- -- - - -- 0,2

0,1

0,0

15

,

~

30

20

35

,30

45

35

55

65

--

75

--

45

65

80

95

- - - - - -I 55

75

95

100

Ostrość wzroku oznaczona jest w pierwszych

rubryka.ch pionowej i poziomej, Utrata zdolności

zarobkowej w procentach zna jduje się na przecięciu odnośnych rubryk pionowej i poziomej . Np.

procentowa utrata zdolności zarobkowej V = 0,4 jednego oka i V = 0,1 drugiego wynosi 35 %•

§ 29. Ograniczenie pola widzenia nawet przy

zachowaniu widzenia centralnego

aj do lO· jednego oka

do 0°

"

b) do lO· obu oczu

"

cJ br'ak obu 'symetrycznych połó­

wek odskroniowych.

10 %

15% - 20%

10%

75 %

'

§ 35. Przewlekłe schorzenia po.

wiek i spojówek (podwinięcie, odwinięcie i blizny powiek) oraz ich następstwa

na jednem oku

" obu oczach

0% .....;.30%

10% -60%

§ 36. Nieusuwalne opadnięcie

powieki w zależności od stopnia zasło­

nięcia źrenicy

a) jednego oka

b) obu

~

•

10%-30%

10 % -10%

§ 37. Przewlekłe cierpienia przewodów łzowych

a) stałe łzawienie jednego oka • 0% .-10%

obu.

5 % -15%

b) przetoki worka łzowego jedne5% -15%

go oka .

obu.

10 % -30 %

W każdym przypadku stwierdzonych zmian

oczu konieczne jest badanie ostrości wzroku centralne i obwodowe.

'

CJkreślenie wysokości utraty zdolności zar~b­

kowej oraz przyznanie związku przyczynowego ze

służbą wojskową cierpień i uszkodzeń wzroku powinno być dokonane po uprzedniem zbadaniu przez

specjalistów.

Dziennik i l}~taw . .p.oz ._-'3,,2.'---_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _1_47_

Nr, 5.

Przewlekłe schorzenia

spojówek mog" być rawienia błon, nasilenia ropienia,

0 % - 50 %

uznane jako pozostające w związku ze slużbą woj-- próchnicy kostek słuchowych lub kości)

skową tylko w przypadkach, . kiedy niewątpliwie zoPrzy ocenie utraty zdolności zarobkowej z posŁanie stwierdzona bezpośrednia . przyczyna wywołu­

wodu cierpien uszu miarodajną jest ostrość słuchu.

jąca powstanie względnie pogorszenie się tego cierPrzewlekłe stany zapalne

ucha środkowego

pienia np. zatrucie gazem, epidemja jaglicy w od- mogą pozostawać w związku ze ' służbą wojskową tyldziale i t. p.

ko w tych przypadkach, w których stwierdzone zosłanie, że cierpienie powstało bezpośrednio wskutek

służby (uraz i t; p,) lub jest następstwem choroby zaVI. Nos.

każnej przebytej w czasie służby wojskowej.

§ 38. Zniekształcenie lub utrata

nosa z uszkodzeniem lub zniszczeniem

kości i chrząstek nosowych szpecące

lub wzbudzające odrazę, mogące powodować trwałe nieżyty śluzówki jamy

nosowo - gardłowej , lecz nie upośledzające drożności nosa

§ 48.

§ 49.

10% - 50 %

§. 41. Porażenie nerwu węchowego

5%

Przy badaniu uszkodzeń nosa · należy zawsze

zwrócić uwagę na ich pochodzenie. ,

VII. Uszy: ·

., ..

§ 42. Brak lub zniekształcetiie znacznego stop'

nia małżowiny usznej

.

t. jednej

10 %

2. obu .

15 %

§ 43. Przytępienie słuchu (szept

od 0.5 do l mtr.)

.

a) jednostronne

b) obustronne

10 %

20 %

§ 44. Znaczne przytępienie - słuchu (szept słyszalny przy małżowinie)

a) jednostronne

b) obustronne

15 %

30 %

słyszalny

§ 46.

Głuch ota

jednego

przytępienie słuchu drugiego

do cał20 %

30 % -50 %

ucha

§ 47. Przewlekłe stany zapalne

ucha środkowego w zależności od nasilenia i powikłan (wielkości przedziu-

Stałe

skrzywienie

szyi,

ogranicza j ące ruchy, pochodzenia mięś­

§ 40. Upośl edzenie

drożności nosa, niezależnie od przyczyny, lecz

w zależności od stopnia nasilenia cierpienia

.5% .-30 %

§ 45. Głuchota (szept Okowitej głuchoty)

aj jednostronna,

b) obustronna

10 %-100%

vrn. Szyja, krłań i tchawica.

20 % - 40 %

§ 39. Ciężkie postacie _przewlekłych stanów zapalnych błony śluzo­

wej nosa, przewlekłe śluzoropne lub

ropne zapalenie jam bocznych nosa .

Trwałe zaburzenia błędni­

ko~e: zawroty głowy, szum 'vi uszach,'

zaburzenia równowagi ciała

.

.

25 %.-40 %

niowego wzgl ęd nie spowodowane rozleglemi bliznami ,

10% - 30$

§ 50. Przewlekły nieżyt krtani

tchawicy,

powo.du j ący

stałą

.'

chrypkę

0 % -15 %

lub

§ 51. Przewlekłe ciężkie schorze·

nia krtani lub tchawicy (gruźlica, nowotwory, twa rdziel i t. p.) ,

20 %- 100%

.Cierpienia krtani mogą być spowodowane wa~

runkami służby wojskowej lub . zaostrzone przez ni"

w następujących przypadkach

a) przewlekłe zapalne stany krtani, które istniały d awniej i zostały zaostrzone w skutek

warunków służby wojskowej;

bl zmiany spowodowane zatruciem gazami, a w

szczególności iperytem; zmiany w krtani

spowodowane tym gazem mogą w na s tęp­

stwie doprowadzić do owrzodzeń, blizn

zwężających krtań i utrudniających w znacznym stopniu oddychanie i mowę;

c) uszkodzenia tlrazowe krtani spowodowane

bądź bezpo ś rednio , bądż t eż wywołan.e uciskiem wskutek ' zranienia sąsiedn ich narządów.

