Rozporządzenie Ministra Spraw Wojskowych z dnia 14 lutego 1930 r. wydane w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych o zakresie działania Generalnego Komisarza Cywilnego i komisarzy cywilnych na obszarze objętym stanem wojennym.
Table of Provisions (8)
Statutory Text (8 Articles)
§ 1. Na <:zas istnienia stanu wojennego, ustanawia się przy Naczelnym Wodzu urząd Generalnego Komisarza Cywilnego - 'zaś przy organach wła
dzy wojskowej oznaczonych przez Naczelnego Wodza, stanowiska urzędowe komisarzy cywilnych.
Zadaniem Generalnego Komisarza Cywilnego
oraz komisarzy cywilnych jest regulowanie stosunku
między armją, a ludnością cywilną i władzami cywilnemi w granicach wskazanych w rozporządzeniu
Prezydenta RzeczYlPospolite,j z dnia 16 stycznia
.1928 r. o stanie wojennym, oraz w niniejszem rozporządzeniu.
I 2. Generalnego Komisarza Cywilnego mianuje Naczelny Wódz w porozumieniu z Ministrem
Spraw Wewnętrznych z chwilą wprowadzenia stanu
wojennego. Osoba Generalnego Komisarza Cywilnego ~est prz.e widziana juz w czasie pokoju w drodze
porozumienia między Generalnym Inspektorem Sił
Zbrojnych a Ministrem Spraw Wewnętrznych.
Generalny Komisarz Cywilny wchodzi w skład
Kwatery Głównej Naczelnego Wodza i podlega mu
pod względem osobowym i słuibowym.
§ 3. Organem pracy Generalnego Komisarza
Cywilnego jest Biuro Generalne~o Komisarza Cywilnego. Organizację i s,kład osobowy tego Biura ustala
organizacja Kwatery głównej Nacz.e lnego Wodza.
Personel Biura mianowany jest przez Ministra
Spraw Wewnętrznych w porozumieniu z Naczelnym
Wodzem. Personel ten podlega Generalnemu KomisarzowiCywilnemu pod względem osobowym i służ
bowymObsada Biura ma być przygotowaną już w czasie 'p okoju przez Ministra Spraw Wewnętrznych
Nr. 19.
w porozumieniu z Generalnym Inspektorem
Zbrojnych.
Sił
§ 4. Generalny Komisarz Cywilny jest referentem Naczelnego Wodza we wszystkich sprawach,
dotyczących wydawania przez Naczelnego Wodza
rozporządzeń i zarządzeń z mocą obowiązującą dla
całego obszaru wojennego lub jego części, a dotyczą
cych cywilnej administracji i ludności.
W szczegól~ości Generalny Komisarz Cywilny
współdziała przy
a) Oipracowywaniu i wydawaniu rozporządzeń
i zarządzeń przewidzianych wart. 11;
b) opracowywaniu i wydawaniu zarządzeń
przewidzianych wart. 10, dotyczących przekazywania władzom wojskowym uprawnień
cywilnych władz administracyjnych;
c) wprowadzeniu i uchylan.iu sądów doraźnych
dla osób cywilnych w myśl art. 12 ust. 3;
d) opracowyw,a niu i wydawaniu zarządzeń, dotyczących wycofania władz cywilnyoh z dotychczasowych siedzib urzędowania, jako
też ponownego ich uruc~omienia w myśl
art. 16.
§ 5. Genera-Iny Komisar,z Cywilny jest wobec
Naczelnego Wodza wyrazicielem potrzeb i interesów
ludności oraz cywilnej administracji państwowej
i komunalnej, oraz pośredniczy między Naczelnym
W odzem a cywilnemi władzami centralnemi, informując na zlecenie Naczelnego Wodza władze cen.tralne o zamierzeniach i postulatach Naczelnego Wodza i komunikując Naczelnemu Wodzowi waźniej
sze zarządzenia wzg,lędnie projekty !Zarządzeń oraz
postulaty tych władz.
