Rozporządzenie Ministra Skarbu wydane w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości z dnia 25 marca 1925 r. o ustaleniu obowiązującego tekstu rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej o przerachowaniu zobowiązań prywatno-prawnych z dnia 14 maja 1924 r., z dnia 28 czerwca 1924 r. i z dnia 27 grudnia 1924 roku.
Table of Provisions (44)
Statutory Text (44 Articles)
§ 2. (Do art. 19). Wykonywanie nadzoru (art. 9),
wymierzanie opłaty (art.' 11), podwyżki (art. 13) lub
kary pienit;żnej (art. 15) oraz wydanie decyzji na
prośb~ o zwrot opłaty (art. 17) naleźą do zakresu
działania tych władz skarbowych l instancji, którym
są powierzone sprawy opłat stemplowych.
Odwołanie op nĘlkciżu . pł!óltnicze-go; ,od orzeczenia w przedmiocie podwyżki lub od orzectenia odmownego na prośb~ o 'ż\vrot opłaty należy wnieść
do władzy skarbowej pierwszej instancji. Rozstrzyga
odwołanie . izba skarbowa; na obszarze województwa
śląskiego: wydziął skarbowy województwa śląskiego
w Katowicach.
249
---_
.. ---~-- _._ -- ---_. _----
w btzi11ieniu zmienionem rozporządzeniem Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 czerwca 1924r.
(Dz. U. R. · P. N~ 56, poz. 566) i z dnia 27 grudnia
1924 r. (Dz. U. R. P. N!:! 115, poz. 1024).
§ 2. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie
z dniem ogłoszenia.
Minister' Skarbu: W. arabski
Minister Sprawiedliwości: A. Życblińsk I
§ 3. (Do art. ,21). Pierwszą opłatę w myśl
art. 1 ustawy należy obliczyć w wysokości 2% od
sumy wpłat na udziały, dokonanych w czasie od
dnia 1 kwietnia 1925 r. do końca roku 'obrachunkowego.
Na podstawie p. 10 art. 1 i art. 2 ustawy z dnia
11 stycznia 1924 r. o naprawie Skarbu i refomjie
walutowęj (Dz. U. R. P. Ng4, poz. 28) oraz zgodnie
z uchwałą Rady Ministrów z dnia 9 maja 1924 r.
§ ' 4. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie
dniem 1 kwietnia 1925 r.
Przedmiot .przerachowania.
<
Minister Skarbu: W. arabski
"'.
•
;.
213.
~ozporządzenie Ministra Skarbu wydane
w porozumieniu z Ministrem Sprawied li wo ś<:i
z dnia 25 marca 1925 r.
O ustaleniu obowiązującego tekstu rozporzą
dzeń Prezydenta Rzeczypospolitej o przerachowaniu zobowiązań prywatno - prawnych z dnia
14 maja 1924 r. (Dz. U. R. P • .N2 42, poz. 441)
z dnia 28 czerwca 1924 r. (Dz. U. R. P . .N2 56,
poz. 566) i z dnia 27 grudnia 1924 roku (Dz. U.
' . • ' R.P~ ' N!!115, poz. 1024)
Na podstawie § .' 2 rozporządzenia Prezydenta
R~eczypospbliteJ z ąn~a .27 grudnia 1924 r. , o ,. uzupełnienitJ przepisóV/t ?ro}i':porządzenia PrezydęntaRze
czypospolitej z dnją , f1,4 maja 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań prywatno-prawnych (Dz. U. R. P.
.N'~ 115, poz. 1024) zarządza się co · nast~puje
§ 1. Ogłasza się jako załącznik do niniejszego rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dn.
14 maja 1924 r. o przerachowaniu zobowiązań pry' walno - prawnych (Ot. U. R. P. N2 42, poz. 441)
stanowię
§ 1. 1) Rozporządzenie niniejsze stosuje si~
do płatnych w markach polskich należności prywatna-prawnych, których tytuły powstały przed dniem
28 kwietnia 1924 r., bez wzgl~du na to, czy te należności w chwili powstania tytułu były wyrażone
lub płatne w markach polskich, czy też w rublach
carskich, koronach austro-węgierskich lub markach
niemieckich, a stały się płatnemi w markach polskich
dopiero na skutek przepisów, które wprowadziły
mark~ polską jako prawny środek płatniczy.
2) Rozporządzenie niniejsze stosuje się nadto
do płatnych w rublach carskich należnośc}, których
tytuły powstały , na obszarze b. Litwy Srodkowej
przed dniem 1 kwietnia 1921 r., do płatnych w koronach austro-w~gierskich należności, których tytuły
powstały na obszarze województwa wołyńskiego przed
dniem 1 kwietnia 1920 r., wreszcie do należności,
któryth tytuły powstały na obszarże ziemi wileńskiej,
województwa poleskiego i nowogródzkiego oraz powiatów: wołkowyskiego, grodzieńskiego, białostockie
go, bielskiego i sokólskiego województwa biało.sto
ckiegq, a które były płatne w rublach i markach,
emitowanych na tym obszarze przez b. władze okupacyjne niemieckie (t. zw. ostrublach i ostmarkach).
Skala przerachowania i jej stosowanie.
§2. 1) Należności powyższe będą na żą<lanie
którejkolwiek strony przerachowane na złotesposo
bem wskazanym w nini·ejszem rozporządzeniu.
2) Podstawą przerachowania jest nast~pująca
skala
'
Jeden złoty równa sieo
Dzieni1i']{ Ustaw; Poz. ' 213.
..------__ ------
----------------------~~----~~--------~
W
CZF\SIE
~
' -~
. -. _
- _
.
RlIblomr~syjskim I KOron~;g.aust(•., J Ma~~di~ie, J.~arkompOlskim
.. ..
Do l.VlII.1914 r.
Od l.YIll.1914 r.
D,375
0,95
W półroczu II 1914 r.
I 1915 r.
"
II 1915 r.
"
I 1916 r.
"
II 1916 r.
0,40
0,44
0;50
0,50
0,50
1,00
1, 15
1,25
1,40
1,60
0,85
0,90
0,92
1,05
1,09
1,09
0,50
0,50
0,55
0,60
1,90
2,00
2,00
1,15
1,15
1,20 .
1,20
1,15
1,15
;,1.20 .
,1,20
0,60
0,70
0,85
0,90
2,00
2,00
2,30 .
