Rozporządzenie Ministra Robót Publicznych z dnia 18 czerwca 1929 r. zawierające przepisy o granicach wytrzymałości materjałów i konstrukcyj budowlanych.

§ 1. Miasto Aleksandrów wyłącza s,ję z okrę­

gu sądu grodzk ie 1o w Zgierzu i włącz:! się je do okrę­

gu sądu gro,dzkiego w Łódzi.

§ 2. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży­

cje z dniem 1 sierpnia 1929 r.

Minister Sprawied l iwości

St. Car

852

431.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA

ROBóT

PUBLICZNYCH

z dnia 10 Clzerwca 1929 r.

o zmianie okręgów sądów grodzkich w Łodzi i Zgierzu w okręgu sądu okręgowego w Łodzi.

Ministra Skarbu

z dnia 18 czerwca 1929 r.

zawierające przepisy o granicach wytrzymałości materjałów i konstrukcyj budowlanych.

Na pods.tawlie artykułu 375 punkt b) rozporzą­

dzenia Prre,zydenŁa Rzecz)'lpospolitej z dnia 16 lutego

1928 r. o prawie budowlamem i zabudowaniu osiedli

(Dz. U. R. P. Nr. 23, poz. 202) zarządzam co następuje

1.

OBCIĄżENIA

I SIŁY ZEWNĘTRZNE.

§ 1. Przy obliczaniu statycznem konstrukcyj

budowlanych należy uwzględnić następujące obcią­

żenia

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

a) Clęzar stały, t. j. Clęzar własny konstrukcji,

oraz tych części kon.shukcyjnych, które

stale na nią działają,

b) ciężar zmienny (użytkowy), określony przeznaczeniem budowLi,

c) obciążeni,e śniegiem,

d) pa;r cie wiatru,

e) parcie ziemi lub wody;

uwz,ględnić

nadto

należy

Ezyc~ne

następujące

działania

.

f) wpływ ~mian ciepłoty,

,g) wpływ ,s kurczu i ,pęcznienia materjąłów.

Nr. 54.

' e) Mur cegl~ny.

.

,J

Z ceg.ły zwykłej na zaprawie wa'piennej

., "

" J! "

II '

cementowo, II

, wapiennej

fi

"

O) "

" . pO'rowatej

.'

.

.

Z cegły dziurawki pOrD'watej .

Z cegły korkowej.

.

.

Z ce g ły piaskowo - cełnentowej

Z zendrówek i klinkierów .

Z cegły dziurawki

ł) .

Ciężar własny materjałów.

,

1. Ciężą.r własny

przyjmować w obliczeniach w

, § 2.

materjałów

należy

następujących wiel-

kościach

<,

Drzewo suche (zawierające około 15 % wilg.).

a)

"

.'.

Drzewo bukowe

dębowe

jodłowe

"

"

"

"

sosnowe i modrzewio,w e

świerkowe

750 kgjm

850 " .

600

650 I,

550

Zwykły

Ceglany •

lekki

.

"

wiel kopiecow,y

W zmocniony (żelbet) ,

~

"

"

Bro nz (sp.iż)

Cyna

Cynk lalIly

"

walcowany

Glin

Miedź

Mo sią dz

Nikiel

Ołów

Stal

Żelazo

"

Żeliwo

spawane

zlewne

..

c) Kamienie naturalne.

3000 kg;m S

2800

2700 "

2700 "

2400 "

2800 "

2800 "

2500 "

2000 "

Bazalt

Gmnit

Marmur

Pi(lJskow,i ec ciężki

lekki

"

Porfir

,

Sjenit

.

Wa'pień zwykły

"

porowaty.

Ziemie,

Glina: !Sucha.

.

"

mokra i nasycona wodą

Pias ek suchy .

.

"

nasycony wodą .

Tłuczeń z kamienia ci eżk,iego

..

..

"

lekkiego

Ziemia ro śl1nna sucha

Ziemia ro ślinna mokra

Żwir rzeczny suchy

1600 kg/m 3

2000 "

1600 "

2000 "

1800 II

1600 "

1400 "

1800 "

1700 "

"

"

"

"

"

"

"

,.

Wa pienna,

.

Wapienno - ceme ntowa .

Cementowa

Gipsowa '

1700 kg/m'

1900

2100 "

looq "

t"

"

Pom~cnide materiały Budowlane.

J

Asfa!t I<'m y

.'

l ,

"

ub i j a n y . .

'.

,; .

Gruz (tł ucz eń) ceglano - wapienny

Ksylolit .

.,..

Kor k owe' płyty

Linoleum

Szkło cl-ęte

"

lane

Terazzo

.

Żużel koksowy ubity

l i)

'.

1200 kg/ma

1800 "

1400 "

1400

330

1200

2600

2900 "

2000 "

1000 "

Paliwa.

(

Antracyt .

Drwa w polanach miękkie

"

"

"

twarde

Koks

Torf

Węgiel brunatny

"

czarny.

.

Węgiel w brykietach

"

drzewny

Wosk

j)

"

d)

"

gJ . Zaprawy.

h)

8600 kg/mS

7400 "

6900 "

7200 "

2600 "

8900 "

8600 "

8800 "

11400 "

7860 "

7800 "

7850 "

7300 "

"

"

2200 kg/m 3

1800

1300 "

2200 "

2400 "

j

Żużlowy

3

..

1650

1700

1100

1300

1000

600

2100

1900

Beton.

.'

b) Metale.

,

ceJIlen~owej

"

1600 kg/mS

Bura ki

Cu kie r

Gro ch

Jęczmień

Kawa

.

.

'.

1700 kg/m'

350

400 II" '

500

600 "

750

900

1000

250

970 "

"

Płody roślinne.

650 kg/m750 "

850 "

640 "

700 ,.

Mą k a w workach

700

"

Owies

Owoce

Proso, gryka

Siano, słoma

"

prasowane.

450

350

850

80

280

"

"

"

"

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

Słód

530

350

Trawa: konic zyna

Ziemniaki

Żyto, pszenica

k)

700

750

835

cJ Strop drewniany belkowy z pod s ypk ą 10 cm.,

trzcinowaniem i wyprawą .1.. . 250 kg/m".

podłogą ,

"

"

Niektóre inne obciążenia.

1500 kg/m 3

800 "

750 "

1100 "

1200

1300 "

Cement w beczkach

.

.

.

Książki i papier (z uwzgl. przestrz. woln.)

Lód

Papier

Sól w workach

Wełna

I)

d) Strop sklepiony z cegieł zwykłych między I

dźwigarami znadsypką 8 cm. ,w kluczu przy odstępie dźwigarów do 1,50 m.

~

. 450 kg/m"'. ,

Niektóre zwierzęta.

Koń

sztuka

Krowa

Owca

Wieprz

Wół roboczy

karmny

"

"

"

"

"

"

500 kg.

600

80 "

200 "

"

650

"

800

"

2. Celem wyznaczenia ciężaru własnego muru

',;:eglanego '( wystarczy okre ślić ciężar własn y cegły le

i ciężar własn y zaprawy,,; ciężar ' własny muru Im

można przyjąć wtedy

Im = 2/ 3 le

e) Strop. ce,glany płaski z cegieł p orowatych

między dźwigarami o grubości Yz cegły z wkIadkam'1

żelaznemiz nadsypką i podlogą

350 kg/m".

+ 1/3 IZ

3. O ile dla obliczenia mają być prz yję te cię­

żary jednostkowe wyższe niż p0dane wyżej w punkcie e) należy dla wyznaczenia ciężar u własnego muru ceglanego wykonać ciało próbne o objętośoi 1 ma

z dane,go materjału ceglanego z zastosowaniem

zwykłych spoino gr ub ości do 1,2 cm i ciało to zważyć. Ilość wody, potrzebnej do zarobienia zaprawy

i zwilżenia cegieł, należy odmierzyć, a ciężar jej

odjąć od ciężaru ciała próbnego.

4. W ra,z ie użycia materjał ów powyżej nie wymienionych należy ciężar je,dnostk owy przyjąć wecHe norm ogólnie pr zyjętych, ewentualnie oznaczyć

próbami.

Ciężar własny stropów.

Załącznik 2

laza wywalcowane go tak, ażeby na k aż de 3000 kg

(do § 12 i 32 rozp. z dnia 18

czerwca 1929 r. - poz. 431).

zaczęty c h przypadała jedna prebka ,

3. W razie, j eżeli wyn ik i otrzymane na jednej

PRZEPISY DOTYCZĄCE żELAZA BUDOWLA- z próbek nie odpowiadają warunkom wytrzymałości,

NEGO.

na le ż y zrobić 2 dodatkowe próby z żelaza tej samej

produk cji i tego samego walcowania.

§ 1.

4. Gd y by z tych do da tkowych 2 próbek jedna

znowu nie odpowiadała warunkom wytrzymałości,

Przepisy mmeJsze odnoszą się

al do żelaza konstrukcyjnego w zes'połach należy cały badany nabój odrzucić.

5. Wład z a sprawująca nadzór nad wykonyważelazn yc h ;

niem

budowy może zwłas z cza p rzy wa ż niej s zy c h bub) do żelaz a wZ'illacnia:j~ego w zespołach żel­

dowlach,

zażądać

wykonania kon trolnej p~· óby

betowych (że,lazno - betonowych).

al oznaczenie zakładu, który próby przeprowadza, d z i eń pr z ~ p r o vva d zen i a prób, nazw iska kierownika i obecn yc h przy próbie;

bl o'znaczen ie bu dowy i nazwisko t echn iczne go kierownika budow y, dla któ rej pr óby s ię wy k onywa, a to na pods taw ie i przy z ałą c z eniu "Protokółu sporzą d z en ia pró bel," , s pi sanego według § 7;

cl opisa nie ma szyny próbne j i sp os obu przeprowadze nia próby, z p oda ni e m w yników dla każ d e j

z 4-ch kostek próbnych;

d) oznaczenie w ytrzymało ś c i betonu na ciśnienie.

2. Pr otokół wy konania prób powinien b y ć podpisany przez kiero w nika z a kładu, przeprowadzają­

cego próby.

,

+

+

+

żelaza.

6. Świadectwo

a)

żELAZO

KONSTRUKCYJNE W ZESPOŁACH

ŻELAZ N YCH.

Rodzaj żelaza.

§ 2.

Dź'wigary jednolite powinny być gładko walcowane. Złom ż elaza pow inien mieć zło ż e jednostaj_

ne pełne bez ś ladów pró żn i, Żelazo nie powinno być

kru che na gorąco , ani na zimno . Zawartość siarki

i krzemu je,s t nie,dopuszc zalna,

j akoś ci

żelaza

powinno

a)

ż el aza

na zw ę i miejscowosc zakładu, który próbę

przeprowadza , oraz d atę przeprowadz(:nia

próby;

b) n azwisko obecnych pr zy próbie ;

cl godło i miejscowość huty, która ż ela z o wyprodukow ała;

d) opis żelaza, z którego próbki zostały wyjęte;

e) opis p rzeprowadzenia próby ;

f) wynik i próby.

Świadectwo powinno być podpisane prz ez kie,r ownika zakładu.

Wymiary, kształty żelaza i waga.

Przeprowadzenie prób zelaza.

§ 3.

§ 5.

1. Do czasu ustalenia obowiązującyc h kształ­

tów i wymiarów dla że l a z a walcowanego w Państwie

po-

dawa ć

ciąć

1. Do pr zeprowadzenia prób że l aza należy wypróbki i tak : prz y kszt ałtown ik ac h w \(ierunku

Dzienni,k Ustaw. Poz. 431.

walCowania, przy blachach zaś i płaskownikach,

mających w kon~ukcji pracować w dwóch kierunkach, jedną próbk;r1Nr kierunku walcowania, a drugą

w kierunku pro,s t padłym do walcowania.

2. Dalsza obróbka ma się ograniczyć do wyrohienia -niezbędnie potrzebnego kształtu bez ogrzewania żelaza, kucia młotem lub podobnych działań,

zmieniających wytrzymałość.

3. Prostowanie żelaza przeznaczonego na próbki winno się odbywać tylko ciśnieniem w odpowiedniei maszynie i beż ogrzewania.

4. Próbki nieodpowiednio obrobione lub z widocznym błędem w materjale nie mo,gą służyć do

oz'f laczenia wytrzymałości ,

5. Temperatura przy próbach powinna być

wyższa od

10° C, a niższa od

30° Celsjusza.

+

+

Badanie wytrzymałości na rozerwanie.

§ 6.

1. Próbki przeznaczone na rozerwanie mogą

aJI:bo okrągłe.

2. W celu roze)"wania należy koniec próbki

utwierdzić w maszynie w taki sposób, ażeby kierune,k sa rozciągających wpadał w oś próbki.

3. Siła rozrywa,jąca powinna wzrastać powoli

i równomiernie.

4. Wydłużenie jednostkowe należy mierzyć na

długości równej drugiemu pierwiastkowi z SO-krotnej powierzchni przekroju w środku długości próbki.

5. W razie jeżeli próbka przerwie się poza

środkową trzecią częścią swoje,j długości, należy wynik tej próhki unieważnić i zas,tąpić inną.

