Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 września 1932 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu kodeksu postępowania karnego.
Table of Provisions (423)
Statutory Text (423 Articles)
Art. 1.
Postępowanie w sprawach o przestępstwa, należące do właściwości sądów powszechnych, odbywa
się według przepisów nin iejszego kodeksu.
Art. 2.
§ 1. Sąd wszczyna postępowanie na żądanie
uprawnionego oskarżyciela.
§ 2. Oskarżyciel powinien wyjednać zezwolenie na ściganie określonej osoby, jeżeli takiego zezwolenia wymaga szczególny przepis ustawy.
Art. 3.
Sąd nie wszczyna postępowania, a wszczęte
umarza, w razie śmierci oskarżonego, przedawnienia
lub innej okoliczności wyłączającej ściganie.
Czesław Michałowski
Art. 4.
Art. 5.
Kodeks Postępowania Karnego.
Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r . o upoważnieniu Prezyden ta Rzeczypo spoli tej do wydawania rozporzą-
W razie nieujęcia oskarżonego lub jego choroby psychicznej postępowanie zawiesza się na czas
trwania przeszkody. W miarę potrzeby należy zebrać i zabezpieczyć dowody.
1Ś30
Nr. 83.
Ozienn-i k Ustaw. Poz. 725.
Art. 6.
Ario 14.
O wszczęciu tudzież o ukończeniu postępowa
nia karnego przeciwko osobom, podlegającym publicznej władzy dyscyplinarnej, oraz wychowańcom
zakładów naukowych zawiadamia się właściwą
§ 1. 'li wyp :::dkach, pr zcvridzianych wart. 12
i 13, nieważność stwierdza p OS ~;hjo v"i (: niem sąd bezpośredn io wyższy nad sąctern, który wydał nieważne
orzeczenie.
§ 2. Orzeczenie o nicważności są d wydaje
z własnej inicjatywy albo na wl:iosek stron.
władzę.
Art. 7.
Sąd karny rozstrzyga samodzielnie wszelkie
zagadnienia prawne, wynika jąc e w toku postępowa
nia, i nie jest związany orzeczeniem innego sądu lub
urzędu.
Art. 8.
§ 1. Władze państwowe cywilne i wojskowe
jako też władze samorządowe są obowiązane do
udzielania pomocy sądom i prokur atorom.
§ 2. W szczególności polic ja wykonywa w zakresie ścigania przestępstw polecenia sądu i prokuratora.
§ 3. Sąd lub prokurator może bezpośrednio
zwracać się do władzy wojskowej o pomoc zbrojną.
Art. 9.
Wszystkie władze, powołane do udziału w do·
~hodzeniu i ściganiu przestępstw, mają obowiązek
uwzględniania zarówno okoliczności przemawiają
cych za oskarżonym, jak i przeciw niemu.
Art. 10.
Sędziowie orzekają na mocy przekonania opartego na swobodnej ocenie dowodów.
KSIĘGA
Zakres działania sądów.
Art. 11.
z urzędu rozstrzyga
Art. 16.
§ 1.
Sąd
grodzki rozpozn a je sprawy o prze'
stępst wa, za kt óre ustawa prz episuje karę pozbawienia wolności do dwó ch lat lub grzywnę, albo obie
te kary ł ącznie, nie zależni e od kar dodatkowych .
i środków zabez picczai4cych.
§ 2. Sądy grodzkie rozpoznają nadto sprawy
o pr zestępstwa, w ymienione wart. 160, 257, 262 § 1
i 2, 264, 267, 268 i 269 kodeksu kinnego 1932 r., jeżeli w artoś ć mienia nie przen osi tysiąca zło tych.
§ 3. Sqd grodzki nie przestaje być właści wym,
cho ćby ze w ? ~lędu na powrót do przestęps twa, zawodowość lub nawykni c!l,ie groziła przestę pcy kara
wyżs za, niż przcv.ridziana w § 1 lub w prz,episach
wymienionych w § 2.
Do właściwości sądów grodzkich nie należą
sprawy o prz esb;pstwa, vvYlr.ien io ne w kodeksi e karnym 1932 r. wart. 151 § 2, 164 § 1,215 § 2, 216 § 2.
217 § 2. 243 § 2 i wart_ 255, jeżeli zniesławieni e popełn iono tre ścią druku, oraz o przestE;pstwa. które
ustawy szczególne przekazują do właściwości sądów
R o z d z i a ł I.
Sąd
§ 1. Stwierdzeni ;: dop:ero na rozprawie głów
nej, że sp rawa należy do \.,,-bśc i wości s'1du niższego
rzędu, nie wstrzymu je d:.dsz q;o toku rozpra wy.
§ 2. Jcż el i jednali: zajdzie potrzeba odroczenia rozprawy z innej przyczyny, sąd może przekazać sprawę właściwemu s'idowi.
Art. 17.
l.
Sądy.
§ 1.
Art. 15.
okręgowych.
O
Art. 18.
swojej wła
ściwości.
§ 2. Uznając swoją niewłaściwość, sąd przekazuje sprawę komu należy.
§ 3. Na postanowienie w przedmiocie właści
Sąd grodzk i "'-'Ykonywa zlecone mu czynności
śled cze w sprawach należ ą cych do właściwości są·
dów okręgowych.
Art. 19.
wości służy zażalenie.
Art. 12.
Orzeczenie wydan.e przez sąd powszechny
osoby, która w danej sprawie nie podlega
orzecznictwu sądów powszechnych, jest z mocy prawa .nrieważne.
S ą d okrę go wy ro zpoznaje wszystkie sprawy
nie nal eżące do właśc iwośc i innych sądów.
Art. 20.
względem
Art. 13.
Orzeczenie, wydane przez sąd niższego
z obrazą przepis ów o właściwości rzecz owe j,
jest z mocy prawa niewa żne ; nie dotyczy to jedn a k
orzeczeń w sprawach, dla których sąd wyższego
rzędu stał się właściwym z mocy art. 30 § 2.
§ 2. Orzeczenie sądu wyżs7.ego rz ęd u, wydan'e w zakresie działania sądu niższego rzędu, nie jest
z tego powodu nieważne.
Sąd okrę ~owy ro zp',Jznaje środki odv;:oławcze
od orzeczeń sąd ów grod,J..:.ichoraz zażalenia na czynności sędziego śledczego.
Art. 21.
§ 1.
rzędu
Środki odwoławcze
Rąd okręgowy
sędz ieg o.
kich
od orzeczeń sądów grodzrozpo znaj e w składz ie jednego
Art. 22.
Sąd okręgowy z udziałem przysięgłych,
sąd prz ys i~głych, rozpoznaje sprawy
jako
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
aj o przestępstwa, za które ustawa przepisuje
kar ę śm i erci lub bezterminowego pozbawienia wolności;
bJ o przest ę pstwa , za które najniższy ustawo·wy wymiar kary wynosi dz, iesięć lat pozbawienia wolności;
c) o przestępstwa, które ustawa poczytuje za
polityczne.
Art. 30.
§ 1. Jeżeli tę samą osobę oskarżono o kilka
przestępstw, a sprawy nal eżą do właściw o ści róż
nych sądów tego samego rz ę du, w ła ś c i wy jest sąd,
w którym najpierw wszczęto pos tę pow a nie.
§ 2. Jeżeli sprawy należą do właściwości są
dów różnego rzędu, sprawę rozpoznaje sąd wyższego
rzędu.
Art. 23.
W okręgach, w których ustanowiono osobne
sądy dla nieletnich, sąd ten rozpoznaje sprawy nieletnich, z wyjątkiem wskazanych wart. 632 § 2, bez
W1Zględu na ogólne przepisy o właściwości rzeczowej.
Art. 24.
Sąd apelacyjny rozpoznaje środki odwoławcze
od orzeczeń sądów okr ę gowych, o ile ustawa inaczej
nie stanowi, oraz orzeka w innych wypadkach wskazanych w niniejszym kodeksie.
Art. 25.
Sąd Najwyższy jest instancją kasacyjną oraz
orzeka w innych wypadkach wskazanych w niniej.szym kodeksie.
'Art. 26.
~,
Właściwy miejscowo jest prze.dewszystlaem sąd, w którego okręgu przestępstwo popełniono.
§ 1.
§ 2. Jeżeli przestępstwo popełniono w okręgu
kilku sądów, właściwy jest ten z nich, w którym najpierw wszczęto postępowanie.
§ 3. Przestępstwo uważa się za popełnione
w tern miejscu, gdzie wykonano działanie przestęp
ne, albo gdzie skutek przestępny nastąpił lub według
zamiaru sprawcy miał nastąpić.
Art. 27.
§ 1. Jeżeli w chwili wszczęcia postępowania
nie można ustalić miejsca popełnienia przestępstwa,
właściwy jest są,d, w którego okręgu
aj przestępstwo wyszło najaw;
bl ujęto osobę podejrzaną;
cl osoba podejrzana mieszka;
zależnie od tego, w którym z tych sądów najpierw
wszczęto postępowanie .
§ 2. Przepis § 1 ma odpowiednie zastosowanie, jeżeli prz:estępsŁwo, podlegające orzecznictwu są
dów polskich, popełniono zagranicą.
Art. 28.
Jeżeli w chwili wszczęcia sprawy nie można
ustalić właściwości sądu w myśl art. 26 i 27, Sąd Najwyższy postanawia, który sąd ma sprawę rozpoznawać.
Art. 29.
Sąd właściwy dla sprawców przestępstwa jest
również właściwy dla podżeg a czy, pomocników oraz
innych osób, których działanie przestępne pozostaje
w ścisłym związku z działaniem sprawcy, jeżeli postępowanie przeciw nim toczy się jednocześnie.
1531
Art. 31.
§ 1. Sąd właściwy w myśl art. 29 lub 30 może wyłączyć sprawę wz g lędem dane go osk ar ż o nego
lub danego przestępstwa, je ż eli uzna, ż e odrę bn e jej
r'JZpoznanie przyczyni się do uproszczenia lub przyspieszenia postępowania.
§ 2. Wyłączona sprawa przechodzi do sądu
właściwego według zasad ogólnych.
Art. 32.
§ 1. Jeżeli przeciwko tej samej osobie z powodu kilku przestępstw zapadły prawomocne wyroki skazujące w różnych sądach, a w pierwszej instancji rozpoznawały sprawy sądy tego samego rzę
du, natenczas ten z tych sądów, który wyd a ł ostatni
wyrok skazujący, wydaje wyrok orzekający karę
łączną.
§ 2. Przy zbiegu wyroków sądów różnego rz~
du o karze łącznej orzeka sąd okręgowy.
§ 3. W razie zbiegu wyroków sądu powszechnego i wojskowego, o karze łącznej orzeka ten z tych
sądów, który wymierzył karę surowszą.
Art. 33.
§ 1.
Orzecznictwu polskich sądów karnych nie
podlegają
a) uwierzytelnieni w Polsce przedstawiciele
dyplomatyczni państw obcych;
bl personel dyplomatyczny przedstawicielstwa;
c) członkowie rodzin osób, wymienionych pod
lit. al ibl;
d) personel kancelaryjny przedstawicielstwa;
el służba przedstawicieli, posi a dająca obywatelstwo tego samego, co oni, p aństwa;
f) inne osoby, ko r zyst a jące z prawa zakrajowości na mocy ustaw, umów lub ustalonych
zwyczajów międzynarodowych.
§ 2. Przepis § 1 nie ma zastosowania do obywateli polskich i nie stoi na przeszkodzie stosowaniu retorsji.
§ 3. Sądy porozumiewają się z osobami, wymienionemi w § 1, za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości.
Art. 34.
§ 1. Zarówno sąd z urzędu, jak i strony mogą
podnosić kwestję niewłaściwości mi e jscowej w są
dzie okręgowym do czasu uprawomocni enia się aktu
oskarżenia, w sądzie grodzkim do ukończenia
przewodu sądowe g o w pierwszej instancji.
§ 2. Późniejsze podniesienie kwestji niewłaści
wości miejscowej sądu jest nieważne.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 35.
Spory o właściwość między sądami rórozstrzyga ostatecznie sąd bezpoś r ed
nio przełożony nad sądem, który pierwszy wszczął
spór.
§ 2. Orzeczenie sądu wyższego w p r zedmiocie
właściwości wiąże sąd niższy, .nawet należący do innego okręgu.
§ 1.
wnorzędnemi
Art. 36.
JeżeH sąd wojskowy przekaże sprawę sądowi
powszechnemu lub nie przyjmie sprawy przekazanej
mu przez sąd powszechny, spra wę rozp oz.n a je sąd
powszechny w zakresie prawa karnego powszechnego.
Art. 37.
§ 1. Jeżeli sąd wojskowy zaż ąda od s t ąpienia
mu sprawy rozpoznawanej przez s ą d pows ze chny,
lub odwrotnie, a sąd, od któr eg o zaż ądano od s t ąp i e
nia, na to się nie zgadza, wówc za s s ąd powszechny
przedstawia rzecz wraz ze swoj ą opinją dodecyzjł
sądu powszechnego drugiej ins tan cji.
§ 2. Je ż eli sąd powszechny drugiej in stan c ji
również oświadczy się z.a wł a ściwością sądu powszechnego, wówczas przedst awi a rzecz wraz ze
swoją opinją do decyzji Sądu Na hvyższ e g·o .
§ 3. Jeżeli Sąd Najwyżs z y także oświadczy
się za właściwością sądu powszechn ego, to p rzesyła
sprawę wraz ze swoją opinj ą N a jwy ższemu S ą d o wi
Wojskowemu, a w razie niezg o dno ś ci opinji obu Są
dów Najwyższych, sprawę rozstrzy ga zespół z siedmiu osób, a mianowicie - z sz eś ciu s ę dzi ów delegowanych w równej liczbie p rz ez oba s ą dy, pod przewodnictwem k olejnem prezesów obu sądów . Decy zje
zapadają na posiedzeniu nie jawn em, w e dług p rze pisów niniej sze go kod eksu, po wysłuchaniu wn iosków
prokuratorów obu sądów.
Art. 38.
W toku sporu o właściwość każdy z sądów
spór wiod ą cych jest obowiąz any spełni ać w swo im
zakresie działania wszelkie czynności niecierpiące
zwłoki.
Art. 39.
Je ż eli większość świadków, których należy
wezwać na rozprawę, mieszka p oz a okrę g iem sądu,
w którym sprawa się toczy, a p r zytem w znacznej
odle g łości od tego s ądu, to s ąd b ezpo średn io przeło
żony nad s ądem, w którym sprawa się toczy, m o że
przekaz a ć sprawę sądowi, w k tórego okręgu mieszka
większość świadków.
Nr. 83.
R o z d z i a ł II.
Wyłączenie s ~dziego.
Art. 41.
§ 1. S edzi a nie mo ż e br a ć udziału w prowadzeniu sprawy
a) !eżeli spra\'Ila dotyczy go bezpośre dnioj
b) J eżeli jes t l1uiżon ki8 rTI oskarż y c ie la, pokrzywdzonego , oskarż o nego , a lbo ich pełno
m ocliiK<l lub obroTi C:y ;
c) j eż e li jest kr ewn ym lUD p ow inowatym w lillji pros te j bez ograniczenia, a w lin ji bocznej aż do stopnia między dzieć mi ro dzeń
s twa osób wym: c ni c nyc h po d lit. bl, albo jeżeli jes t zwiCl zany z j ed n ą z tyc h osób z tytułu przysposo bienia, opieki lu b kura telij
d) j eżeli w tej samej sprawi e by ł p rz e słuchany
jako świadek iUD bie g ły , albo j eże li był
świadk i em czynu, o który !> p rawa się toczyj
e) j eżeli bra. ł udział w tej sa.me j sprawie jako
prokurator, obr oI1ca, albo jako p eł n o mocnik
o ska rż yciela lub powoda cyw ilnego ;
f) jeżeli w tej samej .sprawie pr owadził śledz
two;
g) j eżeii w n iższe j instancji br ał ud zi ał w wydan iu z askarżon e go orzeczenia;
h) w razie u chylenia wyroku, je że li brał udz1ał
w jego wydaniu , o ile u stawa in aczej nie
stanowi.
§ 2. P owody wył ą c zenia trw a j ą nawet po ustaniu uz asadniająceg o je małżeństwa, przysposobienia,
opie ki lu b kurateli.
§ 3. P rzepis y § 1 i 2 maj ą zastosowanie również do przy si ęgły ch.
Art. 42.
§ 1. O p rzyczynie wyłqcze n ta sęd zi a zawiadamia w łaś c i wy sqd i w s trzymuje s ię od u d z ia łu w spraw ie, z wyjątk ie m czynn o śc i n i ecierpią c y ch zwłoki.
§ 2. K ażda ze str on moż e z awiadomić sąd
o przyczynie wył ączaj ąc ej s ędzie go.
A r t. 43.
O wył ą c zeniu s ę dzieg o r ozs trz-yga s ą d , w którym spr aw a się toczy, a gdy chodzi o s ~ dz.i ego grodzkie go - s ąd okrę g owy.
Art. 44.
Ni e za l eżnie od przyczyn w ymien iony ch wart.
41, s ą d właścivvy w myśl art. 43 wyrącz a sę d z iego na
wł as.ne jego ż ą d a nie lub na vroios ck stro ny , je że li pomi ędzy nim a j car.ą ze stron zachodzi st osun e k osob isty t e go rodzaju, ż e móglby wywoł ać wątpliwość
co do jego b e zstronnośd .
Art. 40.
Sąd Najwyższy wł a dny
jest na wnios ek pierw-
szego p ro kura t ora lub z in i c ja Ł yvvy s ą du wł aści we g o
przek a zać s pr a wę innemu s ądo wi równorz ę dne m u,
jeż-eli ze wz g l ę du na zabe zpie czen ie pr awi dł owego
wymiaru spr a wiedl i wo ści za c hodzi p o trz eb a wyj ę cia
sprawy z pod rozpoznania sądu mie jscowo dla niej
właściwego.
Art. 45.
§ 1. Wn iose k strony o wyłą c zenie w myśl
art. 44 nal cży z glo si ć najpóini e j na tr zy dn i przed
terminem w yzn aczon ym co rozprawy główne j.
§ 2. W sądz i e grodz1,!m, jeże li s tr ony zawiadomiono o t enninie ro z'jJrawv tak p6źno , że termin
wskaz any w § 1 nie mo że być zachowany, na.leży
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
złożyć wniosek o vvyłącz e nie najpóźniej przy rozpoczęciu
rozp ra wy głównej .
§ 3. Późniejsze z'głoszenie wniosku jest nie-
ważne.
W razie wyłą czenia c ałego sądu, sąd bezposprawę
wie, przez ogłoszenie ustne, zapadłe zaś poza rozprawą b ą dź prze z ogłoszenie ustne, bądź przez
do. ręczenie odpisu.
Art. 53.
Art. 46.
średnio wyż szy przekazuje
t533
innemu sądowi
równorzędnemu.
R o z d zi a ł III.
§ 1. Oczywiste omyłki pisarskie w o'r zeczeniu
lub z.arządzeniu można każdego czasu sprostować.
§ 2. Postanowienie sprostowania podpisuje się
w ten sam sposób, jak akt uleg a jący sprostowaniu.
§ 3. Na pos bnowienie zarządzające sprostowanie służy zaża lenie .
Orzeczeni.a i zarządzenia.
KSIĘGA
Art. 47.
§ 1. Sąd wyd a je orzeczenia w postaci wyroków lub post ano;,vief!. Orzeczenie, którego . ustawa
nie nazywa wyrokiem, jes t postanowieniem.
§ 2. W kwe stia ch, nie wymag a j ą cych orzeczenia sąd u, prezes sqciu w ydaje za r ządz e nia. W sądach,
podzielonych na wydziały, z a rząd z enia wydaje przewodnicz ą cy wyd ziału .
§ 3. \'1/ s ąd z ie grodzkim wszystkie orzeczenia
i zarządzenia wydaje sędzia grodz k i.
Art. 48
Wyrok może zapa ś ć ty lko na rozprawie.
Art. 49.
§ 1. Postan owienia z apada ją albo na rozprawie albo na POS if!d zsn iu ni ejawll cm.
§ 2. P ostanowi enia na ro zprawie z apad ają po
wysłuch a niu obecnych stron.
§ 3. P ostanowienia po za ro zpr awą z apa dają
po wysłuch a niu us tneL~O lub odczyt aniu p ;se mne,[~o
wniosku prokuratora. Pos tanowien ia sędziego śled
czego i sądu grodzkiego z" pa dają bez wysłuchania
prokurato ra , chyba że kod ek s n iniej szy inaczej stanowi lub prokurator vv-nio sek swój złożył.
II.
Strony, obrońcy i pełnomocnicy.
R o zdzi ał
I.
Oskarżyciel publiczny.
Art. 54.
Oskarżyciel
przestępstw
jest
public'z ny w zakresie ścigania
przedstawicielem władzy pań-
stwowej.
Art. 55.
Oskarżyciel publiczny jest obowiązany wnosić
i popierać oskarżenie w sprawach o przestępstwa
ścigane z urzędu.
Art. 56.
Przestępstwa, których dochodzenie i ściganie
są zale żn e od wnio sku pokrzywdzonego, stają się
z chwilą złożenia wniosku przestępstwami ścigane
mi z urzędu.
Art. 57.
Oskarżycielem publicznym
sądami jest prokurator.
przed wszystkiemi
Art. 50.
Art. 58.
zach odzi potrzeba sprawdzenia okoliczfak tyczn ych c elem wydan ia postanowienia na
posiedzeniu n!cj awnem, s ą d mo że d ele gować sędzie
go te~oż s ąd u alb o miek"owo właściwego sędziego
grodzki ego do prze prowadzenia odpowied nich czynności; świadka lub b i egłeg.o można przesłuchać pod
§ 1. Oskarżycielami publicznymi prz.ed sądami
grodzkiemi są
al policja państwowa,
b) ponadto inne organa administracji w granicach, zakreślonych przez poszczególne
ustawy.
§ 2. Przepis powyższy nie ma zastosowania,
o ile prokurator sam działa.
Jeżeli
ności
orzysięgą·
Art. 51.
§ 1. S ąd nie ma obowi ązku uzasadnienia postano'\"ienia
al zarząd za j ącego p rzcp:-o'\vadze nie dowodu
lub V/ ,~zv.ran l e kogoś do sądu;
hl uw z~lcdninjąccgo wniose k stro ny, któremu
si ę inna st ro na nie ~p rz eciwiła .
§ 2. Inne orz r:czenia s ą d po'w inien uzas a dniać,
z wyj ą tk; em w ypac1 k ó\v, w któ rych ustawa wyraź
nie go od tego zw alnia.
Art. 52.
sąd
o ile przep;s szcz er;ólny nie stanowi inaczei,
oznajmia swo je orzeczenia , zap a dłe na rozpra-
Art. 59.
§ 1. Oskarżyc i el publiczny, co do którego zachodzi jedna z okoliczności, wskazanych wart. 41
pod lit. a), b), cl, d). lub który brał udział w sprawie jako sędzia lub obrońca, powinien się wyłączyć
i zawia dom i ć o lem swego bezpośredniego zwierzchnika.
§ 2. O przyczynie wyłączającej oskarżyciela
publicznego każda ze stron może zawiadom i ć jego
bezpośredni e go zwierzchnika, który, skoro uzna, że
przyczyna taka zachodzi, wyznacza innego osk<> rży
ciela.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
§ 3. Czynność dokonana przez oskarżyciela
publicznego, który powinien się był wyłączyć, nie
jest z tego powodu nieważna.
Nr. 83.
R o z d z i a ł III.
<?skarżyciel
prywatny.
Art. 68.
Art. 60.
§ 1. Oskarżyciel publiczny może już w toku
dochodzenia złożyć wniosek o zabezpieczenie grożącej oskarżonemu kary pieniężnej lub konfiskaty
sposobami, wskazanemi w ustawie postępowania cyw:ilnego dla zabezpieczenia powództwa.
§ 2. Przepis § l ma odpowiednie zastos·owanie
do zabezpieczenia na mieniu osób odpowciedzialnych
majątkowo za oskarżonego.
§ 3. W przedmiocie zabezpieczenia rozstrzyga
na posiedzeniu niejawnem sąd karny, do którego
właściwości sprawa należy.
§ 4. Na postanowienie w tym przedmiocie sIu-
§ 1. W sprawach o przestępstwa, śdgane
z oskarżenia prywa'tnego , pokrzywdzony wnosi i popiera oskarżenie, jako oskarżyc ie l prywatny.
§ 2. Przepisy art. 63 - 66 mają tu odpowiednie zas tosowanie.
Art. 69.
Jeżeli postępowanie wszczęto wskutek oskarżenia, wniesionego przez jednego lub kilku pokrzyw-
dzonych, inne osoby, pokrzywdzone tym samym czynem, mogą się do tego postępowania przyłączyć aż
do rozpoczęcia rozprawy głównej, choćby nawet
upłynął 'termin zastrzeż'Ony do wniesienia oskarżenia.
ty zażalenie.
Art. 70.
Art. 61.
Odstąpienie oskarżyciela publicznego od oskartenia po wniesieniu aktu oskarżenia nie wiąże sądu.
R o z d z i a ł II.
Jeżeli śmierć pokrzywdzonego nastąpiła po
wniesieniu przezeń oskarżenia, to prawa pokrzywdzonego służą osobom, wymie nionym wart. 66, o ile
przystąpią do sprawy w terminie zawitym trzymiesięcznym od daty śmierci pokrzywdzonego.
Art. 71.
Pokrzywdzony.
Art. 62.
Za pokrzywdzonego uważa się osobę, której
dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub
Odstąpienie oskarżyciela prywatnego od oskarprzed rozpoczęciem rozprawy głównej powoduje umorzenie postępowania.
żenia
zagrożone.
Art. 72.
Art. 63~
Jeżeli pokrzywdzony nie ukończył lai 17 lub
jest ubezwłasnowolniony, prawa jego wykonywają
ojciec, matka, opiekun lub osoba, pod k.fórej stałą
pieczą pokrzywdzony pozostaje.
Odstąpienie oskarżyciela prywatnego po rozpo·
częciu rozprawy głównej,
a przed uprawomocnieniem się wyroku, powoduje umorzenie pos:tępowania
tylko wtedy, gdy nast ąpiło za zgodą oskarż'Onego lub
na rozprawie zaocznej.
Art. 73.
Art. 64.
Jeżeli pokrzywdzonym jest niepełnoletni od lat
17 do 21, to prawa jego narówni z nim mogą wykonywać osoby, wymienione wart. 63, o ile niepełno
letni temu się nie sprzeciwi.
Art. 65.
Jeżeli pokrzywdzoną jest os'Oba prawna, !to prawa os'Oby tej wykonywa jej ustawowy przedstawiciel.
§ 1. W sprawie, już wszczętei na żądanie
oskarżyciela prywatnego, prokurator może objąć
oskarżenie, jeżeli uzna, że tego wymaga interes pu·
bliczny.
§ 2. Postępowanie t'Oczy się w dalszym ciągu
z urzędu, lecz oBkarżyciel prywatny zachowuje prawo popierania oskarżenia.
§ 3. W razie odstąpienia prokuratora sprawa
toczy się z oskarżenia prywatnego.
Art. 66.
R o z d z i a ł IV.
W razie śmierci pokrzywdzonego prawa jego
Powód cywilny.
wykonywa: małżonek, rodzice, dzieci i wnuki.
Art. 74.
Art. 67.
W sprawach o przestępstwa, ścigane z urzędu
a nale żą ce do właściwości sądów grodzki<:h, pokrzywdzony ma prawa str'Ony, a zwłasz·cza mo'że
wno'S ić i popierać oskarż en ie zamiast lub obok oskarżyciela publicz·n ego. Przepis art. 61 ma tu 'Odpowiednie zas1to's owanie.
J
Pokrzywdz'Ony może nie później niż przy
rozprawy głównej wytoczyć powództwo
cywilne celem dochodz enia w drodze procesu karneg'O roszczeń m ajątkowych wynikających z przesolęp·
stwa.
§ 2. W razie śmierci pokrzywdzonego, powództwo cywilne o roszczenie majątkowe, wynika-
§ 1.
rozpoczęciu
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
dla nich z p rzestępstwa, mogą wyto czyć w terminie, przewidz iany m w § 1
aj m aho nek, rodzice, dzieci i wnuki pokrzywdzonegO';
bl inne osoby, które z mocy uprawnienia ustawo wegorOZ~):~tawa ły na
u trzymani u po-
1535
jące
Art. 82.
Co do każd ego. oskarżonego zbiera się dane,
dotycz ą ce jego t ożsamośc i, wieku , stosunków rodzinnych i maj q lkowych oraz wzmianek o nim w rejestrach karnych.
krzywdzo n c~o .
Art. 83.
Art. 75.
Sąd k arny pozostawia bez rozpo znania powództwo cy\v iJnc
aj j eżeli wyjdzie najav/, że p roces o te same
r oszc zenia już się (oczy w postępowani u cyw ilnem lub zosiał rozstrzygnięt y w tern postę po w a n iu;
bl
j cżeli ro szc:z~nia nie m a, j ą b ezpośre dniego
związku z przedm iot em oskarż \;;.o ia.
.
§ 1.
Oskarżony pozostający
Powód cy-wilny j uż w toku d ochodzenia
może żąd a ć za b ezp ie czenia pO'wództwa sposobami
wskaza nemi w ustawie postępo'Nania cywilnego.
§ 2. 'VI prz ~dmiocie zabezpieczenia r ozstrzyga na pos iedz eniu ni ej awnem sąd karny, do którego
właśc i wo śc i sprawa n:deży.
§ 3. N.3. post anowienie w t ym przedmiocie
Rozdział
Art. 84.
Oskarżony
-obrońcy.
§ 2.
\Y! razie nieocbak:;cicni a po d wsk azanym
ręczone.
Art. 79.
§ 1.
Ten, pr'z zciwko lwm u to czy s!ę dochodze-
nie, nazy\va się pod <; jrzanym, a te n, p rzec iw k tóremu wszczęt.o posl '~ p owanie sądowe, -- os k arżonym.
§ 2. Gdy Kode ks nini e jszy u ;,: ywa w znaczeniu
ogólnem wyrazu oslrurż01ry, odnośne p rzepisy mają
zastosowanie także do p odejrza nego.
Art. 80.
Os karżony już podczas śledz hlla lub czvnn'O'ści
sądowych VI t oku dochoJzen ia Ewże żądać , ~b v mu
, .'
• l'
'
wYlaSnlOrlO,
JCl.'{ ! C p:·zcst'.~r:stwo mu zarzuco no i jakie
dowody przeciw niemu z 8brano.
Art. 81.
Os karżony m oż e
mu pytania.
nie o dp owiada ć na zadawane
korzystać
z pomocy
Je że li oska rżony jest niepełnole·tni lub ubezwłasnowolniony, prawo wybrania dlaó obrońcy słu
ży również je i~o ojcu, matce, op ie kunowi i osobie,
pod której stałą pieczą pozostaje.
Art. 86.
Obr011cą w sprawach karnych przed wszystkiemi sądami w gran ica ch Polski może być tylko
al osoba wpi sa na w Polsce na listę adwoka'tówj
b) profeso r lub docent prawa polskiej szkoły
akad em ickiej państwowej lub przez Pań
stwo uznan e j.
Art. 87.
N". rozprawie głównej przed sądem
głych każdy oskarżony musi mieć obrońcę.
R o z d z i a ł V.
Oskarinny.
ma prawo
Art. 85.
A rt. 78.
ad~c sem POWOd'l. qr\viln.~,.go lub os o by, k tóre j mLl j ą
byc dorę,czane pl sm:l, a,It)o w razie niewska z ~lnia lej
osoby, pIsmo załącz a SI ę do akt i uważa się za do-
VI.
Obrońcy i pełnomocnicy.
służy z:tżalenie.
§ t. P owó d cywilny zam ic>:z kn ły poza 'Siedzibą sądu , w klórym sprav.' a się toczy, powinien wskazać os obę zam ieszk a łą w si ed zib ie sądu, k tóre j mają
być dor ę c zane p isma dla nici~o przeznaczone.
