Obwieszczenie Ministra Opieki Społecznej z dnia 11 września 1934 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 17 marca 1932 r. o zaopatrzeniu inwalidzkiem.

Art. 1.

Uprawnionymi do zaopatrzenia z niniejszej

ustawy są

a) inwalidzi wojenni,

b) inwalidzi wojskowi,

e) osoby, pozostałe po inwalidach wojennyc: h ,

po poległych i zmarłych w związku przyczynowym ze służbą wojskową oraz po zaginionych (art. 4) bez własnej winy na terenie i w czasie działań wojennych,

,dl osoby, pozostałe po inwalidach wojskowych.

obywatelstwo pobkie lub na mocy uzyskanegozezwolenia przepywają na obszarze

Rzeczypospolitej ł'olskiej, a nie mogą uzyskać zaopatrzenia od' władz, które te formacje powołały do życia.

Za inwalidów wojskowych uważa się

aj osoby, które doznały uszkodzenia zdrowia

z powodu choroby lub kalectwa, nabytych

wskutek ~ służby w wo jsku Rzeczypospolitej

Polskiej w czasie pokoju,

b) członków organizacji PrzysposobIenia Wojskowego, którzy doznali uszkodzenia zdrowiaz powodu ćhoroby lub kalectwa, jeżeli

to uszkodzenie zdrowia, spowodowało utratę

zdolnQści zarobkowej .i zostało nabyte wskutek urazu, doznanego w czasie zajęć wojskowych, spełnianych na zarządzenie i pod

nadzorem instruktora Przysposobienia Wojskowego, powołanego do tego przez władze

wojskowe.

Art. 3.

Zapozostą.~ych w rozumie~iuart,. 1 uważa się

a) wdowę, o ile małżeństwo zostało zawarte

~ zachowaniem form prawnych, przepisanych przez ustawodawstwo cywilne,

b) dzieci ślubne, pochodzące z takiego małżeństwa, '

," " , '

c) , dzieci nieślubpe, Q, il~ zmarły był zobowiązany opłacać z,a nie alimentacje z tytułu

prawnie stwierdzone,goojcosŁwa,

d) dzieci adoptowane,' które były na utrzymaniu " poległego, , ~.marłegQ lub zaginionego,

' ,Art. 2.

względnie inwalidy wojeqnego, o ile adoptacja nastąpiła ' przed , doznaniem uszkodzeZa inwalidów wojennych uważa się osoby, któnia zdrowia,

re doznały uszkodzenia zdrowia z powodu choroby

e} rodziców"

'

lub kalectwa, nabytych wskutek służby

'

f) rodziców ad o ptujących, o ile adoptacja poa) w wojsku Rzeczypospolitej Polskiej w czasie

ległego lub ~inar1ego nastąpiła przed doznawojny, prowadzonej przez Państwo Polskie,

niem tis~kodzeIlia zprowia oraz o ile , polelub w czasie po ogłoszeniu mobilizacji sił

gły lub zmarły był ich jedynym żywicielem.

zbrojnych,

'

bl w uznanych, przez Pa ń stwo Polskie wojskoZa ' pozostałych po ipwalidach wojskowych

wych formacjach polskich , przy armjach ob- uważa się osoby, ,wymienione w ust. 1 niniejszego

cych"

'

"

artykułu, o ile odnośne małżeństwo lub ojcostwo po~

c) w armjach państw zaborczych, ,o ile służbę ws1ało przed, doznaniem przez inwalidę uszkodzenia

tę pełnili w czasie od 1 sierpnia 1914 roku

zdrowia; jednak dzieci,pochodzące z małżeństwa,

i to

zawartego przez inwalidę przed doznaniem przezeń

w armji niemieckiej do 27 grudn:a 1918 r ., uszkodzenia zdrowia, są uprawnione do zaopatrzew armji rosyjskiej do 1 marca 1918 r .,

nia z niniejszej ustawy.

warmii austrjackiej do 1 listopada 1918 r.,

a posiadają prawo obywatelstwa polskiego,

TYTUŁ II.

d) w walkach ,orężnych przeciw państwom zaborczym i nieprzyjacielskini o niepodległość Postępowanie w sprawach o uznanie za z8ainionego

Polski po 1 sierpnia 1914 r.,

i stwierdzenie związku przyczynowego uszkodzenia

e) w formacjach obcych, uznanych przez Pań­

zdrowia ze służbą wojskową.

stwo Polskie za takie, ,które na zasadzie

przymierz'a lub p'orozumienia z siłą zbrojną

Art. 4.

polską, walczyły w obronie Polski przeciw

państworn nieprzyjacielskim, jeżeli te osoby

Za zaginionego 'b ez własnej winy na terenie i 'VIi'

doznały uszkodzenia zdrowia z powodu: choczasie działań wojennych ma być uważany ten, kto

roby lubkalecŁwa nabytych w czasie mi żądanie pozostałych po nim (art. 3) po przep'rowai wskutek walki orężnej z nieprzyjacielem dzeniu "osobnego postępowania: za takiego uznariy

'

w obronie Polski i o ile 'te osoby posiadają zostanie.

Nr. 5.

DziennIJi Ustaw. P,oz. 31.

Ogłoszenie o wdrożeniu postępowania w sprawie 'uznania za zaginionego bez własnej winy będzie

umieszczone w "Monitorze Polskim" na koszt Skarbu Państwa.

Art. 5.

Sądy Grodzkie

są

obowiązane

na

wniosek

władz, wyznaczonych w drodze rozporządzenia przez

Ministra Opieki Społecznej, Ministra Skarbu i Ministra Sprawiedliwości przesłuchiwać pod przysięgą

świadków

stwierdzenie związku przyczynowego

uszkodzeniem zdrowia z powodu

choroby lub kalectwa, względnie śmiercią

a służbą wojskową,

b) w postępowaniu o uznanie za zaginionego

bez własnej winy na terenie i w czasie działań wojennych.

a) na

między

Art. Sa.

Uszkodzeniem zdrowia jest upośledzenie pewnych funkcyj organizmu, spowodowane przez chorobę lub kalectwo.

Utratę zdolności zarobkowej w rozumieniu niniejszej ustawy stanowi zmniejszenie się możliwości

zarobkowych, spowodowane

a) uszkodzeniem zdrowia, powstałem bez wła­

snej winy w czasie i w związku przyczynowym ze służbą wojskową,

b) samem tylko pogorszeniem się uszkodzenia

zdrowia, które to pogorszenie nastąpiło bez

własnej winy w związku przyczynowym ze

służbą wojskową,

jeżeli

to uszkodzenie

zdrowia istniało już przed wstąpieniem do

służby wojskowej, lub powstało niezależnie

od niej w czasie jej pełnienia.

Ogólną utratę zdolności zarobkowej w rozumieniu niniejszej ustawy stanowi zmniejszenie się

możliwości zarobkowych, spowodowane uszkodzeniem zdrowia, które istniało już przed wstąpieniem

do służby wojskowej, lub powstało niezależnie od tej

służby w czasie jej pełnienia, o ile to uszkodzenie

uległo pogorszeniu bez własnej winy w związku

przyczynowym ze służbą wojskową; w razie współ­

istnienia także uszkodzeń zdrowia, określonych w

ust. 2 lit. a niniejszego artykułu, uwzględnia się je

łącznieprzv określaniu stopnia ogólnej utraty zdolności zarobkowej.

Służbę woiskową w rozumieniu niniejszej ustawy stanowi służba, określona wart. 2.

posia'dały obywatelstwa polskiego (art. 2 lit. cJ, lub

zgłosiły roszczenia do zaopatrzenia po upływie terminu, zakreślonego wart. 29, są nieważne.

Minister Opieki Społecznej w porozumieniu

z Ministrem Skarbu i Ministrem Spraw Wewnętrz­

nych wyda w drodze rozporządzenia przepisy o skła­

dzie, organizacji i trybie postępowania komisyj rewizyjno-lekarskich i odwoławczych, ustali tabelę stanów chorobowych i warunki jej stosowania i wyznaczy władze, powołane do orzekania o zaginięciu bez

własnej winy na terenie i w czasie działań wojennych

(art . 4). Orzeczenia tych władz o uznaniu za zaginione osób, których śmierć zosŁała już przedtem

stwierdzona metryką śmierci lub orzeczeniem wła­

ściwego sądu o uznanie za zmarłego, są nieważne.

Do orzekania o przyznaniu i wymiarze, względ­

nie o zgaśnięciu i zawieszeniu, zaopatrzeń pienięż­

nych z niniejszej ustawy oraz do ich wypłaty są po~

wołane władze, które wyznaczy Minister Skarbu.

Koszty, związane z postępowaniem administracyjnem i sądowem oraz z dochodzeniami w sprawach, wymienionych w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, ponosi Skarb Państwa.

Art. 7.

Jeżeli uszkodzenie zdrowia, uprawma]ące do

zaopatrzenia na mocy niniejszej ustawy, ulegnie pogorszeniu, może inwalida, po upływie dwunastu miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia komisji rewizyjno-lekarskiej lub od dnia ogłoszenia

orzeczenia inwalidzkiej komisji odwoławczej żądać

ponownego badania. Jeżeli badanie nie wykaże pogorszenia stanu zdrowia, inwalida ponosi wszelkie

koszty, związane z wdrożonem postępowaniem.

Jeżeli badanie wykaże polepszenie stanu zdrowia, komisja r€:wizyjno-Iekarska, względnie komisja

odwoławcza, określa ponownie stopień utraty zdolności zarobkowej, w tym jednak wypadku, gdy ustalony ponownie stopień uzasadnia niższą rentę niż poprzedni, na inwalidę nie nakłada się obowiązku ponoszenia kosztów postępowania. .

Minister Opieki Społecznej w porozumieniu

z Ministrem Skarbu może poddać jednorazowej rewizji wszystkie orzeczenia komisyj rewizyjno-lekarskich, względnie odwoławczych, co do istnienia dowódów związku przyczynowego uszkodzenia zdrowia z powodu choroby lub kalectwa ze służbą woj-

skową·

TYTUŁ

III.

Zaopatrzenie inwalidzkie.

Art. 6.

Do orzekania o związku przyczynowym uszkodzenia zdrowia ze służbą wojskową oraz o stopniu

utraty zdolności zarobkowej, spowodowanei tem

uszkodzeniem, wreszcie o stopniu winy, powodującej

uszkodzenie, są powołane: w pierwszej instancji inwalidzkie komisje rewizyino-lekarskie, a w drugiej

i ostatniej instancji inwalidzkie komisje odwoławcze.

Orzeczenia inwalidzkich komisyj o uznaniu za inwalidów osób, które w chwili wydania orzeczenia nie

Art. 8.

Zaopatrzenie stanowią następujące

nia ze strony Państwa

aj zasadnicza renta inwalidzka,

b) dodatki

1. ciężkoposzkodowanych,

2. kwalifikacyjny,

3. rodzinny,

4. pielęgnacyjny,

świadcze-

Nr. ·S.

Dziennik Ustaw. Poz. 31.

ej zapomoga pogrzebowa,

d) renty pozostałych,

ej leczenie i doleczanie,

f) zaopatrywanie w aparaty

i środki pomocnicze,

g) szkolenie,

h} opieka społeczna.

Rozdział

Art. 13.

ortopedyczne

I.

