Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o sądach pracy.
Table of Provisions (17)
Statutory Text (17 Articles)
Art. 2. Poszczególne sądy pracy ustanawiają
wspólnem rozporządzeniem Minister Sprawiedliwości oraz Minister Pracy i Opieki Społecznej ' w poro~
zumieniu z Ministrami:: Spraw Wewnętrznych, Skar~
bu, Rolnictwa oraz PrzemvsJu i Handlu.
.
W razie, gdy utworze~ie sądu pracy oddzielnie
od sądu powiatowego (pokoju) nie jest wskazane,
Minister Sprawiedliwości i Minister Pracy i Opieki
Społecznej będą władni wspólnem rozporządzeniem
utworzyć sąd pracy w obr~bie sądu powiatowego
,
(pokoju).
Przepisy powyższych ustępów stosuje się także
w razie znoszenia s ądów pracy oraz dokonywani...
zmian dotyczących ich siedziby lub grariic okręgów.
Art. 3. Rozporządzenie, ustanawiające sąd
pracy, określa jego okrąg; okrąg ten o bejmować może jeden lub więcej obszarów gminnych, lub tylko
część obszaru gminnego.
.
W wypadku, określonym w ust. 2 art. 2, okrąg
sądu pracy obejmuje okrąg danego sądu powiatowe ..
go (pokoju).
350.
Właściwość sądu pracy uchyla właściwoś'Ć.
. władz administracyjnych oraz sądów powszechnych.
Rozporządzenie
Właściwość sądów pracy nie uchyla właściwości wojPrezydelita Rzeczypospolitej
skowych sądów karnych w zakresie tych przez. dnia 22 marca 1928 r.
stępstw i osób, które wedle obowiązujących ustaw
poddane są tej właściwości.
o sądach pracy.
Strony wiodące spór nie mogą zrzec się wła
, Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i usta- ściwości sądu pracy na rzecz sądów powszechnych
wy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Prezy- z zastrzeżeniem przepisu art. 24, natomiast mogą
denta Rzeczypospolitej do wydawania tozporządzeń , poddać każdą poszczególną sprawę należącą do
z mocą ustawy '(Dz. U. R. P. Nr. 78, poz. 443) posta- właściwości sądów pracy: orzecznictwu sądu polubownego.
. _ "_.
,j
nawiam co następuje
Art. 1. Sądy pracy powołane są do rozstrzygania spraw spornych cywilnych, wynikających ze stosunku pracy ~ nauki zawodowej pomiędzy pracodawcami a 'pracownikami .lub uczniami ' oraz pomię
dzy pracownikami tego samego przedsiębiorstwa
(art. 6-ty punkt g) tudzież do rozpoznawania spraw
ka,rnych o przekroczenia ' przepisów prawnych
ooehronie pracy najemnej.
Właściwość rzeczowa sądów pracy obejmuje
~por'y wynikające ' z umowy o pracę lub naukę zawo':'
dową we wśzeIkich dziedzinach pracy, bez względu
na: to, czypr,a codawcami są osoby fizyczne czy prawne bądź prawa prywatnego, bądź prawa publicznego, z zastrzeżeniem przepisów art. 5, z wyjątkiem
sporów, wynikających z umów o pracę lub naukę
zawodową w gospodarstwach rolnych i leśnych oraz
w przedsiębiorstwach z niemi związanych, które nie
posiadają przeważającego ·charakteru przemysłowe
go lub handlowego.
Minister Sprawiedliwości, Minister 'Pracy
i Opieki Społecznej i Minister Rolnictwa łącznie
mogą w drodze rozporządzenia rozszerzyć właści
wość rzecz,ową sądów pracy mi spory, wynikające '
z umowy o pracę lub naukę zawodową w gospodarstwach rolnych i leśnych oraz w przedsiębiorstwach
z niemi związanych, które nie posiadają przeważają
cego . charakteru przen,.ysłowego lub . . han~Iowego
I>a.dź w stosunku do całego obszaru. na ' którym obo"!
. ,
ile
Art • .4. Rozporządzenie niniejsze, o
dotyczy spraw cywilnych (art. 1), stosuje się z zastrzeże
niem wyjątków, przewidzianych wart. S, do nastę-·
pujących kategoryj pracowników i uczniów
a) do robotników (art. 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej o umowie o pracę
robotników - Dz. U. R. P. Nr. 35, poz. 324);
b) do osób; które na mocy umowy o pracę, zawartej z przedsiębiorcą, . wyrabiaj'ą, przerabiają lub wykańczają przedmioty, zamówione przez przedsiębiorcę, bądź we własnem
mieszkaniu, bądź w innem, nie należącem .
do przedsiębiorcy miejscu pracy (chałup ni ..
ków)j
c) do dozorców domowych;
d) do służby domowej (pracownikówdomo ..
wych);
e) do pracowników umysłowych (art. 2 i 3
rozporządzenia Prezydenta Rze.czypospoli..
tej o umowie o pracę pracowników umysłowych - Dz. U. R. P. Nr. 35; poz. 323) nie
wyłączając tego rodzaju pracowników zatrudnionych w instytucjach państwowych
i samorządowych oraz zatrudnionych na
statkach morskich;
, f) do uc;zniów i praktykantów l w gałęziach
pracy, objętych niniejszym artykułem•
Nr. 37.
D~iennik'Usfaw. Poz. 350.