Sąd
może gO od tegO obow i~F:ku z·Nolnić.
jest
prokuratora, o każdej zmianie
miejsca zamieszk ania.
§ 2. W r a zienieusprawiedJiwionego niestawiennictwaoskarżonego, można 20 sprowadzić przymusowo.
Powód cywilny ma prawo dO'Nodzenia łych tylko okoliczności, na ktorych opiera ,s woje ros~czcnia.
§ 1.
wo.Jności
mić s ą d, wz ględni e
Art. 76.
Art. 77.
na
obowiąz any staw i ć się na każde wezwanie sądu lub
prowad z ącego doch odze nie prokuratora i zawiado-
przysię
Art. 88.
§ 1. Przed wszystkiemi sądami, nawet w toku
śledztwa, os'k arżon y musi mieć obrońcę
nie uko ń czył lat siedemnastu, a nie
staie przed sadem dla nieletnich lub pr7"!d
sąd e m gro dzk im, przewid zianym wart. 4 § 2
prawa o u stroj u sądów powszechnych;
b) jeżeli jest głuchy lub niemy;
cl jeżeli za chod zi uzasadniona wątpliwość co
do jego poc zyta lności.
§ 2. Przepis § 1 nie dotyczy rozprawy kasacyjnej.
al
jeżeli
Art. 89.
Prezes sądu wyznacza oskarżonemu obrońcę
z urz ęd u
al w wypadkach wskazanych wart. 87 i 88,
jeżeli os!o r żo ny nie ma obrońcy z wyboru;
b) na pro ś bę oskarżoneRo, który z powodu
ubóstwa nie może ponieść kosztów obrony.
DZ1ennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
Art. 90.
Art. 99.
Wyznaczenie obrońcy z urzędu do rozprawy
kasacyjnei zależy od uznania prezesa Sądu Najwyż
szego.
Art. 91.
Świadka, który nie może się stawić z powodu
chofOlby lub kalectwa, można przesłuchać w jego
mieszkaniu.
Art. 100.
Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu dla oskarlub powoda cywilnego może nastąpić w sposób wskazany w ustawie postępowania cywilnego.
W razie potrzeby przesłuchania Prezydenta
Rzeczypospolitej, sąd zwraca się do niego pisemnie
Q wyznaczenie miejsca i czasu przesłuchania.
Art. 92.
Art. 101.
życiela
Nie wolno przesłuchiwać jako świadka
a) duchownego co do faktów, o których dowiedział się na spowiedzij
b) obrońcy 'oskarżonego co do faktów, 'O których się od niego dowiedział przy udzielaniu
porady prawnej lub prowadzeniu sprawy.
obrońcę dla kilku współoskarżonych
mo'żna wyznaczyć tylko wtedy, gdy obrona jednego
z nich nie jest w sprzeczności z oJbroną drugiego.
Jednego
Art. 93.
§ L Do obrony z urzędu wyznacza się adwo'k ata zamieszkałego w miejscowości, w której odbywa się ro zprawa albo toczy się dochodzenie lub
śledztwo .
§ 2. Gdyby powierzenie obrony z urzędu adwoka,towl natrafiało na sz,ezególne trudności, do
olbrony z urzę du wyznacza się asesora, aplikan'ia lub
urzędnik a sekreta rjatu sądowego, w sprawach zaś
nieletnich - także kurato,r a nieletnich lub ·członka
patronatu nad nieletnimi.
Art. 94.
Z oskarżonym are's ztowanym 'Obrońca do czasu
wniesienia aktu oskarżenia może porozumiewać się
tylko za zgodą i w obecności sędziego bądź prokuratoraj po wniesieniu zaś aktu oskarżenia wolno mu
porozumiewać się z nim sam na sam.
Art. 95.
Pelnomocnikiem oskarżyciela prywatnego, pokrzywdzonego (art. 67) lub powoda cywilnego może
być osoba, wymieniona wart. 86, a powoda cywilnego - nadto osoba, maj ą ca prawo prowadzenia w da. nym sądzie spraw cywilnych.
Art. 96.
Strony mogą ud z ielać pełnomo'cnicŁwa bądź na
piśmie, bądź ustnie wobec sądu.
Art. 97.
Pełnomo'cnichvo upoważnia do prowadzenia
sprawy we 'wszystkich instancjach, o ile nie zawiera
pod tym wz ględe m wyraźnego ograniczenia.
KSIĘGA
III.
Dowody.
Rozdział
I.
Świadlwwie.
Art. 98.
Każda osoba, wezwana przez sąd na świadka,
stawić się powinna w m iejscu, dn iu i godzinie, wskazanych w wezwaniu, i pozostać aż do zwo,lnienia.
Art. 102.
Poza wypadkami wskazanemi w art. 101, jeżeli
świadek 'o dm awia zeznań z powodu tajemnicy zawodowej, a sąd nie uzna za możli"lle go zwolnić, przesłuchanie odbywa się przy drzwiach zamkniętych.
Art. 103.
§ 1. Urzędników publicznych i wojskowych,
chodażby już nie pozostawali w czynnej służbie, wolno słuchać jako świadków co do okoliczności, na które rozciąga się ich obowiązek zachowania tajemnicy
urzędowej, jedynie za zezwoleniem ich obecnej lub
ostatnio przełoż-onej władzy służbowej.
§ 2. Zezwolenia wolno odmówić jedynie wtedy, gdyby zło żen ie zeznania wyrządzić miało poważ
ną szkodę Państwu.
§ 3. Sąd może zwrócić się o 'z wolnienie urzęd
nika lub wojskow ego z obowiązku tajemnicy do wła
dzy naczelnej odnośnego działu zarządu państwo
wego.
Art. 104.
§ 1. Mają prawo odmówić zeznań
a) małżonek oskarżonego j
b) krewny i powinowaty oskarżoneg'O w linji
prostej j
c) krewny oskarżonego w linji bocznej aż do
stopnia między dziećmi rodzeństwaj
d) brat i siostra małżonka oskarżonego j
e) osoba zwi ąz ana z oskarżonym z tytułu przy·
sposobienia.
§ 2. Prawo odmowy zeznań trwa nawet po
ustaniu małżellstwa lub przysposobienia.
§ 3. O prawie 'Odmowy zeznań należy osoby
te uprzedzić.
Art. 105.
Jeżeli osoba, wymieniona wart. 104, złożyła
zeznanie, a następnie przed złożeniem zeznania na
przewodzie sądowym pierwszej instancji oświadczy,
że chce z prawa odmowy skorzystać, poprzednie jej,
zeznanie nie może służyć za dowód i nie ;noże być
odczytane ani odtworzone.
Art. 106.
Świ a dek ma prawo nie odpowiada.ć na pytania
co do okoliczności, których ujawni enie mogłoby na-
Dziennik UsŁaw. Poz. 725.
Nr. 83.
na odpowiedzialność za przestępstwo jego sameg'o lub osobę pozo,stającą z nim w stosunku wskazanym wart. 104.
1537
razić
Art. 107.
Świadka, po
uprzedzeniu go o odpowiedzialnonieprawdziwe zeznania, należy przedewszystkiem zapytać o imię, nazwisko, wiek, zajęcie, miejsce zamieszkania i stosunek do s'tron.
Ści za
Art. 113.
§ L Świadek składa przysięgę, powtarzając za
sędzią lub odczytuj ą c na głos jej rotę, przyczem
wszyscy, nie wyłączając sędziów, stoją.
§ 2. Niemi pi ś mienni składają przysięgę przez
podpisanie roŁy. Niemi nie p iśmienni przysięgają przy
pomocy tłumacza, czyniąc znaki.
§ 3. Przed odebraniem przysięgi sąd uprzedza
świadka o znaczeniu tego aktu i odpowiedzialności
za nieprawdziwe zeznanie.
Art. 108.
rozprawie głównej odbiera od świadka
przysięgę, chyba że strony zwolnią świadka od przysięgi, a sąd nie uważa jej za potrzebną.
Art. 114.
Sąd na
Art. 109.
Świadkom, którzy w dane j sprawie zeznawali
pod przysięgą, przypomina się przy ponownem przesłuchaniu poprzednio zło'żoną przysięgę, chyba że
sąd uzna ponowne zaprzysiężenie za konieczne.
Sę:aziaśledczy przesłuchuje ~wiadka pod przysięgą
wtedy tylko, gdy zachodzi uzasadnione przypuszczenie, ze świadek bez przysięgi nie powie
prawdy, lub że nie stawi się na rozprawę główną
z powodu przeszkód, Plie dających się usunąć lub
zbyt ,trudnych do usunięcia, albo z powodu znacznej
O'dl€~'ości miejs,ca pobytu.
Art. 110.
przysięgi;
c} podejrzani o udział w czynie, będącym
przedmi'o tem postępowania, lub o dzi ałal
ność przestępną, pozostającą w ścisłym
związku z działaniem oskarżonego.
§ 2. Duchowni uznanych prawnie wyznań nie
5kładają przysięgi.
Ad. 116.
między
zeznaniami
świadków
zajdą
sprzecznośd, sąd może zarządzić stawienie ich sobie
do oczu.
Art. 117.
§ 1.
Za nieusprawiedliwione niestawiennictwo
sąd skazuje świadka na grzywnG do pięciuset złotych
oraz na zapłac enie kosztów, wywołanych odrocze-
niem rozprawy z powodu jego niestawiennictwa.
Grzywnę, w razie niemożności jej ściągnięcia, z:imienia się na .areszt do dwóch tygodn i.
§ 2. Ponadto sąd w raz ie potrzeby zarządza
przymusowe sprowadzenie świadka.
Art. 118.
'Art. 111.
Świadek składa przysięgę
według
roty
następującej
"Przys' ięgam Panu Bogu Wszechmogą
cemu i Wszechwiedzącemu, że będę mówił
sZlCzerą prawdę, niczego nie ukrywając z tego co mi jest wiadome. Tak mi, Panie Boże, dopomóż".
S 2.
Przesłuchanie co do samej sprawy zaczyna się
od wezwania świadka, aby opowiedział wszystko co
mu wiadomo w sprawie, poczem sąd, a następni~
,s trony mogą zadawać mu pytania.
Jeżeli
§ L Nie składają przysięgi
al nieletni do lat czternastu;
,b} osoby, które z powodu choroDy psychicznej
'lub innego zakłócenia czynności psychicznych nie zdają sobie sprawy ze znaczenia
§ '1'.
Art. 115.
Osoby wyzn'ające reHgję chrześcijańską
przysięgają przed krzyżem.
§ 3. Osoby wyznające religję mo,jżeszową trzymają prawą rękę na to,r ze-2 ks. Mojżesza 20 rozdz.
.7 wiersz.
l\:rt.112.
§ f. Formy zapewnien'ia przez świadków, niewymienionych wart. 111, że 'zeznają prawdę, niczego nie ukrywając, określi, z uwzględnieniem po,s zczególnych kategoryj świadków, rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospo.Jitej wydane na podstawie uchwały Rady Ministrów.
§ 2. Przepisy dotyczące przysięgi i jej skutków prawnych mają tu zastosowanie.
§ 1. Skutki wymienione war;!. 117 mają rówmez zas'Łosowanie w razie nieusprawiedliwionej odmowy złożenia zeznań lub przysięgi, przyczem w razie ponownej odmowy sąd mocen jest skazać świad
ka ponownie na grzywnę do tysiąca złotych, z zamianą w razie niemożności ściągnięcia na areszt do
jednego miesiąca.
§ 2. Niezależnie od powyższych kar, sąd może nakazać niezwłoczne aresztowanie świadka, odmawiającego zeznań lub przysięgi, na czas nie przekra cza jący jednego miesiąca. Areszt uchyla się, jeżeli świadek złoży zeznania, względnie przysięgę, lub
jeżeli sprawę w danej instancji ukończono .
Art. 119.
O przymuso" le sprowadzenie lub o ukaranie
osoby, podlegającej
sądown ictwu
wojskowemu,
i o zasŁoS'o,wanie względem niej środka, przewidzianego w. art. 118 § 2, sąd zwraca się do władzy wojskowej.
'Ad. 120.
JeżeHrozprawę odr'Oczono z powodu niesbwiennictwa albo odmowy zeznań lub przysięgi przez
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
kilka osób, wszyscy, których nieusprawiedliwione
niestawiennictwo lub odmowa stały się powodem
odroczenia rozprawy, ponoszą odpowiedzialność solidarną za zwrot zwią za nych z 'cem kosz{ów, o ile sąd
inaczej nie postanowi.
Nr. 83.
żakład dokonać badania wn Gtrzności i innych przedmiotów mogących mieć związek z otruciem.
§ 2. Do b adania należy w razie po<Łrzehy zawezwać również lekarza.
Art. 130.
Art. 121.
Sąd zwalnia świadka od kary, zwro'tu kosztów
i przymus'o wego sprowadzenia, jeżeli świadek w cią
gu dwóch tyg'o dni od zawl,a domienia go udowodni, że
niestawiennictwo jego b yło usprawiedliwione.
Art. 122.
Na postanowienia, wydane
118, 120 i 121, służy zaż a l en ie.
w
myśl art.
117,
R o z d z i a ł II.
Oględziny, biegli i tłumacze.
Art. 123.
W razie potrzeby sąd dokonywa oględzin miejsca, rzeczy lub dała .
Art. 124.
W wypadkach, wym ag ających wiadomości specjalnych, sąd wzywa bi egłych .
§ 1. Jeżeli zachodzi potrzeba zbadania stanu
psychicznego oskarżonego, sąd wZyWa przynajiImiej
dwóch lekarzy, w miarę możności psychjatrów.
§ 2. Biegli mo gą żądać oddania oskarżonego
podobserwa:;ję w zakładzie leczniczym.
§ 3. Potrz ebę, czas trwnniaoraz miejs'c e obserwacji określa sąd. Obserwacja powinna trwać nie
dłużej niż sześć tygodni. W wvvadkach wyjątko
wych, sąd na wniosek biegłych może przedłużyć ten
termin na czas ściśle określony.
§ 4. Na poS'tanowienie, nakazujące obserwację w zakładzie leczniczym, służy zażalenie.
§ 5. Jeżeli karalność czynu oskarżoneg'o zależy od ustalenia stanu psychicznego pokrzywdzo1
tle ..
go, to przepis § 1 ma zastosowanie i do pokrzyw..
dzonego.
Art. 131.
Oględzin połączonych z obnażeniem ciała do,·
konywa się, w miarę możności, za pośrednictwem
biegłego tejże płci. Sędzia może być przy tern obecny tylko w razie potrzeby.
Art. 132.
A rt. 125.
§ L Do pełnienia cz ynnoś ci biegłego obowią
'z any jest nietylko bieg'l y s ą dowy, lecz także każdy,
kto uprawia zawód stwierdzający jego wiedzę w danej dziedzinie.
§ 2. Okoliczno ś ć, że ktoś jest świadkiem
w danej sprawie, nie wyłącza przesłuchania go jako
biegłego.
Biegły składa ustnie lub pisemnie są,dowi dokładne sprawozdanie ze swoich spoS'trzeżeńoraz
opc.rtą na nich opinję.
Art 133.
§ 1.
§ L Nie mogą być biegłymi osoby, k,tórych
w myś l art. 101 nie wolno przesłuchiwać jako świad
ków lub które w myśl art. 104 mają prawo odmówić
strona przytoczy ważne powody,
osłabiające zaufanie do danego biegłego, sąd wzywa
'W: jego miejsce innego.
§ 2.
Jeżeli
roty na-
"Przysię gam Panu Bogu Wszechmogą
cemu i Wszechwiedzącemu, że powierzone
mi obowiązki bi egłeg o wykonam z całą sumienno ści ą i bezstronnością.
Tak mi, Panie Boże, dopomóż".
Art. 126.
zeznań.
Biegły składa przysięgę według
stępującej
§ 2. Biegły sądowy składa przysięgę tylko
przy objęciu stanowiska, a w pósz<:zególnych sprawach powołuje się na nią.
Art. 134.
Art. 127.
Do oględzin zwłok zawsze wzywa SIę lekarza,
lW miarę możności biegł e go sądowego.
Art. 128.
§ L Gdy za'c hodzi podejrzenie zadania gwał
townej śmierci, zarz ą dza się otwarcie zwłok przez
lekarza.
§ 2. Do otwarcia zwłok należy, w miarę moż
ności, prócz biegłego zawezwać rówmez lekarza,
który osta'tnio udzielał pomocy zmarłemu.
Art. 129.
§ L Gdy zachodzi podejrzenie śmierci z otrucia, należy przez chemika lub odpowie-clni urząd albo
Biegli mo'gą za zgodą sądu przeglądać akta
sprawy w całości lub w części oraz zadawać oskarżonemu i świadkom pytania potrzebne do ustalenia
opinji.
Art. 135.
Sąd kieruje badaniem dokonywanem przez biegłych , a jeżeli wanmki badania tego wymagają, może wyznaczyć bie głym termin do złożenia opinji oraz
wydać im za pokwitowaniem przedmioty ulegające
badaniu.
Art. 136.
Jeżeli przedmiot badania może ulec zniszczeniu lub zmianie przy badaniu, należy, w miarę mo'ż
ności, pozost awić część tego przedmiotu w przechowaniu sądowcm.
~r.
Dzienni!: Ustaw. !Joz. 725.
83.
1539
Art. 137.
Att. 114.
Jeżeli opinja b i e głych jest niejasna lub s1?rzecz,na, sąd może zar zą dzić po nowne prz es łuch ame tycn
samych biegłych lub w ezwać in nych.
Re w izji dom owej w p orze nocn ej d o konywa ć
wolno tylko;
a) w wypadkach nieci e rpi ą cych z wł oki, j eż eli
chodzi o prz e stę ps two, za k tóre us tawa
prze pisuj e k arę pozb awienia wo lnoś ci do
sze ści u mi e si ę cy lub ka rę ci (;:ż s z ą;
bJ w lokalach otwartych w tej por ze dl a pu-
Art. 133.
Zamias t wzywania b i eg ł ych lub niez a l e żnie od
Ich wezwania, sąd m oże zas ięgn ą ć opinji odpowiedniego urzędu lub zakł a du.
Art. 139.
. § 1.
W sprawach o podrabianie polskich pie-
niędzy, sąd zasię ga opinji ur zę du lub z akł.a~u, powołaneg·o do druko wan ia b an'knotów lub blCla monet.
§ 2. W sprawach o podrabianie pieniędzy ob-
cych, sąd w razie potrzeby z a się g a za pośrednictwem
Ministra Sprawie dliw' oś ci op inji wła ś ciwego urzędu
lub zakładu zagranicznego.
blic z n oś·ci ;
cJ w lo kalach, któr e służą za mi e jsce s,c hadże k
przestepców, albo do przecho wywa nia rze.
' ,
l'
ci o
czy p och
od iąc y cn z prze s tę pstwa , <bO a
zawodowego up rawian ia nierzą du lub gier
hazardowych.
Art. 145.
Za porę noc ną uważ a się czas od g;}Jzinyw ieczorem do siód mej r ano.
§ 2. Rew i zj ę rozpo czę tą ~a dnia można prowadzić nadal mimo nasŁania p Oty nocn ej.
§ L
dziewiąt e j
Art. 140.
§ 1. Sąd wzywa odpowiedniego tłumacza,
~e1i zachodzi potrzeb a
je-
a) przesłuchania gł uch e go lub niemego, ż którym sąd nie może porozumieć się be zpośrednio;
.
bJ przesłuchania osoby, nie mówiącej językiem
zrozumiałym dla s ądu;
cJ przekładu pisma sporząd z onego w obcym
języku.
§ 2. Do tłumaczów mają odpowiednie zaS'to:sowanie przepisy dotycz ą ce biegłych.
Rewizji w pomie szczeniu urz ęd u pań s t wo wego
lub sam orządowe g o do ko nywa się po zawiadomieniu
prz e ł o żonego lub jego zastępcy.
A rt. 147.
Rewizji w p::Jmies zczeniu zajętem prz ez wojsko
dokonywa się w ob e c no'ści b e zpo śr edni ego przeło,
żon e go lub wyznaczonego prze zcll. za s t ę pcy.
Art. 148.
Art. 141.
§ 1. Art. 98, 107, 108, 109, 111 § 2, 3, art. 112,
113 § 1, 3 i .art. 114 - 122 ma j ą odpowiednie zas tosowanie do biegłych i tłumac z ów.
§ 2. Przymusowe sprowadzenie bie g łych i tłu
~aczów należy stosować tylko w wy p a dkach wyjąt
kowych.
R o z d zł a ł III.
Rewizja i zatrzymanie rzeczy.
Art. 142.
U osób podejrzanych o popełnienie przewolno dokonywać rewizji osobist ej lub domowej ,celem ich ujęcia, wykrycia dowodów winy albo przedmiotów, uzyskanych przez prz 2 stępstwo lub
ulegających konfiskacie.
§ 2. U innych osób lub w innych miejscach
woJno dokonywać rewizji tylk o wtedy, jeż e li zachodziuzasadnione przypuszczenie, że się tam znajdują
nso·b a podejrzana o przestępstwo albo przedmioty
5tanowiące dowód przestępstwa, uzyskane przez
przestępstwo 'lub ulegające konfiskacie.
§ 1.
stępstwa
Art. 143.
Rewizji osobistej należy dokonywać w
motności za pośrednic.fwem o·soby tejże płci.
Art. 146.
mIarę
Rewizji w biurze lub mieszk a niu osób wymienionych wart. 33 wolno doko n yw,a ć t yl ko za zgodą
właściw eg o przedstawiciela dyplomatyczn ego.
Art. 149.
§ L O s obę, u której rewizj a ma si ę odbyć, zawiadamia się o celu rewizji i wzywa się do obecności
przy niej.
§ 2. Jeżeli gospodarza lokalu niema na miejscu, wzywa się do obecności przy rewizji przynajmniej jednego doro's lego domownika lub sąsiada.
Art. 150;
§ L Jeżeli rewiz!ji dokonywa nie s ęd zi a, to
winien ok azać 'osob ie, u krt:óre'j rzwizja ma się OGbyć,
pole'c enie sądowe.
§ 2. W wyp adka ch n i e ci erp i ących z włok i, jeżeli polecenie sądowe nie mo g ło by ć wy da ne przed
rewizją, należy zwrócić się do s ąd u 'O zah'v-ier dzenie
rewizji i doręczyć je w ciągu czterdzies tu oś miu godzin po odbyciu rewizji owbie, u które'j ją .przep rowadzono.
Art. 151.
Przedmioty zahra,n e prz y rewizji n ależ y spisać,
a na: żądanie osoby, od które:j je odebrano, wydać jej
pokwitovlauie.
Dzien!::~': UstaVI. Poz. 725.
Arf. 152.
§ 1. Przedmioty, mogące służyć do ustalenia
istoty czynu lub do wykrycia s,pra'wcy, należy, po dokonaniu oględzin i sporządzeniu dokładne g o opisu,
a:lbo dołączyć do akt sprawy, a1lbo oddać na przechowanie właśócielowi lub innej osobie godnej zaubnia
z obowiązkiem przedstawienia ich na każde żądanie
sądu i z zakazem ich ~byci3. lub przekształcen~a.
§ 2. Dowody rzeczowe należy odpowiednio zabezpieczyć i w miarę możności opieczętować.
Art. 153.
osoba, maj ąca u siebie przedmioty
stanowi ące dowód prz estęp s twa,
uzyskane przez
pr,ze:stępstwo lub ulegające konfiskacie, odmawia ich
wydania" można zarządz i ć ich odebranie .
§ 2. Jeżeli ;przedmioty odebrał nie sędzia, to
odbierający powinien niezwłocznie zwrócić się do
są;du o zatwierdzenie odebran ia.
§ 1.
Jeże li
Art. 154.
§ 1. Osobę, która odmóv,riła wydania rzeczy,
następnie u niej znalezionych, sąd skazuje na grzywnę do pięciuset złotych z zamianą, w razie niemożno
ści ściągnięcia, na areszt .do dwóch ty.godni.
§ 2. Jeżeli osoba, której udowodniono, że posiada u sieb ie przedmioty wymien i:one w a'rt. 153,
odmówiła ich wydania, a drogą ,rewizji nie można
ich odna.Ieźć, to sąd mnże skazać tę osobę na grzy"v.nę
do pięciuse t złotych z zamianą, w razie niemożno ś ci
ściągnięcia, na areszt do dwóch tygodni, w razie zaś
ponowne'j odmowy -- na grzywnę do tysiąca złotych
z Zamia11ą, w raz ie niemożności jej ściągnięcia, na
areszt do jednego miesiąca.
§ 3. Niezależnie od powyżlszych kar, sąd może
w wypadku. ws,k azanym w § 2, nakazać niezwłoczne
aresztowanie o's aby, odmawiające j wydania, na czas
nie przekraczający jednego miesiąca. Areszt uchyla
się, jeżeli przedmioty wy dan o, albo jeż e li 'S lp 1rawę w
danej instancji uk ończono.
§ 4. Przepisy niniejszego artykułu nie mają zastosowania do te go, ;kto b ądź sam jest podejrza:ny
o dane przestępstwo, b ądź może zwolnić się od s<kła
dania zeznań.
§ 5. Na postanowienia są,du, wydane na zasadzie niniej's ze'gu artykułu, służy zaża,]enie.
Art. 155.
§ 1. Jeżeli urząd, od którego sąd zażądał dokumentu, odmawia wydania go, sąd może zwrócić się
do władzy naczeln.ejodnośnego zarządu ipańsrwo
wego o polecenie wydania dokumentu.
§ 2. Wydania wolno odmó,wić jedynie wtedy,
gdyby ujawnienie dokumentu 'wyrządzić miało poważną s, z:kodę Parrs bwu.
Art. 156.
§ 1. Korespondencję i inne papiery, zna,lezione
przy rewizji, można przeglądać bez z'g ody osoby,
u kt6rej je znaleziono.
§ 2. Jeżeli u osoby niepodejrzanej o popdnienie przestępstwa (art. 142 § 2) do:konywa rewizji nie
sędzia i nie prokurator, a zachodzi pOltrzeha przejrzenia takiej korespondencj i lub pa;pieró"\'l mielO sprze-
Nr. 83.
ciwu osoby, u której je znalezj'ono, należy nie prze·
&I lądając opieczęt'ować je i przesłać do sądu lub do
p.rokuratora. Osoba, od które'j papiery odehrano,
mo±e je opieczętować własną pieczęcią.
Art. 157.
Do obecności przy rozpieczętowaniu i przej·
rzeniu korespondencji i papierów wzywa się, w miarę
możności, oS'obę, od której je odebrano.
Art. 158.
§ 1. Urzędy pocztowe, telegraficzne i ko'l ejowe
są obow iązane na żądanie sądu wydawać sądowi lub
prokuratorowi korespo'ndencję i przesyłki, wysyłane
przez oskarżonego lub do niego adreS'o'wane.
§ 2. Na postanowienie sądu służy zażalenie.
Art. 159.
W wypadkach niecierpiących zwłoki, prokurażądać WIstrzymania wydamia ws'ka,z anych
wad. 158 korespondenoji i przesyłek aż d'O czasu
uzy's kania ipo.]ecenia sądu, nie dłużej jednak niż na
trzy dni.
Art. 160.
tor
może
Jeżeli
potrzeba zatrzymania korespondencji
pocztowe j lu:b tele,g raficznej albo pr'ze'syłek kolejowych wyniknie w t'o ku dochodzenia, należy zło;żyć odpO'Nie>dni wnios ek sędziemu śledczemu lub sądowi
grodzkiemu, który po roz:poznaniu po's,z lak wydaje postanowienie.
Art. 161.
Korespondencję i przesyłki wydaje się tylko są
dowi lub prokuratorowi i ,tylko są.d lub prokurator
mają pmwo je otwierać. Prz.epis art. 157 ma tu zastosowanie.
Art. 162.
Przedmioty uzyskane zapomocą przestępstwa,
o ile nie są niezbędne do ustalenia istoty pr'zestępstwa
albo do wykrycia sprawcy, zwraca się pokrzywdzonemu.
Art. 163.
Jeżeli zachodzi wątpliwość co do osoby
właściciela przedmiotów odebranych od
oska,rżone' go, oddaje się je aż d'Oczasu rozstrzygnię
cia są dowego na przechowanie sądowe lub osobie
§ 1.
. lub p.raw
go'duei zaufania, pod waifll!nlkami przewidzianemi w
art. 152 § 1.
§ 2. Przedmioty ulegające szybkiemu ,z epsuciu
i zniszczeniu sprzedaje się w tym wypadku z przetargu p~.1blicznego przez zarząd gminny lub policję,
a osiągnięte pieniądze składa się do sądu.
KSIĘGA
IV.
Zapobieganie uchylaniu się od sądu.
R'Ozdział
L
Tymczasowe aresztowanie.
Art. 164.
§ L Tymczasowe aresztowanie może nastąpić
t y 1'!< o na mo:;y pcstalnowiellia sądu,'
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
§ 2. Na postanowienie w tym przedmiocie sluiy zażalenie.
Art. 165.
Tymczasowe aresztowanie może na'Stą'Pić wtedy
'tylko
a) gdy za,c hodzi uzaisadni.ona obawa, że oskaa:-żony będzie się ukrywał, albo
b) gdy spmwa 'toczy się 'O przestępstwo, za
które ustawa pr,zepi'suje karę pozJbawienia
wolności do jednego roku lub karę c ię ż szą,
a zachodzi uzasadniona .obawa, że oskarżony
będzie nakłaniał świadków do fałszywych
zeznań lub w inny sposób sta'rał ,się o usunięcie dowodów prwstępstwa, alb'O
c) gdy oskarżony nie ma w kraju ani sIałego
miejsca !pIObytu, ani określonego źródła
U!trzymania, lub gdy nie można ustalić jego
tożsamości, albo
d) gdy oskarżony jest prze,stępcą nalo'g owym,
zaJwoc1owym lub recydywistą,
Ad. 166.
§ 1. Schwytanego na gorącym uczynku lub
b~IZlPośrednio potem w czasie pościgu, każ'dy ma prawo zatrzymać nawet bez postanowienia sądu, jeżeli
zlachodzi obawa ucieczki Ischwytanego lub jeżeli nie
można iUlsblić j ego tożsamości.
§ 2. Schwytanego należy natychmiast oddać
ręce polrcji, prokumtora lub sądu grodzkiego.
w
Art. 167.
Prokuratorowi i policji służy w każdej chwili
prawozakzymania podejrzanego, gdy zachodzą warunki niezbędne do wydania postanowienia o are'sztowaniu, a zwłoka mogłaby Ispowodować ucieczkę podejrza'nego lub zatarcie śladów przestęps tiwa.
Art. 168.
PQldej1rzancgo zaJtrzymanego należy sprowadzić
natychmiast do najbliżs.zego sędziego śledczego lub
sądu grodzkiego, który przesłuchuj e zatrzymanego
i !pO zaJpoznaniu się z zebranemi poszlakami bądź
zarzą;dza alr esztowanie podejrzanego, bądź wypuszcza g'O na wolność.
Art. 169.
c.
Jeżeili wciągu c,zitmdzie1stu osm1U
godzin od
chwili zatrzymania pr·zez władzę nie doręczono podejrz.anemu odpisu postanowienia sądu o are!szt owaniu, należy zatrzymanego wypuścić na wolność.
Art. 170.
§ 1'. Are1sztowane:g o tymczalslQW'o na!le!ży natychmia!Sit wypuścić na wolność, jeżeli ustaną przyczyny,
dla których amsztowanie l1'alstą'Piło.
§ 2. Wtoku do!chodzenia ,zarządzenie wypuszczenia na wolność może wydać także prokurator.
Art. 171.
§ f. Aresztowanie pndejrzanelgo może trv.rać
w toiku dochodzenia najwyżej dwa miesiące. Należy
to uwidocznić w pOIstanowieniu sądu.
§ 2. Na uzasadniony wniosek, sędzia śledczy
lub !sąd grndzki może przedłużyć areszt jesz1cze najwyżej o miesiąc. Da lszego przedłużenia udzielić nie
można.
Art. 172.