6. Wytrzymałość na rozerwanie winna być dla

żelaza zlewnego równa lub większa o,d 3700 kg/cm 2 ,

a mniejsza lub najwyżej równa 4500 kg/cm 2 , przyczem przedłużenie musi być tak wielkie, ażeby iloczyn z wytrzymałości (w tonnach na kw. centym.)

i wydłu-żeriia (w procentach) dla próbek wyciętych

w kierunku walcowania wynosił co najmniej 100, dla

próbek zaś wyciętych prostopadle do kierunku walcowania co najmniej 90.

być ,albo płas,kie

Nr. 54.

się

ostre m dłutem do głębokości 1 mm. Taka próbka zg,inana około pręta o średnicy równej 5-krotnej

grubości prób ki nie powinna okazać żadny ch rys,

dopóki ką t odgięcia nie wyniesie

90 " dla materiału o wytrzymałości 4500 kg /cm 2 ,

1200 dla materjału o wytrzymałości 4000 kg/cm'.

150· dla materjału o wytrzym ałośc i 3600 kg/cm'.

Próbki rozżarzone do c zer wo ności i zgięte

wzdłuż ostrej krawędzi, a następnie zupełnie sklepane, nie śmią okazać żadnych rys.

Badanie żelaza okrągłego na nity.

§ 8.

1. Mają zasŁosowanie posŁanowienia § 6 niniejszego załącznika.

2. Próbki żelaza o,krą g łego na nity należy pozostawić z na:skórkiem nawalcowanym bez żadnego

obrobienia.

3. Mają zasŁosowanie postanowienia § 7 niniejszego załącznika .

4. Próbkę należy nawinąć na walcu o średnicy.

równej średnicy próbki, przy drugiej próbce nie powinny się okazać żadne ślady rozerwania .

bl

żELAZO

WZMACNIAJĄCE

W ZESPOŁACH

BETONOWYCH.

Rodzaj żelaza.

§ 9.

Do wzmocnienia betonu należy używać żelaza

zlewnego, wyjąt.kowo spawanego, a w szczególnych

wypadkach ze sŁali zlewnej.

Jakość żelaza.

§ 10.

Powierzchnie walcowane powinny być gładkie"

a złom powinien wykazywać złoże jednostajne, peł­

ne, bez śla,dów próżni, ~ .

Badanie na zginanie.

Wymiary i kształty żelaza i waga.

§ 7.

1. Próbki na zginanie należy wycinac z dźwi­

gara (ksżtałtownika) w kształcie paska szerokiego

30 do 50 mm, a długiego 400 mm.

Ostre krawędzie w kierunku podłużnym, powstałe przy wycinaniu, należy zrównać pilnikiem.

2. Próbki należy zginać zapomocąodpowied­

niej prasy lub innego celowego urządzenia w taki

sposób, ażeby wygięcie zataczało łuk koła o średni­

cy równej grubości próbk,i przy próbkach wycię­

tych w kierunku walcowania, a dwa razy większej

,od grubości przy prób.kach, wyciętych prosołopadle

do walcowania .

3. Kąt odgięcia powinien osiągnąć 150 stopni

przy zg,i naniu na zimno i 180 stopni przy z,g inaniu na

gorąco, a żelazo nie powinno się nigdzie przerwać

na stronie rozciągane1j.

4. Próby z nadcięciem należy wykonać w spo6ób nast~pujący: ,próbkę na całej szerokości nadcina

§ 11.

t.

Że,lazo wzmacniające może mieć przekrój

kołowy, prostokątny lub wieloboczny, powierzchnie

płaskie lub karbowane, a największe wymiary prze-

kroju w jakimkolwiek kierunku nie powinny przekraczać 50 mm.

2. Ze,}azo dOls tarcza'n e według śCiśle oznaczonych wymiarów może s,ię różnić

co do długości o

10 mm,

co do przekroju o 2 % ,

co do wagi o

5% i - 2%.

+

+

Próby .żelaza' i "Świadectwo jakości żelaza".

§ 12.

Ma,ją zastosowanie postanowienia § 4 niniejs zego załącznika.

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

Przeprowadzanie prób żelaza.

.

, .

. § 13.

L/i

L Próbki należy ~dci~Ć z całe~o ka\vałka i pod.

dać próbie ' bez żadnego obrabiania, więc z pozostawieniem naskórka wywalcowanego.

2; Następnie mają zastosowanie przepisy § 5

ustępów 3, 4 i 5 niniejszego załącznika.

§ 14.

1. Utwierdzenie końców próbki w maszynie

powinno być takie, ażeby kierunek działania sił rozrywający c h wpadał w oś próbki.

Siła

rozrywająca powinna wzrastać powoli

i jednostajnie.

2. Wydłużenie jednostkowe nale ży mi erzyć na

długości równej drugi emu p ierwiastkowi z 80-krotnej powierzchni przekroju poprzecznego próbki.

3. W r azie', jeżeli próbka prze rwie się p oza

ś~odkową .trz:cia... c zęś: i ~ ,s,:"o'i e'j dłu g o ś ci , . ~ależy wylllk tej probkl umewazmc 1 pr zeprowadz lc dodatko-

L/i

Próbki ż elaza należy nawinąć na walcu o średnicy

równej 2-kroŁnemu p.ajmniejszemu wymiarowi przekroju próbki. Przy tern na stronie rozciąganej nie

mogą si ę ,pokazać żadne ślady rozerwania żelaza.

§ 3. . Ciężar własny s tropów przyjmowac nawedle na s tępującej tahlicy

a) Strop drewniany bel.kowy z podłogą pojedyńczą z desek 3,5 cm

70 kg/m 2

leży

b) Stmp drewniany belkowy z podłogą podwój90 kg/m".

f) Strop jak wyżej w p unk cie e) z cegły pel400 kg;m".

neJ

St~op j~k~yżej w punkcie e) (z cegieł po. . 320 kg/m~ .

rowa-Ł ych) o grubości Y. cegły .

g)

I

L

.

h) Strop jak wyze) w punkcie f) (z cegieł pełnych) o grubości I~ cegły

' .

. 350 kg/m".

i) St,r op sklepiony Moniera grubości 5 cm.

w kluczu znadsypką 5 cm nad kluc zem 350 kg/m' .

j) Strop płytowy Moniera grubości 6 cm z nad• · 420 kg/m',

sypką i wyprawą

ną (bez podsypki) i z sufitem

•

.

W powyższ ych

'd łogę dr ewnianą.

: 0,06

stropach przyjęto wszędz,ie po-'

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

W razie użycia innych strapów lub innych cię­

nal eży uzasa dnić przyjęty ciężar stropów.

W ciężar ten nie jest wliczany ciężar asabnych padciągów strapawych.

żarów

Ciężar własny dachów.

Załącznik 3

(do §§ 11, 14. 35 rozp. z dnia

18 czerwc a 1929 r.-poz. 431).

a)

Żelazo

~

LIi

0,68

0,66

0,64

0,62

0 ,60

0,58

9,56

0,54

0,52

105

110

115

120

125

130

135

140

145

LIi

~

LIi

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

0,88

0,85

0,83

0,81

0,79

[ 0,77

I

0,75

0,73

0,72

0,70

55

60

65

70

75

80

85

90

95

100

I

I

I

e,5t)

150

I

I

0,48

0,46

0,42

0 ,39

0,36

0,33

0,31

0,29

0,27

0,25

I

L/i

~

155

160

165

170

175

180

185

190

195

200

0,23

0,22

0,21

0,19

5

I

15

20

25

I

L/i

I

20Ó

0,23

0,22

0,2 1

0,19

0,18

0,17

0 116

0,16

0,15

0,14

L/i

~

80

85

90

95

100

0,19

0,17

0,15

0,14

0,12

lane).

0,76

0 ,70

0,63

40

45

50

P

165

170

175

180

185

190

195

0,31

d)

Drzewo.

L/i

l

I

~

"

L/i

0,66

0,63

0,60

0,56

0,52

0,49

0,46

0,42

0, 39

0,35

55

60

65

70

75

80

85

90

95

100

0,9 4

0,91

0,87

0 ,84

0,80

0,77

0,74

0,70

0,34

0,3)

0,27

0,24

0,22

55

60

65

70

75

0,48

0,43

0,39

I

0,27

0,25

120

125

130

135

140

145

150

0,22

0,21

0,19

0,18

0,11

0,16

Żelbet.

~

Lii

0,s' 5

0,88

0,82

80

85

90

0,76

0,70

0,63

95

100

0 ,97

0,93

0,89

0,32

0,29

115

I Lii I

~

~

I

105

110

~

i)

45

50

55

155

160

Żeliwo (żelazo

0,98

I

0,47

0,45

0,43

0,39

0,36

0,33

0,29

0,27

0,25

I

I

e)

LIi

~

105

110

115

120

125

130

135

140

145

150

3~3::, . j 0.58

0,53

65

70

75

L/i

~

I

LIi

~

~

0,90

10

15

20

25

30

35

40

45

50

(l,18

0,17

0,16

0,15

0,15

0,14'

I ~I I I

I L/i I I L/i I ~

~

I

zlewne.

~

Lii

spawane.

55 0,71

60 0,69

65 i 0,66

70 0,64

75 I 0,62

80 0,59

85 0,57

90 0,5 4

95 0,52

100 0,50

la i 0,83

nos ić

§ 15.

Żelazo

c)

wą prób kę·

W ytrzymałość na zginanie.

~

5 I 0 ,94

10 [ 0 ,93

0,90

15

0 ,88

20

0,85

25

0,83

30

0 ,80

35

0,78

40

45

0,76

0,73

50

Badanie wytrzymałości na rozerwanie.

4. Wytrzymałość na ro ie rwanie powinna wy'

11.) zgodnie;;: § 6 ust. 6 niniej sz e go załącznika;

b) dla stali 'zlewnej na jmniej 4500 kg/cm 2 przy

wydłuże n iu jednost kowem najmniej 25 % ;

c) granica ciastowatości powinna wynosić co

najmniej

2250 kg/cm',

dla żelaza zlewnego

3000 kg/cm 2 •

dla stali zlewnei

I

b)

I

~

0,57

0,51

Żelbet uzwojony.

I Lii I

~

60

65

70

0,85

0,81

0,77

Lii

-

75

80

85

I

~

Lii

0,73

0,69

0,65

90

95

100

I

~

0,60

0,56

0,51

§ 4. 1. Ciężar własny pakrycia dachawego

na m' pochyłej pawierzchni dachów bez wię,zarów

i płatwi, natamiast z uw z ględnienie m odeskawania

li krokwi, przyjmować nale ży wedle następującej tablicy

Rodzaj pokrycia.

Cię żar

w kg/m'.

Gont em

40

Da'chówką ceglaną zakładkową

"

ho lende rską

"

rzymską

"

karpiówką

"

II

podwójną

65

80

100

70

120

75

cemento wa

45

Łupkiem na łatac h , a~gielskie

55

"deskowaniu

65

łata c h , niemieckie

35

Papą pojedyńczą bez piasku

Warstwowcem (cementem drzewnym) z war180

stw ą żwiru o grubości 8 cm

40

Bla chą na de skowaniu

80

Słomą lub tflZciną

Szkłem na listwach i;claznych

25

zwykłym o grubości 5 mm

30

drutowym

Każdy 1 mm szyby ponad 5 mm zwiększa

ciężar o

3

2. Ciężar płatwi i więz ar ów prz yjmować należy odpowiednio do ma terjału i kO'illstrukcj,i tychże.

W normalnych wypadkach przyjmawać można cię­

żar własny więzarów na 1 m' rzutu poziamega

Drewnianych

20-30 kg/m'.

II

II

II

II

II

II

II

a

razpiętaściach

większych (ponad

"

20 m)

Zelazny,c h lekk ich

"

II

, cieżkich

łukawych do razpięta ś ci

15-25

40 m

Zdaznych łukawych da

ści 60 m

razpięto­

Kapuł żelaznych płaszczowych

Obciążenia

§ 5.

30-45

15-20

20-30

45

10-25

da

"

"

"

"

"

"

zmienne (użytkowe).

1. Obciążenia zmienne strapów należy

przyjmow ać

Mieszkania zwykłe

Mieszkania w małych damkach przy

ra z pięta śoiac h strapów paniżej 5 m

Strych zwykły, nieabciąża ny kon struk cją dachu

Sale szkalne

Teatry, k ina te atry

S Je gimnastycz ne

200 kg/m'.

150

125

300

400

500

"

"

II

,.

"

Lokale handlawe (sklepy) w parterze 500 ~g/m2.

na piętrach

.

400 "

biurawe, resta uracje i t. d.

. 300 "

Budynki fabryczne, o ile nie przewiduje

się \oviększych abciążeń, co najmniej

500 "

Schody damów mieszkalnych

.

. 400 "

"

gmachów publicznych i lakali

handlaw ych

500

"

Koryt arze w budynkach użytecznaści

publicznej

400

"

Strapy pod przejazdami, obciążane

ciężkiemi wazami

. . . BOO "

Dachy pła skie (najwyżej 1 : 20) łąc z nie

z wiatrem i śniegiem, a ile magą

b yć abciążone przez ludzi (np. tra'sy)

250 ..

