Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 października 1932 r. o służbie wojskowej podoficerów i szeregowców.
Table of Provisions (106)
Statutory Text (106 Articles)
Art. 1. , Woj;s ko narodowe, sił.a ~brojna ' Pań
Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i 'a rt. 1 ' stwa, będąca ochroną i ostoj:ą niepodległości i wolnolit. a) ustawy z dnia 17 marca 1932 r. o upoważ.nie śd Rz.eczypospolifej, będzie po wsz·e czasy podlega'ć
niu Prezydenta Rzeczypospolit,ej do wydawania roz- opiece Narodu.
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
Art. 2. Żołnier,z jest obywaŁell:em, na którym
spoczywa sz,cz.ególny obowiązek bronienia Ojczyzny
i gotowośd każdej chwili oddania życia w jej obronie.
W sz.cz. egblnQści winien on służyć za wzór miłości Ojczyzny i honoru, pełnić zawsze wiernie i uczdwie służbę narodową, być dba.łym, sprawiedliwym
dowódcą, opiekunem i wychowawcą podwładny<:h
żołnierzy, posłusznym i oddanym podwładnym, szcz'erym i dOlSkonałym kale,gą, oraz życzliwym współoby
watelem całej ludności, której praca i patrjotyzm są
warUJnk~em siły wojska.
Art. 3.
ŻO~DI~erzem staje się każdy, kto został
prz.yjęły do wojska w myśl ustawy Q PQwszechnym
Qbowiązku wojskowym, z chwilą zaliczenia do stanu
faktycznego jednej z, formacyj wojskowych, na podstawi'e powołania do obowiązkowej s.łużby czynnej.
Pr. zyjęci do wojska w myśl ustawy o po.w szechnym Qbowiązku wojskowym, a niepowołani do Qbowiązkowej
służby czynnej, stają się żołnier,zami
z chwilą zaliczenia ich do r.ez.erwy.
Poborowi, którzy przy poborze uzyskali kategorję C. lub D. zdQlnośd fizycznej do służby wojskowej, stają się żQłnierzami z chwilą zaliczle nia ich do.
pospolitego ,ruszenia.
Kandydaci do. szkół ksztakących na oficerów
z.awQdowych, którzy przed przyjęciem do tych szkół
nLe s{aH się żoł'nierzami na .z asadzie ustępów 1 lub
2, srbaj.ą s~ę żołnierzami z 'c,hwiJą Jzallic~ia: iloh ,do
stanu faktycznego. szkoły.
Art. 4. Każdy żołnierz sMada przysięgę wojskową. Brzmienie przysięgi jest następujące
al dla chrześcijan w:szystkich wyznań
"Przysięgam IP anu Bogu Wsz.echmogącemu
w Trójcy Świętej Jedynemu być wiernym
Ojczyźnie me,j, RzeczYPQspolitej Polskiej,
ohorągwi wojskowych nigdy nie odstąpić,
stać na straży Konstytucji jj honQru żołnie
rza polskiego, 'prawu i PrezydentQwi Rzeczypospolitej PQlskiej być uległym, rozkazy
dowódców i przełożonych wiernie wykonywać, tajemnic wojskowych strzec, za sprawę
Ojczyzny mej walczyć do ostatniego tchu
w piersiach i wogóle tak postępować, abym
mógł żyć i umierać jak prawy żołnierz polski. Tak mi dopomóż Bóg i Świę.ta Syna Jego Męka. Amen".
b) ,dla niechr.ześci.jan prócz mahometan
",Prz.ysięgam
Bogu Wszechmogącemu być
wiernym Ojczyźnie mej, Rze<:zypospolitej
Polskiej, chorągwi wojskowych nigdy nie
odstąp ić, st.ać na straży KQnstytucji i honoru żołnierz. a polskiego, prawu: i Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej być uległym,
rozkazy dowódców i przełożonych wiernie
wykonywać, t.aj,e mni,c wojskowych strzec, za
sprawę Ojczyzny mej walczyć do ostatniego
tchu w piersiach i wogóle t.ak postępować,
abym mógł żyć i umierać jak prawy żołnierz
polski. Tak mi dopomóż Bóg. Amen".
cl dla mahometan
Bogu Jedynemu być
"Przysięgam Panu
wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolit,ej
Polskiej, ,chorągwi woj,s kowych nigdy nie
Nr. 89.
Qdstąpić, stać
na st.raży Konstytucji i hono-
ru żołnierza polskiego, prawu i Prezydento-
wi Rzeczypospolitej Polskiej być uległym,
rozkazy dowódców i przełożonych wiernie
wykonywać, taj,e mnic wojskowych strz,ec,
za sprawę Ojczyzny mej wa lczyć do ostatniego tchu w piersiaoh i wogóle tak postępo
wać, abym mógł żyć i umierać jak prawy
żołnierz pol.ski. Bereetjum Mine Allacruvy
ve,r esulini iHeclezine a hetdeŁum minel ma·
siurlkine Billa,gi, WaHa,gi, TaUagi. Amin".
Art. 5. Żołnierze, pozostający w stosunku 'pokrewieństwa do 4 stopnia lub powinowactwa do 2
sitopnia włączlnie, zstępni; ~ wstępni, nie mOlgą równocześnie pełnić funkcyj ocharakterz-e gospodarczym
i kasowym WI tej ·s amej formacji (z,aJkładz,ie, urzędzie
wojskQwym), ani też pełnić równoc.ze·śnie funkcyj
o powyższym charakterze w formacjach (zakładach,
urzędach wojskowych), które są sQbie bezpośrednio
pQdporządkowane pod względem ,g ospodarczym lub
kasowym.
Art. 6. 20łnierze dzie,lą si,ę na
a) wykonujących powsz.e chny obow,iązek wojskowy, do których należą
1) poborowi i ochQtnic)'., pełniący obowiąz
kową służbę czynną;
2) obowiąz. ani do służby w r,e zerwie;
31 obowiązani do służby w pospolitem ruszeniu;
bl pełniący służbę wojskową na mocy dobrowolnego zobQwiązania się, do których należą
1) nadterminowi;
2) pQdoficerowie zawodowi
3) podchorążowie (uczniowie szkół
kształ
cących
na oficerów zawodowy<:h);
c) pełniący służbę wojs,kową na podstawae nominacji,do których należą oficerowie.
Art. 7. P.odział żo~ni,erzy we,dle rodzajó1w
wojska usŁala rozporządz,enie Ministra Spraw WQjskowyoh.
RQ .zdZ'iał
II.
O stQpniach wojskowych, ich nadawaniu
(awansowaniu) i utracie.
Art. 8.
skowy.
Art. 9.
Ka, żdy ,Żiołnierz
posiada
stopień
woj-
Ze wzglęldu na stopień wo~,sko,wy żoł-
nierzedzielą się na
al oficerów,
b l podQficerów,
c) :sz,eregowców.
Art. 10. Ustanawia się następujące stopnie
woj.s kowe s~er,egowców i ,podo&icerów, o.rruz. kolej;ność
w kh nadawaniu
al szeregow.cy
1) sz,e,regowiec,
2) starszy szerlegowie.oi
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
Nr. 89.
skowyc.h, w zależności 'Od stopnia, na który
ma nastąpić awans;
b) posiadDnie odpowiednich kwalifikacyj moralnych i służbowych;
cJ prze::;łużenie w posiadanym stopniu okresu
czasu, przewi.dzianego w niniejszemrozpo-
h) podoJiczrowie
1)
2)
3)
4)
5)
kapral,
plutono'NY,
sierżant,
starszy sier.żant,
chorąi:y.
rządze niu ;
Upoważnia się l\linistra SprGw V/ojskowych do
określan1.a również innych naZ1N sbpni wojskowych,
zależnie od potrzeby.
Art. 11.
Stop:eń
wojskowy
stanowi
pod-
stawę
a) subordynacji w:)jsko'ilc j VI zJ.krcsie, ustalo'
nym szczegi'Jln-zmi prz;~pisJmi;
h) słu żby wojskowej [funkcji), v</laściwej dla
danego slo'onia wojskovcgo, a oluz ~lone j
w regcllarninach, i'1sirukcjacn i r02.k azach
Ministra Spra'"v Woj ,;ko\vych;
e) specj alnych m:uk, okre~loDych VI' przepisach o uJ'jl'Llndurow:lniu wcj:;ka;
d) aViansowania na wyż;;zy stJpicń wojskowy
w:kol.zjnoś :::i
usb!oncj wart. 10;
ej uposażenia lub żo ł du , zwiąZ3.neg:) ze stopniem wojskD\vym, j sżdi jest on rze czyw istym, vv vy'YSG:{ości, okr2ś1oncj szczególnem i
przepisami;
f) innych uprawilieó lu l) cbcr,vi'1zk6w, wyi1:kających z prz.episów lub rozkaz;);N.
!1,
Nieza leżnie od s'wpni w.cjsk.o;,,'(
ninieiszei11 rozporządzcmu, lSTnI e ]ą
szcze gól~e tytuły, zwhza ne
v.;ykonywanisEl sb :Łby
wojs'kowej, ustala.ne przez, 1\1'11i;l;r3. Spraw
)
wych, któ ry również określa nabycie i dr::tl c: [y :.: h
ArL 12.
określonych
1797
w
tytułów.
Art. 13. Najniższy stopie':'l WO]::,;C"!Y S7c r e&"ovJc a otrzymuje żołn i erz bez sz::ze
z chwilą zaliczeD la go d:) stanu fa,ktyczn
jędnej
z formacyj "voiskov'!ych, a jeśli nic pełnił
WOJskowej, z chwilą zaliczr?l'~ia go do rezerwy lubpospolilegio ruszenia (aT1. 3).
Każd'y żo.łn i,zi'z GlO.:i:.c 0:;i2,611.:1 6 nJ.iwv~':;zv s[o• 1
• • l'
l
•
..:i .') ~
{..
.'
.
pwn WO)srCowy, Jezcu orrpOWlJ.ua w arun,wm, przepls.anym dla daD:ego stopnia.
Art. 14, Nadanie Wy :3;Z2~O stopnia wojskowego może nastąpić tylko VI drodze awansu.
Awansowanie do stopnia chorążego włączni2
następuje, zarówno w czasie pokoju jak i w czasie
wojny, o jeden s topiell.
Podof:cer i sta.rszy szere(o"Niec może awansować no. wyższy stopień rz e czywisty lu b tytularny.
Podoficer posiada jący stopień tytularny pełni
zasadniczo służbę podc.ficera posiadaneg·] stoonie: tytularnego, - a w braku wolrego eta.tu, sluż 'J ę -blła
ściwądla jego stopn.ia rzeczywistego.
Art. 15.
Art. 16, \Y/arunld awansu na wyższy stopień
rzeczywisty są następujące
a) wykazanie
się
wykształceniem
og6hem,
którego zakres okre~da M.inister Spraw "Noj-
d) odbyci e odpowiedniego wyszkolenia wojskowego i fachowego lu1:J odbycie praktyki,
określanych przez Ministra Spraw Wojskowych, w zależności od stopnia, na który ma
nastąpić awans, funkcji,
rodzaju wojska,
oraz charakteru służby;
e) wakans w ebcie dla danego stopnia.
Art, 17.
\Varunki awansu w czasie wojny, lUD
uzupełni e nia woj,ka gdy bezpieczeństwo Państwa tego wymaga, określa Prezydent Rzeczypospolitej
w drodze rozporządzenia.
Ad. 13. I\;;e7.2 1 eźnie od warunków, przewi ..
dzianych vv art. 16, podoficer lub szeregowiec, może
awansować na nastGpny wyższy stopień rzeczywisty
za czyn wy j ąt1wwego męstwa na polu bitwy.
Art 19, 'W r azi" śmizr·:i podoEceralub szercgo\vca wskutek przyczyn zViiązElnych ze służbą wojskow:;, VI przypad\cch, w których stwierdzono jego
wyj ą tkowe zaSIU
może on być mianowany
po
śmierci
podporu:::zmkierrl.
