Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 lutego 1928 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Art. 17. Sądy o kręg owe dzielą się na wydziały.

Arl. 18. Sądy ok rę gowe rozpoznają sprawy,

powierzone im przez ustawy postępowania sądowego

i ustawy szczególne, oraz, o ile ustawy inaczej ni e

staNowią, środki odwoławcze od orz eczeń sądów

grodzkich wydanych w pie rwszej instancji i od postanowień sędzióW śled cżych.

Rrt. 19. Sądy okręgowe rozpoznają w pierwszej instancji sprawy nie należące do właściwości

innych s&dów.

f\rt. 20. Środki odwoławcze od orze czeń sądów

grodzkich rozpoznają sądy okręgowe w składzie dwóch

sądtiów okrt:gowych, z których jeden przewodniczy,

i sędziego grodzkiego.

Art. 21. § 1. Sądy okręgowe, którym podlegają

miejscowości o znaczniej szym

ruchu handlowym,

rQZpOlnają w pierwsz e j instancji sprawy handlowe,

wymienione w ustawach, w skle dzie jednego sędziego

okr€;gowego, który przewodniczy, i dwóch sędziów

haNdlowych.

§ 2. Rozporządzenie Ministra Sprawiedli w ości,

wydane w porozumieniu z Ministrem Prz e mysłu

i Handlu, oznaczy sądy okręgowe, w których mają

być tworzone wydziały handlowe.

I

f\rt. 25. Prezes sądu apelacyjnego _corocznie

w listopad zie, a w miarę potrzeby tal~że i w ciągu

roku, wyznacza dla każdych roków sądu przysięgłych

w swoim okręgu przewodniczących I ich zastępców,

bąd ź z poś t ód sędziów okrGgdwych przedstawionych

przez preze sa sądu okręgowego, bądź z pośród sę- ;·

d zió w apelacyjnych.

.

!

Rrt. 26. § 1: Raki sądu przysięgłych ddbywejq}

się w siedzibie sądu okrę goweg o.

. )

§ 2. J'viinisŁ e r Sprawiedliwości władny jest w drot

d ze rozporz ądze nia

.

.

~

a) połącz y ć w jedt!n dkrąg sądu przysięgłycH

okrę gi kilku sądó w okrc;gowych, należącycH

do jecnego sądu apelacyjnego, oraz ozna

c zyć , w którym z nich będą sią odbywały

roki sącl u przysi~gły(h;

b) oznaczyć na obszarze sądu ()k(E::~()weg(), poza jeGo siedzibą, miejscowości, w ktÓrych

mają się odbywać roki sądu pttysi~głych.

f\rt. 27. § 1. Działalność sądów przysięgłych może być zav/l e szona co do wszystkich prZek~1Zlłnych

im przestęp stw lub pewnych ich rodzajów, na całym

obszarze Pat'tstwa lub w pewnych . okręgach, jeżeli

to okaże się koniecznern ze względów porządku publicznego lub bezpieczeństwa publlcwego.

§ 2. Rozporzqdzenie o zawieszeniu dzialnlhości

sądów przysięgłych wydaje Rada Ministrów ZII lec

zwoleniem Prezydenta Rzeczypospolitej.

f\rt; 28. Wprowadzenie stanu wyjątkowego lub

wojennego w siedzibie sądu okrę~ówego lub wy·

działu zamiejscdWeflo poCiąga tli stlbit i moty samego prawa zawieszenie działalności śądu pttyśi~·

glych w całym jego okręgu.

Art. 29. W razie laWieszenlEi dtlałal110~CI sa..

dów przysięgłych, sprawy zastrteione ich wlaśel'

wości ulegają rozpoznaniu sądów oktęgowych.

f\rt. 30. W razie uchylenie! rozporządzehia, zawieszającego dzi a łalność sC\dów prtysięgłych, będą

ukończone bez udziału przyśięgły1::h tylko te sprawy, w których rozprawę rozpoczęto przed wejściem

,

Ni 12.

"

,

(' .

' Dziennik Ustaw. Poz. 93.

173

w życie rozporządzenia uchylającego zav,:ieszenie;

Rrt. 42. Sąd Najwyższy wydaje zbiór swoich

wszakże jeżeli rozpoczętą rozprawę odroczono, spra- , orzeq:ell, zawier ających rozstrzygnięcie zasadniczych

wa będzie przekazana sądowi przysięgłych.

zagadnień prawnych.

R () z d li a ł IV.

'

Rrt. 43. § 1. Materjał pmwny do orzecznictwa

Sądy apelacyjne. \

Sądu Najwyższego zbiera Biuro orzecznićtwa, złożone

.

Att. 31. Sąd apelacyjny sldada się z prezesa, z osób posiadających kwalifikacje na stanowiska sę~

dziowskie.

.

jednego lub kill{u Wiceprezesów, oraz sędziów.

§

2.

Ustrój

Biura

określi

regulamin Sądu Najf\rt. 32. Sądy apelacyjne dZielą się na wydziały.

wyższego, który może członkom Biura powierzyć poRrt. 33. Sądy apelacyjne rozpoznają środki odnadto inne czynności pomocnicze.

woławcze od orzeczeń sądów okręgowych, o ile ustawy inaczej nie stanowią, oraz orzekają w sprawach

R o z d z I a. ł VI.

przekażanych im przez ustawy.

Spory o właściwo~ć.

Art.

Sądy 'a pelacyjne orzekają w składzie

Rrt. 44~ § 1. Spory o właściwość , między sąda­

trzech , S~dliów. '

mi rówrlOrz ę dnemi rozst rzyga ostatecznie sąd bezpoR o z d z i a ł V.

średnio prze łożony nad sądem, który pierwszy wSiczął '

Sąd Najwyższy.

spór.

Art. 35. Sąd Najwyższy składa się z pierwszego

§ 2. Orzeczenie sądu wyższego w przedmiocie

prezesa, prezesów i sędziów. '

właściwości wiąże sąd niższy, nawet należący doinf\rt. 36. Sąd N,ajwyższy dzieli się , na izby: cy- nego okręgu.

wilną i karną.

.

t\rt. 45. § 1. O ile ustawy lub przepisy szczeRrt., 37. Sąd Najwyższy rozpoznaje środl~i od- gólne inaCZej nie stanowią, spory o właśclwóść między

wóławcze ód orzeczeń sądów apelacyjnych, d ile usądami powszechnemi a sądami slczegó/nemi rozstawy inaczej nie stanowią; oraz w wypadkach wska- strzyga prz e łożony nad sądem powszechnym sąd

zanych w ustawilch - środki odwolawcze od orze- apelacyjny, a spo ry o wł a ściwość między sądami

czeń sądów okręgowych i sądów przysięgłych; nadto

szczególnemi - Sqd Najwyższy . Prawomocne orzeSąd Najwyższy orzeka w innych sprawach, przekazaczenie sądu powsze chne go, że dana sprawa n,e nanyćh mu przez Listawy. .

.

l e ży do zal\fesu działania sądów po\vslechnych, wią'

, Art. 38. Regulamin Sądu Najwyższego oznaCzy, że sąd szczególny.

§ 2. Prze pis powy ższy nie narusza w nicze!l1

do której izby należeć będą, prócz spraw cywilnych

lub karnych, inne jeszcze sprawy, przekazane przez postanowień ustawy z dnia 25 listopada 1925 r~~

ustawy Sądowi Najwyższemu.

o Trybunale ł~ompetencyjnym (Dz. U. R. P. Nil 126,

Rr,t. 39. Sąd Najwyższy orzeka w sldadzie trzech poz. 897).

8~dziówl po wysłuchaniu w każdej sprawie wniosków

Art. t!6. § 1. Spory, powstałe między sądami

!:)I'bdżkiemi wskutek odmowy udzielenia parnoty są­

prokuratora.

,

. Art. 40. § 1. Skład sadzący może przedstawić dow~j, rozstrzyga ostateczhie sąd OIHągOWY przeło­

t8sadE; prawną budzącą wątpliwość dó rozstrzygnięcia żarty nad ~ąd e m, do którego Się ó pomoc zwró~ono.

§ 2. Ządanie pomocy sądowej, skierowarte przez

~kładowi siedmiu sędZiÓW, pacem uchwaloną zasadę

sąd przełożony, wiąże sąd grodzki.

można wpisać do księgi zasad prawnych.

§ 3. W razie odmowy udzielenia pomocy sądo­

§ 2. Jeżeli w innej sprawie jakikolwiek skład

Wej

na

ządahie innego sądu wyzszego, rozstrzyga

sądzący zamler,:ta odstąpić od zasady prawnej, wpi·

sanej dbksi~gi, Wówczas przedstawia daną zasadę óstatecznie Si ąd ape lacyjny przełożony nad st\dem, do

dó rozstrzygniElcia całej izbie, pociem uchwaloną za- którego si~ o pomoc zwr6cono.

sadę wpisuje się do kSIęgi zasad prawnych. Do poR o ż d z I a ł VII.

wzięcia uchwał izby wymagana jest obecność przy~

Zgromadzenie ogólne.

najmniej połowy jej członków.

,

,

f\ t t. 47. § 1, Zgromadzenie ogólne składa si~

§ 3~ Jezeli skład sądzący w jednej izbiezamiena odstąpić od zasady prawnej, wpisanej do księgi ze wszystkich sędziów danego sądu. Przewodniczy preinnej izby, rozstrzygnięcie następuje na zgromadze- zes sądu.

,§ 2. Przepisy o zgromadzeniu ogólnertl nie maniu ogólnem. Uchv/ały zgromadzenia ' ogólnego wpiją zastosow a nia w s ądach grodzkich. .

suje się do ksiąg obu izb.

§ 4. Odstllpienie od zasady prawnej, ustalonej

F\l't. 4ft Najpóź niej w Ilstopaqzie każdego roprzez izbę ,. lub zgromadzenie ogólne, nastąpić może ku zgrom adzenie ogólne Sądu Najwyższego, sądu

tylko wdrodze ponownego rozstrżygnięci'a izby względ­ apelacyjnego oraz s ądU okręgowego wybiera na rok

nie tQfomadzenia, ogólnego.

nastt;pny ze sweHO grona dwóch członków i dwóch

Rrt. 41.§ 1. Sąd Najwyższy W składzie .calej zastępców do kol egjum administracyjnego, w którego

izby, J1a wniosek Ministra Sprawiedliwości, pierwszego skład wchodzą ponadto - prezes sądu, jako przepteze!a lub prezeSa danel izby, wyjaśnia przepisy wodniczący, oraz po w ołani przez niego dwaj członko·

,

prawne, które budzą wątpliwości lub których stoso- wie z.gromadzenia ogólnego.

wanie wywołało rozbieżność w orzecznictwie; izba

f\rt. 49. § 1. Do powzięcia uchwał zgromadzemoże przedstawić zagadnienie P,Tawne pod rozpoznania ogólnego wymagana jest obecność--w Sądzie Najnie zgromadzenia ogólnego.

.

wyż :s zym pr zynajmniej połowy jego członków, w są­

§ 2. Uchwały izby lub zgromadzenia ogólnego dach zaś apelacyjnych i okręgowych - przynajmniej

wpisuje się do ksiąg zasad prawnych.

dwóch trzecich jego cz ł onków.

.a4.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

§ 2. Uchwały zapadają większością głósów. W razie równości głosów przewa ża głos przewodniećącego.

§ 3. Prokurator bierze udział bez głosu stanowczego w zgromadzeniu ogólnem i ma prawo stawiania wniosków.

,

I\rt. 50. § 1_ Jeżeli zgromadzenie ogólne sądu

apelacyjnego lub okręgowego nie zbierze się w przepisanej liczbie członków lub nie poweźmie llchwaly

\v terminie zakreślonym przepisami, sprav.iy, dla których zgromadzenie ogólne zwołano, przechodzą pod

rozpoznanie kolegjum administfiKyjnego.

§ 2. Zgromadzenie ogólne moźe przekazać poszczególne sprawy lub pewne ich rodzaje pod rozpoznanie koJegjum admin istracyjnego.

§ 3. Prokurator bierze udział bez głosu stanowczego i' ma prawo stawiania wniosków w kolegjum

administracyjnem w tych wypadkach, w których kolegjum to działa w zastępstwie zgromadzenia ogólnego.

'

1\rt. 51. Zgromadzenie ogólne rozpoznaje sprawy przekazane mu ustawami, oraz te sprawy z zakresu admini~tracji sądowej, co do których kierow'nik sądu zażąda opinji zgromadzenia ogólnego.

R o z d z i a ł VI/(.

Podział czynnoścL

lub ' kilku sędziów i j~dnego lub kilku zastępców do

każdego sądu dla nieletnich.

\

Rrt. 56. WątpUwościco do wykonania podziału czynności rozstrzyg~ ostatecznie kierownik sąd~u.

Rrt. 57. § 1. Sędziego, może zastąpić bądt

sędzia tego samego sądu, bądż równorzędnego, bądź

wyższego, bądź bezpośrednio niższego.

§ _2. W skł a dzie sądzącym może brać udział

tylko jeden sędzia innego sądu. Sędzia sądu niższegc

nie może być przewodniczącym.

,

§ 3~ W wypadkach nagłych kierownik sądu po

woła zastępcę z poza liczby sędziów, wyznaczony<:.h

do, zastępstwa według podz~~łu ćzynnoścL Sędziów

śledczych wolno powoływab tylko ' do uzupełnienią

składu sądzącego i nie ponad miarę"

zakreśloną

p'rz,ez preżesa właściwego sądu apelacyjnego, aC:Q

do sędziów śledczych do spraw wyjątkowego zna'

czenia - przez MińisŁra Sprawiedliwości.

I\rt. 58. § 1. Do rozpraw, które przypuszczal·

nie czas dłuższy trwać będą, prezes sądu może po'

wołać sędziego dodatkowego.

§ 2. W naradzie i głosowaniu sęd~ia ten bierze

udział tylko w razie, gdy jeden z czło'tlków ustąpi

ze składu sądzącego.

'

I\rt. 59. Spełnienie czynności przez innego

' sędziego niź ten, kt9ry był do niej powołany według

podziału czynności, nie wpływa na jej ważność.

'

Rrt. 52. § 1. Zgromadzenie ogólne najpóźniej

w Iistopadzi~ każdego roku ustala na podstawie

wniosku prezesa podział czynności na rok kalendaR o z d ~ i a ł IX.

rzowy następny lub na okres dłuższy,

ile ustawy

Utrzymanie ,powagi sądu.

szczególne to sta nowią, a w razie potrzeby: - także

w ciągu roku. - Prezes sąd4 oznaczy zakres czynności

Rrt. 60. § 1. Przewodniczący sądu może upowłasny i wiceprezesów.

.

mnieć osobę, która narusza powagę, spokój lub po§ 2. Podział czynności obejmuje również wy- rządek czynności sądowych, a po bezskutecznem

zna.czanie sędziów jednostkowych, ich zastępców, upomnieniu może ją wydalić. '

oraz zastępcó w sędziów śledczych, tudzież kolejność ,

§ 2. Uczestników sprawy sąd może wydalić tyl·

z astępstw , z uwzględnieniem w miarę możności róko wtedy, gdy, mimo uprzedżenia o skutkach prawwnomiernego powoływania wszystkich sędziów grodz- nych ich nleobecności, nadal zachowują się niewła·

kich calego okręgu sądowego do rozpoznawania spraw ściwie.

I

o

odwoławczych.

Rrt. -61. § 1. W razie cięższego naruszenia po·

wagi,

spokoju, lub porządku czynności sądowych, albo

kolegjum administracyjne są du okręgowego, po rozubliżenia sądowi, innej władzy lub osobom biorącym

poznaniu wniosku naczelnika są du , grodzkiego.

udział w sprawie, sąd może skazać winnego na

Rrt. 53. § 1. Zgromadzenie ogólne sądu okrę­ grzywnę do trzystu złotych lub na karę pozbawienia

gowego coroczn ie w październiku ustala terminy wolności do trzech dni.

'

roków sądów przysięgłych na następny rok kalen§ 2. Skazimie jest natychmiast wykonalne i nie

darzowy, wyznacza na rQki te potrzebną liczbę sę­ uchyla odpowiedzialności karnej i ,dyscyplinarnej.

dzió w ok rę gowy c h i ich zastępców, oraz zawiadamia

§ 3. O ukaranie osoby, podlegającej sądownic­

o tem prezesa sądu apelacyjnego.

twu wojskowemu, sąd zwraca się do władz wojsko§ 2. W razie potrzeby, prezes sądu apelacyj- wych.

'

nego może na przedstawienie kolegjum administraI\rt.

62.

§

1.

Grzywny

wpływają na rzecz Skarcyjnego sądu okręgowego wyznaczyć, poza ustalonym rozkładem, termin nadzwyczajny roków sądu bu Państwa.

§ 2. W razie niemożności śC:iągnięda grzywny,

przysięgłych.

zamienia się ją na karę po~bawienia wolności do

Rrt. 54. § 1. Zgromadzenie ogólne sądu okrę­ trzech dni.

gowego wyznacza na cały rok kalendarzowy człon­

Rrt. 63. Zarządzenia porządkowe przewodników wydzi ałów ' zamiejscowych oraz ich zastępców_

§ 2. Na członków wydziału zamiejscowego czącego oraz kary porządkowe wymierzane przez sąd

zgromad;zenie ogólne sądu okręgowego może wy- , nie mają zastosowania do sędziów, należących do

składu sądzącego, i do prokuratora, a kary pozbaznaczyć także sędziów sądu grodzkiego w siedzibie

wienia

wolności do rzeczników stron w danej

wydziału .

sprawie.

.

Rrt. ,55. ' W sądach okręgowych, w których

będą utworzone sądy dla nieletnich, zgromadzenie

Rit. 64. Sąd może wydalić z sali publiczność .

ogólne danego sądu -wyznacza na lat trzy jednego z powodu niewłaściwego jej zachowanią się.

;

§ 3. Podział czynności w sądach grodzkich ustala

_:Nl_

" g_l_2._;_ _ _ _ _ _ _ _ _ _~_ _D_z_jennik Ustaw. Poz. 93.

R o z d z i a ł X.

Rdministracja sądowa i nadz6r.

.

,:\rt. 65: Czyn~ości administracji sądowej pełnią kIerownicy sądow.Mogą oni powoływać do

wspó/dz.iałania w czynnościach administracyjnych, nie

wyłącz~Jąc

nadzorczych, swoich zast€:pców, a w poszczegolnych wypadkach-sE;dziów.

Rrt. 66. Kierownikami sądów są

w Sądzie Najwyższym-pierwszy prezes;

. w s~dach apelacyjnych i okręgowych - prezesi

tych sąclow;

w sądach grodzkich - naczelnicy, którym podlegają także sędziowie pokoj u.

I\rt. 67. Minister Sprawiedliwości władny jest

wyznaczyć zastępcę kierownika sądu apelacyjnego,

okręgowego łub grodzkiego, jeżeli przerwa w urzę­

do~a~iu.. kier~~nika sądu ma trwać lub trwa już

dłu~ej mz. szesc tyg~dni. Pozatem zastępcą kierownika jest najstarszy słuzbą prezes, wiceprezes lub sędzi'!.

I\rt. 68. O starszeństwie służbowem prezesów,

w.iceprezesów lub sędziów, zajmujących stanowisko

rown~rzędne w tym samym sądzie, rozstrzygają następujące dane w wymienionej poniżej kolejności

a) c~as spęd~ony w tej samej lub wyższej grupIe uposazema;

b) ogólny czas służby na stanowiskach sędziow­

skich, prokuratorskich lub referendarskich

w Ministerstwie Sprawiedliwości i w Prokuratorji Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej'

c) wreszcie wiek.

'

Rrt. 69. § 1. Na czele każdej izby Sądu Najwyższego stoi prezes Sądu Najwyższego.

.

§ 2. Na czele wydziału w sądzie apelacyjnym

lub okręgowym stoi prezes, wiceprezes lub sędzia.

Rrt. 70. Nadzór nad sądami i sędziami pełnią

a) kierownik sądu - nad swoim sądem; naczelnik sądu grodzkiego - także nad sedziami

pokoju swego okręgu;

.

b) prezes sądu okręgowego-nad sądami grodzkiemi wraz z sędzia":li pokoju swego okręgu;

c) prezes sądu apelacYjnego-nad sądami okrę­

gowemi i grodzkiemi wraz z sędziami pokoju swego okręgu.

Rrt. 71. § 1. Naczelny nadzór nad wszystkiemi

sądami i sędziami sprawuje Minister Sprawiedliwości.

§ 2. Minister Sprawiedliwości wykonywa nadzór

ten osobiście, przez Podsekretarza Stanu lub przez

delegowanyc'1 sędziów instancyj równorzędnych lub

wyższych.

Rrt.

!2. § 1. Osoby powołane do nadzoru (art. 65,

70,.1). mają pr::,wo żąd~ć wyjaśnień. wglądać w czynnoscl I usuwac oczywIste usterki, oraz z powodu

dostrzeżonych przewinień kierować sprawy do' sądu

dyscyplinarnego, nadto Minister Sprawiedliwości oraz

.prezesi, co do sądów podległych ich nadzorowi, mają

prawo uchylać zarządz.enia niezgodne z prawem lub

~iewłaściwość

postępowania

lub je wytknąć oraz

skutków uch ybie nia.