W razie rozszerzenia właściwości rzeczowej są
dów pracy w zakresie, przewidzianym wart. 1 ust. 3,
to~porządzcnie niniejsze bę,dzic się stosowało ponad(o ,do pracowników i uczniów ,,:g~spodatstwach .roI
nych i leśnych oraz w przedslęblOrstwa~h z meml
z~iązanych, które nie posiadają przewaia)ącego cha,.
rak teru przemysłQwego lub handlowego,
'
Art. 5. Rozporządzenie niniejsze nie ' sŁosuje
do następujących kategoryj pracowników
•... a) do pracowników umysłowych, których stała płacagoŁówkowa przekracza 10.000 zł.
rocznie, w gospodarstwach zaś rolnych i leśnych oraz w przedsiębiorstwach z niemi
związanych, które nie posiadają przeważa-,
ją<;ego charakteru prze!llysłowego lub . handlowego ~ 3.600 zł. rocznie;
,
b) do osób, zatrudnionych na podstawie umowy
o pracę wurzędach państwowych i urzę
dach związków komunalnych;
c) do nauczycieli kontraktowych szkół pań
stwowych, publicznych i samorządovlych.
się
,i
'175
pisów: o czasie' pracy, o urlopach dla pra.cowników,
o pracy młodocianych i kobiet, o umowIe o p,racę
robotników i pracowników umysłowych, o kaUCJach,
składanych pq:ez pracowników, o pośrednictwi~ pra~
ey, o przekroczenia przepisów, dotyczących hl.g)eny
pracy i bezpieczeństwa pracy, oraz spra~y o me,,:ykonanie nakazów, wydawanych przez mspektorow
pracy, o ile sprawy powytsze ulegały dotychczas
rozpoznawilnit,l w pielTwszej instancji przez sądy po,..
wiatowe (pokoju),
Art. 8. W razie zbiegu przestępstw,a, podlegającego orzeJ;:znic;:twu sądu powszechnego, z przestęp
stwem, podlęgającem orzecznictwu sądu pracy, każ-o
dy z tych sądów rozpQznaje sprawę o przestępstwo,
należące do jego właściwości.
,
Wyrok, orzekając.y karę łączną, wydaje są<i
powszechny.
Art. 9. SądYI pracy powołane są również do
rozstrzygania wszelkich spraw karnych, przekazanych w pierwszej instancji orzecznictwu inspe~tórów
pracy, tudzież spraw karnych oprzekroczema, wy,mienione wart. 7, jeżeli do orzecznictwa w nich powołane są jakiekolwiek inne władze administracyjne, o ile skazany orzeczeniem inspektora pracy lub
innej władzy administracyjnej wnosi w myśl obowią
zujących pJ:'zepisów żądanie przekazania sprawy sądowi.
'.,
Art. 6. Sąd pracy jest właściwy w sprawach
cywilnych (art. 1), jeżeli przedmiot sporu w pienią
dzach lub w wartości pieniężnej nie przewyższa kwoty 5.000 złotych
,
. a} w sporach o wynagrodzenie należne z tytułu umowy o pracę lub naukę zawodową;
, . b) w sporach, dotyczących rozpoczęcia, ' dalArt. 10. Koszty utrzymania sądów pracy po~
szego trwania i rozwiązania stosunku pracy nosi Skarb Państwa.
i nauki zawodowej,
A.rt. 11. Sąd pracy składa się z przewodniczą
e) w sporach dotyczących świadczeń i roszczeń cego, zastępcy (zastępców) przewodniczącego ora~
o odszkodowanie z stosunku pracy ., lub ' najmniej z dziesięciu ławqików i podwójnej liczby,
nauki zawodowej, w szczególności w spo- zastępców z każdej z dwu grup: pracodawców i pra-. .
rach, dotyczących urlopów, potrąceń z płac cowników.
'
.
na rzecz pracodawcy, kary umownej lub
Przewodniczącego i zastępcę przewodniczące....
regulaminowej;
go powołuje z pośród sędziów Minister Sprawiedli~
d} w sporach, dotyczących świadectw oraz wości.
.
.c:. .
książeczek obrachurikowych i służbowych;
Przewod:nic;z;ący sądu pracy i jego zastępca,
e) w sporach, wynikających z należenia do ka- o ile pełnią · czynności w samoistnych sądach pracy,
sy emerytalnej lub zapomogowej, o ile usta- otrzymają z reguły uposażenie grupy tłA", przewiwy lub . statuty tych instytucyj nie powie~ dziane w ustawie z dnia 5 grudnia 1923 r. o uposarzają rozstrzygania tych sporów sądom speżeniu sędziów w sądownictwie powszechnem iadmi.
cjalnym lub instytucjom rozjemczym;
nistracyjnem oraz prokuratorów (Dz. U. R. ~ ..
'. .' f) . w sporach, dotyczących wypowiadania i usu- . Nr, 134,~ poz. 1107). W przypadku gdy na przewodniwania z mieszkań, stanowiących uposażenie czącego sądu pracy lub jego zastępcę jest powołaąy
służbowe lub część . jego a nieobjętych ustasędzia, który otrzymywał uposażenie wyższej grup'y~
wą z dnia l1-go kwietnia 1924 r. o ochronie
to otrzymuje on uposażenie, odpowiadające uposa:'
lokatorów (Dz. U. R. P. Nr. 39, poz. 406) żeniu przywiązanemu do stanowiska, jakie posiadał
w brzmieniu obowiązującem w stosunku do w czasie powołania na stanowisko przewodniczące;
kategoryj osób objętych art. 4 i o ile po- go sądu pracy, względnie jego zastępcy,
wyższe spory ulegają rozpoznawaniu wdro- '
Przewodniczący sądu pracy i jego zastępca
dze sądowej;
w ptzypadkuust. 2 art. 2 będą powołani z grona sę
g) w sporach, dotyczących pretensyj, jakie na dziów danego sądu powiatowego (pokoju) i pod
podstawie objęcia wspólnej pracy roszczą ' względem służbowym podł,egają ' oni nadal naczelniwzajemnie przeciw sobie pracownicy, za- kowi sądu powiatowego (pokoju), o ile on sam nie
trudriieniu tego samego pracodawcy;
jest przewodniczącym sądu pracy.