§ 1. Aresztowanie w toku śledztwa, łącznie
z dochodzeniem, m oż e trwać najwyżej sześć miesięcy.
§ 2. Dals zego p rzed ł użenia aresztu sąd OIkrę
gowy może udzielić wtedy tylko
a) gdy zachodzi konieczność dokonania c,zynności śledczych poza giranicami Polski, albo
h) gdy ze wzg lę du na szczególne okoliczności
sprawy sąd uzna, że śledztwa w terminie
wskazanym w § 1 nie można było uk'Ończyć.
R o z d z i a ł II.
Kaucja i poręczenie.
Art. 173.
Sąd mo'że od aresztowania oskaifŻonego 'Odstą
pIe lub już ar esztowan ego Zlwolnić pod walrunkiem
złożenia kaucji lub p oręczenia w określorrwj sumie
pieniężnej, przy której wyznaczeniu sąd uwz!ględnia
stopień zamożności osk arżoneigo i składa.jące!go kaucję lub poręczyciela, wysokość wyrządz'Onej szkody
i gr;)żącą karę.
Art. 174.
Zamiast zażądania kaucji lub pmęczenia od
wojskowego w służbie czynnej, sąd może poprzestać
na dozorze jego władzy przeł ożonej.
Art. 175.
Kaucję może złożyć
albo sam oskarżony, albo
inna osoba.
Art 176.
Kaucję składać należy
pierach wartościowych,
przez urzędy skarbowe.
w gotowiźnie lub w papl'zyjmowanychza ~aucje
Art. 177.
\Vpis hipoteczny może zastąpić złożenie gOltowizny lub papierów wartościowych tylko wówczas,
jeżeE jednocz eś nie złożono dow ód, że wartość obciążanej ni eruchomo ś ci, po pOl brąceniu hi:p'otek mają
cych pierW1sZeńsh~"o, do:sta:Łecznie zabezpiecza wyznaczoną sumę kaucji.
Art. 178.
Porę cz enie skład a ć może tylko o'so:ba, mazamieszkanie w k'm ju i przedstawiająca
dostateczne dowody, że jej m a'iCJJtek wystarcza na po-
§ 1.
jąca stałe
krycie poręczenia.
§ 2. Sąd może nie przyjąć poręczenia,
osoba poręczyciela nie budzi zaufania.
jeżeli
Art. 179.
§ 1. Skład a jąc~go
kaucję l·u b rporęczenie
uprzedza s.ię, że w razie ucieczki oska.rżonego lub
nieu sp r.awiedliwionego jego niestawiennictwa na wezwanie sądu, kaucja ulegn ie przepadkowi, a od poręczyciela ściągnięta będzie suma poręczenia.
Dzienn:k Ustaw. Poz. 725.
)542
Do ,składająceJ!o 'kaucję lub poręczenie
zastosowanie przepisy art. 78.
§ 2.
mają
A,t. 180.
Z przyj(}cia kaucji lub poręczenia należy spo u :J.dzić protokół, kt ć ry 'Pcdpisuią składaja,cy oraz
przyjmujący kaucję lub poręczenie. W protokóle
tym zaznaczyć należy zachowanie przepisu art. 179.
Art. 181.
§ 1. -O rprzepadku -k aucji lub o ściągnięciu sum y po ręczenia rozstrzyga : w toku śledztwa - sędzia
~lcdc zy , w innych wy\xld·kach sąd,
do którego
właś ciwości sprawa należy.
§ 2. Przed wydaniem postanowienia należy
osonę, która złożyla kaucję lub poręczenie, wezwać
do złożenia wyj:l.Śnień.
§ 3. Na postanowienia w tym przedmiocie słu
Nr. 83.
dalania się ze sta łe ao miejsca zamieszkania, albo od~
dać go ped dozór polic ji państwow ej, w.ójta lub sol·
~ ysa albo pod ,dozór innej władzy, która tego się po ~
dejmie, jeżeli środki te są w danym wypadku wy-.
starczające.
§~. W razie za'kazu wydalania <się, nie wolno
oskarżonemu opuszczać stalego miejsca zamieszka-
nia bez zezwolenia sądu, a w tO'ku dochodzenia bez zezwolel).ia prokuratora.
§ 3. Oddany pod dozór ma -nadto obowiązek
zgłaszan ia się do władzy dozorującej w odstępach
czaSij, określonych w )posia:rrov/ieniu sądu , k tóry
prćcz tego zobowiązać może oskarżonego do innych
o.;!mnic zeń jego swobody,
ułallwjającyc h wykonywanie dozoru.
§ 4. J eżeli oskarżony nie stosuje <się do zarzą
dzell wydanych na zasadzie niniejszego artyku łu,
~ąd władny jest zastosować skuteczniejszy środek zapobiegtlwczy,
ży zażalenie .
Art. 182.
R o z d z i a ł IV,
Kwotę przepadłej kau..cH lub .sciągniętego porę
czenia przelewa się dq Skarbu Państwa, wszakże pokrzywdzony ma pier\'",szel1stwo -do zalSpoAojenia z lej
kwoty n~. szczeń o odsz,kodowanie za wyrządzoną
przez pr·zesb:;pstwo krzywdę , o ile odszkodowania
tego nie może uzyskać z majątku sprawcy l!lb osoby
za jego czyn odpovriedzia'l nej .
Listy gończe i ielazne,
Art. 183.
O sobę, która zł'oży ł a kauc ję lub poręczenie, za wiadamia się o terminach wy,maczonych do stawien n ictwa oskarżonego.
Art. 184,
Sąd może
nakazać aresztowanie oskarżonego
na wolność za kaucją lub poręcze
wypuszczonego
niem, jeżeli wyjdą najaw nowe okoliczności wymagające aresztowania .
,
Art. 185.
§ 1. W razie cofni~ia kaucji lub poręczenia
Art. 188.
§ 1. J eżeli miejsce pobytu oskar.ionego jest
nieznane, sąd z własnej inicjatywy lub na wniosek
oskarżyciela
zarządza poszukiwanie oskarżonego
przez policję.
§ 2. W l oku dodlOdzenia prokuratorskiego zar ządzenia takie wydaje prokurator, a przy wykonaniu wyroku - władza wykonywająca wy rok.
Art. 189,
§ L Jeżeli oskarżony, względem którego ·z a padło postanowienie o aresz.towaniu, ukrywa się, sąd
lub prokurator
moie
Odpow iedzia.lność osoby,
która cofnęła
kaucję lub poręczenie, ustaje do;p iero z chwilą aresz towania oslw. rżonego albo złożeni Ol. nowe j kaucji lub
por ęczenIa.
Art. 186.
§ L Z chwilą aresztowania oskarżonego, umorzenia postępowania lub wydania wyroku un iewinniające11.O, poręczenie ustaje,
a kaucję zwraca się
osobie, która j;), złożyła .
§ 2. Przepis § 1 nie d otyczy kaucji lub porę
czenia, co do I<tórych już za:padl"o .p ostanowienie p ich
1?rzepadku lub ściągnięciu,
Rozdział
III,
rozesłanie
listów
§ 2. Rozesł anie listów gończyc h za ska,zanym,
który się ukrywa, zarządza władza wykOi~ywając a
wyrok.
Art. 190,
należy wkarżonego niezwłccznie aTesztować,
§ 2.
zarządzić
gończych.
,w listach gOllczych wymienia SIę
aj
bj
władzę, która je rozsyłaj
imię i nazwisko, a w miarę możności dokładny rysopis oskarżonego z 'dołączeniem
jego podobizny;
cj zarzucane mu przestęps two;
dj ostatnie znume miejsce zaffii€"sz:kania i gm inę,
do 'które j oskarżony należy;
ej postanowienie o aresztowaniu lub wyrok
skazujący;
f) wezwanie k ażd ego, 'kto zna miejiSce poby;tu
oskarżonego, do zawiadomienia o nim naj bliższej władzy sądowe j lub p olicyjnej i do
zahzymania oskarżonego w miarę moż.ności .
Zakaz wydd!l.nia się, dozór policji.
Art. 191,
Art. 187.
Sposób rozpoWszeclmia:nia listów gOT'iczych, wybór pism, 'w ktćrych mają być ogłoszone, oraz rniej~
sc.o~~·ości, w których mają być plakatowane, zależy
od uznania władzy, która r ozsyła listy gończe,
§ L Uznając potrzebę zastosowania środka zapobiegawczego, sąd może zakazać oskar.ion,emu wy-
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 192.
Jeżeli oskarżony przebywający za, granicą złoży
oświadczenie,
że stawi s i ę do :sądu w oznaczonym
terminie pod warunkiem odpowiadania z wo,l nej :stoł1 Y ' ~ąd mqże mu wy,dać list żelazny.
Ąrt.
193.
Ust żelazny za,pewnia oskarżonemu pozosta
;'\\Tanie na wolności aż do zapadnięcia wyroku pierwszej instancji, o ile oskarżony
a) ShlJwi ,się w oznacz!=mym przez sąd 'terminie j
h) nie b~,dzie się. wyda.1aJ bez p oz"'(olenia sllJdu
z obranego m Je'j,s ca :pobytu w krajuj
c) nil;! będzie nakłaniał ś'wiadków do fałszy
wych zeznań lub starał ,się w inny sposób
usuwać dowodów ,przeS't.ęipstWa
1543
stałe doręczanie korespondencji p oleconej , doręcza;
się za pośrednictwem władz gminnych.
Art. 199.
Polic ja państw'owa doręcza pisma sądowe, jeżeli
doręczenie pozo's laj e 'W związku z c zynnością,
poleconą policji przez sąd luJb 'Prokura tora.
c
Art. 194.
§ 1'.
Art. 200.
Wezwania i inne pisma sądowe przesyła się dla
czynnej ich bez-
doręczenia wo'jskowym w ,służbie
po\Ś'redniemu dowódZltwu.
Art. 201.
Q wezwaniu o's oby, będącej w służbie kolei albo
żeg l.ll'g i wodnej
lub powietrznej, zai'Niada"mia się
jednocześnie bezpośrednią zwierzlchność osoby wez-
wanej.
'
Sąd może wydan.ie listu żelaznego uzależ
nić od zł,ożenia ka ucji lub poręczenia.
§ 2. W takim razie nie dotrzymanie wa1runków
wymienionych wart. 193 pociąga nietylko aresztowanie oskarżonego, lecz t akże przepadek kaucji lub
Art. 202.
Pisma sądowe doręcza SIę adresatom, w miarę
do rąk własnych.
rąpżności ,
~ciągn i~c i e sąmy poręczenia.
K S I Ę GA V.
Pr~episy porząąkowę.
Art. 20.3.
§ 1. Jeżeli z p pwodu nieohe clla.ści a"dresata nie
można :dorę-czyć mu pisma do rąk własnych, doręcza
się je c.o'rosłemu domownikowi, a w jego braku sąsiadowi lubdo z'Orcy d omu.
§ 2.
R o zd ział I.
Doręczanie wezwań
i innych pism sądowych.
Art. 195.
Wezwanie wy,syłane przez sąd powinno b yć
opatrzone podpisem sędzieg'O l.ub sekretarza, a wysyłane przez pl'oikuratora pod!pisem .r pwkura"tora lub
s ekreta'r z a,.
Art. 196.
'w wezwaniu należy wiSkazać
a) imię, nazwisko i adres wezwanegoj
h) w jakim charakter,ze i w jakiej ,s pr awie się
go wzywaj
c) miejsce, dzień i godzinę stawiennidwaj
d) nazwę i dokładn y adres wzywającego sądu
lUlb urzędu pmkurat'Orskiego j
e) Iskutki niestawiennictwa.
Art. 197.
§ 1. Pilsma 'sądowe doręcza się rpo~ztą w listaph
zwrotnem lu:b przez funkc jonar juszów sądowych lub prokuratol1skich, a osobom, pozosltającyiffi w więzieniu także prze:z; fUnJkcj'o narjuszó<w zarządu więziennego.
§ 2. Adresat może odebrać pismo beZiPośred
nio W sekretarjacie sądu.
iZ rpokw~towaniem
Art. 198.
Pisma adre'sQwane do mie,jsoowolś ci, w których
niema urz~du pocztowego, ani nie jest zorganizową,nę
Jeżeli si ę nikt nie znajdzie, ktony pismo
chciał przyjąć,
zostawia się je bądź w miej,scowym
urzQdzie gmir.nym, bądź w urzędzie pocztowym.
. § 3. W razie doręczenia p i'sma sąsiadowi lub
dozo'r cy domu albo pozos tawienia go w urzędzie
gminnym lub poc;~towym , przybija lsię na drzwiach
adresata zawiadomienie, komu pismo doręczono.
Ant. 204.
Pismo, przeznaczone dla kor'p or acj i, spól'ki,
stowarzyszenia, z a kładu lub związ. ku , albo dl a obroń
cy lub pełnomocnika st ron y, m ożna w razie nieobecności w lokalu biurowym osoby, up oważnionej do
przyjmowania pism, doręczyć także zas tępczo do .rąk
każdej osobie, zatrudnionej w biurze, a w braku taki.ch osób -doz.orcy domu, gdzie biuro się znaj,duje.
Art. 205.
Je'żeli strona, której
do ręczono wezwanie na
rozprawę
główną,
zmieniła następnie miejsce zamieszkania i n ie zawiadomiła o tern sądu, t'O wezwania i inne p~s'ma sądowe, wyslane jej pod osta tnim
znany,i n a:dresem, uważa się za doręczone.
Art. 206.
§ L Odbierający pismosiwierc1za jegO' dorę
czenie podpisem własnoręcznym ze w'skazaniem daty
doręczeni a, jeżeli zaś je,s t niepiśmienny lub odmawia
pocLpi,su, to doręczający sam oznacza datę doręczenia
oraz przyczynę br&ku podp isu.
§ 2. Dowód doręczenia przesyła się władzy
wysyłającej pismo.
DziennIK Ustaw. Poz. 725.
Art. 207.
Jeśli ze względu na brak czasu lub z innych
przyczyn doręczenie wezwan ia w 's posób, przewidziany w niniej,s zym kodeksie, byłoby szczególnie ubrudnione, świadków lub biegłych mo'żna wzyw a ć telegraficznie, telefoni,c znie lub w in ny sp osób, najodpo. wiednie:jszy ze wzgl ędu na dlwhczności.
Art. 208.
Niestawiennictwo osób wezwanych w myśl
art. 207 pociąga za sobą usta'Wowe skutki niestawiennidwa o tyle tylko, o ile sąd nie będzie miał wątpli
wości, że wezwanie dos zło zawczasu do wiadomości
:wezwanego.
Art. 209.
Niezachowanie pr,z~pl'SQoW art. 195 - 207 me
powoduje nieważnoś ci doręczeni a!, jeś li o s'Oba, dola
której wezwanie lub inne pismo sądowe było przeroaczone, 'oświadczy, że wez'W'a nie to lub pismo
wie, oraz żądać przesłania mu akt, o ile to nie tamuje
biegu postępowania.
Art. 216.
Przesłanie akt innym władzom, prócz sądowycn
i prokurwtorskich, zależy od uznania sądu. Po ukoń
czeniu poslępowania przesłanie akt może zarządzić
lakże kierown i:k sadu.
Art. 217.
§ 1. Oskarżony ma za wsze prawo otrzymać
bezpłatnie jeden odpis każdegc postanowienia i wyroku.
§ 2. W innych wypadkach żądający odpi,s u
wnosi opłatę podług taksy usta:lio nej przez Ministra
Sprawiedliwości w drodze rozporządzenia.
R o z d z i a ł III.
'Otrzymała.
Terminy.
Art. 210.
§ 1. Osolba, mająca przymusowo spmwadzić
weZ1wanego do sądu, okazuje wezwanemu nakaz dostawienia i wzywa go, alby się z nią udał na miejsce
wska,z ane w nakazie.
§ 2. W nakazie dostawienia. należy wymienić
szczegóły wskazane wart. 196.
Art. 211.
W razie oporu, sprow adzający ma prawo tlzyc
a w miarę potrzeby zwmca się 'o 'Pomoc do polioji, a nawet do osób rprywatnych, które zgodzą się
udzielić pomio cy.
siły,
R o z d z i a ł II.
Przeglądanie akt i otrzymywanie 'Odpisów.
Nr.S3.
Art. 218.
Do biegu terminu nie wlicza s.ię dnia, od którego ustawa liczy dany termin.
Art. 219.
Koniec terminu, któryby miał Uipłynąć w niedzi elę lub muy dzień ustawowo uznany za święto
powszechne, przypada na następny dzień powszedni.
Art. 220.
Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed
jego upływem pi,s mo zostało nadane w polskim urzę
dzie pocztowym lub telegrafi'c znym, a przez osobę
uwięzioną złożone w zalJ.'Ządzie więzienia.
Art. 212.
Art. 221.
§ 1. Strony oraz ich ohrońcy, pełnomocnicy
i Uista,w owi przedstawiciele ma ją prawo w kancelarji •
§ 1. Zawite 'Są tylko terminy, które usta:wa
sądu przeglądać akta sprawy i robić z nich odpisy.
wyraźnie za takie uznaje.
§ 2. Uwierzytelnione odpisy z a k t sprawy
§ 2. Czynność, spełniona po upływie terminu
można otrzymywać w razie uza:sadnionej potrzeby
zawitego, jest nieważna.
tylko za zezwOlIeniem przewodnicząceg,o lub sądu,
po ukończeniu zaś postępowania - także za zezwoArt. 222.
leniem kierowni1m sądu.
§ 1. Termin do zaża,leń slP.r zeciwów wynOSI
Art. 213.
siedem dni i jest zawity.
§ 2. Zażalenia na nie'słUlszne aresztowanie moż
W toku dochodzenia ze~wolenie s~ronom i ich
na podawać w każdem stadjum sprawy, niezależnie
ohrońcom lub pełnomocnikom \!la pr,z egl 'l'dan:i eakt
i robienie odpi,s ów oraz otrzymywanie odpisów uwie- od jakichkolwiek termi'nów.
rZ)'ltelniónych zależy od prokuratora, a w toku śledz
twa - cd sędziego śledcze,go.
Art. 223.
Art. 214.
Nie można odmówić p rzejrzenia akt oskarżone
mu lub jego obroń'cy po wniesieniu aktu oskarżenia .
Termin do zażalenia 'liczy .się od daty ogłosze
ma postanowienia, a jeśli ustalw a nakazuje doręc.ze
nie odpi,s u po,s tanowienia - od daty doręczenia.
Art. 215.
Art. 224.
Prokurator ma prawo przegIądać akta w k aż
dym cza'sie, nawet jeżeli nie jest s troną w danej spra-
Termin do sprzeciwu liczy ,się od daty doręcz ema odrpisu wyrO'ku zaoczneg'O lub aktu oskarżenia.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
Art. 225.
Art. 232.
Termin do zapowiedzenia apelacji lub kasacji
wynosi trzy dni, liczy się od daty ogłoszenia orzeczenia i jest zawity.
się równiet, jeżeli strona
ustnie wniosek nie wymagający podpisu
adwokata, a w szczególności - w razie zgłoszenia
aktu oskarżenia w sądzie grodzkim, sprzeciwu :przeciw wyrekowi zaocznemu,zapowiedzenia lub wywodu środka odwoławczego, wniosku o rprzywrócenie terminu lub wskazania dowodów.
Art. 226.
Termin do wywodu apelacji lub krusacji wyno'si
dni, liczy się od daty ,doręczenia odpisu
or,zeczenia z uzasadnieniem i jest za,wity.
si~dem
Art. 227.
§f. Jeżeli uchybienie te'r minu zawiteg'O nastą
z przy'c zyn od strony niezależnych, strona w
siedmiodniowym tel'11linie zawitym od daty ustania
przeszkody może zgłosić do sądu, w którym .sprawa
się toczy, wnioseik 'O przywrócenie terminu.
§ 2. Jednocześnie na'!eży dOlpełnić czynności,
która miała być w terminie wykonana.
piło
Art. 228.
§ 1'. O przywróceniu terminu, dotyczącego
srodka odwoławcze,go, rozstrzyga nCl posiedzeniu niejawnem są,d, w którym śro,deik należało zło.-!yć. Na
postanOlWienie odmowne służy zażalenie, ,k tóre rozstrz)'iga ostatecznie ,są'd, właściwy do TOZipoznania
środka 'Odwoławczego.
§ 2. O przywróceniu tel'minu w wypadkach,
nie przewidzianych w § l, rozstrzyga sąd, do którego
wniosek zgłoszono. Na postanowienie odmo\Wle .sądu
pierwszej instancji służy za,żalenie.
Art. 229.
'W niosek Q przywrócenie terminu nie wstrzymuje wykonania za,skarżonego orzeczenia, lecz 'sąd,
który wydał orzeczenie, lub sąd 'Odwoławczy może
wstrzymać wykonanie. Odmowa wstrzymania nie
wymaga uzasadnienia.
R oz d z ia ł IV.
Protokół sporządza
zgłasza
Art. 233.
§ 1. Spisać protokół może
a) sędzia, który nie wykonywa c.zynności protokółowanej;
h) aplikant sądowy;
c) urzędnik sekretarjatu sądowego.
§ 2. W razie odbywania czynności poza siedzibą sądu, sędzia, w braku ,o sób wymienionych w § 1,
może powołać w charakterze protokólanta każdą
osobę wiaro g odną, po odebraniu od niej przysięgi, ż. e
sumiennie wykona obowiązki protokólanta. Art. 111
§ 2 i 3, 112, 113 § 1 i 3 i art. 133 mają odpowiednie
zastosowanie.
Art. 234.
Do protokólanta mają odpowiednie zastosowanie art. 41 - 45, a wszelkie wą tpliwości i spory rozstr.zyga ostatecznie właściwy sędzia.
Art. 235.
Do protokółu czynn oś ci sądowej wciąga się
a) dokł adne oznaczenie mie,jsc.a i czasu dokonanej czynności;
b) imiona i nazwiska osób biorących w niej
udział;
c) rprzebieg całej czynności;
d) wnioski i oświadczenia stron;
e) zapadłe postanowienia i zarządzenia.
Art. 236.
Zeznania i oświadczenia osoby przesłuchiwa
nej wciąga się do protokółu z możliwą dokładnością.
Protokóły.
Art. 230.
Z przebiegu
protokóły.
W
czynności sądowych 's pisuje się
szczególności spisania protokółu wy-
maga
a) przesłuchanie sądowe oskarżonego, świad
ka lub biegłego w toku śledztwa lub dochodzenia;
,
b) rewizja i odebranie rzeczy;
c) oględziny sądowe;
d) otwarcie ,r oków przysięgłych;
e) rozprawa sądowa.
Art. 231.
Z przebiegu rozprawy w Sądzie Najwyż:~zym
z rprzebiegu rposiedzenia niejawne,go we
wszystkich sądach może być sporządzony wspólny
protokół dla wszystkich spraw w tymże dniu rozpoznawanych. Odpisy zawartych w takim protokóle
po,stanowień załącza się do akt danej sprawy.
tudzież
Art. 237.
Osoby biorące udział w czynności mogą żądać
do protokółu wszystkiego, co dotyczy
ich rpraw lub interesów.
wciągnięcia
Art. 238.
Protokół stanowi wyłączny dowód zachowania
form post~powania, chyba że udowodniono świado
my fał s z .
Art. 239.
§ 1. Protokół otwarcia roków przysięgłych,
,r ozprawy sąd,owej oraz posiedzenia niejawnego podpisują przewodniczący i protokólant.
§ 2. Każdy inmy protokół podpisują wszystkie
osoby biorące udział w danej czynności. Przed podpisaniem pr'otokółu należy go odczytać i zaznaczyć
to w protokóle.
§ 3. Osoba mająca podpisać protokół może
zgłosić zarzuty co do jego treści. Zarzuty takie wcią
ga się do prot'okółu.
•
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 240.
Wszelkiego rodzaju poprawki i uzupełnienia
w kOl'icU protokółu przed podpisaniem luh w osobno podpisanym dopisku.
należy umieścić
Art. 241.
§ 1. Dopóki sąd, w którym protokół rozprawy
spo rząd zono,
nie przesł a ł akt do wyższej instancji,
strony mają prawo żądać sprostowania protokółu,
wskazując na nieścisłości lah opuszczenia.
. § 2. Jeżeli przewodniczący i protokólant przy-
b) na zbieraniu niezbędnych informacyj co do
osaby p-odejrzanego,a zwłaszcza co do pobudek jego dzi a łania, stosunku do pokrzy·
wdz cne 6 o, stopnia rozwoju umysłowego,
charakt~ru, dotychczasowego życia i zachowania się po spełnieniu przestę,pstwaj
c) na dokonywaniu wywiadów i innych c.zynności, wynikających z istoty dochodzema ..
§ 3 . W sprawach nieletnich do dochodzema
mają zastosowanie przepisy art. 618.
§ 4. Z prz ebiegu czynn oś ci przedsiębranych
w toku dochodzenia sporz ądza się zapiski.
chylą się do żądania strony, to przewodniczący z~
rządz a sprostowanie prot ok ółUj w przeciwnym raZIe
żądanie sprostowania prot'okółu rozpoznaje na posiedzeniu niejawnem sąd, orzekający w danej sprawie, po wysłuchaniu protokólanta.
K S JĘ G A VI.
PcslępQwclDie przygotowawcze.
Rozdział
Art. 246.
§ 1. Prokurator i policja państwowa mafą prawo wzywać osoby do stawienia się z oznajmieniem
skutków przewidzianych w.art. 117.
§ 2. Grzywnę za niestawiennictwo orzeka sę
dzia śledczy lub sąd grodzki na wniosek prokuratora lub policji państwowej . Sprowadzenie niestawającego może zarz ądz ić także prokurator.
Art. 247.
L
Dochodzen.ie.
Art. 242.
§ 1. Jeżeli oskarżyciel public.z ny uzna, że
okolicznGśc~: przytoczone w zawiadomieniu lub wyniki do chodzenia dają dostateczną podstawę do
Każdy ma prawo, a każdy urząd w zakresie
swego działania ma obowiązek, dowiedziawszy się
o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, zawiadomić o tem prokuratora, policję, wójta lub soł
t ysa.
Art. 243.
wszczęcia p ostępowania sądowego,
§ 1. Policja, dowiedziawszy się o ;przestęps t wie
ściganem z urzędu, przedsiębierze wszystko co potrzeba, aby zabezp i eczyć jego ślady i dowod~, ~raz
zawiadamia natychmiast właściwegooskarzyclela
publicznego o przestępstwie i o przeds ięwziętych
czynnościachj
zawiadomienie :p rokuratora o przestępstwi e należącem do właściwości sądów grodz!kich nie jest, bez osohneg,o polecenia, konieczne.
§ 2. Jeżeli o przes 'i ępstwie .ściga~em z urz~du
dowie się wójt lub sołtys - zaWiadomI natychmiast
policję, a do czasu jej przybycia .- p:z~dsięb~erze
wszystko co potrzeba,aby zahezpleczyc sIady 1 dowody.
Art. 244.
§ 1. Jeżeli oskarżyciel publiczny uzna, że okoliczności przytoczone w zawiadomieniu nie zawierają podstawy do dals zego dochodzenia, lub że wyniki
dochodzenia nie dają podstawy do wszczęcia postę
powania sądowego" to odmawia . ścigania lub umarza
sek
o przepr,owadzenie śledztwa
to składa Winiolub wnosi akt
oskarżenia.
§ 2.
dołą cza się
Do wniosku o przeprowadzenie śledztwa
zapis'ki dochodzenia.
Art. 248.
dochodzenie.
§ 2. O odmowie ścigania lub umorzeniu dochodzenia zawiadamia się pokrzywdzonego oraz osobę,
którą sąd przesłuchał jako podejrzaną lub co do której wydano nakaz aresztowania.
§ 3. Na postanowienia powyższe służy zaża
lenie.
Art. 249.
Skoro oskarż y ciel publiczny ,? trzyma zaw~ad?
mieni e lub w inny sposób dowie SIę o popełmen1U
prze stępstwa ściganeg,o z ;trzędu, .prze?rowadza
w miarę potrzeby dochodzeme bezposredmo lub za
pośrednictwem policji.
§ 1. Oskarżyciel publiczny, nie będący prokuratorem, sam dochodzenia nie umarza, lecz 'przesyła
je w tym celu stosownie do właściwości sądowi
grodzkiemu lub prokuratorowi.
§ 2. Sąd grodzki. odmawiając umorzenia dochodzenia, przesyła sprawę prokuratorowi.
Art. 245.
Art. 250.
§ 1. Dochodzenie ma na celu wyjaśni.enie, c~y
istotnie popełn ion o przestępstwo, kogo mozna o me
podejrzewać i czy jest dostate.czna podstaw~, by
§ 1. W razie umorzenia dochodzenia, sąd
grodzki lub prokurator zarządza co potrzeba
w przedmiocie dowodów rzeczowych.
§ 2. Na te zarządzenia służy zażalenie do są
du okręgowego.
Art. 251.
oskarżyciel mógł żądać WSzczęCIa postępowama są
dowe go.
§ 2 _ Dochodzenie polega
aj na rozpytywaniu p:)dej rzany ch i ~sób, k~óre
mogą coś wiedzieć o przestępstwie lub Jego
:sprawcy;
•
§ 1. W razie umorzenia dochodzenia sąd grodzki lub, na wniosek prokuratora, sąd okręgowy, sto-
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
sownie do wła ..Jciwości, na posiedzeniu ni ejawnem,
po wysłuchaniu podejrzanego lub jego ·obrońc y, wyda w wypadkach, pra'wem przewidzianych, postanowienie co do zastosowania wz g lędem podejrzanego
środków wychowawczych lub zabezpiec zaj ą cych.
§ 2. Na pcstanowienia, przewidziane w § 1,
Art. 255.
W wypadkach nie cierpiących zwłoki, sędzia
śledczy lub sąd gr-odzki dokonywa czynności, wskazanych wart. 254, także z urzędu.
służy zażalenie.
Art. 256.
Art. 252.
Doch odzen ie umorzone może być na nowo
podjęte
w razie ujawnienia nowych okoliczności.
Jednakże i w tym wypadku łączny czas pozbawienia
podejrzanego wolncści nie może przekraczać -o kresów wskazanych wart. 171.
Art. 253.
§ 1. W sprawach o przestępstwa z o ska rżenia
prywatnego policja na żądanie ·oskarżyciela przyjmuje jego skargę i w razi e potrzeby zahezpiecza dowody, poczem kieruj e sprawę do właściwego sądu.
§ 2. Sąd, jeżeli uzna to za niezbędne, poleca
policji przeprowadzenie dochodzenia.
R o z d z i a ł II.
§ 1. O terminie czy nności są dowych, dokonywanych w teku dochodzenia, sąd zawiadamia w miarę możności oskarżyciela oraz .p odejrzanego -lub jego obr011cę. Podejrzanego aresztowanego sprowadza
się tylko wtedy, gdy sąd uzna to za niezbędne.
§ 2. Strcny, o ile się stawią, ma .ją prawo być
obecne przy tych czynnościach i zadawać pytania
świadkom i bie ~9ym. Niestawiennictwo stron nie
wstrzymuje czynno śc i.
§ 3. J eżeli nie zawi adomiono strony zawczasu
o terminie czynności sądO\v ej, należy zawiadomić
o jej dokenaniu.
§ 4. S ąd przesyła akt a dokonanych czynności
prokuratorowi, jeżeli sprawa n ależy do właściw-ości
sądu okręgowego lub sądu przysięgłych,
albo jeśli
prokurator tego żąda, w innych zaś wypadkach właściwemu sądowi grodzkiemu.
Czynności sądowe w toku dochod~enia.
,,:,.'.
Art. 254.
