Obwieszczenie Ministra Spraw Wojskowych z dnia 12 lipca 1933 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 23 maja 1924 r. o powszechnym obowiązku wojskowym.
Table of Provisions (86)
Statutory Text (86 Articles)
Art. 39.
§ 13 ustawy z dnia 6 sierpnia 1909 r. o zapobieganiu zaraźliwym chorobom zwierzęcym i ich tępie
niu (Dz. u.p'; :austr. Nr. 177), .
. . : .' ,'.
ustawa o badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa
z dnia 3 c,z erwca 1900 r. (Dz. Ust. Rzeszy Niem.
str. 547),
.
pruska ustawa wykonawcza z dnia 28 czerwca
1902 r. do ustawy o badaniu zwierżątrzeźnych i mi~
sa (Zb. Ust. Prus. str. 229).
'
..
."
f
Nie obowiązuje.
Ro , zdzi , ał
V.
Postanowienia końcowe.
455.
Art. 40.
OBWIESZCZENIE
MINISTRA SPRAW WOJSKOWYCH .
w
Minister Rolnictwa i Reform Rolnych
porozumieniu .z Ministrem Spraw Wewnętrznych mocen
jest w drodze rozporządzenia na czas do lat dziesię
ciu od dnia wejścia w życie rozporządzenia niniejszego odr.aczać stosowanie po.sLczególnych posŁano
wień rozporządzenia niniejszego, dotyczących badania zwierząt rzeźnych i mięsa w kraju ' (art. 3 21) na tych obszarach Państwa, na których warunki
miejscowe stosowanie to uniemożliwiają.
Art. 41.
Wykonanie rozporządzenia niniejs,z ego porucza
Ministrowi Rolnictwa i Reform Rolnych, co zaś
do orzecznictwa karnego - Ministrowi Sprawiedliwości i Ministrowi Spraw Wewnętrznych. W sprawach, dotyczących zakresu działania Ministra Spraw
,Wewnętrznych, Minister Rolnictwa i Reform Roinych działać będzie w porozumieniu z Ministrem
Spr.aw Wewnętrznych. Rozporządzenia wykonawcze, dotyczące zakresu działania innych ministrów,
wydawane będą w porozumieniu z zainteresowanymi
ministrami.
się
z dnia 12 lipca 1933 r.
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy
z dnia 23 maja 1924 r. o powszechnym obowiązku
wojskowym.
Na podstawie art. 2 ustawy z dnia 17 marca
1933 r. o 'z mianie ustawy z dnia 23 maja 1924 r.
o powszechnym obowiązku wojskowym (Dz. U. R.
P. z 1933 r. Nr. 36, poz. 299) ogłaszam jednolity tekst
ustawy ,z dnia 23 maja 1924 r . o powszechnym obowiązku wojskowym (Dz. U. R. P. z 1928 r. Nr. 46,
poz. 458) z uwzględnieniem zmian, wprowadzonych
do niej przez rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. (D.z. U. R. P.
Nr. 82, poz. 645) i wymienioną wyżej ustawę z dnia
17 I,llarca 1933 r., z uwzględnieniem obwieszczenia
Ministra Spraw Wojskowych 2: dnia 9 października
1928 r. o sprostowaniu błędu (Dz. U. R. P. Nr. 9,4,
poz. 837) i ze zmianą numeracji artykułów.
Kierownik Ministersbw.a Spraw Wojskowycp: Fabry~y
Art. 42.
Postanowienia ro,zporządzenia niniejszego, doprzygotowania urządzeń potrzebnych do
:przeprow.adzenia urzędowego badania zwierząt rzeź
nych i niięsaoraz uczenia i egzaminowania ogląda
czy - wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, .postaiIlowienia zaś pozostałe z dnieI,ll 1 stycznia 1929 r.
Stosownie do art. 4 ust. 3 ustawy konstytucyjnej z dnia 15 lipca 1920 r., zawierającej statut organiczny wojewbdztwa śląskiego (Dz. U. R. P. Nr. 73,
poz .. 497), zależy od uchwały Sejmu ŚląskiegQ, czy
i kiedy rozporządzenie niniejsze ma wejść w życie
na obszarze woiewóditwa śląskiego .
Z chwilą wejścia w życie posŁano,wień rozporządzenia niniejsżego, . a na obszarze województwa
śląskiego, stosownie do uchwały Sejmu śląskiego,
tracą mo'C obowiązującą wszelkie przepilsy w prz,e dmiocie objętym temi postanowieniami, a w szczegól-
Art. 43.
W wyp,aclikJach, ,g dy komisja poborowa nie jest
w stan'j,e przy poborze stwierdzić wady lub ułomno
ści pobor.owego w sposób, wystarczaj'ący dla wydania orzeczenia o jego . zdolności: do służby wojskowej, komisji poborowej przysługuj'e prawo ode-
Nr. 60.
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
słania poborowego do ,s zpitala wojskowego; odstawienie do szpitala zarządza powiatowa władza administracji ogólnej.
Jak długo urzęduje komis.ja poborowa., która
zadecydowała odesłanie poborowego do
szpitala,
poborowy zostaje po zbadaniu przedstawiony jej
z,p owrotem wraz z dotyczącą opinją szpitala. W pozostałych wypadkach szpital przesyła swoją opinj'ę
właściwej powiatowej władzy adminisŁracj' i ogólnej,
,poborowego zaś ,kieruje pod adresem przez nią
wskazanym. Powiatowa władza ,a dministracji ogólnej przedkłada otrzymaną opinję komisji poborowej
w najbliższym terminie jej urzędowania i zarządz,a
przedstawienie jej dotyczącego pohorowego, jeżeli
obecność jego jest potrzebna, do wydania orzecze,nia.
Na podstawie opinji szpitala, komisja poborowa wydaje jedno z orzeczeń wymienionych w ust. 1
art. 39.
Jeżeli przy poborze stwierdz,o na zostanie u poborowego wada lub ułomność, czyniąca go niezdolnvm do służby wojskowej, ale dająca się w ciągu
najwyżej 4-ch miesięcy wyleczyć, może komisja poborowa zarządzić odesłanie poborowego do szpitala cywilnego, ten zaś obowiązany jest poborowego
przyjąć i poddać właściwemu leczeniu.
Art. 44.
Osoby, które w celu uchylenia się od obowiąz
ku służby wojskowej wywołały u siehie rozmyślnie
chorobę lub uszkodzenie
cielesne, uzasadniają,ce
wydanie jednego z orzeczeń, przewidzianych w ust.
l art. 39 (kat. B, C lub D)., będą niezależnie od odpowiedzialności sądowo-karnej ;powoł.ane do odbycia czynnej służby wojskowej, o ile tylko są zdolne
doiakiejkolwiek służby wojskowej i o ile nie przekroczyły 38 lat życia.
Ewentualne koszty ekspertyzy lekarskiej
wz·ględnie leczenia tych osób (ponoszą one same,
aw razie nie~ożności zapłacenia mają zastosowanie
obowiązujące przepisy o kosztach leczenia w szpitalach powszechnych z prawem późniejszego regresu.
Art. 45.
W razie stwierdzenia w drodz·e administracyjnej lub sądowej faktu, ' iż zaszły okoliczności, uza·s adniające podejrzenie co do bezstronności lub słusz
ności wydanych przez komisję poborową ' orzeczeń,
przysł'uguje Ministrowi Spraw Wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wojskowych, wzglę
dnie upoważnionym przez ty,c h ministrów wojewodom w porozumieniu z właściwymi dowódcami
okręgów korpusu prawo unieważnienia tych
orzeczeń, jak długo dotyczący poborowi znajdują
się w wieku poborowym.
Jeżeli stwierdzony został współudział tych
poborowych w dokonywanych nadużyciach lub
wpływ na wydanie wadliwego orzeczenia, unieważ
nienie odnoszących się do nich orzeczeń komisji poborowej może w powyżs.zym trybie nastąpić do koń
ca tego roku kalendarzowego, w którym poborowi
ci kończą 50 lat życia.
W razie unieważnienia orzeczenia poborowi
obowiązani są stawić się przed komisją rozpoznawczą, która wyda co do nich jedną z decyzyj, wymie-
1121
nionych w ust. 1 art. 39. Je'żeli jednak w tym czasie
poborowi ci ukończyli 38 lat życia, zostaną, w razie
uznania ich przez komisję rozpoznawczą za zdolnych do czynnej: służby wojskowej, zaliczeni do pospolitego ruszenia z bronią.
Art. 46.
Ustalenie w drodze administracyjnej lub sądo~
wej faktu udawania przez poborowego przy poborze choroby lub ułomności, z powodu której komisja wydała orzeczenie, .n:ie odp,owiadające istotnemu stanowi zdrowia poborowe.go" pociąga z·a sobą samo przez się nieważność tego orzeczenia .j, poddanie
poborowego ponownemu przeglądowi przez ko:;nisję
r·ozpoznawcz.ą, chociażby przekroczył wiek .p oboroy , nie dłużej je.dnak niż do ukończenia 38 lat ży
w.
Cia.
Art. 47.
Powiatowe władze administracji ogólnej wykonywają nadzór nad należytem
wypełnieniem
przez poborowych -obowiązku stawiennictwa. Za
pośrednictwem podległych sobie urzędów gminnych
tudzież policji państwowej przyprowadzają uchylających się od poboru do najbliższej komisji poborowej. \'1.1 razie uzasadnionej obawy ponownego
uchylenia się od .p oboru może być zarządzone przytrzymanie uchylającego się aż do najbliższego dodatkowego przeglądu .
R ·ozd.ział
VI.
O służbie pomocniczej.
Art. 48.
Obok pow.szechnego obowiązku wojskowego
istnieje obowiązek służby pomocniczej.. Obowiąz
kowi temu podlegaj'ą wszyscy obywatele Rzeczypospolitej płci męskiej od ukończonych lat 17 do lat
60, którzy nie pełnią czynnej służby wojskowej, słu
żby w rezerwie lub pospolitem rusz.eniu.
Powołanie osób, podlegających obowiązkowi
służby pomocniczej do pełnienia tej służby może nastąpić z chwilą wybuchu wojny, .zarządzenia mobilizacji lub gdy wymaga tego interes obrony Państwa,
stwierdzony uchwałą Rady Ministrów, powziętą na
wniosek Ministra Spraw Woj.s kowych.
Art. 49.
Sposób powoływania do służby pomocniczej,
rodzaj tej służby oraz warunki jej pełnienia
ustali osobna ustawa, a do czasu jej uchwalenia rozporządzenie Rady Ministrów.
Art. 50.
W wypadkach, ·określonych wart. 48 ust. 2,
mogą być przyjmowane do służby pomocniczej osoby płci żeńskiej, które zgłoszą się do niej ochotni-
czo.
Warunki i sposób przyjmowania tych osób do
służby pomocniczej, rodzaj tej służby oraz warunki
jej pełnienia określi rozporządzenie Ministra Spraw
Wojskowych.
R o z d z i a ł VII.
O skróceniu fi odroczeniu czasu służby wojskowej.
Art. 51.
Poborowi i ochotnicy, uznani za zdolnych do
czynnej służby wojskowej, którzy ukończyli
Dziennik Ustaw. P,oz. 455;
1.122
1) szkołę średnią ,ogólnokształcącą państwową
,a lbo pryw, atną, mającą prawa szkół pań
stwowych, albo,
2) inną szkołę krajową lub zagraniczną, pań
stwową lub prywatną:, którą Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
uzna ,z a równorzędną ze szkołą średnią
ogólnokszt.ałcącą, t . .j . złożyliegz, amin dojnałości gimnazjalny lub seminarjalny, w innych szkołach zaś ustanowiony w: nich prawnie egzamin końcowy,
odbywają skróconą czynną służbę wojskową, któ'r ej czas trwania ustali rozporządzenie Ministra
Spraw Wojslkowych, jednak na okr,es nie dłuższy,
niż 15 miesięcy.
Słuchacze pańs,twowych szkół
zawodowych,
których warunkiem przyjęcia na pierwszy kurs jes,f
ukończenie CQo najmniej 6-ciu klas szkoły średniej
ogólnokształcącej i w których nauka trwa nie mniej
niż 3 lata ftak zwane szkoły zawodowe typu wyż
szego), odbywają skróconą służbę czynną po ukoń
czeIiiu 4-ch półroczy takiej szkoły.
Minister Spraw Wojskowych może powołać
do skróconej czynnej służby wojskowej również pobOTowych (ochotników), którzy ukończyli co najmniej6 klas ogólnokształcącej szkoły średniej pań
s~wowej lub prywątnej, maj,ącej prawa szkół pań
stwowych, ,albo odpowiednią ilość klas innych szkół,
którą Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia
P!lblicznego uzna za r'ównorzędną z 6-cioma klasami szkoły średniej ogólnokształcącej, wreszcie, którzy zołożyH egzamin specjalny, O'dpowiadający co
najmniej 6-ciu klasom państwowej szkoły średniej
'Ogólnokształcącej.
Pr,o gram, zakres wymagań i sposób składania
egzaminu specjalnego określi Minister Wyznań Religijnychi Oświec,enia Publicznego w porozumieniu
z Ministrem Spraw ,W ojskowych.