h) w ' sporach, dotyczących wykonania tych po. Do każdego ' sądu pracy winna być przydzielostanowień umów zbiorowych, które nie są
na odpowiednia liczba urzędników i funkcjonarjllobjęte wyraźnie indywidualnemi umowami
szów niższych do zą.łatwiania czynności biurowych)
o pracę, a które dotyczą stosunku indywi- ' o ile sąd pracy . nie jest utworzony w obrębie sądu
dualnego pracy.
powiatowego . (pokoju) w myśl ust. 2 art. 2.
Art. 7. DQ orzecznictwa sądów pracy w spra:'
Art. 12. Ławników sądów pracy powołuj~
M'ach karnych należą sprawy o przekroczenia prze- .w równej liczbie z , każdej z dwóch grup (art. 11) na
:1' ,
Dziennik ,Ustaw. Poz. 350.
okres dwuletni Minister Sprawiedliwości na wspólny
wniosek Ministra Pracy i Opieki S.połecznej oraz
Ministra Przemysłu i Handlu względnie Ministra
Rolnictwa na podstawie list kandydatów, 'przedstawianych przez izby przemysłowo-handlowe, względ
nie izby rotnicze, lub stowarzysz~nia zawodowe pracodawców oraz przez stowarzyszenia zawodowe pracowników, czynne. w okręgu sądu pracy, oraz list
kandydatów, przedstawianych przez . zarządy prz~d
siębiorstw i instytucyj państwowych i samorządo
wych, czynnych w okręgu sądu pracy, a ·nie należą
cych do stowarzyszeń zawodowych pracodawców.
Jednocześnie powoływana j~st podwójna liczba zastępców dla każdego sądu pracy. Każda lista kandydatów przedstawiona przez wyżej wymienione in~
styhicjei stowarzyszenia, winna obejmować potrójną liczqę osób w stosunku do liczby wolnych stanowiskławników i ich zastępców.
.
Przy powoływaniu ławników i zastępc'ów ław
ników z grupy pracodawców przedstawjane kandydatury winny być uwzględniane w miarę 'możnoś(~i
proporcjonalnie do liczby pracowników, zatrudnionych przez ogół członków stowarzyszeń ~awodówych
pracQdawców i przez przedsiębiOrstwa i instytucje
pailstwowe i samorządowe, uprawnione do przedstawiania list kandydatów, z grupy zaś pracowników() ile możności proporcjonalnie do liczby pracowników, , zrzeszonych w stowarzyszeniach zawodowych
pracowniczych.
W razie nieistnienia stowarzyszeń żawodowych
pracodaw<;ów lub pracowników w okrę gu sącłu pra-
cylub w razie uchylenia się tych stowarzyszeń oa
prżedstawienia kandydatów w wyznaczohym im terminie, Minister Sprawiedliwości na wspólny wniosek
Ministra Pracy i Opieki Społecznej oraz Ministra
Przemysłu i Handlu względnie Ministr'a ... Rolnictwa
powołuje odpowiednie kategorje ławnikó\'1i zastępców według wIasnego uznania.
,.
Przepisy szczegółowe co do wykonania niniejszego artykułu ustali rozporządzenie 'wykonawcze.
. Art. 13. Ławnikiem lub jego zastępcą może
ten, kto posiada obywatelstwo polskie, korzystaz pełni praw cywilnych i obywatelskich, jest nieskazitelnego charakteru, ukończył 30 Jatżyc:!ia iwła
da językiem polskim w słowie i piśmie,. ' '
.. Od zajmowania stanowiska ławnika sądu pracy wyłączeni są ,vojskowi w służbie 'czynnej, duchownii zakonnicy, funkcjonarjusze państwowi
'VI służbie czynnej, o ile nie są zatiudnieniw przed,siębiorstwach i instytucjach państwowych, oraz posłowie do Sejmu i senatorowie.
'
Powołanie na stanowisko ławnika lub jego za.stępcy pracowników instytucyj komunikacyjnych
może nastąpić j,edynie za zgodą władz przełożonych
danych instytucyj.
' .
.
Można odmówić przyjęcia lub złożyć objęty
urząd ławnika lub zas tępcy, jeżeli kandydat lub ławnik,względnie zastępca
'
.
1) przekroczył 60 rok życia; .
2) jest dotknięty ułomnością,' utrudniającą
sprawowanie urzędu;
..
.
'
,
3) nie I?ieszka lub prz~staje mieszkac w okręiu sądu pracy;
być
Nr, 37.
4) w poprzedniej kadencji pełnił obowiązki
ławnika. sądu pracy;
.. 5) uh:,acił charakter repręzentanta
tej
grup}'~
z której . był powołany lub proponowany.
.
\.
O dopusżczalności odmówienia, przyjęcia . h.tą
złożenia urzędu orzeka , Minipier Sprawiedliwośd.' ,
. Ławnicy i ich zastępcy nie mogą doznawa~
przy . pełnieniu
utrudnień , ze stronypracodawc6w
swych obowiązków.