2,60
1,20
1,20
1,30
1,50
1,20
.1,20
1,30
1,50
1,10
1,35
1,50
2,00
2,25
2,50
3,75
4,25
5,75
6,55
8,50
10,50
2,90
3,20
4,00
4,75
5,50
5,75
6,20
8,00
11,00
14,00
17,00
22,00 "
1,8
2,0
2,0
2,0
2,1
2,1 '
1,50
1,75
2,00
. 2,25
2,50
2,75 .
3,25
4,25
, 6,007,50
10,00
14;00
W Kwartale
"
1 1917 r..
II
.
III
"
"
IV
"
I 1918 r.
II
lO·
"
lO
•
W ' miesiącu
"
"
"
"
"
"
"
"
"
"
'"
. W miesiącu
"
...•
•
..
III
IV
"
I 1919 r • .
......
II
III
IV
V
VI
VII
VllI
IX
X
XI
XII
W miesiącu
IV
V
X
XI
XII
III
IV
"
"
.."
VI
VII
VIII
"
W miesiącu
"
"
"
"
"
."
."
"
'"
r 1921 r.
1/
"
."
"
".
'"
13
13
13
.."
"
".
.
II
III
VI
"
"
" .,
"
12
VII
VIII
IX
lO
"
lO
I 1920 r.
"
' Ił
"..
V
IX
X
XI
XII
.
.
"
lO
"
"
/I
13
13
13
14
. 17
19
23
28
35
35
35
35
30
2,4
•
2,8·
3,3
4,2
5,5
7,0 .. ',.'
•
'"
' ( o
' 19 '.
23
,9 "
11
' .
12 .
12
.'
~-
"'
25
25
30
31
11
11
" 11
11
11
34
. 40
45 ' .
60
11
11
80 · ·· ·
11
100
120
130
25
30
35
40
55
80
120
200
145
140
150
200
300
400
".
"
"
"
I 1922 r.
'11
14
1,90
. ' ", . ~
28
31 .
.j'.. .
"
'
.....
' :.
425
450
450
450
450
500
....
"
.
Ni 30.
D~iGnnik
... - ..,,-
·~"""'---~--. - -7-
w
W miesiącu
"
"
"
"
"
.."
"
"
W miesiącu
"
"..
..
.
"
."
"
"
"
III 192'-2 r.
IV
V: "..
VI .fi
VII ,
VIII
. ..
._.
.~." .
'J., '
"
"
I 1923t.
.
" .
III
IV
V .....
VI
VII
VIlI ""
IX
X "
Ił '
.
XII
"
...
I 1924'r .
II
fi111
IV
..
.-
'
.' ~
3) Marki emitowane przez b. niemieckie wła
dze okupacyjne na ziemiach wschodnich (ostmarki)
uważa siE: za równe markom niemieckim, a ruble
. emitowane przez te władze (ostruble) uważ" się za
równe dwum markom niemieckim.
§ 3.
1) Dla zastosowania odpowiedniej stawki
powyższej skali miarodajny jest czas powstania tytułu
uzasadniającego należność pieniężną, o ile niniejsze
rozporzlldzenie inaczej nie postanawia.
2) ' Przeliczenie riależności dawniejszych na mar·
ki polskie, uskutecznione bez zamiaru umorzenia poprzedniego stosunku, nie może być uważane za no·
wację, uzas.adniającą zastosowanie stawki według
czasu powstania nowego tytułu.
§ 4. t) Najwyższą dopuszczalną miarą przerachowania jęst zastosowanie pełnych stawek skali § 2.
2) Najniższą dopuszczalną granicę przerachowania wskazuje nominalna suma marek polskich,
w tytule pr~wnym oznaczon~ lub z niego wynikająca,
a przeliczona: na złote według relacji ustalonej rozporządzenie'm Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
z dnia 14 kwietnia 1924 r. o zmianie ustroju pienie:żnego (Dz. U. R. P. N2 34, poz. 351), t. j. złoty =
1.800.000 rń~Jek polskich.
• Wierzyt~lności z pożyczek.
§ 5. l} Hipoteki zabezpieczające wierzytelnoz pożyczek na nieruchomościach, ' z których głó
wny dochód pochodz:ił z komornego, obecnie okre·
ści
o m austr.: I Markom
I Ko~~'. wt;g.
mieckim
nie-
40
<JO_
IX
X
XI
XII
251
46
48
,~
W miesiącu
to
'Rublom rosyjskim
XI'
Ol
"
Ustaw; POl• .213.
- .- ----- -;- ----- ---------- --.- --.-----.----"
50
70
120
180
320
750
950
1.600
3.000
3.500
4.000
5.500
12.000
45.000
660.000
15.000.000
4.000.000.000
Markom polskim
550
600
650
750
850
1.000
1.200
1.400
1.800
'2.500
4.000
6.800
8.200
8.600
9.400
12.000
20.000
35.000
50.000
125.000
300.000
800.000
1.600.000
1.800.000
1.800.000
1.800.000
.
,
ślonego na podstawie ustawy o ochronie lokatorów,
wraz z wierzytelnościami zabezpieczonemi temi hi·
potekami, przerachowuje się na obszarze miasta stołecznego Warszawy, województw: warszawskiego, łódz
kiego, kieleckiego, lubelskiego oraz białostockiego
z wyłączeniem powiatów: g rodzieńskiego i wołkowy·
skiego n~~o, na óbszarze powiatów: grodzieńskie
go i wo/~skiego, zie mi wilellskiej, województw
nowogródzki ego, poleskiego, wo/yńskiego i krakowskiego, cieszyńskiej części województwa śląskiego
oraz powiató w: brzozowski ego, kolbuszowskiego, krośniellskiego,
liskiego, łańcuckiego, przeworskiego,
rzeszowskiego, sanockiego i strzyżows k iego woje·
wództv/a lwowskiego na 20% ' a na obszarze pozostałej części województwa lwowskiego, województw
stanisławowskiego, tarnopol skiego, pomorskiego, poznańskiego oraz górno ś ląskiej części województwa
sląskiego na 15% sumy obliczonej według skali § 2.
2) Ta sama miara przerachowania . stosuje się
do praw zabezpieczonych na powyższych hipotekach
i wierzytelno ś ci a ch.
.
3) Odsetki zaległe za czas do dnia 31 grudnia
1924 :r., a nieprzedawnione, przerachowuje się tal<
samo, jak kapital i dolicza si ę do kapi tału, odsetki
zaś należne za czas od dnia 1 stycznia 1925 r. obli·cza się od przerachowanego w ten sposób kapitału.