.

IX.

Gardło i przełyk.

.§ 52. Zniekszt.a,łcenie , 'Ił gardle,

niezal eżnie od przyczyny powstania,

lecz utrudniające połykanie, .mowę lub

oddycltanie

10.%-100 %

§ 53. Prz ewl~k łe ciężkie schorzenie gardła lub prz:ełyku (gruźlica , nowotwory i t. p.J

20 %-100 %

zniekształcenie

niezal eżnie od przyczyny

powstania, lecz utrudniające połykanie

·10 %--100%

§ 54. Wygojone

przełyku,

H8

Nr. 5.

. Dziennik llstaw. Poz. 32.

Cierpienia przełyku zasadniczo nie pozost~ją

w związku z warunkami służby wojskowej.

Związek ze służbą może

być przyznany w

przypadkach uszkodzeń bezpośrednich.

wojskowej, należy przy zapaleniu opłucnej na tle swaisŁem, przyznawać związek na następstwa tego zapa·

lenia .przez pogorszenie.

XII.

X.

Klatka piersiowa.

§ 55. Zniekształcenie klatki piersiowej spowodowane uszkodze.niem

mostka, żeber i t. p. bez zmian w narządach wewnętrznych

0% - 20 %

jednoczesnych uszkodzeń

opłucnej, płuc, zaburzeń serca i t. p. utratę zdolności zarobkowej należy określać według norm przewidzianych dla Łych organów,

W

przypadkach

Gruźlica płuc.

§ 64. Przebiegająca pomyślnie

gruźlica płuc przy dobrym stanie ogólnym i średnim stanie odżywiania w postaci nacieczenia miąższu płuc na przestrzeni nie przekraczającej połowy

płatu

10 % - 30%

§ 65. Gruźlica płuc przy średnim

stanie ogólnym .

.

.

.

.

20 % - 70 %

§ 66. Gruźlica płuc w postaci

czynnej, rozpadowej z niewątpliwie

stwierdzonemi takiemi objaWami klinicznemi jak gorączką, chudnięciem,

kaszlem, krwotokami i t. p.oraz obecnerwowym)

.

.

.

20 %- 75 % nością laseczników Kocha w plwoci50%-100%

nie

Pr.zy obecności . zmian nerwowych . ze . strony

Przy określaniu utraty (ogólneju'traty) zdol~o­

rdzenia kręgowego należy oceniać według norm przeSCI zarobkowej (art. Sa) wskutek cierpień płuc nawidzianych w dziale III "Układ nerwowy".

leży brać pod uwagę oprócz stwierdzonych badaniem

zmian, wszelkie towarzyszące objawy oraz o1.ól. § 57. Ograniczenie ruchów tuło­

ny stan chorego. Przewlekłe nieżyty dróg odde'chbwia pochodzenia mięśniowego wskutek uszkodzenia mięśnia

10% - 30% wych, bez znaczniejszego utrudnienia oddychania

i bez upośledzenia sprawności, nieznacznie ograniczają zdolność zarobkową. W przypadkach, kiedy chory staje się ciężarem dla otoczenia wskutek cięż­

XL Choroby dróg oddechowych.

szych obijawów (duszność, kaszel z obfitą wydzieliną i t. p.), utrata (ogólna utrata) zdolności zarobko§ 58. Przewlekły nieżyt oskrzewej (art. Sa) lest większa i dojść -ffiożedo 100% przy

li bez powikłań.

.

.

.

• 0% -20 % ciężkich objawach rozedmy płuc.

.

.

~onieważ

stan

zdrowia

przy

tych

cierpieniach,

§ 59. Przewlekły nieżyt oskrzeli

zalezme od warunków oraz odpowiedniego leczenia,

powikłany rozedmą płuc lub napadamoże ulegać wahaniom, wskazanem jest wysokość

mi dusznicy oskrzelowej, zależnie od

zmian w mięśniu sercowym .

15%-100% procentową oznaczyć na określony przeciąg czasu

i chorych takich poddawać ponownemu badaniu .

.Gruźlica płuc winna być w każdym przypadku

§ 60. Rozedma płuc bez cięż­

potWIerdzona wynikami badania rentgenologicznego

szych ; objawów duszności i zaburzeń

serca

0% -30% l ,Plwociny. Należy tutaj brać pod uwagę konstytuCJę chorego, ogólny rozwój i budowę oraz wszelkie

czynniki predysponujące do powstawania i rozwoju

.

§ 6L' Rozedma płuc z ciężkiemi

tego cierpienia. Posiada to wybitne znaczenie przy

objawami duszności i zaburzeniami

serca

30%-100% określaniu związku przyczynowego ze służbą wojskową·

Związek ze służbą wojskową rpzedmy płuc

W przypadkach niewątpliwie stwierdzonego domoże być przyznany w przypadkach, gdy jest ona wybrego

stanu zdrowia przed wstąpieniem do służby

łącznie następstwem takich warunków służby wojskowej, jak np. zatrucie gazami, służba w marynar- i następnie wyjątkowo ciężkich warunków tejże

ce wojennej (łodzie podwodne), służba powietrzna, (pobyt w okopach, długotrwałe marsze wojenne

i t. p.) oraz częstych zachorowań, mogących mieć

orkiestra dęta i t. p.

wpływ 'na rożwój chorób płucnych w czasie tei służ­

by,

udowodnionych zapiskami szpitalne mi i świadec­

50%-100%

§ 62. Zapalenie oskrzeli gnilne.

twami lekarskiemi, można przyjąć, że cierpienie powstało wskutek służby wojskowej. O ile te warunki

§ 63. Zrosty opłucne i pozostałonie

zachodzą, ogólne warunki służby wojskowej mof!ą

ści po przebytem zapaleniu opłucnej

0% - 60%

przyczynić się tylko do pogorszenia się cierpienia.