Jeżeli w toku dochodzenia zachodzi po-
§ 1.
trzeba
a) przesłuchania podejrzanego;
h) przesłuch ania jako świadków pokrzywdzonego i osób, które zatrzymały lub sprowadziły podejrzanego, albo z nim rÓ"l'vuocześ
nie się stawiły;
c) przed sięwzięc ia czynności, ustalającej ślady
przestępstwa, a należy przypuszczać, że na
rozprawie głównej ślady nie dałyby się odtworzyć bez odczytania pro tokółu wymienionej cz ynności;
d) przesłuch ania ,pod przysięgą świadka, którego zeznanie ma doniosłe znaczenie, a zachodzi obawa, że świadek nie stawi się na
rozprawę główną z powodu przeszkód, nie
dających się usunąć lub zbyt trudnych do
u~unięcia, albo z powodu znacznej odległo~
ści miejsca pobytu;
e} przesłuchania pod przysięgą świadka, któ<rego zeznanie ma doniosłe znaczenie, a zachodzi ohawa, że świadek bez prz ysięg i nie
powie prawdy;
f) zbadania stanu umysłowego podejrzanego;
g) przesłuchania świadka, zamieszkałego poza
okręgiem sądu okręgowego
lub wydziału
zamiejscowego, właściwego dla danej sprawy, to sędzia śledczy lub s-ąd g·rod,zki dokonywa powyższych czynności na wn10sek pmWlad.zącego do~
chodzenie.
§ 2. Jednocześnie:z ustaleniem śladów przestępstwa należy dokonać i innych czynności sądo
wych, których równoczesne przeprowadzenie jest
możliwe.
§ 3. Na postanowienie,odI'l. awiające spełnie
nia czynności, służy zażalenie.
Art. 257.
Jeżeli sędziego niema na miejscu,
a .zwłoka
groziłaby zanikiem śladów lub dowodów prz e stęp
stwa, to prokurator albo policja państwowa dokcnywa w zastępstwie sędziego cz ynności wskazanych
wart. 254 lit. c) i d) .
Art. 258.
§ 1. W wypadku,przewidzi.anym VI art. 257,
odpowiednie zastosowanie ,przepisy przewidziane cHa czynnof.ci sądowych.
§ 2. Z przebiegu czynności sporządza się protokół, w któ rym się zaznacza, dlaczego wykonano
je w z astępstwie sędzie-go.
mają
Art. 259.
§ 1. W wypadkach art. 257 i 258, zachowując
przy sporządzaniu protokółów przepisy przewidziane dla protol,ółów sądowych, można jako protokólanta przybrać urz ędnika sekretarjatu prokurator~
s'kiego lub fu nkcjonarj usza policji pallstwowej.
§ 2. Jeżeli protokólanta nie przybrano, powołuje się do obecności dwóch p ełno letnich okclicznych mieszkailców nieskazitelnej .opinji, umiejących
czytać i pisać, k tórzy podpisem stwierdzają zgodność protokółu z przebiegiem czynności. O tym obowiązku należy ich uprzed zić .
Nieuspravliedliwiona
odmowa udziału w c zynności ulega karze grzywny,
~ak niestawiennictwo świadka Lart. 117).
Art. 260.
Czynności dokonane w myśl art. 257 i 258 mają moc czynno śc i sądowych, a protokóły sporządzo
ne z zachowaniem przepisów art. 259 kółów sądowych.
moc proto-
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
R o z d z i a ł III.
Nr. 83.
śledztwo.
Odpis postanowienia przesyła się oskarży
cielowi i oskarżonemu.
śledztwo.
Art. 267.
Art. 261.
§ 1. śledztwo prowaaZl bądź sędzia śledc zy,
któremu dana sprawa przypadnie w dr-o dze przyję
tego w sądzie okręgowym podziału czynności, b ądź ,
na wnios-e k prokuratora, sędzia, którego pr-e zes sądu
okręg-owego wyznaczy dla danej sprawy.
§ 2. Prowadzenie śledztwa poza siedzibą sądu
okr.ęg owego prezes sądu okręgo weg o może na wniosek prokuratora zlecić są dow i gro dzkiemu.
§ 3. Sąd apelacyjny może na wniosek prokuratora apelacyjnego zlecić prowadzenie śledz twa sę
dziemu śledczemu de spraw wyjątkowe g o .znacz enia.
§ 4. S ąd N5ljwyż s zy na wniosek Naczelnego
Prokuratora może do pr zeprowadzenia danej S'prawy wyznaczyć jednego z pośród sędziów śledczych
do spraw wyjątkowego znaczenia, czynnych w są
dach a:pelacyjnych.
Art. 262.
śledzt wo prowadzi się tylko w ~prawac h
należących do właściwcści s ą du przysięgłych lub są
du -okręgowego.
§ 2. Za-daniem śl ed zt wa jest
a) wykrycie sprawców przestępstwa;
b) wszechstronne wyjaśnienie o'koliczności celem ustalenia, czy należy przeprowadzić
§ 1.
rozprawę główną,
powanie sądowe;
czy l eż umorzyć postę
c) ustalenie ok oliczncści , wskazanych wart.
245 § 2 pod lit. b);
d) utrwalenie dla s<; du wyrokującego d,owodów, które inaczej mogłyby zaginąć.
Na postanowienia sędziego śledczego i sądu
w przedmiocie wszczęcia śledztwa słu
okrę go w'e go
ży zażalenie.
Art. 268.
Oskarżone go,
dostawionego do sędziego śled
czego, sędzia jest obowiązany natychmiast przesłu
chać i najdale,j w ciągu dwudziestu czterech godzin
od chwili dostawienia wydać postanowienie o jego
are szto waniu lub wypuszczeniu na wolność.
Art. 269.
§ 1. Sędzia śledczy przedsiębierze wszelkie
czynnoscl z własnej inicjatywy, lecz strony mają
prawo składania mu wniosków.
§ 2. Sędzia śledczy nie może pozostawić be:z;
uwz g lędnienia prawnych wniosków prokuratora.
§ 3. Wniosek prokuratora o uchylenie lub zła
godzenie środka zapohiegawczego jest dla sędziego
śledczego ~!ążący.
§ 4. Na postanowienie oddalające wniosek słu
ży zażalenie .
Art. 270.
w toku śledztwa ujawni się przewnioskiem o wszczęcie śledz
twa, sędzia śledczy zawiadamia o tern prokuratora
i przedsiębierze niezbędne czynności.
§ 2. Jeżeli w toku śledztwa ujawni się udział
w przestępstwie osoby, nie ohjętej wnioskiem prokur-a tora, sędzia śledczy prowadzi śledztwo i prze.,;
ciw tej os obie, o czem zawiadamia prokuratora.
§ 1.
stępstwo
Jeżeli
nieobjęte
Art. 263.
Art. 271.
Śledztwo jest konieczne w sprawach o zbrodnie, należących do wlaściwo,ści sądów przysięgłych.
§ 1. Prokurator ma prawo być obecny przy
wszystkich czynnościach śledczych. Dopuszczenie
obecności innych stron zależy od uznania sędziego
Art. 264.
W innych sprawach, ni ż wymienione wart. 263,
śledztWlo pwwadz,i się
a) na wniosek :prokuratora, jeżeli tego wymagają zawiłe ekoiiczności sprawy;
b) n a wniosek oskarżonego
w sprawach
z osk.a-rżenia publicznego, jeżeli sędzia śle d
czy uzna to za potrzebne;
c) na zarząd zeni e sądu (art. 291, 464 § 3).
Art. 265.
Jeżeli sędzia śledczy nie zgadza się z wnioskiem prokuratora o wszczęcie śledz twa, to przedstawia sprawę sądowi okręgowemu do rozstrzygnię·
cia, przedsiębierze jednak czynności niecierpiące
zwłoki.
śledczego.
§ 2. Przepisy art. 256 § 1, 2 i 3 mają odpowiednie zastosowanie, jeżeli sędzia śledczy dekonywa
czynnoscI, której według wszelkiego prawdopodobieństwa nie będzie można powtórzyć na rozprawie
głównej.
Art. 272.
Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania czynności
śl edczej peza okręgiem są du grodzkiego,
mającego
siedzibę w tej samej miejscowości, co sędzia prowadzący śledztwo, albo przesłuchania osoby, przeby·
wające,j poza takim okręgiem, wówczas sędzia może
zwrócić się o to do miejscowego sędziego śledczego
lub sądu gr'o dzkiego.
Art. 273.
Art. 266.
W przedmiocie wnioskuos'karżonego o wszczę
cie śledztwa sędzia śled czy wyd aje postanowienie,
mocą którego b ąd ź ,oddala wniosek, bądź wszczyna
Jeżeli okoliczności sprawy tego wymagają, sę
dzia ś ledcz y może wzywać do siebie osoby przebywaj ą ce w innym o'kręgu oraz dokonywać czynności
i poza swoim okręgiem.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 281.
Art. 274.
kkt ·oskarżenia powinien zawierać
a) imię, na:;wisko oskarżone g,o oraz inne
szcz egó ły ni ezbędne do ustalenia jego toż
§ 1. Uznawszy, że niema widoków, aby dalsze
prowadzenie śledztwa mo gło dostarczyć podstawy
do rozprawy głównej , sędzia śl edcz y zawiadamia
o tern oskar życiela .
§ 2. W sprawie popieranej przez prckuratora
sędzia śledc.zy jednocz eś nie z zawiadomieniem przesyła mu akta.
Art. 275.
sam ośc i;
b) dckhdne określen i e za rzucaneg,o czynu ze
wskaz aniem czasu, miejsca i innych okoliczn oś ci jego p op ełnienia;
c) wsk azani e przepisu ustawy k a rnej, pod który zarzucany czyn poopada;
d) wskazanie sądu, przed którym ma się odbyć rozprawa główn a;
e) uzas a dnienie oskar żenia.
§ 1. Sędzia śledczy umarza śledztwo., ,jeżeli
prokurator tego zażąda lub na to się zgadza.
§ 2. O umorzeniu śledztwa sędzia śledczy zawiadamia oskarżonego i pokrzywdzonego.
§ 3. Na postanowienie o umorzeniu pokrzywdzonemu służy zażalenie.
Art. 282.
W sądzie grodzkim wys tarcza, je ż eli akt oskar"
żenia
zawiera oznaczenie osoby oskarżonego
rzucanego mu czynu.
Art. 276.
§ f. Umarzając śledztwo, sędzia śledczy wy'claje postanowienie co do dowodów rzeczowych.
§ 2. W wypadkach, prawem przewidzianych,
sędzia śledc.zy przesyła sprawę do s ą du okręgowego
celem powzięcia na posiedzeniu niejawn em, po wysłuchaniu oskarżonego lub jego obrońcy, posŁano
wienia co do zastosowania względem oskarż on ego
środków wychowawczych lub zabezpiećlających.
§ 3. Na postanowienia powyŻSZE!' służy z aża
lenie.
Art. 283.
§ 1. . Do aldu o s karżenia dołą c z a się wykaz
osób, których wezwania o skarżyc iel żąda, ze wskazaniem ich adresów, oraz wskazuje się inne dowody,
których prz:zprowadzenie na rozprawiegłówne,j
oskarżyciel uważa za niezb ędne .
§ 2. Wraz z aktem oskarżenia przesyła się są
dowi akta śl e dztwa lub dochodzenia .oraz inne załączniki sprawy.
Art. 277.
Uznawszy, że ' śledztwo dostarczyło już podstawy do ,r ozprawy głównej, sędzia śledczy raz ,jeszcze
przesłuchuje oskarżonego i zaznajamia go z treścią
zebranych dowodów, poc.zem dopiero, jeżeli wobec
wyjaśnień oskarżonego nie zajdzie potrzeba uzupeł
nienia śledztwa, wydaje postanowienie, mocą którego zamyka śledztwo.
Art. 284.
Jeżeli oska rżyc i el upatruje potrzebę zastosow ania wzgl ęd em os kar żonego środka zapobiegawczego albo zmiany środka już zastosowanego, to
wn iosek swój w tym przedmio.cie dołącza do aktu
oskarżenia.
K S I Ę G A VII.
Art. 278.
'O zamknięciu śledztwa
sędzia śledczy zawiadamia niezwłocznie oskarżyciela, przyczem prokutator,owi przesyła akta śledztwa.
Postępowf\nie przed sądem pierwszej instancji.
DZIAŁ L
Pcslępowan; e
przed sądem okręgowym.
Rozdział
Art. 279.
Na czynnoŚci sędziego śledczego służy zażale~
nie osobom, których prawa z,ostały przez te czynności obrażone.
Rozdział
i za-
IV.
Akt oskarżenia.
Art. 280.
§ l. Prokurator jest ,obowiązany w ciągu
dwóch tygodni 'o.d daty otrzymania akt śledztwa,
stos,o wnie do art. 274 § 2 lub art. 278, bądź złożyć
sądowi akt oskarżenia, bądź przesłać sędziemu śled
czemu wniosek o umorzenie lub uzupełnienie
śledztwa.
§ 2. Jeżeli oskarżony jest ,a resztowany, termin
ten wynosi siedem dni.
L
Przyg{)towanie do rozp·r awy głównej.
Art. 285.
§ 1. Jeżeli akt oskarżenia nie .odpowiada warunkom f,ormalnym, przepisanym wart. 281 i 283,
prezes sądu zwraca go oskarżycielowi w celu uzupełnienia braków w terminie siedmiodniowym.
§ 2. Termin ten dla oskarżyciela prywatneg·o
jest zawity.
Art. 286.
Prezes zarządza doręczenie ·oskarżonemu odpisu aktu oskarżenia wraz z listą osób, które ma się
wezwać do sądu, i wykazem dowodów, wskazanych
przez oskarżyciela, oraz oznajmia oskarżonemu, że
służy mu w terminie zawitym siedmiodniowym od
daty doręczenia prawo wniesienia przeciw . aktowi
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
oskarżenia sprzeciwu,
sporządzonego
Nr. 83.
Art. 295,
przez adwo-
kata.
Prokuratora zawiadamia się o terminie
Art. 237,
doręczenie mu listy wyznaczonych spraw.
Podstawą sprzeciwu m oże być tylko
a) brak znamion prz est ępstwa w czynie zarzucanym o skarżonemu;
b) złożeni e aktu oskar:2cnia przez nieuprawnionego oskarżycieia;
c) istnien ie ,okoliczności, uzasadniającY'ch umorzenie postępowan ia w myś l art. 3;
d) niewłaściwość sądu,
Art 288,
Sąd, do którego wniesiono akt os~{arżcnia,
rozpoznaje s'p rzeciw na posi'2dzeniu niejawnem,
Art. 289,
§ 1. Po rozpoznaniu sprzeciwu, sąd bądź umarza postępowa nie w caio ś ci lub w cz ęśc i, bądź odrzuca sprzeciw , b ądź wreszcie, uznając niewłaści
wość sądu, przekazuje sprawę komu należy,
§ 2, Na postanowieni e w tym przedmiocie
oskarżycielowi służy zaż alenie.
przez
Art. 296.
§ 1. Oskarżony ma prawo wnosić w terminie
dwutygodn iowym od daty d c rę cze i1 ia odpisu aktu
oskarżenia c wezwanie innych osób oraz sprowadzenie innych dowodów, prócz wskazanych w wykazie, zał ąc zonym do aktu o s karżenia, o czem należy uprzed zi ć oskarżonego
przy doręczeniu odpisu
aktu oskarżenia.
§ 2, Dla powoda cywilnego termin dwutygodniowy liczy się od daty otrzymania przezeń zawiadomienia o wpłynięciu do sądu aktu oskarżenia.
§ 3. Wskazuj ą c nowe osoby lub inne dowody,
strona pawinna podać okoliczności, które w ten sposób chce stwierdzić.
Art. 297.
\Vczwanie ś-Niaclków i biegłych oraz sprowadzenie d owodów, wskazanych przez stronę, zarządza
prezes sądu, a wykaz ich doręcza się niezwłocznie
stronie przeciwnej.
Art 290.
Art. 298.
§ 1. Je żeli prezes uw a ża, że zachodzi jeden
z wypadków wymienionych wart. 287, to, nie za-
§ 1. " [Jeżeli prezes sądu uznaje, że okolicznona ktlkych stwierdzenie świadka wskazano, nie
mogą mi eć wpływu na' treść wyroku, to wnosi sprawę na posied zenie niejawne.
§ 2. Wniosek, złożony po terminie, prezes
wnosi na posiedzenie niejawne sądu, który może powziąć postan::>wienie udmowne, jeżeli zachodzą warunki, przewidziane wart. 332.
§ 3. Przepisy §§ 1 i 2 nie dotyczą prokuratora.
rząd zając dorę czenia aktu oskarżenia,
wę na posiedzenie niejawne.
wnosi spra-
§ 2. Przepisy o sprzeciwie mają odpowiednie
zastosowanie.
Art. 291.
Prezes wnosi rÓWlllez sprawę na posiedzenie
lllej aWne, jeżeli uważa, że zachodzi konieczność
przeprowadzenia lub uzupełnienia śledztwa, albo
przedsięwzięcia p oszczególnych
czynności
śled
czych, albo też innego zarządz eni,a, przekraczające
go władzę prezesa.
Art. 292.
Niezwłocznie po
oskarżenia prezes sądu
uprawomocnieniu się
aktu
a) wyznacza termin ro zprawy głównej i zarzą
dza wysłanie wezwań z uwzględnieniem
czasu, potrzebnego stronom na przygotowanie się do obrony,
b) zawiadamia pow oda cywilnego 'o wpłynię
ciu aktu O'skarżenia.
SCI,
Art. 299.
Strona, której VI myśl art. 298 odmówiono wezwania świadków lub bie głyc h, może sama sprowadzić ich do sądu.
Art. 300.
Niezależnie od żąd an ia stron, prezes sądu ma
prawo wzywać świadków i biegłych oraz sprowadzać inne dowody.
Art. 301.
PO'między dorę c zen iem wezwania oskara te rminem rozprawy powinno upłynąć
przynajmniei sie dem dni.
§ 2. W razie niezachowania tego terminu,
oskarżony może żądać odroczenia rozprawy.
§ 1. \V sprawach o przestępstwa, za które
ustawa przepisuje jako najwyższe kary grzywnę lub
pozbawienie wolności na czas do jednego roku, albo
obie te kary łącznie, niezależnie od kar dodatkowych, tudzież w sprawach, dotyczących tylko wydania wyroku łącznego, osobiste stawiennictwo
oskarżonego jest obowią zko we wtedy tylko, gdy sąd
wyraźnie u,zna je za niezbędne, co należy zaznaczyć
w wezv"amu.
§ 2. We wszystkich in nych sprawach oskarżo
ny jest obowiązany sŁawić się do sądu osobiście.
Art. 294.
Art. 302.
Jeżeli strona ma obrońcę, pełnomocnika lub
przedstawiciela ustawowego , należy ich również zawiadomić o terminie,
§ 1. Oskarż onego , osadzonego tymczasov/o
w areszcie w siedzibie sądu, sprowadza się w każ
dym razie na rozprawę l;iłówną.
Art. 293.
§ 1.
żonemu
Nr. 83.
§ 2.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
W sprawach,
w których stawiennictwo
oskarżonego nie jest obowiązkowe, a oskarżony jest
osadzony w aresz,cie w innym okręgu sądowym,
sprowadza się go na rozpraw ę wtedy tylko, gdy sąd
uzna to za niezbędne.
1551
§ 2. Po powrocie oskarżonego do sali, przewodniczący zawiadamia go o wszystkiem, co się odbywało w jego nieob ecności , i daje mu możność zło
żenia w
tej mierze wyj aśn iell.
Art. 311.
Art. 303.
Oddalenie jakiegokolwiek wniosku przed rozprawą główną nie t amuje podniesienia tego wniosku
na rozprawie, choćby się nie ujawniły nowe okoliczności.
R o z d zi a ł II.
Ogólny porządek rozprawy głównej.
Art. 304.
Przewodniczący kieruje rozprawą i czuwa nad
jej prawidłowym tokiem, bacząc, aby, o ile szczególne względy nie stoją temu na przeszkodzie, dowody
na poparcie oskarżenia były przedstawione przed
dowodami służącemi do obrony.
Art. 305.
Jeżeli obrońca lub pełnom oc nik strony, mimo
upomnienia przez przevio dnicz ącego , zachowuje się
nadal w sposób zakłócający p orządek ro zprawy lub
ubliżający powadze s ądu , przewodniczący odbiera
mu głos, a sąd może usun ą ć go od udziału w sprawie.
Art. 312.
§ 1. Jeżeli usuni ęto obr ońcę , przewodniczący
na żądanie o s karżanego, a gdy obrona jest z mocy
ustawy niezbędna - to z urzędu, wyznacza mu nowego obrońcę.
§ 2. Jeżeli wyzn aczon y obrońca nie może
objąć niezwłocznie obrony, należy rozprawę przerwać lub odroczyć.
Art. 313.
§ 1. O ile art. 309 - 312 nie stanowią inaczej,
mają zasŁosowanie przepisy art. 60 64 ustroju są
§ 1. Oskarżonemu, świadkom i biegłym zarówno sędziowie jak strony zadają pytania bezpośrednio, O ile przewodniczący inaczej lłie zarządzi.
§ 2. Przewodniczący uchyla pyt.:mia, które
uznaje za niestosowne.
:,' '
dów powszechnych.
§ 2. Względem oskarżonego aresztowan ego
stosuje się w wypadku art. 61 ustroju sądów powszechnych zamknięcie odosobnione na czas do
dwóch tygodni.
Art. 306.
Art. 314.
§ 1.
Przewodniczący daje stronom
wypowiedzenia się
możność
co do wszystkich przedmiotów
ulegających rozstrzygnięciu.
§ 2. Jeżeli w jakiejkolwiek kwestji jedna ze
stron zabiera głos, prawo gło su służy również
wszystkim innym stronom, w każdym jednak razie
oskarżonemu lub jego obrońcy służy głos ostatni.
Art. 307.
Przewodniczący rozstrzyga ostatecznie o przychylnem załatwieniu każdego wniosku strony, jeżeli
inna strona się nie sprzeciwia. W przeciwnym razie musi zapaść postanowienie sądu.
Art. 308.
Przewodniczący wydaje wszelkie zarządzenia
niezbędne do utrzymania w sali sądowej spokoju i
porządku.
Art. 309.
Przewodniczący może wydać zarządzenia
lem uniemożliwienia oskarżonemu wydalania
z sądu przed ukończeniem rozprawy.
cesil
Art. 310.
, § 1. 'Je2:eli oskarżony, pomimo upomnienia
pr,z ez przewodniczącego, zachowuje się nadal w sposób zakłócający porządek rozprawy lub ubliżający
powadze sądu, przewodniczący może wydalić go
czasowo z sali sądowej.
..
łanie
Od zarządzenia przewodniczącego służy odwodo sądu.
Art. 315.
§ 1. Przy wejściu sądu na salę wszyscy obecni stoją, aż póki sędziowie nie zajmą swoich miejsc.
§ 2. Wstaje również każda osoba, do której
sąd się zwraca lub która do sądu przemawia.
Art. 316.
Rozprawa odbywa się ustnie i jawnie.Wyjąt
ki od tej zasady wskazuje ustawa.
Art. 317.
Sąd zarządza prowadz enie
przy drzwiach
zamkniętych całej rozprawy lub jej części, jeżeli
jawność postępowania mogłaby obrażać dobre obyczaje, spowodować zaburz enie spokoju publicznego
lub ujawnić okoliczności, których zachowanie w tajemnicy jest niezbędne ze względu na b ez pi ecz eń
stwo Państwa.
Art. 318.
Sąd
m02:e
zarządzić
prowadzenie
przy
drzwiach zamkniętych całej rozprawy lub jej CZęSCl,
jeżeli choćby jeden z oskarżonych nie ukończył lat
siedemnastu.
Art, 319.
Na zgodny wniosek stron, sprawy z oskarżenia
prywatnego toczą się przy drzwiach zamkniętych.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art 320.
rozpoznawania sprawy
przy
zamkniętych, opr ócz osób
biorących
ud2iał w sprawie, mo gą być obecne po dwie osoby
wskazane przez o ska rżyc iela i o s karżone go .
§ 2. Jeżeli jest kilku oskarżycieli lub oskarionych, każdy z nich może żądać. pozostawienia na
sali jednej osoby.
§ 3. Ponadto sąd może, bez wysłuchania shon,
zezwolić poszczególnym osobom na · obecność przy
rozpraw-ie.
§ 4. W razie prowadzenia rozp r awy
przy
drzwiach zamkniętych ze wzgl ę du na bezpieczeń
stwo Państwa, sąd moż e odmówić ż ą daniu, zgło szo
nemu na zasadzi.e § 1 lub 2, i e żeli uzna to za potrzebne celem ściśłego zachowania tajemnicy.
§ L
d.rzwiach
Podczas
Art. 321.
Ogłoszenie wyroku odbywa Sl~ zawsze jawnie.
Art. 322.
Podczas jawnej rozprawy, oprócz osób
biorących udział w sprawie, mogą być obecne tylko
osoby pełnoletnie, nieuzbrojon e.
§ 2. Przepis § 1 co do uzbrojenia nie dotyczy
osób obowiązanych do noszenia broni.
§ 1.
Nr. 83.
Art. 329.
W razie niestawiennictwa powoda cywilnego
w chwili rozpoczęcia rozprawy, sąd pozostawia bez
rozpoznania powództwo cywilne, chyba że powód
wno'sH o rozpoznanie powództwa w jego nieobecności.
Art. 330.
W razie niestawiennictwa świadka lub biegłego,
sąd, jeżeli uzna jego przesłuchanie za niezbędne, a
zarządzenia zastosowane w celu spowodowania jego
stawiennictwa po z ostaną bez skutku, przerywa lub
odracza rozprawę.
Art. 331.
Przed rozpoczęciem przewodu sądowego
zarządza usunięcie świadków do
osobnego pokoju.
§ 2. Biegli pozostają na sali, o ile sąd uzna to
za potrzebne.
§ 3. Oskarżyciel prywatny oraz powód cywilny pozostają na sali, choćby mieli ,składać zeznania
jako świadkowie.
Art. 332.
§ 1.
przewodniczący
§ 1. Sąd uwzględni zgłoszony na rozprawie
wniosek o przesłuchanie świadków i biegłych oraz
o przeprowadzenie innych dowodów wtedy tylko,
Art. 323.
jeżeli okoliczności, na których stwierdzenie dowód
wskazano, mo gą mieć wpływ na treść wyroku.
Niepełnoletni słuch a cze wyż s zych zakładów
§ 2. Sąd może odrzucić na rozprawie niezgło
naukowych mogą być obecni podczas jawne'j r ozpraszony w terminie, przew-idzianym wart. 296, wniowy za zezwoleniem przewodniczącego.
.sek o przesłuchanie świadków i biegłych oraz o
przeprowadzenie innych dowodów
Art. 324.
a) j eżeli dowód dotyczy jedynie okoliczności,
Świadek, który nie ukończył lat siedemnastu,
mog ą cych mieć wpływ na treść orzeczenia
może być obecny na sali sądowej wtedy tylko, gdy
o k a rze lub 6 środkach zabezpieczających;
obecność jego jest dla sądu niezbędna.
b) jeżeli dowód, który dotyczy okoliczności,
mogących mieć wpływ na treść orzeczenia
R o z d z i a ł III.
o winie, znany był stronie tak wcześnie, że
mogła go zgłosić w terminie.
Rozpoczęcie rozprawy głównej.
Art. 325.
R o z d z i a ł IV.
Rozprawę główną rozpoczyna wywołanie sprawy, poczem przewodniczący sprawdza, czy wszyscy
wezwani są obecni.
Art. 326.
Jeżeli nie stawił się oskarżony, którego obecność jest niezbędna, sąd bądź zarządza jego natychmiastowe dost awi enie, bądź odracza rozprawę.
Przewód sądowy.
Art. 327.
Jeżeli oskarżony pozost ający na wolności wydal~ł się ,s,a moWlolnie prZled uk'ońc.zeniem f,Q,z pr,a:wy,
sąd może doko ńczyć rozpr awę w jego nieobecności,
o ile go już przesłuchał i nie uznaje dalszej jego
obecności za nie zbę dną;
wyroku w tym wypadku
nie uważa się za zaoczny.
Art. 333.
Przewód sądowy rozpoczyna się od odczytania
aktu oskarżenia.
Art. 334.
Następnie przewodniczący zapytuje oskarżo
nego, czy przyznaje się do zarzucone'go mu czynu i
jakie wyjaśnienia chce złożyć sądowi.
Art. 335.
Po wysłuchaniu oskarżonego przewodniczący
zarządza postępowanie
dowodowe oraz poucza
oskarżonego, że wolno mu czynić uwagi i składać
wyjaśnienia co do każdego dowodu.
Art. 328.
. Nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskar'życiela prywatnego uw aża się za odstąpienie od
oskarżenia. .
Art. 336.
Jeżeli wyjaśnienia oskarżonego przyznającego
się do winy nie budzą wątpliwości, sąd może za zgo-
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
dą stron nie przeprow adzać postępowania dowodo·.wego lub przeprowadzić je tylko częściowo.
Art 337.
§ 1. Oskarżony ma prawo być obecny przy
wszystkich czynnościach postępowania dowodowego.
§ 2. Tylko wyjątkowo, jeżeli n ależy się obawiać, że ohecność oskarżonego oddziaływaćby mogła krępująco na wyjaśnienia współoskarżonego albo na zeznania świadka lub biegłeg o, przewodniczą~
cy może zarządzić, aby na czas przesłuchania da nej
osohy oskarżony wydalił s i ę z sali sądowej. Przel'is art. 310 § 2 ma zastosowanie.
1553
Art. 341.
§ 1. Wolno rówmez odczytywać prot okóły
oględzin sądowych i rewizyj tudzież złożone wobec
sądu opinje biegłych, orzeczenia karne już p oprzednio przeciwko oskarżonemu zapadłe, zaświadczenia
lekarskie, zawiadomienia pokrzywdzonych ci przestępstwie oraz inne złożone do akt dokumenty urzę
dowe lub prywatne.
§ 2. Przepis art. 340 § 5 ma tu odpowiednie
zastosowanie.
Art. 342.
Złożone
w toku rozprawy dokumenty, o ile
znaczenie dla sprawy, sąd okazuje stronom,
dołącza do akt i odczytuje w całości lub częściowo.
mają
Art. 338.
Art. 343.
Każdego świadka wzywa się na s alę osobno i
przesłuchuje się w nieobecn ości tych świadków, któ-
Inne dowody rzeczowe, o ile temu nie stają
na przeszkodzie rozmiary lub właściwości przedmiotu, wnosi się na salę i okazuje sędziom i stronom.
· rzy jeszcze nie zeznawali.
Art. 339.
Art. 344.
§ 1. Protokóły czyn no ś ci sądowych przeprowadzonych przed rozprawą· wolno odczytać tylko
W wypadkach wymienionych wart. 340 i 341.
·
§ 2. Zapisków dochodzenia odczytywać nie
wolno.
Świadkom i biegłym okazuje się dowody rzeczowe dotyczące ich zeznań.
Art. 340.
§ 1.
Art. 345.
Po przeprowadzeniu każdego dowodu strony
ma,ją prawo · zabierać głos w celu złożenia wyjaśnień.
Wolno odczytywać na rozprawie proto-
kóły sądowego przesłuchania świad k ów, sporządzo
ne w dochodzeniu (art. 50, 254 - 260) lub w śledz
twie albo na rozprawie, o ile świadkowi nie można
było doręczyć wezwani a, albo o ile świadek nie stawił się z powodu przeszkód, nie dających się usu·
· nąć lub zbyt trudnych do usunięcia, albo z powodu
znacznej odległości miejsca p obytu, bądź też, stawiwszy się, zeznał inaczej niż w postępowaniu poprzedniem, albo odmówił zeznm1, albo oświadczył,
że pewnych szczegółów nie p amię ta.
§ 2. W olno również odczytywać na rozprawie
protokóły sąd owego prze słuchania świadków, sporządzone w dochodzeniu (ar t. 50, 254 260),
w śledztwie lub na rozprawie w innej sprawie, o ile
świadkowie byli badani w danej sprawie, a zachodzą warunki, prz ewidziane w § 1.
§ 3. Wolno odczytywa ć na rozprawie protokóły sądowego przes łuchania oskarżonego,
sporzą· dzone w dochodze niu tart. 50, 168, 254 - 260J,
w śledztwie lub na rozprawie, j eśli oskarżony, którego stawiennictwo nie jest obowiązkowe, nie stawił się osobiście na rozprawę, albo jeśli oskarżony,
stawiwszy się na rozp rawę , bądź zeznał inaczej niż
p:::ctQpcv,uiliu PUl-llzeuniem, o ąciż odmówił . zeznań, b ą dź oświadc zył, że pewnych szczegółów nie
.....T
·· pamięta.