Art. 14. Do adniinistracji sądowej sądów ' pracy i nadzoru nad niemi/mają odpowiednie za~tosówa~
nie przepisy, dotyczące' Vi tym zakresie sądów po~
wiatowych (pokoju).
'.
, Ławnicy i Ich zastępcy składają przysięgę sę!.
dziowską przed przewoClniCżącym sądu pracy.
.
Art. 15. Nazwisk'~ ' L miejsce zamieszkarii~
wszystkich członków sądu pracy winny być poda~e
do wiadomości publicznej przez prezesa sądu okrę:'
gowego, w kt6rego okręgu sąd pracy ma siedzibę.
' Art. 16• . Ła'\vnicy i . zastępcy za udział -~
siedzeIliach otrzymują na żądanie diety w razie ud o:wodni,onej utraty zarobku, . zamiejscowi zaś naąto
zwrot kosztów przejazdu; , wysokość di.et i kosztów
przejazdu określi rozporządzenie wykonawcze . Mi;nistra Sprawiedliwości i Ministra Pracy i Opie;kJ
Społecznej w porozumie,niu .z .Ministrem Skarbu .... , ~
, Art. 17. ŁawnicYf którży bez zasługujących na
uwzględnienie powodów nie przychodzą wcale na
posiedzen,ia lub też przychodzą z opóźnieniem, albo
też Vi inny sposób uchylają się odspdniania ' swoich
obowiązków urzędowych, podlegają karze porząd:.
kowej do wysokości 500 ' zł., którą nakłada przew&.
dniczący sądu, jak również winni zwrócić wynikłe
stąd koszty sądowe w wysokości, ustalonej przez
przewodniczącego. W razie późniejszego usprawiedliwienia się może przewodniczący orzeczenie sweje
w całości lub w części cofną,ć. - .
'.
Przeciw nałożeniu kary porządkowej ' ławnik
może się odwołać w przeciągu dni 14 do prezesa ,
właściwego sądu okręgowego, który rozstrzyga osta::.
tecznie.
~
Co do ściągnięcia i użycia kary porządkowe)
stosuje się tryb, przewidżiany ' dla grzywien ' w postępowaniu karno-sądowem.
.
O zamianie kary porządkowej w razie :jej :nre"
ściągalności na karę aresztu zastępczego orzeka , pr'~:'
zes sądu okręgowego według swobodnego , uznania,
przyczem kara aresztu 'zastępczego nie może pr~,
nosić dwu tygodni. .
."
. Art. 18. Sąd okręgowy może usunąć z urzędu
ławnika lub jego zastępcę
jeżeli co do niego zajdą lub staną się wiado.:.
memi okolicznośCi, które wyłączają go ' ad
zajmowania stanowiska ławnikasądu ' pra~
cy (art. 13);
. ,
"
. b) 'jeżeli stał się winnympbważnego ' riaruszei .
nia
swoich ' obowiążKów
urżędowydi,
- aw szczególności jeżeli pomimo kilkakrot ~
. nego ukarania. karą porządkową 'nie bierze
udziału w posied::.~ niachsądu pracy;
c} jezeli utraCi on charakter reprezentanta .tej
grupy, z której był powołany.
'
.
.-i
- Decyzja sądu · okręgowego jest ostate<lzna.
P9i
,ar
, ro'
l,.
I' ,/ ~'!
,
J
Nr. 37.
777
Dziennik Ustaw. Poz. 353.
' pracy właściwy jest ten sąd ' pracy. w którego okrę
gu · miała być 11lb była wykonywana praca względnie
znajduje się : zakład pracy.
,
'
W sprawach karnych należących do' właściwo
ści sądówpr,acy, właściwość miejscową danego sądu
pracy ustala się we~ług przepisów dotyczących wła..,
jące w siedzibie sądu pracy;
.
l'i'.' Nadto członkowie sądtf pracy powinni sami się ściwości miejscowej sądów powszechnych, a obowią
wyłączyć i mogą być wykluczeni przez strony, jeżeli
zujących w ,siedzibie sądu pracy.
są , zatrudnieni u pracodąwcy, będącego stroną
Sąd pracy winien z urzędu przestrzegać swej
w ".procesie lub gdy zachodzą powody, wykazujące właściwości.'
ich uprzedzenia lub stronniczość w danej sprawie.
Ari. 23~ Sprawy cywilne. należące do właśd
Jeżeli wykluczony członek s,ądu pracy nie
wości sądó\v p'r acy; o ile nie należą do właściwośCi
uZ,napowodu wykluczenia,. .za słuszny. przewodniżadnego z istniejących sądów pracy ze wżględuIła
czący'rozstrzyga bezzwłocznie i ostatecznie, o il~ zaś
,chodzi o ' osobę przewodniczącego - rozstrźygawy ich okrąg. , należą do, , właściwości , sądów powiatowych (pokoju). chociażby w myśl ogólnych przepiłączńie i ostatecznie prezeS właściwego sądu okrę
sów należały do właściwości sądów okręgo~ych.
j!owego. "
Sprawy cywilne. dotyczące dozorców domo~
r.: ..
Art. 20. W sprawach cywilnych sąd , pracy wych (pUh~Ł c art. ' 4) db czasu' utworzenia sądów
prowadzi rozprawy i orzeka: w kompletach, składa pracy w poszczególnych okręgach, należą ·do właśei~
jących się z przewodniczącego ' lub jego zastępcy,
wości komiśyj rozjemczych (ustawa z dnia 23stycz ..
je'd nego ławnika z grupy pracod.awców . i jednego nia 1920 r. Dz. U. R P. Nr. 8. poz. 53) w dotychczała\vnika z grupy pracownik6w. przyczem przy r'ozposOWym zakresie ich działania tart. 39 ustęp 2r .