Art. 52.
Ustalenia osób, podlegających skró,c onej czynnej słążbie wojskowej, dokonywają z urzędu powiatowe komendy uzupełnień na podstawie wyk azów,
przesyłanych przez
właściwe
zakłady
naukowe,
względnie na podstawie przedkładanych przez pob'Orowych świadectw.
Sposób sporz,ądzania i przesyłania wykazów;
wspomnianych w ust. 1, ustali rozporz,ądzenie wykonawcze.
Art. 53.
Osoby, obowiązane do skróconej czynnej służ
by wojskowej (art. 51), odbywają tę służbę zasadniczo' w jednym nieprzerwanym okresie.
W razie potrzeby Minister Spraw Wojskowych
może ustalić .Inny sposób odbywania czynriej służby
wojskowej prze z osoby, obowiązane do skróconej
tSłużby (art. 51) .
Art. 54.
Osoby, które z własnej winy nie uzyskały
wczasie odbywania s\k róconej czynnej ,służby warunków mianowania podporucznikiem rezerwy, odbywają czynną służbę wojskową przez okres czasu,
oznaczony wart. 4.
'
Nr. 6.0.
Art. 55.
Minister Spraw Wojskowych w porozumieniu
z Ministrem Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego oraz' 'z właściwymi ministrami oznaczy
w drodze 'rozporządzenia te zakłady naukowe tudzież 'e gzaminy, któryćh ukończenie, względnie zło
żenie,
uprawnia do skróconej służby czynnej
(art. 51).
Art. 56.
Skróconej czynnej służby wojskowej nie mogą
odbywać osoby, wykluczone od służby na podstawieart. 9, ponadto uczniowie szkół, :kształcących
na oficerów zawodowych, wydaleni z tych szkół,
oraz osoby, prawomocnie skazane na utratę praw
publicznych lub obywatelskich praw honorowych,
albo prawomocnie skazane za przestępstwo przeciwko mieniu, nierząd lub , przestępstwo z chęci zysku.
Art. 57.
Duchowni wy,znania katolickiego, którzyotrzymali święcenia, zakonnicy tego wyznania, którzy
złożyli śluby, uczniowie seminar.jów katolickich
i nowicjusze zalkonów i zgr,omadzeń katolickich, tudzież duchowni innych przez
Państwo uznanych
wyznań chrześcijańskich, którzy ,o trzymali wyższe
święcenia, i zakonnicy, którzy złożyli uroczyste ślu
by zakonne, wreszcie zatwierdzeni przez władzę
rządową rabini i podrabini oraz duchowni innych
uznanych wyznań niechrześcij, ańskich - zostają ,przy
poborze bez poddawania przeglądowi wojskowo-lekarskiemu zaliczeni do pospolitego ruszenia bez
br,oni.
Duchowni wyznania katolickiego, którzy otrzymali święcenia, z,akonnicy tego wyznania, którzy
zł.ożyli śluby, uczniowie seminarjów katolickich i nowicjusze zakonów i zgromadzeń katolickich mogą
korzystać z ulgi, wymienionej' w ust. 1, również po
poborze.
W razie powołania do służby woj's kowejpo
uprzedniem zbadaniu ich zdolności fizycznej księża
katoliccy, którzy posiadają święcenia kapłańskie,
jako też ,j duchowni, innych powyżej wymien~onych
wyznań pełnią w wojsku czynności duszpasterskie.
Katoliccy duchowni, ni:e posi.adający święceń
kapłańskich i uczniowie
seminarjów katolickich,
-oraz nowicjusze zakonów i z.gromadzeń katolickich
będą w razie powolania ich po uprzedniem z:b,adaniu zdolności fizycznej użyci do służby sanitarnej.
W razie wojny postanowienia niniejszego artykułudotyczą tylko tych uczniów ,k atolickich seminarjów oraz nowicjuszówz.a konów i z,gr. omadzeń '
katolickich, którzy wstąpili do seminarjów, nowicjatu lub zgromadz.e nia prz.e d wypowiedzeniem wojny.
Art. 58.
Osoby, wymienione wart. 57, które wystą:piły
ze stanu duchownego, nowicjatu (zgromadzeń) lub
seminarjów duchownych, powinny uczynić zadość
powszechnemu obowiązkowi wojslkowemu na ogólnych zasadach (art. 36).
Przełożeni duchowni osób, wyżej wymienionych, mają obowiązek n~ezwłocznie zawiadomić
o fakcie wystąpienia powiatową władzę admini~'
stracji ogólnej.
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
Nr. 60.
Art. 59.
Odroczenie t.erminu 'odbycia czynnej służby
wojskowej może być udzielone
1) jedynym żywicielom rodzin,
2) właścicielom odziedziczonych gospodarstw
rolnych,
.
3) osobom, odbywającym studja teoretyczne
i praktyczne .
Odrocz,e nia terminu odbycia czynnej służby
wojskowej z przyczyn, wymienionych w punktach
l) i 2), mogą być udzielone tylko na przecłąg jednego r.oku, po upływie którego poborowy, o ile nie
uzyska ponownego odroczenia, obowiązany jest odbyć czynną służbę wojskową.
Odroczenia z przyczyn, wymienionych w punkcie 3), mogą być udzielane na dłuższy od jednego
roiku przeciąg cza·su, nie dłużej j,e dnak, niż to przewiduje art. 63.
Poborowi, korzystający z takich odroczeń, jako leż .osoby, obowiązane do pr.owadzenia ewidencji uczniów w szkołach i zakładach, wymienionych
w pkt. 2) i 3) art. 63, mają obowiązek o fakcie
opuszczenia szkoły (z,akładu) zawiadomić bezzwłoczni,e właśdwą powiatową władzę administracji ogólnej celem ,o rzeczenia utraty prawa do odroczenia.
Art. 60.
Za
jedynych żywicieli rodzin mają być uwa-
żani
l) syn niezdolnych do pracy rodziców l'ub leż
wdowy lub wdowca i syn niezdolnej do pracy nieślubnej' matki;
2) rodzony lub przyrodni brat osieroconego
i do pracy niezdolnego ślubnego lub nieślubnego rodzeństwa;
3) wnuk niezdolnych do pracy dziadków,
dziadka lub babki w linji prostej, o ile
osoby te nie posiadają zdolnych do pracy dzieci.
Odmczenia z ,a rt. 59 pkt. 1 mogą być udzielone
tyLko w tym wypadku, jeżeli utrzymanie osób wymienionych w punkcie l), 2) i 3) ustępu poprzedniego, j1est zależne wyłącznie od pracy poborowego
i o ile on ten obowiązek istot.nie spełnia.
Rodzice (dziadkowie) o ile ukończyli laŁ 60,
oraz matki (babki) samotne, o ile ukończyły 45 lat,
chłopcy o ile nie ukończyli 16 lat, oraz osoby płci
żeńskiej, o ile nie ukończyły 18 lat życia, uważani
być winni 'z a nie zdolnych do pracy i badaniu w tym
kierunku ni~ podlegają.
względnie
~.
I
f,
,.•
~
~
!
Art. 61.
Za właścicieli odziedziczonych gospodarstw
rolnych uważane być mają osoby, które odziedziczyły w linji zstępnej gospodarstwa rolne, wys.tarczające na wyżywienie ,jednej rodziny, a nie przekraczające trzykrotnie takiego dochodu, o ile prowadzą te gospodarstwa samodzielnie,
jako jedyne
źródło ut.rzymania.
Wielkość gospodarstw lub dochód, wystarczający na wyżywienie jednej rodziny, ustali rozporzą
dzenie Ministra Spraw Wojskowych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych.
1123 ·
Art. 62.
Cdroczenia z art. 59 p. 1 i 2 mogą być udzielane naj dalej do l października tego roku kalendarzowego, w którym korzystający z odroczenia koń
czy 23 lat życia.
JeżeH korzysŁa'ją'cy z odroczeni!a posiada w
chwili udzielenia mu odroczenia warunki do skró·,
conej czynnej służby wojskowej, należy udzielić
mu odroczenia najdalej do l lipca tego roku kalen·
darzowego, w którym kończy on 23 lat życia.
Poborowy posiadający warunki do odroczenia
służby wojskowej z art. 59 pkt. 1) i 2), w tym roku
kalendarzowym, w którym końc,zy lat 23, zostaje
powołany do czynnej .służby
wojskowej na 5 , mie·
sięcy i przeniesiony po ich przesłużeniu do rezerwy.
Postanowi'enie ustępu drugiego niniejszego ar· '
tykułu dotyczy również osób, które stają do ,pobo.
ru po raz pierwszy po wyjściu z wieku poborow~g,o,
o ile opóźnione stawiennictwo jest usprawiedliwio·
ne i warunki, uzasadniające prawo do odroczeń
z art. 59 pkt. 1) i 2), istnieją w dniu stawienia się do
poboru.
Art. 63.
Odroczenia terminu odbycia czynrlej shlżby
wojskowej z ,art. 59 pkt. 3) mogą być udzielone
.
l) uczniom ostatniej klasy szkół średnich
ogólnokształcących
i seminarjów nauczycielskich
państwowych
lub prywatnych, mających prawa '
szkół państwowych, średnich
szkół zawodowYch
oraz innych szkół państwowych, krajowych hih za·
,g raniczriych, uznanych prz'e zMinistra Wyznań Reli·
gijnych i Oświecenia Publicznego za równorzędne ·
z państwową szkołą średnią ogólnokształcącą""':"
najwyżej do terminu wcielenia poborowych (ochot- ,
ników) odbywających skróconą czynną służbę wOJskową
(art. 51), w tym roku kalendarzowym, VI
którym kończą 22 lat życia;
..
2) student.om szkół akademickich, tudzież
uczniom (słuchaczom) zwyczajnym (rzeczywistym)
innych Wyższych zakładów naukowych państwo·
wych lub prywatnych, uznanych przez, Państwo za
równorzędne, dalej wyższych zakładów naukowych
zagranic:z nych, o ile uznane są przez Ministra Wy_ ·
znań Religijnych i Oświecenia Publicznego za rÓw'"
norzędne z krajowemi naj dalej do terminu wcielenia poborowych (ochotników), odbywających skró·
conączynną 'służbę woj,skową (art. 51), w tym roku ·
kalendarzowym, w którym kończą 23 lat życia;
.
3) poświęcającym się studjom teologji wyznań
chrześcijańskich
dla uzyskania święceń duchownych, jak również uczniom zakładów rabinackich
przez Panstwo uznanych i nadzorowanych dla przy- .
gotowania się do stanu duchownego, ewenb,lalnie
w ciągu 2-ch lat po ukończ,eniu tych zakładów celem
uzyskania stanowiska duchownego - najdalej do
terminu wcielenia poborowych (ochotników), · odbywających skróconą czynną służbę wojskową (art.
51), w tym roku kalendarzowym, w 'którym kończą
25 la t życia;
4) uczniom terminującym w r:żemiośle u mafstrów i terminującym w handlu, o ile wykażą się poświadcz'eniem właściwej
izby rzemieślniczej lub .
równorzędnej instytucji zawodowej, względnieod~
powiednej wladzy przemysłowej, do czasu ukończe·
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
nia terminu, jednak najwyze) do ' terminu wcielenia
(art. 76 ust. 2) poborowych (ochotników)-w tym roku kalendarzowym, w którym kończą 22 lat życia.
Przepisy powyższe mają zastosowa'nie również
00 osób, przebywających na obszarze wolnego miasta Gdańska.
Oznaczenie zakładów naukowych, których
uczniowie· bądź słuchacze są uprawnieni do żądania
odroczenia czynnej służby wojskowej, oraz o ile
idzie o zakłady zagraniczne, oznaczenie także wa'r:unków przyznania odroczenia, nastąpi W drodze
rozporządzenia
Ministra
Wyznań
Religijnych
i Oświecenia Publicznego, wydanego w porozumienLu z Ministrem Spraw Wojskowych, oraz z innymi
właściwymi ministrami.
Art. 64.
Przedłużenie odroczeń s,łużhy wojskowej dł'a
osób, wymienionych wart. 63 pkt. 2, mOże nastąpić
tylko w zależności' od potrzeb wojska na zasada,ch,
jakie ustalirozporząc1zenie ' wykonawcze, jednak
najdalej do terminu wcielenia poborowych (ochotników), odbywających skróconą czynną służbę wojskową (a:r t. 51), w tym ·r oku kalendarzowym, w którym kończą 25 la t życia.
Art. 65.
Z chwilą ogłoszenia mobilizacji odro-::zenia tracą moc i osoby, kt6le je uzy.skały, mogą być na I.asadZie rozporządzenia Ministra Spraw Wojskowych powołane do służby wojskowej.
W czasie wojny odr,o czerua terminu odbycia
czynnej służby wojskowej mo:gą być udzielane na
warunkach, ustalonych w rozporządzeniu Minis~ra
Spraw Woj·s kowych.
Art. 66.
Prośby o udzielenie odroczeń, przewidzianych
wart. 59, powinny być wniesione najdalej do 14 dni
po uZ.n aniu poborowego za zdolnego do czynnej
służby wojskowej. Jeżeli okoliczności, uz.asadniają
ce prawo do ubiegania się o powyżslZe odroczenia,
powstały po wymienionych wyżej terminach, prośba
powinna być wni1esiona nąjdale,j do 4 tygodni od
chwili uzyskania wiadomości o tych okolicznościach.
