Rozporządzenie Ministra Reform Rolnych z dnia 29 kwietnia 1925 r. wydane w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości w sprawie wykonania ustawy z dnia 20 czerwca 1924 r. w przedmiocie uwłaszczenia b. czynszowników, b. wolnych ludzi i długoletnich dzierżawców w województwach wschodnich.

§ 1. Na wyłączny publiczny

użytek

dróg że­

pozostających w zarządzie Dyrekcji Kolei

Państwowych w Radomiu ulegają wywłaszczeniu na

' rzecz Skarbu Państwi,ł pokłady żwiru i piasku, znajdujące się w gruncie o powierzchni 1 ha 20 arów

456.

laznych

68 m 2 będącym własnością Maurycego Zamoyskiego

i położonym w Długim Kącie, w powiecie bilgorajskim,

w województwie lubelskiem obok szlaku kolei RejoWiec-Bełżec w km. 94; zarazem grunt .ten ulega czasowemu zaj~ciu przymusowemu mi · rzecz Skarbu

Państwa.

§ 2. Powyżs?:e grunty wraz z pokładami iwiru

i piasku ulegają natychmiastowemu zajęciu po dokonaniu opisu.

§ 3. T.ermln czasowego przymusowego zajęcia

ustala się na 3 lata, licząc od daty dokonania opisu.

Wynagrodzenie za czasowe zaj~cie gruntu

b~dzie wypłaconę zgodnie z art. 22 wspomnianego

wyżej dekretu, zaś odszkodowanie za wybrany żwir

l piasek wedle odpowiednich przepisów tegoż dekretu.

. § 4.

Zarządzenie

Rady Ministr6w ,

z ania 26 cze,rwca .1925 r.

o wyłą<;zeniu gminy

żańskiego

Kozłów

z powiatu brze-

i włączeniu do powiatu tarnopolskiego.

Na zasadzie art. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca

1921 r. w przedmiocie dokonywania zmian granic

powiatów na obszarach b. dzielnicy rosyjskiej i austrjacka-węgierskiej, jak również dokonywania na obsz,/.

rze b. dzielnicy austrjacko-węgierskiej zmian obszaru działania samorządowych reprezentacyj powiatowych (Dz. U. R. P. N!! 64, poz. 400) zarządza si~, co

następuję

po-

§ l. Gminę Kozłów wyłącza się z powiatu politycznego brzeżańskiego i obszaru działania -reprezentacji powiatowej brzeżańskiej i włącza się ją · do

powiatu politycznego tarnopolskiego i do obszaru

działania reprezentacji powiatowej tarnopolskiej.

.

to uzyskuje moc obowiązu­

§ 2. Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

§ 5. Wykonanie niniejszego

wIerza sl~ Ministrowi Kolei.

§ 6;

Rozporządzenie

zarządzenia

jącą' z dniem ogłoszenia.

Prezydent Rzeczypospolitej: S. Wojciecbowski

Prezes Rady Ministrów W. arabski

Minister Kolei: Tyszka

•

§ 3.

Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie

z dniem 1 lipca 1925 r.

Prezes Rady Ministrów

i Minister Skarbu: W. arabski

Minister Spraw Wewnętrznych: W. Raczkiewicz

Minister Sprawiedliwości: A. Zycbliński

----

455.

Rozporządzenie Rady Ministrów

457.

z dnia 13 maja 1925 r.

sprawie uzupełnienia rozporządzenia Rady

Ministrów r dnia 26 czerwca 1924 r. o wykonaniu ust. 3 art. 116 ustawy o państwowej słui­

bie cywilnej.

. W

Na podstawie ustępu 3 art. 116 ustawy o panstwowej służbie cywilnej z d. 17 lutego 1922 r. (Dz.

U. R. P. N2 21, poz. 164) zarządza się co następuje

§ l. W końcu § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 1924 r. o wykonaniu

ustępu 3 ar t. 116 ustawy o państwowej służbie cywilnej (Dz. U. R. P. N2 64, poz. 630) po słowach

"służby techniczno-leśnej" dodaje się nowy punkt

o następującem brzmieniu: "11) przy Głównym Urzę"

dzie Ubezpieczeń - dla urzędników tegoż Urzędu,

oraz Okr~gowych Urzędów Ubezpieczeń".