ArL 21), W'.crunl;i awansu na WyŻ.2Zy s~Qpiefi
tyluI3.rr"'/ sa te sa;-:}.::, co na v,ryiszy stopień rZ8czyw ii:= "iarunck wakansu w etacie dla dae1 art. 16) nie mai Z3.stosowanl.a
lytu12.lnych.
f~tL 2l~
aj
r~ a ~~ t op:eó starszego
t
szerego\lvca mn-
k t órzy ul'~oil,:zy;;, szko-łe podofi-
Ci lub da'1ego rodzaju wojska me \/:::2: 'śniej niż w l miesiąc po rozpoczęciu
ycv ej służby czynnej;
1~ 1 7
p·'7".:ł
W
" , .l .~ ...... ,_,
l" !>ni
......... .1 : u
st·opniu
4 m !. 2S1ęsy.
Bez
na czas prze s łużony w wojsku
oraz \varunki a\"\"a~1.s0\\.r2! przi;:~ \.yi dz ': an'2 \Iv art, 16, mogą awansować na stopieri starszsgcJ sze rego wca ci
szerego \//cy, l:icórzy z narażsDisIn o 30bistego b e z ~~i2czcrlsLwa dokonali
11
męstwa, j8Ź.::!i posiadają
kwalifik2.cje mcralne służbowe bez zarzutu.
.
b 'J
v1
:-,)0
t ', '
~
co 1l.3.jrnrl(2 )
Art. 22 .
r·J as!
e:~.
kapf?:} no ,;~ą a VJ 3.,~j()\va c
st0.r::~l
naj\ilczc::~n 12 j
ObG\Vl~;~z_kG\tV2j S~L;L~
czynr: 2).
\V osLatnin1 111iesiącu
Postanow:cnic to ~li2 do:y:zy slarszy:::.h szeregov;CÓ\V;
a) posiadJj ," .cych ukor1czoi1ą z wynil;iem pomy:ilnym szkcłę pockf.::r:cką ogólną lub
dal,c~o rodzaju v/oj
lub
bl wykazujcC[cych się
ją:::em ś v" i ad c:::tW2m z odbytego p rzy~.posobie;l.ia woj , koNego, albo też
cl posiilda ją:ych c e nzus wykszlałc.en~a w zakrc3i c co najmniej s;:koly pOWsz2c;1nej stopni:> lII;
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
kt!órzy mogą awans o wać na stopień kaprala wcześniej
w os.tatnim miesiącu ,ohowi.ąz kowej służby czynnej, po prze s łużeniu w stopniu starszego sze,r egowca
co najmniej 3 miesięcy.
kodeksu karnego' wojskowego, karę wydalenia
wojska . .
z
niż
Awanse na plutonowych następują
po przesłużeniu w <stopniu kaprala co' najmniej 24
Art. 23.
miesięcy.
Ministrowi Spraw W 'o jskowych przysługuje
prawo, s'kr,ócenia tego okresu do 12 miesięcy.
Art. 24.
prz,esłużeniu w
mi.es, i!ęcy.
Awanse ma .s ierżant6w .następują po
stopniu plutonowego co najmniej 24
Art. 25. Awanse na starszych ,si,er.żanŁów następu~ą po przesłużeniu w stopniu,sier·żanta co najmniej 36 miesięcy.
Art. 26.
przesłużen :u w
Awanse na 'ch or ążych następują po
sto'pniu starszego ,s ierżanta co naj-
Nr 89,
"
~
.
Cz aso,kre,sy, ustalone wart. 21 - 26,
nie ma,ją zas,tos owania przy ,awansac:h
,a) uczni,ów szkół (kursów) kształcących na
.ofi'cie rów rez,erwy;
b) podchorążych rezerwy;
c) uczniów szkół 'kształcących na oHcerów z.a w odowych;
<d) pO'doficerów j. szeregowców rezerwy, odbywających ćwiczenia wojskow!e;
którzy mogą awans\ować P lO upływie c,z,as,okr.e.sów,
jaki'e ustala Minister Spraw W ojskO'wych.
Art. 28. PrawO' awansowania podofi!cer6w
i szeregowców do stopnia starsz,e go sierżanta przysługuje prz.ełożonym o upra'Nnleniach od, dowódcy
pułku (równorzędnego) wzwyż.
Prawo awansowania podoficerów do stqpnia
przysługuje Minist.rowi Spraw Wojsko-
chorążego
wych.
Art. 29.
P odoficer lub .szeregowi,ec, przeciw-
ko któremu zc~tało wdrożone posłępowani,e dyscyplinarne lub sądowo-Ikarne, jest wyłączony na czas postępowania od awansu.
W razie odłożenia doniesienia karnego, umorzenia postępowania, uniewinnienia przez sąd karny,
lub też ukarania dyscyplinarnego, jeżeli karą nie jest
degradacja, podoficerowie ~ szeregowcy awansują na
og,ólnych zasadach .
Zasądz,onym wyrokiem sądu na karę pozbawienia wolno{ci - czasu pozbawienia wolności n:e wlicza się do okresu czasu, wymaganego do a,w ansu.
Art. 30. Podoficer ,liuh szeregowi.e c z'o staje
pozbawiony stopnia szereg::>wca i posiadanego stopnia wyższego
a) w razie utraty, lub stwierdzenia braku obywatelstwa polskiego;
b) w przypadku skazania wyrokiem s,ądu wojs'kowego na karę wydalenia z wojska, lub
wyrokiem sądu karnego p'Jwszechnego na
ka.rę pociągającą za sobą, wmyśl prz,epis,ó w
.
," .,
'
, )";
-'l '
"
,_
.
,',
"
o, '
..
, .:.
) ._~
:, ._
zostaje pozbawiony stopnia ' wojskowego, nakĘó'r'y
w dro,dze degradacji.
.,
Degradacja może nastąpić
a) na podsla ."ie wyroku sądowego;
b) na podstawie or·zeczenia dyscyplinarnego.
Pozbawienie stopnia wojskowego w p,rzypadkach
degradacji pociąga za sobą powrót do stopnia szeregowca.
awansował,
Art. 32. Zdegradowany podoficer lub star,s zy
szerego,wiec, mo,ż'e być' Ip tmowni1eawansoiwany, j'eżeE
'c iharakter czynu i skutki wyroku 'są,dowego nie stoją
temu na ' prze'szikodz;i'e, po . p~zeslużelniu w ' stopniu
's zeregowca co . ,n ajmniej 6 miesi:ęcy, ~e'ż,eli w tym
,c zasie sprawowaJ 'sięnienagan.nfe.
. !", ;,
R Q! ,z &z,.La) , III, . '
mni,ej 48 miesięcy.
Art. 27.
."
Art. 31!Po.doFFe:r lub ' )s'tarszy ISzer~goWie'~
Szczególne obowiązki iąpl'AWnienla służbowe :t>0dI
~ficerów 1~~ .~~ereg0'VcÓw.
Ad. 33. Po.dJoHcet luh 's zeregowiec 'ohowiąza
ny jest zachować w ' F~rhfiicy wszystkie sprl:1wy,
o których powziął wiadomość :Iiośre.driio lubófiipoś.rednio ze względu na wykonywaną służbę, jeżeli
sprawy te uznano z,a tajM', lub gdy utrzymania ich
w tajemnicy wymagadobropupliczue, lub inne ;względy służbowe; "
,.,
Obowiązek zachowania tajemnicy trwa ZarównO
w czas·i,e pełtd~n;ia ,służby cz,ynn,e j,'jakor też popruj"
{ciu w 'stan.nieczynny lub s:poc'Zynku, albo po ' przenJ;e'~
si:eniu do ,'temrwy lub pospolitego ruszenia, oraz ' po
rozwiązaniu ' :'1;tosunku slużbow.ego' z jakiegobiwiek
powodu.
"
.
Oddbowiązku z.a chowania. tajemnicy moiepodoficera lub SZeregowca zwolnić przełożony o uprawnieniach co najmniej dowódcy pułku(rówriórz,ędrie~
go). a jeśli " podoficer -lub .szeregowiecnie, pełńi służ
by czynn,e'j (sj;ego ostatnia przełożona ' wła.dza wdj.
skow.a. ;;', ,.In
',,"
'.'
"
.
ta
Art. 3.4.
POid oficerlub .Iszere.go'wie,c, ,pełniący
służbę c zyn' n.ą , j,e st obowiązany dQ noszeni.a przepi:so~
wego munduru wojs,kowegooraz, uzbroj,enia.
Przepisy .Q umundurowaniu i uzbroj:e niu, ' ;qrąz
o nasz'e niu munduru wydaje Minister Spraw WojskQwych.
'
'
. .
Ad. 35. Podofic'e r Il uh 'SZeregowiec o.dp<)wi.ada
dyscypHnarri~e prze,d '$wYI111 pr,zęłpżonymLw myśl wQj-
skowychprz,episów dy~cypliną.rnych· z,a- c.zyny, uw;taczającego~.n:ośc.i żołni~rza, Jtj.}) za niena1.eżyfe speł
nianie swych obowiązków, n:a~et ' gdyby da~y cźy~
nie podpadał pod rygory us,t aw karnych.
'
Wojs~owe prze.pis'y' , dys,~xplinarn.e'\Vyą:a.ie .Prez,ydeiil't. R~e.czy:p,o.SPOil1t?J.~ ·A~p4zer.~ZlI1o.rząązen!ą. ,.
czas
Art. 36. R'o dzaje i
trw~n,ia 'tirl~,pów 'dla
poQ.oJic:erów ,~lSz~regowców,oiraz uprawnię'nia posz,czeg.ólnyćhpizełoźol1yC~, ą:ofyczące ud.:iielartia urlopów, określa MinisterSpr~'w ' Woj~kbwy:c~/ . ' ., ',
Nr. 89.
Dziennik US~.1W, Poz. 747.
- - - - -- - - -- - -- - - - --
----- --- -~ ---
Art. 37. Sprawy wyjazdów zagranicę, lub na
obszar w . m. Gdańska, podoficerów i szeregowców
pełniących służbę czynną, oraz podofic.er.ów z,awo do~_ych w sŁanie spoczynku, określa MWlsŁer Sp ra w
Wojs.k owych.
Art. 38. Obowi ązki i uprawnienia służb o we
podoficerów i szeregowców, ni.eur~g.ulowan~ ust a wowo, określają rozkazy, regulammy 1 instrukCJe, wydawaneprzez M in-i.stra SprsJW Wojs.k owych.
IV.
Obowiązkowa służba czynna.
Art. 39.
Poborowi: i ochotnicy pełnią ·służhę
czynna. (obowiązkową słu tbę czynną], do kŁór~i są
obowiązani w myśl ustawy o powszec~nym Ob?Wlązku
wojskowym , w pos.zczególnych rodza)'ach wOJska.
Przeznaczenie do posz.czególne,go radza j u wo js,k a następuje s.t osownie do zdolności fizycznych i umysł<;wych poborow,e.go lub ochotnika na z,asadach, okreilanych przez Min.is1rru Spraw Wojsbwych.
.
Ochotnikom przysługuje prawo wyboru jednego
z rodzaj.ów wojska na warunkach, okr. e~lanych przez
Ministra Sp t;.aw Wojskowych. .
Art. 40. Po ukończeni u podstaw owego w ys zk olenia żołnierskie~o ~ sz~tegow<:y, którzy przed wstą
pieniem do woj.s ka odbyli przeszkolenie przysposobienia wojs!kowego i uzyskali wysŁarczające św i adec
two .Z ,od:byt,~gp, przyspos,ohieoia w:J ;skow1ego, tudz ież
szeregowcy zasługujący n.a. 5zC2:e~ólne. wyr6żnieni e! za
wzorowe z'a chowanie .się w sJużbie i z,a Pfls!ępy w wyszkoleniu - zostają , ,stosownie .do uznania dowódcy
.pu,łlku (r6w.norz,ędn,ego). p r:zyd'ti'elani do pod::Jficerski~h sz.kół pułkowych .(równorzędnych), lub też na
specjalne kursy iI praktykę, przewidziane w instrukcjach wysz.k olenia.