4) Co do spłaty kapitału, ~tórego te rmin pła
tności nadszedł, służy dłużn i kowi , prawo zwłoki do
dnia l stycznia 1928 r_ Sąd może, bior ą s: pod uwa. gę położenie majątkowe dłuinika, to prawo zwlo,ki
uchylić lub ograniczyć; mo ż e je również uchylić, gdy
posin-dłość przeszła
zamiany.
Dziennik Ustaw. Poz. 213.
w inne ręce drogą sprzedaży lub
N! . 30.
zostala zapla<:ona ostatnia rata amortyzacyjna, co
nie uchybia zastosowaniu stawki przerachowania
według czasu powstąnia tytułu ' (~.3). Wy~H"ają~a
z przerachowania suma wierzytelnoscl złotowej będZie
oprocentowana i amortyzowana jako nowa pożyczka
na poprzednich warunkach~
.
... . .
2) Odsetki zaległe, a nie przedawnione, oraz
bieżące az do płatności pierwszej raty amortyzacyjnej przerachowuje się tak samo, jak kapitał i dolicza
się do kapitalu.
·
3) Doplatnych w ratach amortyzacyjnych wierzytelności hipotecznych nie stosuje się przepisów
§ 11 ustęp 3 i § 36 ustęp 1.
4) Koszty połączone z przer~cho\Vaniem ponoszą dłużnicy.
Projektowany rozdział ryczałtowych
kosztów między d!użników instytucyj kredytowych
lub publicznych podlegać będzie zatwierdzeniu przez
Ministra Skarbu lub wyznaczonego przez niego
komisarza.
§ 6. 1) Hipoteki zabezpieczające wierzytelnoz pożyczek na innych nieruchomościach, niż
w .§ 5 wskazanych, wraz z wierzytelnościami zabezpieczonemi temi hipotekami, przerachowuje się na
obszarze miasta stołecznego WarszClwy, województwa
łódzkiego, powiatów
gostyń:;kiego,
kutnowskiego,
lipnowskiego, łowickiego, nieszawskiego, rypir'1skiego
i włocławskiego województwa warsza\vskiego oraz
powiatów: będzińskiego, .częstochowskiego, miechowskiego i olkuskiego województwa kieleckiego na 50%'
na obszarze. pozostałej części województw: kieleckiego i warszawskiego z wyłączeniem powiatów: ciechanowskiego, mławskiego i przasnyskiego, na obszarze
powiatów ostrowskiego i wysokomaiowieckiego województwa białostockiego oraz na obsz~rz~ woj~wód,:
twa lUbelskiego z wyłączeniem powlatow: bl!gorajskiego, •. bialskiego, chełmskiego, hrubieszowski?go,
§ 8. Wierzyciel może oznaczyć okresy urri~~
konstaritynowskiego,
radzyńskiego,
węgrowsklego
i włodawskiego na 42%, na obszarze powiatów cie- rzenia nowych pożyczek amortyzacyjnych inne, al1l-,
chanowskiego, mławskiego i przasnyskiego wojewódz- żeli dawnych - pod warunkiem zatwierdzenia przez
twa warszawskiego, pozostałej części województwa Ministra Skarbu. Jednakże okresy te nie mogą być
krótsze, niż okres pozostały w dniu zapłacenia
białostockiego, wyżej wymienionych powiatów woje.
wództwa lubelskiego, cieszyńskiej części województwa ostatniej raty amortyzacyjnej.
śląskiego, województwa krakowskiego oraz powiatów
§ 9. Jeżeli do wierzytelności hipotecznej (hibrzozowskiego, kolbuszowskiego, krośnieńskiego, li- poteki), która obciąża łącznie dwie lub więcej nieskiego, . łańcuckiego, przeworskiego, rzeszowskiego, ruchomości, ze względu czy to na rodzaj, czy teźna
sanockiego i strzyżowskiego województwa lwowskiego .położenie tych nieruchomości miałyby być stosowa"
na 33% ' na obszarze powiatów: trockiego, wileńskie ne różne miary przerachowania (§§5 i 6), natenczas
go i wHejskiego ziemi wileńskiej, powiatów lidzkie- w braku zgody sfron stopę przerachowania kapitału
go, nowogródzkiego i słonimsk!eg~ wOjewództ:va i odsetek oraz czas dopuszczalnej zwłoki określi sąd
nowogródzkiego, na obszarze wOjewodztwa poleskie · w granicach wskazanych w §§ 5 i 6.
go z wyłączeniem powiatów: łuninieckiego i sarne!'l§ 10. Przepisy §§ 5 - 9 . oraz dalsze przepisy
skiego, na obszarze województwa wołyńskiego, na
obszarze pozostałej części województwa lwowskiego niniejszego rozporządzenia dotycżące hipotek (§ 11
oraz powiatów: dolillskiego, kałuskiego, skolskiego, ustęp 3, §§ 34, 35 i 49 ustęp 1) należy stosować
stryjskiego i turczańskiego województwa :tanis!a:vo:v- z odpowiedniemi zmianami do praw zastawniczych,
sl<iego na 24%' a na obszarze pozostałej CZęSCI zie- ciążących na nieruchomościach bez wpisu do ksIąg
.
mi wileńskiej i województwa nowogródzkiego, powia- wieczystych (gruntowych).
tów: łuninieckiego, sarner'lskiego, pozostałej części
§ 11. 1) Wierzytelności z pożyczek, nie cią
województwa stanisławowskiego, województw: tarno- żące na nieruchomościach lub hipotekach, a powstałe
polskiego, pomorskiego, poznańskiego i górnośląskiej przed 1 stycznia 1922 r., przerachowuje się na 100f0
części województwa śląskiego na 150f0 sumy obliczosumy obliczonej według skali § 2, o ile ważne ponej według skali § 2.
.
wody nie uzasadniają odstąpienia od tej miary prze2) Ta sama miara przerachowania stosuje się rachowania. Takie powody mogą wynikać w szczedo praw zabezpieczonych na powyższych hipotekach gólności z woli wyrażnej lub dorozumianej stron
I wierzytelnościach.
.
(§§ 28 L 29).