Należy pamiętać, że przeważająca ilość zapaleń

' . Należy wykluczyć związek przyczynowy lub

opłucnej ma tło gruźlicze, o ile zatem nie zostanie

stwierdzone, że gruźlica powstała wskutek służby przyznawać co najwyżej związek przez nie znaczne

zniekształcenie

kręgosłupa. utrudniające wykonywanie,

ruchów, w szczególności pochodzenia

urazowego: złamania, zwichnięcia krę­

gów, postrzały (bez zmian w u,kładzie

§ 56.

Znaczne

-

- - - - -- - - -- - - -_

_

_

Nr. 5.

..

~_".~

. '"

' , . _.~

• • " H. • • .

pogorszenie . cierpień płuc ze służbą wojskową

w przypadkach, w których to cierpienie powstało,

u osobnika predestynowanego do tego rodzaju chorób

(budowa klatki piersiowej i t. p .), a warunki służby

nie były wyjątkowo ciężkie (służba kancelaryjna,

pozafrontowa i t. p.), oraz gdy służba wojskowa nie

była długotrwała.

Przy określaniu związku chorób dróg oddechowych ze służbą wojskową przez pogorszenie komisja

powinna brać pod uwagę przebieg służby wojskowej oraz wszelkie okoliczności, które mogły wpły­

nąć na pogorszenie się stanu zdrowia. Służba wojskowa w czasie pokoju zasadniczo nie pogarsza warunków higjenicznyc.h, lecz je polepsza. W czasie

wojny, szczególnie na froncie, służba wojskowa stwarzać może warunki sprzyjające rozwojowi chorób

płucnych, a przedewszystkiem gruźlicy płuc.

Wystąpienie objawów gruźlicy płuc po zwolnieniu ze służby, poczynając nawet. już od roku, jakkolwiek dany osobnik być może przebył w czasie tej

służby nieżyt oskrzeli, lub też zapalenie płuc, nie może być w żadnym przypadku odniesione do warunków

służby wojskowej. Bardzo często dopiero po zwolnieniu z wojska ciężkie warunki materjalne i niehigjeniczny tryb życia wpływają na rozwój gruźlicy.

XIU. Serce i aorta oraz choroby naczyń krwionoś.'.

nych.

§ 67. Czynnościowe zaburzenia

serca bez objawów niedomogi serca.

0 % - 20 %

Czynnościowe zaburzenie serca jest cierpieniem

konstytucjonalnem. Może pozostawać w związku

ze służbą wojskową jedynie w przypadkach, w których niewątpliwie została udowodniona przyczyna,

wywołująca to cierpienie. Przyczyną taką mogą być

kontuzja, przebycie ostrej choroby zakaźnej w woj sku, silny wstrząs psychiczny i t. p.

§ 68. Organiczne wady serca

a) wyrównane

b) z objawami niewyrównania

cJ organiczne schorzenie mięś­

nia sercowego

149

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

25% -40 %

40%-100%

40%-100%

§ 69. Choroby naczyń krwionośnych

al miażdżyca tętnic, tętniaki dużych naczyń z objawami zaburzeń w krążeniu; dusznica

bolesna

10 %-100 %

bl żylaki kończyn dolnych, guzy krwawnicze i t. p.

0 % - 30 %

Choroby serca i naczyń krwionośnych zasadniczo, ze względu ,na swój charakter, nie pozostają w

związku ze służbą wojskową. Wyjątkowo ciężkie wa runki tej służby, długotrwała służba w czasie wojny,

męczące marsze mogą wpłynąć jedynie na zaostrzenie się objawów chorobowych i pogorszenie stanu

zdrowia (związek przez pogorszenie). Jako następ­

stwo warunków służby wojskowej można uwazac

cierpienia serca i naczyń, jeżeli organy te zostały

uszkodzone wskutek b =ldź bezpoś redniego urazu np.

tętn'iak aorty wskutek postrzałowego zranienia lejże, bądź też ' okoliczności, które te cierpienia wywołały np. organiczna wada serca, powstała wskutek

przebytej w wojsku choroby zakaźnei lub ostrego

gośćca stawowego,

nabytych wskutek służby wojskowej.

Nie pozostają w związku ze służbą wojskową

cierpienia serca i naczyń, które zostały spowodowane wrodzoną słabą budową tkanek lub też rozwinęły

się jako jeden z objawów normalnego procesu starzenia się, występującego zależnie od wieku.

XIV. Brzuch.

§ 70.

Uszkodzenie

powłok

brzusznych, ograniczające sprawność

ruchów (blizny powierzchowne lub

zrośnięte z podłożem i t. p .)

0% - 60%

§ 71. Przepukliny ścian brzucha

od rozmiarów umiejscowienia, odprowadzalności i t. p.

10 % -75 %

Przepukliny zasadniczo nie są następstwem warunków służby wojskowej, ponieważ są cierpieniem

powstającem wskutek wrodzonej słabej odporności

tkanek. Nie dotyczy to przepuklin powstałych

wskutek niewątpliw : e stwierdzonego be zpośredniego

urazu oraz blizn po zranieniu i operacjach brzusznych, wykonanych z powodu uszkodzeń, powstałych

w związku ze służbą wojskową.

zależnie

§ 72. Pr'zewlekłe cierpienia żo­

łądka, kiszek i otrzewnej, stwierdzone obserwac j ą szpitalną, w . zależności

od zaburzeń czynności

oraz stanu ogólnego

tych organów

10 %-100% .

§ 73. Zrosty otrzewnej wskutek

przebytych spraw zapalnych lub po

przebytych operacjach.

.

.