Balkany

.

..

500"

2. Nacisk paziamy na paręcze balkan6w w domach m ieszkalnych

.

.

.

. 50 kg/m.b.

Na oisk paz iamy na paręcze balkonów w teatrach i t. p .

'"

80 I'

3. Ciężar lekkich ścia nek działowych (qrewnianych, z cegieł lekkich i t. d.) a grubaści najw.

7 cm, które ma gą być następnie przestawiane, wystarczy uwzględnić, przyjmując dodatkawe obcią.,

żenie 70 kg/m' stropu.

4. Pr zy abliczaniu sal bibljotecznych, archiwów i t. p . prz yjm awać należy abciążenie 500 kg/mi

objętości szaf i półek .

5. Obliczenie pakrycia dachu w miejscach,

na których m aż e stanąć czławie.k, należy pueprowadzić: a) na ciężar śniegu i wiatru, h) na ciężar

skupiany (czław1ieka z narzędziami 100 kg) i uwzglę­

dnić niekarzystniejsze z abu abciążeń.

6. W fabr y kach a ruchu cięższym i ma:g azynach należy uwzględnić patrzebne obciążenie

w ka ż dym wypadku zasabna i mieścić w pabliżu

wykan anej kanstrukcji napis, podający wielkość

p rzy jęt egO' abciążenia.

Wstrząśnienie maszyn należy uwzględnić, mnaż ąc cięiar tychże przez spółczyn­

nik dynamiczny, wynaszący zazwyczaj od 1.5 (np.

maszyny rotacyjne) da 4.0 (np. turbiny parowe).

Należy przyjmawać gO' w ka ż dy m wypadku indywidualnie, zależnie od radzaju maszyn.

7. Dla abliczenia słupów, padciągów, fundamentów i t. p. kanstrukcyj, na które przenasi się cię­

żar szeregu pi ęt er, należy w najwyższem pięk7;e

przyją ć pełną wartość naj niekorzystniejszego obcią­

żenia ruchamegO', w następnych piętrach natomiast

obni żać je kalejno o 10 %, 20 % i t. d. Redukcja ta~

ka daj ść jednak maże najwyżej do 40 % całkawitego

abciążenia, poczem stale należy wciągać w rachunek 60 % tegaż. O ile do obciążenia zmiennego wliczana ciężar lekkich ścianek prze.działowych według ustępu 3, nale ży go przy tej redukcji wlkzyc

da ciężaru stałegO'. Przy obliczeniu magazynów reduk cji pawyższej uwzglę,dniać nie należy.

8. Pr zy abliczeniu padciągów, na które pr~e­

nasi się cię:zar z powierzchni stropu więk,szej niż

30 m 2 , ma ż na wielkaść abciążenia ruchamego zmniej.,

"

II

II

szyć a

10 % .

.

9. Przy abliczeniu podciągów, podtrzymują­

cych mur związany na całej wysakaści ze ścianami

głównemi, mażna przyjąć , że na belkę przenasi się

abciążenie części muru ograniczonej prostemi, wychadzącemi pad kątem 60° do paziamu ze skrajnych

Nr. 54.

DziennIk Ustaw. Poz. 431.

naj niższyc h punktów muru, o ile proste nie t,rafią

w murze w otwory, jak niżej na figurze 1. W tym

ostatnim pr zypa dku należy o g raniczające proste podnie ś ć tak, a by nie przecin ały otworu, jak niżej na figur ac h 2, 3 i 4. Grubość filara narożnego podtrzymują cego po dc ią,g ta k obliczony, mierzona w kierunku otworu, po win na być co najmniej równa p0łowie

roz piętości otv'i oru w świe,tle, w przeciwny m razie

pod ciąg n ai e ż y obliczać na cały ciężar śc,iany, ograniczo :1ej linjami pionowemi.

Fig. 2.

Fig. 1.

I

ł

ł

I'

I \

I'

II

,

,

' ,

I

I

I

I

\

I

I

I

,

I

,

,

'

t

"

\

\

II

I '

"

(

'ł

\

,

'i

l"

ł

Fig. 4.

1\

I

I

.

I

I

I

I .f'I

IlU

(

,

\

\

\

\

"

\

1/0 \ I

(

" I

\

\

\

I

ł

,

'

,

D

\

\

I

~

\

\

\ I

gdzie h jest wys oko ś cią nad pozi omem morza w me trach.

2. Dla poch y leń da,c hów więks.z yc h niż 30° należy wielko ść obciążen ia śniegi e m, obliczoną w e dle

1. , zreduko -.vać , mno żąc ją p rzez s pół c zynnik Q, któ ry wynosi

Wartości po ś rednie nale ż y interpolować linjowo. Dla po chylenia ponad 45" obcią ;2 enia ś niegiem

mo ż na nie ll'wz ) ędniać .

3. Przy oblic zeniu należy uwzglę d n i ć mo ż li­

wo ś ć twor zenia s i ę w or ków śnieżnych we wg łę bio ­

nych cz ęśc iach dachu.

4. Naj e ż y mvz g lędnić mo ż liwo ść całkowiteg o

lub jednostronnego obc i ążenia ś n iegie m.

I

, ,

I

s = 80 + 0,12 (h - 400) kg/m 2 ,

dla 30° Q = 1

" 40° a = 0,5

" 45° a = o.

'j

Fig. 3.

I'

wództwach: wilellskiem, nowogródzkiem, biał Qstoc ­

kiem , poleskiem, woł Ylls kiem, h vowls kie m, t arnopols,kiem i sŁanisławowskiem 80 kgjm 2 rzutu po zio mego.

W okolicach górsk ich, poło ż onyc h ponad

400 m nad po ziem m orz a należy jedna,k pr zyjąć obciążenie śnie gie m o wielko śc i

ltJ' \\ !

I

837

10. W obliczeniach przYląc można, że CIsmenie słupów ,i t . p. ciężarów sk upionych rozkłada s ię

w murze cegla n ym na zaprawie wapiennej pod ką­

tem 4 : 1, na zaprawie cementowo - wapic·n nej 3: 1,

ceme nto wej 2 : l, zaś w beto-nie najwyżej 1 : 1. Odsadzki w mur ze ceglanym nie mo g ą być przytem

szersze niż 1;4 dł ug ości cegły. Wyso'kość ich musi

wyno s ić w ię c przy zaprawie wa:piennej 4 warstwy ce gi eł, cementowo - wapiennej 3, ~aś cementowej 2 war stwy ce g ieł.

11. Przy ob licza niu' rusztowań uw zględnić nale ży cię ża r k onstruk c ji, spoczywające j na rusztowaniu , cię ż ar i d ziałani e ma szyn ro boczych, obciążenie

r ucho me 200 kg/m" na pqzostałych częściach konstru kcji, oraz parcie wiatru na powierzchnię rusztowa nia i konstwkcj i.

Parcie wiatru.

§ 7,

1. Kierunek parcia

wiatru

pr,zyjmować

można wo góle po ziomy.

2. S kła c1 0wą parcia wiat ru, prostopadłą do powierzchni dachu pr zyjąć nale ż y w wie l ko ś ci

n = W o sin rJ. , gdzie rJ. jest hą t em pochy lenia da chu.

3. Wielkość W o prz y jąć n ależy wedle nast ę pu­

jącej tablicy

w miejscach zasło n i ę t y ch . . .

50 kg/m2

"

odsłonięlych do 15 m wysokości 100

"

" pnnad 30 m

"

130"

dla: wysokości mi ędzy 15 m a 30 m nale ży interpolowa ć linjowo.

Przy wysokich bud owla ch wolno jednak dla

ułatwienia przyjmo w ać na c ał ej wys okości p arcie

130 kg/m 2 •

Obciążenie śniegiem,

§ 6.

1. Obciążenie

śniegiem przyjmować

na-

l eży

W województwach: pomorskiem, poz nańskiem,

łódzkiem,

h,belskiem, kieleckiem,

krak owskiem 60 kg/m" rzutu poziomego; w woje-

war szaws~ iem,

4. W mie:scach nar a żony ch na szcz ególnie silne wiatry ( \ ' yb r zeźe mo rs kie, gór y i t. d.), na i eży powyższe warto śc i zwię ksz yć o 50 J~ .

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

5. Przy obliczaniu wiat (hall) otwartych należy

od wedo powierzc hni.

6. Przy obliczaniu kominów i t. p. budowli

o k ształcie okrągłym lub wielobocznym należy wielko ~; ć parcia wiatru, podaną w ustępie 3, pomnożyć

prze z spółczynnik, zmniejszający, który należy przyjąć dla

kominów okrągłych .

p. = 0,67

"

o śmiobocznych. P. = 0,71

P. = 1,00

"

kwadratowych

uw zg lędnić parcie wiatru na dach i ściany

w,llą trz o wielkości 60 kg/m 2 prostopadle

Parcie ziemi i materjałów sypkich, oraz parcie wody.

1. Obliczanie parcia ziemi nal~ży wykonać według ogólnie przyjętych zasa d. 'O ile niema

dokładnych danych co do właściwości materjału

ziemnego, przyjąć należy dla ziemi

§ 8.

Kąt zesypu

MATERJAŁ

(tarcia)

Glina sucha

"

mokra, nasycona wodą

Piasek suchy. . . . . . .

"

mokry , nasycony wodą.

Tłuczeń..

..,

Ziemia roślinna sucha.

mokra.

Ż w;~ rzecz~y.

2. Obli c zając ciśnienie na ściany i dno zbiorników, należy pr zyjmowa ć na s tępujące wartości ' ką­

tów zesypu, o ile niema dokładniej szyc h danych na

podst awie bezpośrednich prób

MATERJAŁ

Kąt zesypu

(tarcia) .

Cement.

Groch

Owies

.

'fi ę2 iel , koks .

Z Yto, pszenica

3. Obliczenie parcia wody należy wykonać wedle zasad. hyocostatyki.

Zmiany ciepłoty.

Skurcz

pęcznienie materjałów.

§ 9. Wpływ zmian ciepłoty oraz wpływ skurwzględnie pęcznienia materjałów, uwzględnio­

ny został poniże j w poszczególnych ro zdziałach.

c zu,

II.

ka podpór, względnie dla belek, opartych bezpośred­

nio na murze, rozpiętość równą 1,05 odległości podpór w świetle .

§ 11.

1. St,a tycznie obliczone n~prężenia nie

suchego (do 15 %

mogą przekraczać, dla drzewa

wilgoci) następujących granic: '

Naprężenie

KONSTRUKCJE

DREWNIANE . .

§ 10. ZaroZipiętość teoretyczną belek drewnianych prz yjąć należy odległość od środka do środ-

Naprężenie dopuszczalne Vi kg/cm:!

dla drzewa

drzewa na

mięk-

twar-

kiego

I dego

Ciśnienie równoległe do włókien

110

100

80

130

120

100

prostopadłe "

" na całej szerokości "belki

a)

b) na części

"

"

Ścinanie równoległe do włókieQ.

prostopadłe "

15

25

15

30

35

50

25

40

Ciągnienie

Zginanie

.

,

"

"

Naprężenia na clsmenie pod kątem ukośnym

do włó.kien należy przyj mować dla kąta 30° między

kierunk.iem siły a kierunkiem włókien równe 60 %

naprężenia, dopuszczalnego równolegle do włókięn,

dla kąta zaś 60° równe 30 % tegoż naprężenia . Dla

pośrednich wartości należy interpolować linjowo.

2. Pr.zy obli'c zaniu kons.trukcyj tymczasowych,

budowanych na najwyżej trzy letni okres trwania;,

można dopuścić naprężenia o 20 % wyższe od wyżej

podanych.

3. W konstrukcjach, będących naprzemian pod

wodą i na powietrzu, należy naprężenia dopuszczalne zmniejszyć o 30 %.

4. Trzpienie żelazne w połączenia'ch wedle

fi.g. 1 należy obliczać na ciśnienie na ściankę dziury

i na zgi'nanie , przycze m przy rozkładzie ciśnienia

wedle Hg. 2 i 3 wynotszą momenty ~ginające

Fig. 1.

Słód.

Sól

Nr. 54.

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -- -- - -- - - - - - - - - _._- - -- --- Rozkład ciśnienia na ściankę dziury.

w przykładce

fig. 3.

w belce głównej

fig. 2.

,

l

~-_2~

!

P"II"!!!!" 1/1111111""111 II ;fa Al

,

I

I

I I

I

•

...-_·_··--cil .. ......- .....

I

••

· ~ - ~---f~:---~

I

~~

.

11

I

•

I

;. -'-' b--_....~·

t

I

:~;

I

.

,.. .. a/2 · ....

•

7,-

•

'

•

I

I

I

I

I

:~~_i

~ ____ ~ -_.'L ~~rl

I

,I

I

'

h, I

2. Żelaza spawanego używać wolno tylko za

zezwoleniem władzy budowlanej.