3) Odsetki zaległe za czas do dn. 30 czerwca
2) Takie same wierzytelności, powstałe po dniu
1924 r. a nieprzedawnione przerachowuje się tak 1 stycznia 1922 r., mogą ulec przerachowaniu stosamo, jak kapitał, i dolicza ?ię do kapitału, odsetki sownie do postanowień niniejszego rozporządzenia
zaś naJeżne za czas od dnia 1 lipca 1924 r. oblicza
jedynie na podstawie przepisów o odpowiedzialności
się od przerachowanego w ten sposób kapitału.
za zwłokę (§ 29 d).
.
.
4) Co do spłaty kapitału, którego termin płat
3) Także zabezpieczone hipotecznie wierzytelnoś.ci nadszedł, służy dłużnikowi prawo zwłoki do
ności z pożyczek można zważny<:h powodów przednia 1 stvcznia 1927 r. Sąd może, biorąc pod uwa- rachować w mierze niższej lub wyższej, niż wskazana
gę położ~nie maj~tko:ve dł~żn.ika,. to . p.rawo .~włoki w §§ 5 i 6. Jednak przerachowanie w mierze wyż
uchylić lub ogrcmlczyc; moze je rownlez uchylJc, g~y
szej nie może pociągnąć za sobą podwyższenia mia~
posiadłość przeszła w inne ręce drogą sprzedQzy.
ry przerachowania hipotek zabezpieczających te wielub zamiany.
rzytelności.
4) Do ważnych powodów, uzasadniających w myśl
§ 7. 1) Jeżeli spłata zabezpieczonej hipotecznej wierzytelności z pożyczki jest ~~zloż.ona na ra.t~ § 11 ustęp 1 i 3 podwyższenie miary przerachowaamortyzacyjne, natenczas wysokosc. wlerzytel?osCl nia, należy zwłaszcza użycie pożyczki na in)Westycje
lub kupno nieruchomości..
będzie określona we"łus stanu z dnia, do ktorego
ści
J,
1..'" 30•
-' 253 '
..-------------,..._._ --Dziennik Ustaw. Poz. 213.
_---------_.__.,- ---- -------- -- _._----..
5) Jeżeli spłata' niezabezpieczQnej hipotecznie
wierzytelności z poiyczki rozłożona jest na raty amor-
tYl.lJtyjn~, a zostanię prlerachowana ze względu n,a
wł~ne powedr,. prz~wialiiane w § 11 ustęp 1
nil]"
mniej na 20'/Q sumy obliczonej według skah § 2,
nątenl;;Z~s nalęży do niej stosować z Qdpowiedniemi
C?
zmianęlmi
przepisy § 7 ust. 1 i 2, tudzież § 8.
Listy nstawfle.
1) Instytucje emitujące listy zastawne wy'
do wysokości ogólnej sumy przerachowanych
i zabezpieczonych na ich rzecz wierzyte!no~ci ~Io
tewych na podstawie nowego planu umorzema listy
zasŁąwne złQtowe z kuponami biegnącemi od daty
oznaczonej w planie konwersji (§ . 14). Z listów
tych instytucja zatrzyma na pokrycie kosztów ko~
wersji listów zastawny~h. część oznaczoną
p!a~le
konwersji, pozostałe zas hsty ząstawne podzleh mlę
d;z:ywłaścicieli
listów zastawnych, wypuszczony~h
przed wejściem w życie niniejszego rozporządzema,
przyczem dawne listy będą . zamieni?ne. ~a nowe
otem samem oprocentowanru. .NaleznosCl z tytułu
listów zarówna niewylosowanych j<:lk wylosowanych
po roku ' 1913, lecz nieprzedstawionych do zapłaty,
będą traktowane równorzędnie.
Należności z tytułu
zaległych kuponów n1e będą przy podziale uwzględ
nione. Wyjątek stanowić będą należności z tytułu
zaległych kuponów od listów zastawnych Wileńskiego
Banku Ziemskiego_
. .
, 2) Instytucja może zamiast wypuszczenia Ir,sto~
złotowych przestemplować wypuszczone przez siebIe
listy na kwoty złotowe, przyczem zasady ustępu pierwszego winny być odpowiednio zastosowane.
3) Celem zebrania środków na tymczasowe pokrycie kosztów konwersji listów zas.taw~ych M~nister
Skarbu moie oznaczyć opłaty, kto re mstytuqa pobierze od właścicieli nieruchomości. Minister Skarbu
rozstrzyga w razie wątpliwośCi, które koszty instytL:cji
naleiy uważać za kos2ty konwersji pożyczek, a ktore
za koszty konwersji listów.
4) Należności za listy zastawne niepr2edstawione do zapłaty. a wylosowane przed 1 stycznia1914 L, b~dą przerachowane w stosunku 1 złoty
róWńa się 1.800.000 marek.
§ 12.
puszczą
v
§ 13. 1) Podstawą podziału względnie . przestemplowania będzie wartość listów konwertowanych
według daty ich emisji na podstawie skali ,§ 2, jednakie listy wypuszczone w czasie od 1 sierpnia 1914 r.
do 31 grudnia 1918 r. uważa się przy przerachowaniu za emitowane dnia 1 stycznia 1918 r., a listy
emitowane w latach 1919 - 1923 uważa się przy
przerachowaniu za emitowane dnia l października
danego roku.
.
2) Jednakowoż~ . Jeżeli data faktycznej emiSJI
listów zastawnych . da.nej instytucji nie jest na nich
uwidoczniona, można w planie konwersji ustanowić
podział ich na grupy chronologiczne,odpowiadające
okresom, w ciągu których były emitowane poszczególne serje (emisje) listów, ~ jażeli .e.mit~wano ~ylko
jedną serję (emisję), .przyznac wszystKlmJlstom rowne
pręwa,
§ 14. Plan konwersji winien bycprzedstawiony do ulhvierdzenia Ministrowi Skarbu lub wyzna-
czonemu przez niego komisarzowi przy dołącz.e~i~
opinji wspólnego kuratora i m~żów zc:uf<:lnia wlasClcieli listów zastawnych dęlnej instytucji (§ 50).
§ 15. W miarę potn:eby Minister Si{arb,u wyda
szcz<!gQłowe
pos~anowieC1ia CQ do wykoqama konwersjii nadzoru nad nią. Na żądanie instytucji może
Minister Skarbu określić wysokość opłat na koszty
administracyjne oraz sposób przera.chQ\,vania zaległych kosztów administracyjnych i innych zaległych
należności instytucji emitującej.
Obligacje.