Ulko.ńcze'nie tej szkoły (kursu i p r aktyki) jest
dla szeregowców odbywających obowiązkową .służbę
czynną warunkiem awansu na stopień kaprala.
Art. 41. Ahso,IwenŁ.om ,szkół podoHcerskich
ogólnych lub danego roa!zaju wojsk~i t)d~ywaj~cyn
obowiązkową słutbę czynną, fioze byc ukonczenle tej
szkoły zaliczone za ukończenie podoHc·er,skiej szkoły pulikowej (kursu i pra.ktyki) na warunkach, określanych przez Ministra Spraw Wojskow,y ch.
Art. 42. Poborowi (oclhotnicy), 'którzy na podstawie ustawy o powszechnym obowiązku wojskowym
mają p.r awodo skróconej czynnej s,łużby wojskowej,
zo,ta';ą ~a'8adlnicz() przyd.zielail1i do s·tk6ł (kurs.ów),
kutałcl\cych n.81 oH Cif f ów rez,e rwy.
~
- ---- ----- -- -
------ - - --
rezerwy; ty tu ł te n u p od of icerów posp::J lite go rus zeni a zm ie nia s i ę na t y t u ł podchorążego pospob tego ruszem a .
Tytuł u tego uż ywa j ą p o .clcborąż o wie r~ z er wy
(pospolitego r u sz:?nia ) obok p os Ie. d olnego s topn ia wO Jskowego.
Art. 45.
P oclorce r owie, kt órYll1 ,p rzysh!?,n je ty-
tuł podchor ąż eg o rezer w y (1? os,P0l iteg o. rus z::n ia ł •. tracą ten ty t uł W.S kut 2k O Sl?,g !l! ęCl 3. slo pma oL"ersK lego.
Art. 46.
Rozdl 'ział
- ---
P od ofic er zo s b je poz.b "wion y t yt ułu
w na -
pod ch o rąż ego rez e rwy (l1os p oli te go ru szenia )
stępujący ch przypdkach
.a) u traty l ub s tvvic d zen ia bra k u obywat elstwa
p olskiego ;
b) w yrok u są doN c g::> sk a z uj ące g o na ik a ry , lub
za czyn y, z. kt6re mi w myś l u stawy o powszechnym ob ow ią zk u w ojsk o wy m łączy s ię
utrata p rawa d o od by wa nia sk rócone j cz ynn ej s ł uż b y wo j.skowej;
c) wyrok u sąd o wego , po ci ąg a j ącego za sobą degr ad ację ;
d) or zec zenia komisj i dyscyplina rn e j, p o ci ąga
j ąc e go za sobą de gra da c j ę .
Art. 47. Uc zniow ie s z kó ł (kursó w), k s zt a łcą·
cych na oficerów reze r wy , k tórzy sz koły (kurs u] n ie
u'ko ńc zą z wyn ikiem po m yśl n ym , alb o t eż któr zy p r ze d
j ej ukończen iem z :)s t a n4 "z w o l n~ eni . z ~ 3,zk?ły (kur
su ), - tra c ą pra wo do· o~u Jywama S'Hoc.o ne J czynne )
słu żby wo js'ko wej i peł ni ą d,d szą o J o w.iązko'N ą s b ż
bę czy nną n a o gó llily ch z as ada ·: h.
Art. 48. Pr zen j es~en;e p odo fic era lub sz e r e gow ca z jedne go rodzaju \vojsk a do in n.ego , a~bo te.ż
z jednej forma cji d o .inn e j w tym sa mym rod z ajU wO Jska, m o ż e nas t ą p i ć
a) z u r z ę du - j e żel i t ego wymag a j ą wz glę dy
służ c o w e ;
··b ) n a prośbę int ere sowa ne go - j e że l i wz g l ę dy
s.łuż b o we nie sto ją temu n a przesz kodzie.
S z cz e gó łowe warunki przen osz en ia okr eś l a M iJlister Spraw Wo jskowych.
Art. 49. P od ofic e r om isz erel~owco,n. pełn i ą
cym obow iązkową s.~użb ę czyn ną! n ie , wol u? na l e ~ e ć
do .s tow<, rz.ys zeń p olItycznych , ,a m b ru c udzla ł u \ '1 zy-ciu polityczncm.
Nal e żen ie tych p od oficerów i sze r egowcóvr do
związków i stowa ~' z ysz e!i, n ie po sia d a j ący ch char akteru pol ity cznego, reguluje M ~ ni s te r Spraw Wo jsko wych.
Art. 50.
P cd oficerom i s zer eg owcom w c za si e
pełnienia ob ow i ą zkowe j s ł u żb y c z.yn ne j n ie. wo l~no osO-
Art. 43.
bi~ cie wyk o n yw a ć za wodów cywIl nych a m
wać si ę ja kimkolwiek zaj ęc i o m ub ocznym.
Art. 44.
Art. 51. Na zawa rc ie zw io"zku małże ńs ki e g o
obow iązany je st p odofic er lub sz ereg.owizc, pe ł niący
obowiązkową .s łu żbę czynną,
o trz ym a ć
zezwolenie
p r zełożon e go o u prawn ienia ch co na jmn ie j dow 5dcy
pułku (równo rz ęd nego).
War'Ulnki zwalnian.ia ze szkół (kursów), ksM.ałcącyah na ofilC erów -rezerwy, określa Minil~r Spraw Woj.s kowych.
AhsOIlwentom. szkół (kursów). kształ
cą<:ych na oficerów rezerwy, którzy ukończą jez wy-
nikiem pomyślnym • ....., nadaje się tytuł podchorążego
t ez odda -
'\
N~. 89.
Dzienni~( Ustaw. Poz; 747.
1800
------------- -- - ------ -- -
Zezwolenie może by ć u d z,iel onetylko w wyjąt
kowych i na szczególne u w zg lęd ni e nie z,a sługujących
przypadkach.
c) w przypadku wykluGzenia z wojska w JIJ.y~l
ustawy o powsz,e chnym obowiązku woi~, ko
wym.
Art. 52. W cza sie pełn i en i a ,ob owiązkowej
służby czynn e j sze regowiec m aże a 'vv am owa ć tylko do
Art. 58. Podoficerowie i s zeregowcy, pełnią
cy obowiązkową służbęqynną, zostają zwo1ni~Ili
z czynnej służby i przen ie.sieni do pospolitego rusz,e~
nia na podstawie orzeczen.:a komisji wojskowo-le,kąr
skiej, u s talającego kategorię C. lub D. zdolności fizycz.nej do służby woj~kowej, zatwierdzonzgo przez
właściwego przle łażone. go.
·
.'
st opn ia ka prala .
P os ta nowi en ie to n ie d otjczy p odc ho rąż ych rezerwy, którzy mog ą a wan so wać; (1,0 sto pni wy ;~ sz y:h na
zasada ch, u sta la nyc h p rzez; M inist ra Spra w Wo jskowych.
Art. 53. U czni'owi e sz kół (kurs6 w) , k sz t a łcą
cych n a of icerćw rezerwy, 01':12 p odch ::Jrą żow ie rezerwyaw a nsuj ą wyl ąc: zn : e n a po d:;E :er::;k ie stopnie tytularne.
Art. 54. Bie g cz as u ob ow iąz kowej słu żby czynnej ulega przerwie VI 'p rzypacNm przy j ę cia p odofic era
lub sze,r eg,Qwca do sz'kolyb z t:c.kącc'j nao.f icm·ów zawodowyc!h i za lic,zen :a d o s'lanu f a~[:y::; z,neg o u:;zniów
taki,ej sz koły .
Z al: c Zl:~nie cza su służby p ełnione j w chara:k terz,e
podchorąż eg o na p oczet czasokresu
o bowiązkowej
służby czynne j , n astęp uj e w pr zypadkacn, przewidz ianych w n iniej szem r ozpo rz ądzeni u.
Art. 55. P odcficerowie i sze r egowc y , pełni ą cy
obowią z kow ą służbę czynną , zo sta ją zwolni eni z czynnej .sł u ż by i przeiliesie nl
re zerwy
co
czas u, o kreś lone g o w u stawie
o p owszechnym obGwi ą zku w ojs'kowym dla
odbycia o bow i ązkow ej służb y czynnej, jeż eli
n ie pozcsl3.,ją nadal w służbie wojskow ej, ja Iw n a dterminowi;
b) prze d upływem t ego czasu w p rzypadku skrócen ia czasu trwania obovi i ą z k ow e j s1u żby
czyn ne j w myśl u sta vvy o powszech nym obowi ąz ku wo jskowym ;
c) wskutek w yboru na posła lub senatora i przyjęcia ma,nda tu.
a) po'
upływ i e
Art. 59. W czasie m obilizacji, luh uzupełnie
nia wcjska gdy bezpie:::zeństwo Państwa tego wymaga, pod oiicerow:e i szeregoNcy, pełniący obowiązko
wą służbę cz y nną, pozostają nadal wsłużb:e czynnej
aż do demobiiiz.a cji lub zwoln,ienia poszczegó~nych
roczników żcłnierzy do r,e zerwy lub pospolitego )'iiszenia.
Art. 60. Zchw,:llą przeniesienia podoFcera" (lo
rezerwy lub r;ospolitegoruszenia pos iadany prz,eż niego stopień tytularny staje ~:ę stopnuem rzeczywistym.
Art. 61. Podo.f::c erowie i sz,erego'wcy, pełnią
cy obowiązkową służbę czynną, zostają zwolnieni
ze służby czytmej i od obowiązku wojskowego
a) wskul,ek uznania Ich . za zupeł<nie 'niezdolhych
do służby woj skowej (kategorja E. zdolności
fizycznej) na podstawie oHeczenia ,komi sji
wojs:kowo - lekaC':k:ej, zatwierdzone;go przez
właściwego pł"Zełożonego;
b) wskut ek utraty lub stwierdzenia braku oby~
wate!stwa polskiego;
.
-G) w,skut:ek skazania wyfOkiem sądu wojskoW1e~
go , ~,ą: karę wydalenia z wojska lub wyrokiem
sądu karnego powszechnego na karę pocią
gająe.ą za sobą w myśl przzpisów kodeksu
karnego wojskowego karę wydalenia z wojska; ! ,
,< l"
RiO Z d' z i ,a, ł
V.
Art. 56. Na poczet czas u obowiązkowej służby czynnej zalicza s i ę p odo fice rom i. ncregowco:l1
• Służba cz'ynrua podoiicerów i szeregowców rezerwy.
a) w c a ło ś ci· kary p oz,bawie nia w,')lno ,ś ci, orzeczon e w p os tępowaniu dyscy;: llinarn em;
Art. 62. Podoficerowie i szeregowcy. rezerwy
:h) karę pozbawienia wolno ś ci , orz,e czon ą wyro- pełnią służbę czynną na pod,stawie powołania
k iem s.ądu kar ne go woj sko\ove,go lub p owsz zcha) na ćw i,czeni.a wojskowe,
ne go, je ś li czas jej trwania nie przenosi
h) na dodatkowe ćwiczenia wojskowe,
trz ech tygo dni;
c) do służby wojskowej w czasie mobilizacji, .
d) do służby wojskowej wcz,asie 'uzupełnienia
c) czas poby tu w niewoli lub z agi nieni a na tereni e d l.i al ań woj enn ych, j e żeli zostanie
wojska, gdy bezpiecze'I lstwo Państwa tegb
stwi e rdzone , że d ostanie się do n iewoli lub
wymaga.
zaginienie było u spra wi edllwi one.