§ 4. Nadzór nie może wkraczCJć w dziedzinę,

w której w myśl art. 77 Konstytucji sęeziowie są nie-

ządać usunięcia

zawiśli.

Rrt. 73. W :;Łosun ku do urzędników i niższych

funkcjonarjuszów sądowych mają zastosowan ie ogólne

przepisy o Służbie cywilnej, doty ~zące nadzoru służ­

bowego.

I\rt. 74. § 1. Minister Sprawiedliwości kontroluje działalność służb Jw ą wła dz powołanych do nadzoru, deleguje osoby wymienione wart. 71 do perjo·

dycznych wizytacyj sądów ora z czuwa nad wykonamem wydanych w drodze nadzoru zarz ą dzeń.

.

§ 2. Minister Sprawi e dliwości wydaje przepisy

~o do p.erjodycznych wizytacyj sądów okręgowych

I grodzkIch wraz z sęd z iami pokoju przez prezesów

sądów przełożonych.

.

R:-t. .15. Każdy sąd wyższy o s postrzeżonych

przez SIebIe uste rkach w urzędowaniu sądu niższego

zawiadamia osobę powołaną do nadzoru.

.I\r~. 76. § 1. Sąd wyższej instancji, w razie dostrzez~nla. przy rozstrzyganiu środków odwoławczych

oczy.wlstej obrazy przepisów ustawowych w postępo­

wamu sądu niższej insta ncji, władny jest-niezależnie

od ~prawnień służących mu z mocy ustaw postępo'

wan}a. sądowego-stwierdzi ć uchybienie i wytknąć je

włascl.wemu sądowi. Na żąda n ie, sąd niższy obowią·

z~ny Jest udzielić wyjaśnień. Stwierdzenie i wytknię'

cle uchybienia nie ma wpływu na daną sprawę.

O wytknięciu uchybienia sąd wyższy za'

wlada~l~ .ki.erownika właściwego sądu, a w wypadkach wazmeJszych-ponadto Ministra Sprawiedliwości.

.

Rrt. 77. Sąd Najwyż szy władny jest, na wniosek

pIerwszego prokuratora, uni eważ nić orzeczenie wydane . prz~z sąd względ e m osoby, która w danej

sprawIe nie podlega orzecznictwu sądów powszechnych, albo wydane w sprawie karnej bądź przez sąd

rzeczowo nie właściwy, wyjąwszy gdy sprawę roz-

. §?

poznawał sąd wyższego rzędu niż właściwy, bądź

p~zez sąd,. w którego skł a dzie uczestniczyła osoba

meuprawnlona do wydawania wyroków.

Rrt. 78. . § 1. Minister Sprawiedliwości wyda

w drodze rozporządzeń regulaminy, w których określi

tryb wewnęt~znego u.rzędowan ia sądów apelacyjnych, ,

oluęgowych.1 grodzkich oraz sędziów pokoju.

§ 2. Sąd Najwyższy uchwali dla siebie regula·

min, który Minister Sprawiedliwości wyda w drodze

rozporządzenia i ogłosi w Dzienniku Ustaw RzeE/Ypospolitej Polskiej.

.

§ 3. Minister Sprawiedliwości oznaczy w dro?ze: ro.zporządzenia, po upływie jakiego czasu i pod

Jakleml warunkami akta spraw sądowych będą w całości lub w części niszczone lub przekazywane archiwom naukowym .

D z i a ł II.

Sędziowie.

regulaminem.

§ 2. Osoby powołane do nadzoru mogą być

obecne na rozprawie, toczącej się przy drzwiach

.

Rozdział

I.

Niezawisłość s~dziowska.

zamkniętych.

.

§ 3. Kierow~l~y sądów, w granicach służącego

.Im na.dzoru, tudzlez Minister Sprawiedliwości mogą,

W razIe dostr~eżenia uchybienia, zwrócić uwagę Iia

175

Sę?ziowie są w sprawowaniu swego

sędZIOwskIego niezawiśli i podlegają tylko

Rrt. 79

urzędu

ustawom.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

Rrt. 80. Niezawisłość sędziego nie wyłącza obospelniJnia zlecerl w zakresie admini s tracii są­

dowej, wydanych \V g ranicach uprawnień władzy dającej ~lecenic. Sędzia ma pra wo żądać, ażeby · mu

zlecenIe d orc;czono na piśmie.

wiązku

§ 1. Pociągnięcie sędz iego do od pokarnej, zat'ówno sądowej j ~ k i administracyjno-karnej, tu'dzieżpozbawienie go wolności,

dopuszczalne jest tylko za pop rzedni ą zgodą właści­

wego sądu dyscyplinarnego, o ile sędzia nie jest

schwytany na gor ący m uczynku. Aż do wydania

uchwały w tym przedmiocie, wolno przedsiębrać tylko czynności nie cierpiące zwłoki.

§ 2. Właści VlY sąd dyscyplinarny władny jest

zażądać niezwłoczn eg o uwolnienia zaaresztowanego

sędziego, schwytanego na gorqc ym uczynku.

§ 3. Od uchwały odmawiajo,cej zgody p"rzewidzianej w § 1 sluży władzy lub osobie, która żądala

wyrażenia zgody, skarga do sądu dyscyplinarnego

drugiej instancji.

§ 4. Sądy dyscyplinarne wydają uchwały, przewidziane w niniejszym artykule, na posiedzeniu niejawnem, po wysłuchaniu prokuratora dyscyplinarnego.

flrt. 81.

wiedziCllno ~ci

R o z d z i a ł II.

stanowiska.

f\rt. 82. Na stanowisko sędziego może być

mianowany ten, kto

a) posiada obywatelstwo polskie ikorzysta w pełni z praw cywilnych i obywatelskich;

b) jest nieskazi telm:go charakteru;

.

c) ma dwadzi eścia pięć lat ukończonych;

d) włada językiem polskim w słowie i piśmie;

e) ukończył uniwersyteckie studja prawniCZe

z przepisanemi w Polsce egzaminami;

Obj~cie

f) odbył aplikację sądową;

g) złożył egzamin sędziowski.

1\rt. 83. Od wymagań, wymienionych wart. 82

pod f) i g), wolni są

a) profesorowie i docenci nauk prawniczych na

polskich uniwersytetach państwowych;

,

b) adwokaci i stali urzędnicy referendarscy Prokuratorji Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej;

c) oficerowie korpusu sądowego, którzy są lub

byli sędziami, albo pro!-wratorami lub podprokuratorami wojskowymi.

.

f\rt. 84. § 1 . . Nikt nie może zostać sędzią w tym

w którym jest j uż sędzią lub prokuratorem

je~ krewny do czwartego lub powinowaty do drugiegostopnia włącznie. W razie późniejszego powstania powinowactwa pomiędzy sędziami lub prokuratorami jednego sądu, ten, który zawarł związek

ma/żeński tworzący powinowactwo, powinien być

przeniesiony na inne równorzędne stanowisko.

, § 2. Od tych postanowień można odstąpIĆ za

zgodą zgromadzenia ogólnego sądu wyższego ' i Ministra Sprawiedliwoś.ci.

sąs,!zie,

Rrt. 85. Od kandydatów na sędziów, mających

stanowiska w sądach okręgowych, apelacyjnych

lub w Sądzie Najwyższym, oprócz warunków wymienionych wart. 82 i 83, wymaga się ponadto przesłużenia określonej liczby lat na stanowiskach s~­

dziowskich lub prokuratorskich, a mianowicie

zająć

N212.

a) od kandydatów na sędziów okręgowych trzech lat służby na stanowisku przynajmniej

sędziego grodzkiego, podprokuratora okręgo­

wego lub trzyletniej po złożeniu egzaminu

sędziowskiego służby na stanowisku sekretarza sądu okręgowego;

.

b) od kandydatów na wiceprezesów sądów,okrę­

gowych - trzech lat służby na stanowisku

przynajmniej sędziego grodzkiego lub podprokuratora oluęgowego;

.

.

c) od knndydntów na prezesów sądów okręgo­

wych oraz na wiceprezesów i sędziów apelacyjnych- trzech lat służby na stZlnowisku

przynajmniej sędziego okręgowego lub wl<::eprokuratora olue:gowego, albo też przynajmniej sześciu lat słuiby na stanowisku s~­

dziego grodzkiego lub podprokuratora okr~­

gowego, - ogółem nie mniej niż sześć lat

służby sędziowskiej lub prokuratorskiej;

d) od kandydatów na prezesów sądów apela~

cyjnych oraz na s~dziów S~du NaJwyższego­

trzech lat służby na stanowisku przynajmniej

prezesa sądu okręgowego, sędziego apelZlcyjnego lub prokuratora apelacyjnego, wiceprokuratora Sądu Najwyższego, albo sześciu laŁ

na stanowisku wiceprokuratora apelacyjnego

lub co najmniej dziewięciu lat służby na stanowisku sędziego okręgowego lub wiceprokuratora okręgowego,-ogółem najmniej dziewięciu lat służby s~dziowskiej lub prokuratorskiej.

Prezesem Sąd u Najwyższego może zostać sę­

dzia Sądu Najwyższego, pierwszy prokurator lub prokurator Sądu Najwyższego, albo też prezes sądu apelacyjnego lub prokurator apelacyjny, o ile mają nie

mniej niż dwanaście lat służby sędziowskiej lub prokuratorskiej.

Rrt. 86. Postanowienia art. 85 mają odpowiednie zastosowanie · do sędziów i prokuratorów

wojskowych, przyczem następujące stanowiska w są­

downictwie wojskowem uważa się za równorzędne ze

stanowiskami w sądach powszechnych

a) sędziego w wojslwwym sądzie rejonowymz sędzią grodzkim;

b) podprokurator.a przy wojskowym sądzie okrę­

gowym-z wiceprokuratorem okręgowym;

c) sędziego w wojskowym sądzie okr~gowym

i prokuratora przy tym sądzie-z s~dzią okr~­

gowym i prokuratorem olm:gowym;

d) szefa wojskowego sądu okręgowego - z prezesem sądu okręgowego;

e) podprokuratora przy Najwyższym Sądzie Woj,. skowym-z wiceprokuratorem Sądu Najwyższego;

.

f) wiceprezydenta i sędZiego Najwyzszego Sądu

Wojskowego-z sędzią Sądu Najwyższego;

g) naczelnego prokuratora wojskowego-z pierw~

. szym prokuratorem S2\du Najwyższego, a zast~pc~ nacz~lnego prokurtltora i prokuratora

przy Najwyższym Sądzie Wojskowym-z prokuratorem Sądu Najwyższego; .

~

h) prezydenta ·Nf\jwyższego Sądu Wojskowegoz prezesem Sądu Najwyższego.

Ni 12.

-

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

f\rt. 87. § 1. Postanowienia art. 85 mają odpowiedzastosowanie do urz~dników referendarsldch Ministerstwa Sprawiedliwości i Prokuratorji Generalnej

Rzeczypospolitej Pol skiej oraz do oficerów korpusu

sądowego, wymienionych. wart. 83 pod lit. c), odppwiadających warunkom prt.82 i 83.

Prócz wy·

mogów art. 82 i 83, urzędnik lub oficer winien przesłużyć ,w wypadku art. 85 pod a) i b) trzy lata

co najmniej w szóstym stopniu służbowym, w wypadku art. 85 pod c) - trzy lata co najmniej w pią­

tym stopniu służbowym lub sześć lat w szóstym

stopniu służbowym, \V wypadku art. 85 pod d) sześć Iilt najmniej w' piątym stopniu służbowym,

w wypadku art. 85 ust. 2-trzy lata najmniej w czwartyin stopniu służbowym. Okresy służby przebyte na

stanowiskach równorzędnych w myśl art. 85 i 87

oblicza si~ łącznie. We wszystkich tych wypadkach

winien urzędnik lub oficer przesłużyć ogółem wymienioną wart. 85 liczbę ogólną lat służby sędziowskiej,

prokuratorskiej, albo takąż sam" liczbę lat służby

referendarskiej w Ministerstwie Sprawiedliwości lub

VI Prokuratorji Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej

lub oficerskiej w korpusie sądowym na stanowisku

Qajmniej szóstego stopnia służbowego.

"

§ 2. Przepisy § 1 dotyczące urzędników referendarsl<.ich /'v'inisterstwa Sprawiedliwości mają zastos'o wanie tak ż e do urzędników innych działów administracji państwowej, w których służba może dać odpowiednie przygotowanie do 'sprawowania urzędu sę­

dziowskiego i prokuratorskiego, a które ustali rozporządzenie Rady Ministrów.

.

Rrt. 88. Przy obliczaniu lat służby wymienionej wart. 85, półtora roku pracy zawodowej na stanowisku adwokata może zastąpić jeden rok służby

~,ędziowskiej lub prokuratorskiej.

flrt. 89. Sędzią Sądu Najwyższego może ponadto zostać

.

a) profesor zwyczajny prawa na uniwersytecie

państwowym polskim;

b) sędzia Najwyższego Trybunalu ł\dministra­

cyjnego;

c) sędzia Najwyższego Sądu Wojskowego.

Rrt. 90. § L Sędziów Sądu Najwyższego i sę­

dziów apelacyjnych oraz prezesów sądów okręgo­

wych mianuje na dane stanowisko Prezydent Rzeczypospolitej na wniosek Ministra Sprawiedliwości.

uchwalony przez Radę Ministrów.

§ 2. Sędziów okręgowych mianuje na dane stanowisko Prezydent Rzeczypospolitej na wniosek Ministra Sprawiedliwości.

§ 3. Sędziów grodzkich mianuje na dane sta'

_nowisko Minister Sprawiedliwości.

§ 4. Mianowanie sędziów śledczych do spraw

wyjątkowego znaczenia w sądach apelacyjnych nastąpi w sposób w's kazany w § 1. sędziów zaś śled­

czych w sądach okręgowych - w sposób wskazany

w § 2 niniejszego artykulu.

'riię

f\rŁ. 91. §1. O każde m wolnem stanowisku

sędziego obwieszcza . się niezwłocznie w Dzienniku

Urzędowym Mini~.terstwa Sprawiedliwości. oznaczając

termin zgłaszania się kandydatów. Tryb postępowa­

nia określi rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości.

§ 2. W listopadzie każdego roku obwieszcza

si;; w Dziennilm Urzędowym Ministerstwa Sprawie-

177

dliwośd, że w terminie miesięcznym mogą sil:;: zgła­

szać

kandydaci na wolne w następnym roku kalendarzowym stanowiska sędziów Sądu Najwyższego.

§ 3. Zgromadzenie ogólne Sądu Najwyższego

ustala przed końcem każdego roku, po wysłuchaniu

kolegjum administracyjnego, listę roczną. Na listę

t~ wciąga się dwadzieścia pięć osób, bądż z pośród

kandydatów, którzy zgłosili się wskutek obwieszczeń

VI danym roku lub w latach poprzednich, bądź z pośród osób, które będą przedstawione przynajmniej

przez dziesięciu członków zgromadzenia ogólnego.

Z osób, przedstawionych przez członków zgromadzenia ogólnego'; można wciągnąć na listę roczną najwyżej pięciu kandydatów.

Rrt. 92. § 1. Na każde wolne stanowisko sę­

dziego okręgowego, kolegjum administracyjne tego

sądu, . przedstawiając zgromadzeniu ogólnemu wszystkie kandydatury zgłoszone w myśl art. 91, wskaże

w umotywowanej opinji trzech najodpowiedniejszych

kandydatów. Opinja kolegjum administracyjnego nie

jest dla zgromadzenia ogólnego wiążąca. Każdy czło­

nek zgromadzenia ogólnego może ponadto przedstawić kandydata, który wyraził zgodę na objęcie stanowiska.

§ 2. W ciągu siedmiu dni po upływie terminu

do zgłaszania się kandydatów, zgromadzenie ogólne

poweźmie uchwalę, w której wskaże trzech kandydatów na dane stanowisko. Prezes sądu prześle uchwałe: sądowi apelacyjnemu, z wymienieniem kwalifikacyj wybranych kandydatów, przedstawiając jednocześnie wszystkich kandydatów, którzy zgłosili się wskutek obwieszczeń lub zostali przedstawieni przez człon­

ków zgromadzenia ogólnego.

Rrt. 93. § 1. Kolegjum administracyjne sZ!du

apelacyjnego w ciągu siedmiu dni po otrzymaniu

uchwały

zgromadzenia ogólnego sądu okręgowe­

go wyraża swą opinję o kandydatach wskazanych

w uchwale, przyczem ze swej strony może ponadto

wskazać z podaniem motywów innych jeszcze kandydatów szczególnie wykwalifikowanych z pośród

osób, przedstawionych zgromadzeniu ogólnemu sądu

olm~gowego.

§ 2. Opinję

kolegjum administracyjnego sądu

apelacyjnego wraz z uchwałą zgro:-:1adzenia ogólnego

sądu okręgowego prezes sądu apelacyjnego przesyła

bezzwłocznie Ministrowi Sprawiedliwości, przedstawia'

jąc jednocześnie wszystkich kandydatów.

Rrt. 94. Przepisy art. 92 i 93 mają zastosowanie do sposobu przedstawiania kandydatów na stanowiska sędziów apelacyjnych z tą zmianą, że czynności sądu okręgowego wykona sąd apelacyjny, są­

du zaś apelacyjnego - Sąd Najwyższy.

Na każde wolne stanowisko sędziego

zgromadzenie ogólne tegoż Sądu.

po wysłuchaniu opinji kolegjum administracyjnego.

wskazuje z listy rocznej trzech kandydatów. Pierwszy

prezes Sądu Najwyższego przesyła MinIstrowi Sprawiedliwości uchwałę zgromadzenia ogólnego wraz

z listą roczną, ułożoną w porządku alfabetycznym.

Art. 95.

Sądu Najwyższego

Rrt. 96. § J. Min iS ter Sprawiedliwości przedstawia do mianowania na stanowiska sędziów okrę­

gowych i apelacyjnych jednego z kandydatów wskazanych przez sądy.

Dżiennik Ustaw. Poz. 93.

- - --

N!! 12.

- - - - - -- -- - - ---_ .._

§ 2. Minister Sprawiedliwości może przedstawić

do mianowania kandydatów także z pośród innych

osób, odpowiadających warunkom art. 82-88, w gra·

nicach jednej piątej części, liczonej na da'ny rok

oddzielnie dla sądów okręgowych i sądów apelacyjnych, na podstawie przeciętnej liczby mianowań

z ostatnich trzech lat.

§ 3. Minister Sprawiedliwości przedstawia do

mianowania na stanowisko sędziego Sądu Najwyższe­

go jednego z kandydatów wska~anych uchwa.łą zgromadzenia ogólnego Sądu Najwyzszego lub umIeszczonych na liście rocznej.

Hrt. 97. Przepisy art. 91 - 96 nie mają zasto·

sowania do nominacji prezesów i wiceprezesów.

Pu:t. 98. § 1. Stosunek służbowy zawiązuje s ię

z chwilą doręczenia urz~dowego zawiadomienia

o mianowa niu.

.

§ 2. Sędzia powinien zgłosić się w celu objęcia

stanowiska u kierownika właściwego. sądu w ciągu

dni czternastu od dnia otrzymania urzędowego zawiadomienia o mianow aniu , a jeżeli przechodzi z innego stanowiska w służbie państwowej-od dnia zwolnienia od obowiązków poprzedniej służby.

§ 3. Nie usprawiedliwione niezachowanie terminu

igloszenia s ię daje Mini.s trowi Sprawie?lhyości ~rawo

unieważnienia nominacji lub postaWienia wmosku

o unieważnienie nominacji, w zależności od trybu,

w jakim nastąpiło mianowanie.

.

l\rL 99, Na sędziego, który bezpośrednio przedtem był w sł użbi e państwowej, wszelkie prawa i obo·

wiązk i zw iąza ne z jego stanowiskiem sędziowskie,~

przechodzą z chwilą zwolnienia go ~d poprz,edme)

s łużby, w inn ych wypadkach - z ~hwllą. obJęcl~ st~·

now isku, o ile szczególne przepIsy me zawierają

odmiennych postanow ień.

flrt. 100. § 1. Obejmując stanowisko, sędzia

s kłada wobec pre zesa lub jego zastępcy i prżynaj­

mniej dwóch sę d z iów właściwego sądu . ślubowa­

nie, którego brzmienie ustali rozporządzeme Prezydenta Rzeczypospolitej. wydane na podstawie uchwały

Rady Ministrów.

§ 2. S ędzia . przechodzący z jednego stanowiska

sędzi owskie go na drugie, ponownego ślubowania nie

składa.

Rrt. 101. § 1. Prezes właściwego sądu prowa·

dzi dla każdego sędziego osobny wykaz stanu służby,

zaw ierający istotne dan e dotyczące jego stosunków

osobistych . i służbowych.

.

. ..

§ 2 . Sposób prowadzema tych wykazow okresh

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości.

R o z d z i a ł III.

Zmiana stanowiska.

l\rt. 102. § 1. Mianowanie sędziego na inne

stanowisko lub przeniesienie go na inne miejsce

służbowe może nastąpić tylko za jego zgodą, przy

odpowiedniem zastosow~niu art. 91-98.

.