§ 16. 1) Obiigacje (częściowe zapisy fdługu)
zarówno zabezpieczone jak niezabezpieczone hipo- .
teczne będą przerachowane na 33% sumy oblicza- l,
nej według skcli § 2, stosownie do dat ich emisjI.
Obligacje wylosowane po roku 1913, lecz nieprzedstawione do zapłaty, będą traktowane na równi z niewylosowanemi. Należność za kupony za legle, a nie·
przed~tawione do zapłaty, przerachowuje się W tej
samej mierze co kapitał.
2) Właściciele obligacyj (częściowych zapisów
długu) mogą żądać przez swego wspólnego kuratora
(§ 50) wyższej miary przerachowania, a dłużnik może żądać niższej miary p rzerachowania.
Na skutek
takieg9 żądania ustalić należy wartość masy mają
tkowej, hipotecznie lub w inny sposób temi obligacjami obciążonej, w czasie wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. Stosunek ustalonej w t~n sposób wartości masy majątl\Owej, pomniejszonej o wartość wkładów dokonanych przez dłużnika z funduszów
nie pochodzących z pożyczki, która ma ulec przerachowaniu, do jej wartości w dniu 1 stycznia 1914 r.
będzie _ rozstrzygający dla określenia miary przerachowania; jeżeli pierwsza emisja obligacyj zastała wypuszczona po dniu 31 grudnia 1914 r., wówczas zamiast
wartości masy majątkowej w dniu 1 stycznia 1914 r.
najeży wziąć za podstawę wartość jej w dniu 1 stycznia tego rolw, w którym ta emisja została wypuszczona.
3) Jeżeli chodzi o przerachowanie obligacyj kolei
prywatnych, a na miarę przerachowania, wskazaną '
w ust~wie l, nie godzą ' się strony zainteresowane,
a w szczególności i Skarb Państwa, zwłaszcza ze
względu na gwarancje przez siebie przyjęte, natenczas
zarząd kolei prywatnej ustali wartość masy majątko
wej, hipotecznie lub w inny sposób obligacjami obciążonej, w sposób określony rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 czerwca 1924 r. '
o bilansowaniu w złotych (Dz. U. R. P. Ng 55,
poz. 542). Wartość w ten sposób ustalonego majątku kolei prywatnej, po potrąceniu ciążących na
nim wszelkich zobowiązań z wyjątkiem długu obligacyjnego, przypada do rozdziału na kapitał zakła
dowy i inne kapitały własne, tudzież na pokrycie
długu obligacyjnego - w stosunku, w jakim wymienione kapitały pozostawały do siebie i do długu obligacyjnego w dniu 1 stycznia 1914 r. Jednak ewentualne zmiany w nominalnej wysokości długu obligacyjnego, zaszłe po 1 stycznia 1914 r., nal~ży odpowiednio uwzględnić. Mia ra przerachowama tych
obligacyj będzie ustalona przy udziale przedstawiciela
Ministra Kolei i winna być zatwierdzona przez Mini-
l'
N!i! 30.
_ Dziennik Ustaw. Poz. 213.
---- -------------- --------- - - - - - - - - - - - - - - -
stra Kolei w poroz4mieniu z Ministrem Skarbu, co
nie wyklucza zwykłej drogi sądowej(§ 50).
4) Na żądanie dłużnika może być zmieniony
plan losowania, tuązież może nastąpić wymiana dawnych obligacyj na obligacje złotowe, względnie przestemplowanie dawnych, przyczem należy stosować
§§ 14 i 15 z odpowiedniemi zmianami.
5) Nie są obligacjami . w rOZLImieniu nInIeJszego paragrafu papiery wartoścbwe zabezpieczone
na hipotekach, wpisanych na rzecz instytucji emitującej. - nawet wtedy, gdy są nadto zabezpieczone
na inriych przedmiotach' majątkowych instytucji - to
jest wszelkie papiery wartościowe o charakterze listówzastawnych, choćby nosiły nazwę obligacyj. Takie
papiery wartościowe należy przerachować według
postanowień §§ 12 - 15.
Wkładki oszczędnościowe.
§ 17. 1) Celem ustalenia miary przerachowania wkładek oszczędności . złożonych przed cniem
31 grudnia 1922 L W kasach oszczędności oprócz
Pocztowej I'\asy Oszczędności i we wspólnych kasach
sierocych, należy przerachować te wierzytelności hipoteczne danej instytucji oraz przerachować względ
nie oszacować te przedmioty majątkowe, w których
pieniądze, pochodzące z wkładek, zostały ulokowane
(kapitał obrotowy). Z obliczonego w ten sposób pokrycia potrąca się: przerachowany w myśl §§ 28-30
fundusz emerytalny instytucji, sumę potrzebną na
spłacenie wkładek złożonych po dniu 31 grudnia
1922 r., które przerc:chowuje się tylko według relacji
1 złoty równa się = 1.800.000 marek polskich, oraz
4fJJ/o pozostałej części pokryci a; reszta służy . na zaspokojenie roszczeń posiadaczy wkładek złożonych
przed dniem 31 grudnia 1922 r.
2) Miarę przerachowania tych roszczeń oznaczy
się według stosunku przeznaczonego na ich zaspokojenie pokrycia do ogólnej sumy wkładek złożonych
w danej instytucji, przerachowanych według skali § 2,
przyczem wkładki złożone w ciągu każdego roku
uważa się za złożone w dniu 1 października danego
roku. Przy kontach ruchomych należy przeliczyć
najniższe saldo w okresie od dnia 31 grudnia 1913 r.
do dnia 31 grudnia 1922 r. według stawki skali § 2
z czasu złożenia pierwotn ej wkładki. Różnicę między
tem saldem a następnem kolejno wyższem przerachowuje się według sŁawki . z czasu pierwszego
z kolei powiększenia wkładki i w ten sam sposób
przerachowuje się różnice między nast~pnemi kolejno wyższemi saldami aż do salda zdma 31 grudnia 1922 r.
3) Miarę przerachowania wkładek złożonych
w kasach oszczędności oznaczy po wysłuchaniu opinji
wspólnego kuratora posiadac zy wkładek (§ 50) komisarz rządowy danej instytucji, względnie przy instytucjach nie podlegających nadzorowi rządowemu ustanowiony w tym celu przez Ministra Skarbu komisarz.
Ustalenie przez niego miary przerachowania n ie wyklucza zwyklej drogi sądowej.
.