Zgłoszenie prawa dO' ulgi z art. 57 pow,inno nastąpić najpóźniej w dniu poboru danego poborowego. Warunek ten nie dotyczy duchownych, wymienionych wart. 57 ust. 2.
Nieusprawiedliwione niedotrzymanie powyż
szych terminów pociąga za sobą utratę prawa do
wymienionych odroczeń i ulg.
Art. 67.
do przeprowadzenia docho:dzeń w celu sprawdiZenia warunków, uzasadniają
cych prawo do ubiegania się o odro'c zenie czasu
czy.nnej służby wojskowej, do ubiegania się o ulgi,
p.r2!ewidziane wart. 57, oraz do stwierdzenia niezdolności do pracy kobiet w wypadkach odroczeń
z art. 59 pkt. 1, jest powiatowa władza administracji
ogóLnej.
O p'rzy;znaniu lub odmowie pr·awa do odroczeń
lub ulg orzeka powiatowa władza administracji
ogólnej, ao przyznaniu lub odmowie ulgi, określo
neJ wart. 57, orzeka wczasie poboru głównego
.
Władzą właściwą
Nr. 60.
(art. 37 ust. 3) właściwa komisja poborowa, a po
poborze głównym właściwa powiatowa władza administracji ogólnej .
Wniesienie odwołania od odmownego orzeczenia nie odracza wcielenia do szeregów.
Dla osób, przebywających zagranicą, odroczeń,
określonych wart. 63, ora3 'ulg, wyszczpgólnionych
wart. 57, udzielają WbŚI:.IWe urzędy kom,ularne na
zasadach, określonych w rozporządzeniu wykonawGizem.
Art. 68.
Z powodu powolania do czynnej służby wojskowej (art. 4 p. 1, art. 51, 62, 71 i 80), jako też w
czasie między chwilą powołania a chwilą odbycia
tej służ:by umowa o pracę nie może być przez pracodawcę wypowiedziana ani rozwiązana, o ile stosunek służbowy w chwili powołania trwał nieprzerwanie co najmniej sześć miesięcy.
Z powodu powołania do ćwiczeń (art. 79) i do
służby wojskowej w razie mobilizacji lub ze wzglę
du na bezpieczeństwo Państwa (ust. 1 .i 2 art. 83
i ust. 1 i 2 art. 85), jako też w czasie pomiędzy chwilą
powołania a chwilą
odbycia tych ćwiczeń,
względnie służby,
umowa o pracę nie może być
przez pracodawcę wypowiedziana ani rozwi~ana.
Umowy, sprzeczne z powyżs,zemi postanowieniami, oraz umowy, przewidujące wyraźnie lub pośrednio rozwiązanie umowy o pracę w związku
z odbywaniem służby wojskowej lub ćwiczeń wojskowych, są z mocy same·go prawa nieważne.
Postanowień ust. 1 do 3 nie stosuje się, jeżeli
aj umowa o pracę ul.e ga - w okresie między
powołaniem aodbyc;~m służby wojskowej
lub ćwiczeń wojskowych - rozwiązaniu
wskutek upływu czasu, na który została
zawarta, albo wskutek ukońc,zenia roboty,
dla której wykonania ją zawarto;
b) zakład pracy lub oddział zakł.adu pracy,
do którego pracownik po odbyciu służby
wojskowej lub ćwiczeń wojskowych powraca, już nie istnieje;
c) .zakład pracy albo oddziałz.akładu pracy,
do którego pracownik po odbyciu służby
wojskowej lub ćwiczeń wojskowych powraca, zmienił całkowicie technikę produkcji, prze'z co te rodiZaje pracy, do którychdany pr.acownik był użyWa\lY, nie są
już wykonywane;
d) umowę o pracę można rozwiązać z winy
pracownika;
e) pracownik bez wainych powodów nie stawił się do pracy przed upływem dwóch tygodni od chwiLi zwolnIenia go ze służby
wojskowej lub ćwiczeń wojskowych;
f) pracownik w czasie służby wojskowej lub
ćwicz.eń wojskowych był prawomocnie skazany za przestępstwo z chęci zys.1ru albo
na karę ponad 3 miesiące pozbawienia wolności.
Istniejące przepisy prawne normują, czy i o He
osobom, pozos,tajlącym w stosunku służbowym, powołanym do st.użby wojskowej lub ćwiczeń wojskowych, służy w czasie tej służby prawo do wynagrodzenia.
.
Nr. 60.
R o z d z i a ł VIII.
Koszły
1125
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
sławienia
się
poborowych
rodzin.
i
członków ·
Art. 69.
Koszty stawienia
się
poborowego
przed ko-
misją poborową, tudzież koszty sŁawienia się człon
ków jego rodziny przed komisją poborową i rozpoznawczą celem zbadania ich zdolności do pracy., po'
nosi poborowy, względnie członkowie rodziny. ' Osoby te w razie stwierdzonej niezamożności będą
przedstawione do poboru lub do zbadania zdolno'ści
do pracy przez gminę ich miejsca zamieszkania na
jej koszt.
Koszty sŁawienia się poborowych pr,z ed komisją
rozpoznawczą lub do szpitala
wojskowego,
oraz ' koszty pobytu poborowego w szpitalu wojskowym pokryte będą z budżetu Ministerstwa Opieki
Społecznej, wyjąwszy przypadki, przewidziane wart.
45 w ust. 1 i 2.
Kos,z ty przytrzymania w areszcie poborowego,
podejrzanego o zamiar uchylenia się od stawania do
poboru, oraz wszelkie koszty, związane z dostawieniem poborowego, uchylającego się od stawania do
poboru, do miejsca urzędowania właściwej komisji
poborowej celem przedsŁawieniago do poboru, ponosi poborowy.
W razie nieściągalności, pokrywa je gmina
miejsca zamieszkania,a w ra,z ie niemożności ustalenia miejsca zamieszkania - Skarb Państwa z budżetu Ministerstwa Sprilw Wewnętrznych.
R o z dz i a ł IX.
O służbieocbołniczej.
Art. 70.
Do czynnej służby wojskowej może być w
charakterze 'Ochotnika przyjęty każdy, o ile
1) jest obywatelem polskim,
2) ma ukończone 17 la t, a Ole osiągnął jeszcze
wieku poborowego (art. 6),
3) jest fizycznie zdolny do czynnej służby wojskowej,
4) prz.edstawił urzędowe poświadczenie nie nagannego prowadzenia się,
5) jeżeli jest niepełnoletni, przedłożył pozwolenie ojca, względnie prawnego opiekuna na wstą
pienie do wojska.
W.a runki zaciągu ochotniczego w czasie wojny ustali rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych.
Ochotnikom przysługuje pr.a wo wyboru broni
na warunkach, które określi rozporządzenie wykonawcz·e.
Art. 71.
Zgłoszenia ochotników przyjmują P. K. U. stosownie do wydanych w tej mierze prze,z Ministra
Spraw Wojskowych przepisów. Przepisy te określą
również s. zc:zegółowe warunki odbycia ochotniczej
czynnej służby wojskowej, tudzież stosunek ochotnika do powszechnego obowiązku wojskowego z uwagi na odbyty okres służby ochotniczej.
OchoŁnicyzobowiązują się do odbycia czynnej
sł,użby wojskowej' .przez okres czasu, ustalony dla
danego rodzaju broni przez Ministra Spraw Wojskowych, a w razie wojny - aż do demobilizacji.
Gdyby ", demobilizacja
zostala
przeprowadzona
przed ukońc·zeniem przez ochotnika okresu służby,
ustalonego dla rodzaju broni, w którym służy, musi ochotnik odsłużyć czas, br akujący do tego okr€su.
Ochotnikom czasu wojny może Minister
Spraw Wojskowych odroczyć uzupełnienie okresu
służby czynnej, ustalonego dla rodzaju broni, w którym służą, przyczem czas służby ochotniczej zalicza
się na poczet obowiązkowej służby czynnej na zasadach, które ustali Minister Spraw Woj skowych.
Postanowienia art. 51 i 74 niniejszej ustawy
mają zastosowanie do ochotników.
Art. 72.
Cudzoziemcy mogą być przyj.~ci do służby woj- .
skowej' wył'ącznie jako ochotnicy i tylko za pozwoleniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej .
Przez fakt służby wojskowej cudzoziemcy ci
nie stają się obywatelami Państwa Polskiego.
R o z dz i a ł
X.
O konłyngensie.
Art. 73.
Corocznego poboru rekruta dokonywają powołane władze wyłącz·nie na ' podstawie uzyskanego
w drodze ustawodawczej zezwolenia.
Stan liczebny wojska w czasie p ok oju okreśh
odrębna ustawa.
Art. 74.
Celem zapewnienia wyszkolenia wojskowego
w ramach stanu liczebnego wojska wszys tkim poborowym, zdolnym do czynn ej służby wojskowei
(art. 39 kat. Al Minister Spraw Wojskowych może
skrócić czas trwania służby wojskowej,
ustalony
wart. 4 pkt. 1, lub też udzielać urlopu pewnej części
szeregowych, ażeby w ich miejsce powołać poborowych, podlega,jących wcieleniu do szeregów.
Art. 75.
Poborowi, którzy nie mogli być powolani do
czynńejl służby wojskowej w ramach stanu liczebnego wojska i czasu trwania czynnej służby wojskowej, ustalonego dla poszczególnych rodZajów wojSika prz'e z Mini'stra Spraw Wojiskowych, na zasadzie
art. 74, mają być zaliczeni do ponadkontyngentowych.
Powołanie takich
poborowych do czynnej
służby wojskowej może nastąpić do końca teg o roku
kal,e ndarzowego, w którym kończą 25 lat.
Zaliczenie ponadk onŁynge ntowych do rezerwy
zar,ządza Minister Spraw Wojskowych bez względu
na to, czy i jak długo odbywali czynną służb ę wojskową·
R o z d z i a ł XI.
Czynna służba wojskowa, służba w rezerwie
pospoliłem ruszeniu.
A. Czynna służba wojskowa.
Art. 76.
Poborowi, którzy przy poborze uznani zostali "
za zdolnych do czynnei służby wojskowej, o ile nie
uzyskali odroczenia, jako też wszyscy obowiązani
do odbycia czynnej służby wojskowej oraz ochotni-
Dziennik Ustaw. P,oz. 4~5.
ocy mają się zgłosić do odbycia tej służby na wezwanie powiatowych komend uzupełnień.
Termin i sposób wcielenia do szeregu osób,
wymienionych w ust. l, tudzież osób, których dotyczą postanowienia ust. 3 art. 62 i ust. 2 art. 75
ustala Minister Spraw WoiskQwy..:h.
Poborowi, których prośby o odroczenie nie zostały do terminu wcielenia prawomocnie rozstrzygnięte, podlegaj,ą powołaniu do czynnej służby wojskowej narówni ze wszystkimi innymi poborowymi
i w tym samym terminie.
Z chwilą ogłoszenia mobilizacji może Minister
Spraw Wojskowych zmienić ustalony poprzednio
termin wcielenia do czynnej służby wojskowej.
Art. 77.
Ohes obowiązkowej służby czynnej liczy się
dla wcielonych w terminie, ustalonym przez Ministra Spraw Wojskowych, od pierwszego dnia tego
okresu, w ciągu którego ma nastąpić wcielenie,
a dla wcielonych po tym okresie - od dnia wcielenia.
Zwolnienie z czynnej sł'użby i przeniesienie do
rezerwy następuje po upływie okresu czasu czynnej służby wojskowej, przewidzianego wart. 4 pkt.
1 aj, b), c), wart. 51 wzgl.~dnie wart. 62, licząc od
dnia, określonego w ustępie pierwszym niniejszego
artykułu.
Przepis niniejszy nie dotyczy osób, skaz.a nych
przed wcieleniem do szeregów, względnie w czasie
odbywania czynnej służby wojskowej prawomocnym
wyrokiem sądowym na karę pozbawi,enia wolności
ponad 3 tygodnie, a które po odbyciu kary podleg.ają czynnej służbie wo jskowej na ogólnych zasadach (art. 36), jak również nie narusza postanowień
uprawniających Ministra Spraw
Wojskowych do
przenoszenia szeregowych niewyszkol onych do rezerwy (art. 75).
Sposób postępowania w wypadkach, gdy w
terminie, oznaczonym jako termin wcielenia, poborowy okaże się chwilowo niezdolny do czynnej służ
by wojskowej,' określi rozporządzenie Ministra
Spraw Wojskowych.
B.
Nr. 60.
czas trwania .jednego ćwiczenia me może być dłuż
szy, niż 8 tygodni.
Odbywanie ćwiczeń przez oficerów rezerwy,
przeniesionych do rezerwy z korpusu oficerów zawodowych, ureguluje rozporządzenie Ministra Spraw
Wojskowych.