Art. 63. Podo·ficer lub szeregowiec rezerwy
Art. 57. P o doEcerow!e i szere.gow cy, pełnią pełini służbę czynną zasadn iczo W tym rodzaju woj~
cy ob o wi · ą z kową s łużbę czynną, zo s tają zwolni eni s'k a i w tej formacji, do których został z,aliczony
z czynnej s łuż by bez prze:-t iesien ia do r e zerwy
w czasie obqwiązkowej służby czynnęj.
a) gdy z powo d-u st a nu z drow,i a ni,c m o gą czasowo pełnić ob owiąz k owej służby czynnej
Art. M. . Przeniesli'enie , podoh~ra l~h szere(kateg or ja B. zd ol noś ci fiz ycznlej) ;
gowca rezerwy w czas,ie niepełnienia s,łużby czynnej
h) w przypa dk u s t a ł e go urlop owa nia, w myśl ,d o inne,go rodzaju wojska lub innej formacji zarządza
ustawy o powsze:::hnym obowiązku woj3ko- powiatowy komendant uZ)lpełnień w myśl .zas,a.d,
wym;
ustalanych przez Ministra Spraw W01skowych.
Dziennik Ustaw, Po~-, 747.
Nr, 89,
W sprawie przenies:i enia podoficera lub szeregowca rźzer'wy do -innego rodzaju wojska lub innej
formacji w czasie pełnienia służby cz.ynnej stosu je
się analogicznie post.anowienia art 48.
Art. 65.
Podoficer lub szeregowiec rezerwy
p~łhisłużbę czynną w stopniu wojskowym, uzy s kanymw czasie obowiązkowe j służby czynnej lub w czasie późniejszej służby wojskowej.
. . ... W czisi,e ćwicze-ń 'Wojskowych może podofic'er
lub szeregowiec rezerwy awan,sować do stopnia plutonowego, a podchorąży rez.erwy do stopnia sŁarsz,e
go sierżanta, na warunkach, ustalanych przez Ministra Spraw Wojskowych.
. Awans następuje z dniem zwolnienia z ćwiczeń.
_
Art. 66. W razie .pow oła nia_p odoficerów i szeregowcówrezerwy do służby czynnej w przypa d kac h,
określonych wart. 62 lit. c) i d), stosuje się ogólne
przepisy o awansowaniu podoficerów i szereg owców,
pełniących służbę czynną w . cz a sie mob illz,a cji, lub
:uzupełnienia wojska gdy bezpieczeństwo Państwa tegqwymaga.
_.
Stopnie tytularne, uzyskane w czas ie tej służb y ,
s. taj~ się r .zeczywistemi z dniem zwolnienia ze s.łużby.
Art. 67.
Podoficerom i ,s zeregowcom rezerwy
pr~ed: wcieleniem dIQ formacji wojskowejceIem peł
ni~ n~aslużby czynnej oraz po zwohiieniu ze służby
czynnej nie wolńÓ nosić munduru wojskowego lub jegó~',~ęsciz oznakami wojskow'e mi.
Art. 68. Prze.ż:'·cZas .sp'r'awowania mandatu po:s fa lub sima fora podoficer lub szere.g owiec rezerwy
nie może być powołany do czynnej służby 'Wojskowej
naWet wczasie moblłizacji, lub uzupeiu:ienia wojska
gdy- bezpieczeństwo Państwa tego wyma'g'a ·;
. ćArt. 69.
Podoficerom ,i szere goweom re zerwy
w- czasie pełnienia ,służby czynnej n i~e ' wolno brać
udziału w życiu politycznem, ani też wykonywać zawoducywilnego lub oddawać się jakimkolwiek zaję
ciom ubocznym.
W sprawie należenia podoficerów i sz,e regowców
J'~zetwy w czasie pełnienia' ':prżez n-ich d,użby czynnej
do stowarzyszeń i związków, nie. posiadających cha~aktetu pol.itycznego, stosuje się odpowiednio posta:nowienia ust.' 2 art. 49.
Art. ·70. Podoficerowie i starsi szeregowcy rezerwy mogą być przyjmowani do służby ,nadtermino
Wiej- na w,arun:kach"określanych prz:ez Ministra Spraw
Wojskowych.
'.
Art. 71.
Podoficer lub szeregowiec rezerwy,
pełniący slużbęczynną, zostaje zwolniony ,z: ćwiczeń
i prżeniesio:riy do rezerwy: '
,
a) po upływiecżasu, na który żostał powołany
do ćwiCZ:E~ń w myt-) ustawy ó pows ze:hnym
obowiązku wojskowym. jeżeli nie ' pozostaje
nadal w służbie wbjskowej, jako nadterminowyj
:Z ,pówodu stanu .zdrowia, nie pozwalającego
·
!Uuczasowonapełnienie służby czynnej ;
".bl
1801
c) z powodu wybra nia n a, posła lub senatora
i przyjęcia mandatu.
Art. 72. P ost an owi enia art. art. 51 lit. c), 57, 58,
59 i 61 mają a na log iczne zastosowanie do- podoficeró\v i s zeregowc6w rezerwy 'IN cZCl,sie p ełnie nia przez
n ich s łużby czynne j.
R o z ci' z i al VI.
Służba czynna pouoficerów i sze regowców pospolite-
go rm:zenia.
Art. 73. P o dofi ce r lub sl,e regowie ·: p osp oli tego rus zenia p ełn i słu żbę czynną na podstawi.c powołania
a) do s łużby wois,kouf(:~ j ','l czasie mobilizac ji ;
b) do służby wojskmvej w czasie u zcrpelni.en ia
wojska , gdy bezpiecze ń sŁvvo Państwa tego
wyma ga .
Art. 74. P odofi c erowie i sze regowc ypospoli Lego ruszenia, zo stają zw ol nieni ze służby c zynn e j
i pr zeniesieni do pospolitego ruszenia
a) w pi'zypadk u d emobilinc ji lub zwa lniania
określonych r oczn ik ów do pO ciPoliteg o ruszeni 2l ;
b) z po wodu st? l1 l! zdrovvia nie Dozwala i 3cego
im cz asowo na p ełnienizsłużby czynn~j;
c) wskutek wyboru na po sła lub sen at ora i p r zyjęci a m an datu.
Art. 75. PodoI iceroviie ,j sz e re f~ow cy pospo litego ruszenia zosIa i ą z woln ieni ze służby czynn ej bez
przeni es ienia ich do p::Jspolitego ruszen ia w przyp a d,ku wyklucz enia z wojs ka w myśl ust a 'NY o p owsze:hnym obowiązku wo jskowym .
Art.. 76. P cstan o'/vlcnia art. 51 , 60, 6 1, 63, 64,
66 - 69 m ają analo giczne zastos owan i,e do p o doficerów i szerego wców posp olitego r uszenia w c zas!(;;
pełnienia prz ez ni::h służby czynne j.
R o z d z i al VII.
Art. 77, P o dofic ero wie i ,s t a r si szereg owcy po
odbyciu obow i ązkow ej służby czynnej m c ,~ ą być p r zyjęci na własną prośbę do SL1:2by nadterminowej, jako
podo·fjcerowi c lub s ta rsi .szerego·,vcy nadte rminowi, jeżeli odp o wiad a ją vi arunkom , o kreślo nym w niniej3zem
rozporz,ą dzeniu dla na dtermtnowych.
Abs ol wenci szkół podoficerskich o,g ólnych lub
danego rodz aj'l wojska mogą być pr zy jęc i n a \v łasną
prośbę do słu żby .nadtermino v/ej przed u k::l ńczzniem
obowiązko we j służby czynnej , lecz nie wcześniej ni ż
po upły w i e jedne go roku -po rozpoc z ęciu t e j służby,
na w arunkach, okre śhmych p rzez. Mi,nis.tra, Spraw
Wojskowych .
A rt. 78.
ni ci, którzy
Nadterm:nowymi mog ą być mianowa -
Dziennik Ustaw. Poz. 747,
ar po si2.cla j ą kategor'ję A. zdolności fizyczn,e j
dosl uż by wojsKO\Ve j;
bl nie prz ekro-:::zyli 25 roku życia;
ej są stanu "'701n2go;
d) ,po s i a d a ją 'zdolno5c i iu's '[ru::lwania lub fachowe;
ej nie byli klrnn i za prz estęp "tw a lub przewinie,n ia, mogące, uj em n ie świadczyć o ich charakter z.e .
Dowódca okręgu korp usu może wyjątkowo zezwol ić na m ian ow an ie nadt erm in owymi ka ndydatów,
których ZdOJ.n0 3,; ;:lzycZ11 a do s łuib y wo jskowej nie
odpowiad9. ka tegor ji A.. z do l ności Lzy:::z.nej do służby
wojskowej, lub któ r zy pDs ii:d3 ]'1 prz e kroczon ą granicę w ieku, lecz. nie w i ęc e j ni ż o 3 laia .
Art. 79. K andydac i nC! n a dterminowych powin:n~ zoh o wiąz,ać się pi sem:1;e do sł uż by nadterminowe j
n a prz eciąg 1 r oku.
Zobo wią zan ie t o mo że być odnaw iane na da1sze
roc zne okresy cz,alOll, j eżdi nad te rminowy złoży nowe
zobow i ą z anie do s łuż by n a dterminowej .
W Vlyjąt k owy~;~l i na szczególne "lwzglę dnienie
zasługu jący c h przypadka ch m oż z dowódc.a okręgu
korpusu ze z.w olić na prze dłużenie służby nadtermino-
wej tym n ad terminowym, którzy zos ta li zwolnieni od
warunku wieku lub zdoln ości- fizy czne j (usi. 2 art. 78),
lab t eż kt6rzyv{ czasie i w skut ek shtżby nadterminowej utracili, kat ;;gor j ~, A. zdoin aś-::.i fizyczne j, j eżeli
b ę dzie to zw i ązane z ko rzy ś c ią d'l a służby, oraz jeżel'inaclterminowy będzie posiadał taki przydz iał
służbowy, który nie wymaga b ezwz.g lędnie kategorji
A. zdolnoś c i Hzyczn.-oj.
Art. 80. Sposób składania z obowiązań oraz,
fermln 'w'n oszenia pr 6ś b o przyjęcie do sł użby nadt ermin ow.ej lub o je j prz e dłuż an ie określa Minister
Spraw 'Wojs'kowych.
Art. 81. P raw o mianow ania nadterminowych
oraz prze.dłużan i a s łużby md t erminowe j posiadają
pr zełożeni o uprawnier:iachco najmn ie j dowódcy puł
ku ( równ orzęd nr).
Art. 82. Stopień tytulamyprzy prz.e mianowa.niu n.a nad te rm inowego staje slę stopniem rzeczy,wislym.
Art. 83. N a dt erminowi p e łni ą służhę w tych
rodzajach wDjska, które o kreś la Minister Spraw Wojskowych.
Art. 84. Nadterminowi otrzymują ż ołd zależ
nie od p osiadanego r zeczywis'teg o stopnia wojskowe,go oraz o ;obny dod.atek, któr egG wys olw ść określa
rozporządze nie M inistra Spr aw Wojskowych i Ministra Skarbu.
Art. 85. W razie m ianowa nia nadterminoweg'o po do fice rem zawodowym służba nadterminowa zalic za 'si ę 0:0 czasokresu uzasadn i ają ce go Toszczeni,e do
Nr. 69,
a) po upływie terminu zobowiązania się dó służ
by nad.terminowej, iezeB ni(! n<1stiu>ił'O jej
ptzed:łużertie, lub ttami'a nowanie nadterminowego podóficerem zawodbwyrrtj
b) przed upływem terminu ióbowią:zania się do
służby nadterminowej
1) na whl.sna, prośbę, jeżeli zosŁanie ona
'Uwz!Zlędniona
przez
pri:lełożone~o
o
uprawnieniach ej rtajtrtnie; dowódcy puł
ku (równorzędnegd);
2) wskutek wyboru .tHl posła lub senatora
i prtyjęcia m1lndattl;
3) w prtypadku degrad.acji
4)
w przypadku Crd naimni,e j dwukrotnego
ukarania dys<:yplnn,arf1ego karą aresztu
w okresie trwclni'a ż-obowi4zania, lub tez
jednorazowego ukarania najwyższym wymiarem kary areszbli j przysługującym
w tny~l wbjstkówych prtepi&6w ay!lcypli.t Jarnych prżełotonemu o upr8wnfeni.aeh
co najmniej dowód'c y pułku (równ,orzęd
nśgo) j
5) w pazie uznania goptz.ez komńsję wojsko-
wo-lekarską za zdolnego do dutby wojslwwej w pospolitemru$zeniu (kate,g orja
C. lub D.), Je.feli: nie otrzymał przy mianowa'llii u nadterminowym zwolnienia od
warunku posiadania . k,at.eg,o rji A. zdolnośoi Hzyczn.ej do służby wojskowej.