§ 2. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie

z dniem jego ogłoszenia.

Prezes Rady MinistrÓw; W. arabski

Minister Pracy

Opieki Społecznej: F. Sok al

Rozporządzenie

Ministra Reform Rolnych

z dnia 29 kwietnia 1925 r.

wydane VI porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości w' sprawie wykonania ustawy z dnia

20 czerwca 1924 r. w przedmiocie uwłasz­

czenia b. czynszowników, b. wolnych ludzi

i długoletnich dzierżawców w województwach

,

wschodnich.

Na mocy art. 23 ustawy z dnia 20 czerwca

1924 r. w przedmiocie uwłaszczenia b. czynszowni·

ków, b. wolnych ludzi i długoletnich dzierżawców

w województwach: nowogródzkiem, poleskiem, wołyńskiem, okręgu administracyjnym wileńskim oraz

w powiatach: grodzieńskim, wolkowyskim, bielskim,

białostockim i sokólskim województwa bialostocl~iego

(Dz. U. R. P. N2 63, poz. 617)-zarządza się co nClstE:puje

Do art. 3.

§ 'l.

.

Za uprawnionych do korzystania z postanowień ustawy o uwłaszczeniu b. czynszowników,

Oz;ennik Ustaw. Poz. 457.

b. wolnych ludzi i długoletnich dzierżawców przedewszystkiem uznaje się tych t. zw. "wolnych lu}lzi"

lub ich spadkobierców w prostej zstępnej Iinji, którzy

przed dniem 20 listopada starego stylu 1857 r. należeli lub zostali zaliczeni do stanu wolnych ludzi

II kategorji, a którzy

1) na obszarach, które wchodziły w skład b. gub.

grodzieńskiej, wileńskiej i wołyńskiej

N2 65.

bierze się w rachubę uprawnień służebnych z temi

gruntami związanych;

Do art. 7.

§ 8. Każdy z członków komisji uwłaszczenio­

wej winien mieć swego zastępcę, powołanego w tym

samym trybie, co i członek, którego zastępuje. W wypadb, gdy zawakuje stanowisko któregokolwiek

członka komisji uwłaszczeniowej lub jego zastępcy,

komisarz ziemski winien niezwl"ocznie zwrócić się

za pośrednictwem okręgowego urzędu · ziemskief/?

o delegowanie względnie wyznaczenie nowego członka

lub zastępcy.

.

,a) albo posiadali . grunty prywatne na mocy dwunastoletnich kontraktów dzierżawnych, zawartych po myśli prawa z dnia 25 lipca starego

stylu 1864 r., lub też na mocy za stępujących

te kontrakty decyzyj tak zw. "mirowych pośredników" - i dotąd na tych samych gruntach pozostają,

§ 9. Przewodniczący bierze udział w głosowa­

b) albo objęli w posiadanie prywatne ziemie niu narówni z członkami. Przy równym podziale

przed dniem 25 lipca starego stylu 1864 r. . głosów przeważa głos przewodniczącego.

bez żadnych umów dzierżawnych lub też na

podstawie umów z właścicielami - i dotąd

§ 10. Posiedzeni.a komisji uwłaszczeniowej zwopozostają w posiadaniu tych samych gruntów;

łuje przewodniczący. Zastępcy biorą udział w po2) na obszarach, które wchodziły w skład b. siedzeniach tylko w wypadku nieobecności członków,

gub. mińskiej - posiadają dotąd bez przerwy od których zastępują. Posiedzenia komisji są jawne"

czasu z przed · 25 lipca starego stylu 1864 r. na narady-tajne. Z każdego posiedzenia winien być

mocy ustnych lub piśmiennych umów dzierżawnych spisany protokół. Protokół spisuje wyznaczony prżez

te same grunty prywatne lub też inne grunty, otrzy- przewodniczącego urzędnik. Protokół podpisuje przemane wzamian za grunty, które posiadali przed wodniczący i osoba spisująca protokół. Sprawy na