Podchorążym rezerwy, względnie rezerwistom
podchorążym (plutonowy, kapral i t. p.), którzy odbywaj'ąc ćwiczenia dla szeregowych rezerwy, zostaną zakwalifikowani do awansu na podporuczników
rezerwy, przedłuża się automatycznie czas ćwiczeń
do okresu, jaki jest ustalony dla oficerów rezerwy.
Od końca tego roku kalendarzowego, w którym oficerowie rezerwy, zarówno mianowani w rezerwie, jak i pr,z eniesieni z korpusu oficerów zawodowych, ukończyli 40 rok życia, do końca tego
roku kalendarzowego, w którym ci oficerowie koń
czą 50 rok życia, mogą oni być powołani przez Ministra Spraw Wojskowych na podstawie uchwały
Rady Ministrów na dodatkowe ćwiczenia i kursy,
których czas trwania usŁala każdorazowo uchwała
Rady Ministrów.
Terminy powołania oficerów i szeregowych rezerwy na zwyczajne i dodatkowe ćwiczenia ustali
rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych.
Art. 80.
Szeregowych rezerwy, zaliczonych do> rezerwy
hez odbycia służby czynnej (art. 75), Minister Spraw
Wojskowych może powołać do odbycia tej służby
w okresie czasu, ustalonym wart. 75.
Art. 81.
Minister Spraw Wojskowych ma prawo, ze
względu na stan wyszkolenia rezerwistów, skrócić
ustalone wart. 79 okresy ćwiczeń wojskowych lub
też zwolnić od nich pewną kategorję oficerów i szeregowych rezerwy.
Sposób odbycia ćwiczeń wojis kowych przez te
osoby, które zostały do szeregów wcielone po wyjściu z wieku poborowego,
jednak przed ukończe
niem 38 lat życia, usŁali rozporządzenie Ministra
Spraw Wojskowych.
Służba w rezerwie.
Art. 78.
Do służby w rezerwie obowiązani są ci, którzy zaliczeni zosŁali do tej kategorji służby wOJskowej.
Art. 79.
Szeregowi rezerwy obowiązani są do odbycia
w czasie służby w rezerwie 14 tygodni ćwiczeń wojskowych, przyczem czas trwania jednego ćwiczenia
nie może być dłuższy, niż 6 tygodni.
W wypadkach, gdy interes wojska tego wymaga, może Minister Spraw Wojskowych na podstawie
uchwały Rady Ministrów powoływać ich na dodatkowe ćwiczenia wojskowe, których czas trwania
usŁala każdorazowo uchwała Rady Ministrów.
Oficerowie rezerwy, zarówno mianowani w rezerwie, jak i przeniesieni ,z korpusu oficerów zawodowych do r'e,zerwy, są obowiązani do odbywania ćwiczeńwojsk, owych do końca tego ,r oku kalendarzowego, w którym kończą 40 lat życia.
Oficerowie rezerwy, mianowani w rezerWIe,
obowiązani są odbyć 36 tygodni ćwiczeń, przyczem
Art. 82.
Powołani do ćwiczeń nie zaliczają się do stanu
liczebnego wojska.
Art. 83.
Z chwilą ogłoszenia mobilizacji może Minister
Spraw Wojskowych powołać rezerwistów do służby
wojskowej.
O He bezpieczeństwo Państwa tego wymaga,
może Rltda Ministrów na wniosek Ministra' Spraw
Wojskowych także wczasie pokojowym zarządzić
powołanie rezerwistów, lub pewnych ich kategoryj
-- do służby wojskowej.
w pospo1łtem ruszeniu.
Art. 84.
Do służby wojskowej w pospolitem ruszeniu
C.
Służba
obowiązani są
1) rezerW1SCl po wyjściu z rezerwy;
2) poborowi, którzy przy poborze uznani zostali za zdolnych do służby tylko w pospolitem ruszeniu;
Nr.' 60. '
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
3) ci, którzy w · myśl postanowień mmeJszej
ustawy do pospolitego ruszenia zostaną zaliczeni.
Czas trwania służby w pospolitem ruszeniu
rozciąga się dla oficerów pospolitego
ruszenia do
31 grudnia tego roku, w którym kończą 60 lat życia.
Art. 85.
.
Z chwilą ogłosz,enia mobilizacji Minister Spraw
W ojskowych może powołać zaliczonych do służby
w pospolitem ruszeniu do służby wojskowej.
O ile bezpieczeństwo Państwa tego wymaga,
może Rada Ministrów na wniosek Ministra Spraw
Wojskowych także w czasie pokojowym zarządzić
powołanie
zalicZ'Onych do pospolitego ruszenia do
służby wojskowej.
Art. 86.
Sposób, w jaki osoby, uznane za zdolne do
służby w pospolitem ruszeniu bez broni, będą miały
służbę tę odbyć, określi rozporządzenie
Ministra
Spraw Wojskowych.
Z chwilą ogłoszenia mobilizacji moż.e Minister
Spraw Wojskowych zarządzić ponowne przedstawienie tej kategorji osób przed k'Omisję poborową·
Art. 87.
Mobilizację
zarządza
Prezydent Rzeczypospolitej na wniosek Rady Ministrów, przedstawiony
przez Ministra Spraw Wojskowych.
Art. 88.
Koszty przejazdu osób, powołanych do służby
wojS'kowejj wyszkolenia, ćwiczeń lub wogóle do
spełnienia służby w formacjach wojskowych,
jako
też koszty odnośnych wezwań, plakatów, komunikatów prasowych i t. p. - ponos,i Skarb Państwa.
1127
Osoby, wydalone z wojska tudzież wydalone
z korpusu oficerskiego na podstawie prawomocnego
wyroku sądowego lub wykluczone z korpusu oficerskiego prawomocne m orzeczeniem sądu honorowego, wolne są od obowiązków, wymienionych wart.
3 pkt. 2) i 3~
Osoby, które zostały zwolnione od jednego
z obowiązków, określonych wart. 3, podlegają tymże obowiązkom ponownie, a w szczególności zostają
zaliczone zpowrotem do rezerwy, względnie pospolitego ruszenia w stopniu poprzednio posiadanym, ,jeżeli ustaną okoliczności, które spowodowały
ich zwolnienie od obowiązków, wymienionych w
art. 3.
Art. 90.
Zwolnienie 'o d powszechnego obowiązku wojskowego może nastąpić także w razie ubiegania się
osoby, temu obowiązkowi podlegającej, o uzyskanie
obcego obywatelstwa.
Zwolnienia z powodu ubiegania się o obce
obywatelstwo udzielane być mogą osobom, uznanym
za zdolne do czynnej służby, względnie obowiąza
nym do służby w rezerwie lub pospolitem ruszeniu.
Zwolnienia z powodu ubiegania się o obce
obywatelstwo mogą być udzielane ponadto 'Osobom,
które są w myśl niniejszej ustawy obowiązane do
stawienia się do poboru, tudzież wszystkim osobom,
które wprawdzie nie wstąpiły w wiek p'Oborowy,
ale ukończyły już 17 lat życia.
Osoby, powołane do odbycia czynnej służby
wojskowej, mogą być zwolnione od powszechnego
obowiązku wojskowego z tytułu ubiegania się
o obce obywatelstwo dopiero po ukończeniu tej
służby.
Prośby o zwolnienie
powinny być wnoszone
R o z d z ,j; a ł XII.
do właściwej powiatowej władzy administracji
Zwolnienia i wykluczenia od powszechnego obo- ogólne,j.
wiązku wojskowego.
O zwolnieniu rozstrzyga dowódca okręgu korpusu w porozumieniu z wojewódzką władzą adminiArt. 89.
Od obowiązków, wymienionych w punkcie stracji ogólnej. W razie niedoj'ścia do poroz!umienia
2) i 3) art. 3, wolne są osoby, uznane za zupełnie nie- lub w razie wniesienia przez stronę, której zwolniezdolne do służby wojskowej, z chwilą wydania co do nia odmówiono, odwołania, decyduje ostatecznie
nich takiego orzeczenia, oraz szeregowi i duchowni Minister Spraw Wojskowych w porozumieniu z Miz końcem tego roku kalendarzowego, w którym koń nistrem Spraw Wewnętrznych.
Odwołanie powinno być wniesione
w ciągu
czą 50 lat życia.
Od 'Obowiązków, wymienionychw. punktach dni 14 od dnia doręczenia orzeczenia w drodze przez
2) i 3) art. 3, wolni są oficerowie pospolitego rusze- właściwe dowództwo okręgu korpusu.
Okres czasu, na jaki może być orzeczone
nia - z końcem tego roku kalendarzowego, w któzwolnienie od powszechnego obowiązku wojskowerym kończą 60 lat życia.
Osoby, które zgodnie z 'Obowiąz.ującemi prze- go z tytułu ubiegania się o obce obywatelstwo, ustapisami o obywatelstwie polskiem udowodnią fakt li rozporządzenie wykonawcze.
posiadania lub uzyskania obcej przynależności pań
Art. 91.
stwowej, nie podlegają od chwili stwier,d zenia tego
faktu żadnemu z obowiązków, wymienionych
Uznani za niezdolnych do służby wojskowej
wart. 3. Do stwierdz.enia faktu posiadania obcej (art. 39 kat. El, uznani za zdolnych do służby w poprzynależności powołane są wojewódzkie władze adspolitem ruszeniu (art. 39 kat. C, D), zwolnieni czę
ministracji ogólnej.
ściowo 9d służby wojskowej w myśl art. 62 ust. 3
Osoby, zasądzone ' prawomocnym wyrokiem [4, . oraz zaliczeni do rezerwy w myśl art. 75
sądowym na jedną z kar pozbawienia wolności, wyz upływem tego roku kalendarzowego, w którym
mienionych war t. 9, wyklucżone są od możności kończą 25 lat życia, płacą podatek wojskowy.
spełniania obowiązków, przewidzianych w punkcie
PodaŁek t'e n może być w całości lub w części
2) art. 3; przez czaś, oznaczony wart; - 9wzglę<lnie przekazywany na rzecz gmin miej's kich i wiejskich,
w orzeczeniu władzy wojskbw~j, ' wyda.nem .ria" pód- ,· a pobierany- w obrębie obszarów dworskich w wostawie art. 9.
· - jewódżtwach poznańskiem i pomorskiem, oraz w gór-
nośląskiej części województwa śląskiego na rzecz
powia towych związków komunalnych.
Wysokość i sposób poboru podatku oraz jego
poclział.u między Państwo a gminy us,tali rozporzą
dzenie Rady Ministrów.
Art. 92.
Kto uchyli się od spełnienia obowiązku, przewidzianego wart. 3 pkt. 2) niniejszej ustawy, traci
prawo do zajmow,a nia stanowiska w s.łużbie pań
stwowej i publicznej.
Postanowienie powyższe dotyczy również stanowisk, obsadzanych z wyboru.
R o z d z i a ł XIII.
O zawieraniu małżeństw przez O'SO'by, O'bowiązane
dO' służby wO'jskO'wej.
Art. 93.
Zawarcie małżeństwa przed wstąpieniem do słu
żby wojskowej, lub w czasie jej trw,a,nia, nie daj,e
prawa do odroczenia powszechnego obowiązku wojskowego ani jego skrócenia, an.i też prawa do żad
nych świadcz~ń z,e Skarbu Pańs,twa na rzecz rodziny z tytułu i w czasie trwania służby wojskowej.
R o z d z i a ł XIV.
Wyjazd
Nr. 60.
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
1128
zagranicę O'sób, pO'dlegających powszechnemu O'bowiązkowi wojskowemu.
Art. 94.
Warun.ki wyjazdu z, agranicę obywateli, podlegaj. ących powszechnemu obowiązkowi wojskowemu,
usŁali rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych
w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych,
a po ogłoszeniu mobilizacji tudzież w czasie wojny - Minister Spraw Wojskowych.
R o z d z i a ł XV.
O O'bowiązku meldunkowym i o zebraniach
kontrolnych.
Art. 95.
Osoby, podleg, ajlące powsz,e chnemu obowiąz
kowi wojskowemu, od 1 września tego roku, w którym kończ,ą 18 lat życia, aż do chwili stawienia się
do poboru, oraz poborowi (ochotnicy), od chwili
ogłoszenia im O'rzeczenia właściwej władzy, uznają
cego ich za zdolnych lub czasowo niezdolnych do
czynnej słuzby wojskowej (art. 39 kat. A, BJ, jak
również oficerowie tudzież szeregowi rezerwy i pospolitegorusz,enia - obowiązani są zawiadamiać
właściwe urzędy dla spraw meldunkowych o każ
dorazowej zmianie miejsca zamieszkania w sposób,
określony w rozporządzeniu wykonawczem.
Temu samemu obowiązkowi podlegają oficerowie zawodowi w stanie spoczynku do 60 roku ży
cia włącznie, podoficerowie zawodowi w stanie spoczynku do 56 roku życia włącznie, podoficerowie
i s,z eregowcy urlopowani w myśl art. 74 oraz urlopowani na ściśle określony termin wskutek czaSlQwej ni,e.zdolności do czynnej służby wojskowej, jak
również osoby, wykluczone w myśl art. 9 od służby
wojskowej.
Art. 96.
Oficerowie oraz s'z eregowi rezerwy i pospolitego ruszenia O'bowiązani są do osobistego zgłos,ze-
([lia się na wez;wanie władz wojskowych i cy,wilnych
w sprawach wojis kowych.