Zaopatrzenie pieniężne inwalidów.

Art. 9.

Rentę zasadniczą wymierza się w stosunku do

stopnia utraty zdolności zarobkowej.

Art. 10.

Inwalidzi, z utratą zdolności zarobkowej, wyprzynajmniej 45%, otrzymują dodatek cięż­

koposzkodowanych, który regUlUje się według następującej skali

. przy utracie zdolności zarobkowej od 45 do

54% - 10 zł,

przy utracie zdolności zarobkowej od 55 do

64% - 15 zł,

przy utracie zdolności zarobkowej od 65 do

74 % - 30 zł,

przy utracie zdolności· zarobkowej od 75 do

84 % - 45 zł,

przy utracie zdolności zarobkowej od 85 do

94% - 60 zł,

przy utracie zdolności zarobkowej od 95 do

100% - 75 zł.

Inwalidzi z ogólną utratą zdolności zarobkowej, wynos z ącą przynajmniej 65 %, uprawnieni do

~aopatrzenia pieniężnego (art. lO), a nie odpowiadaJący warunkom ust. 1 niniejszego artykułu mogą

otrzymać tytułem dodatku ciężkoposzkodowanych

10 złotych.

noszącą

Prawo do zaopatrzenia pieniężnego z niniejszej

ustawy przysługuje

1) inwalidom wojennym z utratą przynajmniej

15 % zdolności zarobkowej,

2) inwalidom wo;skowym z utratą przynajmniej

Art. 14.

30% zdolno.ści zarobkowej wskutek stałego kalec- .

twa,

Inwalidzi wojenni i wojskowi, którzy w następ­

3) inwalidom wojskowym (art. 2 ust. 2 lit. aj stwie ciężkiego uszkodzenia zdrowia z powodu choz utratą przynajmniej 45 % zdolności zarobkowej w roby lub kalectwa (art. 5a ust. 2 lit. a i b i ust. 3),

wypadkach nieprzewidzianych w pkt. 2.

są tak niedołężni, iż stale potrzebują opieki i pomocy innych osób, otrzymują dodatek na pielęgnację

w następującej wysokości

Art. 11.

a) 25 zł miesięcznie,

b) 50 zł miesięcznie w wypadkach całkowiŁej

Renta może być czasowa lub sŁała, zależnie od

utraty wzroku lub utraty co najmniej dwóch

czasowej lub stałej utraty zdolności zarobkowej i wykończyn,

nosi przy utracie

c) 75 zł miesięcznie W wypadku całkowitęgo

15% zdolności zarobkowej - 15% renty zaobezwładnienia fizycznego, amputacji wię­

sadniczej zupełnego inwalidy,

cej

niż 2-ch kończyn lub podwójnych kaod 16 % do 24 % zdolności zarobkowej - 20%

lectw.

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

O uprawnieniu do pobierania dodatku na pieod 25 % do 34 % zdolności zarobkowej - 30%

lęgnację, jak również o wysokości dodatku według

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

od 35 % do 44 % zdolności zarobkowej - 40% ust. 1 niniejszego postanowienia orzeka inwalidzka

komisja rewizyjno-lekarska.

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

od 45 % do 54% zdolności zarobkowej - 50%

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

Art. 15.

,od 55 % do 64 % zdolności zarobkowej - 60%

renty' zasadniczej zupełnego inwalidy,

Dodatek kwalifikacyjny otrzymują inwalidzi

od 65 % do 74 915 zdolności zarobkowej - 70%

o

utracie

przynajmniej 45 % zdolności zarobkowej.

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

Dodatek

kwalifikacyjny niższy przysługuje inod 75 % do 84 % zdolności zarobkowej - 80%

walidom,

którzy

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

1) posiadają średnie wykształcenie ogólne lub

od 85 % do 94 % zdolności zarobkowej - 90 %

zawodowe,

bądź też

renty zasadniczej zupełnego inwalidy,

2)

(skreślone)

od 95 % do 100% zdolności zarobkowej - 100%

3) uzyskali rangę oficerską do kapitana włącz­

renty zasadniczej zupełnego inwalidy.

nie lub równorzędną.

Dodatek kwalifikacyjny wyższy przysługuje inArt. 12.

walidom, którzy

1) posiadają wyższe wykształcenie ogólne lub

Zasadnicza renta zupełnego inwalidy wojenne- zawodowe, bądź też

2) (skreślone)

go (powyżej 94 % utraty zdolności zarobkowej) wynosi 125 zł miesięcznie, zupełnego inwalidy wojsko3) uzyskali rangę co najmniej majora lub rówwego - 100 zł miesięcznie.

norzędną.

i

Nr. 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 31.

Dodatek kwalifikacyjny mzszy wynosi 25 % ,

50 % renty zasadniczej i dodatku ciężkopo­

szkodowanych w wymiarze, odpowiadającym danej

miejscowości (art. 17).

Bliższe postanowienia co do wykształcenia,

uprawniającego do dodatku kwalifikacyjnego, wyda

w drodze rozporządzenia Minister Opieki Społecznej

i Minister Skarbu w porozumieniu z Ministrem

Spraw Wojskowych i Ministrem Wyznań Religijnych

i Oświecenia Publicznego.

wyższy

Art. 16.

Inwalidzie przysługuje prawo do dodatku rodzinnego na żonę w wysokości 20 % renty zasadniczej pobieranei przez inwalidę i prawo do dodatku

na każde dziecko w wysokości 10% pobieranej kwoty renty zas'adniczej i dodatku na żonę.

Dodatek rodzinny na dzieci nie może być przy~nany na więcej niż czworo dzieci.

Inwalidzie nie przysługuje prawo do dodatku

rodzinnego

a) na żonę, pobierającą uposażenie z instytucji

państw()wej, zaopatrzenie ze Skarbu Pań­

stwa lub z funduszów samorządowych,

bl na żonę sądownie rozwiedzioną lub separowaną, o ile mąż nie jest orzeczeniem sądo­

wem zobowiązany do jej utrzymania.

Do dzieci w rozumieniu niniejszego artykułu

zalicza się dzieci ślubne i uprawnione, tudzież pasierby. Prawo do dodatku na dziecko przysługuje do

ukończenia 18-go roku życia. Jeżeli dziecko uczę­

szcza do szkoły publicznej lub wskutek ułomności fizycznej, umysłowej albo nieuleczalnej choroby nie

może zarabiać na swoje utrzymanie, prawo do dodatku przysługuje do ukończenia 24-go roku życia

dziecka.

Dzieci i pasierbów, które weszły w związki

małżeńskie lub które się same utrzymują, jako też

dzieci i pasierbów, posiadających własne zaopatrzenie, nie uwzględnia się przy wymiarze dodatku rodzinnego.

Inwalidom, uprawnionym na mocy innej ustawy do pobieran~a ze Skarbu Państwa dodatków na

rodzinę, przysługuje prawo wyboru dodatku dla nich

korzystnieiszego.

Dodatki z niniejszego artykułu wymierza się

od renty zasadniczej, przysługuiącej inwalidzie według postanowień art. 17 niniejszej ustawy.

podmiejskich miast powyżej 100.000 mieszkańców

i osady fabryczne wielkiego przemysłu, oraz w okresach co najmniej dwuletnich poddawać rewizji zaliczenie miejscowości do klas, ustalonych w załączni­

ku do niniejszego artykulu.

Zasada, określona w ust. 1 niniejszego artykułu, stosuje się do dodatku ciężkoposzkodowanych z tą

zmianą, że obniżenie dodatku inwalidów z utratą

zdolności zarobkowej powyżej 84 % nie może przekroczyć normy dla klasy miejścowości B.

Za miarodajne do wymiaru uważa się ostatnie

miejsce zamieszkania inwalidy w kraju przed rozpoczęciem służby wojskowej.

W stosunku do osób, które w chwili wejścia w

życie niniejszej ustawy miały prawo do zaopatrzenia

z ustawy z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P. Nr. 32,

poz. 195), miarodajne jest miejsce ich zamieszkania

w dniu 1 stycznia 1932 r.

Wymiar, uskuteczniony w myśl ust. 1, ulega

zmianie w razie zmiany miejsca zamieszkania po

upływie co najmniej 3 lat zamieszkiwania w nowej

miejscowości, w wypadkach przesiedlenia się uprawnionego do miejscowości klasy wyższej z powodów,

uzasadniających przesiedlenie.

Jeżeli inwalida nie ma miejsca stałego zamieszkania w kraju, przysługuje mu wymiar renty jak w

miejscowości, zaliczonej do klasy

Przez czas przebywania zagranicą z zezwoleniem Ministra Skarbu

na korzystanie z renty przysługuje osobom uprawnionym wymiar renty według klasy A. Wymiar renty

za pierwszy rok przebywania zagranicą uskutecznia

się według klasy miejscowości zależnie od ostatniego mieisca zamieszkania przed wyjazdem z k rCl:u .

Bliższe postanowienia co do ust. 6 niniejszego

artykułu zawierać będzie rozporządzenie wykonawcze.

e.

Art. 18.

Zapomoga pogrzebowa przysługuje osobom,

po zmarłych inwalidach, którzy byli

uprawnieni do zaopatrzenia pieniężnego z niniejszej ustawy, względnie osobom, które poniosły koszty pogrzebu.

Zapomol1a pogrzebowa równa się jednomiesięcznej zasadniczej rencie zupełnego inwalidy w

wymiarze, zależnym od miejsca śmierci zmarłego w

myśl art. 17. O ile zapomoga przysługuje z tvtułu innej ustawy, uprawnionemu służy prawo wyboru.

O ile koszty pogrzebu pokryte zostały ze środ­

ków publicznych, prawo do poboru zapomogi pogrzebowej upada.

pozostałym

Art. 17.

Określone art. 11 kwoty renty zasadniczej

przysługują inwalidzie, zam;es7ka.łemu w iednej

z miejscowości, zaliczonych do klasy A. Kwoty te

obniża się zależnie od mieisca zamieszkania, a w

szczególności w jednej z mieiscowości, zaliczonych

do klasy B, obniża się te kwoty o 12%, zaliczonych

do klasy C, o 30% . Podział mie;scowości na klasy zawiera załacznik, stanowiący integralną część niniejszego arłvlnt l u.

Rada. Ministrów będzip. mO<5ła zaliczyć do klasy

wyższej miejscowości (osady)' położone w okregach

R o z d z i a ł II.

Zaopatrzenie pieniężne wd6w.

Art. 19.

Prawo do zaopatrzenia przysługuje wdowom po

inwalidach, których utrata zdolności zarobkowej

uprawniała przed śmiercią do zaopatrzenia pienięż­

nego, o ile związek małżeński został zawarty przed

okaleczeniem lub chorobą, uprawniaiącą do renty,

a tytuł do zaopatrzenia powstał po dniu 1 sierpnia

Nr. 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 31.

----------------------------------~---

1914 r. Wdowom po inwalidach wojennych przysłu­

guje prawo do zaopatrzenia w razie zawarcia ślubu

po okaleczeniu lub po wystąpieniu choroby, uprawniającej do zaopatrzenia na mocy niniejszej ustawy,

jeżeli związek małżeński trwał co najmniej jeden rok

lub jeżeli małżeństwo było dzietne. Prawo wdowy

rozpoczyna się z chwilą śmierci męża. Renta wdowia wynosi 50 % renty zasadniczej zmarłego męża

(art. 17).