4) Miarę przerachowania wkładek zlożonych we
wspólnych kasach sierocych oZnaczy dla każdej kasy
sie rocej sąd 3pelacyjny. Dla posiadaczy tych wkła
dek kurator ustanawiany nie be:dzie._
5) Wkładki oszczędności i wkłady (lokaty) terminowe, złożone przed dniem 31 grudnia 1922 roku
w bankach, .domach bankowych oraz w Pocztowej
Kasie Oszczędności, przerachowuje się na 5°10 sumy
obliczonej według skali § 2, przyczem wkładki złożo
ne w ciągu każdego roku uważa się przy przerachowaniu za złożone w dniu 1 października danego roku.
Zdanie drugie i trzecie ustępu drugiego stosuje się
odpowiednio do przerachowania tych wkładek i lokat.
Przerachowaniu w powyższy sposób ulega tylko
taka część wkładki (lokaty), która w wyniku przerachowania da sumę nie wyższą od 125 złotych,po
zostałą część wkładki
przerachowuje się jedynie
w stosunku 1 złoty = 1.800.000 marek polskich; -Za
podstawę przerachowania wkładek w Pocztowej Kasie Oszczędności będą brane pierwotne ich sumy,
przerachowane według skali § 2 z pażdz.iernika rooku
złożenia bez uwzględnienia dokonanych już poprzednio przez Pocztową Kasę Oszczędności przerachowań; sumy dokonanych już przez Pocztową Kasę
Oszczędności przerachowań będą zaliczone na poczet
przypadającego \V myśl niniejszych przepisów przerachowania.
6) Zaległe a nieprzedawnione odsetki za czas
do dnia 30 czerwca 1924 r. nie będą dochodzone.
7) Instytucja ma prawo zwłoki co do zwrótu
przera<::howanej składl< i do końca roku 1926, powinna ją jednak za lata 1925 i 192ó oprocentować
po 4%.
8) W miarę potrzeby Minister Skarbu wyda po- '
stanowienia co do szczegółów dokonania przerachowarl względnie oszacowań i ureguluje nadzór nad
temi czynnościami; postanowi~nia dotyczące wspólnych kas sierocych będą wydane w porozumieniu
z j\~inistrem Sprawiedliwości.
9) Przerachowanie wkładów O,..zczędnościowych,
zlożonych w spółdzie l niach, nie mOLe nastąpić w niż
szej mierze, jak przerachowanie funduszów, wymienionych w § 31 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 czerwca 1924 r. o bilansowaniu
w złotych (Dz. U. R. P. N~ 55, poz. 542). Jeżeli
kapitał własny spółdzielni, ustalony
na podstawie
powoianego poprzednio rozporządzenia. nie dorównywa polowie kapitałów: zasobowego,społecznego
i specjalnych, przel iczonych na złote według kursu
z dat, kiedy nastąpiło powiększenie względnie zmniejszenie odnośnego kapitału, przerachowanie tak wkła
dów oszczędnościowych, jak i udziałów następuje
według kursu 1 zł. = 1.800.000 mkp.
Niezgodne
z tem przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 czerwca 1924 r. o bilansowaniu
w złotych uchyla się.
Ubezpieczenia.
§ 18. 1) Za podstawę przerachowania sumy
ubezpieczenia oraz wszelkich innych świadczeń, wynikających z umów ubezpieczeń opartych na i.yciu,
zawartych przed końcem 1918 r., bierze się rezerw~
składek z dnia 31 grudnia 1918 r. przeliczoną na
złote Według stosunku (spółczynnik przerachowania).
ustalonego \V drodze ugody (§ 50) lub przez sąd
dla każdego zakładu ubezpieczeń oddzielnie po wysłuchaniu opinji Państwowego Urz~du Kontroli Ubezpieczerl-
Ni! 30.
2) Wysokość spółczynnika przerachowania oblicza się na podstawie stosunku nadwyżki aktywów,
wynikającej z bilansu zakładu na dzień 31 grudnia
1923 r., przeliczonego na złote odpowiednio do przepi5jów niniejszego rozporządzenia oraz do przepisów
o przerachowaniu bilansów, do sumy kapitałów gwarancyjnych i rezerw oraz funduszu emerytalnego
z bilansu na dzień 31 grudnia 1918 r., które w tym
stosunku zostaną przerachowane. Bilans przerachowania winien uwzględniać odliczenia na należności
wątpliwe i na koszty przerachowania w wysokości
ustalonej w drodze ugody lub przez sąd po wysłu
chaniu opinji Państwowego Urzędu Kontroli Ubez·
pieczeń oraz sumę podatku majątkowego.
.
3) Ustaloną prawomocnie dla każdego żakładu
ubezpieczeń wysokość spółczynnika przerachowania
ogłasza Państwowy Urząd Kontroli
Ubezpiecz'eń
w Monitorze Polskim.
. § 19. 1) Umowy ubezpieczeń, zawarte przed
końcem 1918 L, z których rezerwy przerachowano
na złote na dzień 31 grudnia 1,918 r. zgodnie z §§ 18
i 19 niniejszego rozporządzenia, winny być stosownie
00 życzenia ubezpieczającego (zawierającego umowę
Z zakładem),
_-_.._._ _._--
Dziennik Ustaw. Po z: 213.
._
- - - -- - - - -
,-~----------:;.
_._.. .
~55
ubezpieczenia albo ulega stosownie do życzenia ubezw drodze wykupu obli·
czonego zgodnie z punktem b) niniejszego paragrafu,
albo ubezpieczający otrzymuje jednorazową bonifikację w wysokości 900f0sumy należnego wykupu z tem,
że zobowiązanie z umowy pierwotnej ulega przerachowaniu jedynie według relacji 1 złoty = 1.800.000 ma rek polskich. Ograniczenie powyższe nie ma zastosowania, jeżeli polisa stała się płatną przed dniem
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
pieczającego zlikwidowaniu
§20. 1) Wysokość świadczeń wkładu z tyumów ubezpieczeń zawartych przed końcem
1918 r., które stały się płatne przed dniem wejścia
w życie niniejszego rozporządzenia i na jego podstawie podlegają przerachowaniu, przelicza się na złote
według spółczynnika przerachowania określonego
w § 18; . Przy wypłacie tych ś w iadczeń potrąca się
składkę należną wstecz od 1 stycznia 1919 r. zgodnie z postanQwieniem punktu a) § 19.