. 10 % - 50 %

Nieregularne odżywianie się wskutek warunk~w służby wo;skowej, przebycie epidemicznie p anujących chorób zakaźnych (czerwonka) w czasie służ­

by wojskowej, może być powodem do uznania, że

cierpienia żołądka i jelit po g orszyły się wskutek warunków tej służby. Miarodajnem w tych przypadkach jest bezpośredn i a ciągłość tych cierpień z cho- .

robą przebytą w wojsku. Należy zasadniczo wykluczyć jakikolwiek związek ze służbą wojskową przewlekłych nieżytów żołądka i jelit powstałych na tle

nadmiernegQ używania alkoholu lub błędów dietetycznych z własnej winy.

§ 74. Przewlekłe cierpienia wą­

troby, trzustki i śledziony stwierdzone

obserwacją szpitalną w zależności od

zmian spowodowanych zaburzeniami

w czynności tych organów.

XV.

10%-100%

Narządy moczopłciowe.

§ 75. Przewleke zapalenie nerek z zaburzeniami w krążeniu i odży-

-

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _. _

wianiu, gruźlica nerek, marskość nerek na tle daleko posuniętej miażdży­

cy, nowotwory nerek, kamica nerkowa z powikłaniami

30%-100%

§ 76. Przewlekłe zapalenie nerek bez powikłań i znaczniejszych zaburzeń w ustroju, przewlekłe zapalenie miedniczek nerkowych, kamica

nerkowa bez powikłań, nerka wędrująca

§ 77. Przewlekłe zapalenie pę­

cherza moczowego, przetoki pęcherza,

moczowodów, nerek, przerost gruczołu krokowego, gruźlica pęcherza, nowotwory

10%-100%

§ 78. Przetoki cewki moczowej

0% - 30 %

§ 79. Przewlekły wodniak jądra

lub powrózka nasiennego; żylaki powrózka nasiennego; brak jednego jądra

0% - 30%

§ 80. Utrata lub zanik obu

der; gruźlica jąder

ją-

§ 82. Całkowite zesztywnienie stawów kciuka

Prawa

Lewa

5%-10%

0%- 5%

15%-20%

10%-15%

§ 83. Utrata kciuka

al jednego człona,

0%-15%

bl dwu członów

15%-25%

c) obu członów wraz

z kością śródręcza , 20%-30%

0%-10%

10%-20%

§ 84. Częściowe zesztywnienie palców II, III,

tV lub V

§ 85. Całkowite zesztywnienie _ palców II,

HI, IV lub V

0%-10%

0%-15%

__ c __ _

Lewa

20%

15%

15%

.10%

§ ·87. Częściowe zesztywnienie - wszystkich

palców dłoni w pozycji

a) wyprostnej

b) w zgięciu

30%

20%

20%

15%

§ 88. Całkowite zesztywnienie

wszystkich

stawów palców II, III, IV

i V w zgięciu lub w ustawieniu wyprostnem z zanikiem mięśni dłoni przy zachowaniu sprawności kciuka

30%

20%

Całkowita lub

utrata jednego

palca ręki: II, III, IV lub V

a) jednego członka

b) dwu członków

c) trzech członków.

0%- 5%

5%-10%

10%-15%

0%- 5%,

0%- 5% '

5%-10%'

40%

30%

25%

20% -__

50%

40%

30%

25% -

55%

45%

40%

35%

częściowa

§ 90. Utrata dwóch

palców ręki

a) kciuka i jednego z

pozostałych

b) dwóch palców z wyjątkiem kciuka . .

Kończynyg6rne.

§ 81. Częściowe zesztywnienie stawów kciuka

_

§ 89.

20 % - 60 %

Cierpienia narządów moczopłciowych mogą

pozostawać w związku z warunkami służby wojskowej tylko w tych przypadkach, o ile zmiany zostały

spowodowane bezpośredniem uszkodzeniem tych narządów lub są następstwem tegoż. Pozatem można

przyznawać związek przyczynowy ze' służbą wo jskową przewlekłego cierpienia nerek, o ile rozwinęło się

ono bezpośrednio po przebytej infekcji, pozostającej

w związku ze służbą wojskową.

XVI.

Nr 5.

_

Prawa

§ 86. Częściowe zesztywnienie

wszystkich

palców z wyjątkiem kciuka w pozycji

a) wyprostnej

b) w zgięciu.

10% - 50%

_

§ 91. Utrata trzech

palców

a) kciuka i dwóch pozostałych ,

b) z zachowaniem kciuka

.... , ,

§ 92. Utrata czterech palców

a) kciuka i trzech pozostałych ,

b) z zachowaniem kciuka

. , , .

15%-25%

§ 93. Utrata obu

kciuków i wszystkich palców

90%

§ 94. Utrata

obu

kciuków oraz wszystkich

palców z pozostawieniem

Jednego u jednej dłoni ,

85%

0%- 5%

0%-10%

Nr. 5.

§ 95.

kciuków

§ 96.

15t

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

Utrata

obu

50%

Zniekształce­

Prawa

Lewa

nieśródręcza z ograniczeniem ruchomości, zanikiem

mięśni i ubytkiem kostnym

5 %-40 % 0%-30%

Przy określaniu stopnia utraty zdolności zarobkowej po utracie palców lub ich części, należy

się kierować stanem kikuta (blizny, zaburzenia odżywcze), jednoczesnem ograniczeniem ruchów, oraz

pozostałą sprawnością całej ręki.

§ 97. Całkowita utrata dłoni lub ręki

65%

55%

Pod utratą dłoni należy rozumlec całkowitą

utratę wszystkich palców wraz z kośćmi śródręcza.

Pod utratą rę~i należy rozumieć utratę dłoni wraz

z kośćmi nadgarstka.

§ 98. Całkowita utrata obu kończyn górnych

(ramion, przedramion lub

dłoni)

.•

.. § 99. Ograniczenie

ruchów stawu nadgarstkowego ręki w zależności od

stopnia ograniczenia, rodzaju ustawienia stawu

i sprawności palców

§ 100. Zniekształce­

nie kości przedramienia

z następowem ograniczeniem ruchów pronacji i supi nacji

.