Art. 87. Ahsolwend s.żkół podoH:cerskiah ogól.
crlY':::h lub danego rodzaju rwojs'ka, którzy zostali mianOWani nadterminowymi przed ukończeniem obowiąz
,k owej służby czynnej (ust 2 arv, 77) I iI t ,k tórymi
w tym cz,a sie słosun,ek służbowy zoslał rozwiąza'oy,
~ostają stale ur},opowan.i ,d,oc,z asu pfZ,e n.iesienia do.r.eze.r wyrocznika" z kt,ó rym zostali wcieleni do woja.ka.
St.ałe urlopowanie zarządza Minister Spraw
Wojskowych przy ocllpowiedniem ,s tosowaniu postanowień ustawy o pows.z.echnym obowiązku wojskowym.
Art. 88. W 'c.z asie warjny, 'llub uz:upełnien~a wojska gdy bezpieczeństwo Pańs'tw.a tego wymaga, nadterminowani pozostają nadal w służbie wojs,kowejl
zachowując wszelkie uprawnienia osobiste .
PosŁanow, ienia art. 66 maja, odpowiednie zast()scw,anie do nadterminowych wczasie pełnienia tej
· s,łuiby.
.
Prz,e niesienie do rezerwy lub pospolitego ruszenia n.astępuje w cz,a sie demobilizacji lub zwalniania
okr.eślonych rocznitków do rezerwy lub pospolitego
rusz,enia, jeżeli. nie nastąpiło przedłużenie słufby nad,.
terminowej lub zatnianowanii enad'tenninowego poduJicerem z.awodowytn.
Art. 89.P.oslanowienia art. 48 - 51, 561.it. c),
.57 lit. e), 60 i: 61 mają analogiczne zastosowanie do
.nadterminowych w czasie pełnienia przez nich służby
.nadterminowej.
z,a op atr zeuia emeryt.alnego, - nie zalic.za się natomia st na p oczet zcbmviązani a do s'łu żby w charakterze podoficera zawodow ego.
VIII.
Służba podoficerów zawodowych.
Art. 86. Nadt erm:nowy zos t aje przenie si ony
do re zerwy lub p ospolitego rusz enia
Art. 90. Podo.fice,r owie zawodowi stanowią
w wojsku odrębny korpus podoficerów zaWodowych.
Rozdział
Diiennik Ustaw. Poz. 747.
W obrębietega korpusu podofic,erowie zawodo.
. ' 1 ,grupa, - obejmu,j.e p'odolicerów ,zawodowych
linjowych; .
.
.
. ,. ' ;
wi dzielą się na nasŁę)mjąc,e 'grupy
'II grupa' ~ 6bejmujept-ldoficerów ' żawodowych
"
specjalistów;
'
"
. In ,gTllpa. - ,o bejmuje podoficerów 'zawodowych
adminislracyjI'r)rch; , ,
".
• . IV grupa- obejmuie podoficerów zawodowych
orkies trantów.
.'
Art. 91. Poduficerami zawodowymi mo gą być
mianowani wyłącznie 'na:dterminowl po (),d,byciu co
rtajmniej 2 lat służby ' nadterrnin awe j (2 roc znych
okresów zohowiązania się do służby nadte~mi n-owe jJ
ł'j'eż'eb ponadto odpowi'łda,il warunkcrr: ukreślonym
w "niniej SZ2m mzportą dzemu dta pad'ohceró'N zawOdtiwych.
Pudoficerembwoduwym może być
'
a) jest nieposzlakowanym oby""atel.em Państwa
Polskiego, którego ,patrjotyzIfl i lojalno ś
, państwo w a nie ulega żadnej wątpliwości;
b) plosiada 'k'ategorję A. zdolności fizycznej do
służby wo.jskowej;
e) posiada co najmni ej stopli eń kaprala;
.d'} pusiada znajomość języka polskiego w sła
wie i piśmie oraz ukończył szkułę p.uwszechną stopnia III ' Iuhrównorzędną;
'E!) Odpmviada specjalnym waruIllwttr, ustalanym
';, ,.
przez ' ;Miriistr~ '5pt.aw \Vajskówych dla da~ "
nej grttpy podofióerów .z .awodowych.
, D~wódca ,okrę,gl.l ,korpusu może zwalni.ać od war~nku posiadani.il ,k'a legorji ·A. zcl01noś.ci fizycznej na
. ż'asa.ciach, ustalanych przez ~lnistra SBraYl; Woj.sko, ~ych: .
.
Art. 92.
Ińi'llriowany ten, kto
C ' Art. 93. Kandydaci na p uduficerÓw ' zawodowych zobowiązują się pisemni.e do służh)', za.wudowej
na pierwszy okres czasu przez 12 lat. .;, . ,
Tryb i termin. ~nosz.enia próśb ,ii'. .J;ńianowan ie
podoficerem z'awodowym oraz sposób ', ~kłada!1ia zobowiązań da. s.łużby za wod,u wej
okreś la . , M.inister
Spraw Wojskowych.
.
.
Art. 94. Zobowiąza9'ie dosłuż~yzawodowej
P1Gże być, oc;lnawiant; n<il: . dą.lsze okresy:> ~.~asu, które
o-kreśla Minister Spraw Wojskowych, za1eżnie od gru-
p.y p.odofićerÓw zawodowych, do której podoficer zawodowy nale;ży.
.
MirSs~er Spr:aw Wujskowychokxe ąla również
tryb i termin wnosz.enia pró ś b o przedłużenie służby
~awodowej oraz . spusób ,składania. zohowiąz. ań do tej
przedłużonej ,służby, , , '
,
Art. 95. Pr,awu mianuwania podoEcerów zaw'od.owych oraZi przedłużaniia służby zawoduwej posiadają prz,eł,oże n.io uprawnieniach <::.0 najmniej dowódcy pułku (równorzędni).
l'"
,
Art. 9~~. Stupień tytularny przy przemianowa-
~up.(ipodofjee.rą zawoqowegu staje się ,stopni,em rzecżywislym.
.
1803
Art. 97. Pod oficercv'iie zawoc~owi pełnią służ
bę wojskową we wszystki:::h rodz.ajach wojska.
Pos,banowicnia art. 48 w s;:>rawi,e przenoszenia
z jedne go. ru.:l:.:aju wujska d o inneg;o oraz z jednej
fu rmacjiJdo innej w tym samym rodZ'aju wojska mają
udpowiednie zastosowanie do podo.ficerów z,awod-owych.
Art, 98. Przel1;'e sienicpudoficera zawodowego
w korpusie pudoflic2róW zawudowych z. jedn,ej grupy
do innej mo że ,nastąpić wyłąc znie na pr:o śbę podoficer,a zawodowego lub ,z a jejo zgudą.
\Y/arunki przen oszenia z, jedne j grupy poduficerów z.a wudcwych do innej ust'ala Minis,Łer Spraw
Wojskowych.
Art. 99. Przy awansach pudoEcerów za'Nodowych na plutonow ych , sl2rżantów, starszych siel'żar:
tów uratchurąży:::h mają u~lFUwi,e dQI'e zasto sowame
pustmiowienia, ruzdziału II ninie jszego rozpor z ąclz.enla.
'X7arunkie m 'a wansu na s t0 pień s ie rżanta jest
ukoIlezenie szkoły (kunuJ p odo ficerów z,a.wiodowyc?
albo też zdan l{! szcz,ególnego egz aminu po up rzedmo
od'bylej praktyce.
Art. 100.
Puduficer zaw udowy
może znajdo-
wać się
aj w stanie czynnym;
b) w stanie nieczynnymj
ej w stanie. spuczynku.
Art. 101. Pud oficer zawodowy zna jduje s ię
w sŁani c c zyn ny m , gdy należy d o stanu faktycznego
jednej z formacyj wojskowych w rama ch ogólnego
etatu w oj ska,
P udofi ce r zawodowy zn ecj duje się w stanie ni,~
cz ynnym, gdy eZ B.SOWU n ie p eł ni z puwud ći'w , przew~
dzi any ch w niniejszem ro zp orządzen iu, służby wymkającej ze stanu czynnego,
Podoficer za wuduwy zn a jduje się VI stu:1ie spo cz'ynku, gdy z o stał zwolnioEY definitywnie c:d p eł
n ienia służby wy.ni:kaj ące j .ze stanu c.zynnego l 'pr~e
niesiuny w s tan spoczynku z powod ów, ptzc'JJi?zJanych w u st,'lw ie o za ;)'?3.trz2J.iuem~ :- yhln2 m
funkcjonarjuszów pa ńs twmvy ch i zawodov,ry ch woj skuwych.
Art. 102. P o:loiice r zawodov,.TY w stanie czynnym i niec.zynnym ob owi ąz any jest na zaw arc ie zwią
zku małżzńskiegu utr zyma ć z,ezwolenle przcło ż op..sg o
posiadające go uprawnienia co najmniej clo v; ódcy pułku (róv,rnorzędnego ) .
.
W arunki ni,ezbędne d o uzyska.nia zezwulema
ustala lVEniste r Spraw Wojskow'ych,
ArL 103, P odoficerom zawodowym w stanie
czynnym i nieczynnym nie w ok o na:eicć do stawarzyszeil politycznych, ani brać u dz iału w życi u politycz.n em.
Postanuwienie to n ie ma z a5 tosovJ'unia do podoficerów zawudowych w sIanie llieczynnym, pias tujących mandat posła lub senatora,
Spraw ę n ależ en ia pod oficeró w zawochwych
w stanie czynnym i nieczynnym do związków i sto-
warzyszeń, nie mających charakteru
określa Minister Spraw Wojskowych.
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
politycznego,
Art. 104. Wykonywanie zawodu cywilne go ,
.lub branie udzia łu w h andlu , prz'cmyś l e albo rzemiośle, jest podoficerom zawodowym w stanie czynnym wzbronione.
Podoficer zawodowy w stanie nieczynnym moi ,e wykonywać zawód cywilny lub brać udział w h an,dlu, przemyśle albo rz em i oś l e po uprzedniem uzyskaniu zezwolenia, udzielanego przez przeł ożonego
o Uipra,w nieniach co. na;j!!1niej dowódcy pułku (rów'niG'l'z, ędneJ~o) .
Art. 105. Podoficer zawodowy zostaje przeniesi.ony w stan nieczynny
,a) !naJ własną 'prośbę o ud!?:idenie dłu gotenni
nowego urlopu bez uposa ;:enia;
b) wskutek czasowej niezdolności do s łu żby
woj sk owe j;
cJ wskutek zredukowania etatów;
d) wskutek dosta.Bi a sic; do nie woli lub zaginien ia na t erenie dzi a ł ar'i. wojennych;
e) wskutek sprawowania mandatu po sł a lub
senatora.
W stan nie czynny z po vvodów, przewid z i~l.I1ych
w l it. b). d) i ej. przenos r podoflcera zaw'odo ;n~o'
przeł ożo ny o upr awnieni ach co n ajm nie j dowód cy
pułku (r ównorzędny ). a z powode.,-,-, przewidz:ia nych w lit. al lub ej. - Mini ster Spraw Wojskowych.
Nr. 89.
stawio:1y ko misji woiskowo -I eka rskie j, która orzeka,
czy j::odofic e r zawodowy moż e b yć przeniesiony do
stanu cz ynnego, czy t eż ma p oz o stawać nadal w stanie nieczynnym .