:tiiawaniu spraw ,robotników: ławnikiem z grupy praAr~. 24. W razie" gdy praca jest wykonywana
cp'\vników powinna być osóba, należąca do kategorji
przedstawicieli robotników. a przy rozpoznawaniu w okręgu jednego sądu pracy, zakład zaś pracy zaajspraw pracowników umysłowych - osoba, należąca duje się w okręgu innego sądu pracy' lub też w miej0.0 kategorji przedstawicieli prącowników umy- seowości nie należącej do okręgu żadnego z istnieją.
cy~h sądów pracy. albo też odwrotnie, na'i:enczas po ..
słowych.
.
,
wód
może w sprawach cywilnych wszcząć sprawę
... i
Przy rozpoznawaniu spraw. dotyczących gowedług S,w ego uznania bądź przed sądem właściwym
~:podarstw fGlnych i leśnych , i przedsiębiorstw z_niedla okręgu,
którym wykonywana jest praca, bądź
tnLzwiązanych, ławnikami powinny być oso.b y. naleprzed sądem właściwym dla okręgu, w ktorym .znaj.,.
żące do kategorji przedstawicieli , pracodawców
duje się zakład pracy.
i 'pracowników rolnych.
;: "~'o W · sprawach karnych prowadzi rozprawy
Art. 25, JeŻ,eli sąd powszechny uznał prawoLorz:eka jednoosobowo sędzia przewodniczący , lub mocnie właściwość rzeczową sądu pracy w danej
jego zastępca.
"
sprawie, ,decyzja ta wiąże sąd pracy właściwy dla
W szystkie zarządzenia i orzeczenia poza roz- danej miejscowości. w którym sprawa ta następnie
ptawą wydaje przewodniczący, lub ' jego zastępca.
t~czyć się , będ,zi~. ~.eże1i zaś s~d pr~cy prawomóc~
li ' ,,' .' Zasady. według których przewodniczący powome uznał własclwosC rzeczową sądow powszech..
ływać będzie na posiedzenia poszczególnych ławni
nych, orzeczenie to wiąże sądy powszechne.
ków i ich zastępców. określi rozporządzenie w,Ykonawcze.
,.
,
~rt. 26. We wszystkich sprawach cywilnych
J,
Stosownie' do różnorodnych gałęzi pracy na- pełnomocnikami stron mogą być ich dzieci pełno:
jemnej lub do zbliżonych gałęzi pracy najemnej sąd letnie. rDdzice, bracia i siostry, małżonkowie, osoby
pr,acy może byćpod.zielony . na kilka , stałych od- należące do tego samego zawodu, wyznaczeni przez
dz.iałów.
"
, .
stowarzyszenia zawodowe. c,złonkowie. funkcjo- '
,< , Art. 21.. o ile ' rozporządzenie niniejsze nie narjusze oraz adwokaci jako' stali radcowie prawni
tych sto~arzyszeń. tudzież, o ile chodzi o pracodaw~wierapt:zepisówodmiennych do postępowania: są
dów pracy w sprawach cywilnych, stosuje się na ob- ców, urzęd,n~cy. adwokaci jako stali radcowie prawni, zawiadowcy. zarządzający i oficjaliści.
~~ax:ze sądów apelacyjnych krakowskiego i lwowW sprawach cywilnych, .w których dopuszczalskiego i sądu okręgowego cieszyńskiego przepisy
ne jest od~ołan~e (art. ~1), oraz w sprawach karnych
pb.owiąz,ującej , tam ustawy o postępowaniu cywilno~, ądowem, dotyczące postępowania , sąd9w powiato- pełnomocmkanl1 stron mogą być ponadto adwokaci.
w:ych w sprawach drobiazgowych , (do 100 złotych),
, Art. '27. Sąd pracy winien sŁosownie do pona obszarze zaś sądów apelacyjnych warszawskiego,
trzeby
oznaczyć i ogłosić określone dni i godziny,
Jubelskiego i wileńskiego ~ przepisy obowiązującej
w których pówód nawet bez wezwania może się sta~a~ ustawy postępowania sądowego cywilnego, dowić wraz ze stroną pozwaną dla rozpoznania sprawy.
,tyczące postęp',owa.nia 'Ił{ sądach pokoju, ,w sprawach
l!,a,rnych zaś pr:epI~y ustaw, posŁępowaniasądowego
Art. 28. Sąd pracy winien wyznaczyć termin
karnego, obowIązuJących ,w siedzibie sądu pracy,
rozprawy
niezwłocznie na jeden z najbliższych dni
p, .dotyczące postępowania przed sądami powiatowei w ten sposób. aby w przypadkach, gdy miejsce zami (pokoju).
"
,
mieszkania pozwanego znajduje się w okręgu sądo
Art. ,22. Do ' rozpoznawania · i rozsttzygania wym. okres czasu od dnia doręczenia . wezwania do
:sporów cywilnych, należących do :właściwości sądów: ' rozprawy wynosił z reguły nie więcej jak pię~ dni.;
Art. 19. W sprawie wyłączania się i wykluc~ania członków sąd6wpra:cy mają ' zastosowanie odpowiednie przepisy pos~ępowania sądow(:go cywilnego, względnie karnego, stanowiące 'o powodach
. wyłączania ' się lub wykltićzania sędziów, ,obowiązu-
w
I
..