Art. 97.
Ministrowi Spraw Wojskowych przysługuje
prawo corocznego zarządzania zebr,ań kontrolnych
rezerwistów i osób, obowiązanych do służby w pospolitem ruszeniu.
Sposób przeprowadzania zebrań kontrolnych
oraz zakres działania organów kontrO'lnych określi
rozporządz'enie wykonawcze.
Art. 98.
O wybraniu ofioera, podoficera i szeregowca
rezerwy lub pospolitego ruszenia na posła lub senatora Rzeczypospolitej, iako też o przyjęciu, zrzeczeniu się lub wyg,aśniędu mandatu zawiadamia biur,o
sejmu lub ,s·e natu właściwą powiatową komendę uzupełnień.
R o z d z i a ł XVI.
Postanowienia karne.
Art. 99.
Kto
1) nie zgłasza się do rejestru poborowych ;
2) nie stawia się przed komisją poborową lub
rozpoznawczą, albo przed inną wła dz'ą, powołaną do
stwierdzania zdolności do służby wojskowej;
3} wyjeżdża zagranicę, naruszając przepisy,
wydane w tym w,zględzie przez Ministra Spraw
Wojskowych;
4} przeciwdziała należytemu ulożeniu wykazów, rejestrów i list poborowych,
podlega karze aresztu do 3 miesięcy i grzywny
do 3.000 złotych allibo jednej z tych kar.
Art. 100.
Kto
1) nie zgł,asza się na wezwanie władz administracyjnych i samorządO'wych w sprawach wojskowych;
2} whrew: obow:i'ą~1mwi, wynikającemu rz; art. 95,
nie melduje o każdej zmianie miejsca zamieszkania ;
3} odmawia przyjęcia karty powolania, karty
mO'bilizacyjnej lub innego dokumentu wO'jskO'wego,
sŁwi,erdzającego stosunek jego do służby wO'jskO'wej;
4) pozbywa, niszczy, daje w zastaw, przyjmuje w zastaw albo daje lub przyjmuje pod jakiemikolwiek warunkami, utrudniającemi natychmiastowy
rzwrot, dokumenty, wyszczególnione w pkt. 3;
5} nie posiada z własnej winy karty mO'hilizacyjnej lub innego dokumentu wO'jskowego, stwierdzającego stosunek jego do służby wojskowej,
podlega karze aresztu do 2 miesięcy i grzywnie do 2.000 złotych, albo jednej z. tych kar.
.
Art. 101.
Kto wbrew obowiązkowi, Cl,ązącemu na nim
z mocy art. 59, nie zawiadomi w ciągu 8 dni powiatowe,j władzy administracji ogólnej o opuszczeniu
przez ucznia szkoły lub zakładu,
podlega karze aresztu dO' 1 mi e siąca i grzywny
do 1.000 złotych, albo jednej z tych kar.
Art. 102.
Kto nie spełnia lub spełnia nienależycie jeden
z obowiązków, określonych wart. 17 ust. 5, 23, 32
i 58 ust. 2,
Nr. 60.
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
podlega karze aresztu do 1 miesiąca i grzywny
do 1.000 złotych, albo jednej z tych kar.
Art. 103.
§ 1. Kto nie stawia się przed komisją poborową lub
rozpoznawczą, albo przed inną władzą,
powolaną do stwierdzenia zdolności do służby wojskowej, w celu uchylenia się od tej slużby,
podlega karze więzienia do 2 lat lub aresztu
do lat 2.
§ 2. Jeśli przestępstwa tego dopuszczono się
w czasie mobilizacji lub wojny, sprawca
podlega karze więzienia do lat 5.
Art. 104.
§ 1. Kto opuszcza gr.anice Państwa Polskiego lub pozostaje zagranicą W celu uchylenia się od
służby woj's kowej,
podlega karze więzienia do lat 3 lub aresztu
do lat 3.
§ 2. Jeśli przestępstwa tego dopuszczono się
w czasie mobilizacji lub wojny, sprawca
podlega kó.rze więzienia do lat 10.
Art. 105.
§ 1. Kto używa oszukal1czych zabiegów w celu uzyskania dla siebie lub dla innej osoby odroczenia, skrócenia lub zwolnienia od służby wojskowej,
podleg,a karze więzienia do lat 3 lub aresztu
do lat 3.
§ 2. Jeśri przestępstwa teg'o dopuszcz.ono s'lę
w czasie mobilizacji lub wojny, sprawca
podlega -k arze wię,zienia do lat 10.
Art. 106.
§ 1. Kt,o powoduje lub dopuszcza, by kto inny spowodował u nieg,o uszkodz·e nie ciala lub rozstrój zdrowia, czyniący go zUllełnie lub częściowo
niezdolnym do służby wojskowej,
podlega karze więzienia do lat 10.
§ 2. Jeśli prlZestępstwa tego dopuszczono s,ię
w czasie mobllizacji lub wojny, sprawca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy
od lat 3 lub dożywotnio.
Art. 107.
§ 1. Kto werbuje obywateli polskich do służ
by w wojsku obcem lub w obcej org,a nizacji wojskowej,
podleg,a karze więzienia do lat 5.
§ 2. Kto werbuje przebywających w Polsce
obywateli obcych do sł'użby w woj!sku obcem lub
w obcej' or'gani,zacji wojskowej,
podlega karze więzienia do lat 2 lub aresztu
do lat 2.
§ 3. Jeśli przestępstw, określonych w §§ 1
i 2, dopuszczlo no się w czas,i e mobilizacji lub wojny,
sprawca
podlega karze więzienia do lat 10.
§ 4. Jeśli przestępstw, określonych w §,§ 1 i 2
dopuszcz.ono się w czasie mobilizacji lub wojny,
a werbowanie następuje do woj.ska nieprzyjacielskieg'o lub nieprzyjacielskiej organizacji wojskowej,
sprawca
podlega karze więzienia na czas nie krótszy
od lat 10 lub dożywotnio.
Art. 108.
§ 1. Kto nakłania inną osobę lub udztela jej
pomocy do popełnienia przestępstwa wojskowego,
1129
podlega karze, przewidzianej za t'o p,rzestęp
stwo w kodeksie karnym wojskowym.
§ 2. Zamiast kary twierdzy lub aresztu wojskowego, zagrożonej za takie przestępstwo, stosuje
się w takim samym wymiarze karę aresztu.
Art. 109.
Jeśli jednego z czynów, określonych wart. 99108, dopuszczono się zagranicą, sprawca
podlega karze niezależnie od okoHczno'ści, czy
czyn ten jest uznany za przestępstwo przez ustawę, obowiązującą w miej,s cu popełnienia.
Art. 110.
Przez służbę wojs,kową należy rozumieć również służbę -pomocniczą, wojskową służbę kolejową,
służbę w wojsku w pocztach, r,adj'o telegrafach, tele,g rafach i tele~onach woj,skowych, woj'skową służbę
d~ogową i wojskową służbę żeglugi śródlądowej.
Art. 111.
Przez uchylenie się od służby wojskiowej należy
rozumieć czyn, zmierzający bądź do stałego uchyl,e nia się od tej służby, bądź do uchylenia się od speł
nienia tego obowiązku w czasie i w sposób, ustawą
przewidziany.
Art. 112.
W razie skazania na karę więzienia za przestępstwa, przewidziane wart. 103 - 108, sąd orzeka utratę praw publicznych i utratę obywatelskich
praw honorowych, a jeżeli ;zachodzi nadużycie zawlo du lub niezdolność do wykonywania zawodu,
określone wart. 48 § 1 pkt. a) lub b) wodeksu karnego z 1932 r., nadto utratę prawa wywonywania
zawodu.
Art. 113.
Osoba, skazana prawomocnie za jedno z przestępstw, określonych wart. 103 108, nie może
'korzystać z ulg, prz,e widzianych wart. 59 niniejszej
ustawy, ani też odbywać skróconej ClZynnej służby
wojsklowej' (art. 51 niniejlszej ustawy).
Art. 114.
§ 1. Przedawnienie ścigania i wyrokowania
w sprawach o wykroczenia, przewidziane wart. 99
pkt. 1 i 2 oraz art. 100 pkt. 1 i 2, biegnie od chwili
zgłoszenia się przed właściwą władzą lub od chwili,
w której spr,a wca ukończył 50 lat życia.
§ 2. Przedawnienie ścigania i wyrokowania
w sprawach o wykvoczenia, przewidziane wart. 99
pkt. 3, biegni-e-od chwili powrotu sprawcy z z,a granicy.
Art. 115.
§ 1. Sprawy o wykroczenia, przewidz,i ane
wart. 99 - 102, należą do właściwości powiatowych władz admini,s tracji ogólnej.
§ 2. Sprawy jednak o wykroczenia, przewidziane wart. 99, 100 i 102, popełnione przez osoby,
podlegające sądownictwu woj's,k owemu, należą do
właściwości sądów wojskowych.
R o z d d a ł XVII.
Przepisy przejściowe i końcowe.
Art. 116.
Czas służby wojskowej, odbytej przed 1 listopada 1918 roku w armjach państw zaborczych, lub
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
.
polskich formacjach wojskowych, uznanych przez
Państwo, zaliczony będzie na poczet służby wo,j skowej, określonej niniejszą ustawą.
Zaliczenia teg'o dokonają powiatowe komendy
uzupełnień w sposób, ustalony przez Ministra Spraw
W.ojskowych.
Postanowienie mmeJszego artykułu nie st,osuje się do osób, których stosunek do służby wojskowej ustaIony już został zgodnie z pos,t anowieniem
art. 119 i 120 Tymczasowej Ustawy o powszechnym
obowiązku służby wojskowej z dnia 27 październi
ka 1918 roku (Dz. P. K. P. Nr. 13, poz. 28).
Art. 117.
Organa i urzędy, wymienione wart. 23, mają
obowiązek przesyłania w ciągu dwóch lat 'Od dnia
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia urzędom
gminnym wyciągów metrykalnych dla 'Osób dwudziestoletnich.
Art. 118.
Obywatele p'o lscy, którzy wykażą wiarogodnie
nadanie im st'o pnia oficerskiego w armjach 'Obcych
lub w formacjach polskich, uznanych przez Państwo
P'o lskie, a którzy nie zostaną uznani za oficerów
Wojsk Polskich, są zwolnieni od c,z ynnej służby wojskowej, od służby w rezerwie i pospolitem ruszeniu.
Art. 119.
Os'o by, wymienione wart. 118, mogą być w razie wojny przyjęte do służby wojskowej w charakterze ochotników-sż,eregowców w każdym poszczególnym wypadku na p<>dstawie decyzji Ministra
Spraw Wojskowych.
·W razie położenia przez oS'oby wyżej wymieni'One zasług w ,obronie kraju Ministrowi Spraw Wo,jskowych przysługuje prawo przedstawienia Prezydentowi RzeczypospoTitej wni'o sku na nadanie im
stopnia oficerskiego, nie wyższe~o jednak od wykazanego.
Art. 120.
Prz,epis art. 89 ustęp przedostatni ma również
zastosowanie do o,s ób, zwolni'o nych ze służby pra- '
womocnym wyrokiem sądowym.
Art. 121.
Z chwilą wejścia w życie niniejszej ustawy
tracą moc obowiązującą
1) Tymczas'o wa Ustawa o powszechnym obowiązku służby wojskowej z dnia 27 października
1918 r. (Dz. P. K. P. Nr. 13, poz. 28),
2) Dekret z dnia 16 stycznia 1919 r. w sprawie
niektórych zmian Tymczasowej Ustawy o powszechnym ,obowiązku służby wojskow\:.j (Dz. P. P. P. Nr. 8,
poz. 119),
3) Ustawa z dnia 20 lutego 1920 r. w przedmiocie kar za pogwałcenie przepisów, dotyczących poWarszawa.
Drukarnia Państwowa.
Nr. 60.
wszechneg-o obowiążku służby wojskowej
(Dz. U.
R. P. Nr. 20, poz. 104),
4) §§ 92 oraz 220 do 222 włąctZnie austrjackiej
ustawy karnej,
5) Ustawa austrjacka z dnia 28 czerwca 1890 r.
(ausŁr. Dz. Ust. P. Nr. 137J, dotycząca kar za nieusłuchanie rozkazu, powołującego do służby wojskowej i uwiedzenie do teg'o przestępstwa,
6) Pos~anowienie karne, zawarte w austrjackiej
ustawie z dnia 5 lipca 1912 r. (austr. Dz. Ust. P.
Nr. 128) w przedmiocie wprowadzenia nowej ustawy
wojskowej.
.
.
7) §§ 112, 140 - 143 niemieckie,go k. k
Art. 122.
Os'o by, uznane za zdolne do służby wojskowej
(art. 38 kat. A, C, OJ, nie wyłącza}ąc 'Ochotników, '
tudzież oS'oby, wymienione wart. 74, jak również
szeregowi, urlopowani na ściśle określ'ony termin
wskutek czasowej niezdolności do czynnej służby
wojskowej - uważane są za 'Os,oby stanu urlopowanychaż do chwili wcielenia ich do szeregów, zaś.
osoby, zwolnione do rezerwy lub obowiązane po
wyjściu z r,e zerwy do pospolitego ruszenia aż do
dnia zgłoszenia się do służby.