§ 2. Przepis' ten me dotyczy wypadkow przeniesienia

a) z powodu zmiany ustroju sądownictwa lub

zniesienia danego ~ądu;

b) z powodu powstałego powinowactwa pomię­

dzy sędziami, lub sędziami a prokuratorami

danego sądu;

c) dla dobra wymiaru sprawiedliwości lub powagi stanowiska sędziowskiego, na podstawie

orzeczenia zgromadzenia ogólnego sądu

wyższego, powziętego na wniosek · Ministra

Sprawiedliwości; .: .

d) w drodze dyscyplinarnej.

c··

§ 3. Przeniesienie sędziego w wypadkach obje:;

tych niniejszym artykułem zarządza Minister Sprawiedliwości.

l\rt. 103. Przeniesienie stałe lub czasowe siedziby sądu powoduje tem samem zmianę miejsca

służbowego sędziów tegoż sądu.

l\rt. 104. W razie przeniesienia sędziego do

innej miejscowości, należy mu siej zwrot kosztów

przeniesienia, z wyjątkiem wypadku, gdy przeniesie·

nie sędziego nastąpiło w drodze wyroku dyscyplinarnego.

l\rt. 105. § 1. Delegować sędziego za jego zgodą

do zastępczego pełnienia w innym sądzie obowiązków

sędziego lub czynnośc i administracyjnej, albo do czynności w Ministerstwie Sprawiedliwości, może tylko

Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinji kolegjum administracyjnego właściwego sądu.

§ 2. W ni;lgłych wypadkach Minister Sprawiedliwości może i bez opinji kolegjum administracyjnego

delegować sędziego za jego zgodą i po wysłuchaniu

l<ierownika właściwego sądu, jednakże na czas :-Ije

dłuższy niż trzy miesiące.

§ 3. O ile chodzi o czynności sędziowskie w okręgu tego samego sądu apelacyjnego, prawowymie~

nione w § 2 służy także prezesowi sądu apelacyjńego.

§ 4. Minister Sprawiedliwości może delegować

sędziego nawet wbrew jego woli, jednakże na cza~

nie dłuższy niż trzy miesiące w ciągu trzech lat: ..

l\rt. 106. W razie powołania sędziego docza~

sowej służby wojskowej, przywiązane do jego stano·

wiska prawa i obowiązki służbowe pozostają w czasie

trwania tej s łużby w zawieszeniu . Sędzia zatrzymuje

jednak swoje stanowisko, a czas służby wojskowej

wlicza się całkowicie do jego słwżby cywilnej czynnej.

Należne w tym czasie uposażenie określają osobne

przepisy.

.

l\rt.l07_

Sędżia, któregośtanowisko zwinięto

w myśl art. 102 § 2 lit. a), przeniesiony zostaje na

inne równorzędne stanowisko. f\ż do te.go czasu sę

dzia może być delegowany w tym samym charakterze do innego sądu bez ograniczeń wskazanych

wart. 105 § 4, lub otrzymuje zwolnienie od , zaje:ć

z pra~em pobierania całkowitego uposażenia.

l\rt. 108. Se:dzia ma prawo przejść w stan spoczynku na własne żądanie

a) beż względu na wiek, jeżeli z powodu ułom­

ności cielesnej albo z powodu upadku sił fizycznych lub umysłowych słał sie: trwale niezdolny do służby;

b) bez względu na zdolność do służby, gdy przekroczył sześćdziesiąt lat życia;

.

c) gdy uzyskał prawo do pełnego uposażenia

emerytalnego i ukończył pięćdziesiąt pięć lat

życia.

Sędzia przechodzi vi stan ,spo- .

czynku z urze:du: ·

a) gdy ukończył siedemdziesiąt lat .. życia; .

lirt. 109. § 1.

Na -12. -

- - - -----

-

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

-- - --- - - ---- - -------------------- - - -- - - - - - - - - - - - - -- -- - - _ ._ -

b) wskutek wyroku sądu dyscyplinarnego;

c) gdy sędzia zwolniony od zajęć w myśl art. 107

nie otrzyma wciągu roku nowego stanowiska.

§ 2. W stosunku do sędziów Sądu Najwyż­

szego, Rada Ministrów może na wniosek Ministra

Sprawiedliwości przedłużyć w poszczególnym wy padku okres, przewidziany w § 1 lit. a), do lat

siedemdziesięciu pięciu.

f\rt. 110.

Sędzia może być

sędziom -- - kolegjum

go sądu,

administra cyjne

179

-- -

właściwe­

naczelnikom sądów grodzkich - - prezes s~du

okręgowego,

prezesom sądów okręgowych - preze s sądu apelacyjnego,

_

prezesom sądów apelacyjnych i pierwszemu prezesowi Sądu Najwyższego - MinisterSprawiedliwości.

przeniesiony w stan

§ 3. Zwolnienia od zajęć na Czas do dwóch tyspoczynku z urzędu

a) gdy z powodu choroby lub zwolnienia od za- godni może również udzielić kierownik sądu. Z takiego zwolnienia może korzystać kierownik sądu, za'

jęć dla poratowania zdrowia nie pełnił służby

wiadamiając o tern jednocześnie władzę właściwą

dłużej niż rok; za przerwę uważane będą tylko

te okresy czynnej sluźby, które wynoszą co w myśl paragrafu poprzedniego.

§ 4. ' Zwolnienie od zajęć na czas dłuższy niż

najmniej polowę czasu, spe,dzonego poprzedcztery

tygodnie w danym roku kalendarzowym wynio poza służbą z powyższych powodów;

h) gdy z powodu ułomności cielesnej albo z po- maga zgody Ministra Sprawiedliwości.

firt. 115. Je ż eli tego wymagają nadzwyczajne

wodu upadku sił fizycznych lub umysłowych

i

nie

cierpiące zwło'ki względy służbowe, władza, któstal się trwale niezdolny do służby;

c) w interesie wymiaru sprawiedliwości, na pod- ra udzieli/a zwolnienia od zajęć, może je w każdej

stawie orzeczenia zgromadzenia ogólnego chwili odwolać, z wyjątkiem wypadku choroby stwierdzonej urzędowem świadectwem lekarskiem. Z tych

sądu wyższego, powziętego większością trzech

samych powodów Minister Sprawiedliwości może zapiątych głosów obecnych, na wniosek Ministra Sprawiedliwości lub zgromadzenia ogól- wiesić wypoczynki. Sędziemu należy zw r ócić koszty

podróży spowodowane odwolaniem, a skoro okolicznego sądu właśCiwego.

, ności na to pozwolą umożliwić mu dalsze korzy~

f\rt.l11_ § 1. Władzą naczelną w stosunku do

stanie z udzielonego zwolnienia od zajęć.

sędziów, w rozumieniu art. 26 i nast. ustawy z dnia

Hrt. 116. Uposażenie sędziego ulega zapowie11 grudnia 1923 r. o zaopatrzeniu emerytalnem funkcjonarjuszów państwowych i zawodowych wojskowych dzeniu i zajęciu najwyżej do wysokości jednej pią­

(Dz. U. R. P. z 1924 r. N26, poz. 46), jest Minister Spra· tej części sumy przypadającej do wypłaty, o ile z aś

chodzi o roszczenia za alimenty - także do wysokowiedliwości.

ści

drugiej p,iątej części.

§ 2. Przeniesienie w stan spoczynku w wypadkach, wskazanych wart. 108 pod a) i wart. 11 O

. firt. 117. § 1. Przy zbiegu zapowiedzeń i zapod a) i b) niniejszego prawa, może nastąpić tylko jęć za alimenty i za inne należności lub długi, jedn ą

na podstawie orzeczenia zgromadzenia ogólnego są­ piątą część uposażenia należy stos unkowo podzieli ć

du wyższego. Tryb postępowania określi rozporzą­ między alimenty i inn e należności !ub długi, drug ą

dzenie Ministra Sprawiedliwości.

jedną piątą część należy przekazać wyłącznie na nspokojenie alimentów, o ile pierwsza jedna piąta część

R o z d z i a ł lV~

przy zbiegu innych wierzycieli na pokrycie alimentów

nie wystarcza,

Zrzeczenie się stanowiska.

_§ 2. Należne sęd z iemu diety, zwrot kosztów o raz

f\rt. 112. § 1. Se,dzia może zrzec się zajmowa· wszelkie inne wypłaty s łużbowe, prócz uposażenia,

nego stanowiska bez podania powodów, jednak opuś· są wyłączone z pod zapowiedzenia i zaj ę cia.

cić stanowisko może dopiero po otrzymaniu urzędo·

§ 3. Umowy, których przedmiot stanowi p dstą·

wego zawiadomienia o zwolnieniu go przez lv\inistra pienie lub zastaw uposażenia s ędziowskiego, są nieSprawiedliwości.

§ 2. Odmowa zwolnienia może tylko wówczas

nastąpić, jeżeli sędzia pozostaje pod sądemdyscypli·

narnym lub karnym, albo jeżeli nie dopełnił zaległych zobowiązań służbowych.

firt. 113. Zrzeczenie się stanowiska sędziego

obejmuje też zrzeczenie się wszelkich praw, wynika·

jących ze stosunku służbowego.

R o z d z i a ł V.

Prawa.

Sędzia grodzki ma pra wo do

inni zaś sędziowie - do sześcio­

tygodniowego wypoczynku w każdym roku kalenda·

rzowym, w zasadzie w okresie feryj sądowych, a po·

nadto ze szczególnie ważnych powodów może uzy'

skiwać zwolnienie od zajęć na terminy określone.

§ 2, Terminy wypoczynku oznacza oraz zwol·

nienia od zajęć udziela

f\rt. 114. § 1.

pięciotygodniowego,

ważne.

f\rt. H8. Sędziowie korzystają z praw służą­

cych urzędnikom państwowym, o ile niniejsze prawo

inaczej nie stanowi.

R o z d z i a ł VI.

Obowiązki.

flrt. 119. Sędzia obowiązany jest służyć wIernie Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązki swego za·

wodu wypełniać zgodnie z ustawami i gorliwie, po~

święcając im całą swą wiedzę i doświadczenie.

-,

Rit. 120. § 1. Sędzia obowiązany jest zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których poza jawną rozprawą sądową powziął wiadomość ze

względu na swoje stanowisko sędziowskie.

§ 2. Obowiązek zachowania ' tajemnicy ustaje,

gdy sędzia skłGda zeznanie ja ko świadek przed są­

dem, chyba że ujawnienie tajemnicy zagraża dobru

Państwa albo takiemu ważnemu interesowi prywat-

nemu, który nie jest sprzeczny

N212.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

z celami wymiaru

sprawiedliwości.

.

§ 3. Od obowiązku zachowania tajemnicy mo·

ze'zwolnlć sędziego tylko Minister Sprawiedliwości.

§ 4. Obowiązek zachowania tajemnicy trwa

także po opuszczeniu służby.

Rrt. 121. Sędzia powinien na służbie i poza

służbą strzec powagi sądu i unikać wszystkiego, co

mogłoby przynieść ujmę godności sędziego, a zwłaszcza

nie powinien należeć do stronnictw politycznych,

ani brać udziału w takich wystąpieniach o charakterze politycznym, które mogłyby osłabiać zaufanie do

bezstronności sędziego.

I\rt. 122. Jeżeli sędzia nie może pełnić swych

z powodu choroby lub innej uzasadnionej przyczyny, powinien o tem niezwłocznie zawia'

domić kierownika sądu, a na jego żądanie złożyć

odpowiednie dowody lub wyjaśnienia.

I\rt. 123. § 1. Sędzia powinien mieszkać w siedzibie sądu.

§ 2. Minister Sprawiedliwości może wyrazie

zgodę na wyjątek od powyższej zasady.

obowiązków

Sędziemu nie wolno obok piastowasędziowskiego zajmować żadnego

urzędu państwowego, z wyjątkiem stanowisk: profesora, docenta i lektora w szkołach akademickich, o ile

zajmowanie takiego stanowiska nie przeszkadza w peł­

nieniu obowiązków sędziowskich.

flrt. 124.

nego stanowiska

Sędziemu nie wolno oddawać

ubocznym, któreby przeszkadzały w peł­

nieniu je go obowiązków s~dziowskich albo mogły

uchybiać jego godności lub za c hwiać . zaufanie do

jego bezstronności.

.

§ 2. Sędziemu nie wolno brać osobistego udziału w prowadzeniu przedsiębiorstwa finansowego, przemysłowego lub handlowego, ani należeć do rady nadzorczej takiego prz ed siębior stwa, choćby stanowiło

w całości lub w cz ęści jego własny majątek.

§ 3. Kolegjum admini st racyjne właściwego są­

du może sędziemu zezwolić na branie udziału w pro·

wadzeniu spółdzielni, prze znaczonej dla sędziów, prokuratorów lub urzędników s a.d owych.

I\rt. 125. § l.

się zajęciom

I\rt. 126. § 1. O każde m zajęciu ubocznem

sędzia powinien niezwłocznie zawiadomić prezesa

właściwego sądu. Jeżeli prezes uważa, że dane zaj~cie uboczne podpada pod zakaz art. 124Jub art. 125,

sprawę rozstrzyga ogólne zgromadzenie danego sądu.

§ 2. Prezes sądu apelacyjnego lub olm;gowego o swojem zajęciu ubocznem powInien zawiadomić Ministra Sprawiedliwości, który może odmówić

swej zgody na to zaj~cie.

.Rrt. 127. § 1. Sędzia powinien wnosić \II drodze służbowej wszelkie żądania, przedstawienia i zaialehia w sprawach osobistych, związanych z jego

stanowiskiem.

§ 2. W żadnym razie sędzia nie powinien w takich sprawach zwracaĆ się do instytucyj i osób postronnych, ani też podawać tych spraw do wiadomości publicznej.

Rrt. 126. § 1. Sędziowie przy rozprawach uży­

wają togi i biretu, jako stroju urzędowego.

§ 2. Szczegóły tego stroju, tudzież strój lub

odznaki sędziów przy czynnościach urzędowych poza

rozprawą określi rozporządzenie

Ministra Sprawiedli-

wości.

R o z d z i a I VII.

Odpowiedzialność

dyscypHnarn<l.

I\rt. 129. § 1. Za przewinienia służbowe i uchybienia godności urzędu sędziowie ulegają karze dy·

scyplinarnej.

§ 2. Sędzia odpowiada także za swojepostę­

powanie przed objęcietn stanowiska sędziowskiego,

jeżeli przez nie uchybił obowiązkom piastowanego

wówczas urzędu państwowego lub okazał się nie·

godnym stanowiska s~dziowskiego.

Art. 130. Kary dyscyplinarne są następujące

a) upomnienie;

b) n!lgana; .

c) wstrzymanie na czas nie wyżej trzech lat

wliczeniZl czasu służby do wymiaru wyższej

grupy lub szczebla uposażenia;

d) przeniesienie na inne miejsce służbowe na

koszt skazanego;

e) usunięcie ze stanowiska kieiOwnika sądu;

f) przeniesienie w s ta n spoczynku;

g) wydalenie ze służby sędziowskiej.

Art. 131. Kara nag an y pociąga za sobą wst rzymanie posuni~cia do wyższego uposażenia przez je·

den rok.

.

I\rt. 132. Usunięcie ze stanowiska kierownika

sądu pociąga za sobą przeniesienie na stanowisko

sędziego sądu równorzędnego, z utratą dodatków

połącz,onych z jego dotychczasO\vem stanowiskiem.

flrt. 133. Z k<JTą przeniesienia w stan spoczynku sąd połączy zmn iejszeni e uposażen'ia emerytalnego najwyżej o pięćdziesiąt procent. W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie sąd

może zastosować karę przeniesienia w stan spoczynku

bez zmniejs1:eniZ1 uposażenia.

flrt. 134. § L Skazanie na wydal e nie pociąga

za sobą utratę tytułu sędżiowskiego i wszelkich praw

ze stosunku służbowego wynikających.

§ 2. Sąd może jednak w drodze wyjątku przedstawić 'Ministrowi Sprawiedliwości wniosek o przy-.

znanie rodzinie skazanego zasiłku na zasadach, wskazanych wart. 23 punkt 2 ustawy z dnia 11 grudnia

1923 r. O zaopatrzeniu emerytalnem funkcjonarjuszów

państwowych i zawodowych wojskowych (Dz. U. R. P.

z 1924 r. N2 6, poz. 46).

.

flrt.135. § 1. Sędziego, będącego w stanie

spoczynku, można pociągnąć do odpowiedzialności

dyscyplinarnej za przewinienia dyscyplinarne popeł­

nione zarówno w czasie służby czynnej, jak i w stanie spoczynku.

§ 2 . . W tym wypadku mogą być orzeczone

kary następujące

a) upomnienie;

b) nagana;

c) zmniejszenie uposażenia em2rytalnego naj..;

wyżej o dwadzieścia pięć procent;

.

d) pozbawienie prawa używania tytułu sęd1iego

z pozbawieniem lub ze zmniejszeniem upo- ·

sażenia emerytalnego najmniej o dwadzieścia I

Pięć pro.:ent; w razie pozbawienia uposażenia

ma zastosowanie przepis art. 134 § 2.

I

NR 12.

Rrt. 136. § 1. Jeżeli od chwili przevnmenia

do chwili wszcz~cia postępowania dyscyplinarnego

upłynęło pi€jć lat, postępowanie dyscyplinarne nie

może być wszczęte, a w ' razie wszczęcia - należy 'je

umo~y~

_

§ 2. Jeżeli jednak czyn zawiera znamiona przestępstwa karnego, przedawnienie dyscypl inarne nie

może nastąpić wcześniej, niż przedawnienie karne.

Rrt. 137. § 1. Do orzel<aniaw sprawach dyscyplinarnych powołane są sądy następujące

a) sąd dyscyplinarny okręgu ap e la cyjnego, orze·

kający w pierwszej insta ncji. w składz ie trzech

sędziów apelacyjnych w s prawach p rzeciw

sędziom, zajmującym stanowi ska w sądach

okręgowych i grodzkich danego okręgu apelacyjnego;

b) sąd dyscyplinarny wyższy, orzekaj ący w pierwszej Instancji w składzie trzech sędziów Sądu

Najwyższego w sprawach przeciw sędziom;

zajmującym stanowiska w sądach "pelacyjnych i w S'Idzie Najwyższym, tudzież w"drugiej instancji w sprawach ro zp oznanych przez

sąd dyscyplinarny okręgu apelacyjnego;

c) Najwyższy Sąd Dyscyplinarny, o rzekający

w drugiej instancji w składzi e pi ęciu ~ędziów

Sądu Najwyższego w sprawach rozpoznanych

w pierwszej insta ncji przez sąd dyscyplin a rny

W razi e potrzeby, uzupełnienie składu

w ci ągu roku.

Rri:. 142. Orzeczenia sądu zapodają większością

głosó w.

Przewcdnic zący glosuje ostatni.

flrt. 143. § 1. Przed powzięciem jakiegokolwiek orzecze nia sąd wysłucha wniosków prokuratora

cj.yscypiin arn ego.

§ 2. Prokurator em dyscyplinarnym w sądzie

dyscyplinarnym okręgu apelacyjnego jest prokurator

apel acyjn y, w wyż.szym sądz ie dyscyplin a rnym-prokurator Sądu f'iajwyższego wyznaczony przez pierw4

s zeg o prokuratora, w Najwyższym Sądzie Dyscypli 4

narnym - pier wszy pro kur;:;tor Sądu Najwyższego.

§ 3. Prokuratora dyscyplinarnego może zastą­

pić inny prokura tor, wyznaczony przez niego dla

określon ej sprawy.

Rrt. 144. Posiedzenia sądu odbywają się wobecności protokulanta, którym VI sądzie dyscyplinarnym

okręgu apelacyjnego powinien być wyznaczony przez

prezesa sądu apelacyjnego sędzia lub aplikant, w są­

dzi e zaś dyscyplinarnym wyższym i w Najwyższym

Sądzie Dyscyplinarnym - członek Biura orzecznictwa

wyznaczony przez pierwszego prezesa Sądu Najwyż 4

szego.

8rt. 145; Obwiniony może przybrać obrońcę

z po ś ród sędziów, prokuratorów lub adwokatów.

-§ 2.

może nastąpić

wyższy.

§ 2.

181

Dziennik Ustaw. Pal. 93.

Właściwość sądu

określa stanowisko sc:wszczęcia post ępowan ia

dziego, zajmowane w chwili

dyscyplinarnego, choćby obwiniony po wdroieniu

postępowania dyscyplinarnego obj ął stanowisko uzasadniające właściwość innego sądu. Właściwość sądu

dla sędziego w stanie spoCzynku określa stanowisko

sędziego zajmowane w chwili przejścia w stan spoczynku.

§ 3. Spory o właściwość roz strzyga Najwyższy

Sąd Dyscyplinarny na posiedzeniu niejawnem.

Rrt. 138. § 1. Przewodniczącym sądu ' dyscyplinarnego okręgu apelacyjnego jest prezes sądu

apelacyj nego.

§ 2. Członków sądu dyscyplinarnego w liczbie

sześciu sędziów, w tern dwóch zastępców przewodniczącego, wybiera zgromadzenie ogólne sądu apelacyJnego.

-

flrt. 146. § 1. Postępowanie d yscyplinarne jest

tajne.

\

§ 2. PodczasrozprClwy, prócz o sób biorących

udział w sprawie, mogą być obecni dwaj mężowie

zaufania, wybrani przez ob\'1inionego lub ob wi nionych z pośród sędziów lub prokuratorów.