!, . .
Dziennik Ustaw. Poz. 350.
Art, 29.
ławnicy
mają
Na rozprawie przed sądem pracy , jeżeli ustawa postępowania karnego, obowiązująca
prawo zadawać pytania stronom, w siedzibie sądu, zaskarżenie takie przewiduje.
.'=
świadkom i biegłym.
, Art. 30. W sporach, w których wartość przed~
miotu nie przenosi 200 złotych, można od wyroku
s ądu pracy wnieść odwołanie do sądu okręgowego
w ciągu 8 dni jedynie w wypadkach: 1) jawnego po~
gwałcenia prawa lub niewłaściwej wykładni jego,
2) pogwałcenia formalności postępowania o tyle
istotnych, że wskutek niezachowania ich niepodobńa
przyznać orzeczeniu powagi
rzeczy osądzonej,
3) przekroczenia przez sąd pracy zakresu jego kompetencji.
.
Wyrok sądu okręgowego nie ulega zaskar~eniu.
Sąd okręgowy w powyższych sprawach odwoławczych orzeka w składzie trzech sędziów pań
stwowych bez udziału ławników.
Art. 31. W sporach o kwoty ponad 200 zło
tych oraz w sprawach karnych można od wyroku
sądu pracy odwołać się do sądu okręgowego na zasadach przewidzianych w obowiązujących ustawach
postępowania cywilnego względnie karnego, a doty~
czących odwołań od wyroków sądów powiatowych
(pokoju) . Odwołanie nalezy wnieść pisemnie lub
protokólarnie do sądu pracy w birminieczternastodniowym. Odwołanie rozstrzyga sąd okręgowysto~
sownie do obowiązujących w jego siedżibie przepisów postępowania cywilnego, względnie karnego, do~
tyczących postępowanią. , odwoławczego ' w sądach
okręgowych, przyczem wniesienie odpowiedzi na od~
wołanie oraz występowanie adwokatów jako pełno
mocników stron de jest obowb,zujące. Sąd okrę~
gowy wyznacza termin rozprawy z reguły najdalej na
ct,Łetnaście dni od daty wpłynięcia odW9łania do te~
go se,du.
Termin do wniesienia odwołania ożnaczony
w niniejszym artykule i art. ,30 liczy StQ od dnia ogło
szenia wyrolm, a VI wypadku wyroku żaóczt1e~o od
dnia doręczenia oclpisa ' wyroku lub , od dnia doręczt
nia na!{azu wykonawczego ' (uchwały ,dozwalaj ącej
eg zekucję) (ust. 4 art. 33), zaleinie od tego, co wcześniej nasto1piło.
/
,
Termin do wniesienia skarg incy.dentalnych
(rekursów) od decyzyj (uchwał) s~du pracy lub jego
pr:tewodnicz ącc20 wynosi siedem dni.
Odwołanie w sprawach cywilnychwymienió ..
nyeh w ust. 1, oraz skargi incydentalne (tektirSY)
rozstrzyga sąd okręg owy w skbdzie jednego sę
dziego jako przewodniczące go oraz dwu ławnikóv/,
powołanych na zasadach v/)'mienionych wart. 12
e raz z zachowaniem zasad ·art. 20 ustępów 1 i 2.
Rozporządzenie wykonawcze ustali tryb , szcze góło
wy powoływania ławników do udziału w tych posiedzeniach sądu okrę~o w e ~ o.
"
'
Nr. 31.
Art.' 33. Na obszarze sądów apelacyjnydIi
warszawskiego, lubelskiego i wileńskiego służy ' są';
dom pracy prawo wydawania tytułów wykonaw";
czych na mocy prawomocnych swych wyroków, jaR
również decyzyj wydanych przez sąd w toku posJ~:"
powania oraz poza rozprawą główną .
Na obszarze sądów apelacyjnych krakowskiego i lwowskiego oraz sądu okręgowe g o cieszyńskie~
go wyroki prawomocne . sądów pracy i ugody przed
niemi zawarte, jak również. uchwały, wydane, prz,e z
sąd w toku postępowania oraz poza rozprawą głów
ną, stanowią' tytuł egzekucyjny. O egzekucję prosić należy sąd powszechny, wskazany w paragrafach
18 i 19 ordynacji egzekucyjnej i ~gzekucję przepr~
wadzić w myśl postanowień tej ordynacji.
: .>c:'
Wyroki sądów pracy, od których dopuszczalne
jest tylko odwołanie w trybie art. 30, oraz wyroki
sądów okręgowych, wydawane . w drugiej insta~cji
o~ wyroków sądów pracy, są wykonalne niezwłoc2i.'"
me; Sąd może na prośbę strony odroczyć wykoMIlię!
Przy wyrokach, od których dopuszczalne , jeą~
odwołanie w trybie art. ąl, sąd pracy może na wniQ~
sek strony według swego ,. uznania opatrzyć wyroJt
rygorem tymczasowej wyko!1alno§ci, względnie _do:,:,
zwolić egzekucję celem zasp,o kojeniapretensji ,pgf;lą
prawomo c::nością wyroku.
Art. 34. Opłaty (należytości) sądowe, z 'Wi~
jątkiemopła,t za ' doręczenie,nie będą pobierane
w sprawach, w których Wartość przedmiotu sPO(U
nie przekracza kwofy50 złotych.
.
'.
W art. ' l11 ustavvy z dnia 1 lipca 1926 r. o opła;:'
tach stemplowych (Dz.U. R. P. Nr. 98, poz. 570),
VI" ustępach drugim i cZwarfym po wyrazie "kupilfc::'
kiego" wstawia się wyrazy "lub sądu praoy". W, art.