.

§ 101. Utrata przedramienia

§ 103. Całkowite zesztywnienie stawu łokcio­

wego w zależności od kąta

i sprawności kończyny

§ 104. Następstwa po

ubytkach kości w

stawie łokciowym lub staw

łokciowy cepowy

Lewa

85%

75%

§ 108. Częściowe

ograniczenie ruchów stawu

barkowego.

10%-30%

5%-20%

chomości łopatki

35%

25%

bJ przy unieruchomie~

niu łopatki

45%

35%

§ t09. Całkowite zesztywnienie stawu barkowego

a) przy zachowanej ru-

§ 110. Staw barkowy

cepowy

40 %-50 % 35%-45%

§ 111. Zwichnięcie

nawykowe stawu barkowego .

•• • .

10%-30%

5%-20%

5%-15%

0%-10%

50%

40%

go ramienia

40%

30%

§ 112.

100%

Zle zgojone

złamanie obojczyka

§ 113. Porażenie nerwu promieniowego

a) powyżej gałązki dla

0%-60%

0%-50%

mięśnia trójgłowego

ramienia

b) poniżej gałązki dla

mięśnia

trójgłowe­

5%-30%

0%-20%

§ 114. Porażenie nerwu łokciowego

30%

20%

65%

55%

§ 115. Porażenie nerwu pośrodkowego

40%

30%

10%-30%

5%-25%

§ 116. Porażenie nerwów pośrodkowego i łok­

ciowego

60%

50%

§ 117. Porażenie nerwów łokciowego i promieniowego .

. .

60%

50%

§ 118. Porażenie nerwów łokciowego, promieniowego i pośrodkowego .

75%

65%

§ 119. Porażenie nerwu mięśniowo-skórnego •

20%

10%

§ 102. Częściowe ograniczenie ruchów stawu

łokciowego

Prawa

§ 107. Stan po wyłuszczeniu stawu barkowego

.

30%-50%

20%-45%

dużych

50%

40%

§ '105. Zniekształce­

nie kości ramiennej po zła­

maniu z następowym zanikiem mięśni

10%-30%

5%-20%

§ tf." Utrata ramienia z zachowaniem kikuta

75%

65%

§ 120. Porażenie ner25%

wu pachowego

20%

U leworęcznych (mańkutów) należy lewą koń­

czynę górną oceniać jak prawą u praworęcznych

,Współistnienie objawów bólowych, zwłaszcza kauzal-

gji moż e wpłynąć na podniesienie wymienionych procentów obniżenia zdolności zarobkowej.

XVII.

Kończyny dolne.

§ 1~1. Zesztywnienie stawów palucha w ustawieniu

a) w zgięciu podeszwowem lub

nadmiernem zg ięciu grzbietowem

b) w wygodnem ustawieniu wyprostnem

§ 122. Zesztywnienie innych palców stopy

§ 123. Utrata palucha

al bez utraty główki kości śródstopia . .

b) z utratą główki kości śród stopia

5%-15 %

5 % -10 %

0 % -15 %

5%-10%

§ 127.

Choparta .

§ 131. Całkowita sztywność sta- wu skokowego

§ 133. Stan po złamaniu kości

podudzia

a) nieprawidłowy zrost kości bez

skrzywienia z miernem skróceniem i nieznacznym zanikiem

mięśni

10 % - 20%

nieprawidłowy zrost ze skrzywieniem kończyny, lub ze znacznem jej skróceniem .

20 % - 40 %

całkowita niemożność używania

kończyny w następstwie zła-

mania. .

60 %

Przy ocenie utraty zdolności zarobkowej w zła­

maniach kości podudzia, należy kierować się nietyl- _

ko skróceniem kończyny, które przy dobrem usta~

wieniu odłamków może grać rolę podrzędną, lecz

głównie skrzywieniem kończyny oraz stanem stawów

sąsiednich, t. j. kolanowego i skokowego górnego,

a więc w pierwszym rzędzie zaburzeniami statyki.

5 % - 30 %

10% -' 30 %

20 % - 30 %

§ 135. Utrata rzepki z zanikiem

stawu

kolanowego

20 % - 30%

mięśni i ograniczeniem ruchów

30 % - 35 %

_ § 128. Utrata dalszych odcinków

stopy aż do całkowitej utraty stopy

30% - 55%

Pod utratą stopy należy rozumieć albo całko­

witą utratę stopy wraz z kośćmi stępu, albo utratę

z częściowem zachowaniem kości stępu, jednak bez

możności zastosowania lepszej protezy niż po amputacji podudzia.

§ 130. Ograniczenie ruchów stawu skokowego, zależnie od zakresu ruchów oraz ustawienia stawu .

35 %

§ 134. Stan po -złamaniu rzepki

z ograniczeniem ruchów stawu kolanowego .

. ". . .

Utrata stopy w stawie

§ 129. Zniekształcenie lub utrata

kości piętowej i kości stępu po złamauiu , zwichnięciu i t. p .

20 % - 40 %

30 %

20%

§ 125. Utrata jednej lub więcej

§ 126. Utrata obwodowego odcinka stopy w stawie stępowo - śródstopnym (Lisfranka)

. _

§ 132. Źle zgojone złamanie kostek ze stałem przemieszczeniem stopy, utrudniającem chodzenie .

c)

15 % - 25 %

pojedyńczo-'nie powoduje utraty zdolności zarobkowej.

kości śródstopia

30 % - 40 %

5 % -10 %

§ 124. Utrata któregokolwiek z

b) dwóch lub trzech

c) wszystkich palców wraz z paluchem

całkowite zesztywnienie w ustawieniu pod kątem prostym .

b) jeżeli stopa znajduje się w poło­

żeniu nieznacznie odchylającem

się od kąta prostego .

c) w ustawieniu znacznie odchylającem się od kąta prostego.

a)

b)

pozostałych palców stopy

a)

Nr. 5.