Wdowom po poległych i zmarłych oraz po

zmarłych inwalidach, których śmierć pozostaje w

przyczynowym związku ze służbą wojskową lub po

zaginionych (art. 32), przysługuje prawo do zaopatrzenia, o ile tytuł do zaopatrzenia powstał po

1 sierpnia 1914 r. Renta wdowia wynosi 50 % renty zasadniczej, któraby przysługiwała zupełnemu inwalidzie w ostatnim przed śmier<:ią miejscu zamieszkania

męża, po którym pozostała wdowa, przyczem analogiczne zastosowanie znajduje art. 17.

Dla wymiaru renty według niniejszego artykułu

jest miarodajna, o ile chodzi o wdowę po inwalidzie

wojennym, renta inwalidy wojennego, o ile zaś chodzi

o wdowę po inwalidzie wojskowym, renta inwalidy

wojskowego.

Wymiar renty wdowiej, przewidziany w niniejszym artykule, następuje od renty zasadniczej i dodatku kwalifikacyjnego, obliczonego jednak od samej renty zasadniczej, jeżeli poległy lub zmarły mąż

miał, w myśl postanowień niniejszej ustawy, prawo

do takiego dodatku lub warunki do jego uzyskania,

gdyby żył.

Prawo do renty, określonej w nInIeJszym

artykule, przysługuje wdowom, mającym na wychowaniu co najmniej jedno dziecko własne w wieku poniżej lat 15 z małżeństwa po poległym, zmarłym (zaginionym), oraz tym wdowom, które wskutek

stałego, stwierdzonego przez urzędowego lekarza,

uszkodzenia zdrowia utraciły więcej niż 66 i 2/3 %

zdolności zarobkowej.

Wdowy, które ukończyły 50 rok życia, mają

prawo do zaopatrzenia bez względu na istnienie okoliczności, określonych w poprzednim ustępie.

Ponadto prawo do renty wdowiej w wymiarze

30 % służy

a) wdowom po osobach, wymienionych wart. 2

ust. 1 lit. a, b i d oraz W ust. 2 lit. a,

b) wdowom po osobach, wymienionych wart. 2

ust. 1 lit. c i e, mającym na utrzymaniu

przynajmniej jedno własne dziecko z mał­

żeństwa po poległym lub zmarłym (zaginionym), pobierające zaopatrzenie na podstawie art. 22.

Wymiar renty wdowiej w przypadkach, wymienionych w ust. poprzednim pod lit. a i b następuje

według zasad ust. l, 2, 3 i 4 niniejszego artykułu .

Art. 20.

W razie

zamążpójścia

otrzymuje wdowa od-

prawę w wysokości trzechletniego zaopatrzenia pieniężnego i traci tem samem wszelkie prawa do zao-

patrzenia z niniejszej ustawy.

.

O ile wdowa wyjdzie zamąż za obywatela Innego państwa, przysługuje jej odprawa tylko w tym

wypadku, jeżeli odnośne patJstwo stosuje wzajemność

do obywateli Państwa Polskiego.

Art. 21.

Zaopatrzenie nie przysługuje wdowie separowanej lub rozwiedzionej sądownie, o ile mąż nie był

orzeczeniem sądowem zobowiązany do jej utrzymania.

R o z d z i a ł III.

Zaopatrzenie

pieniężne

sierot i rodziców i granica

rent osób pozostałych.

Art. 22.

Sieroty po inwalidach, których utrata zdolności

zarobkowej uprawniała do zaopatrzenia pieniężnego

z niniejszej ustawy, otrzymu j ą do chwili samodzielnego zarobkowania lub zawarcia związku małżeń­

skiego, najpóźniej jednak do ukończenia 18-go ro.ku

życia, rentę sierocą w wysokości 20 % renty, ktorą

pobierałby ich ojciec przed śmiercią przy zastosowaniu przepisów art. 17.

;

Sieroty po poległych i zmarłych, których śmier.ć

pozostaje w związku przyczynowym ~e ~łużbą w~J

skową, lub po zaginionych (art. 4) otrzymuJą do chwtlt

samodzielnego zarobkowania lub zawarcia związku

małżeńskiego z ograniczeniem,

przewiclzianem . w

art. 32, najpóźniej jednak do ukończenia 18 roku

życia, rentę w wysokości 20 % renty zasadniczej, któraby przysługiwała zupełnemu inwalidzie wojennemu w ostatniem przed śmiercią mie';scu zamieszkania

zmarłego ojca, przyczem analogiczne zastosowanie

znajduje art. 17.

Sieroty zupełne otrzymują w wypadkach, określonych w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, rentę sierocą w wysokości 30 % renty zasadniczej.

Jeżeli sierota wskutek ułomności fizycznej lub

psychicznej, powstałej przed ukończeniem przez sierotę 18 roku życia, nie może zarabiać na swoje utrzymanie i nie posiada środków utrzymania, pobiera rentę przez cały czas tego stanu.

Jeżeli sierota uczęszcza do szkół publicznych

lub kształci się zawodowo, otrzymuje rentę do czasu

ukończenia szkoły lub wykształcenia, najwyżej jednak do ukończenia 24-go roku życia.

Do wymiaru rent sierocych mają analogiczne

zastosowania postanowienia art. 19 ust. 3 i 4.

Art. 23.

Suma rent wdowiej i sierocych, wymierzonych

w wypadkach, odpowiadających postanowieniom

art. 19 ust. 1 i art. 22 ust. 1, nie może przekraczać

renty zasadniczej wraz z dodatkiem rodzinnym na

żonę, pobieranej przez zmarłego inwalidę.

Suma rent osób, pozostałych po poległym lub

zaginionym (art. 4), w wypadkach, odpowiadających

postanowieniom art. 19 ust. 2, art. 22 ust. 2 i po

zmarłym w związku przyczynowym ze służbą wojskową~ nie może przekraczać renty zasadnicz.ej wraz

z dodatkiem rodzinnym na żonę, która to renta przy-

Nr. 5.

sługiwałaby

.113

zupełne,mu . inwąlidzie ., ,wojęn!1~Ylu,

względnie wojskowemu w ostaŁniem miejscJ,lzamiesz-

kania poległego, zaginionego lub zmarłego przy analogicznem zasŁosowaniu art. 19 ust. 3 i art. 17.

Celem uŁrzymania granicy rent , wskazanej w

ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, przy przyznawaniu

rent zachowana ma być kolejność osób według art. 3.

Art. 24.

Zupełne sieroty może Państwo umieścić w odpowiednich zakładach na wniosek opiekunów; na

ten czas zawiesza SIę' rentę. .' ." . ':: ,

,

Art. 25.

Rodzice (art. 3 ust. 1 lit. e i f) poległego i zmarktórego śmierć 'pozostaje w związku . przyczynowym ze służbą wojskową lub zaginionego (art. 4),

o ile są niezdolni dó zarobkowania i nie posiadają

niezbędnych środków utrzymania lub członkow rodziny prawnie zobowiązanych i bę'dą,cych w stanie

dostarczyć im środków utrzymania, otrzymuj ą dla

jednej osoby 20 %, dla obolga30 % renty zasadniczej

zupełnego inwalidy, według wymiaru zależnie od

os tatniego miejsca ich zamieszkariia'przed rozpoczę­

ciem słuzby wojskowej syna, ' p:rzyczem imal6giczne

zastosowanie ma art: 17.Wymia:r renty rodzicielskiej

pod~y~sza się dla jednej q,~o'b~ 'do, 25Ib, "dla o~ojga

rodzlcoW do 40 % renŁy zasaOOlCZe) zupełnego lOwalidy w 'wypadkach, .w których rodzic e, mając wszystkie warunki, przewidziane ' niniejszym', artykułem.,

utracili w związku ze słu. ~,bą' wojskową: więcejsynów.

'

Rodzice inwalidy, . którego śmierĆ nie pozostawała Vi związku przyczynowym ze służbą wojskową,

mają prawo ' do ' t:eilŁy, jeżeli :zachodzą wymogi;określone w ustępie " poprzednim, a znlarłysyn ' miał

w chwili śmierci" prawo do zaopatrzenia pieniężne­

, go. Podstawę wymiaru z~opattzeriia rod~icielskiego

stanowi wówczas renta zasadnicza i dodatek kwalifikacyjny, oblic:tony od tej retity, jakie przysługiwały

synowi w chwili śmierci.

."

,

Osobę, która utraciła więcej niż 2/ 3 zdolności

zarobkowej, matkę, która ukończyła 50-ty " i oica,

który ukończył 60-tyrok życia; 'uważa się za iiietdolnych do zarobkowania w rozumieniu niniejszego ar.

łego,

tykułu.

TYTUŁ IV.

Postanowien:a wspólne dla zaopatrzeń pieniężnych.

Rozdz. iał'

1.

Terminy wypłaty.

Art. 26.

"

Renfy, przyznane na mocy niniejszej u~tawy,

'

wypłaca się miesięcznie zgóry.

R oz d z i a ł

II.

Zajęcie renty, ter~in zgłoszenia roszczeń, zgaśnięcie

prawa do ren ,y i zawieszenie renty.

.

Art. 27.

Zaopatrzenia pieniężne z niniejszej ustawy wolne są od wszelkich podatków państwowych i samorządowych i pod l egają zapowiedzeniu i zajęciu sądo­

wemu lub administracyjnemu wyłącznie na podsta,

wie postanowień niniejsze go artykułu. Przepisy

art. 574 i 575 Kodeksu Postępowania Cywilnego

(Dz. U. R. P. z 1932 r. Nr. 112, poz. 934) nie będą

stosowane.

Zapowiedzenie i , zajęcie renty z dodatkami,

z wyjątkiem doda tku ciężkoposzkodowanych i pielęgnacyjnego, jest dopuszczalne celem ściągnięcia lub

zabezpieczenia' roszczeń alimentacyjnych oraz pożyczek, udzielonych inwalidzie z funduszów publicznych, na ten cel przeznaczonych oraz kosztów postę­

powania, przewidzianych wart. 7 ust. 1 i 2.

Dopuszczalne jest również potrącenie z renty

z dodatkami , z wyjątkiem dodatku ciężkoposzkodo­

wanych i pielęgnacyjnego, kwot renty i dodatków,

pobranych nieprawnie lub w tiienależnej wysokości.

Zapowiedzenia, zajęcia i potrącenia w tych wypadkach nie mogą przekroczyć 30 % łącznej sumy renty

z dodatkami, ulegająceIrii zajęciu, zapowiedzeniu i potrąceriiu.

'

W .razie zbiegu wierzytelności zaspokojenie następuje bez względu na czas powstania wierzytelności w następującym porządku

.

1) roszczenia alimentacyjne do wysokości 15 %

sumy renty z dodatkami, ·

2) roszczenia Skarbu Państwa z tytułu nieprawnie lub w nienależnej wysokości pobranej renty i dodatków,

3) roszczenia z pożyczek, udzielonych z ' funduszów publicznych i pozostałe roszczenia alimentacyjne.

O porządku zaspokojenia roszczeń, mających to

samo pierwszeństwo, decyduje termin doręczenia

urzędowi, pr7~kazującemu rentę, orzeczenia sądowe­

go lub administracyjnego.