112 tejże ustawy, punkcie 8,pó wyrazie "kupie~ . .
kich" wstawia się wyrazy "lub sądów pracy".
;' .,
Art. 35. W razie ·utworzenia sądupra.cy spra.
wy, wszczęte przed inne mi sądami Vi okręgu utw~
rzonego .sądu pl"o.ey przed dniem rozpoczęcia czyn'.:.
ności przez sąd pracy, będą rozstrzygane ptźez- są
dy, które były dla spraw tych właściwe przcdp9·
wyższym dr.!em.
.
' ' "., .'
Att. 36. Sądy przemysłowe, działające' n'a P~.~
stawie ustawy z dnia 27 listopada 1896 r.o za:pr9~
wadzeniu s8,dów prz emysłowych i o sądownictwie
w sporach tyczących si~ pracy, hauki i najemnego
w stosunItach przemysło w ych (Dz. u; ,p. ausbi.
Nr. 218), przekształcone będą na sądy pracy.
Termin i sposób reor ganizacji tych sądów prze.
mysłowych w myśl przepi~ów rozporządzenia ni-niej~
szcgo ustali Minister Sprawied1iw'o ś ci w porozumieniu z Ministrem Pracy i Opieki Społecznej.
. ,
Do czasu tej rcorga niz:łcjiwymieaione w ust.)
sądy przemysłowe or z ekają w dotych,:zasÓwym skła
dziei trybie na podstawie dotychczasowych prze ..
p~ów.
.
Ar.t. 32. W sprawach €ywilnych. wymienionych wart. 31, można 'wnieść do Sądu Najv.. yższego
środki prawne przewidziane w ustawach postępowa':'
nia cywilnego obowiązujących w siedzibie danego
sądu okrę g owego, tylko z przyczyn ' wymieLionych
Art. 37. Po wejściu w życie prawa o usŁrÓ)li
wart. 30 niniejszego rozporz~dzcnia.
q::lów powszechnych z dni:\. 6 lutego 1928 r. (Dz. U.
,'VI sprawach karnych m ożna od wyroku sądu R. p , Nr. 12, paz. 93) prz ez sądy powiatowe (pokoju),
okr((gowe~o wni~~.sk<ir~~ dó Sądu · Najwyższego, ' sądy- o~{ręgbwe, sądyapel acyjIle i Sąd Najwyźszy,
Dziennik UsŁaw. Poz. 350 i ~351.
Nr. 37.
--------~~~---------------------
o , których mowa w rozporządzeniu niniejszem, na!e- ,
ży rozumieć sądy im odpowiadające we d ług wy~Le
nionego prawa o ustroju sądów powszechnych. Z.arazem do administrac ji sądowej sądów pracy i nadZ6ru nad niemi,...(art. 14) będą miały odpowiednie zaśtosowanie przepisy powyższego prawa, dotyczące
w tym zakresie sądów grodzkich, - a ławnicy zamiast przysięgi będą składali ślubowanie.
, Ąrt, 38,
Wykonanie r o zporządzenia niniejsze-
g,o powierza się łącznie Minis trowi Spra'wiedliwości
i Ministrowi Pracy i Opieki Społ ccz :-:. ej oraz innym
ministrom, każdemu w zakresie jego działania.
Art. 39.
Rozporządzenie
niniejsze ' wchodzi
Wtycie w trzy miesiące od dnia o głoszenia i obowią
zuje na obszarze sądów apelacyjnych warszawskiego, krakowskiego, lubels,kiego, lwowskiego i wileń
~ldego oraz sądu okręgowe g o cieszyńskiego
719
---~-------------------------------
kazano komisjom rozjemczym rozpatrywanie sp o..
rów indywidualnych wynikłych mi ędzy pracodawcami a pr,a cownikami rolnYmi na tle niestos0wania
się do umów zbiorowych oraż do orzeczeń komisyj
rozjemczych lub Nadzwyczajnej Komisji Rozjemczej,
regulujących zatargi zbiorowe ria tych obszarach, na
których orzeczn ictwo sądów pracy, dotyczące spraw
gospodarstw rolnych i leśnych oraz przedsiębiorstw
z niemi związanych, będzie wprowadzone. Jednocze śni e na tych obszarach spory indywidualne, nale~
żące dotąd do właściwości
komisyj rozjemczych
w myśl art. 19 ustawy z dnia 1 sierpnia 1919 r., prze;dą do właściwo ści sądów pracy, względnie sądów
powiatowych (pokoju), z zastrzeżeniem, że sprawy
wszczęte uprzednio przed komisjami rozjemczemi
będą okończone przez te komisje.
Prezydent Rzeczypospolitej~ l. Mościcki
Prezes Rady Ministrów i Minister Spraw Wojskowych
J. Piłsudski
>
Art. 40. Z dniem w~j ścia w , życie rozporządze- ,
_
nia niniejszego traci moc obowiązuj ącą ustawa z dnia Minister: K . .J;Jarfel
2:llistopada 1896 r. o zaprowadzeniu sądów przemy- Minister .spraw, Wewn.ętrznych: Sławoj Składkowski
słowych i o sądownictwie w sporach tyczących się
Minister Spraw Zagranicznych: August Zaleski
pracy, nauki i najemnego w stosunkach przemysło Minister , Skarbu: G. Czechowiez
•
wych (Dz. u. p. austr. Nr. 218), z zastrzeżeniem przeMinister
Sprawiedliwości: A. Meyszfowicz
J- _
pisu art. 36, oraz wszelkie inne przepisy ustaw i rozMinister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
porządzeń tyczące się przedmiotów, przepisami niDr. Dobrucki
niejszego rozporządzen}auregulowanych.