25 lipca starego stylu 1864 r.

posiedzeniach referuje przewodniczący lub jeden

z

· członków komisji na podstawie porozumienia

§ 2. Istnienia warunków, przewidzianych w § 1,

z

przewodniczącym.

dowodzić można zarówno na podstawie dowodów

piśmiennych, jak też na mocy zeznań świadków lub

§ 11. Członkowie komisji uwłaszczeniowej, któbiegłych.

rzy nie są urzędnikami państwowymi ani sędziami,

składają przyrzeczenia treści nas.tępującej

Do art. 4.

"Przyrzekam, że na powierzonem mi stanowisku

§ 3. Za pobudowanie własnych osiedli w ro- członka (zastępcy członka) komisji uwłaszczeniowej

zumieniu punktu c art. 4 uznaje się pobudowanie przyczyniać się będę w swym zakresie działania ze

własnym · kosztem i staraniem zabudowań gospodarwszystkich sił do sprawiedliwego i bezstronnego wy~ .

czych i mieszkalnych lub t~ż. ~z~ści tyc~ .zabudo- konania przepisów prawa, obowiązki swego urzędu

wań, przeważającej co do Iloscl I wartoscl gospospełniać będę gorliwie i sumiennie, a tajemnicy urzę- .

darczej.

dowej dochowam".

.

Przyrzeczenie

to

winno

być

wypowiedziane

Do art. 5.

głośno wobec przewodniczącego, stojąc.

§ 4. Obywatelstwo polskie winno być stwierdzone przez petenta właściwemi do~oda~i. W. wy§ 12. Do badania przez komisję uwłaszczenio­

padku, gdy petent takich dowodo.w Ole poslad~: wą świadków i biegłych oraz ich wynagrodzenia makomisja uwłaszczeniowa (art. 6) :vmna .P?zostawlc ją analogicznle zastosowanie przepisy; obowiązujące

mu termin, niezbędny dla uzyskama własclwych do- okręgową komisję ziemską.

wodów.

§ 13. Nadzór nad, tokiem spraw komisji uwłasz­

§ 5. Fakt posiadania podwójnego poddań­ czeniowej należy do właściwych okręgowych urzę­

stwa (obywatelstwa) oraz istni~nia oko~iczno~ci prze- dów ziemskich.

widzianych w p. c art. 5 wmny byc stWierdzone

z urzędu przez komisję uwłaszczeniową.

Do art. 8.

§ 6. Istnienie okoliczności przewidzianych w pp.

§ 14. Podania do komisil uwłaszczeniowej wind, e, f, g i h art. 5 winno być udowodnione przez

ny być składane w tym powiatowym urzędzie ziemwłaściciela gruntów, o których wywłaszczenie V-:~~

stępują długoletni dzi e rżawcy.

Pon.adto komiSJI skim, przy którym urzęduje komi:,ja. .Poda~ia ust?ę

winny być w powiatowym urzędZie Ziemskim WCią­

uwłaszczeniowej przysługuje prawo, o Ile uzna to za

gane

do protokółu z zachowa?iem .ogólnych pr~epi­

wskazane, stwierdzania tych okoliczności z urzędu,

sów, obowiązujących urzędy Ziemskie przy przYJmowzględnie zażądania od wymienionych

p'. c a rt..4 waniu podań ustnych.

dzierżawców złożenia oświadczenia na plSITIle, gdZie

i ile ~oSiad aj ą ziemi tytułem własności. · .

.

§ 15. Za datę wniesienia podania uznaje się

v:.

§ 7. Przy obliczaniu obszaru gruntow, posiadanych przez dzierżawców tytułem własności, nie

datę jego złożenia w powiatowym urzędzie ziem-.

skim wzgl~dnie datą nadania do urzędu pocztowego.

N2 65.

Dzienn~k Ustaw.

,Do art. 9.

§ 16. Wdrożenie postępowania, uwłaszczenia­

, wego komisja stwierdza w drodze odrębnej uchwały.