Zarazem Generalny Komisarz Cywilny dąży do
uzgodnienia w myśl interesów wojskowych, działal
ności wszystkich cywilnych władz i urzędów pań
stwowych oraz samorządowych, jako też instytucyj
sprawujących funkcje publiczno-prawne na obszarze
objętym stanem wojennym.
W szczególności Generalny Komisarz Cywilny
a) opracowuje wnioski dla Naczelne'go Wodza
w sprawie wydania przez władze centralne potrzebnych zarządzeń, dotyczących organizacji i funkcjonowania władz administracji cywilnej;
b) opracowuje referaty, dotyczące usunięcia
przez Nacz.elnego Wodza od wykonywania
obowiązków służbowych funkcjonarjuszów
państwowych i samorządowych w wypadkach wska.zanych wart. 18;
c) komunikuje właściwym władzom administracji ogólnej zarządzenia Naczelnego Wodza w za.kresie Sipraw ohjętych art. 5 do 9;
d) komunikuje właściwym władzom rozporzą
dzenia i zarządzenia wydane przez Naczelnego Wodza na podstawie art. 11 i 12.
§ 6. Generalny Komisarz Cywilny sprawuje
w imieniu Naczelnego Wodza nadzór służhowy nad
komisarzamicywllnymi.
Nr. 19.
fi 7. Do 'zakresu działania Generalnego Komisarza Cywilnego należy czuwanie nad należytem
ogłaszaniem zarządzeń i rozpor.ządzeń Naczelnego
Wodza w Dzienniku Rozporządzeń Naczelnego Wodza, oraz nad obwieszczeniem ich w miejscu zado; sowania, w . sposób zapewniający należyte ich rozpowszechnienie.
§ 8. Na wniosek Generalnego Komisarza Cywilnego mianuje Naczelny Wódz w porozumieniu
z Ministrem Spraw Wewnętrznych komisarzy cywilnyoh. Wniosek co do nominacji osób na stanowiska
komisarzy cywilnych przygotowuje już w czasie pokoju w porozumieniu z GeneralnYąl Inspektorem
Sił Zbrojnych, Minister Spraw Wewnętrznych, po
ewentualnem zasięgnięciu opinj.i osoby przewidzianej na Generalnego Komisarza Cywilnego.
Komisaue cywilni wchodzą w skład Kwatery
Głównej tego dowództwa, przy którem zostali ustanowieni i podlegają pod względem osobowym i .łuż
bowym bezpośrednio odn06nemu dowódcy.
..
8 9. Komisarzom cywilnym będzie przydzielony
w miarę 'potrzeby personel pomocniczy, podlegający
im pod względem służbowym i osobowym. Skład tego
personelu określa organizac,ja dowództw na stopie
wojennej. Wykazy imienne tego personelu przygotowuje Ministerstwo Spraw Wewnętrznych już
W czasie pokoju.
.
119
Dziennik Ustaw. Poz. 153 i ·' 154.
• 10. Komisarz cywilny jest referentem dow6dcy, przy którym został ustanowiony, we wszystkich sprawach dotyczących wprowadzenia w życie
i wykonania wydanych przez Naczelnego Wodza
'W myśl § 4 rozporządzeń i zarządzeń odnoszących
się do administracji cywilnej i ludnoaci, na obszarze
podległym danemu dowódcy.
§ 11. Komisarz cywilny jest wobec dowódcy
wyrazicielem potrzeb' i interesów ludności oraz cywilnej administracji państwowej i samorządowej, oraz
pośredniczy między dowódcą, przy którym został
ustanowiony, a cywilnemi władzami, rozmieszczonemi na danym obszarze, infdrmując te władze o zamierzeniach i pbsŁulatach dowódcy i komunikując
dowódcy ważniejsze zarządzenia, projekty zarządzeli
i postulaty władz cywilnych.
~arazemkomisarz cywilny dąży do uz.godnienia w myśl interesów wojska, na obszarze podległym
danemu dowódcy, działalności cywilnych władz
i urzędów państwowych i samorządowych, jako tei
instytucyj sprawujących funkcje publiczno-iprawne.