2) Wysokość potrącanej przy wypłacie świad
czenia sumy już wypłaconej, a przyjętej przez uposażonego . (uprawnionego do odbioru) ~ taśtrzeże
niem, oraz ewentualnej pożyczki podzastaw ponsy
oblicza się według odpowiednich przeciętnych stawek
rocznych skali § 2.
tułu
albo nadal utrzymane, albo zlikwidowane na zasadach następujących
a) dla dalszego utrzymania ubezpieczeń winni
§ '21. 1) Należności z umów ubezpieczenia,
ubezpieczający w braku odmiennej umowy
zawartych po roku 191 8 , a ważnych w. dniu ogłosze
wpłacić od sumy przerachowanej na złote
(§ 18) składkę taryfową wstecz za q;as od nia niniejszego rozporządzenia, przerachowuje się je31 grudnia 1918 r. i opłacać ją nadal. Przy dynie według relacji 1 zloty = 1.800.000 marek polskich bez względu na to, czy s t ały się płatne, ' czy
opłacie składek wstecz · zalicza się składki
nie. Natomiast przy umowach, zawartych w okresie
wpłacone w okresie od 1 stycznia 1919 r. do
31 grudnia 1922 L w wysokości 10f0 sumy, czasu od 1 stycznia 1919 r. do 1 stycznia 1923 rJ,
otrzymanej z przeliczenia ich na złote według ubezpieczający otrzymują jednorazową bonifikację
w wysokości 10Je sumy składek, wpłaconych w tym
przeciętnych rocznych stawek skali § 2, jednak
podany wyżej stosunek nie może przekraczać okresie, przeliczonej na złote, na podstawie prze'ciętnych rocznych stawek skali § 2.
.
1/3 stosunku przerachowania ustalonego dla
rezerw z 1918 roku. Składki wpłacone po
2) Jednak podany wyżej stosunek nie może
roku 1922 zalicza się jedynie . według relacji przekraczać 1/3 stosunku przera c ho wania rezerw 1918 f,.
1 złoty = 1.800.000 marek polskich. Dla (§ 19).
opłacenia składki wstecz ustala się termin
§ 22. Przy wypl acie ś w iad c zeń p rzerachowa6-miesięczny od daty ogłoszenia spółczynnika
nych
na złote w myśl § 20 zakład ubezpieczer'i ma
przerachowania w Monitorze Polskim. Do
prawo zwłoki dwuletniej, zaś przy wyplaciewykupów
składek opłacanych nadal stosują się odpoprzerachowanych w myśl § 19 lub bonifikacyj, przewiednio warunki poiisowe;
widzianych
w §§ 19 i 21 prawo zwłoki trzyletniej 09
b) w razie niewplacenia przez ubezpieczającego
składki
wstecz w term ini e przewidzianym daty ogłoszenia spółczynnika w Monito rze Polskim .
Jeżeli ubezpieczający, któremu w myśl §§ 19 lub 21
Vi punkcie a) n iniejszego paragrafu ubezpie. czenie zamienia się na bezskładlwwe (re- przypada bonifikacja, zechce zawrzeć nO ilr'ą umo w ę .
dukcja), wzgl ~ dnie ubezpieczający ma prawo ubezpieczenia, winien zakład bonifikację zaliczyć ni e żądać wykupu.
la sumę wykupu przyjmuje zwłocznie na poczet składki od nowego ubezpieczenia. Jeżeli nowa umowa zostaje zawarta z jednosię kwotę, obli c zoną na podstawie rezerwy
z dnia 31 grudnia 1918 r., przerachowanej na czesnem rozwiązaniem poprzedniej umowy, z k tórej
zlote zgodnie z § 18 niniejszego rozporzą należności przerachowuje się ty lko według relacji
dzen.ia, po w ięks z oną o sumę składek, wpła . 1 złoty = 1.800,000 marek polskich, winna b y%ć wysoconych po ro k u 1918, obliczoną 'w złotych kość zaliczonej bonifikacji podniesiona ' o 20 • ,
w wysokości . i w edług zasad przyjętych
§ 23. 1) Renty, wyn i kające ' z umów ubezp iew punkcie a) nini ejszego paragrafu co do czenia innego rodzaju, z wyjątkiem umówzb ioroskładek podlegających zaHczeniu. Sumę zrewych . ubezpieczeń od nieszczęśliwych wypadków, za- '
dukowaną (redukcj a ) oblicza Się odpowiednio
wartych na zaszdz ie przepisów z dnia 2 (15) czer wc'a
do wykupu, przyjmując sumę , wykupu za 1903 L (Zb. Pr. i Rozp. Ros. N!:! 81 art. 912), p rzysldadkę jednorazow ą netto.
znane przed Końcem rOKu 1918. przerachowuje ' się
.. 2) Jeżeli z prze m chowania s um y ubezpieczenia w stosunku wskazanym w § 18, przyznane w okr e sie
wypad a ła b y s umo rn niejs za od 50 złotych, umowa
czasu od 1 stycznia 1919 r. do 31 grudnia 1922 r.-
Dziennik Ustaw. Poz. 213.
Na 30.
~~---- --- -- --_. _--- - - - _ . _- - - -- _ ._ -- ------
w stosunku 3% renty, przeliczonej na złote według
przęciętnej rocznej sŁawki skali § 2 z roku, w którym renta została przyznana, jednak z ograniczeniem,
zawarŁem w ostatniem zdaniu § 21. Renty przyznane
po roku 1922 przerachowuje się jedynie według re·
lacji 1 złoty = 1.800.000 marek polskich.
2) Przy ubezpieczeniach wieloletnich, zawartych
za opłatą składki jednorazowej, będących w mocy
w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia,
przerachowanie odbywa się według zasad podanych
w. §§ 18-22.
3) Jeżeliby zastosowanie miary przerachowania,
przewidzianej w §§ 29 i 30 niniejszego rozporządze
nią do zobowiązań rentowych innego rodzaju, powodowało w zakładacb ubezpieczeń na życie i od wypadków obniżenie świadczeń z tytułu umów przewidzianych w §§ 18 do 23 niniejszego rozporządzenia,
sąd może obniżyć miarę przerachowania podaną
w §§ 18-23, 29 i 30 według słusznego uznania po
wysłuchaniu opinji Państwowego Urzędu
Kontroli
Ubezpieczeń.