Renty i dodatki, pobrane nienależnie wskutek

podania przez osoby, do tego zobowiązane, nieprawdziwych danych lub też świadomego zamilczenia

przez te osoby okoliczności, powodujących zawieszenie lub zmniejszenie zaopatrzenia, ulegają aż do

zupełnego ich umorzenia potrąceniu z przypadają­

cych do wypłaty , rent do wysokości 50% łącznej sumy renty z dodatkami.

'

Procentowe ograniczenia, wprowadzone w ust.

2 i 5 niniejsze~o artykułu, nie m aj ą zastosowania do

nienależnie pobranych kwot renty i dodatków, jeżeli

wypłat a nastąpiła wsku tek zawinionego działania lub

zaniechania osób, wymienionych w poprzednim ustę­

pie,stwierdzonego wyrokiem karno-sądowym.

Zapowiedze~ia . i zajęcia z tytułu roszczeń alimentacyinych pozostają Ważne i .w tych wypadkach

do w:ysokosci 15 % sumy renty z dodatkami.

i

-------- -- ~ ----

Nr, 5.

Dziennik Ustaw. Poz. 31.

Art. 28.

Urzędy gminne, względnie magistraty, o ile zostaną wezwane przez właŚCIwe władze do stwierdzenia okoliczności, służących za podstawę orzeczenia,

dotyczącego zaopatrzenia (np. ilość członków rodzi-

ny, posiadanie majątku nieruchomego, miejsce zamieszkania i t. p.) odpowiedzialne są solidarnie z osobami, które zaopatrzenie nieprawnie pobrały, za

straty Skarbu Państwa, spowodowane zaniedbaniem

urzędu gminnego, względnie magistratu, który świa­

domie lub wskutek przeprowadzenia oczywiście niedbałych dochodzeń poświadczył , okoliczności niezgodne z rzeczywistością. Gminie przysługuje prawo regresu do swych organów, względnie funkcjo narjuszów, którzy stali się winnymi powyższego uchybienia, a to niezależnie od ich odpowiedzialności

karnej lub dyscyplinarnej.

O powyższej odpowiedzialności gmin orzekają

właściwe władze nadzorcze na wniosek władzy przyznającej zaopatrzenia z niniejszej ustawy.

W' wypadkach, przewidzianych w ust. 2 niniejszego artykułu

a) jeżeli odnośne órzeczeniesądu przedstawiono władzy, przyzna j ąc ej zaopatrzenie przed

upływem roku od daty orzeczenia sądowego

o zaszłej śmierci (o uznaniu za zmarłego),

należy się zaopatrzenie pieniężne od pierwszego dnia miesiąca po dacie orzeczenia są­

dowego,

b) jeżeli odnośne orzeczenie sądu o zaszłej

śmierci (o uznaniu za zmarłego) przedstawiono władzy, przyznającej zaopatrzenie,

po upływie roku od daty orzeczenia sądo~

wego, należy się zaopatrzenie pieniężne od

pierwszego dnia miesiąca po przedstawieniu

orzeczenia sądu urzędowi, przyznającemu '

zaopa trzenie .

Art. 30.

Prawo do zaopatrzenia z niniejszej ustawy ga-

Art. 29.

Roszczenia do zaopatrzenia z niniejszej ustawy

pod rygorem utraty prawa

. 1) przez inwalidów w ciągu jednego roku po rozwiązaniu stosunku czynnej służby wojskowej, w czasie której powstało lub uległo pogorszeniu uszkodzenie zdrowia, stanowiące podstawę roszczeń;

2) przez członków organizacji Przysposobienia

Wojskowego w ciągu jednego rokli od daty wypadku,

który spowodował uszkodzenie zdrowia;

3) przez osoby, pozostałe po inwalidach, po poległych oraz po zmarłych w związku przyczynowym

ze służbą wojskową przed upływem roku od dnia

muszą być zgłoszone

śmierci zmarłego. względnie poległego;

4J przez osoby, pOzQstałe po zaginionych bez

własnej

winy na terenie i w czasie działań wojennych (art. 4 i 6) przed upływem roku od daty zawarcia pokoju lub faktycznego zakończel.lia działań wojennych, podczas których nastąpiło zaginięcie. Za

dopełnienie obowiązku zgłoszenia roszczeń uważa

się wniesienie dówłaściwej władzy podania o uznanie danej osoby za zaginioną.

Roszczenie . do zaopatrzenia - po poległych

i zmarłych w związku przyczynowym ze służbą wojskową, których śmierć nie może być wykazaną formalną metryką śmierci, lecz orzeczeniem sądowem

o zaszłej śmierci (o uznaniu ża zmarłego), zgłoszone

być musi najpóźniej do jednego , roku po upływie

czasokresu, którego zachowanie', zgodnie z przepisami prawa cywilnego, stanowi ustawowy warunek

domniemania zaszłej śmierci. Bieg i upływ terminów

do zgłaszania roszczenia, zakreślonych w ust. 1 p. 3

i w ust. 2 niniejszego artykułu następuje bez względu

na datę uzyskania dowodu śmierci.

Zaopatrzenie pieniężne w wypadkach, wymienionych w ust. 1 p. 1, 2 i 3 niniejszego artykułu, należy się od pierwszego dnia miesiąca po zgłoszeniu

roszczenia. Termin początkowy uprawnienia do zaopatrzenia w przypadkach, wymienionych w p. 4, regulują postanowienia art. 32. -

śnie

1) w razie śmierci osoby uprawnionej,

2) gdy osoba, uprawniona do zaopatrzenia, została skazana prawomocnym wyrokiem sądowym,

orzekającvm utratę praw publicznych.

Zgaśnięcie prawa do zaopatrzenia następuje,

o ile czyn karygodny popełniony był

a) przez inwalidę ~ po doznaniu uszkodzenia

zdrowia, uzasadniającego toszczenie do zao-

patrzenia,

"

b) przez pozostałego po inwalidzie, po poległym lub po zmarłym w związku przyczynowym ze służbą, wo j skową - po śmierci inwalidy, poległego lub zmarłego w związku

przyczynowym ze służbą wojskową,

c) przez pozostałego po osobie, uznanej za zaginioną bez własnej winy na terenie i w czasie działań wojennych (art. 4), - po zawarciu pokoju lub po faktycznem zakończe­

niu działań wojennych.

W wypadku zgaśnięcia prawa do zaopatrzenia

z. powodów, przewidzianych w ust. 1 pkt. 2 niniejszego artykułu, żona i dzieci, o ile nie są współwin­

ne popełnionego przestępstwa i nie mają środków

utrzymania, mogą otrzymać zaopatrzenie wdowie,

względnie sieroce (art. 19 ust. l, art. 22 ust. 1 i art. 23

ust. 1).

W wypadkach, przewidzianych w ust. 1 pkt. 2

niniejszego artykułu, inwalida nie traci prawa leczenia i protezowania.

Art. 31.

Minister Skarbu może przywrócić rentę inwalidzie wojennemu, jeżeli prawo do jej pobierania zgasło na podstawie postanowień ustaw karnych byłych

państw zaborczych z powodu wyroków sądow y ch,

wydanych na skutek przestępstw, popełnionych przed

dniem 15 października 1927 r., o ile postanowienia

artykułu poprzedniego, przy uwzględnieniu rodzaju

przestępstwa i kary, nie przewidywałyby w danym

wypadku zgaśnięcia renty.

.

;-1'," : ,-. ,":..., ',:/:-<" t I :,.~ t r, l

, \

.

, Dziennik Ustaw.Poz; 31.

Nr. 5.

,;<

"

Art. 32.

,

Uprawnienie do

zaopatrzenia

tymC?zasowego

pozostałych po zaginionym bez własne) wmy na te-

renie i w czasie działań wojennych (art. 4) rozpoczyna się od daty wydania orzeczenia odnośnej władzy

o uznaniu za zaginionego, natomiast gaśnie

a) ' jeżeli zaginiony odnajdzie się,.

.

b) po upływie 3 lat od wydanIa orzeczema

o uznaniu za zaginionego, jeżeli w ciągu tego czasu nie przedłożono metryki jego śmier­

ci, względnie nie uzyskano orzeczenia sądo­

wego, uznającego zaginionego za zmarłego.

Dostarczenie tych 'dowodów później nie

' tlprawnia do zaopatrzenia za czas od ~~tania

,z aopatrzenia tymczasowego do ChWlh zło­

żenia dowodów właściwej władzy.

Art. 33.

Prawo do pobierania renty i dodatków zawiesza się

. a) vi razie przebywania poza , granicami pań-'

stwa bez zezwolenia Ministra Skarbu na korzystanie z renty zagranicą dłużej niż rokna czas takiego pobytu zagranicą;

b) w razie utraty obywatelstwa polskiego do

chwili pon,Ownego uzyskania tego obywatelstwa; na ten czas ulegają zawieszeniu ró w 7

nież wszystkie inne uprawnienia z niniejszej ustawy;

c) o ile ' uprawniony na mocy prawomocnego

wyroku sądowego, odbywa karę pozbawienia wolności;

d) inwalidom z ogÓlną utratą zdolności zarobkowej poniżej ' 45 % oraz osobom, otrzymującym zaopatrzenie pieniężne według art. ,19

i 22 niniejszej ustawy, właścicielom stałych

warsztatów pracy na roli; za stały warsztat

pracy na roli uważać należy, bez względu na

sposób zagospodarowania i położenie, gospodarstwa o powierzchni co najmniej 5 ha

użytkowej ziemi I-ej lub II-ej klasy, 6 hą.

III-ej klasy, 8 ha IV-ej klasy. Bliższe postanowienia co do zakwalifikowania gospodarstw, obejmujących ziemię, zaliczoną do

kilku różnych klas z uwzględnieniem norm, wyżej podanych, oraz gospodarstw, obej~

mujących ziemię zaliczoną do dalszych klas,

jak również co do zakwalifikowania gospodarstw o specjalnym charakterze ze wzglę­

du na sposób zagospodarowania (warzywnictwo, sadownictwo i t. p.) i położenie, bę­

dzie zawierało rozporządzenie wykonawcze. Przepis ten nie dotyczy l.nwalidów

- (wdów po nich i sierot), posiadających gospodarstwarolne na mocy przepisów o nadaniu ,ziemi żołnierzom Wojska Polskiego lub

z mocy ustawy z dnia 28 grudnia 1925 r. (Dz.

U. R. P. z 1926 r. Nr; l,poz. 1); ,

e) jeżeli dochód z jakichkolwiek źródeł, z wyłączeniem zaopatrzenia z niniejszej ustawy,

przewyższ~ u osób, nie ufrzymujących ro-

dziny, podwójną kwotę , renty zasadniczej

zupełnego inwalidy wojennego, a u utrzymujących rodzinę podwójną kwotę renty zasadniczej zupełnego - inwalidy wojennego

wraz z dodatkiem na żonę - w wymiarze

zależnym od miejsca zamieszkania upraw- ,

nionego (art. 17).

Postanowienia ust. 1 lit. d i e , niniejszegoarŁy­

kuł u nie mają zastosowania ' do osób, otrzymujący~h

zaopatrzenie pieniężne poza granicami państwa.

W przypadkach, wymienionych w ust. 1 lit. d ,

i e niniejszego , artykułu, przeniesienie po dniu 1 stycznia 1932 r. prawa własności warsztatu pracy, mająt­

ku nieruchomego lub przedsiębiorstwa, stanowiących _

źróp'ło dochodu,na rzecz żony, rodziców, dzieci lub

rodzeństwa nie ma wpływu na stosowanie postanowień ust. 1 lit. d i e niniejszego artyku~u.