Okres czasu pozostawania p odofi ce ra zawodowego VI s '~a:l:e nieczvnnym z powodu złego stanu
zdrowia nie m. oże przekra czać jednego ro k u bez
prZ Erwy, wz ględnie półtora roh:u w prz e ciągn lat
s z e ś ciu.
.
Z upływem powyższych 'leruinóv! powinien
być podoficer zawodowy VI raz ie je'go ,dalszej niezdol n o śc i do sł u żb y przeniesi ony do rezerwy kb
pospolit ego ruszenia , je żeli ni e nabył praw do Z:lop3trzenia cmei';, t a1 nc go .
Art. !09, C ~as przebyty w s tanie nieczynnym przez pod oficera za 'Nodowego z powodu złego
sbml z dr.J ,,t'ia z ~1 k:,E ,się m'.1·na p ::: czzl zob c w iąz :t
nia do służby za,wodowtcj , a do ,okresu CZCiSU niez1:ędn e.g o do awansu jed yr:ie w tym przypadku, jeśH
ta nie zdo l ność zo s tała wyvvołana przyczynami, zwią
zćl.I'emi z pehier.iem słu ± by wo; sk oV!ej ,
Art. 110. Podoficerom zawodowym,
prze nies ionym w stan n ieczy nny z powodu zredukowani a etatów, przys~ugująw przeciągu 18 miesięcy
uprawn ienia stann czynne Qo.
\V nkanE e, p cwstaj 4c~> w stopnia ch, jakie posiadalą podoli cerowie za -vl/ oelowi, z na jdujący się Z pow yŻSZ2g0 powodu Vi st anie nie czynnym,
powinny
b y ć obs a d ;:anc przedews 2ys tkiem przez tych podofiArt. 106. Dłu go te rm;nowe urlopy bez uposa- . c e rów zawodo wych.
żenia 'są udzie1an e wprzypadk ach n " lugu jących na
Art.. 111. W ra zie ni epow oł ania podoficera
szcze g ćl.ne uwzględnienie prz ez lvlinistr a Spraw Wojzawodowego, z n ajdując eg o się w stanie nieczynnym
skowych na pr zeoiąg cz asu od 6 miesię c y do 1 roku .
Podoficer zawodowy, p r z.eniesiony VI stan nie- z p oviodu zredukowania etatów, do służby czyi1l1ej.
czynny wskut ek otrzymania takiego urlopu, nie ll'"oże zostaie on po upływ i e 18 miesięcy przeniesiony do
rezerw y lub pospolitego ruszenia,
jeżeli nie nabył
, być w czasie j e~i.o trwarria pOVlohny zpowrotem do
praw
do
z
a
o
~a
t
rze
nia
emerytalnego,
~ł.użby wojskowei, jeżeli o to n ie prosii chyba że zaCz as przebyty z powodu zredukowania etatów
chodzi wypadek m obil,izac ji, 1ub uzupdnie ni:l woj ska
w stan ie nieczynnym zalicza się do wojskowej służ
gdy bezpieczells lwo Państwa t. ego wymaga.
by za w odowe j.
Czas trw ani'! długoterm!novlego urbpu bez
'upos,a,ż:c nia ,uilc zalicza. się na poczet zo'Jowiązani3. do
Ar~. 112. Podoficerom zawodowym, przeniesłużby zawodowej, ani do Dlucsu czasu, p ot rzebnesicnym w stan ni cczynny z powodu dostania się do
go do awansu na wyż.szy stopi e ń.
niewoli (za gin ie nia na terenie d zia ł ań wojennych),
po ich povlrocie i przeprowadzeniu postępowania re Art. 107. W przYD3dkach z łego stanu zdro- habitii. 3. cyj"e1.o zalicza się ten czas do czasokresu
wia p rzysługu j e podoficerowi zawod owemu prawo niezbędnego do 3.wansu.
do otrzymania urlopu kurac y jn ego ,
którego czas
trwania nie moż e przekraczać 6 miesięcy w przeArt, 113. P odoficer zawodowy przez c zas
ciągu jedn ego roku,
spraYlowani a manddll posła lub senatora nie otrzyUrlop k Ul'C\cYlny udzielany jest na podstawie muj e uposa.±enia i nie p r z y sł uguje mu prawo noszeświad ectwa , wysŁawionego p rzez wojskowy szpital
nia munduru woj skowego, z wyjątkiem 'przypadków
okręg owy.
o kreślonych VI art . 114.
Z tytułu sprawowania mainclatu posł a :lub senatoArt" !eS. Podoficer zaw odowy, który przez ra pod.ofi cer zawod owy jest zwol niony od w3Z21kiej
więcej niż 6 na siępujący,:h 'P O sobie miesięcy nie
z a lc ż 'J.ofci służbowe j. Vi cz as ie ~prawowa,nia ma ndatu
, jes t w możności pełn;ć służby z powodu zł e go ::;tanu nie przysługują mu ż ad ne ur:rawnicnia i obowiązki
zdrowia, powinien być przed sta'wionv kOP1;sii w ojsłużbowe w stosunku do innych żołn i er z y.
Z chwi:~ą wyg aś.n i ęc:a manda tu podolicer zawoskowo - lekarskiej. która oruka o długoś:i C Z 'l S D ,
prZ EZ jak i podoficer z awodow y powinien j:yz e bywać d owy .zo,s ;aje przsn ics,i ony dOI slan u czyuluego, przyw stanie nie czynnym.
czem czas spraw owania manda tu nie zalicza się mu
W ostatnim mi e siącu przed upływem t erminL1, na pocze t zob owią zania do służby zawodowej, ani
, ozn a czonego prz ez komisję wojskowo - lek ars k=i,
t eż do czas okresu niezb ę dn ego do awansu na wyż
powinien być podoficer zawodo wy ponownie pr:::ed- szy stopień.
Nr. 89.
Dziennik O staw. Poz. 747.
Art. 114. P odofice rowi zaw odowem u, prz e niesionemu w sta n n ic cz Y!l1~y z powodu wybo ru na
posła lub sen a to ra , przy sł u g uje prawo noszenIa mun duru
a) w d ~1 i ach św i ą t narodowych ;
bl w razi e uc zestniczen ia w ś?v ięb.ch i uroc zy s t oś c i ach puł:[owy c h;
c) w czasie uroczysl o ś c i rodzinnych.
Art. 115. Podoficerom zawodowym, przenie. sionym w stan nieczynny z powodów,
określonych
war t 105, ht. a), b), c) i dl iJrzysługuje prawo no szenia mund uru , z wyj ą t k i em prz yp:~dkow , o beś!a nych
przez Mini s tra Sprc:w V/oj sk o'lly c'n .
Art. 116. Podoficerów zaw odowych przenosi
w stan spoc zynku dowódc a okręgu ko rpusu na wn iosek prz e łożone g o o upra wn ieniach co najmniej dowód cy pułku (r ównor z ędn e go ).
1805
odpowiada wa runkom określonym w usta w ie o zaopatrzeniu e me ry talnem fun kciona riusz ów państwo
wych i zawodowych wojskowych.
Art. 121.
Celem odbyc ia kurS'u ,l uh praktyki,
n i ezbędnych jako warunek dla otrzyman i a sŁa n ow i
ska o kreś lonego w art. 119, p o doficer zawodowy ,po
przesłużeniu
co najmniej 11 la t na st a nowisku podoficera zawodowego może otrzymać w ostatnim roku służby zawodowej urlop,
którego c za s tr wania
nie może p rze kraczać 6 miesi ę cy,
Urlopu ud ziela prz e ł o żony o uprawnieniach co
najm nie j dov/ódcy pułku (równorz ędn y) .
Przez czas L"w a nia urlopu przysługują podoficerowi zawodowemu wszystkie uprawnienia stanu
czyn neg o.
Art.. 122.
Tryb nadaw a nia st anowisk, okre-
ślonych w ar t. 119, normuje rozporz ą dzenie Rady
M inistrów.
Art. 117. Gr ani c ą w ieku, po któ rej o s iągn ięciu
podoficerowie zawodowi zosta j ą prz e niesi e ni w stan
spo czyn ku, jest ulwrlcz2nie 5ó lat życia .
Art. 118. Podo{icE;r za wodowy, przen ies iony
z powodu przekroczenia granicy wieku w stan sp o'
c zynku, może b y ć powoł an y prz ez Ministra Spra'N
Wojskowych do sł użby cz ynnej w cz asie mcb ilinc ji ,
lub uzupeł ni e n ia wojska
gd y b e zp ie cz e ń s t w o P ań . stwa tego wymag a ,
P od ofice r zawod owy w stanie spoczynku, powołany do służb y czy nnej, traci prawo do pop rz ed nio przyznanego mu zCl.o p;;d rze nia emerytalnego,
a otrzym u je upo saż enie przyvii"lzane do tego stop nia
wojskow eg o , jakie posi ada . prz yc zem cza s c zynnej
służb y zalicza s ię mu do vvys fu gi e m8ryta lrJe j.
Art" 119.. Poddiccr·om zaw odowym po prz e służeniu co najmn iej 15 lat w służbie wcj sko v,.'c j. uz a sadnia ją c ej prawo do
u po s ażenia
em <2 rytalnego,
z którymi nie odnowiono zobowiąz a nia i którym nie
można nada ć st anovIisk a w a dmin istracji wojskowej,
zapewnia Pańshv o otrzyma nie odpowiad a j ą cych ic h
. l{wa lifikacjom stanowis k w sł u żb i e p a ństwo w ej, sa morządowej,
lub w przedsiębio r stwach p3.ństwo
wych, z zaliczeniem cza su s łużby wojskowej do em2rytury .
W b rak u tych stanowisk z os t aj ą oni przeniesierii w stan spoczynku z prawem do zaopatrzenia emerytalnego, zg od nie z ust awą o zaopatrzeniu emerytalnem funkcjon a r juszów p aJlstwowych i zawodowych woj skowy ch.
Art. 1.20. P odo ficer om zawodowym, którzy
wskute k utraty zdrow ia w związku ze s łu ·tbą wojskową , stw ie r dz one j orzeczeniem komisji wojsk owo lekarskiej, zo stali z'Nolnie n: przed upływem 15 lat Zo:;
służby wo jskowej, uzasad n iając?- j praw o do uposaże·
nia emerytalnego , zapev"nia Pa ńst w a otrzymanie
s tano wisk , okr e ślonych w art . 119.
W braku t ych sbnowi:;;k, lub jeżeli s t an zd ro 'wia pod ofice ra zawodowego nie pozvfilla mu n a peł
nie "łużby na zaofiarowan e m stanow is ku , podoficer
za wodowy może być prz-zn iesicn V VI sta D spoczyn ..
ku z prav"e m do zaopa~rzen ia emerytalnego, jeż e li
Ar t. 123.
Po do ficer
zawodowy,
który
pC!
prze służ eniu 15 lat w s łużbie wojskowej, uzas a dniającej pr a w o do up·osażenia emerytalnego, nie chce
odno w ić zobowiąz a ni a do służby zawodowej,
lub
l eż który nie chce przyja,ć ofiarowanego mu stano-
wiska (us t. 1 ar t. 119 i ust. 1 art. 120), nie m a prado zaopatr zenia emerytalnego, zachow uj e jedml'k prawo. do odprawy w my ś l ustawy · o upo sażeniu
funkcj onarjuszów pań s twowych i wojska .
WP.
Art. 124. Podoficerowi e zawodowi w stanie
spoc zyn ku mają praw o noszen ia munduru wojskowe go , z wyjątkiem przypadków okr eślanych przez
M inistra Spr aw Wojskowych .
Art. 125. W razie prze niesienia podof ice ra
zawo dow eg o w stan spoczynku po co n a jmni e j 12 latach sł użby zawodowej, może on otrzyma ć wyższy
stopiell ty tularny, j eżel i poz aŁe m po sia da warunki,
wymagane do awa nsu na wyższy st opi eń.
Uprawn io nym do aw anso wania jest dowódca
okrę~u korpusu, lub, j e że li ch odzi o awans na chorą
żego - Min ister Spraw Wojs kowych .