3. Na słupy i ozęści konstrukcji śoiskane, moż­

na używać żeliwa (żelaza lanego) o wytrzymałości

najmniej 1200 kg/m 2 na rozciąganie, a 5000 kg/m" na

ściskanie.

§ 13. Za rozpiętość belek wolno leżąc ych i belek ciągłych przyj ąć należy odległość od środka do

ś,rodka podpór. Dla belek, leżących bezpośrednio

na murze lub ciosie podporowym, przy jąć należy roz pięt ość równą 1,05 odległości podpór w św ietle .

§ 14. 1. Naprężenia w żelazie zlewne m nie

powinny przekrac zać granic, zakreślonych nast ępu­

ją cem ze.stawieniem

.

j

.. _~ 7J ,.. ... '-

.'

Naprężenie

Rodzaj

Przy pr zejęc iu jednostajnego rozkładu ciśnie­

nia na ściankę dziury nie powinno ono przekraczać

wartości: 100 kg/cm' w belce gł ównej (środkowej),

50 zaś kg/cm 2 w przykładkach. Odpowiednie wartości przy ciśnieniu prostopadłem do włókien wynoszą 30, wzgl. 15 kgicm 2 •

5. Dźwigary złożone (zazębione, kJ,inowe i klockowe) ohlicza się, przyjmując zamiast momentu wytrzymało ści całkowitego przekroju dźwigarów tylko

część tegoż w procentach wedle nast. tablicy

Ilość

belek

2

3

D źwigar

Dźwigar

Dźwigar

zazębiony

.klinowy

klockowy

80°/0

70°/0

80%

70°/0

70°/0

60%

6. Przy obliczaniu sta tycznem CZęSCl narana. ściskanie należy uwzględnić możliwo·ść

wyboc,zenia

przez

wprowadzenie

sp ółc zynnika

zmniejszającego (spółczynnika wyboczenia). zależne­

go od smukłośc i l/ i, gdzie l jest długością wolną, zaś

i najmfliejszym promieniem b e zwładności przekroju (zał ącznik 3 do niniejszego rozporządzenia).

7. Dla słupów obciążonych (ściskanych) mimoosiowo lub narażonych oprócz obciążenia osiowego

także na działanie sił zgina, jących, należy wyznażonych

czyć

złożone

naprężenia,

wywołane

obciążeniem

i momentem zgrnającym.

8. Strzałka ugięcia belek drewnianych nie powinna przekraczać 1/400 rozpięto ści. Należy ją obliczać jedynie dla belek o ro zpiętości większej niż 5 m.

9. Spółczynnik sprężystości przyjąć należy ,dla

drzewa 110.000 kg/cm'.

III.

. § 12.

KONSTRUKCJE

żELAZNE.

1. W konstrukc jach budowlanych nale-

ży z reguły używać żelaza zlewnego. Żelazo powinno

odpo w iadać przepisom, dotyczącym ż elaza budo-

wlanego, zawartym w . załączniku 2 do niniejszego

rozporządzenia.

naprężenia

Ciągnienie

Ciśnienie

. . . . . . . ..

z wyjątkiem nitów i śrub .

Scinanie nitów i śrub dopasowanych

<;::iśnienie na ściankę dziury w nitach

Scinanie śrub zwy kłych. . . . .

Ciśnienie na ściankę dziury w śrubach

Zginanie

~cinanie

dopuszczalne

w kg/crn~,

1200

1200

1200

800

900

2000

750

1600

2. Na pręż enia dopuszc za lne dla s tal,i budowlanej podnosi s ię wobec cyfr podanych dla żelaza

zlewnego pod 1, w lym samym st osunku, co granice pla Oltyczności, stwierdzone dla danej stali wobec

granicy plastyczno śc i ż ela.za z.Jewnego, któr ą na leży pr zyjąć 2400 kg/m".

Odpowiednie orz eczenie wi.nno być wydane

przez jedaą z polite chnik polsk ic h lub inny zakła d

dla badania mat.erjałów budowl anyc h, uznany prze z

Ministra Robót Public znych .

3. W razie uw zglę dnienia wszystkich najniekorzystniejszych wpływów przy zupeinie ścis łem obliczeniu, można powyższe normy naprężeń, za zezwoleniem władzy budowlanej, zwiększyć o 200

kgJcm 2 , naprężenia na ścinanie jednak tylko o 100

kg/cm'.

4. Żelazo spawane jakiego wolno używać tylwyjątkowo, otrzymać może n aprężenia o 10 %

niższe od dopuszc zalnych dla żelaza zlewnego.

ko

5. Żeliwo otrzyma ć może naprężenia: na ciw słupach 800 kg/ cm~, na ciśnienie w ło ży ­

skach 1000 kg/cm", na ciągnienie i na ś cinanie 300

kg/cm", na zlg inanie 350 kg/cm".

6. Najwiękslze naprężenie w kotw<łJch może wynosić 1000 kg/cm".

7. Słupy wolno stojące, jako też częśc i kraty

dźw igarów, pra:cujące na ściskanie, na, le ży obliczać

na wyboczenie wzorami Tetmajera i Ja s ińskiego

przy pomocy tablic (załącznik 3 do niniejszego rozporz ą,dze nia), podających spókzynnik wyboczenia

dla różnych wartości l/i, przyjmując długo-ść woln"

1 wedle następującej ta,blicy

śnienie

Dziennik U.taw. Poz. 431.

Wolno stojące słupy o ws,z echstronnem

usztywni eniu kor1ców

Słupy żeliwne

Pr ęty przenitowane

0,8 L

L

0,8 L-L

do blach węzłowych

w po"

"

łowie

dlug o ś c i, dla

wyboc zenia w pła­

0,5 L

s z czyź nie kraty

Pręty prze nitowane skrzyżowane w połowie długo ści, dla wybo cz enia pro0,67L

stopadle do płaszcz yz n y kraty

Części pasów w płas z c zyźni e pro stopadłej do kraty dla pasów s tę żo n y ch

L

We wzorach pow yż szych L jest długością teskrz yżoNape

oretyczną pręta.

8. Pr ęty śc i skan e o przekr oju zło'ż onym z ki,lku części powinny b yć w ciągu swej długości spojone łącznik a mi w ten sposób, aby pewność przec,iw

wyboczeniu każdej części zosobna między łączni­

kami była co najmniej dwukrotnie większa od pewności na wyb oczenie całego s łupa na całkowitej

dł ugości (o ile obliczenie nie zo stanie przeprowadz one w sposób ściślejszy) .

9. Przy oblic za niu ' s łupów i prętów ściska­

nych należy przy oblic za niu promienia be zw ładno­

ści nie pot'r ą cać dziur na nity; natomiast przy obliczaniu pr,z ekroju użytecznego należy odjąć ich powierz chnię.

10. Dla słupów ściskanych mimoosiowo lub

narażonych oprócz obciążenia osiowego także na

dz iałanie sił zginających, n al e ży wyznaczyć naprę­

żenia z ło żone , wywołane obciążeniem i momentem

zginającym.

Jeżeli słupy są sztywnie połączone z belnależy przy obliczaniu słupów uwzglę,dnić

wpływ momentów, wywołanych sztyw:nem połą­

11.

Nr. 54.

17. S,półczynnik sprężysto-ści dla żelaza zlewnego m o:hna we wszystkich . oblic zeniach prz yjmować

równy 2.100.000 kgjcm 2 •

_

18. Strzałka ugięcia powinna być mniejs,za

niż l j500 rozpięto śc i . Należy je obliczyć t ylko

a) dla dżwigarów specjalnie silnie obciążonych,

b ) dla dźwlgarów dłuts zych niż 6 m.

IV. KONSTRUKCJA Z KAMIENIA NATURALNEGO.

§ 15,

1. Przy obliczaniu kon strukcyj z ka-

młenia naturalnego pr zyjąć nale ży jako zasa,dę nastę p ujące s;pókzynniki be z p ie czeń s twa w sto's u.nku

do wytrzymałości kostkowej

dla

łożyskowo

lQ krotną;

kamieni

(podporowych)

pewność

dla kamieni w Hluach

sklepieniach pewność

15 k'rotną;

dla kamieni w słupach i smukłych Warach pewność

25 krotną.

Za smukłe filary uważa się ta.kie, których !s to~unek wysokości do najmnie-jszego wyllllaru popr:żecznego wynosi WIęcej niż 10.

2. Wytrzymałość na ściskanie kamieni naturalnych należy ustalić na podstawie co na,j mniej

5 prób z kostkami o długości boku 7 cm.

3. Naprężeń na rozciąganie w mur ze na za'prawie wapiennej pr<:y obciążeniu mimośrodkowem

nie należy uwzględniać.

4. O ile doświadczeń niema, należy przyjąć

najwyżej następujące naprężenia dopuszczalne dla

muru ciosowego na zaprawie cementowej

kami,

czeniem.

12. Gdy długo ść słupa L jes,t większa . niż

20 ..krot'11y naimniejszy wymiar przekroju, to należy

moment, wywoła,ny siłą zginającą, ~większyć o wartość 0,005 PL.

13. Dla starego żelaza, użytego pOWltórnie,

należy na'Prężenia podane powyżej z, redukować co

najmniej o 20 % , je że li zastosuje się je w belka,ch,

zaś o 40 % , o ,He użyte będ,z ie w słupach.

14. O ,i le ~ obliczenia wynikają zbyt małe

przekroje b.lach i ks ztałtown ików, należy je odpowiednio zwiększyć, z uwagi na niedo,kładnośc i Wykonania ,i mo'żliwość rdzewienia.

15. Naprężeń dodatkowych, jakie powstają

wskutek sztywnych połączeń w węzłach dźwigarów

kratowych i w przytwierdzeniu poprzecznie do dźwi­

garów głów,nych, oraz wis ku tek tarcia w prze,g ubach i łożyskach, moż,na z reguły nie uwzględniać.

16. Zmiany tempe1"atury należy w obliczenia'ch statycznych przyjmować w stosunku do śred ­

nie,j temperatury zestawienia: w granicach od - 20°C

do

30·C, o ilekonstrukc:ja nie znajduje ,się w odmiennych warunkach termicznych, wyma,gających

roz,s zerzenia ,t ych granic. Spółczynnik rozszerzaln ości żelaza zlewnego przyjąć należy 0,000012 na jeden

stopień Celsiusza.

+

Naprężenie

dopuszczalne

w kg/cm2

Materi ały

Słupy

Ciosy

podpor owe

Filary

i sklepienia

i smukłe

filary

65

30

25

45

25

20

30

15

10

..

Skały

wulkaniczne i plutoniczne (granit, bazalt,

porfir, sjenit i t. d.)

W a pienie, dolomity .

Piaskowce

.

5. Dla mUru z kamienia naturalnego można donormalnie na'stępu.jące nruprężenie na ci-

p uścić

śnienie

dla muru :ż kamienia łombwego na zaprawie wa:piennej .

dla muru z kamienia lomowego na zaprawie cementowo - wapiennej

8

dla muru z kamienia lomowego na zaprawie cementowej

12

dla mur u z kamienia: warstwowego na

14

zaiprawie ceme'ntowej

fi

dl a muru z kamienia oiosowego na zapra:w,i e .cementowej

40

"

Największe naiprężenie nie może jednak w żad­

nym rQ'Z,le ,prZek r oozyć 1/15 wytrzymałości kostkow ej k amienia.

.

..

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

Naprężenie na rozciąganie nie mo ż e przekraczać

0,5 k g.cm2

dla muru na zaprawie wapiennej (1 : 2)

dla muru na zapr a wie cement. - wap.

(1 : 2 : 6)

dla muru na zapra1wie cementowej

,(min. 1 : 4) •

1,5

3,0

0,5 1° ',3 1°,25 1° ,2 1°,15 1°,1

"

"

§ 16. Cement użyty winien odp o wi ad a ć n ormom, dotyczącym cementów i dodatków h ydraulic znych, ustalonym przez Polski Komitet N orma lizacyjny.

V,

KONSTRUKCJE Z KAMIENIA SZTU CZNE GO ,

§ 17. L Wytrzymałość ce g ieł winn a wyn o sić

co najmniej

dla cegły polowej

"

60 kgfcm 2

"

"

z pieców kręgowych

100

"

"

fi

ma,s zynowej

140

"

fi

zendrówek

200

"

fi

klinkierów

300

"

" cegieł pustych.

60

"

"

"niewypa,l onych

25

"

2, Użyty cement ma odpowi a dać normom , dotyczącym cementów, ustalony m pr ze1

z Polski K omitet N ormaJizacyjny.

8 18. L Naprę ż enia dop uszczalne na ści s ka­

nia wynoszą (w kgfcm 2 )

."" "

OJ

.~

Rodzaj

-

, ••

G.l

eJ

.- u N

;;: ,

OJ

'~ 'Ol

itj ?

... o

,. "

r1 OJ

ro 0 ' -

<tt <II

N 'P.

<tt <tt

Z~

ctI OJ

<tt <tt '"

z;;: a

z~

5

6

-

·· · · ·· - 7

· · · -4

···

9

16

12

20

30

6

muru

Mur z cegły zwyczajnej polowej

Mur z cegły z pieców kręgo,

wych

Mur z zendrówek.