W wypadkach, przewidzranych pod lit. e, nie

podle~a zawieszeniu dodatek ciężkoposzkDdowanych

i pielęgnacyjny; również , nie podlega zawieszeniu

renta wraz z przysługującemi dodatkami inwalidów

o utracie ogólnej zdolności zarobkowej powyżej 84%. '

oraz inwalidów ociemniałych.

, ,

';.

'/

R o z d z i a ł , III.

Pobieranie różnych zaopatrzeń i kapitalizacja rent.

Art. 34.

o ile inwalidzie,' względnie pozostałym, przy-

prawo do zaopatrzenia pieniężnego na zasadzie innej ustawy o zaopatrzeniu z funduszów pań­

stwowy~h z innego ty\ułu, jest dopuszczalne pohieranie obu zaopatrzeń ze Skarbu Państwa, lecz tylko

do łącznej wysokości zasadniczej renty zupełnego inwalidy (art. 17).

,, )

,

,

W wypadkach, zasługujących na . szcz~gól'ne

uwzględnienie, Minister Skarbu może udzielić zezwolenia na pobieranie zaopatrzeń VI łącznej sumie, przekraczającej normę, przewidzianą w ust. 1.

'

Ograniczenia, przewidziane w niniejszym artykule, nie mają zastosowania do praw nabytych lubw przyszłości nabyć się mających na zasadzie ustaw

o ubezpieczeniach społecznych.

sługuje

Art. 35.

Zasadnicza renta inwalidy, przysługująca mu '

stopnia utraty zdolności zarobkowej, oraz

dodatek rodzinny i kwalifikacyjny, o ile mu przysłu­

gują, może ulec skapitalizowaniu w celu umożliwie­

nia pobierającym rentę nabycia lub ' uruchomienia '

warsztatu na roli, w przemyśle, handlu lub rzemiośle,

oraz w celu kształcenia się lub dokształcania, o ile

1) osoba, pobieraiaca rentę, jest pełnoletnią

i nie przekroczyła 55 roku życia;

2) istnieje gwarancja celowego użycia skapitalizowanej renty, zgodnie z zamierzeniami wnioskodawcy.

, Mimo skapitalizowania renty inwalida zachowuie prawo do dodatkó'Y ciężkoposzkodowanych

ipielęgnacyjnego oraz do leczenia i protezowania.

według

-'

i~

! '

~'n\.fr~I?Flt,9~~W:'C';,'(r~ >',' t,;' ,",' 1,/',: ;; ":-:'f:"", ~:r·~:~:~t.

.

V

'.',-

I'

.

Zaopatrzenie pozostałych nie może ulec skapibUzowaniu.

I

żeniem sQbie prawa kontroli nad obrotem własnQścią,

nabytą dzięki skapitalizQwaniu renty.

'

ArI. 36.

-;il ,

;

,"

r,.

l; '·

>

f·

~.

,"

,

"

.

.,'

-

Dziennik Ustaw. Poz. 3i.

116

,.f.

-

:W razie skapitalizowania wypłaca się inwalidzie

sumę, którą otrzymuje się, mnQżąc 6-cio miesięczną

kwotę renty zasadniczej i dQdatków,wymieniQnych

wart. 35, w wymiarze, przysługującym inwalidzie,

przez mnożnik, zmieniający się stosQwnie do. wiekUj

i tak dla inwalidy, który ukQńczył

lat 21 mnożnik wynosi 18%

.. 22

łt

fi

18%

.. 23

ił

,,18Y.

,,24

Ił

..

18

.. 25

Ił

Ił

17%

'Ił 26

:"

'ł

17 %

'tt

27' ł

,(

17 ),{

:u 2 8 . .

't(

17

:łł 29

....

16%

.. 30

'to

"

16%

'" 3 1 . .

..

16 Y.

-" 3 2 . .

łt

16

Ił 3 3 , .

,,15%

;, 3 4 . .

Ił

15 %

'i.

35..

fi

15Y.

., 36

Ił

,,15

,,37,.

łI

14%

h

38;,

:..

14 %

'f.

39...

H

14X .

.,. 40

'"

H

14

li 41

,'j

:.1

13%

II

42 , : . . "

13 %

'fl

43;.

'II

13 Y.

,,44:11

'..

13

;. 4 5 . (

:'l

12 %

h

46

H

H

12%

:11 47

,.,.

12 Y.

.. 48

l.

..

1-2

.. 4 9 . .

..

11 %

:., qO

:"

..·11

'., 51

H

..

10%

h

52..,.

10

'II

53..

Ił

9%

II

54;.

,,9

.. 5 5 . .

, , 8 %',

Inwalida, który nie uzyskał skapitalizowania

renty, może otrzymać zaliczkę na rentę do wysQkQ' ści dwuletniej kwoty należnej renty źdQdatkami,

w art. 35 ust. 1 wyrnieniQnemi, z kredytu, przeznaczonego na ten cel w budżecie państwQwym, tracąc

prawo do renty i dQdatków, wypłacQnych tytułem zaliczki na okres czasu, za który Qtrzymał zaliczkę.

- OSQby, pozostałe po. inwalidzie, który uzyskał

skapitalizowanie renty, tracą prawo. do. zaQpatr~enia

pieIliężnego.

.

~zczegółowe pr~episy w tymprzedmiQcie wyda

l\iinisterOpieki SpQłecznej w PQrQzumieniu z Ministrem Skarbu.

Arf. 37.

'. iWłądzą państwowa może zabezpieczyć użycie

wyp~aconej sumy na cęle, wart. 35 wyszczególniQne,

sposobem wypłacania, ·zahipotekowanięm i zastrze-

Art. 38.

Renta, w myśl art. 35 i 36 skapitalizQwana, nie

podlega zajęciu prawnemu. CzynnQści sądowe, połączQne ze skapitalizowaniem, nie podlegają opłatQm

stemplQwym.

Art. 39.

Inwalidzi, którzy uzyskali rentę skapitalizowa-

ną, Qraz ich rQdziny, ' względnie PQzQstali (art. 3)

tracą

prawo do zaQpatrzenia pieniężnego, nie tracą

prawa do. innych świadczeń, przewidzianych w

niniejszej ustawie.

;

OSQby, które na pQdstawie ustaw b. państw zabQrczych uzyskały skapitalizowanie części renty,

przypadającej im na pQdstawie tamtejszych ustaw,

Qtrzymują rentę inwalidzką według niniejszej ustawy,

zmniejszQną o część skapitalizowaną.

InwalidQm wQjennym, których utrata zdolno&ci

do zarQbkQwania wynQsi co. najmniej 45 %, a kt4rzy

uzyskali skapitalizQwanie Gzęści renty przypadają­

cej im na pQdstawie ustaw b. państw zabQrczych

w Qkresie dewaluacji marki niemieckiej, Minister

Skarbu mQże przyznać rentę z niniejszej ustawy niezmniejszQną o część skapitalizowaną.

zaś

TYTUŁ V.

Leczenie, dostarczanie aparatów ortopedycznych

i środków pomocniczych, szkolenie i zatrudnienie

inwalidów.

Art. 40.

Inwalida ma prawo. do kQrzystania na kosz!

z PQmQcy lekarskiej, środków i zakładów

leczniczych, o ile stwierdzQnem zQstanie, ż~ choroba

jego znajduje się w związku przyczynQwym z odbytą

państwa

służbą wojskQwą.

, Pr~ez czas PQbytu w zakładzie

leczniczym inwalida, o ile ma prawo do renty, Qtrzymuje 5% renty

zasadniczej zupełnego inwalidy w wymiarze według

miejscQwości klasy A (art. 17). '

ŻQna i dzieci inwalidy, znajdującego się w zakładzie leczniczym, Qtrzymują zaopatrzenie w myśl

zasad art. 19 ust. 1 i 3 i art. 22 ust. 1 w wymiarze

30% (dla żQny) i 20% (dla dziecka).

Art. 41.

Prawo do. kQrzystania na koszt państwa z pomocy lekarskiej, śrQdków i zakładów leczniczych

mają również inwalidzi ppniżej 15 % utraty zdolnQści

zarQbkQwej, o ile udQwQdnią, te Ghocoba, wym,agająca leczenia, jest w związku z odbyŁ~ ' służbą wojskową·

..

Art. 42.

Kasy Chorych, Qparte n~ usŁąwo4aw$Łwie

o obowiązkQwem ub~zpieczeniu na wYPa4ek

choro- .

.

l.

.';"

'r, .J·rl '1'!~ "

,"\' .

.

Nr: 5.

'\':'~";~" :. ' :'

,

'/

117

Dziennik Ustaw. Poz. 31.

I.'

by, są zobowiązane do udzielania inwalidom świad­

czep, przewidzianych wart. 40 i 41 niniejsze j ustawy, o ile zostaną do tego powołane p rzez Ministra

Opieki Społecznej.

Świadcz e ń tych będą udzi e lały Kasy Choryc\1

bez względu na to, czy inwalidzi są ich czło nkami,

w rózmiarze, przewidzianym statut owo dla ich czło n ­

ków, z tern jednak że , że gr anice ok re su św i a d c ze ń,

udzielanych w chorobie członko m Kas Chorych, nie

mają zastosowania do inwalidów, gd y chodzi o choroby, będące w zw iązku przyczy nowym ze służbą

wojskową.

Koszty świ a d cze ń powyższych, udzielanych

przez Kasy Chorych, jak równi eż kosz ty a dministracyjnę; z ' udzie lanie m tych świ a d c zeń związ a ne, pokrywa Vi całości Skarb P aństwa, przyczem zwrot

świadcz e ń p r z'<:z Sk arb P ~ ń s twa moż e być całk owic ie

lub częśc i owo ust alony w p osta ci rycz ałt u, które go

wysokość określi k a żdorazowo Minister Opieki Spo-

lub zdrojowisk, względnie może się poddać specjalnym zabiegom chirurgicznym i ortopedycznym, o ile

p rzez to stan kalectw a lub zdrowia mógłby ulec poprawie, , albo jeg o zdolność zarobkowa mogłaby się

podnieść.

Art. 45.

o

ile inwalida ni e zga d za s i ę na zabiegi lecznicze , które w m yś l d ecyz ji komisji re wjzyj n o-lekąrskiej '

lub inwalidzk iej k omisj i o dw oławczej mo g ą zapobiec

p ogorszeniu s ię k ale ctwa lub choroby oraz obniżeniu

stopnia z d oi n o ś c l d o zarobk owania, nie ma prawa do

renty wyższ ej, do k tóre jby · go uprawniało to pogorszenie, gd yb y nie zos Ł ał o sp owodowane zaniedbanie m lecze nia z winy samego inwalidy.

\/! w yp adku k onie czn ości ciężkich zabiegów

chir urgic znych in wa lid a m imo odmowy zgody nie traci p rawa do r e nt y wy żs zej.

łecznej.

Na odnośne w yda tki Kasy Chorych b ę dą otrzy mywały zaliczki w wy sok ośc i kos ztów , prz ewidywanych w danym ' okresie, . zw; ą zan yc h . z udzielani em

świadczeń , wymienionych powy że j.