Art. 126. Bieg służby podoficera za wodowego ul ega przerwie w przypadku przyjęcia go do
szkoły ksz ta łcącej na oficerów za,,,,odowyc h i zaliczenia do stanu faktycznego uczniów t a kiej szkoły.
Zaliczenie czasu służby , pełnionei w chara kterze podchorążego , na p ocze t z ł ożon e go zobowiąza
nia d o s ł użby zaw odowe j n astępuje w przypad.kac h
prz ewidz ian ych niniejszem rozporządzeniem.
Art. 127. Podofic e r zawodowy pr zestaje być
podoficerem za wedowym wskutek
a j osi ągnię cia stopnia podp oruc zni ka;
bl utraty obyw a tels tw a pols k iego lub zwo lnienia od powszec hnego obowiązku wojskowego z powodu ubie gania się o obce obywatelstwo;
c) pr zen iesienia do rezerwy lub pospolitego
ruszenia;
d) ska zuja cego wyroku sądu w ojsko we go na
karę wydalenia z wojska lub degrad ac ji, al-
"
..
_...
_-_.
_-- ~-_ .~~~
bo też wyroku sądu karnego powsz e cł:.ne ;~o
na karę poci ą gaj ą cą za sobą w my ś l pr z episó'w kodeksu karnego wojsko·.vego k a rę
wydalenia z, wojsk'.t lub degradacj.ij
.e) orzeclz'enia komis ji dyscyplinarwzj;
f) zarządz enia wykluczenia z wojska na zasa
dach, określonych w usLJ.wlc o powszecnnym obowi ązku wojskow YDJj
g) wydalenia ze szkoły kształcącej r:2 oficerów zawodowych.
Art. 1.'28. Rozwiaz an ie
Nt. 89.
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
slo8~mi( u
Rozdział
Art. 129. P ochi: Cf : zawn +" , ; :o; "'u upływem termin " 7. ~ 'c·I : '-'; .. . " za ni ~ :, ;: i / 'n a wła s ną
prośbę przer" es ;ony dn :-;' .:' ;'.'1"
:;o s::: olitego ruszenia prze ' :' '' 7, 0 ' .--( ' , .. .:•• , " "," ''<, ni e niach co najmniej dow0c~ -
'i
: , (:,:"" :,,,, ! , , ~goL
<
."
Art. :i.30.
' 1;""
','.1' .· li, , ,'l wy.
który odbył
co najmnil':j ó la i " ~,i ii,!
'.: ,.1rakterze p odofccrt:t
zawodow c :i0, może ")' L,:;:! ..t c się na warunkach, określanych pr;'ez M ' ,;str ..i .)p raw Wojskowych. o przyjęcie go do szkoły (kursu). k s ztałcącej na oficerów
rezerwy.
Czas, spędzony w tej SZKole, za licza siO;; do czasu służby zawodowej.
Po ukończeniu szko ły podofice r zawo dow'y zoo
$taje przeniesiDny do rc u r wy pr ze z prz ełożo n e go
o uprawnieniach co najmniej dowódcy pułku ( r ówno~
rzędnego).
Art. 131. Przy przeniesieniu do rezerwy lub
pospolitego ruszenia posiad a ny prz'.'z podoficera za~
wodowego stopień tytularny staje się stopniem rzeczywistym.
Art. 132. Podoficerowie za wodowi,
któ r zy
w czasie i wskutek pełnienia służb y wojskowej nabawili się chorob y lub odnieśli kalectwo . u z y skui ąc
pneZi t,o kat'e>gorię E. z do l nośc i fizyczne.j do słu ż by
wo ;sik owe j (inwalidzi). jeżicli mimo swe~.o inwalid ztwa
nadają się dD służby woj s,k owej, m o gą być po z,ost awieni na wbsną prośb ę , stosownie do uznani a Ministra Spraw Wojskowych, n a dal w woj s'kowc j służ
bie zawodowej.
Art. 133. W czasie mobilizacji lub uzupełnie
nia wojska gdy bezpieczeństwo ParlsLwa tego wy-
IX.
Służba pa;dchcr ąiych.
służbowego
z podoficerem Zfi.Wodo';iym przed U płYW 2 ~ terr,l' nu
zobowiązania moie n a sląpić z powodu otrz yman ~a
przez podoficera zil'.lod owego dwukrotnej ujemnej
kwalifikacji w Cj2:?~: ....,dIora roku.
Rozwiązanie st 'J s u:1ku s łużbowego z tego powodu powinno b ." ć poprz ed zon e oslrz e żc:n· ::m .
Tryb P0 3: " powa nia w s;:.raw ls b n l!fiko wa nia
podoficerów zawodowych i udzi elania ostrzeż ell
określa Minister Spraw Wojskowych.
Podoficer zawodowy,
z którym roz w i ćl za r,o
stosunek służbowy z powodu u ie mnej kw aHi\a cji,
zostaje przeniesiony do rezerwy lub pos p d li t: g:o ruszenia, Dlbo też w stan sp o czjnku, je że li po~-,iada
ilo ść lat służby zalicza ln cj ch emc>rvtury, wv m a ganą
w ustawie o zaopatrzeniu CP 1',,-vta 1nem funkc i o:l'ltjuszów panstwowych ; u w0 cl o\\' ych vvo;skowych do
nabycia praw do em erytury.
!
maga, podoficerowie z awodowi zost ają w dalszej
służbie ·wojskow e j.
Przez czas peł n ien i a tej służby zachowują oni
wszelkie uprawni c ni:t sbnu czyn.nego, a czas t~j
służby zalicza s ię im c ().lkowici e do służby zawodo.wejotaz na pucz.e l .złożon e go zobowiąz ania.
Podch o rążym staj:? się ten. kto ZD~
p; se ., ml 18 d1'-' o:1'oy:;ia 31u;,by WOj 3i~{Q 'WlZj
w charakt 2rzs u czn ia s z k 6ł wojskowych . kształcą
cych na ofi cerów z l ' : (lil o"Nych, i7..0 sla nie przyjęt y
do t a kiej szkol y oraz zaliczony do stanu faktycznego
jej uczniów.
Art 134.
ho w i ą ż,c; się
Art. 135. ZobowiiJ,zailia do służby w charakterze podcho-rą żer,o mogą składać
aj ob owiaz :tni do czynn e j służby wojskowej;
b) u p rawnieni do czvnn "- i służby ' wojskowej
w cinr a Unz2 od.otn 1kówj
c) obo v,; i ą zarJi do służby w rezerwie;
d) podoficerowie zawodow'i w stanie czynnym.
Art. B6. Min ister Spraw Wojskowych określa
a) szkoły w ojskowe, kso:talcące na oficerów
za wodowych. oraz czas trwania .nauki
w t y ch s1: koł s ch;
b) w a run k i ub i e~ a nia s i ę o przyjęc i e do tych
s zkół ora z z o bowią z a n i a i up rawn ieni" IQ.ą..
terj :ctl n e . zw i ązan e z tern ubieganiem się; ,
c) sposób przyjmowania do szkół;
d) warunki przenoszenia podchorążych z jednej szkoły do drugiej; - oraz
e) prZE:bieg służby pdnioncj w charakterze
podcho rą żych, jak również związane z nią
zobowią,~ ania i uprawnienia materialne.
.
Att. 117.
Kandydaci
do
szkół w~jskowych,
ks ::;tałc ~ cvch na ofic e rów zawodowych, przyjęci do
tych s z l,{ół, j e żeli do czasu przyjęcia nie stawali
przed kom isj o, poborową VI myśl ustawy o pows zechnym obowią z ku woj sK ow ym, są przedstawiani tej
komisji przed zaliczeni em ich do stanu faktyczn,eg,q
uczniów takich s z kół celem zacią,gnięcia do wojska.
Art. 138. Podchorążowie rezerwy, za liczeni
do stanu bktyczn eg o uczniów szkół WOi3kowych,
kszLdcących na oticerów zawodowych,
za-::howują
tytuł podchor ażyco rezerwYj w czasie służby w cqa:rak t.c rze p odc-hm,ą życ:h, nle noszą j,e d,n ak oni ,ozna~
podchorażyc h rezerwy i nie są tak tytułowani.
Utrat a tytułu poc1chorążego rezerwy i stopnia
wojskow ego w cz a sie służby wojskowej, pełnionej
w charakterze poddlO r ąż ego , może nastąpić tylko
w przypadkach, przewidzianych iW ari. 30, 31 ~ 4-6.
Uczniowie
szkół
wojskowych,
na oficerow zawodowych, . Qżywają
w czasie służby, pełnionej w charakterze ' podchorą
źego, obOK stopnia wojskowego tytułu podćhorążego.
Art. 139.
kształcących
Nr. 89,
Dziennik Ustaw. Poz. 747.
Tytuł ten tra q podchorążow;e w przypadkac:h;
przewidzianych wart. 142.
Art. 140. Podchorążowie
podczas
pobytu
w szkole nie mogą otrzymać zezwolenia na zawar·
cie związku małżeńskiego
Art. 141. Podchorąży,
który uczynił zadość
wyma.llanioln szkolnym, uzyskuje nominację na podporucznika zawodowego w tym korpusie osobowym
oficerów zawodowych, do którego przygotowuje ta
szkoła, którą podchorąży ukończył.
Minister Spl'aw WojskOWych określa, dla jakich korpusów osobowych oficerów zawodowych
przygotowują poszczególne szkoły.
Att. 142. Zobowiązanie do służby wojskowej
W charakterze podchorąże~o ~aśnie w przypadkach
al osiągnięcia przez podchorążego stopnia podporucznika zawodowego;
b) wyba.ru na posJa lub senatora i p.rzyjęcia
mandatu;
c) w)"dalenia z wojska -oa mocy wyroku są
dowego;
d) wykluczenia z wojska przez właściwego
przelotonego w myśl ustawy o powszechnym obowiązku wojskowym;
e) wydalenia ze sźkoły wojskowej, kształcąc~j
na oficerów zawodowych;
f) zwoInienia ze szbły wojs'k owej, .kształcącej
na: oficerów .zawodio wych.
W powyźszych przypadkach uczniowie szkół
kształcĄcych na oficerów zawodowych zostają zwolnieni ze służby wojskowe;' pełnionej w charakterze
podchorążych.
Art. 143. Podc:ho'rąży, wybra,ny 'na tposłalub na
senatora, w razie przyjęcia mandatu zostaje przeniesiony do rezerwy, a czas spędzony w szkole zalicza
się mu na poczet obowiązkowej służby czynnej.
W czasie sprawowania mandatu nie może on
być powołany do służby wojskowej nawet w czasie
mobilizacji, lub uzupełnienia wojska ~dy bezpieczeństwo Państwa tei!o wymaga.
Do podchorążych, którzy w czasie przyjęcia do
szkoły pełnili służbę podoficera zawodowego, stosują się odpowiednio postanowienia art. 105 i 113.
Czas służby pełnionej w charakterze podchorążego
zalicza się im na poczet złożonego zobowiązania do
służby zawodowej przed przyjęciem do szkoły.
Art. 144. Wydalenie ze szkoły wojskowej,
na oficerów zawodowych, ma charakter
karny i następuje
al w przypadku skazania podchorążego na karę lub za czyny, z któremi w myśl ustawy
o powsz.echnym obowiązku w,ojs:kowym łą
czy się utrata prawa do odbywania skrócoil'lIej czynnej służby wojskowej;
bl w przypadku skazania sądowego, pociągają
cego za sobą degradację;
c) na zasadzie orzeczenia komisji dyscyplinarnej, pociągającego za sobą degradację.
kształcącej
1807
Art. 145. Wyda lcL ic z ;; szkoły wojskowej,
kształcącej na ofic e rów zawodowych, p owoduje
al utratę prawa do odbyw ani a skróconej czynnej służby woj skowej;
bl al a posi a d a jących tytuł p o dchorążego reze nvy l! t ratę te go tytułu;
cj dla podoficerów zaw J do wych, rozwiązanie
s lo 3unku służb ow ego pr zed upływem terminu zobowiąz a n i a, złożoneg') przed wstą
p ieniem do szkoły.