- Dziennik Ustaw. Poz. 32.

152

§ 136. Utrata podudzia

a) przy zachowaniu kikuta

b) po wyłuszczeniu stawu kolanowego.

§ 137. Częściowe zesztywnienie

stawu kolanowego

§ 138. Całkowita

sztywność

stawu kolanowego

a) w granicach od 1800 do 160·

h)"

10% - 50 %

0

"

,,160 "

c) pod kątem poniżej 135"

135

0

§ 139. Staw kolanowy cepowy .

10% - 30 %

§ 140. Stan po złamaniu kości

udowej

a) ze skróceniem kończyny do

6 cm, zanikiem mięśni i ograni-

50 %

60 %

5 % -30%

30 %

40 %

60 %

60 %

'>

Dzienn~~Ustaw. Poz 32.

Nr. 5.

czeniem ruchomości stawu kolanowego.

10% - 30%

b) ze skróceniem powyżej 6 cm,

znacznym zamkiem m.ięśni i upośledzeniem ruchów stawu kolanowego i biodrowego .

30 % - 50 %

Przy ocenie utraty zdolności zarobkowej po

złamaniu kości udow~j, należy kierow a ć SIę g.ówa ie

ustawieniem odłamków, oraz stanem stawów kolanowego i biodrowego.

§ 141. Utrata uda

a) przy zachowaniu kikuta umożliwiającego zastosowanie protezy

bl przy wyłuszczeniu stawu biodrowego .

§ 142. Częściowe ograni<:zenie ruchów jednego stawu biodrowego

75 %

80%

15 % - 30 %

§ 143. Całkowita sztywność stawu biodrowego w ustawieniu

a) wyprostnem

b) innem ustawieniu (zgięciu, odwiedzeniu, skręceniu) .

40 % - 60 %

§ 144. Sztywność obu stawów

biodrowych

60%-100%

. XVIII. Inne cierpienia.

§ 150. Przewlekły gościec stawowy, przewlekłe zapalenie szpiku kostnego, należy oceniać według zmian

stwierdzonych bad"niem odnośnych organów dotkniętych chorobą . .

W przypadkach objawowych nie

ograniczających

znacznie czynności

organizmu

0% -20%

Gościec stawowy moie pozostawać w związku

ze służbą wojskową, o ile niewąlpliwie stwierdzone

zostanie, że warunki tej służby, jak: długotrwały pobyt W wilgotnych koszarach, przebywanie w wilgotnych okopach, niewola, służba w oddziałach saperów

i t. p. bezpośrednio wywołały ostre zapalenie stawów.

Należy odróżnić gościec stawowy od przewlekłych schorzeń stawów ną. tle skazy artretycznej.

Gościec stawowy jest chorobą zakaźną, natomiast przewlekłe zapalenie stawów na tle skazy artretycznej jest cierpieniem zależne m od wrodzonych

skłonności wskutek złej przemiany materji i nie pozostaje w związku ze służbą wojskową.

Również nie stoją w związku ze służbą wojskową zapalenia stawów na tle statycznem (stopa pła­

ska. kolana koślawe, szpotawe, tężyczka i t. p.).

>

4{) %

.

§. 145. Utrata obu końc~zyn dolnych (stóp, podudzi lub ud)

100%

Całkowite porażenie kończyn równa się ich

utracie.

Wszelkie ubytki kostne i stawy rzekome ocenia

się podobnie jak stany po złamaniach i porażenin ch,

t. j. pierze się pod uwagę stopień utraty sprawności

kończyn lub ustroju.

§ 151. Cierpienia złej przemiany

materji i gruczołów owewnętrznem

wydzielaniu. Cukrzyca, dna, moczówka

i t. p.

0%-100%

§ 152. Inne cierpienia niewymienione w powyższych przepisach ani pod

względem rodzaju, ani objawów ·towarzyszących

• • • • • •

0%-100%

"

§ 146. Porażenie pnia nerwu udowego

60%

§ 147. Porażenie pnia nerwu kulszowego

50%

§ 148.

lowego.

Porażenie

§ 149.

kowego

Porażenie

nerwu piszcze-

20%

nerwu

strzał-

25%

Współistnienie objawów bólowych zwłaszcza

kauzalgji może wpłynąć na podniesienie wymienionych procentów obniżenia zdolności zarobkowej.

Przy ocenie zdolności zarobkowej uszkodzeń

kończyn należy w każdym przypadku brać pod uwagę możność zastosowania protez.

Zastosowanie protezy zwiększa zdolność do zarobkowania po przyzwyczajeniu się, zależnie od rodzaju kalectwa, w granicach od 10 % - 20 %, wobec czego zasadniczo w tych przypadkach należy

określać pełną utratę zdolności zarobkowej przy

pierwszem badaniu na okres 2 lat, następnie inwalida

winien być zbadany ponownie, w celu przyznania

procentu utraty zdolności zarobkowej na stałe.

Sposób obliczania ogólnej utraty zdolności zarobko..

wej dla killm cierpień i posiłkowanie się tabelą.

Jeżeli jedno z uszkodzeń, pozostających w

związku ze służbą wojskową, powoduje całkowitą

utratę zdolności zarobkowej (100 %) ogólna utrata pozostaje w tej samej wysokości.

Jeżeli z kilku uszkodzeń, pozostających w

związku ze służbą wojskową, żadne nie powoduje cał~

kowitej utraty zdolności zarobkowej (100 %) należy

obliczyć ogólny procent w sposób następujący

P r z y kła d

Obliczyć

ogólną utrat.ę zdolności żarobkowej

dla czterech cierpień, powodujących następującą utratę zdolności zarobkowej: 40%. 50 %, 10% i 20%.