Terminy udzielania zaliczek i ro zrachunków ze

Skarbem Państwa oraz sposób tych r oz rachunków

i rozstrzyganie sporów, na tern tl e wynikłych, o kreśli

rozporządzenie, które wyda M inister Opieki Spol<,; cznej. Postępowanie właściwych urz ę dów pańs t wo­

Wych i Kas Chorych przy udzielaniu świ a dczeń w chorobie oraz prawa i obowiązki inwa lidów w stosunku

do tychże urzędów i kas, proced u rę przy uznawaniu

danej choroby za obj ę tą postanowieniami art. 40 i 41

nirtiejszej ustawy, dla celów rozrachunków Kas Chorych 'ze Skarbem Pa ństwa , przy za pewnie r.'iu przytern właściwego ud z iału zainteresowanych Kas Cho rych, sposób rozstrzygania sporów,mo gącyc h sta d

wyniknąć, oraz sporów inwalidów z Ka sami Chorych

z tytułu powyższych świadczeń, jako też szcze g ółowe

przepisy w sprawie wykonania postan ow ień niniejszego artykułu ustali w drodze rozporządzenia Minister Opiek~ Społecznej. '

.. ' W razie potrzeby może Minister Opieki Społecz­

,nej w porozumieniu ,z . Ministrem Spraw Wewnętrz­

ny~h i Ministrem Skarbu powołać w miejsce Ka~

Chorych - związ1!:i komunalne do udzielania za

zwrotem kosztów niektórych świadczeń w chorobie,

przewidzianych niniejszą ustawą.

.

Art. 43.

Inwalida, z ogólną utratą zdolności zarob k owej

84% ma prawo do leczenia t}a koszt , Pań­

stwa we wszystkich wypadkach chorobowych, bez

względu na przyczynowy związek ze służbą wojskową, ,oraz przysługuje mu prawo ubezpieczenia człon­

ków: rod:dny w Kasach Chorych na własny kos zt za

opłatą, której wysokość ustali Minister Opieki Spo-

Art. 46.

Po d ok onani u zabiegów leczniczych, wymienionych w a rt. 44, odpowiednia wł a dza stwierdza ponownie stopi e ń u tra ty zdo l ności zarobkowej danego inw a lidy.

W tych °Nypadkach ponowne stwierdzenie stopnia utraty z do l ności zarobkowej następuje w trybie

art. 6 ninie js zej us tawy.

Art. 47,

Inwalidzi otrzymu j ą na koszt Państwa aparaty

ortop edyczne VI p otrz ebnej ilości, umożliwiające im

w ykonywanie zawodu, a ta kże służące dla celów kosme tycznych przy kalectwach, rzucających się

w oc zy.

Dostarczan ie apara tów, wymienionych powyżej,

jest dokonywane przez wy k o n awcę świadczeń w chorobie , którego przewiduje art. 42.

Art. 48.

Aparat ortop ed yczny winien służyć inwalidzie

na pewien okres czasu, bliżej rozporządzeniem określony.

Ponowne zaopatrzenie inwalidy w takiż aparat

ortopedyczny prz ed upływ e m tego czasu dopuszczalne je st tylko wt edy, gdy stwierdzono, że .żniszczenie ,

nie zosŁało spowodowane przez złą wolę lubzaniedbanie inwalidy.

,.

powyżej

Art. 49.

łecznej.

Naprawa ap a ratów ortopedycznych odbywa się'·

na koszt P a ństwa, Zwrot kosz tów naprawy aparatów ,

ortopedyczn ych, ja ko t e ż kos ztów sporządzenia nowych aparatów w z a kł ad a ch prywatnych jest dozwolony, o ile uzyskano uprzednio zezwolenie na to wła­

ściwej władzy.

Art. 44.

<, Za zgodą odpowiedniej władzy inwalida może

na kosi':t I?aństwa udać się do specjalnych uzdrowisk

Suma, podlegająca zwrotowi, nie może przekra-

czać cen maksymalnych, ustalonych dla takichże apa-

ratów i ich naprawy w wytwórniach i zakładach pań­

stwowych. •

'; ,

F '

' ('

, 1.. ••

118

Dziennik Ustaw. Poz. 310

Art. 50.

Ociemniali inwalidzi otrzymują po przejściu

kursu szkolenia narzędzia pracy, potrzebne do wykonywania dostępnych im zawodów, środki 'pomocmcze, specjalnie szkolone psy przewodniki oraz doda (ekna utrzymanie ,psa, w wysokości 25 zł miesięcznie.

.

Inwalida ma prawo do powyższego dodatku

niezależnie od tego. czy psa posiada. W razie zawi'nionej utraty psa przewodnika inwalida tracI prawo

do ponownego przyznania psa jak również do dodatku na jego utrzymanie.

Art. 51.

Państwo może sobie zastrzec prawo własności

co do kosztownych aparatów, narzędzi i psa.

Nr. 5.

a) dodatek ciężkoposzkodowanych,

b) dodatek pielęgnacyjny.

Rodzina inwalidy, przebywającego w zakładzie

opiekuńczym, otrzymuje zaopatrzenie w myśl zasad

art , 40 ust .3.

Art. 54.

Inwalidzi, odbywający podróże w sprawach, tyczących się zaopatrzenia,

mają prawo

do zwrotu

koszlów podróży i kosztów utrzymania w czasie

trwania podróży, z wyjątkiem wypadków, kiedy p-odróż odbywa inwalida bez wezwania ze strony odnośnej władzy lub w sprawach odwoławczych, o ile

te zo's taną odmownie załatwione.

.

Wysokość ryczałtu za podróże i utrzymame

określi Minister Opieki Społecznej w porozumieniu

z Ministrem Skarbu.

I

Art. 52.

Art. 55.

Inwalidzi mają prawo do bezpłatnej nauki

w odpowiednich zakładach celem podniesienia lub

odzyskania dawniejszej zdolności do pracy.

O zawodzie, do którego ma być przygotowany

i wyszkolony inwalida, rozstrzyga jego zdolność fizyczna i wykształcenie, przyczem jednak winny być

uwzględnione w miarę możności uzasadnione jego

Bezrolni i małorolni inwalidzi wojenni, będący

z zawodu rolnikami lub obeznani z uprawą roli, mają

prawo do otrzymania od Państwa gospodarstwa rolnego w myśl ustaw z dnia 17 grudnia 1920 r. (Dz. U.

R. P. z 1921 r. Nr. 4, poz. 18) i z dnia 28 grudnia

1925 r. (Dz. U. R. P. z 1926 r. Nr. 1, poz. 1) i prawo

pierwszeństwa. Koszty utworzenia osady inwalidzkiej pokrywa się ze skapitalizowanego zaopatrzenia inwalidy w myśl art. 35 - 39 niniejszej ustawy.

życzenia.

Inwalidzie, uchylającemu się bez uzasadnionej

przyczyny od szkolenia lub zaniedbującemu je, może

być zmniejszona renta o 1/4.

Szkolenie i przygotowywanie do ' zawodów na

koszt Państwa w myśl tego artykułu nie może trwać

dłuzej niż 2 lata, w wyjątkowych wypadkach do 3-ch

lat.

O ile inwalida otr~ymuje mieszkanie i utrzymanie w danym zakładzie, stosuje się zasady, wart. 40

ust. 2 i 3 niniejszej ustawy określone.

Art. 53.

Inwalidzi ciężkoposzkodowani, pozbawieni pomocy i opieki osób drugich z utratą zdolności iarobkowej, uprawniającą do zaopatrzenia pieniężnego

(art. 10). mogą być umieszczani na stałe lub czasowo

w "Domu Inwalidów" we Lwowie lub w innych zakładach opiekuńczych. Minister Opieki Społecznej

może ' zezwolić w przypadkach, zasługujących

na

uwzględnienie, na przyjęcie do "Domu Inwalidów"

lub do zakładów opiekuńczych inwalidów, nie odpowiadających ,poprzednio podanym warunkom.

Umieszczenie inwalidy w zakładzie opiekuń­

czymmoże nastąpić z urzędu

a} w razie stwierdzenia choroby umysłowej,

b) w razie naznaczenia przez powołane władze

kuratora i niewykonania przez kuratora

\

'Art. 56.

Spółki

inwalidów wojennych, zakładające

przedsiębiorstwa przemysłowe i handlowe, mogą korzysŁaćprzed inne mi z istniejących udogodnień.

Art. 57.

Inwalidzi wojenni mają przy równych kwalifikacjach pierwszeństwo przy obsadzaniu urzędów

państwowych i nadawaniu zezwoleń na sprzedaż

wyrobów monopolowych, biletów loteryjnych, na·

prowadzenie go.spód, księgarń kolejowych i t. p.

Pierwszeństwo takie przysługuje' także pozostałym wdowom po inwalidach wojennych, po poległych i zmarłych (art. 1), nie mającym dostateczny~h

środków do życia.

Art. 58.

Inwalidzi wojenni przy równych kwalifikacjach

mają pierwszeństwo także przy obsadzaniu posad

w urzędach, przedsiębiorstwach i zakładach pań­

stwowych lub samorządowych, oraz prywatnych,

przez Państwo subwencjonowanych i koncesjonowa-

nych.

przyjętych obowiązków.

' W' czasie pobytu w zakładzie opiekuńczym

ofrzymuje inwalida 25 % renty zasadniczej, przysłu­

gującej danemu inwalidzie, zaś na czas pobytu w zakładzie opiekuńczym ulegają zawieszeniu

.

"

Art. 59.

Pracodawcy w rolnictwie, przemyśle, handlui komunikacji obowiązani są zatrudnić na każde 50

robotników i pracp-wników jednego inwali<;l.ę, na k~-

/

,'

/,

,

..

\

. ' "

.'

,\

119

Dziennik Ustaw. Poz. 31. ,

żde 100 - trz~ch

'nwaTidów od 15% do 65% ogólnej

utraty zdolnoś . zarobkowej. -,' '

,,

Obowiąz {Owi, przewidzianemu w ustępie pop'r zedn'im, podlegają również pracodawcy,prowadzą­

cy roboty sezonowe: budowlane, ziemne, brukarskie,

drogowe, kolejowe, wodne (budowlane, regulacyjne)

oraz meljoracyjne.

Rozporządzenie Rady Ministrów określiwarun­

kij szczegółowe przepisy co do zasŁosowania zasady,

wynikającej z ust. 1 ninieiszego artykułu, do przedsię biorstwpaństwowych.

Pracodawcy winni przekroczenia przepisu, zawartego wart. 59, lub rozp o rządzeń, na jego podstawie wy.danych, karani będą w drodze administracyjnej aresztem do 6-ciu tygodni albo grzywną od 208

do 2.000 zł.

TYTUŁ VI.

Postanowienia przejściowe i końcowe.

Art. 61.

Osoby, uprawnione do zaopatrzenia piemęzne­

go z ustawy z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P.

Nr. 32, poz. 195) w brzmieniu ' ostatnio obowiązują­

cem, o ile odpowiadają warunkom do zaopatrzenia

na ' zasadzie niniejszej ustawy, będą otrzymywały to

zaopatrzenie bez obowiązku zgłaszania ' ponownie

roszczeń do zaopatrzenia, z wyjątkiem zgłoszenia do

, dodatku kwalifikacyjnego.