•

,

z klinkierów

"l. Z (legieł pustych

..

...0..,," ;;:'"

o

N '~ C

5

0..

<tt i:I

N OJ

<tt

E

NClIprężenie dopu sz cżalne muru z ce g ły ni ewy-

pa'l onej na glinie prz yjmowa ć n a le ż y najwy żej 2 kg/cm'.

2. Ściany o grubości y. ce g ły mogą być obciążone

a) przy :&aprawie cementowej

do 8 kg /cm 2

"5,,

jeżeli ich

wy mi ary

nie prze kracz ają

4 m,

5 m,

hl przy ,zaprawie cem,- 3 ,S m , wy Wćłplen.

do 5 kg 'cm 2

,. 3

"

oraz

d ł ugości

między

s t ężen i ami

p oprzeczneml

sokoś oi

Rodzaj muru

Przy stosunku najmnie jszego boku do w ys oko ści

4 m.

5 m,

3. Najiwiększe naprężenie dopuszczalne na ści­

,ka.nie filarów' wolno s toj ą cych ,i murów nieusz tywnionych poprzel:znie wynoli

Mur z c e gł y z pieców

kręg owych n a zaprawie w api ennocementowe j ,

Mur j , w, na zaprawie cemenlowej

Mur z zendrówek n a

zapraw ie cementowej

Mur z klink ierów na

zapr a wie ceme ntow e]

..

-

-

9

7,5

6

5

12

10

8

6

5

20

15

13

11

9

8

30

22

19

16

13

!Ol

-

P oś r e dni e war t oś ci n ale ży int erp ol o w ać linjow o.

4. P rzy filarach i t . p . konstrukc jac h należy

odpow iednio z abe zpieczyć przeniesic::1ie sił na górny ma t erjał p odstawy,

5. Pr zy oblic za niu mur ów, fi l ar ów,sklepi e ń

i t. p . konstru k cy j, narażony c h na mi m oś r o d kow e

ściskan i e, wo lno dopu śc i ć wyj ś cie linji ciśnien ia

z r dzenia p r zekroju, o ile napręż e nia na ściska nie

j rozc i ąganie nie pr ze:k r aczają gran.icy dop u sz cza,lno śc i,

§ 19. 1. P rzy obliczćlD i u k ominów fa brycznych mo ż na do p n ści ć w yi~ c ; e linji c iś n i enia z rdze nia p rzekr oju; a&j ;viql.s ze naprę 7 enia na ciśnieni e

n.ie powinny jednak przekraczać na .. t ępują c yc h

g'r an ic

dla k ominó w z cegły r ęczn e] na za,p rawie wap iennej

7 k g/cm'

dla k ominów z cegły r ęczne ] na zapra. 8,5

w ie cęmentowo - wapiennej

"

dla kominów z cegły r ęcznej na za p ra wie cemen t o we j . .

. 10

fi

dla k omin ów z cegły maszynowej zw ykłej na zaprawie waip iennej

8,5

dla k ominów z ce g ły fna szynowej zwyk łe j na zapra wie cement.-wapien .. 11

dla k ominów z cegły maszynowej zwykł ej na zaprawde celllentowej

14

dl a k omi nów z cegły maszynowej wyboro w ej norma lnej lub kominowej o wylr,zym al ośc i co najmnie j

200 kg /cln" na zap rawie ce m e nt owo - wapienne,j

13,5

"

dl a k omi nów z cegJ:y maszynowej wybor o we j norma ln e j lub komino w e j o wytmymaiości co najmniej

200 kg/cm 2 na zap r a wie cementowej

.

, 16

tI

dla k ominów z klinkierów o wytrzymałoś c i co najmnie j 300 k g/cm" na

zaprawi e cemen towo - wapienne j . 16

dla' k ominów z klinkieró w o wytrzymałości c o najmnie j 300 kgJcm 2 na

zapra w ie cementowej

• 20

Ił

Ił

Ił

Ił

.

Dziennik Ustaw. PQz: ~31

o iJe cIsmenie ma przekraczać te granice, na-

leży sprawdzić

wytrzymałQść zarównO' stQsQwanej

zaprawy, jakO' też cegły, przyczem najwyższe wartQści napr~żeń nie mogą dQjść dO' l / lO wytrzymałQści muru.

Dla: kominów budowanych na zaprawie cementQwQ - wapiennej Q wysQkQści dO' 50 m., wzg,lęd­

nie kQminów na zaprawie cementowej dO' 60 m., można pr zyjąć naprężenia dQpu:sz,c za.lne na rQzciąga­

nie w wielkości

1,5 - 0,05 (H - 30) kg/cm2 dla zaprawy cement. wapiennej,

2,5 - 0,05 (H - 30) kg/cm 2 dla zaprawy cementQwej,

gdzie H jest wysokością komina w metrach.

D QPuszczalne iest jednak również obliczenie

uprQszc zone przy przyjęciu, że zaprawa nie jest wytrzymała na ro z ciąg anie, i że szew pęknie. TQŻ załQ­

żenie nale ży przyjmQwać zaws,z e dla kQminów Q wysokQśdach większy;ch niż PQdane powyżej.

StałQść og ólną kominów fabrycznych stwierdz.ić nale1ży na pair cie wiatru dla przyna,j mniej dwukrQtnej pewnQści.

:VI.

KONSTRUKCJE Z BETONU NIEUZBROJONEGO.

§ 20. 1. Nazwą kruszywa Qznacza się kamień

tłuczQny lub żwir Q różnych wielkościach ziarn łącz­

nie z ,dodatkiem piasku i ,tO' w ,t akiej ilQśoi, ażeby

piClJsek "WYIPełnia'ł Q ile możności ws,z ystkie próżnie,

zawarte między grubszemi ziarnami kamienia.

Stosunek ~IQści piasku dO' grubszegO' materjału

kamiennegO' należy ustalić próbami ta:k, aby mies zaurna była jak uajgęstsza (o ile praktyka z danemi

materj'ałami nie ustaliła ,już kQrzystnych , proPQrcyj).

2. KClJmień (kruszywo) musi być wQlny od dQmies~ek, które 'W!pływają szkQdliwie na wytrzymałość betonu Qraz 'wytrzymały na mróz.

Za ,s zkodliwe należy uwa,żać także bardzO'

:drobne ziama pia.s,ku w zbyt wielkiej ilQśd i pył

kClJmi'enny.

W wy,prudkach sPQrnych rQzstrzyga wynik prób,

wykQnywanych według przepis ów, dotyczących prób

wytrlzymałQści betQnu, za wartych w załączniku 1 dO'

,niniejszegO' ro.zporządzenia.

'

3. Największy wymiar ziarn kamienia pQwinien

odpQwia,dać rodzajowi zesPQłu.

Dla zespołów niewz.mQcniQny,ch żelazem ziarna kamienia mQgą być

tak , wielkie, ażeby mieszanie malszyną mogło się

jesz'c ze Qdbywać.

Dodanie wli e1kich brył kamienia do betQnu niewzmocniQnegQ mQże być dozwQlon'e przy dokład­

nem Qznaczeniu ilQści i w i elkości brył kamienia , spoSQbu i miejsca ułQżenia kamienia w zespQle" ' przyczem nie wQlnQ używa ć kamieni większych n iż 30 cm,

w ilQści przekraczającej 25 % użytegO' kamienia.

4. Wyt.rzy;małość kamien.ia powinna być równa

w ka1żdym razie co najmniej wytrzymało,ści kostkowej betonu, jednak niemniej riiż 200 kg/cm 2 ; zaś wielkQŚĆ wsiąkania najwyżej 15 % objętości .

5. DO' betonu ceglanego można użyć tłucznia

ceglanego o wytrzymałości co najmnie'j ' równej wy magalnej wytrzymałoś:ci betonu, jer\.nak niemniei

niż 100 kgfcm 2 •

Nr. 54.

§ 21. Do betonu nieuzbrojonegO' używać należy wył ącz nie cementu portlandzkiego, pO 'v\1 oli wią­

żącego . Użycie innych cementów zależy od zezwolenia wła1dzy budowlanej.

Skład chemiczny i jakość cement1,l winny odpowiadać normom dotyczącym cementów, ustalonym

pr,z ez Polski Komitet NQrmalizacyjny~

Woda nie powinna zawierać domieszek,

na wytrzymałość betonu.

W wYipadkach spornych CO' do tego, czy dana

woda jest dla betonu szkod j,iwa, rozstrzyga wynik

prób wytrzymałości betonu, zarobione'g o wodą, bę­

dącą prze1dmiotem sporu.

§ 22.

źle wpływa~ących

§ 23. 1. Skład betonu należy oznaczać, podacementu w kilograma,ch na 1 m 3 kruszywa .

2. Ilość cementu w stosunku do kamienia należy tak dobrać, ażeby wytrzymałość kostek 28 dniowych odpowiadała wytrzymałości, przyjętej w obliczeniach ,s b tycznych.

,

3. Ilość cementu hoie może jednak w żadnym

wypadku być mniejsza, niż 100 kg na 1 m 3 kruszywa .

4. Jeżeli cement "dmierza się na budowie miaTą Qbjętościową, należy dla tej miary wyznacz y ć

wagę 1 litra cementu lekko nabranegO' wedłu6 średniej z 4-'c h prób.

b

,

5. Jeżeli z jakiegokolwiek powodu wagi cementu lekko nabranego nie oznaczono próbami

przed .'zaczęciem mieszania, to należy przyjąć, że jeden htr cementu lekko nabranego waży 1,2 kil0grama.

6. Dla ułatwienia nadzoru należy w miejscu

mie,s zania betonu, uwidocznić w cyfrach stosunek,

w jakim materjały są mieszane .

Jąc ilość

§ 24. 1. P,r zed rozpoczęciem budowy mają

zrO'bione próby wytrzymałości według przepisów, dot yczących prób wytrzymałości betonu, zawartych w załączniku 1 do niniejszegO' rozporzą­

dzenia.

Dla mniejszych budowLi można prób uie wykQnywać, przyjmując napręli:enie dopu.szczaLne wedle

§ 28, p. 3.

2, Do oce'n y wyŁrzymałościbetonu, t. .j. dla

wyznaczenia naJprężeń, mia<fodajne są wyniki prób

na kos·t kach 28 dniowych.

3. W wypadkach wyjątkowych,

zwłaszcza

przed zaczęciem budowy, dla przybliżQnej Qceny,

czy wytrzymałość betonu odpowiada wytrzymałQści

przyjętej w obliczeniach statycZ'llych, można próby

wytrzymałości pr,zeprowadzić po . ośmiu dniach.

4. WytrzymałQść pO' 8 dniacb do wytrzymałQ­

ści po 28 dniach należy pr,zyjmQwać w stosunku

2 do 3.

5. Opró,cz 'Prz~prQwadzenia prób na kostkach

8-dniowych należy po zaczęciu robót . betonowych

prze'prowadzić próby na ko,s tkach 28~dniowych .

być

§ 25. 1. Beton na,leży zaraz po wymie,s zaniu

do form.

.

2. Beton s)'lpki należy nakładać' warstwami nie

grubszemi niż 20 cm i silnie ubija'ć.

nakładać

Nr. ' 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

3. Beton powinien być użyty natychmiast po śc.i kostkowej betonu po 28 dniach tężenia, pomnowymieszaniu; beton nie użyty w przeciągu godziny żo?ej przez następujące spółczYlllaiki zmniejszaj<l!ce

w porze s uchej i ciepłej, zaś w przec iągu dwu goSpółczynnik

dzin w porze wilgotnej i chłodnej, należy usuwać.

.

Rodzaj naprężenia

zmniejszający

4. Ta'kieigo betonu wczas nie użytego, lub

. już stężał e go nie wolno używać jako domieszki do

betonu zamiast kamienia.

.

Ściskanie oSIOwe

0,15

5. Beton należy wlewać, względnie sypać,

0,20

Ściskanie przy zginaniu .

z ' moiJlriwie małe1 wysokości, ażeby cięższe części

0,02

~ozciąganie przy zginaniu

ni.e o'ddzielały się i tern samem nie psuły wymieszaScinanie

. . . . . .

0,02

nia. Największa wysokość spadu nie powinna prze' kraczać trzech metrów.

2. W słupach i fi:1arach największe naprężenie

6. Czę śc i ze'społu przyjęte w obliczeniach sta- dopuszczalne zależne jest od stosunku najmniejszej

tycznych jako całość, nale ży zabetonowywać bez grubości g do wysokości h, a mianowicie

przerw.

0,5 wynosi 0,15 wytrzymałości na ściskanie

W ra~ie konie czne j przerwy należy roboty do- dla ~

.prowadzić do przekrojów'· najmniej naprężonych.

0,25

,,0,10

7. W razie przerwy w betonowaniu należy sta"

"

"

"

0,1

,,0,05

nać się o należy;te ' l:wiązanie belonu stężałego z be"

"

" Dla wa:rtości pośrednich należy

"

interpolować

t onem świeżym .

.

8. Świeżo wyk ończony zespół należy w czasie linjowo.