§ 4. P ozatcm wolno · odc zy tywać za zgodą
stron wszelkie protokóły sądowego przesłuchania
świadków, b iegły ch i oskarżonych.
§ 5. Sąd może zaniechać za zgodą stron od· czytywania p ro tokółów i zaliczyć je w poczet dowodów, ujawnionych na rozprawie.
Art. 346.
Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania oględzin
na miejscu, sąd dokonywa ich w całym składzie lub
wyznacza w tym celu jednego ze swoich członków
albo innego sędziego. Art. 256 § l, 2 i 3 ma odpowiednie zastosowanie.
Art. 347.
Jeżeli świadek, który nie może się stawić, lub
którego stawienniCtwo jest utTudnione z powodów,
wymienionych wart. 340, nie złożył już poprzednio,
w dochodzeniu, w śledztwie lub na rozprawie zeznania co do okoliczności, której stwierdzenie sąd
uzna za niezbędne, sąd przerywa lub odracza rozprawę i poleca przesłuchanie świadka jednemu ze
swoich członków, lub sądowi grodzkiemu, w którego okręgu świadek przebywa. Art. 256 §§ 1, 2 i 3
ma odpowiednie zastosowanie.
Art. 348.
Przewodniczący może przerwać rozpradla wypoczynku, bezzwłocznego spro';;aJz\::ui<t uowodów lub innych ważnych przyczyn .
§ 2. Przerwa rozprawy może trwać najwyżej
czternaście dni.
§ 3. Jeżeli przewodniczący, zarządzając przerwę, oznaczy jednocześnie czas i mie jsce, w których
odbędzie się dalszy ciąg rozprawy, wówczas osoby
obecne na przerwanej rozprawie obowiązane są stawić się w nowym terminie bez osobnego wezwania.
Przepis artykułu 117 ma tu odpowiednie zastoso-
§ 1.
wę główną
wanie.
1~54
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 359.
Art. 349.
§ 1. Rozprawę przerwaną prowadzi się
przerwie w dalszym ciąg u.
§ 2. Jednakże należy ją przeprowadzić
po
Narada i głosowanie sędziów są tajne. Prócz
do składu sądzącego może być
przy nich obecny tylko protokólant.
sędziów nal eżą cych
od
poc zątku
a) jeżeli sąd z własnej inicjatywy lub na wniosek stron uzna to za potrzebnej
b) jeżeli skład sądu uległ zmianie.
Art. 360.
Pod s tawę orz ecz e nia stanowi c a łok ształt okoliczności uj awnionych w toku przewodu sądoweg~~
Art. 350.
§ 1. Odroczenie rozpoczętej rozprawy może
nastąpić tylko na mocy p 03tanowienia sądu.
§ 2. W razie odroczenia rozpr,a wy prowadzi
się ją w nowym terminie od początku .
§ 1: Narada i głosowanie odbywają się :w sobna
co do wmy oraz co do kary i środków zabezpiecza-
Art. 351.
równIeż okoliczno6ci, które według ustawy wyłącza
ją, zmni e js zCl!ją lub zwiększają ipTzes tępnoś ć czynu.
Po
zakończeniu
postępowania
~owodowego
przewodnicz ący
zapytuje strony, czy me żyCZ'1 sobie uzupełn ienia przew0du sądowego , a w razie odpowiedzi odmownej ogłasza, że przewód sądowy jest
zamknięty.
Art. 352.
Przewód sądowy można wznowić tylko na mocy postanowienia sądu.
Art. 361.
jących.
.§ 2.
Narada i głO's owanie co do winy obejmują
krt. 362.
Po OillowIeniu sprawy, przewodniczący zbiera
głosy lSędz. iów, począwszy od najmtodszego.
Prze",
wodniczący gło!suje ostatni.
Art. 363.
§ 1.
Art. 353.
ścią głosów.
Jeżeli na podsta wie okoliczn oś ci, kt óre wyszły
n a jaw w toku r ozprawy, o sk arżyciel zarzucił oskarżonemu inny czyn prócz t e [~ o, który akt oskarżen ia
wskazuje, sąd może przyst ąpi ć do natychmiastowego rozpoznania nowego oskarżenia tylko za zgodą
oskarżyciela i o skarżonego.
Art. 354.
W razie odroczenia rozprawy w myśl art. 353,
oskarżyciel wno si nowy akt oskarżenia.
Po zamkni ęc iu przewodu sąd o wego
przewod-
nicząc y udziela gło su stronom,
które przem awiają
w na s tępując ym porządku: o s karżyci e l publiczny,
prywatny, powód cywilny, obrońca os karżonego i
oskarżony.
Art. 356.
Oskarżonemu, z którym sąd porozumiewał się
n ależy przed udzieleniem głosu
przetłumaczyć
z głosów stron przynajmniej ostateczne wnioski oskarżyciela, powoda cywilnego i
przez tłumacza,
obrof!cy.
Art. 357.
Jeże li oskarżyciel lub p owód cywilny ponownie z ab ie rają głos, należy w koiejności przemówień
udzielić obrońcy i oskarżonemu głosu ostatniego.
VI.
Wyrokowanie.
Art. 358.
Po wysłuchaniu głosów
niezwłocznie do narady.
§ 2. J cżdi przy rozis trzyganiu innegio pytania,
prócz pytania co do winy, zdania tak ,się podzielą, że
ż a dne z nich nie uzyska hez:względnej większości,
zdanie n ajml1ie,j przychylne dla oskarżonego przyb" .
cza 'Soję do zdania najbardzie j dońZ'bliżO'negO'.
§ 3. S ędzia, kt óry głosiowa ł za uniewinnieniem, .
mOiŻe się wstrzymać od głosu'wania co do K3!ry, ale
wtedy gło!s jego przyłąjcza się do zldamia naj!przychvl",
niej,szego dla oskarrż onego.
Art. 364.
J e'żeli przy naradzie uj awni się potrzeba
uzupełnien ia materjału dowodowego, sąd może wz:nowić przewód sądowy,
przerwać lub odroczyć rO'zprawę i zarzCiJdzić zehranie m a tel f'jału dowodowego,
cho6by strony tego nie żądały.
§ 2. Jeżel i na podsbwlc okoliczności, które
wyszły najaw w toku ro,z prawy, sąd stwierdz,i moż
noś ć zakwalHiko\v'ania czynu, zarzucanego oskarżo
nemu, pod surowszy przep'is kamy, to wznawia prze ..
wód sądowy i uprzedza o tem stmny,
§ 1.
R o z d z i a ł V.
Głosy stron.
Art. 355.
Rozdział
Orzeczenie zapada bezwzględną większo-.
stron, s ąd przystępujz
Art. 365.
Po uJkończeniu głosowaniu , j~den z sędzi6w luD
protokólant pisze sentencję wyroku, którą wszyscy
sędziowi e
!podpi'sują,
nie wyłączając !prze,głoso
wanego.
Art. 366.
Sędzia pr.zegłosowany ma prawo złożyć na
piśmie uZaJsadnienie Siwego od' rębnego zda:nia przed
UiP'ływem terminu do uZ aJsa:dniClnia wy~oku.
Art. 367.
W sprawie zawiłej sąd może odwczyć wydanie
sentencji na'jwyżej na trzy dni. Dzień i godzinę
og łoszen ia
sentencji na1leży niezwłocznie ohwieścić
w sa.Ii sądowej.
Dzienni1~
Nr. 83.
Ustaw. Poz. 725.
Art. 368.
Każda Is entencja wyroku powinna zawierać
a) oznaczenie sądu, który go wydałj
b) nazwiska sędziów, prokurator,a i protokólantaj
c) datę i miejsce wZlpoznawania sprawy wydania wyroku;
d) imię i na7)wisko era'z inne datle ustal a jące
t oż's a,mość oskarżonego j
e) dokładne określer.oie zarzucanego oskarżone
muczynu z podaniem czasu i mie'jsca j c~O'
rpapełnienia.
Art. 369.
Sentencja wymku skazu jącego powinna ponadto
Art. 377.
Zapowiedzenie środka odwoła,w:czego przez
st.ronę obecną przy og łoszeniu sentencji wciąga się
do protokółu.
Art. 378.
§ 1. Sąd sprorządza na piśmie wymk z 'llzasadnieniem wtedy tytko, gdy strona w tenninie zapowie dzi ała odwołanie się od wyroku.
§ 2. Wyrok z uzatsadnięniem nrul eży spo,rządzić
w ciągu tygoG'ctnia od daty zapo,w ied zenia i odpis wyroku doręczyć stronie, która zgłosiła zapowiedzenie.
§ 3. J eże!i zapowiedzenie zgłosił obr'Ońca lub
jeżeli sąd na żądanie osk a rżonego wyznaczył obroń
cę z urzędu, odpis wyroku doręcza ,się obrońcy.
zawierać
a) ustalenie czynu p rz)'Ipisanego oskarżonemuj
b) w,s kazanie przetpi~s u zastosowanej ustawy
kamej j
c) tka'rę, na jal;:ą oska'fŻonego skazano.
Art. 370.
Prócz danych wskazanych wart. 368 i 369, sentencja wyr:oku zawiera w miarę Ip otrzeby orze:::zenie
co do środków wy chowwwczy,c h lub zabezpiecz a ją
cych, warunkowego zawieszenia wykonani'a kary,
uwoln'ienia od kary, UJmol'Zen ia postępowania, cO' do
kosztów sądowych, piowództwa cywilnego, dowodów
rzeczowych i innych kwestyj
'rozstrzygniętych
pr,zez sąd.
Art. 371.
'W razie umorzenia POis,tę,p owania lub wydaJnia
wyroku uniewinniającego ora z w ~<lJzie uZlnania, że
materiał z~brany w sprawie karnej nie wystarcza do
I"OZ!sltr,zygnięcia powództwa cywilne,go, sc),d poz-ostawia powództwo bez ro,z'p oznania w cal oś ci lub
w części.
§ 1.
zawierać
Art. 379.
Uzasadnienie każdego wyTdku powinno
a) dokładne ustalenie jego podstawy faktycznej
przez wskazanie, jakie fakt y ,s<td uznał za
uwowodnione lub nieudowodnione, na jakich
w tej mierze oparł się dowodach i dla czego
nie uznał dowo dów p rz eciwnychj
b) wy]asmenie podstawy prawnej
wyroku
z przytocz en iem zastosowanych przepi,s ów
ustawy.
§ 2. Uzasadnienie wyroku skazującego powinll'O nadto zawi erać przytoczenie okoliczności, które
sąd miał na względzie przy wymiarze kary i stosow aniu środków wychowawczych lub zabezpieczających.
.
Ad. 380.
Wyrok z u zasa dnieniem podpisują s ę d ziowie,
którzy brali udzi ał w jego wydaniu. Jeżeli któ ry
z sędziów nie może pod p isać, prezes sądu zaznacza
przyczynę tego na wyroku.
A:rL 372.
§ 1. Rzeczy u!legające wydaniu sąd wydaje
'Osobie upra,w nionej.
§ 2. Jeżeli wyniknie Slpór o prawo wła,sności
do rzeczy ulegających wydaniu, a lP..iema d O'state·cznych danych ,do natydhmia'st'Owego wilsŁrzygnięcia,
sąd odsyła shony na drogę procesu cywilnego.
A rt. 373.
Po podpisaniu sentencji wyroku przewodniczą
cy 'Ogłasza ją publicznie, a obecni, z wyjątkiem sądu,
wysłuchują jej stojąc.
Art. 374.
Zara,z po ogłoszeniu sentenc ji przewodniczący
przyta,c za ustnie naj 'ważniej 'sze powody -wyrok u.
Al"t. 375.
W razie uniewinnienia oskarżone~oaresztowa
nego, prz ewodniczący z a rządza natychmiastowe wypuszczenie go na woln ość.
Art. 376.
Po ogloszeniu sentenc ji przewodniczący wskazuje stronom sposób i termin odwołania się od
wyroku.
R o z d z i a ł VII.
Postępowanie przed sądem
jednoosobowym.
Art. 381.
§ 1. Sprawy o występki i w ykroczc:11a sąd
okręgowy ro zpoznaj e w składzie jednego st;dziego .
§ 2. Przepis p owyższy u,ie ma zastosowania
w sprawach, ro zp oznaw anych przez sąd przy si ęgłych.
Art. 382.
W postępO'waniu przed sądem jednoosohowym
sęd z ia ma prawa i obowiązki przewodniczącego oraz
składu sądzącego j w szczególności należy do niego
powzięcie wszystkich postanowień p oza rozprawą
główną, do kt órych po w oł any jest sąd okr ęg owy,
o ile rozdział niniejs zy nie zawiera post anowi eń odmiennych.
Art. 383.
§ 1. Je żeli w toku c zynności przygotowawczych do rozpr awy główne j sędzia z wbsnej inic jatywy lub na wniosek prokuratora uzna, że postępowa
nie przed sądem jednoosobo wym jest bądź ni e dopuszczalne, bądź nievvskazane z uwagi na za wiłe oko liczności sprawy, to wn.osi s p r aw' ę na posiedzeni e
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
niejawne sądu okręgowego w składzie trzech sę
dziów.
§ 2. Jeżeli okoliczności, wskazane w § 1, wyjdą najaw w toku rozprawy głównej, to sędzia odracza rozprawę i sam przekazuje sprawę pod rozpoznanie sądu kolegjalnego.
Art. 384.
W wypadkach, przewidzianych wart. 289 i 290,
postanowienie wydaje sąd okręgowy w składzie
trzech sędziów.
Art. 385.
Zażalenia na postanowienia, wydane przez sę
dziego poza rozprawą, rozpoznaje sąd okręgowy
w składzie trzech sędziów.
Art. 386.
Poza wyjątkami, wymienionemi w poprzednich
artykułach, dc postępowania przed sądem jednoosobowym mają .odpowiednie zasŁosowanie przepisy
ogólne, dotyczące postępowania przed sądem okrę
gowym, wyrokującym w pierwszej instancji.
R o z d z i a ł VIII.
Stosowanie środków wychowawczych i zabezpieczających.
Art. 387.
O zastos.owaniu środków zabezpieczających
orzeka sąd właściwy do rozpoznania danej sprawy,
z wyjątkiem wypadków przewidzianych wart. 633
i 634.
Art. 388.
§ 1. Orzeczenra co do
a) skazania nieletniego na umieszczenie w zakładzie poprawczym i
b) zastosowania środków wychowawczych zamiast umieszczenia nieletniego w zakładzie
poprawczymi
c) wymierzenia kary nieletniemu, przeciw któremu wszczęto postępowanie karne po
ukończ.onym 17 roku życia, w wypadku
uznania za niecelowe umieszczenia go w zakładzie , poprawczym i
d) zastosowania
środków
wychowawczych
względem nieletnich, nie ulegających karzei
e) oddania skazanego pod dozór ochronny na
czas warunkowego zawieszenia wykonania
karYi
f) umieszczenia sprawcy w zakładzie leczniczymi
g) umieszczenia przestępcy w domu pracy
przymusowej lub w zakładzie dla niepoprawnychi
- sąd zamieszcza w wyroku (art. 370).
§ 2. Orzeczenia co do
a) zastosowania
środków
wychowawczych
(§ 1 lit. d) i
b) umieszczenia niepoczytalnego sprawcy w
zakładzie leczniczym i
c) umieszczenia w zakładzie leczniczym sprawcy czynu, poz.ostającego w związku z nadu-
d)
Nr. 83.
żywaniem napojów wyskokowych lub innych
środków odurzających, oraz ewentualnego
odbycia przezeń wymierzonej karYi
oznaczenia osoby lub instytucji, której sąd
powierza wykon anie dozoru ochronnego,
- sąd zamieszcza w postanowieniu, jeżeli nie
uczyniono tego w wyroku.
§ 3. W wypadkach, przewidzianych w § 2 pod
lit. b) i cJ, sąd stosuje' przepisy a rt. 251 § 1 i 276 § 2.
Art. 389.
Orzeczenia co do
a) wykonania zawieszonej karYi
b) ewentualnego wykonania kary p.o zwolnieniu przestępcy z zakładu leczniczego i
c) zwolnienb z zakładu leczniczego, z domu
pracy przymusowej .i z zakładu dla niepoprawnychi
d) zastosowania środków zabezpieczających
w wypadku umorzenia spraWYi
e) umieszczenia nieletniego w więzieniu za ..
miast w zakładzie poprawczym,
- wydaje sąd pierwszej instancji w post.aci po'"
stanowienia.
Art. 390.
Przed wydaniem postanowienia o zwolnieniu
skazanego z zakładu leczniczego, z domu pracy przymusowej i z zakładu dla niepoprawnych sąd zbiera
wiadomości cd zarządów wymienionych zakładów
zabezpieczających cc do stanu zdrowia i zachowania
się skazanego.
Art. 391.
§ 1. W wypadkach, przewidzianych w ustawie, sąd pierwszej instancji, który orzekł umieszczenie nieletniego w zakładzie poprawczym, może na
wniosek tego zakładu lub z własnej inicjatywy, po
zehraniu wiadomości z zakładu, wydać na posiedzeniu niejawnem postanowienie co do warunkowego
zwolnienia wychowańca i .oddania go pod dozór wy~
znaczonego w tym celu kuratora.
§ 2. Również na posiedzeniu niejawnem sąd
postanawia .odwołanie zwolnienia w wypadkach, pra ..
wem przewidzianych.
Ad. 392,
Na postanowienia, wymienione wart. 388 § 2, .
389 i 391 służy zażalenie.
R o z d zi a ł IX.
Wyrok zaoczny~
Art. 393.
§ 1. Jeżeli oskarżony, ktÓremu wezwanie do ..
ręczono, nie stawił się na rozprawę główną, ani też
w jego imieniu nie stawił się ohrońca, a sprawa nie
wyma,g a 'osobistego stawiennictwa oskarżonego, sąd
a'l bo przeprowadza rozprawę i wydaje wyrok za'oc;~
ny, albo odracza rozprawę i nakazuje oskarżcnemu
stawić się osobiście.
§ 2.
Przy zaocznem
isąd odczytuje wyjaśnienia
przez niegc .złożone.,
rozpcznawaniu sprawy
poprzedniQ
oskarżonego
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
Art. 394.
Wyrok zanczny należy w ciągu trzech dni sporządzić na piśmie z uzasadnieniem i odpis przesłać
oskarżonemu.
Art. 395.
§ 1. Oskarżony może bądź zaskarżyć wyrok
bez uprzedniego zapowiedzenia, bądź wnieść sprzeciw z usprawiedliwieniem swego niestawiennictwa
i z prośbą o zarządzenie nowej rozprawy w sądzie
pierwszej instancji.
§ 2. W razie odrzucenia sprzeciwu, termin do
zaskarżenia wyroku liczy się od daty zawiadomienia
O odrzuceniu.
Art. 396.
Sąd na posiedzeniu niejawnem rozpatruje SP1"Z2ciw i, jeżeli uzna niestawiennic,t wo za usprawiedliwione, zarządza ponowną rozprawę.
Art. 397.
§ 1. Wyrok zaoczny traci moc z chwilą, gdy
oskarżony lub jego obrońca stawi się na rozprawę
terminie ponownym,.
§ 2. W razie nieus,prawiedliwionego niestawiennictwa oskarż. onego lub jego obrońcy na rozprawę
. ponowną, wyrok zaoczny pozostaje w mocy.
W
Art. 398.
Niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego na
rozprawę ponowną nie tamuje rozpoznania sprawy.
DZIAŁ
II.
przed sądem przysięgłych.
Art. 399.
Przepisy art. 285 - 380 mają odpowiednie zastosowanie do postępowania przed sądem przysię
głych ze zmianami i uzupełnieniami wskazanemi
w dziale niniejszym.
nym razie uzupełnia z listy dodatkowej w drodze losowani a liczbę przysięgłych brakującą do dwudziestu
czterech, a pozostałych w listy dodatkowej zwalnia.
Art. 403.
Jeżeli przysięgli z obu list stawili się w liczbie
mniejszej niż osiemnastu, przewodniczący ogłasza, że
roki przysięgłych nie doszły do skutku.
Art. 404.
Po sprawdzeniu listy obecności przewodniczący
odczytuje rotę przy s ięgi treści następującej
" Przysięgacie Panu Bogu Wszechmogą
cemu i Wszechwiedzącemu, że w sprawach
w których b ę dziecie brali udział jako przysięgli, będziecie orzekali według sumienia
na mocy dowodów przedstawionych na rozprawie i będziecie uwzględniali z jednakową uwagą okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak na niekorzyść oskarżonego, nie powodując się żadnemi ubocznemi względami."
Art. 405.
§ 1. Po odczytaniu roty przysięgi przewodniczący wywołuje przysięgłych według listy. Każdy
przvsięgły podchodzi do stołu sędziowskiego zosobna
i podnosząc rękę mówi głośno: "Przysięgam, tak mi,
Panie Boże, dopomóż."
§ 2. Podczas całego aktu przysięgi wszyscy
obecni, nie wyłączając trybunału, stoją.
§ 3. Do przysięgi składanej przez przysięgłych
mają odpowiedn'ie zastosowanie art. 111 § 2, 3
i art. 112.
Postępowanie
Rozdział
I.
Otwarcie roków przysięgłych.
Art. 400.
Przynajmniej na trzy dni przed terminem otwarcia roków doręcza się stronom listę przysięgłych wezwanych na roki.
1557
Art. 406.
Następnie
przewodniczący wYJasn~a przysięg
łym ich praWia i obowiązki tudzież przepisy dotyczące narady i głosowania.
Art. 407.
Po ukończeniu przemowlenia przewodniczące
go, przysięgli mogą prosić go o dodatkowe wyjaś
nienia.
R o z d z i a ł II.
Rozpoczęcie rozprawy i przewód sądowy z udziałem
przysięgłych.
Art. 408.
Art. 401.
Osobiste stawiennictwo oskarżonego na rozpraNa początku każdych roków odbywa się jaw- . wę jest zawsze obowiązkowe.
ne posiedzenie wstępne, na które m winni być obecni
al trybunał w składzie trzech sędziów;
Art. 409.
bl wezwani na roki przysięgli;
§ 1. Po wywołaniu sprawy następuje utworzecl prokuratorj
nie ławy przysięgłych.
dl przedstawiciel izby adwokackiej;
§ 2. Jeżeli przypuszczać należy, że rozprawa
e) protokólant.
potrwa dłużej niż jeden dzień, to przewodniczący zarządza uzupełnienie ławy przez jednego lub dwóch
Art. 402.
przysięgłych zapasowych na wypadek konieczności
Jeżeli z listy głównej stawiło się przynajmniej
zastąpienia przysięgłego, któryby z powodu choroby
dwudziestu czterech przysięgłych, przewodniczący lub innej ważnej przyczyny był zmuszony opuścić
zwalnia przysięgłych z listy dodatkowej; w przeciw- ławę przysięgłych.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art 410.
Przedewszystkiem usuwa się przysięgłych
~ających wyłączeniu w myśl art. 41 § 3.
Nr. 83.
do uzupełnieni a ławy, nie są obecni przy n aradzie
ule-
Art. 411.
§ 1. Jeżeli po usunięciu przysięgłych wyłączo
nych z mocy ustawy p ozostaje tylko tylu, ilu potrzeba do ut.worzenia ł awy, rozprawa mo że się odbyć
wtedy tylko, gdy oskarżyciel i osk arżony o świadczą,
że nie zgłaszają wyłączeń w myśl art. 413.
§ 2. W tym wypadku los owa nie odbywa się
tylko wtedy, gdy zachodzi po trz eb-'\. wylosowania
przysięgłych zapasowych.
Art. 412.
Jeżeli pozostaje liczba przysięgłych, przewyż
szająca liczbę niezbędną do utworzenia ławy, to nazwiska wszystkich przysię głych na osobnych jednakowych kartkach wrzuca się do urny, z której przewodniczący wyciąga po k olei nazwiska przysięgłych.
Art. 413.
§ 1. Zarówno oskarży ciel, jak oskarżony, mogą
wyłączyć bez motywów polowę liczby przysi ę głych,
przewyższającej liczb ę ni ezbędną do utworzenia
ławy.
§ 2. Jeżeli lic zba prz ys i ęgłych jest nieparzysta,
oskarżonemu służy prawo wyłączenia o jednego wię
cej niż oskarżyciel owi.
§ 3. Jeżeli jest kilku oskarżycieli lub ·oskarżo
nych, wszyscy oni ·wyłączają przysięgłyc h według
wzajemnego porozumienia, a w bra ku tegoż co do
kolejności wyłączenia rozstrzyga los.
Art. 414.
§ 1. Wyciągaj ąc ka r tkę z urny, prz ewod niczą
cy odczytuje umi eszcz'o ne n a niej nazwisko; k a żda
strona może wtedy oświ ad czyć, że przysięgłego
wyłącza.
§ 2. Przysięgłego, niewył ączone go przed wycią
gnięciem następnej kartki, uważa się za wchodzące
go do ławy.
Art. 415.
Listę członków ławy przysię g łycll wciąga si ę do
protokółu, poczem pro tokóla nt ją odczytuj e.
i głosovlaniu.
R o z d z i a ł III.
U!daG<lnk pjbń (~~3 przysięgłych.
Art. 419.
§ 1. Po ukol1czeniu przewodu sądowego trybu-
nał układa li s tę pytań, k tóre przysię gli mają rozstrzygnąć .
§ 2. W pyt aniach ni e wo lno pominąć żadnego
z zarzutów post avrionych wakci.e oskarżenia.
§ 3. Za podstawę do pytań służy również przewód sądow y.
Art. 420.
Rozstrzygnię ciu przysi ęgłyc h ule g ają tylko pytania co do winy oraz związane z niemi pytania co
do okolicwości faktycznych, uzasadniających według
ustawy zastosowanie surowszego lub łagodniejszego
przepisu k arn ego albo wyłą czających przestępność
czynu lub po<:zytani e winy.
Art. 421.
Po ułożeniu i odczytaniu pytań przewodniczą
cy z apytuj e strony oraz przys ię głych, czy nie żąda
ją zmian i uzup ełnień, a na ich żądanie daje im listę
pytań do przejrzenia.
Art. 422.
Wnio,s ki o zmianę lub u zupełni enie pytań tryrozstrzyga, p oczem, jeżeli lista pyt a ń uległa
zmianie, odczytuje się ją ponownie i daje się stronom oraz przysięełym m ożnoś ć zgło s zenia uwag.
bunał
Art. 423.
Ostate czn ie u st aloną listę pytań trybunał zatwierdza i podpisuje.
Art 424.
. . Kaide pytanie powinno być tak ułożone, żeby
można było na nie odpowiedzieć "tak" albo "nie".
'A rt. 425.
Art. 416.
Za zgodą oskarżycieli i oskarżonych układa się
zapomocą jednego losowania wspólną ławę przysię
głych dla kilku spraw wyznaczonych na dany dzień.
Pytanie codo winy powinno obejmowaĆ wszyst ..
kie ust awowe znamiona zarzucanego przestępstwa.
Zaczyna się od wyrazów: "czy oskarżony (oznaczenie .as,oby o sk arżonego) jest winien, że", poczem wymienda się ok'oIic:zniOści faktyczne zarzucanegoc.zynu z możliwie ścisłem oznaczeniem czasu i miejsca:.
Art. 417.
Art. 426.
Przysi ęgli mogą zadawać pytania oskarżonemu,
'śwIadkom i biegłym tylko za pośrednictwem przewodniczącego.
'J eżeli jest k ilku oskarżonych lub oskarżonemu
zarzuca się kilka czynów, ·c o do każ.dego ·oskarżone
go i każdego czynu za,d aje się pytanie osobne,
Art. 418.
J\rt. 427.
Do przysięgłych zapasowych maj ą zas tosowanie
wszystkie przepisy dotyczące członków ławy przysięgłych, jednakże przysięgli zapasowi, nie powołani
Co do każdej okoliczności, uzasadniającej zastosowanie surowszego lub łagodniejszego przepisu
karnego, zadaje si~ w razie potrzeby pytanie osobne.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 428.
§ 1. Jeżeli w toku rozprawy strony powoływa
ły się na istnienie okoliczności us tawowej, wył ącz a
jącej przest ępność czynu lub poczytanie winy, to co
do oskarżon ego , którego ta okoliczność dotyczy, nal eży postawić trzy osobne pytania, a mianowicie
1) co do popełnienia czynu;
2') co do oko!icżności, wyłączającej przest ę p
ność czynu lub poczy tanie winy;
3) co do winy.
.
§ 2. W tym wypadku pytanie co do winy należy
tak ułożyć, żeb y z jego tr eśc~ wynih:ało, że przysięgli powinni na nie odpowiedzieć WÓWCZC:iS tylko,
gdy na pytanie pierwsze dali odpowiedź twierdzącą,
a na drugie przeczącą.
Art. 429.
W sprawach nieletnri ch do lat siedemnastu zawsze za~aie się pytanie, czy oskarżony działał z rozeznamem.
Art. 430.
Jeżeli z przebiegu rozprawy wynika, że w razie zaprzeczenia pytania głównego zachodzi możli
wość uznania oskarżonego winnym innego przestęp
stwa, to zadaje się co do tego przestępstwa pytanie
ewentualne, na które przysi ęg li mają odpowiedzieć
na wypadek zaprzeczenia pytania głównego.
R o z ci z i a ł IV.
stron i wyjaśnienie przewodniczącego.
Art. 431.
Po zatwierdzeniu listy pytań przewodniczący
udziela głosu stronom co do przedmiotów objętych
pytaniami.
Art. 432.
§ 1. Po wysłuchaniu głosów stron, przewodnic.zący wyjaśnia przysi ęgłym znaczenie odnośnych
ustaw, karę grożącą oskarżonemu i inne skutki skazania, oraz ogólne podstawy prawne dotyczące oceny dowodów, sposobu głosowa:nia i pisania odpowiedzi.
§ 2. Wyjaśnienia przewodniczącego przerywać
ani krytykować nie wolno, lecz strony mogą żądać
wciągnięcia do protokółu tych części wyjaśnienia,
których ustalenie uważają za ni ez będne.
Głosy
Art. 433.
Po ukończeniu wyj a śnienia przewodniczący
wręcza przysięgłym listę pytań i udaje się z nimi do
izby narad.
Art. 434.
Na żąda nie przysi ęgłyc h daje się im do izby
narad dowody rzecz owe , które były przedmiotem
przewodu sądowego.
R o z d z i a ł V.
Narada i uchwała przysięgłych.
Art. 435.
§ 1. Przez cały czas trwania narady przysięgli
nie mają prawa opus zczać izby narad, ani porozumiewać się z osobami postronnemi.
1559
§ 2. Zakaz porozumiewania się z osobami postronnemi dotyczy również pr zysięgłyc h zapasowych,
nie biorących udzi:tłu w naradzie.
Art. 436.
Jeżeli z.achodzi konieczność opuszczenia przez
przysi ęgłego izby narad przed wydaniem uchwały,
przewodniczący p rzedsiębierz e niezhędne
środki
w celu niedopuszczenia do porozumiewania się przysięgłego z osobami posŁronnemi.
Art. 437.
§ 1. Przed na:radą prz ewo dniczący zarządza wybór zwierzchnika ławy, który kieruje obradami.
§ 2. Przysięgli wybierają zwierzchnika ławy
z pośród siebie zwykłą większością głosów; w razie
równości głosów rozstrzyga los.
Art. 438.
§ 1. Przewod nicz ą cy nie bierze udziału w nara~
dzie i głosowaniu.
§ 2. Nie uj awniają c swego zdania co do winy
oskarż o nego i oceny poszczególnych dowodów, przewodniczący udziela p rzesięgłym wskazówek co do
sposobu odbywania narady i głosowania , da je "'/yja śnie nia na zadane mu przez przesięgłych pytania
·oraz prostuje twierdzenia oc zywiśc ie niezgodne
z przebiegiem ro zprawy.