§ 3. Orzecze nia dyscyplin arne można podawać

do , wiadomości publicznej jedynie po ich uprawomocnieniu się, na podstawie uchwały sZjdu dyscyplinarnego, za zezwoleniem fv\inistra Sprawiedliwości.

Rrt. 147. § 1. Wniosek o wszczęcie postępo­

wania dyscy plinarnego władza nadzorcza przedstawia

sądowi dyscyplinarn emu, po wstępnem wyjaśnieniu

okolicznoś ci koniecznych do ustalenia znamion przewinienia, przyczem obwinionemu nal eży dać moż­

ność złożenia wyjaśnieti.

.

§ 2. Wła śc i wy sqd dyscyplinarny na posiedzeniu niejawn em rozpoznaje wn iosek i w razie uwzgl.ęd­

I\rt. 1)9. . § 1. Przewodniczącym sądu dyscy- ' nieniago wydaje uchwałę, którą wszczyna postępo­

plinarnego wyższego jest naj starszy po pierwszym wanie dyscyplinarne . W uchwale n a le ży dokładnie

oznaczyć zarzuty, mające być przedmiotem postę..

prezesie - prezes Sądu Najwyższego.

.

§ 2. Członków sądu dyscyplinarnego wyższ eg o powania.

w liczbie sześciu, w tern dwóch zastę pcó"Y przewod-§ 3. S ąd może, przed powzięciem uchwały

o wszczęciu postępowania dy scypl inarnego, zarządzić

niczącego, wybiera zgromadzenie ogólne Sądu Najwyświetlenie stanu sprawy za pośrednictwem wyznawyższego.

Rrt. 140. § 1. . Przewodniczącym · Najv/yżs z ego czonego sędziego albo właściwego kierownika sądu.

§ 4. Przeciw uchwale, oddalającej wniosek

Sądu Dyscyplinarnego jest pierwszy prezes ~ Sądu

o wszczęcie post ~ powania, prokuratorowi dyscypli

Najwyższego.

.

.. .

narnemu sł uży w ciągu siedmiu dni od dnia dorę4

§ 2. Członków Najwyższego Sądu Dyscyplinarczenia skarga do sądu dyscyplinarnego drugiejin~

nego w liczbie dziesięciu, w tern zastępcę przewodstancji, który rozstrzyga na posiedzeniu nie jawnetn.

niczącego, wybiera zgromadzenie ogólrre Sądu Naj4

wyższego.

Rrt.141. § 1. Wyboru członków sądów dyscyplinarnych i podziału czynności dokonają zgromadzenia ogólne przed końcem I~ażdego rpku m rok nas~pn~

,

l\rt. 148.

Wszczynając postępowanie dyscypli~

rozprawę ' lub p04

narne, sąd może zarządzić odrazu

lecić przeprowadzenie śledztwa.

flrt. 149. Sędzia wyznaczony do przeprowa4

dzenia śledztwa bada okoliczności sprawy i zbiera

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

dowody; świadków i zn awców w razie potrzeby prze- ty dochodzenia i śledztwo lub które dopuszczono

słu c huje pod przysięgą.

późni~j, jeżeli to uzna za potrzebne.

§ 2. Rozprawę kończą przemówienia prokuraf\rt. 150. Sędzia wyznaczony do przeprowadzenia śl edztwa może rozciągnąć badanie na zart:uty tora i obrońcy, poczem obwinione .. JU służy głos

nie wyszczególnione w uchwale, wszczy nającej po stę ­ ostatni.

powanie dyscyplinarne.

f\rt. 160. Jeźeli w toku rozprawy ujawni się

f\rt. 151. Na żądanie s ędzie g o, wyznaczonego nowe przewinienie, sąd moźe wydać co do niego

do prz~prowadzenia śledztwa, sądy oraz inne władze wyrok tylko za żgodą prokuratora i obwinionego łub

jego obrońcy. W braku zgody należy wszcząć osobne

państwowe i samorządowe obowiązane są ud zie lać

postępowanie.

pomocy.

f\rt. 161. W naradzie i głosowaniu uczestniczą

f\rt. 152. § 1. Po ukończeniu śledztwa, sędzia

.

wyznaczony przesyła akta prokuratorowi dyscyplinar- wyłącznie sędziowie orzekający.

nemu w celu przedstawienia wniosku. ' Przed odef\rt. 162. § 1. Koszty postępowania dyscyplisłaniem s ędzi a powinien dać obwinionemu lub jego

narnego ponosi w razie wyroku skazującego obwiobrońcy możność przejrzenia akt i poczynienia wy· . niony, w innych wypadkach -Skarb Państwa.

ciągów.

§ 2. Sąd ma prawo, uwzględniając sposób obro§ 2. Prokurator i obwiniony mogą składać wnio- ny obwinionego i jego stosunki majątkowe, zwolnić

ski o uzupełnienie śledztwa.

go od zwrotu całości lub części kosztów.

f\rt. 153. Sąd dyscyplinarny, po otrzymaniu

f\rt .. 163. § 1. Sąd opiera wyrok 'łla dowo·

wniosku prokuratora, na posiedzeniu niejawne m

dach uj<;lwnionych w toku rozprawy.

a) zarządza, w miarę potrzeby, uzupełnienie

§ 2. Sentencję wyroku, sporządzoną bezpośledztwa;

średnio po głosowaniu, podpisują wszyscy sędziowie,

b) zarz ądza wyznaczenie rozprawy i rozstrzyga poczem przewodniczący ją ogłasza.

o potrzebie wezwania świadków i znawców;

~ 3. Wyrok z uzasadnieniem należy sporządzić

c) wydaje wyrok skazujący, jeżeli wymierza tyl· . w ciągu siedmiu dni i niezwłocznie doręczyć prokuko karę upomni e nia;

ratorowi i obwinionemu.

d) umarza postępoWanie dyscyplinarne.

f\rt. 164. Z przebiegu rozprawy sporządza się

f\rt. 154. § 1. W uchwale zarządzającej wyznaczenie rozp rawy sąd oznacza dokł adnie zarzuty, protokuł, który zawiera wymienienie składu sąq'u

i osób obecnych na rozprawie oraz przedstawienie

mające stanowić jej przedmiot.

§ 2. Odpis uchwały doręcza się prokuratorowi przebiegu rozprawy z podaniem treści zeznań świad­

ków i opinji znawców. Protokuł podpisują przeI obwinion e mu .

wodniczący i protokulant.

'

f\rt. 155. § 1. W razie skazania bez rozpraf\rt. 165. Odwołanie składa się w sądzie, któwy na karę upomnienia , odpis wyroku z uzasadnieniem doręcza się prokuratorowi i obwinionemu, ry rozpoznawał sprawę w pierwszej instancji, w cią­

którzy mogą w ciągu siedmiu dni od daty doręcze­ g.u siedmiu dni od daty doręczenia wyroku.

nia zażądać przeprowadzenia rozprawy.

f\rt. 166. § 1. Sąd odwoławczy na posiedze§ 2. W razie takiego żądania, wyrok poprzedni niu niejawnem

.

uważa się za niebyły.

a) odrzuca odwalanie, jako niedopuszczalne,

f\rt . 156. § 1. Odpis uchwały, umarzającej pospóźnione lub niepodpisane przez osobę

stępowanie dyscyplinarne, wraz z uzasadnieniem do~prawnioną. albo

. .

ręcza się prokuratorowi, któremu służy skarga w cią­

b) zarządza wyznaczenie rozprawy odwoławczej.

g u dn i siedmiu od daty doręczenia. Skargę rozstrzy§ 2. Do postępowania odwoławczego mają odga sąd dyscyplinarny drugi ej instancji na posiedze- powiednie zastosowanie przepisy o postępowani.u

niu niejawnem.

w · pierwszej instancji. Sąd odwoławczy może zlecić

uzupełnienie materjału dowodowego przez sędziego,

§ 2. Po uprawomocnieniu się uchwały doręcza sic: jej odpis obwinionemu.

.

którego wyznaczy sąd dyscyplinarny pierwszej inf\rt. 157. § 1. Przewodniczący wyznacza dzień stancji.

f\rt. 167. § 1. · W razie śmierci obwinionego

rozprawy . i zawiadamia o nim prokuratora, obwinionego i obrońcę, oraz wzywa powołanych do rozpra- przed uprawomocnieniem się wyroku, sąd umarza

wy świadków i znawców.

postępowanie.

§ 2. Nieusprawiedliwione niestawiennictwo obwi. § 2. Jeżeli obwiniony w toku postępowania wynionego lub jego obrońcy nie wstrzymuje rozpozna- stępuje ze służby sędziowskiej, postępowanie dyscynia sprawy.

plinarne toczy się dalej, przyczem w razie gdyobwif\rt. 158. Wnioski prokuratora i obwinionego niony przechodzi do innej służby państwowej, adwow przedmiocie dowodów, przedstawione przed roz- katury, notarjatu lub służby samorządowej, sąd przesyła wyrok jego zwierzchności.

prawą, sąd rozpoznaje na posiedzeniu niejawnem.

f\rt. 159. § 1. Rozprawę rozpoczyna odczytaf\rt. 168. § 1. Po uprawomocnieniu się wyronie uchwały zarządzającej jej wyznaczenie, poczem ku, przewodniczący sądu pierwszej instancji przesyła

nastę p uje przesłuchanie obwinionego.

F\kta docho- odpis wyroku z . uzasadnieniem Ministrowi Sprawiedze ń i śledztwa można odczytać, według uznania

dliwości, nadto właściwemu prezesowi . sądu apesądu . w całości lub w części. . Sąd zarządzi bez polacyjnego, a o ile chodzi o sędziów Sądu Najwyższe­

średnie .przeprowadzenie do wo dów, j3kich dostarczygo - pierwszemu prezesowi.

N!! 12.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

o tem Mir:isŁra Sprawiedliwości, który zarządza wy~

należy do ' Ministra

aco do kar wymienionych wart. dalenie skazanego ze służby.

§ 3. Przepisy art. 134 mają i w tym wypadku

BO 'pod lit.- a):.:...c) i w 'a rt: 135 § 2 pod lit. a) oraz

',b)--do prezesa sądu apelacyjnego lub pierwszego zastosowanie.

I\rt. 176. § 1. Odpis prawomocnego wyroku

prezesa Sądu Najwyższego.

- l\rt. 169. ' Wznowienie postępowania dyscypli- skazującego na karę dyscyplinarną, z wyjątkiem

nar:nego na niekorzyść ' obwinionego może nastąpić upomnienia, dołącza się do akt osobowych i zamieszna wniosek właściwej władzy nadzorczej, jeżeli umo- cza o nim wzmiankę w wykazie stanu służby.

§ 2. Po upływie pięciu lat od daty uprav onoc'f.:zenie sprl3wy albo wydanie wyroku nastąpiło wskutek przestępstwa karnego, albo jeżeli iN ciągu pięciu nienia się wyroku dyscyplinarnego, orz~kającego kalat od umorzenia lub wyroku wyjdą na jaw nowe ry przewidziane wart. 130 pod b)--e), Minister Sprawiedliwości na wniosek skazanego zarządza sporzą­

okoliczności lub dowody, które mogą uzasadnić skadzenie nowego wykazu stanu służby z opuszczezanie lub wymierzenie kary surowszej.

-- 'f\rt. 170. § 1. Wznowienie postępowania dy- niem wzmianki o wyroku dyscyplinarnym, jeżeli w cią­

scyplinarnego na korzyść skazanego może nastąpić gu tego ,okresu nie było innego wyroku skazującego_

nawet po jego śmierci, -jeżeli wyjdą na jaw nowe

I\rt. 177. § 1. Jeżeli miejsce pobytu obwiniookoliciności lub dowody, które mogą uzasadnić unienego jest nieznane i nie da się bez szczególnych

winnienie lub wymierzenie kary łagodniejszej.

trudności ustalić, wszelkie pisma dorE:cza siE: jego

§ 2. W razie śmierci skazanego, wnioski o wzno- obrońcy, którego w razie potrzeby wyznaczyć należy

wienie przedstawiać mogą: żona skazanego, jego z urzędu.

krewni w linji prostej oraz prokurator.

§ 2. W razie wyroku skazującego, zapadłego

I\rt. 171. § 1. Wniosek ci wznowienie postę­ w warunkach § 1, obwiniony może w ciągu miesiąca

powania dyscyplinan-iego składa się do sądu, który od daty, kiedy się o nim dowiedział, zażądać wznowienia postępowania, choćby nie zachodziły warunki

rozpoznawał sprawę w pierwszej instancji, najpóźniej

.

VI ciągu trzech miesięcy od chwili powzięcia przez wymienione wart. 170.

uprawnionego do wniosku wiadomości o okoliczno§ 3. Przepis art. 170 § 2 ma odpowiednie ' zaściach wymienionych wart. 169 lub 170.

stosowanie.

§ 2. Sąd rozpoznaje , wniosek na posiedzeniu

I\rt. 178. Podanie wysłane pocztą lub telegrailiejawnem, po za~danili pisemnego oświadczenia ficznie uważa siE: za wniesione w dniu oddania w poJstrony przeciwnej i przeprowadzeniu w razie potrze- skim urzędzie pocztowym lub telegraficznym.

, by śledztwa.

,

I\rt. 179. § 1. Sąd dyscyplinarny drugiej in§ 3. Uchwały w przedmiocie wznowienia ule- stancji na posiedzeniu niejawnem może na prośbę

gają zaskarżeniu w ciągu siedmiu dni od dorę­

obwinionego przywrócić termin chybiony.

czenia. Sąd dyscyplinarny drugiej instancji rozstrzy§ 2. Wniosek o przywrócenie terminu składa

ga skargę na posiedzeniu niejawnem.

siE: wraz z odwołaniem lub skargą do sądu pierw§ 4. Wznawiając postępowanie, sąd może za- szej instancji w ciągu siedmiu dni po ustaniu przerządzić wstrzymanie wykonani'a wyroku.

szkody.

.

I\rt. 172. Jeżeli dopuszczono wznowienie na

I\rt. 180. Pisma dotyczące postępowani~ dyskorzyść skazanego" w nowym wyroku nie można

cyplinarnego są wolne od wszelkich opłat.

wymierzyć kary surowszej.

"

J\rt. 181. O ile przepisy rozdziału niniejszego

I\rt. 173. Jeżeli nowy wyrok jest korzystniej- nie zawierają odmiennych postanowień, mają od poszy dla obwinionego, Skarb Państwa zwraca to, co .wiednie zastosowanie przepisy ustawy postE:powania

obwiniony lub uprawnieni do zaopatrzenia ćzłonko­ karnego.

wie jego rodżiny stracili z uposażenia lub zaopatrzeR o z d z I a ł VIII.

nia wskutek poprz~dniego skazania, a, stosownie do

Zawieszenie w czy'nnośclach służbowych.

uznania sądu, również koszta poprzedniego postępo­

Art. 182. Sąd dyscyplinarny pierwszej instanwania dyscyplinarnego.

cji na posiedzeniu niejawnem może zawiesić w czynI\rt. 174. § 1. Jeżeli przewinienie zawiera ce- nościach służbowych sędziego

chy przestępstwa karnego, sąd wydaje uchwałę w myśl

a) przeciw któremu WSZCZE:to postępowanie karart. 81, co nie wstrzymuje toku postępowania dys·

ne lub dyscyplinarne;

, '

cyplinarnego.

b) przeciw któremu WSZCZE:to postępowanie są­

§ 2. Sąd dyscyplinarny może jednak zawiesić

dowe o ubezwłasnowolnienie;

postępowanie do ukończenia postępowania karnego.

c) któremu ogłoszono upadłość .

.f\rt. 175. § 1. Jeżeli postępowanie dyscypli.f\rt. 183. § 1. Jeżeli sędziego zaaresztowano

narne nie b_yło wszczęte lub zosteło zawieszone, wów- z powodu schwytania na gorącym uczynku, albo jeczas po prawomocnem zakończeniu postępowania żeli ze względu na rodzaj czynu sędziego powaga

karnego sąd karny przesyła akta właściwemu sądowi sądu lub istotne interesy służby wymagają natychdyscyplinarnemu pierwszej instancji, który na posie- miastowego usunięcia go od wykonywania obowiązdzeniu niejawnem ' rozstrzyga, czy należy wszcząć lub , ków służbowych, władza nadzorcza może zarządzić

prowadzić nadal postępowanie dyscyplinarne, choćby

natychmiastową przerwę w czynnościach służbowych

sąd karny wydał wyrok ' uniewinniający.

sędziego aż do postanowienia sądu dyscyplinarnego.

§ 2. Jeżeli prieciw sędziemu zapadł prawomo§ 2. O zarządzeniu tern należy jednocześnie

cny wypok karny, pociągający za sobą w myśl usta- zawiadomić sąd dyscyplinarny pierwszej instancji,

wy utratę stanowiska, sąd dyscyplinarny zawiadamia który powinien niezwłocznie wydać uchwałę w przed§ 2. Wykonanie wyroku

Sprawiedliwości,

•

•

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

N2 12.

miocie zawieszenia sędzi e go w czynnościach służbo­ cenie przyn ajmniej w zĘlkresie sześciu klas państwo ..

wych.

wej szkoły śred niej .

Rrt. 134. § 1. Podczas zawieszenia sędzia nie

Rrt. 192. § 1. Niemoźe być sędzią pokoju

może uzyskać wyż szeg o szczebla uposażenia.

a) poseł do Sejmu lub senator;

§ 2. Na czas trwania zawiesze nia z powodu pob) funkcjonarjusz państwowy lub gminny w słuźbie czynnej; .

st~powania karnego lub dyscyplinarnego, sąd dyscyplinarny może og ranic zy ć uposażenie s~dziego, nie

c) wojskowy w służbie czynnej;

więcej jednak niż do polowy.

d) duchown y lub zakonnik;

Rrt. 185. · Zawieszenie ustaje samo przez się

e) adwokat;

z chwil ą p ~aw omo cneg o ukończenia postępowania

f) notarjusz.

dyscyplinarnego, jeżeli sąd dyscyplinarny nie uchyli

§ 2. Nie moź e być sędzią pokoju osoba, prze<ciwko któ rej toczy się postt:powanie sądowe o prze[jo wcze śn iej.

flrt. 136. Uchwały w przedmiocie zawieszenia stępstwo z chęci zysku lub o zbrodnię.

ulegają zaskarżeniu w ciągu siedmiu dni od dorę­

f\rt. 193. Prawo wybiera nia posiada każdy,

czenia; skarga nie wstrzymuje wykonania. Skargę kto w dniu ogło s zenia wyborów mieszka w danym

rozstrzyga sąd dyscyplinarny drugiej instancji na po· okn:gu i posiada praWo wybi e rania do Sejmu.

siedzeniu niejawnem.

Rrt. 194. Wybory zarządza prezes sG}du okre;f\rt. 187. § 1. W razie umorzenia postępowa­ gowego i w tym celu

a) mianuje przewodniczącego komisji wyborczej

nia, wydania wyroku uniewinniającego, albo skazania na upomni e nie lub naganę, sędziemu zwraca się

z po ś ród sędziów sądu okręgowego lub

za trzymaną część upo saże nia, a szczeble uposażenia

grodzkiego;

liczy mu si~ tak, jakg dyby zawieszenia nie było, co

b) wzywa rady gmil1ne do wyboru członków

nie wyłącza zastosowania art. 131.

komisji wyborczej;

§ 2. W razie skazania na wydalenie ze służby

c) wzywa zarządy gmin do sporządzenia spis.u

sędzio w skiej lub na przeniesienie w stan spoczynku~a­

wyborców;

trzyma na cz'ęść upos a żenia przechodzi na rzecz Skarbu

d) ogłasza w gminach okręgu \wyborczego: dzień,

Państwa. W innych wypadkach sąd stanowi w wyroku,

god z inę i lokal wyborów, miejsce i czas do

czy zatrzymana część uposażenia ma być sędziemu

przeglądania listy wyborców i zgłaszania zazwrócona (§ 1), czy też przechodzi na rzecz Skarbu

rzutów, termin, w ci'l9u którego wybor<:y

PaństWa.

mogą z gł aszać do korńisji wyborczej kandy§ 3. W wypadku przeniesienia w stan spoczynku

datów na sędziego pokoju i jego zastępcę;

okresu zawieszenia nie wlicza się do czasu służby.

zgłoszenie

powinno podpisać przynajmniej

dziesięciu wyborców.

R o z d z i a ł I X.

f\rt. 195. Jeżeli okrąg wyborczy obejmuje

Przepis ogólny,

tylko jedną gminę ; rada gminna wybiera dwóch człon­

Rrt. 188. W przepisach działu niniejszego przez ków do komisji wyborczej. Jeśli okrąg obejmuje

wyrażenie ogólne: " sędzia" rozumie się także prezewi~cej gmin, ra da gminna każdej gminy wybiera do

sów i innych sędziów zajmujących stanowiska kie- komisji wyborczej po jednym członku.

rownjków; przez wyrażenie: "właściwy sąd"-ten sąd,

flrt. 196. Zarządy gmin winny w ciągu miedo którego sędzia należy, a dla sędziów grodzkich siąca po otrzymaniu wezwania złożyć w biurze ko-sąd okręgowy.