3. O ile prób się nie wykonywa, przyjmować

tężen ia betonu ochronić przed dział ani em słońca,

mrozu, deszczu' i innych wpływów atmosferyc znych, można wytrzymałość kostkową

jako też co najmniej 4 dni p rze d wstrząśnieniami

betonu z kamienia naturalnego

i obciążeniami.

przy 500 kg cementu na Lm 3 kruszywa 200 kgJcm 2

'ł 400 Ił

tt

rt

Ił

170 "

§ 26. 1. W czasie zimowym przy temperatu140 "

t

300"

u

"

"

"

rze, spadającej poniżej 0° C., należy przerwać robo100 "

" 200"

"

""

fł

ty betonowe. Jeżeli wykonywa się je przy tem"

100

tt

II

n

"

Ił

60 "

'peraturze od 0° do

4° c., to należy świeży beton

betonu ceglanego

chronić prze d ewentualnemi 'przymroz kami (na noc

przy 300 kg cementu 'na 1 m 3 kruszywa

80 kgJcm 2

nakrywać) . W wypadkach wyjątkowych, w których

60

robot y betonowe wykonywa się przy temperatu200 "

" "

"

"

40 "

rze poniżej 0° C., należy miejsce budowli, jako też

100 "

"

"

"

"

"

"

mieszanie betonu zabeZipieczyć od mrozów . Nie moż­ Naprężenia dopus~czalne wynoszą wtedy w kg/cm'.

na przy tern używać zmarzniętego kamienia. Wy•

Dla betonu z kamienia Dla betonu

konywanie robó·t betonowych w eza,s ie mrozu poninaturalnego

c~glanego

żej 5° C: może być dozwolone tylko przy użyciu speRodzaj naprężenia

cjalnych środków zabezpieczających, zaakceptowaprzy ilości cementu w kg na l mg

nych przez właści' wą władzę budow.Ianą.

tłucznia (żwiru)

2. Beton znajdujący się w trak cie wiązania, na-500 1400 13Q0 1200 1100 1300 1200 1100

leży

~pecjalnie

troskliwie osłaniać od wpływu

zimna.

30 125 .5 ! 21 15

Ściskanie osiowe

9 12

6

9

II

t

+

§ 27. 1. Rusztowania mają być tak silne, aże­

by nie powodowały odks.ztałceń w zespołach betonowych jeszcze dostatecznie niestężalych i tak obmyśJ,ane, ażeby niektóre ' podpory zapasowe można

by!o pozostawić , usuwając deskowanie i resztę rusztowania.

2. Deskowanie i rusztowanie powinno mieć ta:ki usbrój, ażeby je można rozbierać bez wywołania

wstrząśnień w stężałych zespołach betonowych.

3. Deskowanie powinno b yć sz czelne i łatwe

do oczyszczenia .

4. DesKowanie i rusztowanie można rozbierać

tylko za zezwo,l eniem odpowiedniego technicznego

kierownika robót betonowych, który ma slw,ierdzić

. osobiście, ewe,n tualnie przy pomocy belek próbnych,

czy beton jest już dóstatecznie stężały, ażeby mógł

unieść pr,z ynaimniej własny ciężar.

5. Podpory zapaso we należy zatrzymać przynajmniej 14 dni dłużej .

§ 28. 1. Naprężenia dopuszczalne betonu nieuzbrojone,go należy przyjmować równe wy trzymało-

"

przy zgina-

niu

Rozci ą i!anie

namu

Ścinanie

40

34

28

20

12

16

12

4

4

3.4

2.8

2.8

2

2

1.2

1.2

1.6

1.6

1.2 0.8

1.2 0,8

8

przy zgi3,4

§ 29. Dla obliczenia przY1ąc można, że spół­

czynniki sprężystości dla betonu ściskanego i rozciąganego są jednakowe i wynoszą 150.000 kg/cm 2

dla betonu o wytrzymałoŚ'Ci ponad 140 kg/cm' , zaś

100.000 kg/cm' dla betonu o wytrzymałości poniżej

100 kg/cm' .

Dla wartości pośrednich należy interpolować

linjowo.

VII. KONSTRUKCJE żELBETOWE.

§ 30. Za konstrukcje żelbetowe uważa się

konstrukcje w których żelazo jest tak połączone

z betonem, że obydwa materjały tworzą pod wzglę­

dem statyczny;m jedną całość .

§ 31. 1. Materiały składowe betonu wihlly

czynić zadość wa,r unkom podanym w §§ 10 24,

z uwz2lędnieniem nastę,pujących zmia,n

Dziennik Ustaw. ' Poz. 431.

2 . Ilo ś ć ce mentu w konstrukc jach żelbeto­

w ych nie może być mnie jsza niż 300 kg na 1 m 3

kruszyw a .

Dla dź wiga r ów , n a r a ż onyc h na zginanie , n a j- '

w i ęk s za ilość co men tu nie powinna pr zekra czać

500 k g na 1 m S k rus zy/,ra .

3. Ziarn a ka mienia użyt eg o w kon struk cjach

że lbet o wych po win ny p rzec hodz i ć prze,z sito o otworach 4 x 4 cm; nie po winny być jednak większe

niż o ds t ę p wk ła dek w św i etl e.

§ 32. 1. Ż elaz o p owinno . odpo w iadać przepisom, zawa rtym w załąc z niku 2 do niniejsze go rozporzą d ze ni a .

2. N ale ż y u żywać że l az a zlewnego lub mięk­

kiej st ali zle wn ej .

3. Na jwię kszy w ymiar przekro ju poprzecznego p o jedyricz ej "\,kła d k i o przekroju okrągłym nie

powinie n być więks zy, niż 50 mm. Użycie wkbdek

o wię ksz ym prze kro ju mo ż e być dozwolone w spadkach z a s ługują c yc h na uw zg lędnienie.

4. Najmn ie jsza dopusz czalna średnica prętów

okrągłych uzbrojenia główne g o może wynosić 5 mm.

§ 33. Roboty betonowe powinny być wykonane według §§ 25 - 27.

§ 34.

1. Żelazo nale ży oczy~ c i ć z wszelkich

nieczys tości przed uło ż eniem w de sk ow aniu.

Najeży usunąć rdzę, je ż eli odpada łuskami.

2. Wkładki że l azne należy w belkach żelbeto­

wych zakotwić, za g inając końce w hak okrą g ły lub

ostrokątny.

3. Wkład k i żelazne winny być o ile możności

z jednego kawałka.

4. Jeżeli łączenie wkładek z dwóch lub wię­

cej części jest nieuniknione z powodu wielkiej dłu­

gośoi, wte·dy należy zatknięte czę ś ci przedłużyć poza teoretY'czny punkt zetknięcia o tyle, ażeby siły

wewnętrzne nie mo, gły wkładek przesunąć, a na całej długości zetknięcia łączone wkładki związać drutom.

5. Łączenie wkładek przez spawanie (zgrzewanie) mo,t e być dozwolone :& zastrzeżeniem przeprowadzenia o~pow.ie,dnich prób podczas budowy.

- 6. Punkty łączenia wkładek nie powinny zna,j do wać się w miejscu największego naprężenia żela­

za ani też byc skupione w jednym przekroju belki.

7. Wkła,dki należy w de,s kowaniu ustalić tak,

aby przy nakładaniu betonu nie zmieniły swego

kształtu ani położenia.

§ 35. 1. Obliczając oddziaływania, siły poi momenty dla dż,wigarów żelbetowych

statycznie niewyznaczalnych, należy przekroje i momenty bezwładno ś ci przekrojów żelbetowych zastą­

pić przekr01ami sprowadzonemi (idealnemi), pr zyjmując stosunek spółczynników sprę żytości żelaza

i betonu na śc.lska·nie i rozciąganie równy 10.

Dla wyznaczenia stosunku momentów bezwładności można brać w rachubę momenty bezwład­

ności pr,zekroju betonu bez uwzględnienia przekroJu żelaza.

2. O ile teoretyczńe punkty podparcia nie są

usblone przy pomocy łożysk,nalezy je pr:&yjmować

a) dla 'płyt o podpa rtych brzegach równoległych, dla dźwigarów zgiuanych jednoprzęsłowych

przećt.:ne

Nr. 54.

i dla. s·kra jnej pod p ory dźwigarów cią g łych w odległo ~ c i od ze wne tane j kra wędzi 'łożys k a, równej

2,59& ro zpięto ści w ś w i et l e;

b) dla zginanych d źwiga rów ciągłych na pośredn ic h podpora c h w ś ro dku ł ożyska.

3. Belk i ci ą g le nale :,:y o bli czać dia najniekorzy stniej szych obciąż e ń. W raz ie ich stałe g o połą­

czenia nal eż y to p ołą czenie m,,' z gl ędnić przy ob Iiczepiu słupów podpiera j ąc ych.

.

4. Ut wierdz enie mo żna uwzg lędnić w końcach

belki lub p łyty ty lko o tyle, o ile odp o!wiedni ustrój

je zap e w nia , co na l e ży uz asa d nić rachunkiem.

5. Płyty ci ąg ł e (z \A!yją tkiem dwuprzęsłowych)

o równych r o zp iętościach i jednakaw ern obc.iążeniu

można w przyb liżeniu ob l iczać na momenty

w polach środkowych

+ (g +~ 12

VI polach skrajnych

+ (g + p) r~

15

11

(g +~ 12

10

przyczem g ozna cz a obciążenie stałe , p obciążenie

ruch o me, zaś l osi ow y ods t ęp żeber. Jeżeli ro'z pięt ości lub obci ąż enia są nierówne, albo jeżeli

p > 3g na l eży ob li c zyć m omenty do'dadnie przy

przejęc i u najniekorzystnie jszego obciążenia. W każ­

dym razie należy zbadać możliwość w y stępowania

momentów ujem::1ych w środkowych częściach przę­

seł belek ciągłych.

6. Przy płyta'ch o stosunku bloków między

1 : 1 a l : 2, zbrojonych krzyż owo, można uwzględ­

nić przenoszenie się obciążenia w dwu kierunkach.

7. O ile grubość płyty i części płytowej

dŹlwi,ga r a teowe go wypada z obliczenia mniejsza niż

5 cm, należy zaokrąglić ją przynajmniej do 5 cm.

8. Szeroko ś ć uży te c zną płyty "c" po każdej

stronie żebra żelbetowych dźwi g arów teowych należy przyjmować z a le żnie od odstępu żeber w świe­

tle "a" i ich rozpiętości "l" według następującej tabliczki

dla a : l =0 do 0,25 0,50 0,75 1,00

dla c : a =

0,5 0,45 0,40 0,33.

Dla pośrednich wa,rtości należy interpo10wać

linjowo.

Dla a : l > 1 należy przyjąć c = 0.33 L

Szerokość "c" nie może w żadnym wypadku

przekraczać 8-krotnej g rubo ś ci płyty, ani 4-krotnej

szerokości żebra, ani wre szcie podwójnej wys okości

żebra (mierzonej razem z płytą) .

Dla oblic zenia statycznego -naprężeń w diwigarach żelbetowych zgin a nych lub obciążonych mimoo siowo n a le ż y pr zyj ąć stosunek s~ółczynnika

spręży stości ;' eI az a do spó ł czynn i b. sprężystości betonu r ówny 15 i cia,g nie niCi w betonie nie uwzględ­

na podporach

niać.

10. Dla: obliczenia statycznego naprężeń w

słupach

żelbetow y ch

przy ' obciążaniu osiowem,

należy całkowity pr zekrój betonu z w iększyć o 15krotny przekrój p odłużny wkładki żelaznej . Przekrój żelaza powinien wynosić wtedy jednak najmniej 0,8 % , a najwyżej 3 % przekroju betonu,

a wkładki nale ż y połączy ć strzemionami w odstę­

pach równych połowie najmniejszego wymiaru prze-

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

kroju słupa. JeżeM uzbrojenie podłużne jest silniejsze niż 376 , to z oodwyżk i ponad 3% wolno uwzględ­

nić tylko trzecią część.

11. Dla słupów uzwojowych (wzmocnionych

poprzecznie wkładką owijaną śrub owo) lub wzmocnionych szeregiem pierścieni spawanych należy przy

wyznaczaniu ciśnienia w betonie przyjąć przekrój

zastępczy (idealny) Fi

Dla r,dzenia kołowego przyjąć należy

Fi = 1,25 Fr + 15 fp + 30 fe

dla rdzenia kwadratowego

Fi = 1,25 Fr + 15 f p + 15 fe

gdzie oznacza

Fr - prze krój , t. j. betonu wewnątrz wzmocnienia owijaj ącego ;

f p - przekrój wzmocnienia podłużnego;

fe - przekrój otrzymany przez podzielenie objęt ośc i u zwo,jenia (wzmocnienia owijającego) przez

długość słupa.

Uzwojenie wolno uwz ględniać przy pomocy

wzorów, ,jeżeli są spełnione następujące

warunki

a) skok śruby, wzg,l ędnie odstęp pierścieni je1s t

mniejszy od 0,2 średnicy rdzenia przy naprężeniu

w betonie równem 50 kg/cm 2 ; zaś mniejszy od 0,125

śre,dnicy rdzenia przy uaprężeniu w betonie równem 100 kg/cm' , a nadto mnie,j:szy od 8 cm;

b) wzmocnienie podłużn e jest (co do objęto­

ści) pr zynajmnie j jedną trzecią wzmocnienia poprzecznego;

c) przekrój 'zastępczy (Fil jest równy albo

mniejszy od podwójnego przekroju rdzenia (F r ).