W szczególności komisarz cywilny w myśl wskaEówek dowódcy, przy którym został ustanowiony
. aj opracowuje referaty, dotyczące usunięcia
funkcjonarjuszów państwowych i samorzą
dowych od wykonywania obowiązków służ
bowych, o ile dowódca, przy którym został
ustanowiony, uprawniony jest do występo
wania z dotyczącemi żądaniami w myśl
art. 18j
b) rozpatruje postulaty władz wojskowych
w zakresie funkcjonowania cywilnych władz
administracyjnych, oraz zażajenia władz
wojskowyc,h na nieprawidłowe funkcjono~
wanie cywilnych władz, przygotowując dla
dowódcy odpowiednie wnioskij
c) komunikuje właściwym władzom administracji ogólnej zarządzenia swego dowódcy
w zakresie spraw, objętych art. 5 - 9,0 ile
dowódcy prawo wydawania takich zarzą
dzeń w myśl art. 18 przysługujej
d} komunikuje właściwym władzom cywilnym,
zarządz.enia dowódcy, przy którym jest
ustanowiony W zakresie spraw objętych
art. 11j
e) opracowuje zarządzenia przewidziane· wart.
10, dotyczące przekazywania władzom woiskowym uprawnień cywilnyoo władz administracyjnych, o ile dowódcy, przy którym
został ustanowiony. przysługuje prawo wydawania1:akich zarządzeń;
f) pnedstawia swemu dowódcy zaialenie
władz i ludności cywilnej na działalność
władz, oddziałów, lub osób wojskowych.
I 12. Do zakresu działania komi~arza cywilnego należy czuwanie nad należytemrozpowszechnie
niem zarządzeń i rozporządzeń Naczelnego Wodza,
oraz swego dowódcy na obszarze temuż podległym.
8 13. Generalny Komisarz Cywilny, komisarze
cywilni i personel Biura Generalnego Komisarza Cywilnego, mianowany w trybie określonym w ustępie
drugim § 3 - są urzędnikami w rozumieniu obowią
zujących przepisów o państwowej służbie cywilnej.
Z pośród personelu pomocniczego komisarzy
cywilnych (§ 9), przepisom o państwowej służbie cywilnej podlegają osoby, które w chwili przydziału do
komisar:zy cywi,lnych były funkcjonariuszami palisŁwowymi W rozumieniu tychże przepisów. Pozatem
personel pomocniCzy komisarzy cywilnych moż.e być
powołany w trybie umówsłużbowyah ~racownicy
kontraktowi).
.
Również w skład Biura Generalnego Komisar~a
Cywilnego, o.tącz personelu powołanego w trybie
ustępu drugie o § 3, mogą wchodzić osoby powołane
przez Genera nego Komisarza CywHnego na podstawie umów służbowych . .
I 14. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cie z dniem ogło&zenia.
Minister Spraw Wojskowych: J. Pi/sudud
Minister SprawWeWlllętrznych: H. J6zews1d
154.
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRóW: SPRAW WOJSKOWYCH I SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 14 lutego 1930 r.
w sprawie wydawania Dziennika Rozporządzeń Naczelnego Wodza i sposobu obwieszczania rozporzą
dzeń i zarządzeń na obszarze objętym stanem wojennym.
Na zasadzie art. 24 rozporządzenia Prezydenta
Rzeczypospolitej z dnia 16 stycznia 1928 r. o stanie
Dziennik Ustaw. Poz. 152 i 153.
Jednocześnie uchyla się rozporządzenie z dnia
11 marca 1927 r. w sprawie ulgi celnej na ziemniaki
do sadzenia (Dz. U. R. P. Nr. 24, poz. 192).
Kierownik Ministerstwa Skarbu: Ignacy Matuszewski
Minister Przemysłu i Handlu: E. Kwiat,k owski
Minister Rolnictwa: Leon J. Polczyń.kj
153.
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW
WOJSKOWYCH
z dnia 14 lutego 1930 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Spraw We-
wnętrznych o zakresie działania Generalnego Komi-
sarza Cywilnego i komisarzy cywilnych na obszarze
objętym stanem wojennym.
Na podstawie art. 19 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 stycznia 1928 r. o stanie wojennym (Dz. U. R. P. Nr. 8, poz. 54) zarządza
się <:0 następuje