§ 17. Wezwania Winny zawierać imię i nazwisKo osoby . wzywanej, jej adres, miejsce i termin

, stawienia ' się, charakter w jakim zostaje wezwana,

oraz oznaczenie sprawy, . do której zostaje weZWClną.

Wezwania winny być sporządzane w dwóch

jednobrzmiących egzemplarzach, z których jeden

władza gminna doręcza osobie wzywanej przynajmniej na 14 dni przed terminem, na który jest ona

wzywana, drugi zaś wraz z potwierdzeniem odbioru

niezwłocznie zwraca urzędowi wysyłającemu.

W razie niedoręcienia we;':wania władza gminna

winna jeden egzemplarz wywiesić w swym lokalu

urzędowym na widocznem miejscu, drugi zaś niezwłocznie zwrócić urzędowi wysyłającemu z adnotaI cją o przyczynach niedoręczenia i o dniu wywieszenia wezwania w lokalu urzędowym.

Po otrzymaniu tej adnotacji komisja uwłasz­

czeniowa zarządzi wywieszenie wezwania, w lokalu

własnym,

wysianie wezwania zarządowi majątku,

o' ile ten istnieje, oraz trzykrotne ogłoszenie w piś'

mie, w którem umieszczano miejscowe ogłoszenia.

O ile osoba wzywana mieszka poza granicami

Państwa i miejsce jej zamieszkania jest' wiadome,

wezwanie winno być doręczone przez konsulaty

w trybie właściwym.

Do art. 10.

§ 18. Protokół dobrowolnego układu, zawieranego wobec komisji uwłaszczeniowej, winien być odczytany stronom i przez nie przyjęty i podpisany

vi obecności komisji.

Do art. 11.

§ 19. Sentencja orzeczenia winna być spisana,

podpisana przez przewodniczącego i wszystkich obecnych członków względnie ich zastępców oraz nie·

zwłocznie ogłoszona publicznie stronom na temże

posiedzeniu, na którem zapadlo orzeczenie.

§20. Sentencja winna zawierać całą treść

Orzeczenia i winna czynić zadość wymaganiom punktów a do d włącznie art. 11 oraz art. 13 ustawy.

Sentencja winna być przytoczona w dosłownem

. brzmieniu w końcu motywowanego orzeczenia.

. § 21. Orzeczenia wraz z umotywowaniem,

podpisane przez przewodniczącego i sędziego poko·

ju-członka komisji, winny być sporządzane i wysyłane stronom najpóźniej w ciągu 14 dni po posie·

dzeniu, na którem zostało powzięte.

Poz. 457.

937

mocą dowodów piśmiennych, a w wypadku ich braku-na podstawie zeznań świadków i biegłych.

§ 24. Wysokość tenuty dzierżawnej wpłacónej

przez wolnych ludzi w dniu 16/4 czerwca 1903 r.

oraz przez długoletnich dzierżawców w r. 1913 winna być udowodniona przez użytkowników za pomocą

dowodów piśmiennych, a w wypadku ich brakuna podstawie zeznań świadków i biegłych.

§ 25. Jeżeli dzierżawcy wymienieni w p. b

art. 4 ustawy zapłacili właścicielowi zaliczkę na kupno użytkowanej ziemi, winni oni udowodnić wysokość uiszczonej zaliczki.

Przeciwko dowodom pIsmlennym, zło­

przez jedną ze stron, nie może być stosowany dowód ze świadków lub biegłych. Jednakże komisja może przeprowadzać dochodzenia z urzędu

celem ustalenia wysokości opiat rocznych.

§ 26.

żonym

Do art. 13.

§ 27. Układ dobrowolny w sprawie zlikwido~

wania praw do korzystania z nieobjętej uwłaszcze­

niem części majątku dotychczasowego właściciela

wypływających z tytułu prawnego, uzasadniającego

uwłaszczenie,

winien być zawarty równocześnie

z układem dobrowolnym o uwłaszczeniu, lub przed

tym układem. W wypadkach, gdy strony dojdą do

porozumienia w . sprawie dobrowolnego ' układu

o uwłaszczeniu, jednak nie porozumieją się co do

dobrowolnego zlikwidowania prawa do korzystania

z nieobjętej uwłaszczeniem części majątku dotychczasowego właściciela, w układzie dobrowolnym

o uwłaszczeniu winny być ustalone istnienie tych

praw oraz ich rozmiar.