Art. 146. Zwolnienie ze szkoły w ojskowej,
kształcącej na oficerów z2.wodowych , na s tępuje
al z powodu ut ra ty obywatelstwa polskiego,
lub zwolni e nia od powszechnego obowiązku
wojskowego z powodu ubi ega ni a się o obce
obywatels two;
b) z powodu utra ty v/ymaganej zdolności fizycznej, stwierdz onej orzeczeniem komisji
wojskowo - leka rskiej j
c) z powodu
niedo s tatecznych
postępów
w nauce;
dl z powodu s tw ierdzenia braku ogólnych
In'l alifika cyj na ofic era zawodowe go.
Zwolnienie może nasŁow i ć .na prośbę podchorążego . lub w razie jego niepełn o letno ś ci na prośbę
jego prawnych zastępców, j e ż e l i interes służby na to
pozwala.
Art. 147.
Ucznjowie
szkół
w ojskowych,
kształcących na oficerów zawodowych, przez czas
służby pełnionej w charakte r ze podchorążych nie
dopełniają obowiązku służby czynnej
i ćwiczeń
w rezerwie, przewidzianych w ustawie o po ws zech-
nym obowiązku woj skowym .
Czas służby wojskowej, pełni o nej w charakterze podchorążych, zalicza się zwolnionym, w myśl
art. 142 lit. a) i b) ze sJużby wojskowej, w stosunku: dzień za dzieli na poczet obowiązkowej służby
czynnej.
Art. 148. Uczniowie
szkół
wojskowych,
kształcących na oficerów zawodowych,
zwolnieni
w myśl art. 142 lit. ej lub fj ze służby, pełnionej
w charakterze podchorążych, są obowiązani do odbycia obowiązkowej słu żby czynnej lub służby
w rezerwie albo w pospo1 item ruszeniu w sposób
określany przez Ministra Spraw Woj s,kow ych.
Czas obowi ą zkowej służby cz ynn ej, odbytej
przed wstąpieniem do szkoły, zalicza się im w stosunku: dzień za dzień na poczet czasokresu obowiązkowej służby czynnej.
Czas służby wojskowej, pełnion.ej w charakte"
rze podchorążycb, może im być zaliczony w całości
lub częściowo na poczet czasokresu tej służby, na
warunkach i w ~~posób określanych przez Ministra
Spraw Wojskowych.
Art. 149. Uczniom szkół woj skowych, .kształ
cących
na oficerów zawodowych, zw olnionym
w myśl art. 142 lit. f) ze służby pełnionej w charakterze podchorążych, może komendant szkoły zaliczyć wyszkolenie nabyte za pułkową szkołę podoficerską, lub za szkołę podchorążych rezerwy, a to
zaleźnie od długości czasu spędzonego w szkole
- -- - - -
Dziennik Ustaw, Poz, 747,
- -- ---- - . -- - ---- - ---- ---- _._- -- ----- - - - ------- -- - -- -- --
kształcącej na ofi ce rów zawodowy ch i od wyników
wyszkole nia, oraz n ada ć im tytuł podchorążych r ezerwy,
jeżeli po zwoln ieniu Z 8 ~2koły nie są oni
obowiązani do pełnienia "adal służby jako podoficerowie zawodowi.
Uczni om s z kół wojskowych, kształcących na
oficeró'w zawodowych, zwolnionym w myśl art. 142
liL f) ze sł użby, pełnionej w charakte rze p od chor ą
żych, przysługuje tytuł podchorążego rezerwy, jeżeoJi posiadali go przed wstąpieniem ,do szkoły.
Art. 150. Podoficerowie zawodowi
nie
do-
pełniają przez c zas służby pełnionej w charakterze
podchorążych zobowiązania do służby zawodow e j,
złożone,go przed wstąpieniem do szkoły,
W przypadku zwolni en ia ich w myśl art. 142
lit. f) ze słu żby, pełnionej w charakterze podchorążych, s ą oni z o bo 'wiązani do
odsłużenia bezpo'średnio !po zw olnle niH p o z ostałego cza su zobowią
zania do służb y za w odov.Jcj. Czas służby, pełnionej
vi char akterze podch o r ążyc h , może· im być w tym
przypadku zali czon y w c ałośc i lub czę ś ciowo na
poczet powyższego zobowiązania 'w sposób i na wa runkach, o kr e śla nych przez Ministra Spraw Woj-
skowych.
Czas służby, p eł n ionej w charakterze podchorążych , zalicza się podoficerom zawodowym na poczet wysługi emerytaln ej oraz czasokresów niezbędn ych do awansu.
Art. 151. Absolwenci
s z kół
wojskowych,
ksz,tałcąc y ch na oficerów zawodowych, obowiązani
są do od s łuż en ia w wojsk owej służbie zawodowej co
najmniej trzykrotnego cza su pobytu ich w szkole,
jako ekwiwalentu za koszty studjów,
Art~ '.52. W cz asie mobilizacji, lub uzupeł
nien.ia wo j;sk a gdy bezpieczeństwo Państwa tego
wymaga, pod c horążowie pozostają n adal w służbie
w oj!,ko wej i ,pełnią 'służbę w s:posób w skazany przez
Ministra Spraw Wojskovvych.
Art. 153. Postanowienia art. 19 i 50 mają odpowiednie zastosowanie do podchorążych.
Rozdział
X.
Post.anD;wi(,.!1i~ przejściowe.
Art. 154:. Podoficerowie
zawodowi,
którzy
zobowiązali się do służby zawodowej na okresy cza-
su, obowiązujące przed wejści e m w życie niniejs ze go' rozporz ącizenl.a , m og ą odnawiać nawłas,ną proś
bę po llpływie tych okresów czasu z ob owiązania
do dalsz e j słu żby zawodowej na taki okres czasu,
by łącznie ze służbą zawodową dotychczasową, wEczając v,r to tak że służbę nadterminową, czasokres
tej słtJżb y w Y ;lOsił 14 lal.
Da lsz e odna wi a nie zobowiązań
następuje
w my ś l za sJd, określ o nych w niniejszem rozporzą
dzeniu.
Art. 155. Na pro ś bę podoficera zawodowego
mogą prze łożeni o upr awnieniach co najmniej dowódcy p ułk u fr óviD o rzędni) również przed upływem
terminu dotychczasowego z obowiąza nia zezwalać
Nr. 89.
------- - - - --- -.-- - -- ---- -----._
na odnawianie zobowi ąz ań w
tych wart. 154.
---
- ---
myśl
zasad, zawar-
Art. 156.
Kandydaci na podoficerów zawocenzusu wykształcenia,
określonego wart. 92, lit. d) mogą być do czasu
określon eg o przez Ministra
Spraw Wojskowych
mianowani podoficerami zawodowymi, jeżeli _posia~
daj ą cenzus wykształcenia w zakresie co najinni~j
4 klas s zkoły powszechnej, oraz jeżeli w zobowla~·
za niu do służby zawodowej zobowiążą się uzupeł
nić wykształcenie do cenzusu pr,ewidzianego w pow ołanym artykule w ciągu pierwszych trzech lat
służby zawodowej. W razie niewypełnienia powyż
s zego warunku, podoficer zawodowy zostaje zwolniony ze służby, otrzymując należną odprawę.
I ,
W czasie przed uZl1pełnieniem wykształceni~
w myśl ustęp u pierwszego podoficer zawodowyriie
może awansować na wyższy stopień.
dowych, nie
posiadający
R o z d z i a ł XI.
Postanowienia końcowe.
Wykonanie rozporządzenia niniej;
porucza się Ministrowi Spraw Wojskowycl}.
Art. 158. Rozporządzenie niniejsze wphoclt-i
w życic po upływie trzech miesięcy od dnia _ ogł6szel1la.
Równocześnie tracą moc obowiązującą
.
ustawa z dnia 18 lipca 1924 r. o podsŁawowyeh
obowiązkach i prawach szeregowych Wojska Pol"
sk;ego (Dz, U. R. P, N r,72, paz, 698) j
rozporządzenie Prezyden ta Rzeczypospolitej
z dnia 13 kwietnia 1927 r, w sprawie zmian i uzu·
pełnień niektórych postanowień ustawy z dnia 18
lipca 1924 r. o podstawowych obowiązkach i prawach szeregowych Wojska Polskiego (Dz, U. R. P..
Nr. 39, poz. 347) j oraz
usta wa z dnia 28 s tycznia 1932 r, o zmianacll
i uzupełnieniach niektórych postanowień ustawy
z dnia 18 lipca 1924 r.opodstawowych obowiąz
kach i prawach szeregowych Wojska Polskiego
(Dz. U. R. p, Nr, 25, poz, 213).
Art. 157.
szego
Prezydent Rzeczypospolitej: l. Mościcki
Prezes Rady Ministrów: A. Pryslor
Min is ter Spraw Wewnętrznych: Bronisław Pieracki
Miinisf.er Spraw Zagranicznych: August Zaleski
Minister Spraw Wojskowych: J. Piłsudski
Minister Skarbu: Wł. Zawadzki
Minister Sprawiedliwości: Czeslaw Michałowski
M inister Wyznań Religijnych
_
i Oświ'ecenia Publianego: J. 'Jędrzejewicz
Minister Rolnictwa i Reform Rojnych
Sew. Ludkiewicz
Minister Przemysłu i Handlu: Zarzycki
Kierownilk Minisle.rslwa K'o munikacji: ·M. Bufkiewicz
Mi'nister Opieki Społecznej: Hubicki
Minister Poczt i Telegrafów: Boerner,
Us
1'4
N2 89.
18 października
Rok 1932.
T R E Ś ć
ROZPORZĄDZENIA PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
Poz.
747-z dnia 7 października 1932 .r. o służbie wojskowej podoficerów i szeregowców
748-z dnia 7 października 1932 r. w sprawie zmiany rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej
z dnia 7 marca 1928 r. o podstawowych obowiązkach i prawach szeregowych marynarki wojennej
749-z dnia 7 października 1932 r. w sprawie zmiany niektórych postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 t. o Straży Granicznej
1795
1809
1810
ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTROW
Poz.
750-z dnia 23 września 1932 r. o sposobie
nością Państwa.
chronienia , przedmiotów zabytkowych, będących włas'. •
1811
ROZPORZĄDZENIA MINISTRóW
~oz.
751-Spraw Wewnętrznych z dnia 23 sierpma 1932 r. o sposobie przeprowadzania , rewizji osobistej
w postępowaniu przymusowem w administracji
•
752- Wyznań ReligIjnych i Oświecenia Publicznego w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych
i Ministrem Skarbu z dnia 20 września 1932 r. o zmianach w rozporządzeniu z dnia 9 września 1931 r. w sprawie gospodarki finansowej gmin wyznaniowych żydowskich.
753-Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 30 września 1932 r. w sprawie zmian w rozporządzeniu
Ministra Rolnictwa z dnia 3 sierpnia 1927 'r. do ustawy z dnia 28 października 1925 r. o nadzorze państwowym nad buhajami.
754-Przemysłu i Handlu z dnia 12 października 1932 r, w sprawie , przymusowej organizacji obrotu
zagranicznego olejem skalnym i produktami naftowemi.
18 t 2
1812
1812
1813
OBWIESZCZENIE PREZESA RADY MINISTROW
Poz.: 755-z dnia 4 października 1932 r. o sprostowaniu błędu w
rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia
10 kwietnia 1931 r. w sprawie zmiany przepisów o należnościach za podróże służbowe, delegacje
(odkomenderowania) i przeniesienia funkcjonarjuszów państwowych zagranicą
747.
1814
pmządzeń
z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr. 22.
poz. 165) postanawiam co następuje
ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENT A RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 7 października 1932 r.
o służbie wojskowej podoficerów i szeregowców.
ROlZdział
I.
Postanowienia ogólne.