§ 3. Przew odniczącemu służy prawo głosu poza
koleją przemówień.
Art. 439.
Jeżeli w toku narady przysięgłych powstaną
wątpliwości, wymaGające zdaniem przysięgłych wzno-
wienia przewodu sądowego albo zmiany lub uzupeł
nienia pytań, przev/odniczący i przysięgli wracają na
salę, p oc::em trybunał, po wysłuchaniu stron, wyda je
postanowienie co do zmiany lub uzupełnienia listy
pyt 2ń, względnie wznowienia przewodu sądowego.
Art. 422, 423, 431, 432 i 433 mają ,odpowiednie zastos owanie.
Art. 440.
§ 1. Po nara0zie zwierzchnik ławy zarządza co
do każdego pytania zosobna tajne głosowanie.
W tym celu każdy przysię gły otrzymuje kartkę zaopatrzoną w pieczęć s ą du z oznaczonemi na niej wyrazami: "Tak - Nie". Głosujący wykr eśla wyraz zbyteczny.
§ 2. Kartkę, na której nie wykreślono żadnego
wyrazu lub wykreś l ono obydwa, uważa się za oddaną na korzyść oskarżonego , o czem należy przysię
głych uprzed z ić przed ka :~d c m głosow aniem.
§ 3. W razie wątpliwości co do w yniku głoso
wania, zwierzchnik ławy zarządz'l ponowne głoso
wanie.
Art. 441.
Przysięgli rozstrzyga ją zadane 1m pytania wesumienia, na podstavlie dowodów przedstawionych na rozprawie, uwzględnia jąc z j ednakową uwagą okoliczności przem awiają ce na korzyść, ja k i na
dług
niekorzyść osk arż onego.
DZiennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 442.
Odpowiedzi zapad.ają bezwzględną większością
głosów. W razie równości głosów przeważa zdanie
korzystniejsze dla oskarżonego.
Art. 443.
Odpowiedź na każde pytanie powinna brzmieć
"tak" lub "nie", albo "tak z opuszczeniem tej lub
owej okoliczności obj ę tej pytaniem".
Art. 444.
Jeżeli w toku narad ujawniono zapatrywanie,
że nie wszystkie okol i czności wysz.c zególnione w pytaniu należy potwierdzić, to nad wyrazami, które mają być opuszczone, odbywa się głosowanie osobne.
Art. 445.
Odpowiedzi przysi ę głych zwierzchnik ławy odczytuje na głos, okazując każdą kartkę obecnym, zapisuje wynik głosowania na liście obok odnośnego
pytania, zaznacza iloma głosami odpowiedź zapadła,
stwierdza to swoim podpisem i niszczy oddane
kartki.
Art. 446.
Po zapisaniu wszystkich odpowiedzi, przewodnicz ą cy i przysięgli wracają do sali posiedzeń i zajmują swoje miejsca, poczem przewodniczący wzywa
Z\vierzchnika ławy do odczytania uchwały przysię
głych.
Art. 447.
Zwierzchnik ławy wstaje i mówi: "Stwierdzam,
że przysi ęgli odpowiedzieli na pytania", poczem odczytuje po kolei każde pytanie i odpowiedź, a następnie
wręcza
listę
przewodniczącemu,
który
stwierdza ją swoim podpisem.
Nr. 83.
trybunału, ani żaden z prz ysięgłych,
udział w rozprawie pierwotnej.
Rozdział
którzy brali
VI.
Wyrokowanie na podstawie uchwały przysięgłych.
Art. 452.
Gdy przys ię gli na pytani e o W1ll1e dali odpo..
wiedź przeczącą, trybunał n iez włocznie wydaje wyrok uniewinniający, a jeżeli os karżony był areszto..
wany, przew.odniczący z arządza natychmiastowe wypuszczenie go na wolno ś ć.
Art. 453.
§ 1. W raz ie uchwały stwierdzaj ącej winę, prze ..
udziela głosu stronom celem złożenia
wniosków co do kary i innych skutków uchwały.
Ostatni głos ma oskarżony lub jego obrońca.
§ 2. Strony nie mogą podawać w wątpliwość tego, co uchwałą przysięgłych ustalono.
wodniczący
Art. 454.
Po wysłuchaniu głosów stron trybunał udaje
się na naradę celem wydania wyroku na podstawie
uchwały przysi ęgłych.
DZIAŁ
III.
PostEi:powunie przed sądem grodzkim.
Art. 455.
Prz.episy art. 292, 294-313, 315-380 i 387-398
mają odpowiednie zastosowan ie do postępowania
przed s ą dem grodzkim ze zmianami i uzupełnieniami
wskazanemi w dziale niniejszym.
Art. 448.
Odczytanie uchwały przysięgłych odbywa się
jawnie, choćby rozprawa toczyła się przy drzwiach
zamknię tych.
Art. 449.
Jeżeli odpowiedź przysięgłych nie odpowiada
wymaganiom niniejszego kodeksu, albo jest niezrozumiała, albo zawiera sprzeczności, trybunał zwraca
przysięgłym listę pytań z wyjaśnieniem, na czem polega niewłaściwość odpowiedzi, i wzywa ich do udania się na ponowną naradę.
Art. 450.
§ 1. Trybunał może, bez dopuszczenia stron do
wniosku, uchylić uchwałę przysięgłych i przekazać
sprawę do ponownego rozpoznania na najbliższych
rokach, jeżeli jednomyślnie uzna, że przysięgli niesłusznie odpowiedzieli potwierdz.ająco lub zaprzeczając.o na pytanie co do winy.
§ 2. Odpow,iedzi przysięgłych, nie dotknięte postanowieniem trybunału, pozosta1ą w mocy.
§ 3. U chylenie w myśl artykułu niniejszego ponownej uchwały przysięgłych nie może nastąpić.
Art. 451.
W wypadku wskaz.a nym wart. 450 w ponownej
rozprawie nie może brać udziału żaden z członków
Art. 456.
W razie potrzeby dokonania czynności niecierpiącej zwłoki, sąd grodzki dokonywa jej przed roz ..
prawą. Art. 256 § l, 2 i 3 ma odpowiednie zastosowanie.
Art. 457.
Sąd może zlecić policji prz.epr.owadzenie dochodzenia.
Art. 458.
§ 1. Sąd grodzki może także i przed rozprawą
umorzyć postępowanie, jeżeli zachodzą warunki
wskazane wart. 287 lit. a) - c), lub jeżeli z treści
akt sprawy wyn.i ka, że oskarżenie jest oczywiście
bezpodstawne.
§ 2. Wnioski, przewidziane wart. 296, s kł.a dać
można na pierwszej rozprawie głównej. Do wniosków, zgłoszonych po tym terminie, ma zastosowanie
przepis art. 332 § 2.
Art. ' 459.
§ 1. Niestawiennictwo oskarżyciela publicznego lub pokrzywdzonego, mającego prawa strony
(art. 67), nie tamuje rozpoznania sprawy.
§ 2. Przerwa rozprawy może trwać najwyżej
dni trzydzieści.
"
Nr. ,83.
, 1561
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. '460.
Jeżeli świadek mieszka w okręgu innego sądu
'grodzkiego, sąd może zwrócić się o jego przesłucha
nie do miejscowego sądu grodzkiego. Art. 256 § l, 2
i 3 ma odpowiednie zastoso wanie.
Art. 461.
§ 1. Przepis art. 331 § 3 ma zastosowanie i do
pokrzywdzonego, jako strony.
§ 2. Pokrzywdzony, ja ko strona (art. 67), ma
prawo głosu po oskarżycielu publicznym.
Art. 462.
§ 1. W razie wyroku zaocznego oskarżony
może bądź założyć apelację bez uprzedniego zapowiedzenia, bądź wnieść sprzeciw w myśl art. 395 § 1.
§ 2. Ze sprzeciwem oskarżony może na wypadek jego odrzucenia poł ą czyć apelację.
KSIĘGA
VIII.
środki odwoławcze.
Rozdział
L
Zażalenia.
Art. 463.
O ile ustawa inac zej nie stanowi, na posŁano
Art. 468.
§ 1.
Zażalenie wnosi się do sądu, który wydał
zaskarżone postanowienie.
§ 2.
Prezes sądu odmawia przyjęcia zażalenia,
złożonego po terminie lub przez osobę nieuprawnioną. Na zarządzenie prezesa służy zażalenie.
,
§ 3. Zażalenie na niesłuszne aresztowanie oraz
na odmowę przyjęcia sprzeciwu lub pisma odwoław
czego można wnosić także bezpośrednio do sądu odwoławczego.
Art. 469.
§ 1. J cżeli sąd,któremu złożono zażalenie,
uzna je za zasadne, to sam się do niego przychyla,
a w przeciwnym razie przesyła je wraz z odpisem
7askarżonego postanowienia do sądu odwoławczego
w ciągu trzech dni, a gdy zażalenie dotyczy aresztowania, to w ciągu doby.
§ 2. Akta sprawy przesyła się sądowi odwoławczemu, o ile to nie powoduje zwłoki w postępo
waniu. Sąd odwoławczy może zażądać przesłania
akt, o ile uzna to za niezbędne.
Art. 470.
Zażalenie samo przez się nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego postanowienia, lecz sąd, który wydał postanowienie, lub sąd odwoławczy może
wstrzymać wykonanie.
Odmowa wstrzymania nie
wymaga uzasadnienia.
wienia, zamykające drogę do wydania wyroku, stro. nom służy zażalenie.
Art. 471.
Art. 464.
Sąd odwoławczy rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnem. M.ają tu odpowiednie zastoso-
§ 1. Zażalenie na p ost a nowienie p r okuratora
co do odmowy ścigania lub umorzenia dochodzenia
(art. 248 § 3) wnosi się do tegoż prokuratora, roz.strzyga je zaś prokurator apelacyjny.
§ 2. Od odmowne go postanowienia prokuratora apelacyjnego służy za ża l e nie do sądu apelacyjnego.
§ 3. W razie uchylenia postanowienia prokuratora, sąd apelacyjny b ą dź zwraca a:kta prokuratorowi dla sporządzenia a k tu oskarżenia, bądź nakazuje uzupełnienie dochod ze nia lub przeprowadzenie
śledztwa.
§ 4. W razie sporz ąd z enia przez prolcura i ora
aktu oskarżenia zgodnie z p os tanowi e niem sądu ape, lacyjnego, przepisów art. 287 - 291 nie stosuje się.
Art. 465.
Na inne postanowienia służy zażalenie tylko
. w wypadkach wyraźnie w ustawie wskazanych i tyl·kodo jednej instancji.
Art. 466 ,
Na postanowienia sądu apelacyjnego zażalenie
tylko z powodu odmow y przyjęc i a kasacji.,
z powodu odmowy przyw róc eni a terminu kasacji
oraz w przedmiocie wynag rodz enia za niesłuszne
skaZanie.
Art. 467
służy
Zażalenie z powodu odmowy przyjęcia kasacji,
z powodu odmowy przywrócenia terminu kasacji
, oraz .. w przedmiocie wynagr odzenia za niesłuszne
skazanie rozstrzyga Sąd Najwyższy.
wanie przepisy art. 382 i 383.
Art. 472 .
Przepisy art. 463 i 465 - 471 mają odpowiednie zasŁosowćmie do zażaleń na zarządzenia prezesa
sądu.
.
R o z d z i a ł II.
Apelacja.
Art. 473.
Strony mogą zakładać apelacje od wyroków
sądów grodzkich oraz od wyroków sądów okręgo
wych wydanych w pierwszej instancji, o ile ustawa
inaczej nie stanowi.
Art. 474.
§ 1. Apelacja może dotyczyć całości wyroku
lub jego części,
§ 2. Apelację, założoną od orzeczenia w przedmiocie winy, uważa się za zwróconą także przeciwko orzeczeniu o karze.
Art. 475.
W apelacji można podnosić i takie zarzuty, które nie s t anowiły lub nie mogły stanowić przedmiotu zażalenia.
Art. 476.
Oprócz oskarżonego i jego obrońcy, apelację na
korzyść oskarżonego może założyć prokurator, a w
razie niepełnoletności lub bezwłasnowolności oskarżonego -- także jego ojciec, matka, małżonek, opiekun lub kurator.
Art. 477.
Art. 487.
W razie zapowiedzenia lub złożenia ,-" yV/o du
Z wyjątkiem wypadków wskazanych wart. 88,
o sk arżony mo ż e cofn ą ć a,pel ację z ało żoną przez sie-
bie lub swego obro ń cę.
Art. 478.
Prokurator b ez zgody o skarżonego nie może
cofnąć apelacji, którą z ałożył na jego korzyść.
Art. 479.
Apelację ną. niekorzyść oskarżonego może założyć tylko oskarżyciel.
§ 1.
§ 2.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
1562
W sprawach o przestępstwa, nal e żące do
właściw oś ci sądów gr-odzkic h a ścigane w trybie
o's'~arżenia publiczn.zgo, pokrzywdzony, który brał
udział w sprawie wcharalde rze stTony, może zało
żyć ape lac ję
tylko co do orzeczenia o winie.
apelacji po terminie albo przez osob ę nieuprawnioną,
pre ~; es odmawia przyj ę cia i zawiadamia o tern ape~
luj ącego.
Art. 488.
Po przyjęciu apelacji sąd przesyła ją niezwłocznie wr az z aktami do sądu odwoławczego,
o czem zawi a damia strony.
§ 2. Jeżeli os karżyciel założył apelację od wy ..
roku uniewinniającego , art. 205 nie ma do oskarżo~
nego zastosowania.
Art. 489.
Do post ę powania w sądzie odwoławczym mają
zastosowanie przepisy post ę powania w sądzie okrę
gowym pierwszej instancji ze zmianami i uzupełnie
niami wskazanemi w r ozdziale nin!iejszym.
§ 1.
<,
Art. 480.
§ 1. W razie śmi e rci oskarżyciela prywatnego
lub p okrzyvvdzonego, m a j ącego p rawa strony, prze d
upływem terminu do z.apowiedzenia apelacji, prawo
do jej zap ovviedzenia służy jego małżonkowi, dzieciom, rodzicom i wnukom w cią gu dwóch tygodni od
dIjia śmierci oskarżyciela .
§ 2. \Vj razie śmierci oska.rżyciela p ryvlabego
lub polU'zyw.dzonego, m aj ą c eg o prav-ra strony, po za powi.edz ell':u prz.ez.eń ap elaaji, lecz prz.ed upływem
te rminu do jej wywodu, p ra,",-o ap::::la cji służy osob Olli, wymie'1icuym w § 1, w ciągu mies i ąca od śmier
ci oskarżycieia.
§ 3. Terminy, w skazane w artykule niniejszym, są zawite.
Art. 481.
Powód cywilny mo ż e z ałoży ć apelację wtedy
tylko, gdy oskarżyciel lub oskarżony z a powiedział
założenie apelacji.
Art. 482.
Je że li osk arż yciel lub os karżo ny, który zapowiedz iał apelacj ę , nie wniósł jej wyw odu lub ape~
lacj ę c ofn ął , sąd karny p ozostawia bez ro zpoznania
apela cję powod a cyv/ilnego i zwraca mu wniesioną
z tytułu apelacji opłatę.
Art. 483.
P owód cywi lny, któremu nie s łuży prawo apetacji z przyczyn wskazanych wart. 481 i 482, może
wytoczyć sprawę przed sądem cyw iln ym o tę część
powództwa, którą sąd karny oddaiił lub pozostawił
bez rozpoznania.
.
Art. 484.
Strona zamierzająca w yrok zaskarżyć powinna,
pod utratą prawa zaskarżenia, z apoVli ed z.ieć to w
terminie, wskazanym wart. 225.
Art. 485.
Wyv/ód apel a cji skład a się w terminie wskazanym wart. 226 do sądu, który wyd a ł zaskarżony wyr ok, bądź na piśmie, bądź ustnie do protokółu w kancę1ctrji sądu.
Art. 490.
§ 1. P r ezes sądu odwoławczego rozważa
aj czy zachQd.zą formalne warunki apelacji wy~
m agc:ne przez kod eks niniejszy;
.
bl jakie należy wydać zarządzenia niezbędne
do r ozpisania r ozprawy.
§ 2. J cżeli prezes uważa, że zachodzi brak
formalnych warunków apelacji, lub że zamieszczony w niej wniosek o 'w ezwanie świadków i biegłych
albo o sprowa dzen ie innych dowodów należy odrzu~
cić , lub też że należy w yd ać z a rządzenia w myśl § 3,
to wnosi spr 2.wę na posiedzenie niejawne.
§ 3. S ąd odwoł a wczy może, przed rozpisa ..
ni em rozprawy, sprawdzić przez właściwy sąd grodzki dowody, p ;:zyto czone IV apelacji lub w piśmie stro ...
ny przeciwnej, która apelacji nie założyła, jeśli przeprowadz enie dowodu ma n astąpi ć poza siedzibą sądu
odwoł awczego , albo świadkowi e lub biegli zamiesz ..
kuj ~l poza si€dzib", te go ż sądu.
Art. 491.
§ 1. W sprawach, rozpoznawanych przez ~ą!ł
okqgowy w składzie jednoosobowym, sąd apelacyj""
ny orze ka równ.jeż jednoosobowo, jeżeli w zaskarża'"
nym wyroku wyn1ierzono, jako karę zasadniczą, po ..
zbawi enie wolności do lat 2 lub grzywnę , .a lbo ,obicte lca ry łąc znie, lub j eśli wymierzono wyższą karę
pozbawienia wolności jedynie ze względu na powrót
do przestępstwa .
§ 2. Przepisy art. 382 i 383 mają odpowiednie
zastosowanie i w postępowaniu apelacyjnem.
Art. 492.
Sąd odwd awczy nie może odmówić wezwania
świad k ów i biegłych, przesłuchanych w pierwszej instancji, oraz sprowadzenia z sądu pierwszej instancji
dowodów rzeczowych, jeżeli strona w apelacji bądź
stawi a uzasadnione zarzuty nieścisłości protokółu,
bądź żąda ponownego przesłuchanlia na stwierdzenie
okoliczności w protokóle nieujawnionych, a mogą ..
cych mieć wpływ na ,o rzeczenie o winie.
Art. 486.
Art. 493.
§ 1.. Sąd odwoławczy nie mo·że 'Opmpwig przy..
W wywodzie apel ac ji wyszcz eg ólnią się zarzuty czyruione wyrokowi i wsk azuje się te czę ć ci wyroku, których uchylenia lub zmiany strpn~ żąda .
•
jęcia
Dziennil~ Usta~.
a) dowodu, wskazanego w wywodzie apelacji,
jeżeli sąd pierwszej instancji be zzasadnie odrzucił wniosek w tym względzie na mocy
art. 332j
b) nowego dowodu, nieznanego stronie przed
wydaniem za skarżo nego wyroku, a mog2,c ego mieć is totny vrpływ na treść orzeczenia
o winie.
§ 2. Przepis § 1 pkt. a) ma zastosowanie również do wniosków strony przeci)Vnej, która apelacji
nie założyła, jeżeli złożyła wniosek w ciągu siedmiu
dni od zawiadomienia jej o przesłaniu akt do sądu
odwoławcze go.
§ 3. O przyjęciu innych dowodów sąd postanawia według swego uznania.
§ 4. Przepisy §§ 1 - 3 ni,e dotyczą prokuratora.
Art. 494.
W razie niestawk'lilictwa świadka lub bie~łe
go, przesłuchan,ego W pierwszej instancji, sąd odwoł awczy wtedy tylko odracza rozprawę, gdy uzna popowne prz esłuchanie ich za niezbędne, w przeciwnym razie odczytuje ich zezn ania.
Art. 495.
§ 1. Oskarżonego aresztowanego sprowadza
się na rozprawę wtedy tylko, gdy sąd odwoławczy
uzna to za niezbędne.
§ 2. .Jeieli jednak oskarżony znajduj,e się
w areszcie w siedzibi e sądu odwoławczego, sprow·adza się go ną rozprawę także wtedy, gdy tego zaż ąda.
Art. 496.
§ 1. Niestawiennictw o stron nie tamuje rozpo znania spra'wy, z vITyiątkiem wypadku, gdy nie stawił się oskarżon y, którego stawiennictwo sąd uznał
za obowiązkowe lub którego s ąd p ostanowił sprowadzić w myśl art. 495.
§ 2. W sprawach z oskarżenia publicznego
udział prokuratora w rozpra-wie odwoławczej jest
obo wiązkowy .
.
§ 3. Wyroku sądu odwołav/czego nie poczytuje się nigdy .za zaOCZi1y.
Art. 497.
§ 1. Po wywoł a n iu sprawy, jeden z sędziów
składa ustne sprawo zd ani c, po l egające na p rzedstawieniu stanu fakty cznego sprawy tudzież treści apelacji i wywiązujących się stąd punktów spornychj
oączytuje się przytem wyrok pierwszej insblilcji
W tych częściach, które są prz edmiote m apelac ji,
oraz VI razie potrzeby - poszczególne ustępy z akt
sprawy.
§ 2. Apelację lub inne pismo strony nieobecnej odczytuje się w całości.
Art. 498.
Cofnięcie apelacji przez oskarżyciela publicznego na rozprawie nie wiąże s ądu.
Art. 499.
Po głqsach stron, sąd odwoławczy odbywa naragę ~ wydaj~ wyrok, 1J1ocą którego, albo
P:)Z. 725.
a) zatwie rdza wyrok z:ls}<arżony, albo
b) uchyla go w całości lub części, wyqając no.,
we orzec zenie.
Art. 500.
Sąd odwoławczy nie może
a) zwi ększyć oskarżonemu kary wymierzonej
przez sąd pierwszej instancji, jeżeli założo
no a pela c ję tylko na korzyść oskarżoI).egoj
b) przekr oczy ć gran ic apelacj i, z wyjątkiem
wypadków wskazanych wart. 501 j . .
c) z a lic zy ć oskarżonemu na poczet kary okre-:su tymczasowego zaaresztowania od daty
vvyroku ~kazującego pierwszej instancji, jeśli wyrok ten sąd z, atwierdz.ił w całości.
Art. 501.
Sąd od'\vołav!czy z urzędu, niezależnie od granic apelacji
a) u~ie\v.innia oskarżonego, jeżeli W jego czy~
me nJcma znamion p r zes tępstwaj
b) p oprawIa prz yjętą w wyroku pierwszej instancji błędną kwalifikację czynUj
c) uzn aje zaskarżony wyrok za nieważny i przekazuje sprawę komu należy, j eżeli wyrok
z ap a dł z obrazą art. 12 lub B, j eżeli w skła
dzie sądu ucz e st.niczyła osoba nieuprawniona do wydawan1ia wyroków, albo jeżeli orzekał sędzia, który z mocy art. 41 ulegał wyłączeniuj
"
d) uchyla wyrok na korzyść współoskarżonych,
choćby nie apelowali, jeżeli uchy~ił go na
rze cz współoskarżonego, na którego l<,orzyść
apelacja była założona, a te same względy
prz ema wiają za uchyleniem wyroku na rzecz
tamtychj
e) umarza postępowanie, jeżeli sprawę rozpo"
znano bez skargi albo bez wniosku pokrzywdzonego w wypadkach, gdy ustawa taki.egq
wniosku wymaga.
Art. 502.
Osk arżonemu aresztowanemu, który na rozprawie nie był obecny i nie miał ,obrońcy, doręcza się
odpis sentencji z jednoczesnem zawiadomieniem, że
termin do zapowiedzenia kasacji liczy się od daty doręczenia tego odpisu, oraz o treści art. 50'5 i 506.
Art. 503.
Pr,.y rozpoznawaniu apelacji od wyroku sądu
grod zkiego mają odpowiednie zastosowanie art. 460
oraz art. 382 i 383.
R o zd z i a ł III.
Kasacja.
Art. 504.
Strony mog ą zakładać kasacje do Sądu Naj,
wyższe g o od wyroków sądów drugiej instancji, od
wyroków sąd ów przysięgłych oraz od wyroków są
dóyv' pierwszej instanc ji wydanych w sprawach karno -administracyjnych.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art 505.
§ 1. Kasacja powinna być założona na plsmw
i, jeżeli nie pochodzi od prokurat'o ra, powinna być
sporządzon a przez adwokata.
§ 2. PozaŁ e m w przed miocie zakład a nia kasacyj mają odpowiednie za s ło s owanie art. 474 - 488.
Art. 506.
§ 1. Na ż ądanie osk a r ż'o ne go aresztow anego,
z.głoszone w terminie do zapowiedzenia k asacji, prezes ,sądu stosownie do art. 89 wyznacza obrońc ę
z urzędu do zło ż enia wywo du.
§ 2. Termin powyż s zy jest zawity.
Art. 507.
§ 1. Do wywodu kasacji załącza się dowód
wpłacenia lub wysłania pocztą do kasy sądowej
kaucji w wysokości stu zł o tych, bez czego k asacji
się nie przyjmuje .
§ 2. Jeżeli kilka osób podaje kasację łącznie,
każda z nich sldada os'o bno kaucję.
Art. 508.
§ 1. Od składania kaucji kasacyjnej wolni są
a) ur.zędy państwowe i samorządowe;
b) oskarżeni aresztow ani;
c) skazani na ka r ę pozbawienia wol n ości przekr a czaj ącą d wa lat a ;
d} dłużnicy upadli;
e) osoby, którym sąd przyznał prawo ubogich.
§ 2. Wni'o sek o przyznanie prawa ubogich powinien być złożony w termi nie zawitym trzydniowym
od daty otrzymania odpisu orzeczenia z uz as adnieniell1.
Art. 509.
§ 1. W ra zie uwz gl ę dnienia kasacji zwraca się
kaucję osobie, htóra j ą zł o żyla.
§ 2. W razie oddalenia kasacji przelewa się
kaucję do Skarbu Państwa.
Art. 510.
Podstawą k asa cji moż e być tylko zarzut
a) nieprawidł o we go zastosowania ustawy przy
określeniu pr ze stęp s twa i wymierzeniu kary;
b) obrazy przepisów po s t ę powania sądowego.
Art. 511.
Od wyroków, wydanych
a} w sprawach karno - administracyjnych;
b) w sprawach z ustawy karnej skarbowej, jeżeliorzecz.ona kara nie przekracza kwoty
3.000 zł;
cl w sprawach o w ykroczenia, należące do wła
ściwości s ądowej;
Nr. 83.
Art. 513.
§ 1. Stroma może w kasacji zarzucać tylko
uchybienia obrażaj ą ce jej prawa.
§ 2. Przepis § 1 ni e dotyczy prokuratora, zakładającego ka s ację na korzyść oskarżonego.
Art. 514.
Wyrok n a le ż y uchylić, jeżeli kasacja słusznie
zarzuca
a) że sąd wyd a ł wyr ok uniewinniający pomimo
istnienia w czynie oskarżonego znamion
prz e st ęp s tw a ;
b) że s ąd b y ł ni ena l eżycie obsadz,ony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny
na cał e j ro zprawi e;
,
cj że rozprawa odbyła się zaocznie w sprawie,
w kt órej u stawa wymaga obecności oskarżon e g o ;
d) ż e osk arż ony nie miał obrońcy w wypadkach, wskazanych wart. 88;
ej ż e nie sporz ądzono protokółu rozprawy;
f) że wyrok nie zawiera ustalenia czynu, przyp isanego oskarżonemu;
gj że sąd w wypadkach, wskazanych wart. 500
lit al i 612 lit. a) zwiększył wymierz'oną
oskarżonemu karę.
Art. 515.
Poza wypadkami wymienionemi wart. 514, Sąd
Najwyższy uchyla wyrok z powodu uchybienia procesowego wtedy tylk o, gdy uzna, że uchybienie to
mogło mi e ć wpływ n a tre ś ć wyroku.
Art. 516.
Sąd Najwyższy, niezależnie od zarzutów przy-
toczonych w kasacji, uchyla wyrok
a) jeżeli w czynie oskarżonego niema znamion
przestępstwa;
h) jeżeli sprawę rozpoznano bez skargi albo
bez wniosku pokrzywdzIo nego w wypadkach, gdy ustawa takiego wniosku wymagaj
c} jeżeli z a chodz ą przyczyny powodujące umorzeni e p os t ę powania w my ś l art. 3;
d) jeżeli s ąd n a niek o rz yść oskarżonego zasło
sował d o ń karę nieprzepis aną w ustawie za
dane przestępstwo.
Art. 517.
Sąd Najwyższy uchyla wyrok na korzyść współ
osk.arżonych, choćby nie z.ałożyli kasacji, jeżeli go
uchylił na rzecz współo skarżonego, na którego ko.rzyść kas a cja była zało ż ona, a te same względy przemawiają za uchyleniem wyroku na rzecz tamtych.
Art. 518.
d) w sprawach z osk arżenia prywatnego,
z wyjątki em znie sławienia, popełni o nego
w druku,
podstaw ą kas a cji mog ą b y ć t ylko zarzuty wymienione wart. 514, 516 i 520.
Jeżeli w zaskarżonym wyroku sąd zastosował
błędną k w alifikację czynu, lecz wymierzył taką karę,
j a k ą mógł wymierzyć na podst awie ustawy właści
wej, S ą d N a jwyższy bądź uchyla zaskarżony wyrok
w c ałości lub w części, bądź tylko poprawia błędną
Art. 512.
Art. 519.
Kasacja powinna wskazać, na czem polega zarzucane uchybienie.
~j razie dostrzeżenia w zaskarżonym wyroku
oczywistej ,omyłki, która nie mogła mieć wpływu na
kwalifikację
czynu.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
wynik wyrokowan~a, a dla swego sprostowania nie
wymaga żadnych nowych ustaleń, Sąd Najwyższy
sam poprawi.a dostrzeżoną omy łkę.
Art. 520.
Sąd Najwyższy uznaje zaskarżony wyrok za
nieważny i przekazuje sp rawę komu należy, jeżeli
wyrok zapadł z obrazą art. 12 lub 13, jeż e li w skła
dzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniollta do wydawania wyroków, albo jeżeli orzekał sędzia lub
przysięgły, który z mocy art. 41 ulegał wył ąc zeniu.
Art. 521.
Kto nie za ska rżył wyroku pierwszej instancji,
ten nie może zakładać kasacji od wyroku drugiej instancji, jeżeli wyrok pierwszej instancji zatwierdzoDQ lub zmieniono na jego korzyść.
Art. 522.
Strona nie może żądać uchylenia wyroku z powodu uchybienia procesowego pierwszej instancji,
którego naprawienia n~e żądała w po stępowaniu drugiej instancji.
Art. 523.
"
Strona nie może żądać uchylenia wyroku z powodu uchybienia procesowego, które zaszło na jej
wniosek lub za jej zgodą. Przepis ten nie dot yczy
uchybień wymienionych wart. 514.
Art. 524.
Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnem
a) po.zostawia bez rozpoznania kasacje, nie odpowi a d ają ce przepisom art. 504, 505, 507,
508, 510, 511, 512, 513, 521, 522 i 523;
b) wydaje postanowienia w myśl art. 520.
Art. 525.
§ 1. Sąd Najwyż sz y nie zawiadamia stron o terminie rozprawy, z wyjątkiem władz państwowych.
§ 2. Niestawiennictwo stron nie tamuje rozpoznania sprawy.
§ 3. Oskarżon;eg-o aresztowanego nie sprowadza
się na rozprawę.
§ 4. Na rozprawie kasacyjnej stronę zastępo
wać może tylko adwokat (art. 505 § 1).
Art. 526.
Rozprawę ,r ozpoczyna ustne sprawozdanie jednego z sędziów, który wskazuje nasuwające się do
roZ!strzygnięcia
pytania prawne.
Art. 527.
§ 1. Strony, jeżeli są obecne, mogą składać wyj. aśnienia.
§ 2. Pierwszy głos służ y stronie, która założyła
o s karżonemu lub jego obrońcy.
kasację, ostatni -
1565
Art. 530.
§ 1. Jeżeli przy rozpoznawaniu sprawy wyniknie kwest ja, wymagająca zasadniczej wykładni
ustawy, Sąd Najwyższy może odroczyć wydanie brzec zenia i p rzekaza ć powiększonemu składowi sądzą
cemu rozstrz ygnięc ie wynikłej kwestji.