Przez: "sąd wyższ y" rozumie się, misji wyborczej listę wyborców.

w stosunku do s«=:dziów apelacyjnych lub Sądu Naj?trt. 197. Każdy mieszkaniec okręgu wyborwyższego-S ą d Najwyższy, a w ińnych wypadkach-,czego ma prawo w ciągu dwóch tygodni od upływu

sąd apelacyjny.

czasu do przeglądania listy zgłaszać w komisji wyborczej ustnie lub pisemnie zarzuty przeciw umieszczeD Z i a ł 1lI.

niu lub pomini~ciu I<ogoko(l,yiek · na liście.

Sqdziowie pokoju.

Rrt. 198. Komisja wyborcza rozstrzyga zarzuty,

Rrt. 189.§ 1. S«=:dziego pokoju l Jego zastęp­

ustala listę wyborców, przyjmuje zgloszenfa kandycę wybierają mieszkańcy danego okręgu na pięć lat.

§ 2. Jeżeli wybór nie dojdzie do skutku lub datów i odrzuca l<andyd3tury osób, które nie czynią

liczba głosów oddanych przy wyborze nie dochodzi zadość wymaganiom art. 191 i 192.

Flrt. 199. § 1. Głosowanie jest tajne i odbywa

jednej trzeciej części ogólnej liczby wyborców, sę­

d zi ego pokoju i jego zastępcę mianuje Minister Spra- się przez oddanie wystawionej przez komisję wyborczą karty głosowania,

na której są umieszczone

wiedliwości.

Rrt. 190. W razie nieprzyjęcia wyboru przez imiona i nazwiska kandydatów.

§ 2. Głos oddaje się przez podkreślenie nasędziego pokoju i jego zastępcę lub przedterminowego ich ustąpienia, Minister Sprawiedliwości mia- zwisk dwóch kandydatów.

§ 3. Kandydat, który otrzymał największą liczbę

nuje sędziego pokoju i zastępc~ na czas do końca

głosów, zostaje wybrany na sędziego, następny z kolei

bieżącego okresu.

f\rt. 191. Sędzią pokoju może być ten, kto· codo liczby .otrzymanych głosów - na zastępcę sę­

posiada obywatelstwo polskie, korzysta w pełni z praw dziego. W razie równości głosów, rozstrzyga los.

flrt. 200. Po ukończeniu głosowania komisja

cywilnych i obywatelskich, mieszka przynajmniej od

roku w danym okręgu, jest nieskazitelnego charak- wyborcza niezwłocznie stwierdza ważność oddanych

teru, ukończył trzydzieści lat życia, włada jęz y kiem gło ów, ustala wynik głosowania, podaje go do pubpolsl\im w słowie i piśmie oraz otrzymał wykształ- licznej wiadomości i ogłasza, że rarzuty można ustnie

"

. 185

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

lub pisemnie wnosić do komisji wyborczej w ciągu

tygodnia od dnia ogłoszenia.

Rrt. 201. Uchwały komisji wyborczej zapadają

większością głosów. W razie równości głosów, prze'

. waża głos przewodniczącego.

H.rt. 202. Komisja wyborcza sporządza ze swych

czynności protokuł i po upływie czasu do wnoszenia

zarzutów przesyła akta prezesO\vi sądu okręgowego.

Fl.rt. 203. Prezes sądu okręgowego powołuje wybranych do objęcia urzędu, a je że li wniesiono zarzuty

lub jeżeli sam poweźmie wątpli w ość co do ważności

wyborów, przekazuje akta sądowi ok ręg owemu.

Rrt. 204. § 1. Sąd okręgowy unieważnia wybory, jeżeli stwierd zi, że zaszło uchybienie mogące

miee istotny wpływ na wynik wyborów, albo że wybrano osobę nie odpowiadającą wymaganiom art. 191

i 192.

•

§ 2. W razie unievjażnienia, odbywają się pon.owne wybory na sędzi eg o i z a stępcę. Jeżeli popowne wybory będą unie waż nione, sędziego pokoju

i jego zastępcę mi anuje Minister Sprawiedliwości.

§ 3. O rze czenia sądu okręgowego w przedmiocie ważnc 3 ci wyborów są ostut~czne.

Rrt. 205. S ę dżiowie pokoju i zastępcy składa­

ją ślubowa nie sędziowskie przed naczelnikiem sądu

grodzkiego.

,

Rrt. 206. § 1. Sęd z ia pokoju wykonywa swoje

czynności aż do obj ę cia stanowisl~a przez jego nast~pce..

§ 2. Sędziego pokoju może zwolnić przed upły­

"",em czasu. na który był powołany, Minister Spra~

więdliwości, b ą dź na własne jego żądani e , bądź na

podstawie uchwnły zg ro madzenia ogólnego sądu

okręgowego.

f\rt. 207. Rozporządzenie J'v'linistI'a Sprawiedli, waści okre śli prawa i obowiązki sędziów pokoju oraz

ich odpowiedz ia lność dyscyp!inamą.

Rrt. 203. S ędzi o w i e pokoju pelnią swe obowiązki bezpłatnie , jednak mogą otrzymywać wynagrodzenie za od erwanie od zwykłyc h zajęć. Koszty,

. związane z wyborem i urzędowaniem sędziów pokoju, ponoszą właściwe gminy. Szcz e góły określi

rozporządzenie }\"dnistra Sprawiedliwości wydane w po·

rozumieniu z J'vii nistrem Spraw Wewnętrznych, a co

do wynagrodz en ia sędziów - nadto w porozumieniu

z Mi nistrem . Ska rbu.

D z i a ł IV.

Sędziowie

ha·ndlowi.

F\rt. 209. § 1. Sędziów handlowych mianuje

Minister Sprawiedliwości na trzy lata, po wysłucha­

niu opinji Ministra Przemysłu i Ha ndlu, z pośród

osób proponowanych , przez właściwe izby przemysłowo-handlowe.

handlowych może zwolnić przed

upływem trzechl ecia Ministe r Spraw iedliwości, bądź

na własne ich żądanie, bądź na podstawie orzeczenia zgromadzenia ogólnego sądu apelacyjnego.

flrt. 210. Sędzią handlowym może być ten,

kto posiada obywatelstwo pO lsk ie, korzysta w pełni

z praw cywilnych i obywatels kich, jest nieskazitelnego charakteru, ukończył trzydzie śc i lat życia, włada

językiem polskim w słowie i piśmie, oraz posiada

I praktyczną znajomość obrotu handlowego i zwycza·

lów handlowych.

§ 2.

Sędziów

1\rt. 211. Sędziowie handlowi składają śl ubowanie sędziowskie przed prezesem sądu okręgowego.

l\rt. 212. Sędziowie handlowi pełnią swe obowiązki bezpłatnie .

l\rt. 213. Rozporządzenie Ministra Sprawiediiwości określi prawa i obowiązki . oraz odpowiedzialność dyscyplinarną sędziów handlowych, a w porowmieniu z Ministrem Przemysłu i Handlu-tryb ich

powoływania.

D z i a ł V.

Przysięgli.

RrŁ.

Do sprawowania obowiązków przysięgłego powołuje się osoby płci męsl<iej, które

a) posiadają obywatelstwo polskie i korzystają

w pełni z praw cywilnych i obywatelskich;

b) w dniu 1 stycznia tego roku, w którym

układa się listę pierwotną, ukończyły nie mniej

niż trzydzieści lat i nie więcej niż siedemdziesiąt lat życia;

c) w dniu 1 sty.cznia tego roku, w którym układa

się listę pierwotną, mieszkają przynajmniej

od dwóch lat na obszarze danej gminy;

d) rozumieją po polsku;

e) umieją czytać i pisać.

F\rt. 215. . Nie mogą być przysięgłymi osoby

a) k~óre skazane zostały na karę pozbawienia

wolności, nie wyłączając twierdzy za czyn

przeciw Państwu, lub aresztu za czyn hań­

biący, jak również osoby, przeciw którym toczy się postępowanie sądowe o przestępstwo,

pociągające za sobą takie kary;

b) które odbywają karę pozbawienia wolności

lub są aresztowane na mocy postanowienia

214.

sądu;

c) które z powodu wady umysłowej lub fizycznej nie mogą pełnić obowiązków przysięgłego;

d) które utrzymują się z dobroczynności publicznej;

.

e) które czerpią zyski z nierządu.

flrt. 216. Ni e powołuje się do sprawowania

obowiązków przysięgłego

a) posłów do Sejmu i senatorów;

b) pozostających w czynnej służbie - sędziów,

prokuratorów, urzędników sekretarjatu sądo·

wego i urzędu prokuratorskiego, oraz komoro

ników sądowych;

c) funkcjonarjuszów policji państwowej w sł u żbie czynnej;

d) wojskowych w służbie czynnej;

e) duchownych i zakonników;

f) lekarzy w miejscowościach, w których mi~­

szka nie wie:cej niż dwóch lekarzy praktykujących;

g) aptekarzy, I~tórzy nie mają pomocników

uprawnionych do wydawania lekarstw;

h) sanitarjuszów w szpitalach.

Rrt. 217. § 1. Uwalnia się od obowiązków

przysięgłego w razie zgłoszonego żądania: ,

a) osoby, którym stan zdrowia nie pozwala na

pełnienie tych obowiązków;

b) osoby mające sześćdziesiąt pięć lat ukoń­

czonych;

c) osoby, które w ubiegłym roku pełniły obowiązki przysi~głego;

'

/.

.

~.'

.

,-

~ ._-~--_.~

...

-

Dziennik Ustaw. ' Paz_ 93.

- - - - - - - -----_..---_._--- _._- - - --- -- -_.._-- -_.._--- -_.

d) wyższych urzędników państwowych do czwartego stopnia służbowego ' włącznie;

·· e)"nauczycieli szkół powszechnych, ' posiadają­

') - - cych tylko jednego nauczyciela;

; .' f) osoby uznane ' przez właściwego ministra za

niezpędne w służbie publicznej.

.§ 2. Ządanie uwolnienia winna zgłosić ' osoba

interesowana, w wypadku zaś przewidzianym w punkcie

f) - władza przełożona, nie później jednak, jak do

chwili otrzymania przez ' powołanego wezwania na

dane raki; żądanie skierować należy do właściwego

sądu oKręgowego, który rozstrzyga ostatecznie bez

rozprawy.

Rrt. 218. § 1. Listę pierwotną ' osób, które

w myśl art. 214, 215, 216 można powołać do sprawowania . obowiązków przysięgłych, . układa w sierpniu

każdego roku zarząd gminny dla swej gminy.

§ 2 . Lista winna być ułożona w porządku alfabetycznym oraz wymieniać: imię i ńazwisko, miejsce

zamieszkania, wiek, zajęcie i stopień wykształc;:enia.

Rrt. 219. Sporządzona w każdej gminie lista

winna być ' od . pierwszego do piętnastego września

wy,łożona w zarządzie gminnym do przejrzenia.

flrt. 220. § 1. Zarzuty w przedmiocie ' niewciągnięcia lub wciągnięcia na listę należy złożyć

zarządowi gminy, układającemu listę, najpóźniej do

dnia dwudziestego drugiego września.

' .

§ 2. Od rozstrzygnięcia zarządu gminy osoby

interesowane mogą w ciągu siedmiu dni po otrzymaniu zawiadomienia odwołać się do sądu okręgo­

wego, który rozstrzyga ostatecznie bez rozprawy.

Rrt. 221. § 1. Zarząd gminny przesyła listę

pierwotqą w dwóch egzemplarzach na dlień pierwszego października powiatowej władzy administracji

ogólnej, . w której okręgu gmina jest położona .

§ 2. Władza administracyjna może zlecić zarzą­

dowigminnemu sprostowanie usterek dostrzeżonych

W. liście pierwotnej. . Jeżeli wskutek tego zamieszczono na liście osoby przedtem nie wpisane lub

. wykreślono z ni~j osoby przedtem wpisąne, należy

listę ~prostowaną wyłożyć na przeciąg czternastu dni

od dnia ogłoszenia o tem w zarządzie gminnym. Na

wnoszenie zarzutów przeznacza się dalsze siedem dni.

§ 3. Jeśli zarząd gminny zwleka z .ułożeniem,

przesłaniem lub sprostowaniem listy pierwotnej, albo

nadeśle listę oczywiście niezupelną pod względem

ilościllprawnionych, władza administracyjria zarzą­

dzi wykonanie niezbędnych czynności przez swoich

urtędników na koszt gminy.

W tym wypadku postanowienia PQprzedniego .paragrafu 'o wyłożeniu

listy i wnoszeniu zarzutów mają zastosowanie.

; Rrt. 222. ' . § 1. Władza administracyjna przesyła

prezesowi sądu okręgowego przed dniem ' piątym

października po jednym p.gzemplarzu list pierwotnych.

Jeżeli nie pr{:esłano wszystkich list, ' władza administracyjna zawiadomi jednocześnie prezesa sądu okrę­

gowego o przyczynach nie wysłania oraz o wydanych

- -_._- - _.-

§ 2. Lista roczna główna winna zawierać szesc·

razy, a lista dodatkowa - trzydzieści razy

tyle nazwisk, il e roków przysięgłych ma się odbyć

w danej miejscowości w ciągu roku.

",

. §3. Na listy dodatkowe wciąga się tylko osoby

z amieszkałe w siedziQi~ sądu . w promieniu pię~il.\

l~ilometrów.

'

.

,

Rrt. 224. Na listy . roczne wciąga się . .ż, iist

pierwofnych osoby, któ re ze względu . na nieskazitelny

charakter oraz doświadczenie życiowe są szcze_9.ólni.e

uzdolnione do sprawowania obowiązków przysięgłych,

a z . pośród tych osób-przedewszystkiem osoby'po.~

dziesiąt

siadające wyższy stopień wykształcenia.

Rrt. 225.

§ 1.

W ...skład

sądu

okrę'gowego,

komisji

okręgowej

wchodzą: .

a) prezes

jako przewodni

.

b) dwaj sędziowie sądu okręgowego wyznaczeni

przez prezesa;

c) dwaj mężowie zaufailia wyznaczeni przez

prezesa z pośród osób umieszczonych na

listach pierwotnych;

d) prokurator sądu okręgowego;

e) przedstawiciel izby adwokackiej;

f) przedstawiciel wojewódzkiej władzy admini·

stracji ogólnej, delegowany przez wojewodę;

g) po j,;!dnym delegacie wydziału powiatowego

każdego powiatu, wchodzącego w całości lub

w części w skład okręgu sądu okręgowego;

h) po jednym delegacie magistratu każdego

z miast położonych w okręgu sądu okręgo·

wego, a wyłączonych z powiatu. .

. ..

§2. Delegatem wydziału powiatowego lub ma o.

gisŁratu może być tylko osoba wciągnięta na Iist~'

pierwotną przysięgłych da'negq okręgu.

§ 3. Jeśli mężowie zaufania nie stawią się, pre,

zes sądu okręgowego wyznaczy niezwłocznie tla ich

miejsce . innych mężów zaufania. Niestawiennictwo

delegatów, wymienionych w punktach g) i h), .nie

tamuje czynności komisji.

§ 4. Uchwały komisji zapadają większością gło­

sów, przyczem każdy delegat wydziału powiatowego

lub magistratu głosuje tylko przy rozpoznawaniu list

pierwotnych gmin, wchodzących w skład powiatu lub

rniasta, którego jest delegatem. W razie równCiśti'

czący;

~,

głosów, przeważa głos przewodnicżącego.

Rrt. 226. § 1. W wypadku, przewidzianym wart. 26

§ 2 pod a), prezes sądu okręgowego oral sąd okrę ~

gOwy, w którym mają się odbyć posiedzenia sądu

przysięgłych, spełniać będzie dla całego okręgu sądu

przysięgłych wszelkie czynności związane z, układaniem

list oraz tworzeniem ławy.

§ 2. W wypadku, przewidzianym wart. 26 § 2

pod b), rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości ozna·

czy okręgi, dla ktorych będą · układane odrębne listy

roczne sądów przysięgłych w poszczególnych miejsco·

zarządzeniach.

'. ~ 2. , Prezes sądu okręgowego może zwrócić się

wościach.

do władzy administracyjnej o wydanie zarżądzeń

przewidzianych wart. 221 § 2, 3.

Rrt. 223. § 1. Na podstawie list pierwotnych

kam 'sja okręgowa ułoży przed dni e m pierwszym

grudnia każdegO roku listy roczne główne eraz dodatkowe.

poczęciem każdych raków prezes sądu okręgowegQ

w obecności dwóch sędziów tego sądu, proku'ratora,'

Rrt. 227.

Przynajmniej na miesiąc przed roz-

przedstawiciela izby adwokackiej oraz protokulanta,

wylosowuje trzydziestu przysięgłych z listy głównej

i piętnastu z listy dodatkowej, o czem niezwłoczńie

zawiad~mia wylosowanych.

•

NI! 12.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

18.7

Rrt. 228, Nikogo nie wolno powoływać do peł­

nienia obowiązków przysięgłego częściej, niż na jedne

roki w ciągu roku kalendarzowego.

f\rt. 229. § 1. Przys'ięgli pełnią swe obowiązki

ł>ęzpłatnie.

"

' . § 2. Przysięgli utrzymujący się z dziennego zatobku otrzymują odszkodowanie za utracony zarobek~

Przysięgli zamiejscowi otrzymują diety oraz zwrot

kosztów; przejazdu. BHż'sze pOstanowienia wyda Mihister Sprawiedliwości w por~)Zumieniu z Ministrem .

Skarbu.

f\rt. 230. § 1. Przysięgłego, który nie stawił się

do sądu b'e z usprawiedliwienia, sąd skazuje_na grzywnę

do tysiąca złotych.

.

..

§ 2. Co do usprawiedliwienia przyczyn niestawiennictwa, zwolnienia od grzywny oraz zaskarżenia

uchwał sądu, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy postępowania karnego dotyczące świadków. Odległość zamieszkania w granicach okręgu sądu przysięgłych nie stanowi przyczyny usprawiedliwiającej

niestawiennictwo.

§ 3. Postanowienia niniejszego artykułu mają odpowiednie zastosowanie do mężów zaufania (art. 225

§ 1 lit. c), którzy nie stawili się na wezwanie prezesa.

Rrt. 237. § 1. Nikt nie , może zostać , prokuratorem przy tym sądzie, w którym je~t już sędzią lub

prokuratorem jego krewny do czwartego lub powinowaty do drljgiego stopnia włącznie. W razie póź·

niejszego powstania powinowactwa pomiędzy sędzia­

mi lub prokuratorami jednego sądu, ten, który zawarł związek małżeński tworzący powinowactwo, wi o

nień być przeniesiony na inne równorzędne stano·

wisko. ' .

_',

. " . " ,'

.

,§ .2. Od tych postanowień Minister , SprawiedJiwości może odstąpić, po zasięgnięciu zdania- pr9ku~,

ratora apelacyjnego względnie pierwszego pro~lłr.a.·

tora Sądu Ńc:jwyższego.

"

Rrt. 238. § 1. Podprokuratorów okręgowych

mianuje Minister Sprawiedliwości.

§ 2. Wiceprokuratorów okręgow'ych i apelacyjnych mianuje Prezydei1t Rzeczypospolitej na .wniosek Ministra : Sprawiedliwości.

§ 3., Wsżystkich innych prokuratorów mianuje

Prezydent Rzeczypospolitej na wniosek Ministra Spra.

wiedliwości, uchwalony przez Radę Ministrów,

. , § 4. Tryb przedstawiania kandydatów na stanowiska prokuratorskie określi rozporządzenie Ministra

D z f a ł VI.

Rrt. 239.§ l, Stosunek służbowy z8\\/iązuje'

z chwilą doręczenia _ urzędowego żawiadbrńferiia

,o mianowaniu.

. -c

§ 2. Prokurator powinien zgłosić się w celu

objęcia staIibwiska u swego bezpośred'nie'go Zwierzchnika w ciągu dni czternastu od dnia otrŹymariia

urzędowego zawiadomienia o mianowaniu, ' a jeżeli

przechodzi z innego stanOWiska w służbie panstwowej - od dnia zwolnienia od obowiązków poprzedniej służby~

"

, .

§ 3. Nieusprawiedliwione niezachowanie term:i'~

nu zgłoszenia ' się daje Ministrowi Sprawiedliwości

prawo unieWażnienia nominacji lub postawie'nici

wniosku o ' unieważnienie nominacji, w zależności od

trybu, w jakim nastąpiło mianowanie.

." .

. Rrt. 240. § L Obejmując stanowisko',' prqk~'

rator składa ' wobec bezpośredniego zwierZchriik.a'

ślubowanie, którego brzmienie ustali rozporząd 4 e-'

nie Prezydenta Rzeczypospolitej, wydane na podsta

wie uchwały Rady fv'linistrów.

"

§2.prżechodzący z jednego stanowiska Fr'6~u"

ratorskiego na drugie ślubowania . p'or:lOwnego hie

składa.

'

. " , . ,.

Urzędy

prokuratorskie.

J\rt. 231. Prokurator stoi na straży ustaw.

W czynnościach swoich · prokurator podlega zleceniom swej zwietzchności.

., ... . f\rt. 232. Naczelnym Prokuratorem jest Mini·

ster Sprawiedliwości.

'

Rrt. 233. § 1. Przy Sądzie Najwyższym są czynni: pierwszy prokurator, prokuratorowie i wiceprokuratorowie Sądu Najwyższego; przy sądach apelacyjnych - prokuratorowie i wiceprokuratorowie apelacyjni; przy sądach okręgowych - prokuratorowie,

wiceprokuratorowie i podprokuratorowie okręgowi.