Przedewszystkiem należy ustawić wszystkie

liczby kolejno w szereg malejący, przyczem o ile

pierwsza z nich, najwyższa, wynosi co najmniej 20 %,

wszystkie następne należy odpowiednio zwiększyć,

a mianowicie: drugą o 5, trzecią o 10, czwartą o 15

i t. d.

dzie

Dziennik Ustaw. Poz. 32.

._ - - - - -_

W ten sposób otrzymamy w naszym przyk~a­

nowy szereg liczb

następujący

L

Otrzymaną w

śzeregu

ten sposób liczbę wstawiamy do

zamiast liczby trzeciej . Otrzymamy dalszy

szereg

50 % ; 45 % ; 30 % ; 259~.

Następnie obliczamy tymczasową pozostałą

zdolność zarobkową, odejmując od całkowitej zdolności zarobkowej (100 %), procent ustalony w pierw - .

szym wyrazie (100- 50 = 50 %).

Zkolei tymczaśową pozostałą zdolność zarobkową mnożymy przez drugi wyraz szeregu, t. j. 45 %,

a otrzymany iloczyn dzielimy przez 100

(50 X 45) : 100 . 22,50.

Otrzymaną w

ten sposób liczbę wstawiamy do

szeregu zamiast liczby drugiej. Otrzymujemy nowy

szereg

II. 50 % ; 22,5 % ; 30%; 25%.

W dalszym ciągu obliczamy tymczasową pozos t ałą zdolność zarobkową, odejmując od 100 sumę

dwóch pierwszych liczb nowego szeregu (50

= 72,S)

100 - 72,5 = 27,5

Nr. 5.

.. _ - -----

+ 22,5 =

a pozostałą zdolność zarobkową, w ten sposób otrzymaną, mnożymy przez trzeci wyraz szeregu i dzielimy przez 100

(27,S X 30J : 100 = 8,25.

m.

50 % ; 22,5%; 8,25%; 25 %.

Wreszcie postępując w ten sam sposób

100 - (50 + 22,S -1- 8,25) = 19,25

(19,25 X 25) : 100 = 4.8125

otrzymujemy ostatni szereg

IV. 50 % ; 22,5 %; 8,25 %; 4.8125 %,

którego suma (85,5625 %) oznacza ogólną utratę zdolności zarobkowej.

Liczbę ostateczną zaokrąglamy, odrzucając znaki dziesiętne, przyczem, o ile ułamek wynosi 0,5 lub

więcej, liczbę zwiększamy o jeden. W naszym przykładzie liczbę zaokrąglamy do 86 %.

Analogicznie postępuje się przy określaniu

utraty zdolności zarobkowej, przypadającej na służbę

wojskową, w przypadkach, w których stwierdzone zostanie kilka uszkodzeń zdrowia, z których jedne

powstały inne zaś uległy pogorszeniu wskutek służby

wojskowej, przyczem przy uszkodzeniach, które tylko uległy pogorszeniu wskutek służby wojskowej,

bierze się pod uwagę tylko procent utraty zdolności

zarobkowej przypada~ący na służbę wojskową.

Warszawa. Drukarnia Państwowa. Tłoczono .- z . polecenia Ministra Sprawiedliwości.

74102

Cena 1 zł 20 gr

Prenumerata Dz. U. R. P. wynosi w kraju 8 zł kwartalnie (3'2 zł rocinie)~ Władze, urzędy ' i instytucje państwowe

oraz władze samorządu terytorjalnego opłacają 6 zł kwartalnie (24 :zl rocznie). Do prenumeraty zagranicznej dolicza się 4 zł

kwartalnie (16 zł rocznie) tytule m porta pocztowego. Prenumeratę · wpłacać należy zgóry przed początkiem każdego · kwartalu, półrocza lub roku. '

.

Zamówienia na prenumeratę jak również na numery pOjedyńcze wykonywa się jedynie po wpłaceniu należności.

Reklamacje z powodu nieotrzymania poszczególnych nUmerów wnosić należy do Właściwych urzędów pocztowych

aiezwłocznie po otrzymaniu następnego kolejnello numeru. Reklamacyj spóźnionych lub wniesionych nie właściwie nie

uwzględnia się.

Wszelkie wpłaty na Dz. U. R. P. wnosić należy za pośrednictwem ·P. K. O. na konto czekowe Adm. Dz. Ustaw 30-130.

'i' , ..

Nr. S.

~

Dziennik tJślaw. Poz. li i 32.

. • e t

Nr. 89, poz; 798) i z dnia 1 tJzerwca 1927 r. (Dz. U.

,R,P. Nr. 50 i ppz. 446), ustawa z dnia 7 marca 1929 r.

(Dz. U. R. p, Nt. 23, póz. 229) i tózpó~iądzenie Ptetydenta ftzC!e2Yt'Mptllitej ż dóia3 ~tudf1ia 19jO r. (Dz.

U. R. P. Nr. 86, poz. 665).

.

,, 1~1

rt ....

I. Do właściwości Ministra Opieki Społecznej

l) rejestnlcja i ewidenoja inwalid.ówwól~nnych

~ wojskowych, oraz pozostałych po zaginionych bez

własnej winy na terenie i w czasie działali wojennych;

2) tworzenie inwalidzkich komisyj rewizyjnolekarskich i inwalidzkićh k,orrtisYI qdwołl1wc2ych w

p'~rozumieniu :t Mirti,słtem Skafbu, Ministt~th. ,8 Pt!w

,WeWnętrznych,

Mlnlstreth Spraw Zagramcznych

Art. 71~

i Ministrert1 Spraw WojskoWych, tudżież nadz6r fiIld

,

,W ykonanie niniejszej ustawy porucza się Mini- działalnością tych komisyj;

strowi Opieki Społecznej i .Ministrowi Skarbu w po3) przeprowadzanie dochodzeń oraz orżekatlie

rozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości, Ministrem W sprawach, dotyczących uznania ta inwalidów wo·

~praw Wojskowyćh, Mirtistreifi Spraw Wewnętrz­

jenrtych i wójskowych, tudzie.t ta zagirtiónyćh bez

nyQh, Ministre~ Spraw Zagranicznych i Mi~istrem własnej winy na terenie i w czasie działań wojert.