12. Dla słupów ściskanych należy uwzgl.ędnić

llliebezrpieczel1stwo wyboczenia przez zasto's owanie

spółc zynn ika zmniej szającego (patrz załącznik 3 do

ninie jszego rozporządzenia), jeżeli smukłość, t. j.

stosune k swobodnej długości pręta "l" do _ najmniejszego prowienia be z władności prze kroju "i" przekracza

60 w w)'Ipadku wzmocnienia podłużnego,

40"

"uzwojonego.

13. Słupy żelbet ow e uzwojone z dusz ą żeliwną

można obliczać 'przy założen iu, że udźw ig całego

słupa jeSlt sumą udźwig ów zewnętrznej częśc.i żelbe­

towej i wewnętrznej żeliwne,j, je żeli krok owinięcia

będzi e ró wny lub mniejszy, niż podwójny odstęp

uzwojenia od wkładki żeliwnej. Przy uwzględnieniu

wybocze nia należy wziąć w rachubę przekrój za-

powyż sz ych

stępczy

Fi = F ż

or<ł!Z zastępczy

+ 0,5 F p + 0,03 Fb.

moment bezwładności

L = L + 0,5 lp + 0,03 Ib.

W powyższyc h wzorach oznacza

Fi: wzgl. Iż -pole przekroju, wzgl. moment bezwład­

ności żeliwa,

F p wzgl. lp -

"

"

"

uzbrojenia podłu­

żnego,

rdzenia betonu.

"

"

Spółczynniki zmniej sza jące na wybocz·eollie należy przyjmować wedle tablicy dla żeliwa (załącz­

nik 3 do niniejs.z ego rozporządzenia) .

14. Słupy żelazne otulone samym betonem należy liczyć tylko na wytrzymałość prz~kroju żelaza.

Fb wzgL lb -

"

845

Wolno jednakże uwzględnić usztywniające działanie

betonu w przypa,dku, gdy przekrój składa się z oddzielnych części i traMować ten przekrój jako całość.

15. Dla slupów ściskany,ch

mimoosio'Wo,

lub

narażonych oprócz obciążenia osiowego także na

działanie sił zginających, należy wyzna.czyć w beto-

nie i w żelazie naprężenia złożone, wywołane obciąże.niem i momentem z~inają,cym.

16. Gdy długość słupa jest większa niż 20krotny naj mniejszy wymiar przekroju, należy moment, wywołany siłą zginają,cą zwiększyć o wartość

0,005 PL

17. W ozęściach ze'S kładu, narażonych tylko

na rozciąganie, nie uwzględnia się wcale betonu przy

obliczeniu przekroju żelaza.

18. Przy projektowaniu słupów grzybkowych

(bezbelkowych) należy zachować następujące reguły

Na1jmniejszy wymiar słupów powinien wynosić

co najmniej l i18 rozpiętości siąsiednich przęseł 1 co

najmniej 1/15 wysokości piętra, jednak nie mniej niż

40 cm pr1zy słupach okrągłych, i 35 cm przy kwadratowych.

Kształt głQwicy słupa winien sto'sować się do

rysunku niżej podanego.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

Grubość płyty wynoslc powinna co najmniej

15 cm, oraz co najmniej 1/32 większej rozpiętości

płyt; dla dachów zaś co najmniej 12 cm względnie

1/40 r ozpiętości .

Jeżeli wkładki rozmieszczone s~ w dwu kierunkach, należy przyjmować przy oblIczeniu nastę­

pujące

waI;tości momentów prlszczególnych stref

p łyty na 1 m szerokości

Momenty wskutek obciążenia

stałego

ruchomego

W str efie przygłowicowej

My = - 0,06 gJ2

Ml = - 0,06 p12

W strefie pośredniej między słupami

aj w kierunku poprzecznym

M~ = - 0,01 7 gJ2

bJ w kierunku

M~ = -0,0 17 pP

podłużnym

M~ = + 0,025 g12

Mj = + 0 ,032 pF

W strefie środkowej

6

M4 = + 0,017 gF

M~ = + 0,022 pF

Jeżeli wkładki są rozmie szczone w czterech

kierunkach, t. j. tak ż e w kier unkach przekątnych,

należy przyjmo· wać momenty ujemne (MI i M 2) jak

wyżej zaś dodatnie

M~ = + 0,02 gP

f1.j = + 0,027 pF

M~ = + 0,02 g12

M~ = + 0,027 pP

Nr . 54.

§ 37. 1. Naprężenia dopuszczalne w b etonie

powinny odpowiadać wytrzymałOllici kostkowej b e- '

tonu po 28 dniowem normalnem tężeniu.

Naprężenia dopuszczalne w

betonie należy ,

w obliczeniach statycznych przyjmować równe wytrzymałości materjału, mnożonej przez następuj~cej

spółczynniki .zmniej.szające

Ściskanie

+

§ 36. 1. Odstęp wkładek między sobą ula te go samego rodzaju wzmocnienia powinien b y ć

w świetle równy lu b więk sz y od grubości wkładek,

nie powinien jednak schodzić niżej 2 cm, ani też

przekraczać 20 cm lub 1 )/z -krotnej grubości płyty.

2. Wkładki dwóch różnych wzmocnień, jak

np. podłużnego i poprzecznego, powinny do siebie

przylegać.

3. Strzemiona należy umieścić także w tych

belki, gdzie ze względów statycznych nie

są potrzebne .

4. Wzmocnienie pionowe słupów powinno się

składać przynajmniej z 4 prętów żelaznych, rozmieszczonych na obwodzie.

5. Najmniejsza grubo ś ć okry cia nie może schod zić w płytach niżej 1 cm ., a w innych ze~połach ni żej 2 cm.

częściach

zmniejszający '

aj przy zginaniu i obcią­

żeniu mimośrodkowem .•.....•

0,26

b) przy ściskaniu osiowem (słupy

i filary) ..•...•...•..........

. . cJ ':' skosach belek nad słupami.

SClnanle •.••••••••• . .•••....•...•.

P rzyczepność .••••.••..•..•.......•

Rozciąg anie przy mimośrodkowem śc iskaniu .•.••.•............•...••

0,18

0,28

0,025

0 ,025

0 ,028

3. Wyższe naprę ż enia są dopuszcza lne w p rze gubach i t. p. komtrukcjach.

4. Naprężenia

dopuszczalne żelaza należy

przyjmować wedle § 14.

5. Przy mniejszych budowlach można pr ób nie

wykonywać i przyjmować naprężenia dopuszczalne

betonu na ściskanie wedle § 28 ustępu 3.

.

Naprężenia

dopuszczalne wynoszą wtedy

Rodzaj naprężenia

Powyższe wzory ważne są

wych. Mo ż na' ich używać także

dla pól kwadrato dla pól pro s tokąt­

ny ch o stosunku bo·ków 11 : 12 w granicach od 1 do

2,1 przyjmując 1 =

II l + 1") a tak że dla stosu n;;:u 11 : 12 między 1,1 a 1,35, bio rą c za l odpowiednią dług ość boku prostokąta ; w tym os tatnim wypadku przekrój wkładek, bie g nących w kierunku

krótszego boku pro s tokąta m usi wynosić co najmniej 2/3 przekro ju wkładek równoległych do dłuż­

szego boku prostokąta.

Słupy pośrednie stropów gr zybkowych należy

obliczyć na ściskanie osiowe, ora z na moment zginający o wielko ś ci O,03pP słupy skrajne na momznt

0,03 (p + gJ P.

Spółczynnik

Rodzaj naprężenia

Ściskanie: aj przy zginamu i obciążeniu mImośrodkowe m ......

bJ przy obco OSlOwem .

cJ w skosach belek nad

słupami •••.........

Scinanie •.••...•..•.....

Przyczepność ...........

Rozciąganie

przy mlmośrodkowem ściskaniu ..

N a pręż e nia dopuszczalne be-o

tonu w kg/cm 2 przy ilości cementu w kg na: 1 mBkruszywa

500

I 400

I 300

52

36

44,2

30,6

36,4

25,2

56

5

5

47,6

4,2

4,2

39,2

3,5

3,5

5,6

4,7

3,9

6. Sił y ciągnące uko ś ne w t ych częściach belek zginanych, w któryc;l naprężenia są większe niż

0,025 wytr zy małości kostkowej betonu, względnie

niż odpow iednie wartości w ust. 5, należy przen i eść

na wkładki odgięte ukośnie i na strzemiona.

7. N aprężenia dodatkowe z powodu zmian

temperatury ,należy uwzględnić przy konstr ukcjac h ,

narażonych bezposrednio na zmiany ciepłoty.

Jako granicę zmian temperatury należy przyjąć na wolnem powietrzu ochł o dzenie o 15' i ogrzanie o 15°, zaś w budynkach osłoniętych ochłodzenie,

wzgl. ogrzanie o 10°.

8. Spółczynnik rozszerzalności dla betonu i że­

laza należy przyjmować równy 0,00001 na 1°C.,

a spółczynnik sprężystości dla betonu równy

210.000 kg/cm".

9. Wpływ skurczu betonu na powietrzu należy uważać za ró wnoważny obniże n i u si ę temp era-

Nr. 54.

Tego działania można nie

uwzględnić, jeżeH · się betonuje częściami, a szczeliny zamyka się najwcześniej po 14 dniach od ukoń­

tury o 10 0 Celsjuse a.

czenia odpowiednielj czę ś ci.

10. W budowlach .dłuższych niż 60 m należy

urządzić przerwy dylatacyjne w odstępach co najmniej 50 m.

- . 11. Dla kominów fabrycznych żelbetowych,

należy przy dokładnem obliczeniu uwzględnić także

różnice temperatury gazów dymowych wewnątrz

komina i powietrza (10"C.) zerwnątrz tegoż. Naprę­

żenia ,d opuszczalne przyjmować należy

a) przy UWz'lłlędnieniu obciążenia Clęzarem

własnym i w,i atrem, a nadto różnicy temperatur

dla betonu na ściskanie

0,22 K

dla żelaza na rozciąganie '

1200 kg/cm 2

b) bez uWlzględnienia różnicy temperatur

dla: betonu na ściskanie

0,16 K

dla żelaza na rozciąganie

900 kg/cm 2 •

W powyższem K oznacza wytrzymałość kostkową betonu.

12. Stropy ceglano - betonowe z wkładkami

żelaznemi należy obliczać, przyjmując stosunek spół­

czynni'kć.wsprężystości n = 25.

Naprężenie dopuszczalne cegieł na ściskanie przyjmować należy jak

dla muru obciążonego mimo osiowo, na:prężenie dopuszczalne na ścina,nie 2,5 kg/cm 2 , naprężenia w że­

lazie wedle § 14. Warstwy betonu, umieszczonej

na cegle, nie uwzględnia się zupełnie, o 'ile jest cień­

sza od 3 cm.

VIII.

GRUNT BUDOWLANY.

§ 38. 1. Rodzaj i wytr.zymałość gruntu bada

przez s'lidowarue lub próbne bicie pali, a w razach ważniejszych także i przez odpowiednie próby

-obciążenia aż do wartości spodziewanych ciśnień

skrajnych w fundamencie. Wogóle można najwyżej

dopuścić na: srtępujące obciążenia jednostkowe gruntu

Nasypy - ,do 0,5 kg/cm 2 •

Warstwy ziemne osadowe o zmiennej grubości,

miałki piasek bardzo wilgotny, lecz stały, zabezpieczony przeciw podmyciu - do 1,5 kg/cm 2 •

Glina, ił, piasek ilasty niezbyt wilrg otny - do

2,5 kg/cm 2 •

Ił zbity, suchy piasek ostry, zabezpieczony

przeciw podmyciu - do 4 kg/cm 2 •

:Żwir zbity, suchy piasek ostry, zabezpieczony

przeciw podmyciu - do 6,0 kg/cm 2 •

Skała miękka

do 5 kg/cm 2 jednak nie wyżej niż

się

"

847

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

średnio twarda

10

II

30

"""

II

do połowy wy!rzymało ś ci kostkowej

odpowiedniego ma-

bardzo

terjału,

2. Normy powyższe można zwiększyć w poszczególnych wYlpadkac,h w zależności od warunków

miejscowych, uwzględniając głębokość fundowania,

tarcia fundamentu o grunt i t. d.

_ 3. W wypadkach wątpliwych należy znaleść

obciążenie dOipuszczalne przy pomocy prób.

"

przedłożone zostaną obliczenia szczegółowe, należy­

cie naukowo uzasadnione.

X.

WEJśCIE

W :żYCIE ROZPORZĄDZENIA.

§ 40. Rozporządzenie niniei sze wchodz,i w ży­

cie z dniem ogłoszeni a.