. . § 2. Minister Sprawiedliwości może ustanowić

przy poszczególnych ' sądach grodzkich podprokurato·

rów okręgowych.

.

. Rrt. 234. Przełożony urzędu prokuratorskiego

010że przedsiębrać Ciynno~ci, należące do zakresu

działania prokuratury, we wszystkich , sądach podleg;;,jącego mu okręgu . oscbiśc .ie lub wykonywanie ich

zlecać podwładnym.

''

Rrt. 235. § 1. Prawo nadzoru i kierownictwa

słu,ży

a) Ministrowi Spra~iedliwości, jako Nacz~lnemu

Prokuratorowi, - wstosunkLi do wszystkich

urzędów prokuratorskich;

b) pierwszemu prokuratorowi Sądu Najwyższego

-w stosunku do prokuratorów i wiceproku·

rator6w przy ty.mże sądzie;

c) prokuratorom apelacyjnym i okręgowym­

w stosunku do' prokuratorów, wiceprokurato·

rów i podprokuratorów podległych im okrę­

gów.

§ ' 2. W tym względzie ' stosuje się ogólne prze·

pi,s yustawy o służbie '. cywilnej, dotyczące , nadzoru'

służbowego.

f\rt. 236. Na stanowisko prokuratora może być

mianowany ten, kto odpo:wiqda warunkom określo,

nym wart. 82 i 83.

Sprawiedliwości.

się

flrt. 24~. § 1. Prokurator przy wlaściwym . ~ą-!

dzie prowadzi di,a każdego podwładnego mu proku:,

ratora osobnywykaz stanu służby, . zawierający istotne

dane dotyczące jego stosunków osobistych , i służ·

bowych. . "

.

§ 2. Sposób prowadzenia tych Vfykazów o~·reśU.

rozporżądzeni~ Ministra Sprawiedliwości.

f\rt. 242. , § 1. Jeżeli dobro służby tego wy.

maga, , Minister Sprawiedliwości może przenieść lub

delegować prokuratora do innej miejscowości. ' .

§ 2. Del~gację na czas do sześciu tygodni

może zarządzić również przełożony urzędu prokura"

torskiego.

§ 3. prokurator apelacyjny może pr te nosić clo

innej miejscowości w okręgu tego samego sądu

okręgowego wiceprokuratoró \v i pro!<uraiorów, pd-~

niących stałą sh.Jżbę poza siedzibą "ądu okręgowego.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

flrt. 243. § 1. Przepis y art. 67, 68, 104, 106

- 110, 111 § l, 112, 113, 116 - 118,120,121,124,

127 i 128 mają odpowiednie za stosovlanie do pro-

N212.

flrt. 249. Pro ku rator o bo wii:)zany jest z całą

ścisłoś c ią w y kon ywać r o le ceniiJ swe j z w i e rz c hn o ści;

może je dn ak zw rócić si ę na pi ś m ie do wład z y pr zeło ż onej o zwo lnif:!1ie go o d obov-Jlą z k u składania

w da nej spra wie ust nych wniosków i :o świadczeń na .

rozp ra wie, o ile pole cen iiJ z wierz chności są niezgodo

kuratorów.

§ 2. W wypadkach wskazanych wart. 108

pod lit. a) i 110, Minister Sprawi e dliwości zarz ą dzi

przejści e lub przeniesienie prokuratora w stan spone z je go p rz d\OniJn ic l1l.

,

czynku z urzędu, bez orzecze nia zgromtldzenia ogólHrt. 250. J eże li prokur a toi ni e może pełnić

nego sądu, po zasięgnięciu opinji prokura tora apela- sw ych o b owiąz kó w z pOlJlO du ',c h or oby lub inn e j uzacyjnego względnie pierwszego prok uratora Sądu . sadn ionej p rzyczy n y, po wini e n o t ern nie z włoczni .el

Najwyżs z ego.

.

z a wia d om ić s we go b e z p o ś redni eg o z wierzchnil~ a, a na

f\rt. 244. § 1. Władza bezpośrednio i po- jego żądanie - złożyć odpo wie d n ie dowody lub wyśrednio przełożona ma prawo wyt y kać podległym

jaśnienia.

prokuratorom niewłaściwości w u rzędowaniu lub zaRrt. 251. PrOKurator powinien mieszkać w miei~

chowaniu się oraz niedbalstwo . w służbi e .

scowości p rze z zw ie rz chność mu wyznac zonej, podać

§ 2. W razie dostrz eżenia uchybień drobniej- do wi adomo ś ci sw e go be z poś red ni eg o zw ie rzchnika

szych, nie dających jeszcze podstawy do wszczęcia swój adres i zaw i a domić go niezwłocznie o każdej

postępowania dyscyplinarnego, bezpośredni przeło­

zmianie adresu.

żony może pociągn(!\ć prokuratora do odpowiedzialF\rt. 252. § 1. Prokuratorowi nie wolno oddaności

porządkowej,

przy zastosowaniu przepisów wać się z ajęciom ubocznym, któ re by p r zeszkadzały

art. 70, 72. 73, 74, 75, 76 ustęp pierwszy ustawy

w pełnien i u je go obowi"'l zków urz ędowych , albo moz dnia 17 lu tego 1922 r. o państwowej służbie cy- gły uchybi a ć je go godno ś ci lub zachwi a ć · zaufanie

wilnej (Dz. U. R. P. N2 21, poz. 164).

.

w jego bezst r onność.

flrt. 245. § 1. Do wszczęcia i przeprowadze§ 2. Prokuratorowi nie wolno brać osobistego

nia postępowania dyscyplinarnego przeciw prokuraudzialu w prowa dzeniu przedsiębiorstwa finansowetorom mają zastosowanie przepisy art. 129 - 187 go, przemysłow e go lub handlowego, ani należeć do

niniejszego prawa, z poniższemi zmianami.

rady nadzorczej takiego przedsi ę biorstwa, choćby stą­

§ 2. W skład sądu dyscyplinarnego okręgu

nowiło w c ałości lub w części jego własny majątek.

apelacyjnego oraz sądu dyscyplinarnego wyższego

§ 3. Bezpo ś redni zwierzchnik mr ż e prokurato~

na miejsce jednego sędziego wchodzi jeden proku- rowi pozw olić n a branie udzi a łu w pro \.v adzeniu spół­

rator, w skład zaś Najwyższego Sądu Dyscyplinar- dzielni, przeznaczone j dl a s ędziów, prokuratorów lub

nego, na miejsce dwóch sędziów wchodzą d waj pro- urzędn i ków s ą dowych.

lwratorowie.

flrt. 253. Zezwol e nia na zajęcie uboczne udziela

§ 3. Sędz i ów, na których miejsce mają wejść

a) ws zy stki m pro kuratorom Sądu Na j wyższego

prokuratorowie, oznacza się w drodze losowania na

i p rokurato rowi apelacyjnemu-Minister Sprawi ed li w ości;

posiedzeniu niejawnem s ą du dyscyplinarnego.

§ 4. Minister Sprawiedliwosci wyznaczana

b) wszyst kim innym prokura torom - pro Kurator

dany rok kalendarzowy po dwóch prokuratorów dla

apelacyjn y.

każdego sądu dyscyplinarnego, a dla Najwyż szego

flrt. 254. W przepisach dzi u/U niniejszego przez

Sądu Dyscyplinarnego - czterech p rokura torów, oraz

wyrażenie ogólne: "prokurator" rozumi e s i ę także

określa kolejność powoływania ich do składu s ą dzą·

pierwsze go pro ku ra tora, wic e pro k uratorów i podprokuratorów.

cego.

f\rt. 246. O ile nadzwyczajne względy służbo·

D z i a ł VII.

we nie stoją ternu na przeszkodzie, podprokurator

flpli kanci sądowi.

okręgowy ma prawo do pięcioty godniowego, inn i z a ś

flrt,

255.

F\pli

ka ntów sądow y ch mia n uje pre'

prokuratorowie-do sz e ściotygodniowego wypoczynku

zes

s

ą

du

apela

cyjne

go.

w każdym roku, w zasadzie w okresie feryj sądo­

f\rt. 255. F\ pl il~ant e m s ą dowym może zostać

wych, a ponadto ze szczególnie ważnych powodów

ten, kto odpowiada war unkom wymienionym wart.

mogą uzyskiwać zwolnienie od zajęć na terminy

82 pod a), b), d), e).

określon~.

f\ rt. 257. Ap li kac ja s ądowa polega na zaznal\rt. 247. § 1. Terminy wypoczynku ozn<lcza

jomieniu się ze ws zyst kie mi dz i ał a mi c z ynności sę­

oraz zwolnienia od zajęć udziela

a) co do pierwszego prokuratora Sądu Najwyż­ dziego i prok ura to ra or a z z czynnościam i sekretar,

szego i prokuratorów apelacyjnych - Mini- Jatów sądo wy ch i pro ku ra tor skich.

ster Sprawiedliwości;

Rrt. 258. § 1. Apli ka cja są do wa trwa trzy lata.

b) co do proKuf Zltorów l wiceprokuratorów Są­

§ 2. Do tr ze chle cia pr ezes są du ,apelacyjnego

du Najwyższego - pierwszy prokurator;

mo że wli c zy ć n ie w ięce j n iż je den rok aplikacji poc) co do wszystkich innych - prokur ator apela- za s ą d owe j u ad \v o kata . no tarjusz a lub w Prokuratorji

Gen e ra ln e j Rze cz y posp ol ite j Pol skie j, albo referencyjny.

§ 2. Art. 114 § 3, 4 i art. 115 mają odpowied- da rsl{i ej służb y admi nistrocyjnej lub w charakterze

asystenta w s ą d ow nict w i e wo jskowe m.

nie zastosowan ie.

§ 3. f\~jni s ter S praw i ed l io,"'ośc i r,l o ż e GO trzechArt. 248. Prokurator obowiązany jest służ y ć

wiernie Rzecz y po s poiitej Pol skiej. obo wią z ld swego le cia apli ka cj i sądowe j zal iczy ć z wymien ion e j wyżej

zawodu wyp e łniać zgodni e z ustawami i g o rli wi e, a plik acj i lub s łu żb y. pró cz jed n ego rok u w calości­

O ile zc: liczen ie t ak ie n ic n astąp iło już: w myśl § 2poświęcając im catą swą wied zf! i doświ a dc z en i e.

Na 12.

_ Dziennik Ustaw. Poz. 93.

nadto dalsze dwa laŁa za jeden jeszcze rok aplikacji

sądowej.

Rrt. -259. Egzamin sędziowski dzieli si~ na

ustny i piśmienny. Przedmiotem jego są wszystkie

.... dziedziny prawa, l<tórych znajomość jest potrze bna

na stanowisku sędziego i prokuratora.

f\rt. 260. § 1. Po złożeniu egzaminu sędziow­

skiego, Minister Sprawiedliwości mianuje aplikanta

asesorem sądowym.

§ 2. Prezes sądu apelacyjnego może powierzyć

asesorowi sądowemu pełnienie czynności sędziow­

skich, nie wyłączając śledztw. W zakres czynności

sc:dziowskich asesora nie może wchodzić wydawanie

wyroków. f\sesorowi, wyznaczonemu do urzędu prokuratorskiego, prokurator apelacyjny może poruczyć

pełnienie czynności prokurator:skich.

1\rt. 261. Rozporządzenie }V\inistra Sprawiedliwości określi organizację aplikacji sądowej, egzaminu sędziowskiego, skutki niez/ożenia egzaminu w cią­

gu pewnego czasu po ukończeniu aplikacji, prawa

i obowiązki aplikantów i asesorów tudzież ich odpoWIedzialność dyscyplinarną. f\sesorzy mają prawo do

czterotygodniowego wypoczynku w każdym roku kalendarzowym.

D z i a ł VIII.

Sekretariaty, urzędnicy, komornicy i niżsi funkcjonarjusze sądowi i prolmratorscy.

Rrt. 262. § 1. Sekretarjaty s~dów składają się

z sekretarzy sądowych, urzędników kancelaryjnych

i innych funkcjonarjuszów.

§ 2. Urzędy prokuratorskie mają sekretarjaty

odr~bne od sekretarjatów sądowych.

Rrt. 263. § 1. W sądach grodzkich urzędują

komornicy_do pełnienia czynności egzekucyjnych i innych, wskazanych w ustawach.

§ 2. W sądach są czynni woźni sądowi.

Rrt. 264. § 1. Sekretarzem sądowym lub prokuratorskim tudzież komornikiem może być miano·

wany każdy, kto odpowiada warunkom wymaganym

dla objęcia urzędów państwowych, odbył służbę przygotowawczą i złożył przepisany egzamin.

§ 2. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

określi szczególne warunki dopuszczenia do służby,

poza warunkami ogólnemi przewidzianemi w przepisach o państwowej służbie cywilnej, zakres egzaminu, skutki niezłożenia egzaminu w ciągu pewnego

czasu po ukończeniu służby przygotowC!lwczej, wła·

dze mianujące i tryb mianowania, wreszcie co do

komorników-także ich prawa i obowiązlsi oraz odpowiedzialność dyscyplinarną.

'

§ 3. Od odbycia służby przygotowawczej i zło­

żenia eg~minu wolni są aplikanci sądowi, którzy

odbyli roczną C!lplikację.

§ 4. f\plil<antowi sądowemu, mianowanemu sekretarzem sądowym lub prokuratorskim, wlicza się

do okresu apli~acji czas służby na tych stanowiskach.

I\rt. 265. § 1. Rozporządzenie Ministra Sprawiedli·

wości określi -ustrój i zakres działania sekretarjatów

sądowych, sekretarjatów prokuratorskich oraz innych

urzędów administracji sądowej (rachuby, depozytów

sądowych i t. d.), tudzież warunki szczególne przyjęcia urzędników kancelaryjnych i innych funkcjonariuszów, poza ogólnemi warunkami przewidzianemi

w przepisach o państwowej słuźbie cywilnej.

§ 2. W wypadkach określonych ustawami se·

kretarze spełniają samoistnie nieldóre czynnoscl sę­

dziowskie. 'Jeżeli strona nie poprzestaje _na rozstrzygnięciu sekretarza, orzeknie sędzia lub sąd, do którego sekretarz należy. Przepis ten ma odpowiednie

zastosowiJnie do sekretarzy proJwratorskich.

§.3. Rozporządzenie Mi nistra Sprawiedliwośc'i

olueśli strój urzędowy Jub odznaki urzędników, -komorników i niższych funkcjonarjuszów sądowych !udzież prokuratorskich przy czynnościach urzędowych.

Hrt. 206. Czynności kancelaryjne sędziów po·

koju spełnia knncelarja zarządu gminy, w której sę­

dzia ma· siedzibę. W tym zakresie zarząd gminy

obowiązany jest wykonywać polecenia sędziego po·

koju. Jeżeli okrąg sęd z ie g o pokoju obejmuje kilka

gmin, koszty związane z utrzymaniem kancelarji ponoszą gminy te- w stosunku do liczby ludnoścI.. Rozkładu kosztów dokona powiatowa władza administracjiogólnej.

Hrt. 267. O ile ustawy inaczej nie stanowią,

mają zastosowanie do sekretarzy, urzędników kancelaryjnych i innych fu,nkcjoriarjuszów sądowych oraz

do komorników i woźnych sądowych przepisy ustawy

z dnia 17 lutego 1922 r. o państwowej służbie cy'

wilnej (Dz. U. R. P. NQ 21, poz. 164).

flrt. 268. Przy sądach mogą być ustanowieni

biegli sądowi i tłumacze przysięgli. Bliższe w tym

względzie postanowienia wyda Minister Sprawiedliwości.

D z i a ł IX.

Przepisy przechodnie j

końcowe.

R o z d z i a I I.

O

przekształceniu

dotychczasowych sądów i urzędów

prOl<uratorsklch oraz stanowisk w sądownictwie.

Rrt. 269. § 1. Z dniem wejścia w życie ni·

niejszego prawa dotychczasowe sądy stają się sądam.i

o ustroju przewidziąnym przez prawo niniejsze, amJę­

nowi ci e: sądy powiatowe (łącznie z ławniczemi) i sądy

pokoju - sądami grodzkie mi, dotychczasowe sądy

okręgowe sądami okręgowemi, sądy apelacyjnesądami apelacyjnemi, a Sąd Najwyższy-Sądem Naj'

wyższym O _nowym ustroju.

'._

.

§ 2. Rozprawę rozpoczętą sąd ukończy w s\<ładzie określonym dotychczasowemi przepisami.

fl.-t. 270. Minister Sprawiedliwości dokona

w drodże rozporządzenia pierwszego ustalenia siedzib i okręgów sądów grodzkich na obszarze całego

Państwa, a na obszarze sądów apelacyjnych w Warszawie, Lublinie i Wilnie władny jest w ciągu lat

dziesięciu od dnia wejścia w życie niniejszego prawa

tworzyć i znosić sądy grodzkie, zmieniać ich siedziby i okręgi, tudzież przekazy"wać rozpoznawanie spraw

karnych, należących do właściwości sądów grodzkich,

jednemu sądowi grodzkiemu dla kilku okręgów tych

sądów.

f\rt. 271. f\ż do ujednostajnienia ustroju hipotecznego, dotychczasowa organizacja magistn~tur hipotecznych nll obszarze sądów apelacyjnych w War·

szawie, Lublinie i Wilnie pozostaje w mocy.

.

I\rt. 272. § 1. Na obszarze sądu apelacyjnego

w Wilnie oraz sądów okręgowych w Łucku i Równem z ch\vilą wejścia w życie niniejszego prawa

znosi Się urząd zastępcy starszego notarjusza i ust~je

-

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

rejestracja praw do nieruchomości na podstawie ustawy

notarjalnej 1866 r.

§ 2. Dotychczasowe archiwa zast~pców starszych notarjuszów przechodzą w zawiadywanie wła­

ściwych pisarzy hipotecznych.

§ 3. Minister Sprawiedliwości wyda przepisy

wykonawcze o regulacji hipotecznej nieruchomości,

zarejestrowanych · dotychczas na podstawie ustawy notarjalnej 1866 r.

1\rt. 273. § 1. W ciągu dziesięciu lat od wejścia

w życie niniejszego prawa sądy okrt;gowe w granicach swej właściwości rozpoznają w składzie trzech

sędziów

. 1) sprawy karne, z wyjątkiem rozpatrywanych

w sądach dla nieletnich i w postępowaniu uproszczonem;

2) następujące sprawy cywilne: ..

a) spory o roszczenia. których wartość przewyższa dziesięć tysięcy złotych;

b) spory o prawa niemajątkowe;

c) spory, należące do właściwości sądów okrę­

gowych bez względu na wartość przedmiotu sporu;

d) w których stroną jest Skarb Państwa;

e) o ubezwłasnowolnienie;

f) dotyczące upadłości, postępowania zapobiegawczego i ugodowego;

3) środki odwoławcze od orzeczeń sądów grodzkich (art. 20), a na obszarze mocy obowiązującej

ustawy postępowania . karnego 1873 r. - również od

orzeczeń sędziów, . wydanych w postępowaniu uproszczonem;

4) zarzuty w przedmiocie list przysięgłych oraz

ważności wyborów sędziego pokoju.

§ 2. Sprawy handlowe, należące w pierwszej

instancji do właściwości sądów okręgowych, będą rozpoznawane w składzie określonym wart. 21. W tymże składzie

będą rozpoznawane sprawy górnicze

i morskie.

'

§ 3. Sprawy niewymienione w § 1 i 2 rozpoznaje jeden sędzia. Zarzut, że sprawa cywilna ulega

rozpoznaniu nie przez jednego sędziego, lecz w skła­

dzie trzech sędziów, lub odwrotnie, może być podniesiony na j później na pierwszem posiedzeniu sądu

i przed zgłoszeniem zarzutu co do istoty sprawy. Rozstrzygnięcie sądu lub sędziego w tym względzie zaskarżeniu nie ulega. Dozwolone ustawowo w toku

sprawy zmiany w powództwie nie powodują zmiany

składu sądzącego.

1\rt. 274.

określenia

Do czasu

właściwości

jednolitego ustawowego

sądów przY5i ę glych

i postę­

powania przed niemi, pozostają w mocy na poszczególnych obszarach prawny~h dotychczasowe przepisy

o składzie sądzącym w sprawach należących do wła­

ściwości tych sądów lub do właściwości izb karnych

rozstrzygających w gronie dwóch sędziów za wodowych i pięciu niezawodowych, o raz o tworzeniu list

przysięgłych i list sędziów niezawodowych.

1\rt. 275. § 1. W miarę ujednostajniania ustawodawstwa cywilnego, Minister Sprawiediiwości bę­

dzie określał w drodze rozporządzeń liczbę izb cywilnych w ~ądzie N Cl jwyższym.

§ 2. Jeżeli skład sądzący w jednej izbie cywilnej zamierza odstąpić od zasady prawnej wpisanej

142 12.

do księgi innej izby cywilnej, rozstrzygnięcie nastę­

puje na zgromadzeniu połącZonych izb cywilnych.

§ 3. Wyjaśnienie przepisów z dziedziny prawa

cywilnego na mocy art. 41 odbywa się na zgromadzeniu poiączonych izb cywilnych.