§ 28. Istnienie i rozmiar praw do korzystania

z nieobjętej uwłaszczeniem części majątku dotychczasowego właściciela winno być udowodnione przez

użytkownika. Ponadto komisja uwłaszczeniowa ma

prawo przeprowadzać w tej mierze dochcdlenia

z urzędu.

Ustalenie wartości wykonywania przez

wymienionych w p. c art. 4, prawa do

korzystania z nieobjętej uwłaszczeniem części mająt­

ku dotychczasowego właściciela dokona komisja

uwłaszczen iowa na podstawie rzeczywistej użytkowej

wartości wykonywania tych praw, posługując się cenami miejscowemi i opinją biegłych_

§ 29.

'dzierżawców,

§ 30.

Stwierdzenie i ujawnienie w charakterze

służebności praw wodopoju, przejazdu i przepędu

bydła winno być zamieszczone w orzeczeniu o uwłasz­

czeniu.

§ 22.

Umotywowanie orzeczenia winno zawierać . krótkie streszczenie okoliczności sprawy oraz

przytoczenie tych faktów, dowodów oraz podstaw

i przesłanek faktycznych i prawnych, które wpłynęły

'na treść orze::zenia.

Do art. 12.

§ 23. Roczny czynsz dzierżawny z roku 1913

winien być udowodniony przez czyns zownika zapo·

Do art. 14.

§ 31. Niemożność wypłacenia przez użytkow­

nika jednorazowo ceny szacunkowej uwłaszczonych

gruntów stwierdza komisja uwłaszczeniowa na podstawie swobodnego uznania, jednak po zasięgnięciu

protokólarnie stwierdzonej opinji co najmniej dwóch

ludzi mi ejscowych oraz piśmiennej opinji miejscowych władz gminnych.

, '

I

;

Dziennik Ustaw: Poz. 457 i' 458.

~2 65.

§ 32. Konieczność zwrócenia się do Państwo­

wego Banku Rolnego o udzielenie nabywcom odpowiednich kredytów komisja uwłaszczeniowa ustala

W odr~bnej uchwale po zasit;:gnięciu opinji w sposób, wskazany w § 31 • .

czonym na ten cel. Przed otrzymaniem takiego oświad­

czenia art. 22 nie może być zastosowany.

00 art. 15.

Kierownik Ministerstwa Reform Rolnych: J. Radwan.

§ 33. Skarga odwoławcza moźe być zgłoszona

na plsmle i ustnie. W tym ostatnim wypadku mają,

zastosowanie przepisy § 14.'

Minister Sprawiedliwości: A. Życbliński

§ 40. Rozporz<,\dzenie niniejsze wchodzi w ży­

cie z dniem ogłoszenia.

Do iłrt. 16.

§ 34. Skargi na orzeczenia okręgowej komisji

458.

ziemskiej winny być składane do Najwyższego Trybunału Rdmińistracyjnego z zachowaniem postanoRozporządzenie Ministra Wyznań Religijwień ustawy z d. 3 sierpnia 1922 r. o Najwyższym

nych i Oświecenia Publicznego

Trybunale Rdministracyjnym (Dz. U. R. p_ Nil 67,

poz. 600). Doreczane .stronom odpisy orzeczeń okr~- .

z dnia 19 czerwca 1925 r.

gowej komisji ziemskiej winny być opatrzone pouczeniem co do trybu i terminu ich zaskarżenia do

W sprawie uproszczonych egzaminów państwo­

Najwyższego Trybunału f\dministracyjnego.

wych na nauczycieli szkół średniCh ogólnokształcących i seminarjów nauczycielskich.

Do art. 19.