R~łdrm. Rbltl.ych We właściWym każdemu z nIch za- nych;

kr~d~ tbhtbtnia.

4) z~łatwianie spraw związanych z leczertiem.,

doleczaniem tisżkodzeń ltdrbWia, które powshi.ły lub

, uległy pogorszeniu wskutek służby wojskowej, oraz

Art. 78.

z protezowaniem inwalidów wojennyoh i wójsko'"

wych;

"

5) opieka nad pozbawionymi opieki, niezdolnyUstawa niniejsza wchodzi W iyde ź dnietn ogło­

mi do samodzielnegg zarobkowania oraz nad ociemszenia.

Osobom, ktOre przed dniem 31 ttiarća 1932 r. niałymi inwalidami l dostarczanie ociemnIałym inzgłosiły roszczenie do zaopatrzenia, przysługul 4 za- walidom narzędzi pomocniczych i psów - prżewódni­

opat:rzenia pieniężne z niniejszej UstaWy od dnia kówj

6) tworzenie i prowadzenie zakładów op.iClki

i pdćb!ł~rftika 1932 r. z wyjątkiefii, przewidiianym

zamkniętej i schronisk przejściowych dla inwalidów;

W ut. &1.

7) opieka nad sierotami po inwalidach, po po·

ległych i po zmarłych oraZ nad dziecmi zaginionych

bet własnej ,winy, których śmierć lub zaginięcie pozostaje w zWiązku przyczynowym ,ze służbą woj~ową;

,

32.

8) pomoc dot'aina indywidualna i popie tanie in·

walidzkich instytucyj samopo.tnocy oraz organłliacyj

fłOZPORZĄDZENIE MINIStRA OPIEKI

społecznych opiekująćych się osobami uprawnioneSPOŁECZNEJ I MINISTRA SKARBU

mi do zaopatrzenia inwalidzkiego;

9) współdziałanie z Ministrem Rolnictwa i Rez dnia 11 grudnia 1934 r ..

łorm Rolnych w sprawie bsadnietwa inwalidów na

roli;

wydane w porozumieniu t Ministram.i: Spraw We10) rozporządżartle specjalnemi funduszamI oraz

'Wft~łf!D,th, Spraw ZagtilnlC:2:tiyeh; Spraw Wojsko;' wpływami pozabudżetowemi prteztiaczonenti na po·

.,eb; SPl'iwitdliwości, WytbllD Rtligijllyth i Oliwie- moc dla osób uprawnionych do zaopatrz~nia inwa·

, ~~ftła Ptlbli(::tb4~O oraJ: Rolnictwa i Refbrbl ' Rolllych lidzkiego;

,

w sprawIe wykonania ustawy () :l8opatueniu inWa:11) szkolenie i teedukacja inwalidów;

Uthkłem. z dllia 17 mlrca 1932 t.

12) orzekanie w sptawach kal'italizat:yj tent

w porozumieniu z Ministrem Skarbu;

. 13) pośrednictwo pracy dla inwalidów oraz

Na podstawie art. 5. 6 usL 2, 15 ust. S, 17

kwalifikowanie

tych inwalidów i pozostałych l>rzy

ust l) i 8, 33 ust. 1. 36 ust. 4, 54 usL 2 i 77 ustawy z

,

dfiia. 11 marca 1932 r. o zaopatrzeniu inwaHdzkietn obsadzaniu posad;

14)

nadzór

nad

przestrzeganiem

wykonywania

(Ot. U. R. P. Nr. ~6, poz. 238) w brzmieniu nadanetn

rozporządzeniem ~rezydenta Rzeczypospolitej z dnia obowiązku zatrudniania inwalidów;

15) przyznawanie i wymierzanie kosztów pó.

2S pAździernika 1933 r. o zmianie ustawy o zaopadróży

inwalidom i osobom towarzyszącym.

trzetiiu irtWalidzkietn (Dz. U. R. P. Nr. 86, poz. 669)

żau"dza się co następuje

l!. Do właściwości Ministra Skarbu

1) ewidentja osób póbierających zaopatrzenie

,

pienięine;

DztAt I.

PRZEPISY OGÓLNE.

,

§ l. Prlty wykonywaniu ustawy o zaopatrzeniu

' ihWalidzkiem należy

~ -.

. . .'

;'

, l

2) przyznawanie, wymierzanie i wypłata taopatrzenia pieniężnego

a) inwalidom wojennym i wojskt>wym oraz oso·

bom pozostałym po inwalidach, po poległych, po zmarłych lub po 2:aginionych b<!z

własnej winy na. terenie , i w czasie działań

wojennych;

i ,.

'<

.. '

J !

'I

,..

','

,";'

,/ ,

/ ,

122

"

...

.,

\

b) uprawnionym do renty rodzinom' inwalidów,

DZIALII.

których prawo do zaopatrzenia pienięż­

nego zgasło wskutek skazani'a prawomoc- \ POSTĘPOW ANIE W SPRAWACH O PRZYZNANIE

ZAO?ATRZEr·HA INWALIDZKIEGO.

nym wyrokiem sądowymj

.

3) przyznawanie, wymierzanie i wypłata zapoROZDZIAŁ I.

. móg pogrzebowych osobom uprawniorlymj

INWALIDZKIE POSTĘPOW ANIE REWIZYJNO' ~

4) wymierzanie i wypłata dodatkU: na utrzymanie psa - przewodnika na podstawie orz,eczeń inLEKARSI~IE.

walidzkich komisyj rewizyjno - lekarskich (odwoławczych);

\

Oddział 1.

5) orzekanie o zgaśnięciu prawa do zaopatrze,

I

,nia i o zawieszeniu prawa do pobierania renty i doPostępowanie wstępne.

, datków;

,

6) wymierzanie i wypłata skapitalizowanych