Osoba stanu urlop'Owanych, skazana prawomocnie za jedno z przestępstw, określonych wart. 45,
46 i 47 k'Odeksu karnego wojskowego- z 1932 r., nie
może korzystać z ulg, przewidzianych wart. 59 niniejszej ustawy, ani też odbywać skróconej czynnej
służby wojskowej (art. 51 niniejszej ustawy).
Art. 123.
W razie zawieszenia nad osobą, odbywającą
obowiązkową służbę wojskową, aresztu śledczeg'o
za czyn p<>pełniony przed wstąpieniem do służby
wojskowej, następuje niezwłocznie przeniesienie takiejos'Oby do stemu url'o powanych i przekazanie j-ej
sądownictwu cywilnemu. Powołanie do służby wojskowej następuje w tych wypadkach na zasadach,
wymienionych wart. 36, po odbyciu kary, orzeczonej prawomocnym wyroki'e m sądowym.
Art. 124.
Wykonanie niniejszej ustawy porucza się Ministrowi Spraw Wojsk-o wych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych i z,ainteresowanymi
ministrami, odnośnie zaś do postanowień karnych Ministrowi Sprawiedliwości w powzumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych.
Art. 125.
Ustawa niniejsza wchodzi w życie w 4 miesią
ce po jej ,ogłoszeniu i obowiązuje na całym obszarze
Rzeczypospolitej Polskiej.
Tłoczono
z polecenia Ministra Sprawiedliwości.
Konto czekowe w P. K. O. Administracji Dziennika Ustaw Nr. 30130.
65347 P
Cena 6Q gr.
OD ADMINISTRACJI: Prenumerata Dz. U. R. P. wynosi 8 zł. kwartalnie. Urzędy i instytucie państwowe opłac:ai4
6 zł. Prenumerata winna być opłacana najpóźniej na 2 tygodnie przed rozpoczęciem każdego kwartału .
Reklamacje z powodu nieotrzymania poszczególnych numerów Dz. U. R. P. należy wnosić do wlaściwycb urzędów
..ocztowych niezwłocznie po otrzymaniu następnello kolejneao numeru.
t114
•• • _
_ __ •
_ o ••
Nr. 60;
Dziennik Ustaw. Poz. 454 i 455.
Art; 38.
__
-.o j
Ustęp 1 Ustęp 2 -
nie obowiązuje.
nie obowiązuje.
Ządanie
przekazania sprawy
wstrzymuje ściągnięcia grzywny.
sądowi
nie
Załącznik do obwieszczenia Ministra
Spraw Wojskowych z dnia 12 lipca
1933 r. (poz. 455).
.
tyczące
ności
art. 1125 pkt. 12 i art. 1144 ustawy lekarskiej
wyd. 1905 r. (Zwód Praw Ces. Ros. tom XIII),
USTAWA
IZ
dnia 23 maja 1924 r.
o powszechnym obowiązku wojskowym.
Rozdział
I.
Postanowienia wstępne.
Art. 1.
Wojs ko narodowe, siła zbrojna Państwa,będą
ce ochroną ' i ostoją niepodległości i wolności Rzeczypospolitej, po wsze czasy podlegać będzie opiece
Narodu.
'
-
Dziennik Ustaw. Poz" 455.
Nr. 60.
R oz d z ia ł II.
Przepisy ogólne o powszechnym obowiązku wojskowym.
Urodzeni w tym samym roku kalendarzowym
jeden rocznik, oznaczany według roku ich
urodzenia.
stanowią
Art. 7.
Art. 2.
Każdy
obywatel
płci
męskiej
podlega powszechnemu obowiązkowi wojskowemu i powinien
spełnić go osobiście.
Art. 3.
Powszechny obowiązek wojskowy obejmuje
1) obowiązek zgłoszenia się do rejestru poborowych i obowiązek stawiennictwa do poboruj
2) w wypadkach i terminach ustawą przepisanych, obowiązek służby czynnej, służby w rezerwie
i w pospolitem rus,z eniuj
.
3} obowiązek meldowania się .
Postanowienia punktów 2) i 3) nie . dotyczą
:wojskowych zawodowych.
Art. 4.
Czas trwania służby wojskowej, o ile ustawa
niniejsza nie postanawia inaczej, jest następujący
1) w służbie czynnej
.a) we wszystkich rodzajach służ\Jy woj's kowej
prócz ka walerji, .artylerii konnej i marynarki wojennej - 2 lata,
Ib) w kawalerii i artylerii konnej - 2 lata
i1 miesiąc,
c) w marynarce wojennej
2 lata i 3miesiącej
2) w re.zerwie - do konca tego roku kalendaIrzowego, w . którym szeregowy rezerwy konc.zy
40 lat życia, zaś oficer rezerwy - 50 lat życiaj
3) w pospolitemruszeniu -do końca tego roik u kalendarzowego, w którym .zaliczoIlY do pospolitego ruszenia kończy 50 lat życia, zaś oficer pospolite.go ruszenia 60 lat życia.
Art. 5.
Względem osób, obowiązanych do służby wojskowej, które wykażą się czynnym udzia·łem w pracy przysposobienia wojskowego, będą stosowane
ulgi w wykonywaniu obowiązku służby wojskowej.
Zakres tych ulg do czasu ustawowego unormowania
tej sprawy będzie uregulowany rozporządzeniem
Ministra · Spraw 'SIl ojskowych.
Art. 6. _,
Wiek poborowy rozpoczyna się z dniem
t stycznia ·tego roku, w którym podlegający pows,z.e chnemu obowiązkowi wojskowemu Ikońc:zy 21 lat
życia .i trwa do końca tego roku kalendarzowego,
w którym kończy on 23 lat życia .
. W razie. wybuchu wojny wiek poborowy rozpoczyna się z dniem 1 stycznia tego roku kalendarzowego, w którym podlegający powszechnemu obowiązkowi wojskowemu kończy 19 lat życia.
Cudzoziemcy, którzy w okresie życia, ustalonym dla wieku poborowego, lub przed tym okresem
uzyskali obywatelstwo polskie, zaliczeni będą do
rocznika, odpowiadającego rokowi urodzenia i powinni izadość uczynić powszechnemu obowiązkowi
wojskowemu.
Jeżeli osoby te uzyskały obywatelstwo polskie
po wyjściu z lat, ustalonych dla wieku poborowego,
jednak pr.zed ukończeniem 38 lat życia, mają obowiązek stawienia się raz jeden do poboru w najbliż
szym terminie urzędowania komisji poborowej, poczem, o ile zostaną uznane za zdolnych do służby
wojskowej, odbędą czynną służbę wojskową, w.zględ
nie zostaną zaliczóne do służby w pospolitem ruszeniu; .
Odbyta poprzednio służba wojskowa winnem
państwie, z zastrzeżeniem zasady wzajemności, liczy
się jako służba czynr.a.
Cudzoziemcy, którzy stali się obywatelami
polskimi po ukończeniu 38 lat życia, jednak przed
31 grudnia teg.o .roku kalendarzowego, w którym
kończą 50 lat życia, nw.ją oDovliązek stawienia się
raz jeden do poboru w najbliższym terminie urzędo
wania komisji poborowej, poczem zostaną zaliczeni
do pospolitego ruszenia, względnie zupełnie zwolnieniodobowiązku służby wojskowej.
Cudzoziemcy, którzy stali się obywatelami polskimi po ukończeniu 50 lat życia, a posiadający stopień oficerski po ukończeniu 60 lat życia, nie podlega.ją obowiązkowi służby wojskowej.
Art. 8.
Osoby, które przebywają na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, o ile nie udowodnią, że są obywatelami państwa ob.;ego, podlegają powszechnemu
obowiązkowi wojskowemu stosownie do przepisów
niniejszej usta wy.
Spełnienie powyższych obowiązków przez te
osoby nie powoduje samo przez się nabycia przez
nie obywatelstwa polskiego.
Te jednakże z pomiędzy powyższych osób, klóre odbyły służbę czynną na zasadzie przepisów art. 4
pkt. l, art. 83 względnie art. 85 niniejsze; ustawy
przez okres co najmniej 5-ciu miesięcy . otrzymać
powinny na swą prośbę obywatelstwo polskie w drodze nadania, chociazby nie uczyniły zadość warun ~
kom przewidzianym wart. 8 pkt. 2, 3 i 4 ustawy
z dnia 20 stycznia 1920 r. o obywatelstwie Państwa
Polskiego (Dz. U. R P. Nr. 7, poz. 44).
Pq;ed wydaniem orzeczenia o nadaniu obywatelstwa władze nadające je powinny porozumieć się
z właściwe mi władzami wojskowemi.
Art. 9.
Od czynnej służby, w rezerwie i po~po1item ruszeniu wykluczone są z mocy _samego . prnwa osoby,
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
skazane prawomocnym wyrokiem sądowym na karę więzienia na czas powyżej 3 la t, oraz osoby, co
do. których sąd p.rawomocnie zarządził umieszczenie w zakładzie dla uiep,o prawnych.
Wykluczenie trwa przez okres lat lO, licząc
od dnia odcierpienia, pr,z edawnienia lub darowania
kary. W razie warunkowego zwolniertia, okres powyższy liczy się od dnia zwolnienia, o. ile nie nastą
piło jego odwołanie.
,
Jeżeli skazany umieszczony został w zakładzie
dla niepoprawnych, okres wykluczenia nie kończy
siępr,zed zwolnieniem z zakładu.
W innych przypadkach sądowe,go skazania na
karę pozbawienia wolności na czas powyżej 3 miesięcy za p.rzestępstwo, popełnione z niskich pobudek, za zbrodnię stanu, za przestępstwo przeciw interesom zewnętr,znym Państwa i stosunkom mię
diynarodowym, albo za jedno z przestępstw, przewidzianych w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o karach za szpie,g ostwo .i niektóre inne przestępstwa przeciw Pań
stwu (Dz. U. R. P. Nr. 18, poz,. 160) w' brzmieniu
art. 5 § 2 p. 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11 lipca 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr. 60,
poz. 573), oraz w przypadkach, gdy sąd prawomoc,nie zarządził umieszczenie sprawcy w domu pracy
przymusowej, może władza wojskowa ,o rzec wykluczenie od czynnej służby wojskower oraz od służby
w rezerwie i pospolitem ruszeniu na c,z as nie dłuż
szyod lat lO, licząc od dnia, określonego w ustępie
poprzednim. Jeżeli skazany umieszczony został
w domu pracy przymusowej, okres wykluczenia nie
:kończy się przed zwolnieniem go z tego domu.
Minister Spraw Wojskowych jest władny oznaczyć rozporządzeniem władze w<,>jskowe właś.ci:w.e
do wydawania orz,eczeń na zasadzIe ustępu 3 mmeJszego artykułu, tudzież okre~lać obo~iązek czynn~j
służby, służby w re,z erwie l pospohtem ru~zem.u
w razie wojny osób, wykluczonych na zasadzle mniejszego. artykułu.
Rozdzi ał
III.
O władzach, powołujących do wykonania powszecbnego obowiązku wojskowego.
.
W sprawach, należących do zakresu działania
powiatowych władz administracji ogólnej i władz
samorządowych, władze te podlegają w toku ' instancyj Ministrowi Spraw Wewnętrznych.
Art. 12.
Dla celów organizacji wojskowych władz uzu··
zbrojnej i administracji rezerw, obsza ...
Rzeczypospolitej Polskiej dzieli się na powiatowe
komendy uzupełnień. Granice tych komend mogą
obejmować jeden lub więcej powiatów.
Podział Państwa na powiatowe komendy uzupełnień ustali rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych, wydane w porozumieniu z Ministerstwem
Spraw Wewnętrznych. Powiatowa komenda uzu~
pełnień jest wojsko, wą władzą dla spraw uzupełnień
siły zbrojnej i administracji rezerw na obszarze swego okręgu. Powiatowa komenda uzupełnień (P.
K. U.) w sprawach, należących do jej zakresu działania, podlega dowódcy korpusu, a w najwyższej jn~
stancji Ministrowi Spraw Wojskowych.
pełnień siły
Art. 13.
Zakres ' działania władz administracji ogólnej
i samorządo'wych w 'sprawach, związanych z wykonaniem przez obywateli obowiązku woj.s kowego
ustali rozpotżądzeIiie wykonawcze.
Art. 14.
Zakres działania władz wojskowych w sJ>rawach, wymienionych wart. 12, ustali rozporządze
nie Ministra Spraw Wojskowych.
Art. 15.
Władzami dla sp·r aw, związanych 2; wykonaniem obowiązku wojskowego przez obywateli polskich, zamieszkałych poza granicami Rzec.zypospolitej Polskiej, są właściwe dla ich miej's ca pobytu
konsulaty polskie, względnie urzędy konsularne,
pełniące czynności konsulatów.
Zakres działania tych władz określi rozporzą
dzenie wykonawcze.
Art. 10.
Przeprowadzenie czynności i załatwienie spraw
związanych z wykonaniem powsze.c~n~go. obowi~z
ku wojskowego, określonegó w nmleJszeJ ustawle,
należy do władz cywilnych i wojskowych.