§ 35_ Za podstawę do wniesienia

(adnotacji) służy uchwała o wdrożeniu

nia uwłaszczeniowego (§ 16).

o,strzeźenia

postępowa­

Na podstawie art.1 ustawy z d. 26 września 1922 r.

dotyczącej kwalifikacyj zawodowych do nauczania

w szkołach średnich ogólnokształcących i seminarjach nauczycielskich państwowych i prywatnych (Oz_

U. R. P. NQ 90, poz. 828) w brzmieniu ustalonem

wart. 7 ustawy z dnia 16 lipca 1924 r. (Dz. U. R.

§ 36. Żądanie wydania zaświadczenia, prze\vi- . P. N275, poz. 740) zarządza się co następuje

dzianego w ustępie 2-im art. 20, może nastąpić ró.wnocześnie ze zlożeniem podania o uwlaszc2enie. Ząda­

§ 1. §§ 1 i 2 rozporządzenia Ministra Wyznań

nie to moźe być zgłoszone na piśmie łub ustnie, Religijnych i Oświecenia Publicznego z dnia 21 czerwca

z zastosowaniem postanowień § 16. Uznanie, czy 1923 r. w sprawie uproszczonych egzaminów państwo­

petent posiada dostateczną podstawę do roszczenia wych na nauczycieli ~zkól średnich ogólnokształcących

prawa na uwłaszczenie z mocy ustawy niniejszej, i seminarjów nauczycielskich (Dz. U. R. P. N~ 68,

komisja stwierdza w odrębnej uchwale, która nie poz. 533) otrzymują następujące brzmienie

·podlega odrębnemu zaskarżeniu. Treść tej uchwaty

,,§ 1. Ustanawia się na czas do 30 'czerwca

nie wiąże komisji przy rozważaniu sprawy o uwlasz- 1929 roku uproszczone egzaminy państwowe na nauqeniu i w nic:zem nie przesądza treści orzeczenia czycieli szkół wyżej wymienionych, według następu­

o uwłaszczeniu.

jących przepisów

§ 2. Do egzaminu uproszczonego mogą, być

Do art. 22.

dopuszczone

.

11. Osoby, które przed 1 stycznia 1923 roku

§ 37_ Nieposiadanie przez dotychczasowego

były czynne, jako nauczyciele w szkołach średnich

właściciela uwłaszczanych gruntów innej nieruchoogólnoks2talcących łub semlna rjach nauczycielskich

mości ziemskiej na obszarze Rzeczypospolitej Pol·

skiej w wypadku. gdy domagać się b~dzie zastosowa- na obszarze Państwa Polskiego. jeżeli

a) posiadają obywatelstwo polskie,

nia do niego postanowień art. 22, winno być stwier~

b) ukończyły szkołę średnią ogólnokształcącą

dzone przez z/cżenie przez niego odpowiedniego

lub seminarjum nauczycielskie,

oświadczenia.

c) ukończyły przed 1 stycznia 1923 roku 25 lat

życia, oraz albo

§ 38. Przy obliczaniu obszaru, do którego ma

d) odbyły przed 1 stycznia 1923 roku co najmniej

być powiększony obszar zwalnianych od uwłaszczenia

3·letnią szkolną praktykę nc:uczycielską, uzna- .

gruntów, nie bierze się pod uwagę uprawnień siuną przez Ministra Wyznań Religijnych i Oświe- ·

żebnych, związanych z temi gruntami. .

cenia Publicznego za zadowalającq, w wymiarze co najmnięj 14 godzin tygodniowo,

. § 39. W wypadku konieczności zastosowania

z czego co najmniej 2 lata w szkole średniej

przepisów art. 22 ustawy, komisja uwłaszczeniowa

ogólnokształcącej lub seminarjumnauczycielprzed wydaniem orzeczenia o zwo(nieniu od uwlaszskiem,

.

. czenia gruntu na mocy tegoż art. 22 winna się poalbo

rozumieć z urzędami ziemskiemi i otrzymać od nich

e) odbyly prZed upływem 1928 r. co najmniej,

oświadczenie, wskazujące obszar, odpowiadający wy3·letnią pr~ktykf; nauczycielską,szkolną, z cze- ,

maganiom ustępu 2-go art. 22 i mogący być przezna- .

Do ąrt. 20.