Art. 276. § 1. Hż do odwołania w drodze rozpOrządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej, Minister Sprawiedliwości może dla poszczególnych sądów okręgo­

wych mianować honorowych sędziów okręgowych na

trzy lata po zasięgnięciu opinji prezesa właściwego

sądu apelacyjnego.

§ 2. Honorowym sędzią okręgowym może być

ten, kto posiada obywatelstwo polskie, korzysta w peł­

ni z praw cywilnych i obywatelskich, jest nieskazitelnego charakteru, ukończył trzydzieści lat życia,

włada językiem polskim w słowie i piśmie oraz posiada wyższe wykształcenie.

§ 3. Honorowy sędzia ol<ręg'owy może brać

udział w składzie . sądzącym zamiast sędziego grodzkiego (art. 20 i 23 § 2).

§ 4. Do honorowego sędziego okręgowego mają

odpowiednie zastosowanie art. 209 § 2, 211, 212 i 213.

1\rt. 277. § 1. Sędziowie i prokuratorzy, czynni

VI chwili wejścia w życie niniejszego prawa, którzy

ukończyli uniwersyteckie studja prawnicze z przepisanemi egzaminami i według postanowień dotychczasowych mieli kwalifikacje do objęcia stanowiska

sędziowskiego lub prokuratorskiego, zachowują nadal

swe stanowiska oraz kwalifikacje do osiągnięcia wyż­

szych stanowisk sędziowskich i prokuratorskich; osoby zaś, które były czynne w Rzeczypospolitej w charakterze sędziów lub prokuratorów i odpowiadają

powyższym wymaganiom, zachowują nadal kwalifikacje do osiągnięcia stanowisk sędziowskich i prokuratorskich, które zajmowały poprzednio, oraz stanowisk wyższych. ·

§ 2. Osoby wymienione w dziale VIII, pełniące

służbę w chwili wejścia w życie niniejszego prawa,

które według postanowień dotychczasowych posiadały

przepisane kwaiifikacje, zachowują swe urzędy i kwaWikacje do osiągnięcia wyższych stopni służbowych.

Art. 278. § 1. Sędziowie pokoju, którzy w chwili

wejścia w życie niniejszego prawa sprawują czynności sędziowskie

na obszarze sądów apelacyjnych

w Warszawie, Lublinie i Wilnie, chociażby nie posiadali kwalifikacyj wymienionych wart. 277 § 1, mogą

sprawować nadal czynności sędziów grodzkich, jednak Minister Sprawiedliwości może w ciągu pięciu

lat od wej6c'ia w życie niniejszego prawa takiego sę­

dziego zwolnić od zajęć z prawem pobierania przez

rok całkowite go uposażenia ze skutkiem przewidzianym w art. , ·109 pod c), albo zamianować.go sekretarzem w sądzie okręgowym z zachowaniem uposażenia przynajmniej w dotychczasowej wysokości.

§ 2. Przepis powyższy nie wyłącza zastosowania art. 284 § 1.

•

Art. 279. Sędziów, nie mających według dotychczasowych przepisów stałego miejsca służbowego,

Minister Sprawiedliwości zamianuje w ciągu pięciu lat

od dnia wejścia w życie niniejszego prawa na oznaczone miejsca służbowe.

Art. 280.§ ·1. Osoby zajmujące stanowiska

w sądownictwie w chwili wejścia wżycie niniejsz~go

•

N2 12.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

szego przesyła Ministrowi Sprawiedliwości uchwale

zgromadzenia ogólnego, przedstawiając jednocześnie

wszystkich kandydatów, którzy się zgłosili. Uchwała

z niniejszego pr~wa.

§ 2. Prezesi senatów sądów apelacyjnych stają zg ' omadzenia ogólnego ma w ciągu wskazanego powyżej okresu szasu znaczenie opinjodawcze.

sj~wiceprezesami tych sądów; dyrektorowie sądów

f\rt. 284. § 1. W wykonap'!u' niniejszego prawa

oKręgowych-wiceprezesami sądów okręgowych; sę­

dziowie śledczy do spraw wyjątkowego znaczenia władza mianująca może - sędZIÓW Sądu Najwyższego

(art. 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej w ciągu trzech miesięcy, sędziów apelacyjnych w ciągu

z dnia 15 lipca 1927 r. Dz. U. R. P. N2 69, poz. 611)-, rpku, a sędziów okręgowych i grodzkich w ciągu

dwóch lat od dnia wejścia w życie niniejszego prawa

sędziami apelacyjnymi śledczymi do spraw wyjątko­

wego znaczenia; st:dziowie śleqczy mający kwalifika- przenosić bez ich zgody. do innego sądu lub w stan

cje' sędziowskie - sędziami okręgowymi śledczymi; . spoczynku. Kierowników sądów można również mianować bez ich zgody sędziami w sądach bezpośred­

sędziowie ' powiatowi tudzież sędziowie pokoju na

obszarze sądów apelacyjnych w Warszawie, Lublinie nio wyższych, z zachowaniem uposażenia przynaji Wilnie-sędziami grodzkimi; aplikanci, którzy zło­ mniej w dotychczasowej , wysokości.

§ 2. W ciągu okresu przewidzianego w § 1,

żyli egzamin-asesorami sądowymi; podprokuratorowie przy Sądzie Najwyższym stają się prokuratorami przedstawienie kandydatów w myśl art. 92-94 i 96

i "wicep'rokuratorami teg,oż sądu, stosownie do roz- na stanowiska sędziów apelacyjnych i okręgowych

ma znaczenie opinjodawcze.

porządzenia Ministra Sprawiedliwości w tym wzglę­

§ ' 3. Sędziowie, przeniesieni w stan spoczynku

dzie; zastępcy prokuratorów i podprokuratorowie przy

s?tdach apelacyjnych - wiceprokuratorami apelacyj- na zasadzie § l, otrzymują, jeżeli nie nabyli praw

nymi; podprokuratorowie pIzy sądach okręgowych­ emerytalnych, jednorazową odprawę w wysokości

wjceprokuratorami okręgowymi i podprokuratorami dziewięciomiesięcznego uposażenia ostatnio pobiera-,

ok,ręgowymi, stosownie , do rozporządzenia Ministra

nego w służbie czynf')ej; art. 44 ustawy z dnia 11

grudnia 1923 r. o zaopatrzeniu emerytalnem funkSprawiedliwości w tym względzie.

Rrt. 281. § 1. Osoby mianowane przed dniem / cjonarjuszów państwowych i zawodowych wojskowych

(Dz. U. R. ' P. z 1924 r. N2 6, poz. 46), w brzmieniu

wejścia w życie niniejszego prawa asystentami prokuratury (podprokuratorami przy sądach powiato- art. l punkt e) ustawy z 'dnia 13 lutego 1924 r. (Dz. '

wych), spełniają nadal czynności prokuratorskie przy U. R. P. N2 18, poz. 178) nie ma tu zastosowania.

Rrt. 285. Przepisy art. 85, 86, 87 będą stososądach grodzkich, jako rzecznicy urzędu prokuratorskiego.

.

,

wane po upływi,e lat pięciu od dnia wejścia w życie

§ 2. Prokurator apelacyjny może aż do upływu niniejszego prawa. Minister Sprawiedliwości władny

jednego roku od wejścia w życie jednolitej ustawy jest w drodze rozporządzenia zarządzić wcześni~jsze

postępowania karnego wyznaczać do sprawowania

ich stosowanie.

Rrt. 286. Przepis art. 83 lit. b) będzie miał

czynności oskarżyciela publicznego w sądach grodzkich w okręgach sądów apelacyjnych w Katowicach, zastosowanie w ciągu dziesięciu lat od dnia wejścia

Krakowie, Lwowie, Poznaniu i Toruniu na czas ' w zycie niniejszego prawa także do osób, ,które przed

określony, jako rzeczników urzędu prokuratorskiego,

objęciem sądownictwa przez władze polskie były zatakże osoby, nie mające kwalifikacyj na urzędy proliczone w poczet adwokatów według przępisów podówczas obowiązujących na poszczególnych obszarach

kuratorskie.

Rrt: 282. § 1. W ciągu pięciu lat od dnia vtejścia prawnych, wchodzących obecnie wsklad Państwll

w życie niniejszego prawa Minister Sprawiedl fwości Polskięgo.

, może zezwolić na dopuszczenie do egzaminu sędziow­

R o z d z i a ł II,

skiego po odbyciu dwuletniej aplikacji sądowej, do

O właściwości sądów i o postc;powaniu sądowem .

której można wliczyć z aplikacji lub służby wymieRrt. 287. § 1. Sądy gr,odzkie, okręgowe,' apenionej wart. 258 § 2 najwyżej jeden rok.

§ 2. f\ż do odwołania w drodze rozporządzenia la,c yjne i Sąd Najwyższy stosują przepi.sy o ' właści­

Ministra . Sprawiedliwości, asesorowie sądowi mogą wości i o postępowaniu sądowe m, które obowią,zy- .

pełnić zastępczo czynności sędziego grodzkiego, tuwały w odpowiadających im sądach doty chczasowe.!

dzież brać udział, zamiast jednego sędzi e go , w skła'

go ustroju (art. 269), ze zmianami przewidzianemi

,

dzie sądzącym przewidzianym wart. 23, jednak be~ w nas tępujących a rtykułach. ,

prawa przewodniczenia i tylko wówczas, gdy w skła­

§ 2. Ilekroć ustawy, których niniejsze prawo

dzie tym nie zaSIada już sędzia grodzki.

nie uchyla. przekazują czynności oznaczonym orga"

Rrt. 283. § 1. W ciągu pięciu lat od dnia nom sądu, należy mieć na względzie odpowiednie

w.ejśCia w życie niniejszego prawa, jedną piątą część

organa przewidziane w niniejszem prawie; w szczeprzewidzianą wart. 96 § 2 oblicza się na podstawie

gólności - czynności prezydjów, przewidzianych w § 63

przeciętnej

liczby mianowań z okresu trzechlecia ust. 2 ustawy o ustroju sąclownictwa z dnia 27 styczpoprzedzającego wejśc;;ie w żyde niniejszego prawa.

nia 1877 r. (Dz. u. Rzeszy 1877 r., str. 41; 1898 r.~

§ 2. W ciągu pierwszego roku kalendarzowego str. 371), spełnia kolegjum administracyjne. czynności .

po dniu wejścia w życie niniejszego prawa, okażdem izb radnych przewidzianych w usta;vie z dnia 23 maja

wolnem stanowisku sędz iego Sądu Najwyższego ob- 1873 r. o postępowaniu kamem , (Dz. u. p. austr.

-'Wieszcza się w myśl art. 91 § 1. Zgromadzenie N2 119) - oddzielny wydział.

ogólne tegoż Sądu, po wysłuchaniu opinji kolegjum

Rrt. 288. Dotychczasowe przepisy, określające

administracyjnego, wskazuje na wolne stanowisko w myśl art. 287 właściwość sądów grodzkich, uzutrzech kandydatów. Pierwszy pre~es Sądu Najwl(ż- pełnia się w ten sposób, iż sądy te rozpoznają

prawa zachowują

wiednią zmianą

stanowiska dotychczasowe z odpotytu~ów

urzędowych,

wynikającą

." , ,

. nż-Iennlk

.192 '

Ustaw: Poz..93.'

a) spory o roszczęnia majątkowe, jeśli wartość

powództwa nie przekracza sumy t ysiąca zło­

tych, a sprawa, bez względu na wartość powództwa, nie należy do właściwości innego

sądu;

b) sppry z weksli, jeśli wartość 'Powództwa nie

przekracza sumy tysiąca złotych;

c) spory o roszczenia majątkowe dziecka lub

matki, związane z nieślubnem , ojcostwem,

bez względu na wartość przeClmiotu.

'

l\rt. 289. Przepisy ustaw szczególnych, do tyczące przel{azywania spraw karnych, należących do

właściwości sZ\dów gwdzkich, jednemu sądowi grodzkiemu dla kilku okręgów tych sądów, pozostają

w mocy.

f\rt. 290. 9 1. Z pośród spraw, należących do

wlaściWosci sądów grod zkich, sędzia pokoju rozpoznaje spory między mieszka ńcami swego okr~gu

o roszczenia majątkowe, jeśli wartość powództwa nie

przekracza sumy dwustu złotych, z wyjątkiem

a) sporów, w których wartość przedmiotu nie

wpływana właściwość sądu;

I,

b) sporów z weksli, czeków, akcyj, obligacyj, listów zastawnych, dowodów składowych i tym

pódobnych papierów wartościowych;

c) sporow o ,praWa do nieruchomości I prawa

rzeczowe na ni er uchomościach;

d) sporóW, W których pozwany jest Skarb Pań­

stwa lub' inna osoba prawna prawa pub licz. hego.

§ 2. Spory przewidżlane w niniej szym artykule

mogą wytaczać przed s~dzią pokoju przeciw pozwanym zamieszkałym w jego okr~gu również powodowie w tym okręgu nie zamieszkali.

§ 3. Powództwo wytoczone przed sądem grodzkim, a należące w myśl § 1 do w łaściwośd s ~dzie go

pokoju, sąd grodzki prz ekaże sędziemu pokoju z urzę'

du pried rozprawą lub na wniosek strony, przedstawiony najpóźniej na pierwszej rozprawie. Orzeczenie

sądu grodzkiego, wydane w zakresie właściwości sę­

dziego pokoju, nie jest z tego powodu nieważne.

,

F\rt. 291. Ustawa, a do czasu jej wydania

Minister Sprawiedliwości w drodze rozporządzeń , oznaczy wypadki, w I~tórych sędzia pokoju wykonywa

w sprawach niespornych poszczególne czynności oraz '

, zlecenia sądu grodzkiego, do którego należy.

Art. 292 . . § 1. Przed s ędzi ą pokoju strony.mog,l' zawrzeć, ze skutkami ugody sądo,wej, ugodę we

wszelkich sprawach majątkowych, jeśli wartość przedmiotu nie przekracza sumy tysiąca złotych.,

§ 2. Przedmiotem ugody nie mogą być prawa

do nieruchomości i prawa rzeczowe na nieruchomościach oraz takie prawa i stosunki prawne , dla których powstania u~tawa wymaga formy aktu notarjalnego lub sądowego.

l\rt. 293. § 1. Do czasu wydania ogólnej ustawy postępowania sądowego w sprawach cywilnych

lub ustawy szczególnej o post~powaniu prźed sędzia­

mi pokoju, sędziowie ci stosują odpowiednio przepisy ustaw postępowania cywilnego, obowiązujące

w pierwszej instancji w sądach grodzkich, a sądy

grodzkie ro z poznają środl~i odwoławcze od orzeczeń

sęd z iów pokoju, stosując odpowiednio przepisy obowiązujące w drugiej instancji w sąda~h ' okręgowych.

Orzeczenia sądu grodzkiego wydane w drugiej instancji nie ulega j ą zask a rżeniu .

§ 2. W zakresie, obj ę tym postanowieniami § l,

nie mają zastosowania przepis ustępu 1 § 20 rozpo·

rządzenia Rady ZWiązkc" ,',:!j z dnia 9 września 1915 r.

w sprawie ulżenia sądom (Dz. u. ·Rzeszy str. 5(2)

i przep isy § 452 , ust. 2 i § 501 ustawy z dnia 1 siar- ,

pnia 1893 r. o postępowaniu sądowe m w cywilnych

sprawach spornych tDz. u. p. austr. Ng 113). I

Rrt. 294. Do' czasu Jednolitego ustawowego

okrdlenia właściwości sądów przysięgłych i p.ost~po­

wania przed ni em i, pozostają w mocy dotychczasowe przep isy obowiązujące w tym przedmiocie na poszczególnych obSZarach prawnych.

F\rt. 295. § 1. Przepisy dotyche,zasowe O wła­

ściwośc!

i postępow ani u, obowiązujące sędzIów śled~

czych, stosują się do sędziów okręgowych, jako s~- '

dziów śledczych.

§ 2. PrzepIsy o właściWości i postępowanlu l tf1.·

warte w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej

z dnia 15 lipca 1927 r. o s ędzIa ch śledpych do spraw

wyjątkowego znaczenia (Dz. U. R. P. N!2 69, poz. 611)

mają zastosowanie do czynności sędziów apelacyj~'

nych, jako sędziów śledczych do spraw wyjątkowego

znaczenia.

I

F\rt. 296. Sprawy wszc~ęte przed dnIem wejścia w życie niniej szego prawa

będą ukOl'lczone

w sądach przekształconych odpowiadających sądom

dotychczasowym (art. 269), bez względu na zmiany ,

właściwości, p rzewidziane w niniejszym rozdziale •

R o z d z i a I III.

Przepisy końcowe.

Rrt. 297. § 1. Z dniem weiśda VI życia niniejszego prawa tracą moc wszystkie przepisy dotyc:hczasowe, dotyczące przedmiotów uno rmowanych W 111·

ni ejszem prawie. W szczególności uchyla si~ obowittzujące jeszcze dotychczas postanowienia nflst~pują­

cyc h ustaw wraz z późniejszemi ich zmianami, Ci mia..,

nowieie

1) dekretu z dnia 8 lutego 1919 r. w przedmiocie ustroju Sądu Najwyższego (Dz. P. P. P. N'2 15.

poz. 199);

,

I. 2) przepisów tymczasowych o urzC\d2:eniu są- .

downictwa w Królestwie Polskiem z 18 lipca 1917 r .. j

(Dz. Urzęd. Dep. Spr. T. R. S. NI! 1, poz. 1);

,

i

3) ustawy o urządzeniu instytucyj sądowy~h ;

1864 r. z wyjątkiem art. 548 - ' 555;

.

4) dekretu z dnia 7 lutego 1919 r. w przedmiocie dyzlok acji sądów (Dz. P. P. P. Ng 14, poz. 170); '

5) d ekret u z dn ia 7 ILl tego 1919 r. w przedmi~

de utworzenia s ądów dla nieletnich (Dz. P. P. P.

Ng 14, poz. 171);

6) rozkazu Wodza Naczelnego Wojsk Polskich

z15 października 1920 r. ,w przedmiocie wymiaru .

sprawi edliwoś ci na terenac h przyfrontowych i etapo- ]

wych (Dz. Urz. Z. T. P. i E. Ng 2, poz. 9);

.

7) dekretu N2 20 Nacz. Dowódz. Wojsk Litwy i

,

Srod lwwej z 18 listopada 1920 r. (Dz. Urz. NI! 3) 1

w przedmiocie org ani.zacji wymiaru sprawiedliwości l

na terytorjum Litwy Srodkowej;

8) z rozporzą d zenia Rady Ministrów z 19 stycznia 1922 r. w przedmiocie zmiany niektórych prze" ,

pisów, normując ych o rganiz ację sądownictwa. ""!

I

I .

N~ 1.2.

DzIennik ' Ustaw. . Poz. 93.

193

postanowienia §§ 1 i 4 tego rozporządzenia (Dz. U. wane do dw6ch członków (art. 21, 23 i 273 niniej.

szego prawZl);

9) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia

w związku z tern w . § 227 ust. 3 ustawy z dnia

19 czerwca 1922 r. o zmi a nie obowiązujl! cych w Zie- 1 sierpnia 1895 r. ' o post~powaniu sądowem w cymi Wllel'lsklej przepisów pra wnych w przedmiocle wilnych sprawach spornych (procedura cywilna- Dz.

ustroju 1 sądownictw a (Dz. U. R. P. N2 47, poz. 414); . u. p. austr. N9 113) kwotę 2.500 zł. zastępuje sie

10) dekretu o aplikacji sądowej Z 8 lutego kw otą 10.000 zł., w § 29 tejże ustal.'{Y kwotę 500 zł.

1919 r. (Dz. P. P. P. N2 18, poz. 225);

zastępuje się kWfJtą 1.000 zł.; w § 93 ust. 2 i w § 116

11) z ustawy po stępo wania cywi:neg o 1864 r.- ordynacji konkursowej, wprowf1dzonejrozporządze­

postanowienia art. 40, 41, 42, 230, 231, 234, 235, niem ces::lrskiem w 10 gnrdnia 1914 r. (Dz. u. p.

austr. N2 337) kwotę 2.500 zł. zastępuje się kwoią

236 i 236 1;

12) z ustawy z dnia 16 lipca 1925 r. o zmia- 10.000 zł., a w § 114 tej ordynacji kwotę 500 zł.

nach w urządzeniu sądownictwa, przepi sGch po?tE:po- zastępuje się kwotą 1.000 zł.;

wania cywilnego i w przep isach o kosztach sądowych

24) z ustawy z dnia 23 maja 1873 r. o postę­

(Dz. U. R. P. N2 91, poz. 637) pos~anowienia

powaniu karnem (Dz. u. p. austr. N2 119)-postanoart. 1 punkt 1 - 10 i pRt. 16, zastąpione art. 273 wienia §§ 9 ust. OSt. i 29; w § 13 skreśla sie; w us't. 2

niniejszego prawa;

i 3 wyrazy ~o ile nie przepis::lno wyraźnie czego in13) z ustawy postępowania karnego 1864 r. n ego", a w § 15 wyrazy ,;0 ile nie przepisano czego

postanowienia art. 36 cz. 2, 37, 38, 232, 233, 235, inneg o"; pod zia ł cz y nności przewidziany w § 18 na235 1 i 237;

leży . do organów przewidzianych prawem niniejs.~~m;

14) tymcZElsowych przepisów służbow yc h dl.a także sąd doraźny orzeka w składzie trzech sędzlOw; .

urzędników państwowych z 11 cze.rwca 1918 r. (Dz.