§ 2. Postanowienie powiększonego składu są
du zapada b ą dź na rozprawie jawnej, jeżeli poprzednia rozprawa sądu (§ 1) była jawna, bądź na posiedzeniu niejawnem, jeżeli odroczenie orzeczenia zaradło na posiedzen iu niejawnem. Postanowienie to
wiąże skład sąd zą cy Sądu Najwyższego przy wydawaniuorzeczenia w da ne j sprawie.
Art. 531.
U znając, że kasację założono oczywLscle lekkomyślnie lub jedynie w celu działania na zwłokę,
Sąd Najwyższy z awiadamia o tern władzę dyscyplinarną obrońcy lub pełnomocnika, który podpisał
kasację.
Art. 532.
Uchyl ają c wyrok, Sąd Najwyższy przekazuje
siprawę do ponowne·go rozpoznania w innym skła
dzie sędziów sądowi, którego wyrok uchylił, lub innemu sądow i równor zędnemu.
Art. 533.
§ 1. Jeżeli powodem uchylenia wyroku w
sprawie rozpo zn awanej przez sąd przysięgłych jest
uchybienie, którego dopuścił się trybunał przy wyrokowaniu na pods tawie prawidłowej uchwały przy-
sięgłych, Sąd Na jwyższy przesyła sprawę sądowi
okręgowemu i pol e ca mu wydanie wyroku na pod-
stawie poprzedniej uchwały przysięgłych.
§ 2. Do wyda nia wyroku w tym wypadku powołuje się w miarę mo ż ności t y ch samych sędziów,
kt ór zy wchodzili w skład tryb un a łu .
Art. 534.
Jeżeli wobec uchyl e nia wyroku sądu przysięgłych okaże s ię , że sprawa w tej części, która ma
ule gać ponownemu rozpoznan iu, już do właściwości
sądów p rzys i ęgłych nie należy, Sąd Najwyższy przekazuje sprawę właściwemu sądowi pierwszej instancji.
Art. 535.
Uchylaj ą c
wyrok z powodów wskazanych
wart. 516 li t. a), b) lub cJ, Sąd Najwyższy sam wydaje wyrok uniewinniający lub umarza postępowanle.
Art. 536.
Zawarta w wyroku S ą du Najwyższego wykładnia ustawy v/ iąże w da nej sprawie sąd, któremu sprawę przekazano .
Art. 528.
Po głosach stron prokurator we wszystkich
sprawach składa wnioski.
Art. 537.
Sąd przy ponov,,'ncm rozpoznawa niu sprawy
mo.że zmniej$zyć lub zwiększyć k a rę, orzeczoną
w uchylonym wyroku b e z wz.glęou na to , czy wyrok
uchylono na żądanie oskarżyciela czy oskarżonego.
Art. 529.
Najwyszy po rozpoznaniu sprawy wydaje
wyrok, którego moc ą oddala kasację albo uchyla
zaskarżony, wyrok w całości lub w części.
Art. 538.
§ 1. Prokur ato r Sądu Naj'\ov yższ eg o moż e Z1łożyć k as ację od każdego orzeczen ia prawomocnego w celu ustalenia nal eżytej wykładni ustawy. '
Sąd
Dziennik Ustaw. P ez. 725.
§ 2. P r zep isy ar t. 608 mają tu odpowiednie
z asco sowanie.
§ 3. S ą d N a j wyż.szy rozpoznaje taką kasację
bez za wia domi enia i ud z iału stron, lecz po wysłu
chaniu wnio s h ćv{ pr okura tora.
Art. 539.
§ 1. Uwz ględniaj ą c k a sację prokuratora założoną w myśl art. 538, Sąd Najwyższy uchyla zaskarżone' orzeczenie lub u l,naje je za nieWażne
VI wypadkach wskazanych wart. 516 i 520, w innych
zaś wypadkach ust ala uch ybienie, a zaskarżone
orzeczenie może uchylić t ylko wówczas, gdy w zakresie orzeczenia 'O winie i karze uchyle nie ,jest dla
oskarżonego bez znaczenia lub korzystne.
§ 2. Orzeczenie Sądu Najwyższego, zapadłe
IW myśl niniejszego artykułu, nie uchyla cz~ści wy,roku dotyczącej powództwa cywilnego.
K S IĘ G A
IX.
Postępowanie wykonawcze.
Rozdział
1.
:Wykonanie wyroku.
'Art. 540.
WyroK wykonywa się natychmiast po upra~omocnieniu się.
Art. 541.
Wykonanie wyroku śmierci może nast ą pić dopiero po decyz:ji Prezydenta Rzeczypospolitej, że
nie korzysta z prawa łaski.
Art. 542.
§ 1. Wykonanie wyroku sądu gr odzkiego lub
oKręgowe,go, iako odwoławcz e go,
zarz ą dza sąd
grodzki.
§ 2. Wykonanie każdego innego wyroku zarządza rprokurat'o r sądu okręgowego.
Art. 543.
Odpis sentencji wyr oku, któreg'o wykon 2, nie
do prokuratora, sąd okrę g owy przesyła mu
natychmiast po upr,awomocnien iu
się
wyroku
:z oznaczeniem daty je,g o :prawomocności.
nale'ży
Art. 544.
Celem wykonania wyroku prokurator daje zlecenia władzom więziennym, policyjnym i innym.
'Jeżeli skazany przebywa w innym okrę g u sądowym,
prokurator zwraca się do prokur a tora s ą du okręgo
we,g o tego okręgu o odpowiednie zarządzenia.
Art. 545.
§ 1. Wyrok śmierci wykonyw a S lę w mi e jscu
zamk'niętem,
niepublic zn ie.
§ 2. Przy wykonywaniu wyrlo ku śmierci powinien być obecny !prlo lwrator, naczelnik więzienia,
protokólant, lekarz i duchowny wyznania, do którego należy skazany. Pozatem może być obecny
obr'ońca, któreglo o terminie stracenia należy za·wiadomić.
§ 3. Z przebie1g u wyk'onania wyroku sp'orzą
aza się pr'otokół.
Nr. 83.
Art. 546.
Skaza nemu ares zt owan e mu zalicza się na po ..
czet kary czas pozbawienia wolności po bgłośzerth1
:wyr.oku
aj jeżeli skazany n ie z a łeżył apelacji lub ka ..
sacji, a lbo z a ło ż oną cofn ął j
bl jeżeli ins tancja wy ż sza uwzględni:ła w ca ..
ło ś ci lub cz ęś ciowo apelację lub kasację
skazan ego.
Art. 547.
§ 1. O ,zar z ądzeniu wyko n ania kary waruako-
wo zawie szonej s c:,d p ierws ze j inst a ncji, który w da ...
nei spraw ie wy r okował,or.z e ka na posiedz e niu niejawn em. '
§ 2. Na [postanowienie w tym przedmiocie słu
ży zażal e nie.
Art. 548.
Sposób i trvb p r zymusoTtJego ściągania grzy,w ien, kar [pieniężnych i opłat, nie wpłaconych przez
skazanego do kasy sądowej, określi osobna ustawa,
•
Art. 549.
.W razie n,i e możn o ś ci ś c i ą gni ę cia w całości luh
w części z m a j ą tku skazane go z a sądzonych grzywien, kar pien i ęż nych i opł a t sporządza się protokół, który się przedstawia prokuratorowi lub sądo
wi grodzkiemu, stosownie do właściwości..
Art. 550.
§ 1. Po otrzymaniu pro bkółu o niemo ż~oscl
,ści ~,gn ięcia grzywny lub kary pieniężnej. sąd, który
wy dał w yrok w pic rw,s z e j inst aLcji , w ydaje, na V!Dios e k !prok uratora lub z wł a snej inicjatywy, postano-,
wienie co do kary z a st ę.p c.zel, jeżeli jej nie 'OznB.CZO"
no w w y rok u ska zuj ą cym.
§ 2. Na w n i '~sek skaza n ep,.o na gr zywnę lub
karę pien ię żną, kt órej ś ci ą gną ć nie można, sąd może
Ido kary z as tęipc zcj z as tosować [prz epis o warunko,w em zawi,e szeniu wy k onania kary zastępczej, jeżeli
zachodzą warunki zawieszenia .
§ 3. Na pos ta nowi e n ie w y dane w myśl § 1 i 2
służy za ża l e n i e.
Art. 551.
O wymiarze kary na podstaWIe art 77 koaeKsu karne;g'o 1932 r. orzeka wyrokiem sąd, który
w. dane,j sprawie wyrokował w pierwszej instancji.
'A rt. 552.
§ L P.r oto l: ół,określony wart. 549, sporzą
diZa się równi z ż w wypadku,gc1yby ści C\!gnięcie grzywny (kary !pienięż nej) naraż ało skazanego na ruinę
ma; ątkową . Prot o kół ten przedstawia się prokuratorowi.
§ 2. Po otrzyman iu prot o kółu o nieś c iągalnoś
ci gr zywny (art. 549) lub p r,ot okółu, wymienionego
w g 1, sąd, który wydał wyrok w pierwszej instancji, wydaje na w,r:iosek prok urator a postanowieni,e
co do wykonywania \pracy na rachunek grzywny,
ieżeli pracy tej nie oz,naczono w w y roku .
§ 3. W tym samym trybie sąd wydaje postano w ie nie co do Z2.stęrp cze; kary pozbawienia wolnoś c i, gdyby wyk<:m Y'wanie pracy przez ska,zanego
;na ,r achunek grz,y wny byto niemo,żliwe lub gdyby;
Nr. 83.
skazany
U'porczywi'e
się
wzdragał
wykonywać
pracę·
§ 4. Na postanowienie, wydane w
'i '3, służy zażalenie.
myśl
§ 2
Art. 553,
§ 1. O warunkowem zwolnie niu z zakładu poprawczego i wyznaczeniu kuratora oraz o ,odwoła
niu zwoh1ienia orzeka na posiedzeniu niejawnem sąd
pierwszej ihstancji, który w danej sprawie wyrok,ował.
§ 2.
1567
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Na postanowienia w tych przedmiotach
,słmy z,ażalenie.
Art. 554.
Sąd grodzki przy wykonywaniu wyroków odpowiednio stosll,je przepisy art. 544 i 546-553.
Art. 555.
§ 1. Wszelkie wąŁplivvości i zarzuty co do
wykonania wyroku, a w szczegó!no,ści co do obliczenia kary, ro,zstrzyga sąd pie'rwsze j instancji, który w danej sprawie wyrok'ował.
§ 2. Na postanowienie w tym przedmiocie
służy z,ażalenie.
R o z d z i a ł n.
Odroczenie i przerwa wykonania kary.
Art. 556.
Wykonanie kary śmierci na chorych obło ż nie
'i na chorych umysłowo 'Odracza się do czasu ich wyzdrowienia.
Art. 557.
Wykonanie k a ry śmierci na kobietach brzemlenny;ch odracza się do upływu trz e ch miesięcy po
rozwiązaniu, o ile dziecko !pozostaje przy życiu.
Art. 558.
§ 1. Wykonanie kary pO'zbawienia wolności
~ wypadku choroby umysłowej lub ciężkiej choroby fizyczne:j skazanego pozostającego na wolności
.odracza !Się do czasu wYZ1drowienia.
§ 2. Za chorobę ciężką uznać nale.ży również
taki stan cielesny skazanego , przy którem umies,z czenie go w więzieniu lub areszcie może bezpośrednio zagrażać jego życiu, albo nie daloby się pogodzić z istnie~ącemi 'VI' więzieniu lub areszcie urzą
dzeniami.
:Art. 559.
Na !prośbę skazane'g o można odroczyć na czas
do jednego roku wyko nanie kary pozbawienia wolnośd, 1eż eli jej natychmiastowe wykona nie pocią
gnęłoby dla skazanego lUlb jego rodziny skutki z:byt
ciężkie.
Art. 560.
§ 1. Jeżeli ,s tan zdrowia skazaneg'o albo poważne względy m aterjalne lub rodzinne tego wyma, ga,ją, a skazany posiada w kraju stałe miejsce zamieszkania i określone źró dło dochodu, można na je~o tpl10śbę udzielić mu przerwy w wykonaniu kary
na okres do jednego roku.
§ 2. Przerwę można każdej chwili oilwołać.
Art. 561.
Odroczenie wykonania kary lub udzielenie
przerwy można uzależnić od zobowiązania się skaza-
nego do pObyt'l w ozn aczo~l e i miejscowości lub okrę
gu, tudzież od zrażeniu. k,~ucj i lu b poręczenia.
Art. 562.
§ 1. Odroczen ia i przerwy wykonania kary
pozbawk~ni.a wo l ności udzie la prokurator okręgo,wy,
zarz adzający w yko n anie wy roku na czas do
trze ch mies:~cy, ,PGkura tor apelacyjny - na czas
!do suściu mies ; ęcy,
§ 2. Jeżeli wykonan ie wyroku nal e ży do s ądu
,gr'odzkiego , odroc zen ia i przerwy wykonania kary
u,dzi ela sąd gr odzki na 'czas nie dłu ż szy niż trzy mieSIące.
§ 3. Minister Spr.awiedliwości władny jest
o,droczenia lub /przerwy kary pozbawienia
wolno 3ci na czas do jr dnego roku.
§ 4. Ponowne ud zielenie przerwy nie może
nastąpić przed wpływem roku od daty Ukollczenia
poprzedniej Ip rz erwy.
Art. 563.
Na prośbę skaza nego prokurator lub sąd
Ig rodzki, 'zarz C)dza j.::,cy wykon an ie wyroku, może odIroczyć ściąg n i ęcie grzywny lub kary p i e ni ężnei albo
rozł,ożyć ją na raty na cza s n ieprzekracz aj ący jecl~e g o roku, j e ż e li natychmiastowe ściąg nięcie poclągn ę łohy dla skazanego lub jego rod ziny skutki
zbyt c iężki e.
udzi e lić
Ro z d z i a ł
III.
Ułaska'wien.ie.
Art. 564.
Jeżeli Minister Spraw iedliwości nie
zarządzi
inaczej, prośbę o ułaska'wienie przesyła się sądowi,
'k tóry wydał wyr'ok w pierwszej instancji.
Art. 565.
skazany na łaskę nie zasługuje,
sąd :pierwszej inst a ncji wydaje postanowienie o pozostawieniu !pro śhy bez .dalszego biegu.
Uznaj ą c, że
Art. 566.
§ 1. Przychylając s i ę do pro śby o ułaskawie
nie, jako też w tych wypadkach, kiedy Minister
Sprawiedliw ośc i zażądał przedstawienia sobie akt
celem roz,ważenia kwestji ułaskawienia, sąd pierwsz,elj instancji :przesyła Ministrowi akta sprawy lub
:niezbędne ich części ze swą opinją.
§ 2, Jeżeli sprawę rozpoznawała w drodze
apelacji wyższa ins tanc ja, sąd pierwszej instancji
w wypadku przev.ridzi,anym w § 1 przesyła akta ze
swa, opinją za pośrednictwem wyższej instancji, która dołącza swą opinję.
Art. 567,
Minister Sprawiedliwoś c i uznając, że prośba
o ułask awienie na uwzględn i enie nic zasługuj e , pcIzostawia ią bez dals ze,go bi e gu, o ile Prezydent RzeIczYPoslPolitej inaczej nie ;postanowi.
Art. 568.
o ułaskawienie nie wstrzymuie wykonania wyroku,
Art. 569.
§ 1. Minister Sp rawiedliwości mocen jest w
\fazie ot;:zym.?nia prośhyo ułaskawienie lub z urzęProśba
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
du w,~tr.zymać wykonanie kary lub zarządzić prze-
rwę jej wykonania do czasu rozstrzygnięcia kwestii
I\lłaskawienia.
§ 2. Uznają'c, że szczególnie ważne względy
przemawiają za uwzględnieniem prośby o ułaska
'wjenie, 'sąd pierwszej instanc,ii, a w wypadku prze-
widzianym wart. 566 § 2 także sąd wyższej instancji, władny jest wstrzymać wyk'o nanie kary lub zarządzić :jej przerwę.
Art. 570.
§ 1. Sąd rozważa sprawę o ułaskawienie w
miarę możności w tym samym składzie, w którym
wydał wyrok.
'
§ 2. Postanowienia sądu przewidziane w
art. 565 i 569 oznajmia się skazanemu jedynie z powołaniem się na złożoną prośbę, bez dołączenia,
uzasadnienia.
§ 3. Sąd wyd a je Dpinję na posiedzeniu mejawnem rpo wysłuchaniu prokuratora. Opinji sądu
skazanemu nie, oznajmia się.
KSIĘGA
X.
Kos'd v sądmve.
Art. 571.
Postępowanie w s'Prawach karnych jest wolne
'Od wszelkiego rodzaju opłat, oprócz wskazanych
w niniejs zym kodeksie.
Art. 572.
Wszelkie wydatki wykłada w toku postępowa
nla Skarb Pań s tw a, o ile kodeks niniejszy ina'czej
nie stanowi.
Art. 573.
Koszty 'obrQńcy i pełnomocnika wykłada w toku postępowan ia stro na, która ,go ustanowiła.
Art. 574.
§ 1. Oskarży c ie l (prywatny składa przy akcie
os karże nia na rachunek kosztów postępowania
w sądzie grodzkim dwadzieścia złotych, a w sądzie
'Okręgowym pięćdziesiąt złotych.
§ 2 . Jeże li w zwi ą zku z dowodami zapowiedzianemi przez oskarżyciela należy prz~widywać
,z nacznie większe wydatki, sąd m.oże zażądać złoże.
niaodrpowiednio wyższej zalkzki.
§ 3. Do czasu złożenia zali'czki sąd pozostawia Sip ra Wę bez biegu j wniesienie aktu oskarżenia
bez za liczki przewidzianej w § 1 nie przerywa biegu przedawnienia.
Art. 575.
§ 1. Od powoda cywilnego pobiera się opłaty
podług za sad postępowania cywilnego.
§ 2. Od oskarż.onego pobiera się opłaty, wskazane w § l, o ile przedsięwzięta przezeń czynność
odnosi się wyłącznie do powództwa cywilnego.
Art. 576.
§ 1. Od zaliczek iOiJ)łat są wolne osoby, którym sąd przyznał prawo uibo,gich.
§ 2. Sąd przyznaje (prawo ubogich na podstawie zaświadczenia władzy rpubJkznej o stanie majątkowym i do'chodach danej osoby, jeżeli zaświad
czenie to uzn.a za dostateczny do,w ód zupełnego
ubóstwa tej osoby.
Nr. 83.
Art. 577.
W wyroku oraz w postan owieniu o umorzeniu
postępowania należy zawsze orzec, k t o ma ponieść
koszty postępowania.
Ali. 578.
§ 1. Od ska zanego sąd zasą dza na rzecz Skaribu Państwa koszty postępowania ł ą cznie z wydatkami, rponiesionemi w loku dochodzenia i śledztwa
,o raz koszlami wykonania wyroku.
§ 2. Od! skazanego w sprawie z oskarżenia
prywatnego sąd ponadto zasądza na rze<:zoskarży·
>Gida poniesio ne p rzez t e,goż koszty postępowania.
§ 3. Przepis § 2 ma odpowiednie zastosowa ..
nie w sprawach. w których wyłącznym oskarżycie-o
iem był pokrzywdzony (art. 67).
Art. 579.
W ra zie za s ą d z enia powódz twa cywilnego, sąd'
zasądza od skaza nego na rzecz powoda należne mu
koszty, jeżeli zaś powód cywilny był zwolniony od
opłat z tytułu prawa ubo gi ch, sąd zasądza od ska ..
zanego odpowiednią sumę na rzecz Skarbu.
'Art. 580.
W razie skazania oskarżonego nie za wszystkie ;przestępstwa, które mu zarzucano, koszty zwią
nane jedynie z oskarżeniem, z którego go uniewinniono, ponosi Skarb Państwa, wz. ględnie oskarży~
>Ciel rprywa tny lub pokrzywdzony, jeżeli był on wy ...
łącznym oskarżycielem (art. 67).
Art. 581.
Je że li oskarżonego
uniewinniono lub postępo-
wanie umorzono, k oszty postępowania IPonO'si
a) w spr a w a ch ,z oskarż e nia prywatnego' >--l
osk a rżyc iel ;
h) w sprawach z oskarżenia publicznego,
w których wył ą cznym oskarżycielem był ,
pokrzywdzony, - tenże pokrzywdzony;
c) w sprawach umorzonych wskutek 'Pojednania się stron - oskarżony i .oskarżyciel so ..
lidarnie;
d) w pozost a łych ~rawach - Skarb Państwa,
z wyjątkiem kosztów, wymienionych wart.
587 pod lit. h).
Art. 582.
Koszty wynikłe z powództwa oddaloilJego lUD
pozostawionego bez ,r ozpoznania ponm;i powód
cywilny.
Art. 583.
W razie oddalenia śr.odka odwoławczego, zą
łożonego na nie korzyść oskarżonego, koszty postę
powania odwoławczego ponosi Skarb Państwa,
względnie oskarżyciel prywatny lub pokrzywdz.ony
(art. 67).
Art. 584.
JeżeH za koszty postępowania odpowiada kilkuoskar1żonych lc b oskarżycieli, ,ponoszą oni tę odpowiedz i alno:;ć solidarnie, prócz kosztów tymczasowego ar esztowania oraz wykonania kary, które każ
dy ponosi zl030bna.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
głe'go
Art. 585.
Jeżeli oskarżonego uwolniono od kary z powodu wzajemności krzywd, sąd według swego uznania odpowiednio dzieli między stron.y koszty postę
powania.
lub tłumacza, należy mu się wynagrodzenie
za stracony czas i zarobek.
§ 3. Biegłemu lub tłumaczowi, zamieszkałemu
poza siedz~bą s ądu, nal eż y się strawne .i zwrot niezhędnych kaszlów przeljazdu.
Art. 586.
Art. 590.
Jeżeli oskarżony umarł przed uprawomocnieniem się wyroku, koszty postępowania, prócz wymienionych wart. 587 lit. h), ponosi Skarb Państwa.
Wysokość str,a wnego (art. 588 § 1 i 589 § 3)
oraz wyn.agrodzenia bie g łych i tłumaczów za ich
pl1acę lub za s.tracony czas i z,arobek (art. 589 § 1
i 2) sąd lub prokurator (art. 257) określa według
s,w ego uznania. Wysokość strawnego nie może.
w żadnym razie przekraczać 10 zł dziennie.
Art. 587.
Do kosztów postępowania należą
a) wydatki na doręczenie wezwań i innych
pism sądowych;
h) wydatki zwi ą zane z przejazdem sędziów
i innych osób ,z powodu czynności śled
czychj
c) koszty sprowadzenia, przewozu i konwo.jowania oskarżone,go, świadków i biegłych;
d) należności świadków, biegłych i tłumaczów;
e) koszty oględzin sądowych i innych badań,
przeds : ęwz:ętych w
toku postępowania,
oraz kosz,ty przesyłki i przechowania dowodów i zajętych przedmiotów oraz ich
sprzedaży;
f) koszty o'głoszeń sądowych w pismach;
g) koszty utrzymania tymczasowo aresztowanego;
h) należnoś'ci obrońców i pełnomocników
stron;
i') koszty wykonania wyroku.
Art. 588.
§ 1. Świadkowie zamieszkali
poza
siedzibą
sądu lub rniejscemdokonywania czynności sądowej
otrzymują zwrot niezbędnych kosztów przejazdu
i strawne, jeżeli odległość ich miejs,ca zamieszkania
lub pobytu od sądu wynosi najmniej dwadzieścia
pięć kiloII1etrów.
§ 2. Świadkowie, żyjący z zarobku dziennego,
otrzymują nadto wynagrodzenie za utracony wsku-
tek stawiennictw.a zarobek.
§ 3. Zwrot kosztów przejazdu nie może w żad
nym razie przekraczać ceny biletu kolejowego klasy
trze'c iej za daną odległość w obie strony w pociągu
osobowym bez wz,ględu na r'o dzaj środka lokomocji.
§ 4. Jeżeli kilku świadków korzystało z jednego pojazdu na wspólny koszt, należy przyznać
każdemu świadkowi część kosztów na niego przypadających.
§ 5. Jeżeli ta ,sama osoba będzie wezwana
w charakterze świadka w kilku sprawach karnych
n;a ten sam dzień , natenczas przyznaje się jej należ
ności z § 1 - 4 tylko raz oraz rozdziela się je róWnomiernie pomiędzy wszystkie te sprawy (art. 577).
Art. 589.
§ 1. Biegli i tłumacze, prócz wynagrodzenia
za pracę, otrzymują pokrycie wydatków niezbęd
nych do jej wykonania.
§ 2. W r:azie nieprzesłuchania wezwanego bie-
Art. 591.
Funkcjonarjusze państwowi w ,czynnej służbie
i osoby wojskowe w czynnej służbie otrzymują kosz-
ty podróży i diety dzienne według norm, ustanowionych dla podróży służbo w ych, jeżeli okoliczności,
o których m aj ą z e znawać, p ozostają w . związku
z wykonywaniem ich urzędu lub służby, w innych
wypadk a ch stosuje się do nich zasady ogólne (art.
538, 5-89, 590).
Art. 592.
Jeżeli świadek lub biegły niesłusznie odmawia złożenia zeznań, opi~ii lub przysięgi, nie mlr
prawa do żadnych nale żno ści.
Art. 593.
§ 1. Świadkowie, b iegli i tłumacze powinni za~
wynagrodzenia ni2z włocznie po wykonaniu
swego obowi ą zku, a j eże li byli wez,wa ni na rozprawę, to najpóźniej nazajutrz po jej zamknięciu .
§ 2. Osoby, które nie z,głosiły żądania w terminie powyższym, tracą prawo do wynagrodzenia.
.żądać
Art. 594.
§ 1. Koszty u'trzymania oskarżonego aresztowanego ob eljmują wydatki na żywno ś ć, opał, świa
tł.o, odlZież, b.ieli, znę, a w r.azle potrzeby kos.zty leczenia.
. § 2. W ten .sam sposób obiicza się koszty wykonania kary ,p ozb awienia wolności.
Art. 595.
Koszty wykonania kary grzywny obejmują wynagro dze nie urzędnika egzekucyjnego za wszystkie
ie'go cz ynno§ci podług t ak3y oraz koszty ogłoszeń,
przejazdów i przesyłek pieniężnych.
Art. 596.
Minister Sprawiedliiwości, w porozumieniu
w miarę potrzeby z odnośnymi ministrami, wydaje
'taksy dla obliczenia należności
aj za doręczan ie wezwań i innych pism sądo
wych;
b) za konwojowanie osób
rzeczy oraz za
przechowanie rz eczy; .
cl za utrzymanie w więzieniach i aresztach.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art 597.
W wypadk a<:h ni e p rzewid zia nych taksą wysokość wynagrodzenia o kr eś la s ąd.
Art. 598.
art. 600, le c z t akż e wtedy, gdy po skaz.a niu uj awn1ą
się no we fak ty lub dowody n ie znane przedtem ani
stron ie, która z ł o ż y ła wu :osc k o w zno wi e nie , ani są
d ow i, s t w ierdża j ą c c, ż e skazan y jes t niew inny lub że
lS!o sl, a zan o za przest~pstw,o ci ężs ze niż to, które
!popełnił.
§ 1. Sąd może uwol n ić oska rżo n ego lub oskartl'ł'ciela w cało ś c i lub c ze ś c i o 'N O od zw rotu k osz tóW
postępow a nia, j e ż e l i uzna, ż e u:s zc ze nie ich b y ł o by
zbyt ucią ż liwe dla niego lub n ajb lizsz ej rodziny bę
dącej
na je go utrzyma niu.
§ 2. Prz C'pis § 1 nie ma za st osowania do zwrotu kosztów . n a l e żny c h es k ci rży ci e l o wi pryw a tn e mu
lub pokrzywdz on e mu (5 78 § 3) od oska rz on ego, a lb o
oskarż on e mu od os k a rż yciela or;az powod owi cywilnemu od oskarżone g o.
§ 3. Sąd lub prokura tor, zar z ądzaiac wykonanie wyroku. moż e od ro cz y ć ś cią gn i ęc i e opł a t i kosztów postępowani.a, n a l eżnyc h Skarbow i P a ństwa,
lub rozłożyć je na r a ty na cz as , ni e prz e krac za jący
jf'dne~o roku . jeż e li n a ty ch m :a s to we ich śc i ,\g n i ęcie
~rozi łoby zobowiązanemu zbyt cięzkiemi skutkami.
§ 1. \X'n los e k o wzr.ow ien ie po s tę powania na
korz yś ć o skarżo n e~o mog') p C ditĆ: osk a r zo ny , obroń
C::t, p r o ku n t o r o r ?c z lJ1 :t r b:1 2 t,
oska r żo '1 ~g J,
krewn i w lin ) pr os te j i je go brac ia i si ostry.
Art. 604.
§ 1. \V'n iosek ,o w zn o w ie ni e nostęnowania n.a
m o ż e lPo :hć t ylko oskar-
niek o r z yść os ka rżonego
lżyci e !.
§ 2.
Os ka r życ i e l p rywatny, który oclstąp1ł od
me moż e żąd a ć wzn owienia postępo
)wania.
Art 599.
§ 1. Do sp·osobll i t rv bu śCl " ~ani a kosztów są
dowych ma za st osow an i.e art. 548.
§ 2. Przy zbiegu na l eżności w p os t <:;> p owaniu
wykonawcz e m pok rz ywd zo ny ma p i erwsz e ń~ tw o
prz e d l!rzywn a mi, k 8r C' mi p ie n i<:ż n (' rni i k oszt a mi
postępow a nia do za s-:-' o koj <:'n ia n ale ż ne~ o mu z wyroku odszk odowania za wyr zą dzoną ,p rzez przestęp
stwo krzywdę.
XI.
Postępo wania sz czc~ólne.
Rozdział
jego
§ 2. \Ylz no w ie ni e p o s t ~ p o wa n ia n a korzyść
oskarż o n e go ks t d O;Juszcz:llne b ::!z wzg l ę du na jego
lśmierć, wykonanie k a ry lub p rz e d a wnienie.
o sk a r że nia,
KS I ĘGA
Nr. 83.
1.
W znowienL~ post ~powania.
Art. 600.
Wznowienie postępowania zakończone!!o wy,r okiem pra wom o cn ym m o ż e nast ąp ; ć na n iek o rzyść
oskarżonego tylko w ted y, gdy w yj dzie naj aw, że
wyrok wyd a no p od wpływ e m fa łs zy we g o zeznania
świadka . b i egł e g o lub tł u ma c za , sf a łs z o w a n i a d okumentu lub dowo d u rzeczo wego, alb o prz ekupstwa.
Art. 605.
\Vniosek o wz nowienie p o s tę p owania nie poic-hodz ncy o d prokurato r a , p o winie n być spo r ządzo
ny ,prz.e z adwoka ta .
Art. 606.
o wz n ow ieniu po s tę ? ow:t n i a orzeka w spraiw a ch n~ l c z ących do wł a ściw o ś c i s ądu gr od 7. k :" go,s ąd ape lac y jny, w inn ych spr a w a ch Sąd Najwyż
szy.
Art. 601.
Sąd właściwy d o o r zeka nia o wzn owi e' n1u za,rządza w r a zie potru b y sp raw dzenie wskazanych
iW,e wni osku okoli czn ośc i.
Art. 608.
§ 1. S ą d w hści wy do or zeka nia o wznowie,niu może z ar z ą d zi.ć wst r zymani e wyk onania wyroku.
§ 2. W s'trzymuj a c w yko nClnie wyroku, sąd mok a ucji lub po rę c ze nia.
,że zażądać
Art. 601.
Popełnienie prz es t ęps twa , d a i ą c e ~o podstawę
do wznowienia po s t ę p owani a w m yś l a rt. 600, p owinno być ustalone wyr ok iem prawomocn ym, chyba
że wyrok ni,e może z a pa ś ć z po wo du usta w owy ch
okoliczności. wył ą c z a ją c yc h w yro k owan ie c o d o t e~o /przestępstwa lub z a wi e szaj ą cych p o stępowa nie
na czas nieogranicz.ony.