Minister Robót Publićznych: Moraczewski

v

~\

~ ~ N I K UST

-

4

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Rok 1929.

29 lipca

T R E Ś Ć

ROZPORZf\DZENIR MINISTRÓW

Poz.

430-Sprawiedliwości z dnia 10 czerwca 1929 r. o zmianie okręgów sądów grodzkich w Łodzi i Zgie~

rzu w .okręgu sądu ' 'okręgowego w Łodzi .

431-Robót Publicznych z dnia 18 czerwca 1929 r.

materjałów i konstrukcyj budowlanych • .

833

zawi e r aj ąc e

przepisy

o

granicach

wytrzymałości

833

OŚWIRDCZENIR RZf\DOWE:.

Poz.

432-z dnia 28 maja 19 29 r. w sprawie wypowiedzenia przez Rząd Turecki Umowy Handlowej między

Pol s k ą a Turc ją, po c' pi sanej w Lo ża nnie dnia 23 lip ca 1923 r.

. ,

433-z dnia 23 c zer wca 19 29 ' r. w sprawie rozszerzenia art. 42 regulaminu o postępowaniu Komisji

Mieszanej dla Górnego śl ą ska. • • • •

852

52

OBWIESZCZENIE MINlSTRR

Poz.

434-Skarbu z dnia 18 czerwca 1929 r. o sprostowaniu błędu w rozporządzeniu

z dnia 31 października 1928 r. w przedmiocie upraw y tytoniu w 1929 r. •

430.

ROZPORZĄDZENIE

MINISTRA SPRA WIEDLIWOśCI

Na podsta,w ie art. 270 prawa o ustrolju sądów

powszechnych (Dz. U. R. P. z 1928 r. Nr. 12, poz. 93)

zarządzam co nastę, ~uje

Załącznik

1

(do §§ 20 i 24 rozp. z dnia 18

czerwca 1929 r. - poz. 431).

PRZEPISY

DOTYCZĄCE PRóB WYTRZYMAŁO­

śCI BETONU.

Przedmiot przepisów.

§ 1.

Przepisy odnoszą się do wyznaczenia wybetonu na ściskanie do celów budowy.

trzymałości

Wykonanie próbki.

§ 2.

1. Próbka betonu, którą wykonywa się przed

zaczęciem budowy, powinna być sporządzona z rtych

samych materjałów i przy tym samym skład~ie ilościowym cementu, kruszywa i wody, w jakich bę­

dzie następnie wykonywany beton w danej konstrukcji, przyczem cement, kruszywo i wodę należy

zważyć.

2. Każdy z materjałów składowych betonu powinien mieć ciepłotę normalną, to znaczy około

15 0 Celsjusza.

3. Największe ziarna kamienia powinny przechodzić przez sito o otworach 3 cm.

4. Beton należy mieszać temi samemi narzę­

dziami, jakie będą używane do mieszania betonu

przy budowie.

.

5. Do sporządzenia próbek kontrolnych w czas,ie budowy należy użyć tego betonu, którym się na

budowie pracuje w chwili sporządzenia próbek.

Z tego betonu należy jednak usunąć ziarna kamienia, nieodpowiadające ustępowi 3.

+

Miejsce sporządzania próbek.

§ 3.

Próbki należy wykonać na m1eJSCU budowy

w obecności kierownika budowy, w miejscu chronionem przed deszczem, przeciągiem i bezpośred­

niem działanie m promieni słonecznych lub otwartych ognisk.

Ilość próbek.

§ 4.

IX.

KONSTRUKCJE SPECJALNE.

\

§ 39. Odstąpienie od norm powyższych dla

specjalnych konstrukcyj je,s t dopuszczalne, o ile

Z re'g'llły należy sporządzać 4 próbki z tego

samego belt onu i w zupełnie takich samych warunkach.

F ormy do sporządzania próbek.

"

§ 5.

1. Do sporządzania próbek należy używa'ć,

o ile to tylko możliwe, form żelaznych. Powinny one

nad ać p r óbkom k sz tałt dokładnych sześcianów o dłu­

go ści bok ów, ró wnej 20 centymetrom.

2. Form y należy l a k sporządzić, ażeby dawały się łatwo rozbierać bez wstrząśnień i bez uszikodzenia ścian próbek.

Nanoszenie betonu do form.

§ 6.

1. przy użyciu betonu miękkiego formy należy wypełnia ć za jednym razem i powierzchnię górn ą zrównać

z gó rną kr aw ędzią formy.

2. Przy u;~yc i ll be tonu syp kiego należy beton

na nieść do formy dwie ma warstwami. Górną powierzc1mię naJe ży wyró w na ć według kra wę dzi formy.

3. Aże by zapo~') iec powstaniu p r ó żni przy ścia­

na cl1 formy , należy p odczas nanoszenia betonu zapomocą odpov"ieelnic h narzę dzi z e pchnąć w dół kamie nie opie raj<lc e się o ś cia ny fo rmy.

4. Po zapełnieniu bet onem nale ży formy ustawić w miejscll spokojilem, nie narażonem na wstrząś­

nie ni a.

Dalsze postępowanie z próbkami.

§ 7.

1. Próbki mają po zos tawać w formach przez

24 god ziny.

2. P o wyjc;ciu z formy naieży próbki okryć

w il;:: ot ną szma tą i w w J ~{ otnem okryciu trz y mać

p,'Z2Z 7 dni , ułożywszy je gor"ą pow ier zc hną na ruszcie dr~"::1ialJym, ażeb y po wiet rze miało dostęp ze

\\ :.,zy~t. " l c h stron .

3. Pr zez ca ły ten czas próbki należy przecilOwyw ać w tempe;-c;,L~:l'7.e około 15° Celsjusza, zabezpi eczyć od w::;~r z ąśnie ń i ni czem nie obciążać.

4 . Przewó z próbek z miejsca wykonania do

mie jsca próby mo ż ~ nas t ąpić dopi ero po 8 dniach,

li cząc od ch wili sp or ządz e 'l ia próbek. Nale ży przyt .:" "1 zwrac2.Ć u wa g ę, na staranne opakowanie (w trociny h. b irl!1y podobny mat e r j ał) celem ochr ony

pr zed sz:' o rl iiwy m wp ły wem wstrz ,~ ś llień lub przed

u szk od zer,·icm ści an .

Oznvczenie próbek.

§ 8.

1. Ka ż dą p róbkę n ależy przy WyJsclU z formy

z ć: opatrzyć w Z1;.1K r02p ozn a"'-vczy , czyli cechę w sposób hrl~y i wyr a źny. i'hleży przytem oznac zy ć

wi enchnia. stro nę ]w stki (dla zorjentowania się co

du ~ien.l L~(;.l ubijania) .

a) miejsce i dzień ,sporządzenia próbek;

b) nazwiska obecnych

pr źy

sporządzaniu

próbe k ;

c) ,na czyje zarządz enie próbki ISą wykonane

i to, czy się je wykonywa przed zaczęciem budowy, czy też w czas ie budowy dla kontro li;

,d) nazwisko te chnic zneg o ki er ow nika budowy;

e) oznaczenie budowli, do której be ton próbowally zosta,n ie u żyty;

f) stosunek ilo śc iowy materjałów składowych,

pochodzenie ·ich i sposób mieszania betonu;

g) sposób oznaczenia próbek, dzi elI wykona.

nia, temperaturę, w jakiej byjy ,wykonane i sposób

przecho wania próbek po wyk on a niu.

,

4. Protokół s por z ądzenia próbek powinien być

podpisany przez t e,chnicznego kierownika budowy

i dwóch św iadków .

5. E gz emplarz prot ok ó ł u sporządzen ia próbek

należy dołączyć do dzi enni k a budowy.

Wykonanie prób betonu.

§ 9.

't. Próby wytrz ymałoś ci ko stek betonowych

na zgniecenie na leży p rzep ro wad z i ć z re g uły po

28 dniach , licząc od dnia sporzą d zenia pró bek.

2. Przed zacz~ciem b udo wy mo żna wyk onywać pró by już po 8 dniach zupelnie sp o kojn ego tę­

że nia, jednak tylko ce lem pr zy b l i źone j oc e ny wytr zym ał o ś ci .

Opró cz takiej przyb l i ż onej p r óby,

próby miaroda jne po 28 dniacll.

egzemrl:uzach "Pr otokó ł spor ządzania próbek".

3. Pro tokó ł sporządzenia próbek powinien

należy

wy-

konać

3. Pr zyją ć mo żna , ż e wytrzymało ś ć betonu

z prób po 8 dniac h ma s ię do wytrz yma ło śc i prób po

28 dniach, jak 2 : 3.

4. Pr ze d pod dani em próbek o b c iąż eniu, należy

wyznaczyć

ich ciężar i d o kł a dne wymia ry, oraz

sprawd zić , czy ścia n y ko stl(i, dolna i górna s ą do

siebie równole głe i pł a skie. W pr zeciwnym ra zi e należy je w yró wnać.

5. \V'yhzymałość na zgniecie ni e n a leży wyznaczać ma szy ną, dolda. dnie s prawdzo ną.

Podldadki

z p i lśni (filcu), papy, oło w iu i t. p. są ni cdo'p uszczalne.

6 . Ko stk,i n a leży p o ddawać c iś ni eniu w t ym

kierun ku, w jakim b yły wyk ona ne, to zna czy, wy wierając naci sk na pow i er z chnię g órną i dolną

ko stki.

7. Ciśnienie wywiera ne na kostkę pow inn o

wzrastać powoJ.i i ciąg l e tak, a ż eby w pr zy b liż eniu

przyrost na 1 se kundę wyno si ł 1 k g 'cm".

8. Jako w ytrz y mało ś ć kosl!< ow ą należy przyjąć średnią arytm e tyczr:ą z "-vY ll ików, otrzymany ch

przy poszczególn yc h pró bk c-.ch

Jeże li ta średni a

arytmetyczna jest mni ejsza od żc'Jlanej wytrzyma łości ko stkowej al bo , je)eli jedna z p oszcze eólnyc h

warto śc.i jest o 20 % mniejsza od wspomniane j wytrzymałości, to nie można używa ć beto nu tej ja kośc i.

Świadectwo wytrzymałości betonu na ściskanie.

§ 10.

2. Po \\' y ~(onan iu próbek najeży s pisa ć w dwóch

podawać :'

Nr. 54.

Dziennik Ustaw. Poz. 431.

1. Z wykon'lnia ;:ró b betonu n ,1. Ec iskan ie na,. S\'i Lde ctwo \\'y trz ~. l"n do ~ ci betonu na

ic.iska:lie" , które ma zawiera ć n as t ę p ując e dane

le ży spisać

Nr. 54.

D zienn ik Ustaw. Poz . 431.

P ol skiem należy stosować normy zwyczajowo do~

. t ychcza s prz yj ęte.

Pr z yję te w y miary winny b~ dokła dnie za chowane. a g rub o ść ic h na c a łej dług o ś ci powinna b y ć

jed n3. k o wa . Ró ż ni ce w g wbo ścia ch nie po winny

prz ek ra c za ć gra ni c - 3 % i

4 ?6 .

W a g ę ż e 12: za wedlug wym:arów, można p rzyjąć

na 1 m e tr szc.;.:;ie n ny

7850 kg

d la żel a z a zle wne go

dla żela z a spawan eg o

7800 "

dla stali

7860 "

Wag ę żelaza przy dostawach należy oznaczać

za'sa dni czo według c i<:ż ar u teorety cznego, a w wy j ątko wy ch r az a c h wedł ug ci ę żaru rzeczyw is tego, na

podstawie protokółu w a ż eni a konstr ukcji. W t ym

ost a tnim wypad k u n al e ży p r zyjąć dopu s zc z a ln ą róZakłady do wykonania prób.

żnic ę m ię d z y c i ęż a rem obl iczonym, a wynikiem ważenia, ja k n a s t ę p uje

§ 11.

a) dla i~ e la z a zl ewneg o" względnie st ali zlewnej , n aj wyż ej

4 % , wz g lędnie - 3 % ;

1. Miaroda jne są t ylko próby, wykona.ne pr ze z

h) dla ż eli wa ( ż elaza lanego), w z ględnie stali

politechni k i po ls k,i e i uznan e przez Ministra Robót

lanej, najwy ż ej

5 % , wzgiędnie - 3 % .

P ublicznych stacje doświadcz alne dla materjałów

budo wlanych.

Próby żelaza i "Świadectwo jakości żelaza".

2. Próby mo g ą wykonywać również i inne zakłady a nawet pr z eds i ę b ior s twa budowlane, które

§ 4.

mają maszy ny sprawdzone przez stacje d o św ia d czal­

ne , o ile na to zg odzi s ię właś ciwa władz a i o ile pr ó1. Dla żelaza z k ażdego naboju pieca i dla że­

ba wytrzymało ś ci będzie wykonana w obecności laza: k a żde j serji wal cow ania należy pr z eprowadzić

dele gata tej w ł adzy.

próby w y tr z ymało ś ci i na: p odstawie otrzymanych

wyników s pi s ać "Świadectwo jakości że l aza " .

. 2. Ilo ść pró bek ma odpowiadać ciężarowi że­