,

Pr.iwo do pobierania tego dodatku rozpocznie

się, o ile chodzi o dodatek, przewidziany w punktaph

1 i 3 ust. 2, oraz w punktach 1 i 3 ust. 3 art. 15, od

pierwszego dnia miesiąca po dostarczeniu właściwej

. władzy dowodów uprawnienia, jednak nie wcześniej

niż od dnia 1 stycznia 1933 r.

'

pomóg dla wojskowych ofiar wojny z b. armji rosyjskiej oraz osób, które były przez tych wojskowych

utrzymywane (Monitor Polski Nr 271 z 1920 r.), nie

były zgłoszeniami, wymaganemi do uzyskania zao~

patrzenia pieniężnego, ani na podstawie przepisów

obowiązujących przed wejściem wżycie niniejszej

ustawy, ani na zasadzie niniejszej ustawy.

Art. 63.

Wdowy i siei:oty po inwalidach, wymienionych

wart. 1 lit. c, które pobierały już ze Skarbu ' Pań­

stwa Polskiego zaopatrzenie w dniu 1 maja 1921 r.,

-, na podstawie innych przepisów prawnych, dotychczas obowiązu;ących, które nie posi.aclaą warunku,

dotyczącego trwania związku małżeńskiego co najmniej jeden rok (art. 19 ust. 1), będą nadal korzystały z zaopatrzenia, jednakowoż według postanowień

niniejszej ustawy.

Osoby, które przed wejściem w życie niniejszej

ustawy nie zgłosiły roszczeń do zaopatrzenia w terminach, zakreślonych wart. 24 ustawy z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P. Nr. 32, poz. 195) i wart. 1

ustawy z dnia 7 marca 1929 r. (Dz. U. R. P. Nr. 23,

poz. 229), oraz pozostali po osobach zaginionych w

związku ze służbą wojskową, pełnioną przed dniem

19 marca 1921 r. (art. 4), którzy nie wnieśli do dnią.

31 grudnia 1930 r. do władzy, powołanej do orzekania o zaginięciu bez własnej winy na terenie i w czasie działań wojennych, podania o uznanie danej osoby za zaginioną, nie mają prawa do zaopatrzenia ani

według ustawy z dnia 18 marca 1921 r., ani według niniejszei uslawy.

Dla oceny skuteczności roszczeń, zgłoszonych

przez osoby pozostałe, obojętne jest, czy śmierć poległego lub zmarłego wykazana została formalną metryką śmierci, czy też orzeczeniem sądowem o zaszłej śmierci (o uznaniu za zmarłego), jak również,

czy uzyskanie przez pozostałych k'Łór e gokolwiek

z tych dokumentów nastąpiło przed upływem, czy

też po upływie terminów, wyszczególnionych w ustę­

pie poprzednim.

Do ustalenia terminu, od którego przysługuje /

zaopatrzenie pieniężne na zasadzie przepisów ustawy z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P. Nr. 32,

~poz. 195), o ile to ustalenie (prawomocne. względnie

ostateczne) nie nastąpiło do chwili wejścia w życie

ninieiszej. ustawy, mają zastosowanie postanowienia

art. 29 niniejszej ustawy.

Arf. 65.

Art. 62.

Inwalidzi. :l<tórym prawo do zaopatrzenia pie-

Zgłoszenia, dokonane przy rejestracji, zarzą­

niężnego przysługiwało już w chwili wejścia w życie

dzonej na zasadzie rozporządzenia Prezydenta Ministrów i Ministra Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wojskowych, Ministrem

Spraw Wewnętrznych i ' Prezesem Głównego Urzę­

d,u Likwidacyjnego z dnia 25 listopada 1920 r. w

przedmiocie rejestracji należności, przypadających

Rzeczypospolitej od Niemiec z tytułu emerytur i za-

niniejszej ustawy z powodu utraty co najmniej 15 %

zdolności zarobkowej w związku ze służbą wojskową, będą otrzymywali zaopatrzenie na zasadach niniejszej ustawy, chociaż . nie odpowiadają warunkom,

określbnym wart. 10 pkt. 2 i 3. Inwalidom, którzy

uzyskali skapitąlizowanie renty przed weiściem w

życie niniejszej ustawy i wskutek tego nie mają pra-

~f:~:~.~ :i~/ ~.~~ ,

. ,', '

: .• , J~' . ' ' ; .

\ ~ ',. 1

.'

\, ..

>'1.

".

,\ '

.. 120

Dziennik Ustaw. PQz.31.

Nr. 5.

owa do zaopatrzenia pieniężnego z niniejszej ustawy, wyz dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P. Nr. 32,

j~zeIi ich utrata zdolności zarobkowej wynosi co naj- " poz. 195), ci zamieszka:łych wmiejścowośc1ach, zali~niei 45 %, Minister Skarbu w wypadkach, zasługu­

czonych do klasy B i C, i wyjątkiem inwalidóW,

jących na uwzględnienie, . może przyznać dodatek z utra t ą co najmniej 4596 zdolności zarobkowej, ' ~­

ciężkoposzkodowanych i pielęgnacyjny.

dą obniżone według normy; przewieliiatiej watt. 17

ust. 1 dla klasy miejscowości B.

Art. 66.

Art. 71.

Upoważnia się Ministra Skarbu do umorzenia

należności Skarbu Państwa

Z dniem 31 marca 1934 r. zawiesza się prawo do

1) z tytułu nadpłaconych kwoŁ zaop3.trzeń zaopatrzenia pieniężnego inwalidóW z utratą zdolpieniężnych z ustawy z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U.

ności zarobkowej

pOlllZej 25 %I wymienionych w

R. P. Nr. 32, poz. 195) w okresie do dnia wejścia w art. 2 ust. 1 lit. c i e niniejszej ustawy,zwyjątkiem

życie niniejszej ustawy,

.

prawa do zaopatrzenia pieniężnego inwalidów/po2) z tytułu nadpłaconych kwot w związku z za- bierających dodatek na pielęgnację (ad. H).

_

stosowaniem art. 12 ustawy z dnia 22 grudnia 1925 r.

Z dniem 31 marca 1934 r. obniża się ólO% renO ~rodkach

zapewnienia równowagi budżetowej, tę zasadniczą (art. 12) oraz zaopatrzenłapienięzne

uchylonego rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypo- pozostałych (art. 19, 22, 25,32). Postanowienie to

_spolitej z dnia 1 czerwca 1927 ·r. (Dz. U. R. P. Nr. 50, nie dotyczy inwalidów, wymienionych wart. 2 ust. 1

poz. 447). Jednocześnie uchyla się paragraf 2 rozpo- lit. a, b i d oraz ust. 2 lit. a.

rządzenia

Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia

Upoważnia się Radę 1\1inis trów do całkowitel!o

27 grudnia 1924 r. (Dz. U. R. P. Nr. 115, poz. 1030), lub częściowego uchylenia postanowień ust. 1 i 2 nio ile odnosi s"ię do świadczeń pieniężnych z ustawy niejszego artykułu oraz do podwyżsżania na pewien

z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U. R. P. Nr. 32, poz. 195); czas lub na stałe norm, wynikających z postanowień

z dniem ogłoszenia niniejszej ustawy ulegają umorze- art. 17 niniejszej ustawy, dla miejscowości klasy B

.

.

niu wszelkie pretensje, oparte na zastosowaniu do i C.

ty oh świadczeń przytoczonego przepisu rozporzą­

Art. 72.

dzenia.

. Prawo do zaopatrzenia z niniejszej ustawy

przysługuje również osobom, które vJdniu 26 marArt. 67.

ca 1925 r. odpowiadały warunkom, określonym w

art. 2 ustawy z dnia 3 marca 1925 r. (Dz. U. R. P.

Ministrowi Skarbu przysługuje prawo

1) zaokrqglenia kwoty zaopatrzenia, przysługu­ Nr. 30, poz. 209).

jąc~go z niniejszej ustawy, w ten sposób, aby kwota,

Art. 73.

przyPadająca do wypłaty w jednostkach groszy, koń­

Ustawa llllllejSZa z dniem 1 października

czyła. · się na cyfry nie niższe od 5-ciu groszy;

1932

f. ma analogiczne zastosowanie .w wypadkach,

2} zarządzenia przekazywania zaopatrzeń, nie

VI których ustawa z dnia 18 marca 1921 r. (Dz. U.

przekraczających dla jednego uprawnionego mjeR.

P. Nr. 32, poz. 195) była w zupełności lub częŚGIO­

sięczJ;1ie kwoty 10 zł, zamiast miesięcznie kwarwo

stosowana analogicznie do osób, uprawnionych

tajnie.

do

zaopatrzenia

na zasadzie innych ustaw.

Art. 68.

"

Osoby, które zgłoszą roszczenia do zaopatrzenia na zasadzie art. 29 niniejszej ustawy, mają prawo do 'zaopatrzenia w wymiarze, ustalonym niniejszą ustawą.

Art. 69.

Upoważnia się Ministra Skarbu do przyznawa-

nia zaopatrzeń pieniężnych w wymiarze, przewidzianym dla inwalidy wojskowego, inwalidom, którzy doznali uszkodzenia zdrowia z powodu choroby lub ka:"

leciwa, powodującego utratę co najmniej 45 % zdolności zarobkowej, na skutek udziału w oddziałach

ukraińskich w walkach z Wojskiem PoIskiem w czasie od 1 listopada 1918 r. do 1 czerwca 1919 r., o ile

są pozbawieni innych środków utrzymania, posiadają obywatelstwo polskie i wykazują się swoją lojalnością państwową. Termin zgłoszenia określi rozpotządzeni~ Ministra Opieki Społecznej i Ministra

Skarbu. Rozporządzenie to określi również sposób

zgłoszenia i władzę; powołaną do przyjmowania zgło­

szeń.

Art. 70.

W czasie od dnia 1 maja do 30 września 1932 r.

zaopatrzenia pieniężn~ osób, uprawnionych z usta-

'- ',

Art. 74.

Orzecznictwo o zwrocie i potrąceniu rent- i dodatków, pobranych nieprawnie, należy tylko" c do

władz, powołanych do wymiaru zaopatrzenia pieniężnego, takte w tych wypadkach, gdy inwalida

utracił prawo do renty.

Instancją odwoławczą w tych sprawach jest

Minister Skarbu.

Art. 75.

Czasokres do wnoszenie odwołań od orzeczeń .

w sprawach, wynikających z tej ustawy, wynosi 60

dni.

Art. 76.

Z chwilą wejścia w życie niniejszej ustawy tracą moc obowiązującą: ustawa z dnia 18 marca 1921 r.

(Dz. U. R. P. Nr. 32, poz. 195), ustawa z dnia 4 sierpnia 1922 r. (Dz. U. R. P. Nr. 67, poz. 608), ustawa

z dnia 12 lutego 1924 r. (Dz. U. R. P. Nr. 21, poz. 223),

ustawa z dnia 3 marca 1925 r. (Dz. U. R. P. Nr. 30,

poz. 209), rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 10 czerwca 1927 r. (Dz. U. R. P. Nr. 54,

poz. 475), z dnia 7 paź<;lziernika 1927 r. (Dz. U. R. P.

.';'.

'i' , ..

Nr. S.

~

Dziennik tJślaw. Poz. li i 32.

. • e t

Nr. 89, poz; 798) i z dnia 1 tJzerwca 1927 r. (Dz. U.