25) ustawy z dnia 25 stycznia 1914 rr' dotyczą­

P. P. P. N2 6, .poz. 13), o ile chodzi o osoby, któ- cej stosun l\ów służbowych urzędników państwowych

'rych stosunki służbowe nOimuje ninie jsze prawo;

i stużby państwowej (prag matyka służbowa-Dz. u. p.

II. 15) ces. patentu z dnia 3 maja 1853 r. za- austr. ~2 15), o ile chodzi o.osoby, których stosunki

wliilrającego instrukcję s ądową (Dz. u. p. austr.

służbowe normuje [liniejsze prawo;

N2 81);

,

26) us tawy z dnia 21 lT)aja 1868 r. dotyczącej

16) ustawy o organizacji sądown ictwa z dnia

postępowania dyscyplinarnego przeciw urzędnikom

27 listopada 1896 r. (Dz. u. p. <lustr. NQ 217) ze

zmianami wprowadzonemi p óź niejszemi przepisami , sędziowskim i nledobrowolnęgo przenoszenia tychże

w szczególności ustawą z 1 cz e rwca 1914 r. (Dz. u. na inne miejsce i w stan spoczynku (Dz. u. p. austr.

p. austr. NQ 118), z wyj ątkiem §§ 37, 40, 42 ust. N2 46)

ost., 54 ust. 1 i 3, 55, 56, 57, 59, 83, 84, 86 - 90; III. 27) z ustawy o. ustróJu sądOWnictwa z dnia

17) ustawy z dnia 11 czerwca 1868 r. o organi- 27 stycznia 18,77 r. (Dl. U. Rzeszy 1877 r. str. 41

zacji sądów pbwia towych (Dz. u. p. austr. N2 59); i 1898 r. sk 371)-postanowienia wszystkich paragra18) n ajw. postanowie nia z 14 virześnia '1852 L, fów, z wyjątkiem §§ 17 ust. 1 (lłez uchybienia p~ze­

piScirh ustav/y o Trybuhale l\?mpeteticyjnyrn z 25 listoogłoszonego rozporządzeniem ministerjalnem z 19

pada 1925 t. Dz. U: R. P. N2 126, poz. 897), 18 ust. 1,

stycznia 1853 r. (Dz. u. p. austr. N2 10);

19, 20, 21, 23 ze z mianą w ust. 1 punkt 1 kWbty

19) ustawy z dnia 26 kwietnia 1873 r. o po- na tysiąc złotyc h, 27-29, 70 ust. 2 .i 3, 71, 72, 73

stEwoWanil} w sp'rawie zmiany o k rę gów trybunałów (w okręgu s ądu okręgbwego IN Katowicach), 74, 80

pierwszej instahcji (Dz. u. p. 8ustr. Nol (2);

(w okręg u s. b. w t<atowicaćh), 10pa, 101 ~ 105,

20) ustawy z dnia 24 lutego 1907 r. o wykony- 106-108, 109 ust. ost., 118, 123, 135, 136 (w okręgu

waniu sądbwni ctwa w wyżs2y c h s ądach krajbwych s. o. W I\atowkach), 153, 156, 161, 162, 164; 166,

_i w Najwyższym Trybunale sądowym i Imsacyjhym

170 - 176 ust. 1 i 2, 183 ust. 1 i 3 w zasto(Dz. u. p. austr. N2 41), z wyjątkiem § 4;

sowaniu do art. 60 - 63 niniejszego prawa, 184,

21) dekretu z dr1ia 8 lutego 1919 r. IN przed- 18" 187 -193, 195 - 204, tudzież· §§ 31 - 36 oraz

miocie zmian w urządzenia ch wymiar u sp rawiedli- 45-56 w zastosowaniu do sędziów nlezawodbwyth

wości w . b. zaborze austrjack ini (Dz. P. P. P. N2 15,

na obSZa rze . sądu okręgowego w Katowkaćh, o ile

poz. 200);

.

ich udział IN o rzecznictwie Jes t prZepisany artyku22) ustawy z dnia 25 maja 1873 r. o zaWiesze- łem 5 ro zpo rżądzenia fvl1nlstra Sprawiedliv/osci z 16

niu sądów przysięgłych (Dz. u. · p. au str. N2 120) czerWca 1922 r. (Dz. lt. R. P. Ń~ 46, poz. 390),

wraz ze zmieniającym Ją art. 4 ustawy z duia 16 lip·

wreszcie § 143 (w okręgu s. b . w Katowicach), o ile

ca 1920 r. (Dz. U. R. P. N~ 67, poz. 453);

dotyczy podprokuratorów przysą9ach . powiatowych

23) z ustawy z dnia 1 sierpnia 1895 r. o wylm- w granitach okr ~s lortych art. 280 niniejszego prawa,

nywimiu sądownictwa i o właści wośc i są dów zwy- co dotyczy również §·u 19 ust. 2 ustawy z 15 kwietczajnych w sprawach cywilnych (norma jurysdykcyj- nia 1878 r. o luadti e żach leśnych (Zb. u. prusko str.

na - Dz. LI. p. au sh. N2 111) pbsh:nó wienia 222) i §-u 53 us t. 3 ustawy ź dnia 1 kWietnia 1880 r.

' następujący c h paragrafów: §§ 5, 6, 7 ust. 1 i 2, Cl,

o policji polnej i leśnej (Zb. U. prusk. str. 230)

-17, 18. 47 ust. 1; §§ 7a i 60 pozo stają w mocy z tą w miejsce zwyczajnej drogi prawa, zastrzeżonej dla

z·mian'ł, że kwotę 2500 zł. zastęp uje się kwotą roszczeń sędziów z ich stosunku służbowego w § 9

10.000 zł., a § 49 L. 1 i § 51 ust. 1 z tą zmianą, ustawy o ustroju sądownidwa oraz w ustawach pruze kwotę 500 zł. zestępuje się k wo tą 1000 zł.; wreszcie skich wstępują przepisy ustawy z 3 sierpnia 1922 r.

§§ 61 - 64 z tą zmianą, że postanow ie nia dotyczą_ · o N<1jWyż szy m Trybunale f\dministracyjnym (Dz. U.

ce jednego cżłonkaskładu s ądząceg o będą sto5O- R. P. z 1926 r. N! 68, poz. 400);

R. P. N2 10, poz. 70);

\

\

. "

,

,.

\

N212.

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

28) ustaw wprowadczej (Dz. u. Rzeszy 1877 r. sądów pokoju w sZldach ' powiatowych w górnoślą­

str. 77) i wykonawczej (Zb. u. prusko 1878 r. str. 230) skiej cz€;ści województwa śląskiego ' (Dz. U. R. P.

,

do ustawy wymienionej pod punktem 27), z wyjąt­ Ng 52, poz 485);

kiem następujących przepisów ustawy wykonawczej

40) ustaw o postępowaniu dysoyplinarnem prze§§ 20, 29, 139, 40, 43, 49 punkt 1 i 3, 50, 51, 56, ciw sędziom z dnia 7 maja 1851 r. i 26 marca 1856 r.

64-66, 69, 70 ust. 1, 71, 74 ust. 1, § 81 w związku (Zb. u prusk. l851 r. str. 218. 1856 r. str. ' 201), o ile

z § 80, §§ 84, 85, 90, 91;

,

nie odno s zą się do r,otarjuszy;

29) rozpor!ądzenia ministra b. dzielnicy pruskiej

.

41) rozp o rządzenia ministra b. dzielnicy pruskiej

z 15 grudnia 1919 r. o urzędach i urzędnikach są­ z 21 'czerwca 1920 r. zmieniającego niektóre przepisy

dowych (Tyg. Urzęd. Ng 70, poz . .181, str. 409); I

o postępowaniu dyscyplinarnem przeciw s€;dzlom

30) rozporządzenia mini stra b. dzielnicy prus- (Dz. Urz. N9 34 str. 670);

kiej z 15 grudnia 1919 r. p kwalifikacjach sędz i ow­

42) ustawy z dnia 9 kwietnia 1879 r. dotyczą·

skich i prokuratorskich (Tyg. Urzęd. Ng 70, poz. 184, cej zmiany postanowień ustaw dyscyplinarnych (Zb.

str. 414);

U. prusko 1879 r. str. 345), o ile nie odnoszą się do

31) rozporządzenia ministra b. dzielnicy pru- notarjuszy;

skiej z 15 grudnia 1919 r. o o 'ga nizacji sądownictwa

43) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

karnego (Tyg. Urzęd N970, poz. 185, str. 414), z wy- z dnia 16 czerwca 1922 r. o rocie przysi€;gi pla sę­

jątkiem art. 2. 3, art. 10 16, ~udzież art. 5 ..;... 8, dziów, urzędników i niższych funkcjonąrjuszow za·

w granicach określonych art. 274 nini ejszego prawa, rządu i wvmiaru spra w i e d l iwości oraz dla nota rj.Jszów

oraz art. 18 w granicach określon y ch art. 280 niniej· w gó r n o śl q s kiej części województwa śląskiego (Dz.

szego prawa;

U, R. P. N9 46, poz. 392), o ile normują przysi€;gę

32) roz:;orządzenia ministra b. dzielnicy pru· dla sędziów, urzędników i niższych funkcjonarjuszów

skiej z 15 grudn ia 1919 r. o urządzen i u s ą dów poko- zarządu i wym iaru sprawiedliwości;

ju (Tyg. U rz ęd N2 70, poz. 186, str. 416);

44) rozp o rządzenia Ministra Sprawiedliwości

33) r Ol.porządz enia ministra b. d ziel nicy pruskiej z dni a 16 czerwca 1922 r. zmieniającego niektóre

z 31 stycznia 1920 r. o mi'anowaniu s ęd z iów korni- przep isy o po s t ę powan i u dyscyplinarne m przeciw

soryjnych i podprokuratorów komiso ryjn y ch (Dz. sędzi o m w górnoś l ąs k iej części wofewództwa śląskie­

Urz. N9 6 str. 11 1);

' go (Dz. U. R. P. Ng 46, poz. 401).

34) rozporządzenia ministra b. dziel nicy pruskiej

§ 2. Przepisy dotyczące przedmiotów przekaz 3 marca 1920 r. o aplikC!cji sądowej (Dz. Urz. Ng 11 zanych w niniejszem prawie do unormowania w drostr. 246);

.

.

dze ro z porządzenia, choćby były objęte ustawami

. 35) ro z porządzenia ministra b; dzielnicy pruskiej uchylon'e mi w myśl § 1, tracą moc z pniem wejścia "z 28 marca 1920 r. o zastępstwie prezesów są c: ów w życie tych rozporządzeń.

apelacyjnych i sądów ok r€;gowych (Dz. Urz. Ng 16

1\rt. 298. Wykonańie niniejszego rozporządze­

str. 363);

nia porucza się Ministrowi Sprawiedliwości.

36) rozporządzenia Mini~tra Sprawiedliwości

1\rt. 299. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży­

z dn i 16 ' czerwca 1"322 r. zaprowadzającego zmiany

cie

z

dniem 1 stycznia 1929 r.

w ustroju sądownictwa w górnośl,ąskiej' cz€;ści woje·

wództwa śląskiego (Dz. U. R. P. Ng 46, poz. 390),

Prezydent Rzeczypospolitej: T. Mo~cicki

z wyjątkłem art. 5 i postanowień ustawy o ustroju

Prezes Rady Ministrów i Minister Spraw Wojskowych

sądownictwa wymienionych pod punktem 27;

J. Pilsudski

37) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

Minister: K. Bartel

z dnia 16 czerwca 1922 r. o aplikacji sądowej w górMinister Spraw Wewm:trznych: Slawoj Skladkowski

nośląskiej qęści województwa śląskiego (Dz. U. R.

Minister Spraw Zagranicznych: August Za/8ski

P. Ng 46, poz. 393);

38) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości Minister Skarbu

Czecbowicz

z dnia 16 czerwca 1922 r. o s€;dziach komisoryjnych Minister Sprawiedliwości: A. Meysztowicz

' i podprokl.lfatorach komisoryjnych przy sądach okrę­

Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego

gowych oraz o s€;dziach pokoju w górnośląskiej cz~­

Dr; Dobru,;kt,

ści województwa śląskiego (Dz. U. R. P. Ng 46,

Minister

Rolnictwa

K.

Nitzzabytowski

poz. 394), oraz rozporządzenia Ministra SprawiedliMinister Przemysłu i Handlu: E. Kwiatkowski

wości z dnia 28 si~rpnia 1922 r. w przedmiocie mianowania oraz wynagrodzenia sędziów komisoryjnych Minister Komunikacji: Romocki

i podprokuratorów komisoryjnych przy sądach okr€;- Minister Robót Publicznych: Moraczewski

gowych w górnośląskiej części województwa śląskiego

Minister Pracy i Opieki Społecznej: Dr. JurklBwics

(Dz. U. R. P. Ng 71. poz. 645);

Minister

Reform Rolnych: Witold Staniewic~

39) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

z dnia 13 lipca 1922 r. w przedmiocie utworzenia Minister Poczt i Telegrafów: Boguslaw Mied:cińlki

I

I

a.

\\' arszawlJ.

Drukarnia Państwowa.,Tłoczono z polecenia fo1.inisŁraSp l awiedliwości.

Ko~to czekowe Pocztowej Kasy Oszczędności Ni 30130.

39794 P

Cena 60 gr.

;

I

,

.

. ~ ~N

t\

·

IK

.

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

N2 12.

7 lutego

Rok 1928.

.T R E Ś Ć

ROZPORZf\DZENIE PREZYDENT1\ RZECZYPOSPOLITEJ

93-z dma 6 lutego 1928 . r. Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Poz.

93.

Rozporządzenie

Prezydenta Rzeczypospolitej

z dnia 6 lutego 1928 r.

.

I,

Prawo o ustroju, sądów

powszechnych.

.

Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i ustawy,

.\z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Prezydenta

/Rzeczypospolitej do wydawania rozporządzeń z mocą

t\lstawy (Dz: U. R. P. N2 78, poz. 443) postanawiam

go nast~puJe

.. ......"

,

1\rt. 4. § 1. Minister Sprawiedliwości może

w drodze rozporządzenia tworzyć w sądach okręgo­

wy ch osobne sądy dla nieletnich w siedzibie i poza

siedzibą sądu okręgowego, oraz okre śl ać granice

okręgów sądów dla nieletnich.

§ 2. Minister Sprawiedliwości może w drodze

rozporządzenia przekazać rozpoznawanie spraw karnych dotyczących nieletnich, jednemu sądowi grodzkiemu dla kilku okręgów tych sądów. Rrt. 5.

§ 1. Minister Sprawiedliwości oznaczy

w drodze rozporządzenia w każdyn:t sądzie okręgo­

D z i a ł I.

Sądy.

R o z d z i a ł I.

Przepisy ogólne.

wym Iiqbę sędziów tegoż sądu, . jako sęd z iów śled­

czych.

§ 2. Minister Sprawiedliwości może w drodze

rozporządzenia ustanowić siedziby dla sędziów sądu

okręgowego, jako sędziów śledczych, poza siedzibą,

I\rt. 1.§ 1. Wymiar sprawiedliwości w spra· . tegoż sądu.

§ 3. Minister Sprawiedliwości może w drodze

"'ach cywilnych i karnych sprawują sądy powszechne

rozporządzenia

oznaczyć w sądach

apelacyjnych

sądy grodzkie oraz s~dziowiepokoju,

liczbę sędziów tegoż sądu, jako s~dziów śledczych

sądy okręgowe,

do spraw . wyjątkowego znaczenia.

sądy apelacyjne i

Sąd Najwyższy.

1\rt. 6. Sąd może spełniać czynności P01o8

§ 2. Sądy wydają wyroki w imieniu Rzeczypo· swoją siedzibą, a w razie konieczności - I poza

spolitej Polskiej.

swoim okręgiem, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru

§ 3. Sądy powszechne nie sprawują wymiaru sprawiedliwości lub jeżeli przez to oszcz~dzi si~

sprawiedliwosci w sprawach, przekazanych ustawami znacznie na kosztach.

szczególnemi innym sądom lub władzom.

1\rt. 7. Minister Sprawiedliwości może zarzZł"

I\rt. 2. § 1. Sąd Najwyższy ma siedzib~ w Wardzić odbywanie poza siedzibą sądu stałych roków

szewie.

/

§ 2. Twor2.enie i znoszenie sądów grodzkich, sądów okręgowych i sądów grodzkich.

okręgowych i apelacyjnych

może

nastąpić

tylko

1\rt. 8. Minister Sprawiedliwości w drodze raz·

w drodze ustawy. Ustalanie· i zmianę okręgu lub porządzenia oznaczy urzędy, mające prowadzić re.siedziby sądu może zarządzić Prezydent Rzeczypo· jestry skazanych, oraz sposób prowadzenia tych re'

\

spolitej w drodze rozporządzenia.

.

jestrow.

\

§ 3. Minister Sprawiedliwości w drodze rozpo·

1\rt. 9. Minister Sprawiedliwości może w drodze

'.rządzenia postanawia, dla których gmin mają być

bstanowieni " sędziowie pokoju, ustala ich okr~gi rozporządzenia powierzyć prowadzenie ksiąg grunto'

wych, rejestrów handlowych i innych, przekazane

i ~iedziby, oraz stanowi o ich znoszeniu.

ustawami sądom grodzkim, jednemu z nich dla kilku

, ,I\rt. 3. Minister Sprawiedliwości może w dro- okręgów tych sądów.

dze rozporządzenia w siedzibie sądu grodzkiego

tworzyć dla okręg{5w jednego lub kilku sądów grodz1\rt. 10. Językiem są dowym jest język polski.

kich stałe wydziały zamiejscowe sądu okręgowego. Używanie innych języków określają ustawy szczególne.

i.

N212•

Dziennik Ustaw. Poz. 93.

Rrt. 22. §. 1. Sprawy karne, należące do zakresu

. R o z d z i a I II.

Sądy

działania

sędzia.

grodzkie.

f\rt. 11. Sąd grodzki składa się z jednego sę'

dziego lu b większej liczby sędziów. Sędzia grodzki,

a j eśli jest ich więcej --jeden z sędziów sądu grod.z·

kiego, wyznaczony przez Ministra Sprawiedliwości,

jest jego naczelnikiem.

Hrt. 12. Sądy grodzkie rozpoznają spra\vy, powierzone im przeż ustawy postępowania sądowego

i us taw y szczegó ln e, oraz, o ile ustawy incc ze j n ie

stanowią, - środki od woławcze od orzeczeń s€;oziów

pokoju.

f\rt. 13. § 1. Sądy !;rodzkie są·ob owiązane speł­

niać poszczegó lne cz ynności sącl oNe na żąQanie innych sądów, zarówno powsz e<;h nych jak i szczególnych, oraz w wypacikach przez lI stawy przepisanychna żądanie innych władz pailstwowych.

§ 2. Sądy grodzki~ są obowiązane udzielać pomocy sądowej również na żąda n ie su.dów zagra nicznych, o ile wzajemność jest zapewniona; żądanie

pomocy sądowej, skierow a ne przez f·'inislra Sprawiedliwosci, ma moc obowi qzującą dla sądu wezwanego.

§ 3. O sp e łnienie czy n ności należy zwra cać się

do sądu grodzkiego, w którego okręgu czynność ma

sądów

dla nicletnich, rozpoznaje , jeden

§ 2. W sprawach · osób nieletnich sędzia tenbierze udział, zamiast sędziego grodzkiego (art. 20),

w skladzie sądu okrę g owego, rozpoznającego środki

od wo ł~.wcze o.d orzeczeń sCldów grodzkich.

Rrt. 23. § 1. We viszystki ch innych sprawach,

prócz wymieniónych wart. 20- 22, sądy okręgowe

orzebj ą w skła dzie trzech sędziów, o ile ustawy inaczej nie s tań owią.

.

§ 2. W składzie sądzącym sądu okręgowego !'ner

że brać udział zastępczo jeden sędzia grodzki, który

nie może być jednak przewodniczącym.

.

Hrt. 24. § 1. Sąd okręgowy z udziałem przysię·

głych, faka sąd przysięgłyc~, składa się z trybunału

i ławy prz y si ęg łyc h.

.

§ 2. Trybunał składa się z przewodniczącego

i dwóch sędz i ów okr ęg owych.

§ 3. Lawa przysięgłych składa się z dwunastu

prżysięgłych.

Uprawnienia przewodniczącego trybu'nalu podczas narad ławy przysięgłych określi' ustawa

postępowania s ą dowego,

być spełniona.

f\rt. 14. SpraVJY, n a l e żące do zakresu działania

grodzkich, rozpozna je jeden sędzia.

f\rt. 15. § 1. Sęd z i owie pokoju rozpoznają z po·

śród spraw, należących do wł aś ciwości sądu grodzkiego,

sprawy powierzone im przez ustawy postępowania

stldowego lub ustawy szcz egó lne.

§ 2. Jeżeli dla da nej miejsco woś ci nie ustanowiono sędziego pokoju, s prawy n ależące do jego

właściwości rozpoznaje sąd grodzki. ,

sądów

R o z d z i a I III.

Sądy oJ,ręgowe.

f\rt. 16. Sąd okrę gow y składa się z prezesa,

Jednego lub kilku wiceprezesów, oraz sędziów.