Z utworzeniem sądów pracy w poszczególnych Minister Rolnictwa: K.Niezabyfowski
okręgach tracą moc obowiązującą w tych okręgach ' Minister Przemysłu i Handlu: E. Kwiatkowski
przępisy ustawy z dnia 23 styczn,i a 1920 r. o rozszeMinister Komunikacji: Romocki
'rzeniu działania przepisów ustawy z dnia 1 sierpnia
Minister'
RObót Publicznych: Moraczewski
1919 r. o załatwianiu zatargów zbiorowych pomiędzy
' prą.codawcami a pracownikami rolnymi na zatargi Minister Pracy i Opieki Społecznej: Dr. Jurkiewic
zbiorowe między właścicielami nieruchomości miej- Minister Reform Rolnych: Witold Staniewicz
skich a dozorcami domowymi (Dz. U. R. P. Nr. 8, Minister Po-czt i Telegrafów: BGguslaw Miedzińskl
poi, 53) tudzież przep jsy art. '1 ustawy z dnia 16 maja
1922 r. w przedmiocie powołania Nadzwyczajnej Komisji Rotjemczej do załatwiania zatargów zbioro351.
wych pomiędzy "iłnścicic!ami nieruchomości miejskich a dozorcami d~mowymi (Dz. U. R. P. Nr. 39,
Rozporządzenie
pot. 32~), o ile temi przepisami przekazano komisjom
Prezydenta Rzeczypospolitej
rozjemczym roźpatry\vanie sporów indywidualnych,
, wynikłych młędży właścicielami nieruchomości a do- '
z dnia 22 marca 1928 r.
zorcami domowymi na tle niestosowania si« do umów
o us~anowieniu Medalu Za Ratowanie Gfn~cych.
zbiorowych oraz do orzeczeń komisyj rozjemczych
lub Nadzwyćzajnej Komisji Rozjemczej, regulujących
Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i usta.za.targi zbiorowe. Spory indywidualne m iędzy wła wy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Pre- ,
ścicielami nieruchomości a dozorcami domowymi,
zydenta Rzeczypospolitej do wydawania rozporzą
wśzczęte 'w komisjach rozjemczych przed utworzedzeń z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr, 78, poz. 443)
niem w danych okręgach sądów pracy, winny być post.anawiamco 'następuje
przez te komisje ukończope . '
Art. 1. Ustanawia się "Medal Za Ratowanie
Ponadto w razie rozszerzenia właściwości są
'd ów pracy na sprawy dotyczące gospodarstw rol- Ginących" celem nagradzania zasług położonych
nych i leśnych oraz przedsiębiorstw z niemi związa przy ratowaniu tonących oraz ofiar katastrof żywio\
nych (ust. 3 art. 1), ulegają uchyleniu art. 19 ustawy łowych .
z dnia 1 sierpnia 1919 r. o załatwianiu zatargów zbioArt. 2. Medal o średnicy 35 mm., wybity '
rowych pomiędzy pracodawcami a pracownikami w srebrze, nosi z jednej strony wyobrażep.ie orła
rolnymi (Dz. P. P. P. Nr. 65, poz. 394) tudzież prze- państwowego oraz w otoku napis "Rzeczpospo-pisy art. 4 ustawy z dnia 18 lipca 1924 r. w przed- lita Polska" (wzór Nr. 1 załącznika), na odwrocie
miocie uprawnień Ministra Pracy i Opieki Społecz zaś w wieńcu z liści dębo~ych napis "Za Ranej do powoływania Nadzwyczajnych Komisyj Roz- towanie Ginących" (wzór Nr. 2 załącznika}.
jemczych do załatwiania zatargów zbiorowych po- Medal noszony jest na lewej piersi, na wstążce biami<t,dzy pr<1codawcami a pracownikami rolnymi (Dz. łej ż czerwonemi brzegami, i wąskim czerwonym
O~ R. P. Nr. 71, poz; 686), o ile temi przepisami prze- prąikiem pośrodku. Szerokość wstążki wynosi
A
I
J. ,
i
..
774
/
I
Dziennik Ustaw. Poz. 349. i 350.
A.-t. 94. Rozporządzenie nmlęjSZe wchodzi
w życie VI tydzień po ogłoszeniu.
Prezydent Rzeczypospólitej:' l. Mościcki
Prezes Rady Ministrów i MinisWr Spra~ Wojskowych
,
I
I.
J; PiłSudski I
Minister: K. Bartel
"
Minister Spraw Wewnętrznych: Sławoj Składkowski
Minister Spraw Zagranicznych: Augu&f Zalesili
Minister Skarbu: G. Czechowicz
' Minister Sprawiedliwości: A. M eysziowicz
Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
Dr. Dobrucki
Minister Rolnictwa: K. Niezabyiowski
Minister Przemysłu i Handlu; E.Kwiatko1,lJ6ki
Minister Komunikacji :', Romocki
Minister Robót Publicznych: Moraczewski
Minister Pracy i Opieki Społecznej: Dr. Jurkiewicz
Minister Reform Rolnych: ' Wi.told Sianiewic
Minister Poczt i Telegrafów: Bpguslaw Miedzińsk,i
Nr:. 31~
wiązu.j e mme)sze rozpo rządzenie, bądź w stosunku
do poszczególnych okrę g ów sądów apelacyjnych.