Art. 11.
Cywilnemi władzami dla spraw, wymienionych
wart. lO, są powiatowe władze administracj,i ogólnej i władze s~morzą:dowe. W mia~t~ch, v.:. któ~yc~
czynności powlatoWej władzy admmlstr~cJl ogol!l~J
sprawują wła,dz'e samorządowe, mogą byc czynnoscl,
należące do zakresu działania powiatowych władz
administracji ogólnej, przekazane władzom pań
stwowym w drodze rozporządzenia Ministra Spraw
Wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem Spraw
~ ojskowych.
Nr. 60.
Art. 16.
Władzami, powołanemi do wykonywania przeglądów poborowych i orzekania o ich zdolności
służby wojskowej są w I instancji
do
w kraju -
komisje poborowe,
w krajach, które ustali rozporzą"
dzenie wykonawc.ze - konsularne komisje poborozagranicą -
wej
w II instancji
w kraju - komisje rozpoznawcze,
zagranicą w krajach, które ustali rozporzą
dzenie wykonawcze - konsularne komisje rozp,oznawcze.
Art. 17.
W skład komisji poborowej wchodzą
1) kiel"0'Wlll1k powiatowej władzy admmistracji
ogólnej, lub wyznaczony przez wojewodę na je~o
zastępcę
, Dziennik Ustaw. Poz. 455.
Nr. 60.
wyższy
urzędnik
2) w miastach niewydzielonych i w gminach
wiejskich - powiatowe związki komunalne z pra ..
wem rozłożenia wydatkowanej ,k woty na gminy
art. 11 - kierownik te~ władzy lub jegoz,astępca, w poborze uczestnic.zące.
Gminy miejskie i wiejskie wz~lędnie powiat'ojako przewodnkzący;
2) powiatowy komendant uzupełnień lub ofi- we związki komunalne pokrywają wspomniane wycer, wyznaczony przez dowódcę okręgu korpusu;
datki z ogólnych źródeł dochodowych.
Wymienionym pod 1) gminom miejskim oraz
3) lekarz wojskowy, wyznaczony przez do- .
pod 2) powiatowym związkom komunalnym przy·
wódcę okręgu korpusu;
sługuje w razie przeprowadzenia na ich obszarze
4) lekarz powiatowy;
poboru dla gmin innego powiatowego związku ko5) przedstawiciel powiatowego samorządu.
W miastach, mających własne statuty, zamiast munalnego - prawo do żądania zwrotu spowodowa. kierownika p'owiatowej władzy administracji ogól- nych tem wydatków, o których mowa w ustępie
, nei bierze udział prezydent miasta lub jego zastęp pierwszym, od odnośnego powiatowego związ,ku koca, .zaś zamiast delegata sejmiku - delegat rady munalnego, temu zaś prawo rozłożenia należnej sumy w myśl zasady, wyrażonej w pkt. 2) .
miejskiej.
Podstawę do obliczenia podlegających zwroto.'
Niestawienie się przedstawiciela powiatowego
wi lub rozłożenia sum stanowi ilość osób, przedstasamorządu, względnie delegata rady miejskiej, nie
wionych komisji poborowej w .okresie .obrachunkostoi na prz.eszkodzie czynnościom komisji.
.' Przy poborze .. pohorowych z p.oszczególnych wym.
Wynikające z tytułu powyższych rozliczeń
glIłht ma być obecny naczelnikodno~nej ~miny lub
kwestj'e sporne rozstrzyga ostatecznie właś.ciwa wła
jego .zastępca.
dza nadzorcza.
Jeżeli lekarz powiatowy lub lekarz wojskowy
Władza .administracji ogólnej zaopatruje konie mogą wziąć udziału w komisji poborowej, wła
fdze administracji ogólnej powołują w miejsce leka- misję poborową w środki sanitarne i przyrządy lerzapowiatowego lekarz,a,. samorządowego lub leka- karskie, niezbędne dla przeglądu lekarskiego, oraz
rza, pozostaj.ącego w państwowej służpie cywilnej w przybory techniczne, pisarskie i druki, niezbędne
dla urzędowania. Normy zaopatrzenia w środki sa) w , innym dziale administracji państwowejl, a w razie
ich braku - lekarza .c ywilnego wolnopraktykujące nitarnei ,przyrządy. lekarskie ustala Minister Opiego, władze zaś wojskowe w miejiSce lekarza wojsko- ki Społecznej w porozumieniu z Ministrem Spr.a w
wego - lekarza wolnopraktykującego, będącego· Wewnętrznych.
Koszty zaopatrz.enia, wymienionego w ustępie
oficerem w stanie spocżynku, w rezerwie lub w popoprzednim, maił być pokryte z budżetu Minister:spolitem ruszeniu.
"
Lekarze cywilni wolnopraktykujący, zastępu stwa Opieki Społecznej.
Koszty podróży i diet członków komisji i osób,
jący lekarza powiatowego lub lekarza wojskoweg·o,
przy poborze uczestniczących, pokrywa ta władza,
otrzymują dzienn-e wyna·g rodzenie i zwrot kosztów
która tych członków, względnie te .osoby, delegopodróży; wysokość wynagrodzenia dziennego i diet
ustala Minister Opieki Społecznej w porozumieniu wala.
Kosz.ty podróży i diet lekarzy cywilnych opla.
:i Ministrami Spraw Wojskowych i Skarbu.
Postanowienia codo trybu urzędowania komi- cane będą z budżetu Ministerstwa Spraw Wewnętrz
sji poborowej, z.akresu jej działania, tudzież praw nych.
Koszty, związane z urzędowaniem konsulari obowiązków ,jej członków oraz osób, w jej czynno~
śdach uczestniczących, określi rozporządzenie wy- nych komisyj poborowych, pokrywa Skarb Państwa.
konawcze.
Art. 20.
administracyjny, a w
miejscowościach, w których czynności poborowe
'przekazane zostały władzom państwowym w myśl
Art. 18.
Skład
konsularnej komisji poborowej oraz
postanowienia co do trybu urzędowania tej komisji,
zakresu jej działania, tudzież praw i obowiązków j,eJ
czl·o nków oraz osób w jej czynnościach uczestnic,zą
eych, określi rozporządzenie wykonawcze.
Art. 19.
Lokali, mebli, opału, oświetlenia, potrzebnych
dla urzędowania komisji poborowej, dostarcza gmina, w której pobór się odbywa. LokaJ i ;jego ume'
blowanie mają odpowiadać wymogom, ustalonym
prz.ez powiatowe władze administracji ogólnej w porożurilieniu z powiatowym komendantem uzupełnień
i mają być utrzymane w porządku przez odnośną
gnWtę·
Wydatki, połączone z wykonaniem przewidzianych w ustępie pi-erwszym obowiązków, pokrywają
. 1) w gminach mie;skich, wydzielonych z powiatowego związku komunalnego - te gminYł
Zadaniem komisji rozpoznawczej jest p.onowne zbadanie
a) zdolności fizycznej poborowych, jeżeli przy
ustalaniu tej zdolności przez komisję poborową nastąpiła różnica
członkami komisji;
zdań
pomiędzy
b) poborowych, uznanych przy poborze za
niezdolnych do służby wojskowej, skoro
zajdą okoliczności, uzasadnia,jące konieczność ponownego przeglądu;
c) .mężczyzn członków rodziny ubiegającego
się o odroczenie terminu odbycia czynnej
służby wojskowej w wypadkach, wskazanych niniejszą ustawą i rozporządzeniami
wykona wczemi.
Art. 21.
W skład komisji rozpoznawczej wchodzą
1) wyższy urzędnik administracyjny, wyznaczony przez wojewodę, jako przewodniczący;
DziennJk Ustaw. Poz. 455.
2) oficer sztabowy, wyznaćzonyprzez dowódcę okręgu korpusu;
3) lekarz wojskowy w stopni,u oficera sztabowego;
4) naczelnik wydziału zdrowia publicznego
urzędu wojewódzkiego;
.
5) przedstawiciel rady wojewódzkiej lub wyznaczany przez wajewadę przedstawiciel samorzą
du tam, gdzie niema rady wajewódzkieJ.
NiesŁawienie się przedstawiciela samorządu
wajewódzkiega· nie stai na przeszkodzie czynnościom k.omisji.
Miejsce i sposób urzędowania komisji rozpoznawczej, j.ej zakres działania oraz prawa .i obowiąz
ki jej ·członkówokreśli rozporządzenie wykonawcze.
Orzeczenia komisji rozpoznawczej są .ostateczne.
Koszty, związane z urzędowaniem komisji roZL
poznawczej, pokrywają władze tak samo, jak przewiduje art. 19 dla komisji poborowej.
Art. 22.
Skład
konsularnej ,k omisj,i r.ozpoznawczej oraz
miejsce i sposób urzędowania tej komisj'i, jej zakres
działania, prawa i obowiązki jej członków określi
rozporządzenie wykonawcze.
Orzeczenia konsularnych komisyj rozpoznawczych są ostateczne.
Koszty, związane z urzędowaniem konsularnych komisyj rozpoznawczych, pokrywa Skarb Pań
stwa.
R o z dz i a ł
Czynności
IV.
przygotowawcze do poboru.
Art. 23.
Urzędnicy stanu cywilnego i prowadzący metryki, a w tych wypadkach, gdy dotyczące księgi stanu cywilnego uległy zniszczeniu lub zaginięciu, urzę
dy i instytucje, otrzymujCltce duplikaty tych ksiąg
.mają .obowiązek przesyłać corocznie najpóźniej do
dnia 1 lipca urzędom gminnym wyciąg z metryk urodzonych i zmarłych, odnoszący się do osób płci mę
skiej, które w danym roku kalendarzowym ukoń
czyły, uko-ń' czą lub ukończyłyby, gdyby żyły, 18 lat
życia.
W raz,ie .opieszałości powiatowa władza admi,nistracji ogólnej może zar.ządzić wykonanie tych
czynności na koszt winnego.
Art. 24.
Osoby, podlegające powszechnemu obowiąz
kowi wojskowemu, . obowiązane są w ciągu miesiąca
września tego roku kalendarzowego, w którym ukoń
czyły lub ukończą 18 lat życia, zglosić się osobiście
w urzędzie gminnym miejsca zamieszkania w dniu,
przez ten urząd wyznaczonym, wraz z dokumentem,
stwierdzającym tożsamość osoby, celem wciągnięcia
do rejestru paborowego danego rocznika.
W razie niemożności osobistego zgłoszenia się,
można zgłosić się pisemnie. Sposób pisemnego zgło
szenia się określi rozporządzenie wykonawcze.
Nr. 60.
Osoby, które me mają miejsca zamieszkania
llub których miejsce zamieszkania nie jest znane,
obowiązane są zgł.osić się w urzędzie gminnym, wła
ściwym dla miej,s ca ich pobytu. Osoby te obowią
zanesą ponadto w
razie zmiany miejsca pobytu
zgłosić się niezwłocznie w urzędzie gminnym nowe,go miejsca pobytu lub zamieszkania, który to urząd
wciągnie je do swego rejestru, a o wciągnięciu ,.zawiadomi urząd gminny miejsca poprzedniego pobytu.
Obywatele polscy, którzy we wrześniu tego roku kalendarzowego, w którym ukońc.zyli lub ukoń
czą 18 lat życia, przebywają poza granic.a mi Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązani są zgłosić się w cią
gu tegoż miesiąca z dokumentem, stwierdzającym
tożsamość ·osoby we właściwym urzędz.ie konsularnym, który wciąga je do rejestru j , wydaje im odpo.
wie dnie zaświadczenie.
Sposób sporządzania rejestru poborowych zagranicą przez urzędy konsularne normuje ' instrukcja
Ministra Spraw Zagranicznych, wydana w porozumieniu z Ministrami Spraw Wojskowych i Spraw
Wewnętrznych.
W razie zmiany miejsca zamieszkania urząd
gminny (konsularny) obowiązany jest zawiadomić
tę grnlinę (urząd konsularny), do której odnośna osoba przeniosła si'ę.
Art. 25.
Na podstawie wyciągu metrykalnego (art. 23)
,i zgłoszeń (art. 24), jako też na podstawie daiących
się zużytkować wykazów oraz wszystkich sprawdzonych danych wciągają urzędy gminne nazwiska poborowych do rejestru pobor.owych danego rocznika.
Przy nazwiskach poborowych, którzy nie speł
nili obowiązku zgłoszenia się w przepis·anym terminie, należy zamieścić uwagę, wyjaśniającą powód
niezgłoszenia się lub stwierdzenia, że powód ten nie
jest znany.
Art. 26.
Osoby, podlegające powszechnemu obowiązlko
wi wojskowemu, obowiązane są w ciągu miesiąca
października i listopada tego roku kalendarzowego,
w którym ukończyły lub ukończą 20 lat życia, zgło
sić się osobiście poriowniewe właściwym (art. 24)
,urzędzie gminnym w dniu, przez ten urząd wyznaczonym, z dokumentem, stwierdzającym tożsamość
.o soby, celem podania ostatniego miejsca zamieszk'a nia (pobytu) i sprawdzenia danych, zawartych w re,jestrze poborowych.