Art. 602.
Wznowienie post ę p owan i a z ak ońc z.o n e~o wyroki em prawomoc nym m oż::! n as t ąpi ć n a korzy ś ć
oskarżonego nie tylko z przyczyn w:skazan.y ch w
Art. 609.
W r azie uw z ,g l ę dni e nh \'miosku o wznowienie
,post ęp o w an i a, s ą d uc byla vv y r o k i prze k a zuje sprawę d o p o n own e go r ozp ozn a nia s ąd o w i , który wydał
uchylo ny w y r,ok.
Art. 610.
§ 1. Z chwil ą uchyle nia wyr oku wykonanie
k a ry ust aje .
§ 2. S ąd j eJna~< m ')ż~ n :\k a za ć ar z S Z bW'lńie
tymc za so w e a lb o z as t o s owa ć inn y śro.:iz k zapobiegawc zy.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 611.
Art. 618.
Wszystkie postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania zapadają na posiedzeniu nieiawnem.
§ 1. Dochodzenie i czynności wskazane wart.
616 mają na celu ustalenie
a} okoliczności czynu zarzucanego nieletniemu, a 2lwłaszcza pobudek i sposobu działa
nia oraz stosunku do pokrzywdzonego;
b) stopnia rozwoju umysłowego i moralnego
nieletniego oraz innych danych niezbęd
nych do ustalenia, czy nieletni działał z rozeznaniem;
c) charakteru i przeszłości nieletniego, warunków , w jaki'ch żył .i wychowywał się, stosunków moralnych i materjalnych jego i jego rodziny or,az zachowania się po spełnie
niu przest ępstwa i środków nadających się
do jego poprawy.
§ 2. W razie ,p otrzeby sędzia zarządza badanie lekarskie.
Art. 612.
Postępowanie wznowione toczy się według
z,a sad ogólnych z następującemi wyjątkami
a} jeżeli sprawę wznowiono na korzyść oskarżonego, sąd przy ponownem rozpoznaniu
sprawy nie 1ID0żeorzec kary surowszej n~ź
ta, na którą oskarżonego poprzednio prawomocnie skazano;
h} jeżeli postępowanie, wznowione na korzyść
oskarżonego, toczy się po jego śmierci lub
jeżeli oskarżon,y jest umysłowo chory, sąd
wyznacza do obrony jego praw obrońcę
z urzędu, o ile wnioskodawca sam nie ustanowił obrońcy.
Art. 613.
Wznowienie umorzone,go śledztwa może natylko na wniosek oskarżyciela publicznego
na mocy postanowienia sądu okręgowego, jeżeli
przedawnienie ścigania jeszcze nie zaszło, a oskarlŻyciel przytoczy nowe, poprzednio mu nieznane fak.ty lUJb dowody, rokujące możność wykazania winy
stąpić
oskarżone,go.
R o 1) ci z i a ł II.
Postępowanie w sprawach nieletnich.
Art. 614.
Postępowanie w sprawach nieletnich, którzy
w chwili rozipoczęda rozprawy głównej nie ukonczyli lat siedemnastu, odbywa się przed sądem dla
nieletnich według zasad postępowania przed sądami
grodzkiemi :z następującemi zmianami i uzupełnie
Art. 619.
Przy dochodzeniach i czynnościach wska,zanych wart. 616 mogą być obecni prokurator, a za
Z1godą sędziego obrorlca nie letniego, jednakże sąd
,n ie ma obowiązku zawiadamiania i'ch o terminie.
Art. 620.
§ 1. Zamiast środków zapobiegawczych wskazanych wart. 164 - 187, sąd dla nieletnich stosuje
aj oddanie nieletniego pod dozór odpowi~
dzialny rodziców, op ieku'nów lub innej oso,b y godnei zaufania, z dodaniem w razie potrzeby dozoru kura tora, albo
h) zatrzymanie w specjalnem schronisku dla
nieletnich.
§ 2. Obok środków wskazanych w § l lit. a),
sąd może zaż ą dać poręcz.enia lub kaucji od osoby,
której nieletniego powierzono.
Art. 621.
nJ~ami.
Art. 615.
§ 1. PrzepIs art. 67 nie ma zastosowania
iW sprawach dla nieletnich.
§ 2. powódzrwo cywilne .jest niedopuszcza.Ine.
Art. 616.
Po ukOl1czeniu dochodzenia sędzia dla nieletnich
a) wyz'n acz,a rozprawę, albo
h) umarza postępowanie, jeżeli bądź nie ,dopatrzy się znami,on przestępstwa, bądź uzna
brak dostatecznych poszlak przeciwko nieletniemu, bądź ustali inne powody wyłącza
jące postępowanie karne.
§ 1. Sprawy toczą się bez śledztwa. Sędzia
dla nieletnich zarządza lub przeprowadza dochodzenie oraz czynności niezbędne dla zebrania i utrwalenia dowodów.
'
§ 2. Wykonanie posz'czególnych czynności dochodzenia sędzia dla nieletnich moźe zlecić kuratorowi nieletnich, członkowi patronatu nad nieletnimi, !policji albo osobie prywatne:i godnej zaufania.
§ 1. Umarz3jąc postępowanie karne z powodu
braku rozeznani,a lub wydając z tego powodu wyrok
uniewinniaj ą cy, sędzia stosul e środki wychowawcze.
§ 2. Rodzice lub opiekunowie, o ile to zarzą
dzeni,e usunęło nieletnie go z pod ich władzy, mogą
wnieść zażalenie do s ądu apelacyjnego.
Art. 617.
Art. 623.
W razie niestawiennictwa osób, wzywanych
przez sędziego dla nieletnich, maj ą odpowiednie zaslos,o wanie przepisy art. 117 - 122.
słuźy zażalenie na postanowienie umarza.jące postę
Art. 622.
Prokuratorowi lub ,oskarżycielowi prywatnemu
!powanie.
Dzicn:1ik Ustaw. Pozo 725.
Art. 624.
Sędzin mo że na ro zprawę główną nie wzywać
osób, uprzednio prz s z tegoż Si(dl:e go osobiście przesłuchanych, i poprz estać na odczy taniu ich z e znań,
o ile wezwania tych o s ć.b nie z,ażąd a oskar życ i e l,
obrońca lub sarn ni ~l 2 tni.
.
Art. 625.
§ 1. O termin ie rozp r awy zawia damia się roIdziców nieleŁnieg o oraz os ob y, P 01 któ ry ch pi e czą
(nieletni pozostaie, o ile c1oręczr~ n~ e zawi"domie ń
nie jest połącwne ze szczególnemi trudno ściami lub
zwłoką·
§ 2.
Osobom tym służy prawo dawania wyja-
lśnień i skład ania wn io sków .
§ 3. Sędzi.a mo że za żąda ć
M a ją
()sób.
117 -
stawiennictwa tych
wt:cdy odpowiednie zaslosowanie art.
Art. 626.
NiesŁawienn:ctwo os6b, wyrnien:onych wart.
625, nie wstrzymu~ c g.n ra wy, o ile sędzia nie uzna
olbecności ich za ni ezbędną.
Art. 627.
§ t. Rozprawa odbywa się przy drzwiach zamkniętych.
§ 2. Oprócz osób, wsk a za nych wart. 320, na
'rozprawie mog ą być ob "cni Nzedstawicicle towarzystwa patronatu na ni eletnimi.
Art. 628.
Pocfczas rOZprawy
sędzia
wvsłuchuie wyjaś
nień nrieJ.etniego, poz,atem nj.eJ elni po zostaje w sali
tyle tylko, o ile sędzia uzna to za nie-
Art. 633.
Um arzają c sprawq Z p owodu braku rozeznania lub wyd -'i ~ c z t "' g'l po wo~h wyrok uniewinniają
cy, s ąd zwykły prze s yła odp is orzeczenia sędziemu
dla niele Ł nich celem wydania zar,ządzeń w myśl
art. 622 § 1.
Art. 634.
Sędzia może odroczyć wykonani e wyroku w ra-
nieletniego
lub
zwłocz n ie przesył a odois wy, o k u z uza sadn ieniem
sę d ziem u dla ni , let ni ch, do którego należą wszelkie dalsze zarz ądzenia.
Art. 635.
§ 1. \'fi okrę'gu, w którym nie ustanowiono są
du dla nieJet r;ic h, SlJrawy ni e lctn ich rozpozna je sąd
'Z1Wykłv wedłt.tg ogól nych za sa d w hśc : wo śc i i toku
insta ncyj . Sqd g ro:lzki, prze wi dz ia ny wart . 4 § 2
ustroju sądów powszechnych, win ien stosować odp owiednio przep is y njni e jsze~o ro z działu, w innych
\Z D Ś są d ach po~tepowan i e odbywa się na ot5ólnych
,zas il dach z zachowaniem art. 620, 625, 626, 628, 633
i 634.
.
§ 2. Post ęrp owan ie p rz2d sąd~m okregowym
Imoż e b y ć
ws.zczęte t ylko w t ym wyp:tdku . jeśli
uprzedn io s;\ d okrę Qow y na wniosek oskarżyciela
na posiedzen iu ni.e ja wne m uznał nieletniego za cizialając E: go z rozeznaniem.
R o z d z i a ł III.
Art. 629.
zie choroby
przyczyn.
z doro s łym , posh;powanie co do nieletniego należy
'Wyłącz y ć i p rze k aza ć sędz i emu dla nie1etnich.
.
§ 2. J eż el i jC'dn ak ze w zgl l( du na dobro wy:miaru sp r a w ie clEwo ścl w y ł ąc z en i ,' sp rawy nieIetnieIgo jEst n iepoźą d ane, sa d zi sąd z wyk ł y we dhlg wła
IŚ ciwoś c i, z za chm.... an ic m a rt. 620, 625 , 626 i 628.
i'f enże s ~d or z,ek a osh t " cznie w przedmiocie moż
ności wyłączenia spra wy.
W razie skazania nie letniego sąd zwykły nie-
122.
'Posiedzeń o
zbędne.
Nr. 83.
z innych ważnych
Przywrócenie praw i zatarcie skazania.
Art. 636.
Art. 630.
Wyroki sędziego dla niel etnich ulegają zadUJ clu ap e h ci! do s,:\du apel ac yjn ego,
który odpowiednio stosuje przepisy niniejszego rozskarżeniu w
'działu.
Art. 631.
Apelacja i kas acj ej w sprawach, n'lleżących do
dla nieletn :ch, nie wstrzymują
wykonania wyroku.
whściwości sędz :e~~ )
Art. 632.
§ 1. Jeżzli p rzec iwk o nidet niemu, który nie
'ukończył la t siedemnastu, w szczę t o sprawę w e spół
§ 1. Podania skazanych o przywr ócenie praw
lub o zatarcie skazania ro zpozn.aje s ą d okręgowy,
który wydał wyrok w p ie rwszej insta ncji lub w którego okr ęgu sąd gro dzk i wyd a ł wyrok.
§ 2. Jeżeli orz ~~ k ała k ilk a s ądów okręgowych
lub gr odzk lch , whściwym jes t t-::n s ą d ok r.:; gowy,
'w którym lUib w którego o kręgu z apad ł wyrok
ostatni.
Art. 637.
Przed wydaniem postanowieni.a w przedmiocie
ska Z'lnia , sąd okrę
:gowy może zwr ósi ć się do proku ra tora o przeprowadZ"oi e doch odzenia w celu zebrania informacyj
o zacho waniu się skazan eg o po wyroku.
przywró c ~' ni a p raw lub zat::lrcia
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 81.
Art. 638.
§ 1. S ą d ro zpozn3.j~ p o::łanie o przyw ró cenie
/praw lub o zatarcie skazania na p osie dzeniu nie,j awnem.
§ 2. Na postanowienie w tym przedmiocie siu·
~y zażale n ie .
Art. 639.
~v siedzibie s~c1u okręgo we g o . może popierać oskarlŻenie zamiast lub obo k prokuratora.
Art. 644.
Sąd okrę go wy ro zpoznaj3 sprawę wedłu~ przep isów, obowiąz uj lcvc h w pos t ępo w a niu przed są
d em p ierwszei in sbnc ji, 2 2 zmianami ,przewidzianegIli w nast ęp uj ą cych artykuł a ch.
o przywróceniu praw lub o zab rciu skazania,
~ąd, kt óry wyd a ł postanowi e nie, zawiadamia
zwłocznie wladze prowadz ące rejestry karne.
nie-
R o z d:d a ł IV,
Postępowanie
w sprawach karno-administracyjnych,
Art. 645.
§ 1. S ą d ok ręgowy rozpoznaje sprawy w skła
dzie je dn ego sę dz i eg o.
§ 2. Przepisy art. 382 i 383 mają tu odpowiednie z as tosowa nie.
Art. 640.
Art. 646.
§ 1. Osoba, którei wymierzono karę w trybie
(postępowania karno-admin i sŁrac yjn 2 go . m oże zwrócić się, w term inie zawitym sledm;odnio wym od daty o głos zenia jej orzeczen ia, do władzy admi nistracyjnej z żądani e m skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego; termin siedmiodniowy liczy
się od d : d y doręc ze nia, j eżeli oTZ'!czenie należało
doręczyć .
§ 2. J e żeli osob'l, której k arę wymierzono, jesf
niep elnol e tnia lub be zwłasnowoba. ż ąd'l ni e w t er!minie bi e,gnącym dla tC1 osoby może zł ożyć także
'o jciec , m a tka, małżonek, o-p iekun lub kura tor.
§ 3. W r azie odmowy przyięc ia ż ą d ani a wymienion,e go w § 1, 2, można w ciągu trzech dni od
zawiad omienia o odmowie złożyć ż J da nie sk erowa11ia sprawy do sądu okręgoweg~ celem rozp a trzenia
zasad n ości odmowy. Żąd J. nie to możn a złożyć
wprost do sądu.
§ 4. O przywróceniu terminu wymienionego
~ § 1 i 2 orzeka sąd okręgowy.
Art. 641.
§ 1. W razie
złożenia żada nia
wymienionel!o
rn art. 640 § l, 2, orzeczenie w ład z y administracyjnie ul e'g a wykonaniu, o ile u sta wa szczególna
nie stanowi inaczej.
§ 2. Władza administracyjna, o ile nie cofnie
swego orzeczenia, p rze syła akta s ą dowi.
§ 3. Orz ecz enie wł adzy administracyjnej zastępuje w postępowa niu s ąd owem prawomocny akt
IIHd
i()skarżenia.
Właściwym do r ozpoznan ia sprawy jest sąd
okręgowy , w którego okn;gu zn ajduie się siedziba
która wym ierzyła karę administracyjną.
A rt. 643.
rę,
Art. 647,
§ 1. Sąd orzek a j ą cy posta nawia wedłu~ swe~o uzn a nia, któryc h ś wiadków i b ieg łych przesłucha
lIla ro ~p rawie pod pr zysi~~ą IU!b b ~ z zaprzysiężenia,
a których zezn ania b ędą odczvtane. W tym celu
może z a rz adzi ć p o trz ebne
jes zcz,e przesłuchania
przez je dn ego ze s".,oich członków, albo przez innego sę dziego !,ub s ąd grodzki.
§ 2. W olno o dczytywa ć zapiski dochodzenia
i inne części akt postę pow,ania administracyjnego.
Art. 648.
Sąd okr ęgovry nie jest zw iąnny wymiarem
kary oznaczon ym w orzeczeniu władzy adminis1ra-
Art. 642.
wł,adzy,
§ 1. Wn ioski stron ni e wiążą prezesa sądu
w zakresie za r ząd z eń do tyczC\c ych wezwani a do ro,,"
/prawy świadków i b ie głych oraz s,p rowadzenia innych dowodów.
§ 2. Prezes s ą du może zarządzić przed wyznaczen iem ro zprawy prz es łucha.nie oskario,n ego,
swiaclków i bi egł ych prz ez mi <> jscowo wbśc : wy sąd
!grodzki. Świadk ów i biegłych można przesłuchać
!pod przysi ęgą .
§ 3. Aż do rozpocz~cia postępowania dowodowego o skarżo:1 Y może cofnąć żądanie sk ierowania sprawy na drogę pos t ępowania s ą d o w e go. W tym
w yp adku orzeczenie władzy administracyjnej staje
s i ę prawomocne.
Władza administra cyj na, która wymierzyła kaalbo w jc,j zasl~pstwie władza odpowiednia
,cyjn~ .
Art. 649.
§ 1. "lv' sprawach wskazanych w art. 640 moż
na od wyroku sad u okr ę g ow ego z a ło ż yć tylko kasację do Sadu Naiwyższ c go .
§ 2. Z a ł ożenie k asaci i nie wstrzy.mu;e wykonania kary, z wyjątkiem kary pozbawienia wolności..
Dziennik Ustaw, Poz. 725.
R o z d z i a ł V.
Odszkodowanie za niesł u szne skazanie lub
§ 2, Po ukończeniu dochodzenia należy d a ć
t:prawnionemu moż ność oświadcz e nia się na piśmie
lub do protokółu.
oska rżenie.
A,t. 650.
§ 1. Osoba , skutkiem wznowienia postępowa
nia prawomocnie uniewinniona lub .skaza na wed ł ug
la~odnicjsze~o przepisu karne~o , może tytułem odszkodowania żądać wy n a~rodz enia od Skarbu Pań
stwa za szkody i straty maŁcrialne oraz krzywdę
moralną . jeżeli wz..glę clem ni ej wykon ano w ca ł o.sci
lub w części karę, którą na s tępnie uchylono.
§ 2. To samo slosuje się do osób, wz g lędem
których pos t'if.o wanie karne po wznowieniu pra womo cnie umorzono.
Nr. 83.
Art. 656,
Na ,pos tanowienie wydane w myśl art, 655 s łu'
~y zażalenie do Sądu Na j wyższego.
'A tt. 657.
Przepisyart, 650 - 656 maią zastosowanie do
cudzoziemców na zasadach wzajemności.
Wyd ając
wyrok
uniewin niający,
sąd
moie
IP r zyznać oska rżonemu lPrawo do odszkodowania od
A rt. 65 1.
§ 1. Nie ma prawa do wynagrodzenia ten. kto
swe skazanie spo wo do w a ł umyślnie lub
fpoprżednie
~rzez oczywiste nie dbalstwo .
§ 2. Sąd moż e odmówić
wynagrodzenia, jeżeli
poszlaki , zebrane w poprzedniem postępowa ni u, nie
zostały w sposób stanowczy odparte w po stę powa
niu wznowionem,
oskarżycie l a prywatnego lub pokrzywdzonego, maj ącego prawa strony, za doznaną krzywdę materja l ~
ną i m o ralną
aj jeżeli o s karżenie b y ł o świadom i e fa ł szywe,
a lbo
bl jeżeli oskariyciel używ a ł środków nieuczci·
wych w celu uzyskania wyroku skazującego.
Rozdzi 'ał
iht. 652.
Uprawnienie do wynagr~dze? i a przechodzi
IW razie śm i erc i osoby upraWD10nel na m a ł żonka,
dzieci i rodziców, w S!ranicach , w jakich skutkie m
ukaran ia nie otr.z yma ł y od skazanego należnego im
\według ustawy ,utrzymania.
A rt. 653.
§ 1. Z ądan ie wyn agrodzenia zg ł osić moina jedynie w cią}!u trzech mie~ięcy po prawomocnoś ci
orzeczenia dnjące,l!o pod~tawę do odszkodowania.
§ 2, Jeżeli osoba , uprawniona d o żądania wynal!rodzenia w my ś l nrt. 650, zmarła w ci ą RU terminu w skazanelto w § 1 lub, zg ł osiwszy żądanie w tym
term inie, zma'rła przed p rawomocnem uk'O ńczeniem
/postępowania o wynal!rodzenie, to osoby wymienione wart. 652 żąd a ć mORą wyna~rodzenia w ciąQ: u
'trzech mi es ięcy od !Ś mierci uprawnioneQ:o.
'A,t. 654.
Ządanie odszkodowania zg ł osić należy w są
'dzie apelacyjnym, w którego okręgu wydano wyrok
w, pie rw szej instancji.
Postępowanie
VI.
w wypadku zaginięcia lub zniszczenia
akt.
Art. 659.
Jeżeli poszczególny dokument lub cale akta
sprawy będącej w loku za~inęły lub ule~ ł y zniszcze niu, to akt pr.zepadły z.a s tępuje się zaświadczo n y m
od'Pisem.
:Ad. 660.
Sąd .wzywa osoby posiadające odpis przepa ~
-dłel!o aktu do z ł ożenia RO sądowi, a w razi e potrze -
by ~arządza jego odebranie. Art. 142 - 157 mają
odpowiednie zastosowanie, Na żądanie odpis zwra~
ea s ię stronie 1>0 ,sporządzeni u z. niego odpisu,
:Ad . 661.
Jeże li niema zdwiadczonego odpisu, sąd wzy~
wa shony do z ł ożenia w termin ie oznaczonym wnio·
iSków co do treśc i przepadłe go aktu oraz co do spo·
sobów jel!O od tworzenia.
"Ad . 662.
'A ,t. 655.
§ 1. Sąd apelacyjny orzeka
na posiedzeniu
niejawnem, po sprawdz e n ~u w razie potr zeb y okoli czności faktyczny ch. Przepisy art. 256 § l, 2 i 3
m ają od'p owiedoie z.as tosowanie ,
Wraz zw.nioskami wskazanemi wart. 66 1, st rony sk ł adaią sądowi ,p osiada ne na poparcie wniosk u
dowody, jako to: odpisy prywatne, wezwania sądo
we, nota tki p rokura torów, adwoka tó w
innych
ucz.estników !procesu.
Nr. 83.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Art. 663.
§ 1. Po
upływie
terminu
wyznaczonego
w my śl art. 66 1 sąd na po siedzeniu niejawnem po/Stana wia, czy i w jaki sposób należy odtworzyć akt
nien jednak zawiadom:ć o t c m jednocześnie Ministra Spra w i ecT wości z do ł ącze niem wniosku o wydanie (art. 666).
Art. 668.
przepadły.
w
§ 2. Na postanowienie
tym przedmiocie
służy zażalenie.
1575
§ 1. Jeż eli ch odzi o
Art. 664.
Przy odtwarzan iu przepadłego
aktu
można
przesłuch a ć sęd ziów, prokurat orów , adwokatów i inne osoby, które uczest niczyły w posil.POW.Ulliu.
go nie bę dzi e zastosowana kara śmierci, sąd w razie skazania wym ie r za zam i3st kary śmierci karę
dożywotniego pozb.l wi en:a wolności.
§ 2. Jeżeli zaś z tern sam pm zastrzeżeniem
państwo obce wydało osob ę skazaną prawomocnie
karę śmierci, sa,d na
poweź mLe
postanowienie
na
Rozdział
VII.
myśL §
Art. 665.
Przy wydawaniu przestępcy rnaią zastosowanie przep isy wskazln'il w r ozd1.ialz nini ej szym, o ile
:umowa międzynarodowa inaczej nie stanowi.
Art. 666.
§ 1. Z wn:osk iem o ,w yd3.nic osoby prz sbywa;jacej zagnmicą wl a ściv.'y sąd karny zwraca się do
Ministra Sprawiedliwości .
§ 2. Do wniosku należy doł ą czyć
a) jeżeli chodzi o osobę, przeciwko której wyda·ny jest już prawomocny wyrok skazują
cy - odpi.s wyroku z zaświadczeniem prawomocnościj
b) w innych wypadkach - adnis postanowienia o tym c zas owem aresztowaniu oraz opis
prz estępstwa z prze:1str.vleni2m okoliczności faktycznych j pr zytoczeniem odpowiedn ich przepisów karnych.
należy, w
posi' dzeni'u niejawnem
wyrok w
zmlc mające
1.
Wydawanie przestępców.
§ 3. N ctcl to
przestępstwo zagrożone
IW ustawie k a rą śnj€rc i, a pańs t w o obce wydało
p rzestępcę z zastrzcżeniem , że względem wydane-
Art. 669.
§ 1. Jeżeli osoba wyd a na była osbrżona
o kil ka przestęp s tw, państwo obce zaś wydało ją
z za strz :: żeniem ści~::l nia tylko za niektóre z tych
!przestępstw. to postępowanie karne może obejmowa ć tylko te przest~pstwa, a co do innych powinno
być zawieszone.
§ 2. J ~ żeli przeciw ta k:ej osobie zapadł już.
wyrok pra w omocny, obcimuj"c y kilka przestępstw,
wówcz as s ąd, który wyd:lł wyrok, uchyli wyrokiem
orz e czenie o karze i w ym i <: rzy karę tylko za przestępstwa, objęte zezwo leniem na wydanie.
§ 3. P ostępowanie, zawieszone w myśl § 1. może być podj ~ te, j eżeli oskarżony z włas.nej winy nie
o.puści gran ic Polski w ci ag'..l dwóch miesięcy lub
1e ś1 i , opuśc:wszy je, powróci. Termin liczy się od
daty prawomocnego
ukończenia
postępowania
'W snrawie o przestępstwo, objęte zezwoleniem na
'Wydanie, a w r azie skazania - od odbycia kary.
\'.:ypadku, przewidzianym w § 2, sąd ograniczy
!Się do wydania orzeczenia o karze.
rw
§ 4. Wydając orzecz <:' nie o karze, sąd nie moorzec k a ry surowszej nad wymirrzoną oskarżo
nemu poprzednio za dane prz;::stępstwo.
'Iże
miarę możności, dołą
czyć fotografię i inne dane pozwalaj ą ce ustalić toż
samość o"0by, której wvdania się ,żąda, oraz podać
wej przyn ależność p aństwową.
§ 4. Czas
trwa nia ar?sztu tymczasowel1O,
przew idz ian y wart. 171 i 172, liczy s i ę od chwili
prz eięcia ar ::, sztowane!.!o przez władz e po lskie na
obszarze Paós tv,,-a.
Art. 670.
§ 1. Ż ą d anie
W wypadkach nagłych właściwy sąd lub prokurator może zwrócić s i ę bcz r:; ośrednio do właści
wej wł,adzy zagranicznej z wn,ioskiem o tymczasowe
'a reszlowanie osoby, której wyd.:tnia się żąd a j powi-
zagranicznej
wydania
§ 2. Jeżeli chodzi o pr zestępstwo dopuszcz,a wydanie, so.d ten niezwłocznie przesłuchuje
'oskarżonego i nakazuje iqi,o a r es ztowanie, pocz em
sprawdza wyj a śnienia os La r 7onego, o ile tenże pow ołuj e się na dowody znaj d ujące się w kr a ju, a po
ich rozpa truniu wyd aie na posiedzeniu ni ejawnem,
\po wy słuchaniu prokuratora. opinię w prz e dmiocie
,w ydan ia przestęf) cy i przesyła ją wraz z aktami Ministrowi Sprawie dli wości.
jące
Art. 667.
władzy
prz<?stępcy przesyła się sąr10wi okręgowe mu miejsca
;zamieszkania lub ujęci'l os :.>by poszu:·d w3.nej.
Dziennik Ustaw. Poz. 725.
Nr. 83.
Art. 671.
§ 1.
Sąd wymienion:y w poprzednim
artykule
i bez wniosku o wydanie postanowić
tymczasowe aresztowanie przestępcy, jeżeli chodzi
o przestępstwo dopuszcz.ające wydanie, a
al dana osoba jest silnie 'Pod ę jrzana o popeł
nienie tego przestępstwa, albo
h) iest poszukiwana przez wł a dze zagraniczne
zapomocą
listu gończ e go
ogłoszonego
W polskim dzienniku policyjnym , albo
c) władza zagraniczna 7.ażądała tymczasowego
aresztowania tej osoby, wymieniając rodzaj
przestępstwą, o które osoba poszukiwana
jest oskarżona. i powołując się na wydany
przeciw niej prawomocnly wyrok skazujący
lub sądowe z. arządzenie aresztowania.
§ 2. O dniu i miejscu tymczasowego zaaresztowania należy bezzwłocznie i bezpośre :l nio zawiadomić za~ran i czn ą władzę w zywa j ą cą lub ścigającą
oraz Ministerstwo Sprawiedliwości.
może także
Art. 673.
O zezwoleniu na wydanie postanawia Minister Sprawiedliwości.
Art . 674.
§ 1. Na przewiezienie pod strażą przez tery·
torium Polski przestępcy, którego jedno państwo
'Q.bce wydaje drugiemu, zezwala Min is ter Sprawiedliwości po z asię gni ę ciu opinji s ą du okręgowego
w Warszawie, wydanej na pos ie dzeniu niejawnem po
wysłuchaniu prokuratora.
§ 2. S ąd ten wydaje potrzebny dla przewozu
nakaz aresztowania .
Przepisy końcowe.
Art. 675.
Wykonanie kodeksu postępowania
porucza się Ministrowi Sprawiedliwości.
karnego
Art. 672.
Osobę aresztowaną w celu wydania obcemu
państwu sąd okręgowy wypuszcza na wolność na
żądanie Ministra Spr a wi e dliwości, albo j e żeli wła
dza zagraniczna cofnie żądanie wydania lub areszto-
'wania.
Art. 676.
Rozporządzenie
niniejsz.e wchodzi w życie
z przepisami wprowadzljącemi kodeks postępowania karnello - z dniem 1 lipca
1929 roku.
równocześnie
Warszawa. Drukarnia Państwowa. Tłoczono z polecenia Ministra Sprawiedliwości.
Konto czekowe w P. K. O. Administracji Dziennika Ustaw Nr. 30130.
61 205 P
Cena 1 zł. 20 gr.
OD ADMINISTRACJI: Prenumerata Dz. U. R. P. wynosi 8 zł. kwartalnie. Urzędy i instytucje państwowe opłacają
6 zł. Prenumerata winna być opłacana najpóźniej na 2 tygodnie przed rozpocz'lciem każdego kwartału.
Reklamacje z powodu nieotrzymania poszczególnych numerów Dz. U. R. P. należy wnosić do właściwych urzędów
pocztowych niezwłocznie po otrzymaniu następnel10 kolejncl1o numeru.
US]'
R~RCZYPOSPOLITRJ
'p
POLSKTRJ
N2 83.
5 października
Rok 1932.
T R E Ś ć
OBWIESZCZENIE MINISTRA
Poz.
725-Spra w iedliwości
postępowania
z dnia 30 września 1932 r. w sprawie
karnego.
• • • •
725.
OBWIESZCZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOśCI
jednolitego tekstu kodeksu
1529
dzeń z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr. 78, poz. 443)
postanawiam co następuje
Przepisy ogólne.
z dnia 30 wnześnia 1932 r.
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu kodeksu postępowania karnego.
Na podstawie ad. 4 ro.zporządzeni,a Prezydenta Rz.eczypospolitej z dnia 23 sierpnia 1932 r., zmieniającego niektóre przepisy postępowania karnego
(Dz. U. R. P. Nr. 73, poz. 662). ogłaszam jednolity tekst
rozporządzeni,a Prezyden ta Rzeczypospolitej z dnia
19 marca 1928 r., zawierające g o kodeks postępowa
nia karnego (Dz. U. R. P. Nr. 33, poz. 313) z uwzględ
nieniem zmian, wprowa dz.onych ust&wą z dnia
21 stycz.n ia 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr. 10, poz. 60), rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dni,a
11 lipca 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr. 60, poz. 573) i rozporządzeniem Pre zydenta Rzeczypospolitej z dnia
23 sierpnia 1932 r. (Dz . U. R. P. Nr. 73, poz. 662) oraz
ze zmianą numeracji dotychczasowej na nową.
Minister Sprawiedliwości
ogłoszenia
Załącznik
do obw
wo ś ci z dnia 30 września
Min. Sprawiedli1932 r . (poz. 725).
R.OZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
Sąd może za zgodą oskarżyc. iela umorzyć postępowanie, jeżeli najwyższa kara grożąca oskarżo
nemu nie przekracza jednego roku pozbawienia wolności i musiałaby z mocy ustawy ulec pochłonięciu
przez karę już prawomocnie wyrzeczoną.
z dnia 19 marca 1928 r.