,R,P. Nr. 50 i ppz. 446), ustawa z dnia 7 marca 1929 r.

(Dz. U. R. p, Nt. 23, póz. 229) i tózpó~iądzenie Ptetydenta ftzC!e2Yt'Mptllitej ż dóia3 ~tudf1ia 19jO r. (Dz.

U. R. P. Nr. 86, poz. 665).

.

,, 1~1

rt ....

I. Do właściwości Ministra Opieki Społecznej

l) rejestnlcja i ewidenoja inwalid.ówwól~nnych

~ wojskowych, oraz pozostałych po zaginionych bez

własnej winy na terenie i w czasie działali wojennych;

2) tworzenie inwalidzkich komisyj rewizyjnolekarskich i inwalidzkićh k,orrtisYI qdwołl1wc2ych w

p'~rozumieniu :t Mirti,słtem Skafbu, Ministt~th. ,8 Pt!w

,WeWnętrznych,

Mlnlstreth Spraw Zagramcznych

Art. 71~

i Ministrert1 Spraw WojskoWych, tudżież nadz6r fiIld

,

,W ykonanie niniejszej ustawy porucza się Mini- działalnością tych komisyj;

strowi Opieki Społecznej i .Ministrowi Skarbu w po3) przeprowadzanie dochodzeń oraz orżekatlie

rozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości, Ministrem W sprawach, dotyczących uznania ta inwalidów wo·

~praw Wojskowyćh, Mirtistreifi Spraw Wewnętrz­

jenrtych i wójskowych, tudzie.t ta zagirtiónyćh bez

nyQh, Ministre~ Spraw Zagranicznych i Mi~istrem własnej winy na terenie i w czasie działań wojert.

R~łdrm. Rbltl.ych We właściWym każdemu z nIch za- nych;

kr~d~ tbhtbtnia.

4) z~łatwianie spraw związanych z leczertiem.,

doleczaniem tisżkodzeń ltdrbWia, które powshi.ły lub

, uległy pogorszeniu wskutek służby wojskowej, oraz

Art. 78.

z protezowaniem inwalidów wojennyoh i wójsko'"

wych;

"

5) opieka nad pozbawionymi opieki, niezdolnyUstawa niniejsza wchodzi W iyde ź dnietn ogło­

mi do samodzielnegg zarobkowania oraz nad ociemszenia.

Osobom, ktOre przed dniem 31 ttiarća 1932 r. niałymi inwalidami l dostarczanie ociemnIałym inzgłosiły roszczenie do zaopatrzenia, przysługul 4 za- walidom narzędzi pomocniczych i psów - prżewódni­

opat:rzenia pieniężne z niniejszej UstaWy od dnia kówj

6) tworzenie i prowadzenie zakładów op.iClki

i pdćb!ł~rftika 1932 r. z wyjątkiefii, przewidiianym

zamkniętej i schronisk przejściowych dla inwalidów;

W ut. &1.

7) opieka nad sierotami po inwalidach, po po·

ległych i po zmarłych oraZ nad dziecmi zaginionych

bet własnej ,winy, których śmierć lub zaginięcie pozostaje w zWiązku przyczynowym ,ze służbą woj~ową;

,

32.

8) pomoc dot'aina indywidualna i popie tanie in·

walidzkich instytucyj samopo.tnocy oraz organłliacyj

fłOZPORZĄDZENIE MINIStRA OPIEKI

społecznych opiekująćych się osobami uprawnioneSPOŁECZNEJ I MINISTRA SKARBU

mi do zaopatrzenia inwalidzkiego;

9) współdziałanie z Ministrem Rolnictwa i Rez dnia 11 grudnia 1934 r ..

łorm Rolnych w sprawie bsadnietwa inwalidów na

roli;

wydane w porozumieniu t Ministram.i: Spraw We10) rozporządżartle specjalnemi funduszamI oraz

'Wft~łf!D,th, Spraw ZagtilnlC:2:tiyeh; Spraw Wojsko;' wpływami pozabudżetowemi prteztiaczonenti na po·

.,eb; SPl'iwitdliwości, WytbllD Rtligijllyth i Oliwie- moc dla osób uprawnionych do zaopatrz~nia inwa·

, ~~ftła Ptlbli(::tb4~O oraJ: Rolnictwa i Refbrbl ' Rolllych lidzkiego;

,

w sprawIe wykonania ustawy () :l8opatueniu inWa:11) szkolenie i teedukacja inwalidów;

Uthkłem. z dllia 17 mlrca 1932 t.

12) orzekanie w sptawach kal'italizat:yj tent

w porozumieniu z Ministrem Skarbu;

. 13) pośrednictwo pracy dla inwalidów oraz

Na podstawie art. 5. 6 usL 2, 15 ust. S, 17

kwalifikowanie

tych inwalidów i pozostałych l>rzy

ust l) i 8, 33 ust. 1. 36 ust. 4, 54 usL 2 i 77 ustawy z

,

dfiia. 11 marca 1932 r. o zaopatrzeniu inwaHdzkietn obsadzaniu posad;

14)

nadzór

nad

przestrzeganiem

wykonywania

(Ot. U. R. P. Nr. ~6, poz. 238) w brzmieniu nadanetn

rozporządzeniem ~rezydenta Rzeczypospolitej z dnia obowiązku zatrudniania inwalidów;

15) przyznawanie i wymierzanie kosztów pó.

2S pAździernika 1933 r. o zmianie ustawy o zaopadróży

inwalidom i osobom towarzyszącym.

trzetiiu irtWalidzkietn (Dz. U. R. P. Nr. 86, poz. 669)

żau"dza się co następuje

l!. Do właściwości Ministra Skarbu

1) ewidentja osób póbierających zaopatrzenie

,

pienięine;

DztAt I.

PRZEPISY OGÓLNE.

,

§ l. Prlty wykonywaniu ustawy o zaopatrzeniu

' ihWalidzkiem należy

~ -.

. . .'

;'

, l

2) przyznawanie, wymierzanie i wypłata taopatrzenia pieniężnego

a) inwalidom wojennym i wojskt>wym oraz oso·

bom pozostałym po inwalidach, po poległych, po zmarłych lub po 2:aginionych b<!z

własnej winy na. terenie , i w czasie działań

wojennych;

i ,.

'<

.. '

J !

Us,/,

~'

1 lutego

J

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

N2 5.

Rok 1935.

T R E ś C

OBWIESZCZENIE MINISTRA

Poz.

31-0pieki Społecznej z dnia 11 września t 934 r. w sprawie ogloszenia jednolitego tekstu

. z dnia ' 17 marca 1932 r. o zaopatrzeniu inwalidzkiem. • • • • • • • • • • •

ustawy

107

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA

Poz.

32-0pieki Społecznej i Ministra Skarbu z dnia 17 grudnia 1934 r. wydane w porozumieniu z Ministrami: Spraw Wewnętrznych, Spraw Zagranicznych. Spraw Wojskowych, SprawiedliwoścI, Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego oraz Rolnictwa i Reform Rolnych w sprawie wykonania ustawy o zaopatrzeniu inwalidzkiem z dnia 17 marca 1932 r. .

••••

31.

OBWIESZCZENIE

MINISTRA OPIEKI SPOŁECZNEJ

z dnia 11 września 1934 r.

w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia

17 marca 1932 r. o zaopatrzeniu inwalidzkiem.

Na podstawie art. 4 ust. 2 rozporządzenia Prezydenta RzeczyposP9litej z dnia 28 października

1933 r. w sprawie zmiany ustawy o zaopatrzeniu inwalidzkiem (Dz. U. R. P. Nr. 86, poz. 669) ogłaszam

w załączniku do obwieszczenia niniejszego jednolity

tekst ustawy z dnia 17 marca 1932 r. o zaopatrzeniu

inwalidzkiem (Dz. U. R. P. Nr. 26,poz. 238). która

weszła w życie z dniem 31 marca 1932 r., z uwzględ­

nieniem . zmian wprowadzonych rozporządzeniem

Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 października

1933 r. (Dz. U. R. P. Nr. 86, p.oz.. 669). którego przepisy

zawarte wart. 1 pkt. pkt. 3, 5, 11, 17,22,23,24,25,

27; 36, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 48, 50, 52,53 i 54, a wprowadzające zmiany do art. art. 2 ust. 2 lit. b, 3 ust. 2,

7 ust. 1, 13 ust. 2,17 ust. 7,19 ust. 1,2,4 i 6, 19 ust.

ost., 22 ust. ost., 30. ust. 1, 33 ust. 1 lit. d, oraz usf. 2

i 3, 40 ust. 1, 2 i 3, 52· ust. ost., 53 ust. 3, 59 ust. 1 i 2,

121

59a powyższej ustawy - weszły w życie z dniem

1 kwietnia 1934 r ., a przepisy zawarte w pozostałych

punktach art. 1, wprowadzające zmiany do art. a.rt. 2

ust. 1 i ust. 2 lit. a, 3 ust. 1 lit. c, 5 ust. 2, Sa, 6 ust. 1

i 2, 7 ust. ost., 9, 12, 13 ust. 1, 14 ust. 1, 15 ust. 2

pkt. 2, ust. 3 pkt. 2 i ust. ost., 22 ust. 4, 25 ust. 1

i 2 oraz ust. ost., 27 ust. 1 i 2, 29 ust. 1, 2 i 3, 30 ust. 2,

33 ust. 1, 42 ust. 3 i 5, 43, 53 ust. 1, 54 ust. l, 61 ust.

ost., 64, 71, 78 ust. 2 powyższej ustawy - weszły

w życie z dniem 30 października 1933 r. z mocą obowiązującą od dnia 31 marca 1932 r.

Podany w załączniku tekst nie obejmuje art. 3

rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia

28 października 1933 r. (Dz. U. R. P. Nr. 86, poz. 669).

jako niewłączonego przez to rozporządzenie do tekstu ustawy; brzmienie obowiązui'ące tego przepisu jest

następujące

"Osoby, które przed dniem 1 kwietnia 1934 r.

na. mocy

ustawy z dnia 17 marca 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr. 26,

poz. 238). zachowują to prawo po dniu 31 marca

1934 r. tylko wówczas, jeżeli odpowiadają postanowieniom tejże ustawy w brzmieniu rozporządzenia

niniejszego.

Jednakże pozostali po inwalidach wojennych

z utratą od 15 % . do 24 % zdolności zarobkowej

nabyły prawo do zaopatrzenia pieniężnego

Nt. 5.

Dz :ennik Ustaw . . Pozr 31.

------------------------------------

włącznie, zmarł ych w czasie do dnia 31 marca 1934 r ~

bez związku przyczynowego ze służbą wo :skową"

mają prawo do zaopatrzenia, ' o ile odpowiad a ją wa:'

runkom art. 3, 19, 22 i 25 ust§lWY ' z dnia 17 marca

1932 r. (Dz . U. R. P ~ Nr. 26, poz. 238) w brzmieniu

rozporządzenia niniejszego".

Minister Opieki Społecznej : Jerzy Paciorkowski

li

Załącznik do obw. Min Op. Spał.

dn. 11 września 1934 r. ' (pOZ, , 31).

USTAWA

, Z dnia

17 marca 1932 r.

O zaopatrzeniu

inwalidzkiem.

TYTUŁ 1.

Zakres osób, uprawnionych do ,zaopatrzenia.