.
Postanowienia art. 24 ust. 2, 3 i 6 i art. 25 ust. 2
mają odpowiednie zastosowanie.
Osoby, stale zamieszkałe w określonym w ustę
pie 1 czasie poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, są wolne od obowiązku ponownego zgłaszania
się do rejestru w urzędach konsularny;ch.
.
Na osoby, które w terminie, .określonym
w ust. 1 niniejszego artykułu, z j.a kichkolwiek powodów nie uczyniły zadość obowiązkowi zgłoszenia
się do rej'e stru poborowych i nie zostały z tego powodu wpisane do list poborowych, rozciąga się ten
obowiązek do końca tego roku kalendarzowego,.
w którym kończ~ 50 lat życia.
.Nr.60.
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
Art. 27.
Sprawdzanie rejestru. poborowych rocznika,
wymienionego wart. 26, ma być ukończone do dnia
1 stycznia.
. ',
Od tego terminu ma być powyższy rejestr poborowych wyłożony w urz''i!dzie gminnym przez
przeciąg dwóch tygodni" do przejrzenia. O wyłoże··
niu rejestru do przejrzenia należy mieszkańców powiadomić sposobem, w danej
miejscowości przyję
tym. Każdemu, mylnie pominiętemu w rejestrze, jako też każdemu mylnie do rejestru wciągniętemu,
przysługuje prawo żądania uzupełnienia lub sprostowania mylnego wpisu.
1119
ku od 19 do 50 lat, oraz tych osób, zmarłych w wieku ponad 50 lat, Ik tóre były ·oficerami w stanie spo~
czynku, oficerami po·s politego ruszenia lub podoficerami w stanie spocz.y nku, celem wykreślenia nazwisk tych osób z reiestru i list poborowych oraz
z ewidencji wojskowej.
Powiatowe władze administracji ogólnej będą
wykazy te niezwłocznie po wykorzystaniu przesylać
do właściwych powiatowych komend uzupełnień
celem poczynienia analogicznych zmian w ewidencji
osób wojskowych.
Urzędy i organa, wymienione wart. 23, obowiązane są ponadto udzielać wszelkich wyjaśnietl,
wyciągów i odpisów potrzebnych przy układani~
oraz prowadzeniu list poborowych i ewidencji wojskowej, jak również wogóle przy czynnościach urzę
dowych, wynikających z wykonania niniejszej ustawy.
Do występowania z odnośne mi żądaniami wo~
bec wymienionych urzędów i organów uprawnione
są wł, adze administracji ogólnej, powiatowe komendy uzupełnień, komisje poborowe, oraz' te urzędy
gminne (magistraty), którym na zasadzie art. 29 poruczono sporządzenie list poborowych.
Art. 28.
Na terenie województw poznańskiego, pomorskiego i górnośląskiej części województwa śląskj'e·.
go wykonywanie czynności, przewidzianych wart.
24 ,- 27, może być .zarządzeni'em wojewody przekazane wójtom albo naczelnikom urzędów okręgowych.
.
Art. 29.
Po upływie przewidzianego wart. 27 dwutygodniowego terminu wyłożenia rejestrów poboro'wych
Art. 33.
1) magistr,a t m. st. Warszawy oraz magistraty
związane
z prowadzeniem przewidziaKoszty,
miast, wydzielonych z powiatowych związków kony,
c
h
wart.
24
28
rejestrów poborowych, oraz
munalnych, sporządzają na podstawie rejestrów poI:lorowych listę poborową w jednym egzemplarzu koszty sporządzenia list poborowych i potrzebnych
i przesyłają ją właściwej powiatowej władzy admi- skorowidzów w tych przypadkach, w których listy
nistracji ogólnej,o ile same nie posiadają uprawnień te sporządzać ma urząd gminny (magistrat) w myśl
art. 29, ponoszą gminy.
powiatowej władzy administracji ogólnej;
Koszty sporządz.enia list poborowych we
2) mag.i stra ty pozostałych miast oraz urzędy
gminne sporządzają rejestry poborowych w dwóch wszystkich pozostałych wypadkach, oraz koszty poegzemplarzach, przyczem pierwszy egzemplarz re- trzebnych do niej skorowidzów, względnie innych
jestru poborowych pozostaje w urzędzie gminnym do przeprowadzenia poboru niezbędnych wykazów,
(magistracie), drugi zaś egzemplarz przesyłają wła tudzież koszty ka1ncelaryjne urzędów ii organów, wymienionych wart. 23, wynikające z wykonania żą
ściwej powiatowej władzy administracji ogólnej, która na jego podstawie sporządza listę poborową dań" wyst.osowanych do nich na zasadzie art. 32,
pokryte będą z budżetu Ministerstwa Spraw Wew jednym egzemplarzu.
wnętrznych.
Władza wojewódzka administracji ogólnej moKoszty,związane z dokonywaniem zagranicą
że ma.g istratom, wymienionym pod 2), oraz urzędom '
gminnym w cz.ęściach Państwa, w których istnieją czynności, wymienionych w ust. 1 i 2 .niniejszego argminy zbiorowe, przekazać w miejsce drugieg·Q tykułu, będą pokryte z budżetu Ministerstwa Spraw
egzemplarza rejestrów poborowych sporządzenie li- Zagranicznych.
sty poborowej, o ile urzędy te dają należytą rękoj
R o z d z i a ł V.
mię prawidłowego wykonania tej czynności.
Art. 30.
Sposób zał·ożenia i prowadzenia ewidencji wojskowej ustali instrukcja Ministra Spraw Woj skowych.
Art. 31.
Po sporządzeniu listy poborowej wszelkie
zmiany w tej liście mogą być uskutecznione tylko
przez właściwą powiatową władzę administracji
ogólnej, zaś w ohesie poboru (głównego i .dodatkowego) przez przewodniczącego komisji poborowej
w porozumieniu z wojsko'wymczłonkiem tejże komisji.
Art. 32.
Urzędy
organa, wymienione wart. 23, są
' obowiązane
niezwłocznie
przesyłać do właściwej
powiatowej władzy administracji ogólnej wyciągi
z metryk śmierci osób płci męskiej, zmarłych W wie-
O 'Obowiązku stawiennictwa d'O P'Ob'Oru i Q P'Ob'Orze.
Art. 34.
Każdy podlegający obowiązkowi wojskowemu
ma się co roku w okresie wieku poborowego stawiać do poboru, dopóki właściwa komisja poborowa bą~ź to n~e uzna go za zdolnego do czynnej służ
by WOjskowej lub do służby w pospolitem ruszeniu,
bądź też zupełnie od służby wojskowej nie zwolni.
Art. 35.
Obowiązek stawienia się do poboru należy
spełnić przed komisją poborową właściwą dla tej
gminy, w której rejestrach poborowy zosłał wyka-
zany zgodnie z postanowieniami art. 24 - 26.
W wypadkach, zasługujących na uwzględnie
nie, może być obowiązek stawieni'a się do poboru
spełniony także przed komisją poborową właściwą
dla miejsca pobytu w chwili poboru. Zezwoleń na
Dziennik Ustaw. Poz. 455.
to udzielają na prośbę powiatowe wł,adze administracjiogólnej, w których listach ,został wpisany poborowy zgodnie z niniejszą ustawą.
Art. 36.
Na osoby, obowiązane do służby wojskowej,
których slosuneik do tej służby nie został jeszcze
. ustalony lub które z jakichkolwiek powodów obowiązkowi stawienia się do poboru w wieku poboro'wym nie uczyniły zadość, - rozciąga się obowiązek
stawienia się do końca tego roku kalendar,zowego,
w którym kończą 50 lat życia, niezależnie od odpowiedzialności karnej za niestawienie się do poboru
w przepisanym terminie.
W tym okresie czasu podlegają osoby p,owyż·
sze jednorazowemu przeglądowi i będą obowiązane
zależnie od jego wyniku odbyć czynną służbę wojskową; jeżeli w chwili poboru osoby te ukończyły
38 lat życia, zostaną zaliczone do pospolitego ru,
szenia.
Na osoby, które poza przypadkami, przewidzianemi wart. 44, uchyliły się podstępnie od czynnej
służby wojskowej, rozciąga się obowiązek odbycia
tej służby do koń<:a tego roku, w kt6rym kończą,
38 lat życia.
Art. 37.
Pobór zarządza Minister Spraw Wojskowych,
a przeprowadza Minister Spraw Wewnętrznych; co
do osób, przebywających zagranicą, - w porozumieniu z Ministrem Spraw Zagranicznych.
Do poboru powołuje się w kraju corocznie
wszystkich, którzy w myśl art. 6 i 36 powinni uczynić zadość w danym roku obowiązkowi stawiennictwa.
.
Pobór główny odbywa się w kraju <:orocznie
z.a sadniczo pomiędzy 1 maja a 30 czerwca. Pobory
dodatkowe odbywają się w miarę potrzeby.
Minister Spraw Wojskowych może zarządzić
pobór główny także w innym terminie.
.
Przegląd poborowych dokonywa się w kraju
zasadniczo według gmin. Obecni przy poborze
przedstawiciele gmin ,są ,o dpowiedzialni za tożsa
mość osób, które stawiły się do poboru.
Pobór z,agranicą ,zarządza Minister Spraw
Wojskowych w razie potrzeby. Sposób przeprowadzenia poboru zagranicą normuje instrukcja Ministra Spraw Zagranicznych, wydana w porozumieniu
z Ministrami Spraw Wojskowy,c h i Spraw ,W ewnętrznych.
Art. 38.
Warunki fizycznej zdolności do służby wojskowejokreślą przepisy sanitarne wojskowe, wydane
przez Ministra Spraw Wojskowych.
Sposoby badania oraz tryb postępowania le.k arzy komisji poborowej ustalą przepisy, wydane
przez Ministra Spraw Wojskowych w porozumieniu
z. Ministrem . Spraw .Wewnętrznych.
Art. 39.
Komisja poborowa wydaje orzeczenie, ie poborowy jest albo zdolny do czynnej służby wojskowej - kategorj.a A, albo czasowo niezdolny do służ
by woj's kowej - kategorja B, albo zdolny do służby
w pospolitem ruszen'iu z bronią - kategorja C, albo
zdolny do służby w pospolitem ruszeniu bez broni-
Nr. 60.
kategorja D, albo zupełnie nie zdolny do ,służby wojskow,ej - kategorj.a E.
Od or,z ecz.enia ,k omisji (krajowej i konsularnej)
niema odwołania. Unieważnienie tych decyzyj przez
władze wyższe może nastąpić tylko w wypadkach
niniejszą ustawą przewidziany,c h.
P'o borowi kate.g'o rji A zostają przeznaczeni do
czynnej· służby wojskowej.
W stosunku do poborowych, zakwalifikowanych do katego,r ji B, obowiązek stawienructwatrwa
nadal zgodnie z art. 34 niniejiszej ust.awy.
W razie ,ogt.oszenia mobilizacji poborowi d
mogą być wslkutek zarządzenia Ministr,a Spraw Wojskowych, na wezwanie właściwej wladzy administracjI ogólnej, powołani do stawiennictwa prz,ed komisją poborową, chociażby w danym roku ,już 'raz
uczynili zadość temu obowiązkowi.
Poborowi kategorti C i D 'zostają zaliczeni do
pospolitego r,uszenia. Poborowi kat.egorji E są wolni od ,służby wojskowej.
Art. 40.
Poborowy, uznany za zdolnego do czynnej słu
żby wojskowej, może być przed wcieleniem do szeregów ponownie poddany badaniu na komisji poboTowej, jeżeli po poborze wskutek choroby lub kalectwa stał się przypuszczalnie niezrlolnym do czynnej służby wojskowej. O poddaniu ponownemu badaniu decyduje powiatowa władza administracji
ogólnej.
Art. 41.
W razie stwierdzenia w dr.odze administracyjnej, że orzeczenie o ,zdolności poborowego do służ
by wojskowej' zostało wydane przez niewłaściwą
komisję poborową lub wadliwie, wojewódzka wła
dza administracji .ogólnej moż.e w drodze nadzoru
w porozumieniu z dowództwem okręgu korpusu
uchylić to orzecz.e nie.
W razie "niedojś!cia d·o por·o zumienia wyżej
wymienionych władz :r ozstrzyga Minister Spraw
Wewnętrznych z porozumieniu z Ministrem Spraw
WojsJk owych.
W razie uchylenia orzeczenia powiatowa wła
dza administliacji ogólnej wezwie poboTowego do
ponownego przeglądu na komisj,i poborowej, wyjąw
szy przypadki, w 'których poborowy wyszedł już
z wieku poborowego, oraz przypadki, w których
z pośród kilku zakwestjonowanych orzecz,eń jedno
okaże się nie wadliwe m 'i wydanem . przez komisję
poborową właściwą.
Art. 42.
Osoby, zaliczone przy poborze iZe względu na
ich zdolność fizyczną do kategorii C i D, mo,gą być
powoływane do odbyda służby w'o jskowej, dostQsowanej do 'ich zdolności fizycznych i umysłowych.
Sposób odibycia i czas trwania ilch służby Ulstali
rozporządzenie Ministra Spr,a w YII oj,s kowych.