§ 24.' Dla zakładów ubezpieczeń, których maj~tek
w całości lub w części znajduje ~ię poza granicami Państwa, sąd po wysłuchaniu opinji Państwo
wego Urzędu Kontroli Ubezpieczeń ustala według
słusznego uznania wysokość spółczynnika przerachowania oraz mnożnika, przewidzianego §§ 19, 21 i 23,
biorąc przytem pod uwagę całość majątku tego zakładu, a nietylko tę jego część, l(tóra iznajduje się
w Polsce.
§ 25. W miarę potrzeby Minister SIHlrbu wyda postanowienia dotyczące wykonania §§ 18 - 24
. niniejszego rozporządzenia.
§ 25-a. Należności z umów ubezpieczenia, nie
wymienionych w §§ 18 - 25, przerachowuje się na
10% sumy, obliczonej według stawki skali § 2
z· umownego czasu płatności, o ile przepisy o odpowiedzialności za zwłokę nie _uzasadniają wyższej
miary przerachowania.
Należności
z weksli i czeków.
" § 26. 1) Dla zastosowania stawel~ skali § 2
do należności wekslowych i czekowych, których termin płatności nadszedł (§ 41), miarodajnym jest czas
płatności oznaczony w wekslu względnie czeku.
2) Należność będzie przerachowana na 10%
sumy obliczonej według skali § 2, co nie wyklucza
innej miary przerachowania należności wynikającej
z tytułu, . który był podstawą zobowiązaniaweksJo
wego względnie czekowego.
Należności
z kredytu otwartego.
Należności z kredytu otwartego, przykupcom za towary i usługi, będą przera'
chowane w ten sam sposób, jak wierzytelności z pożyczek,nie ciążące na nieruchomościach (§ 11 ust.
1 i ' 2).
§ 27.
padające
Przepisy §§ 5 - 27 nie uchybiają waż'
umów zawartych przed dniem 21 maja 1924 r.,
przez które strony ustanowiły inny sposób przerachowania.
§ 27-a.
ności
Nale:iności
z innych tytułów prawnych.
§ 2.8. 1) W przypadkach nieobj~ty~h §§ 5...... 27
o tem, czy. wzglE;dnie w jakiej mierze należnQ~ci
pieniężne na podstawie niniejszego rozporząd~enia
mają qyć przerachowane, rozstrzygają przedewszystkiem wola wyrażna lub dorozumiana sporz~dz~ją<;ych
czynność prawną w braku takiej wskazówki lasady uczciwego obrotu (dobrej wiary) przy wykonywaniu zobowiązań oraz względy słuszności.
2) . Przy ustalaniu dorozumianej woli stron należy mieć no względzie, czy i w jakim stopniu sporządzający czynność prawną przewidywali spadek
wartości pieniądza i uwzględnili go przy ustanowieniu należności pieniężnych, następnie, co byliby postanowili, gdyby byli przewidzieli ten spadek wartości
pieniądza, jaki rzeczywiście nastąpił.
1) Przy przerachowaniu należności piew myśl § 28 należy, oprócz ich wartości
w czasie powstania tytułu, obliczonej według skali
§ 2, mieć szczególnie na względzie następujące zaszłe od czasu powstania tytułu okoliczności
a) co do niespłaconej ceny kupna, należnoś~
w razie wykonania prawa odkupu i wynagrodzenia za dzieło -zmiany w wartości
przedmiotu, za który przypada suma pi e- ;
§ 29.
niężnych
niężna;
b) co do czynszu dzierżawnego-zmiany w do·
chodowości przedmiotu;
c) co do opartych na tytułach prywatflO - praw- .
nych alimentów, rent utrzymania, emerytur
i innych perjodycznych świadczeń, których '
celem miało być dostarczenie utrzymania zmiany ogólnej stopy życiowej, a jeżeli te
należności obciążają pewną masę majątkową,
zmiany w jej wartości i dochodowości;
d) co do wynagrodzenia szkody za czyny niedozwolone lub dozwolone i za nieuiszczenie
zapłaty w terminie - zmiany IN wartości takich dóbr, jak te, które zostały dotknięte
szkodą, a przy czynach niedozwolonych i nie~
dopełnieniu zobowiązań w terminie - także
stopień winy
nietylko obowiązanego, ale
i uprawnionego; w razie zwłoki dłużnika zwłaszcza tę ol<oliczność, czy dłużnik nie
zwlekał z zapłatą, licząc na spadek wartości
pieniądza;
e) co do zwrotów pieniężnych w razie rozwią
zania lub unieważnienią umów, co do zwrotu
nakładów i t. p. - zmiany w wartości przedmiotu, który strona przeciwna ma zwrócić,
zmiany w wartości dokonanych nakładów
i t. po;
f) co do zapisów pieniężnych, ustanowionych
w rozporządzeniu ostatniej woli, należności
spadkowych, wynikających z ustawy, oraz
sum przypadających z działów spadkowych
i innych działów wspólności majątkowej zmiany w wartości, jakim przedmioty, które
tworzyły masę spadkową lub inną masę ma·
jątkową, uległy od czasu otwarcia spadku,
względnie od czasu działu.
.
2) Przy ocenie zmian w wartości lub dochodowości przedmiotów i mas majątkowych, stosownie
do przepisów pod a), b), c) i f) podanych, należy
Ne 30.
Dziennik Ustaw. Poz. 213.
------------------~- ----- -~ ~-~-~_. _.
strącać z obecnej wartości względnie dochodowości
sumy, o jakie wartość lub dochodowość podniosła
się dzięki nakładom dokoni:lllym przez posiadacza.
3) · Przy przerachowaniu w myśl § 28 można,
kierując się słusznością, ~ zwłaszcza w przypudkach,
wymienionych :pod c) i f), - ograniczyć lub podwyższyć miarę przerachowania ze względu nCl poło
ienie majątkowe obowiązanego i upr a wnionego do
spłaty.
4) Postanowienia § 29 lit. c) stosować należy
odpowiednio do obowiązków przedsiębiorców z tytułu korzystania z t. zw. funduszów przezorności,
fuhduszów pracowników, funduszów zakładów kas
emerytalnych lub funduszów powstałych z nakłada
nychna pracowników kar.
§ 30.
1)
Dopóki przez ugodę lub orzeczenie
sądowe nie będzie ustalona inna miara przerachowanianależności w § 29 pod c) wymienionych, dłużnik
winien płacić te należności perjodyczne w wysokości
Wio· sum obliczonych według skali § 2. Jeżeli jednak
wynikająca
z tego przerachowania suma przekracza
60% wynagrodzenia pobieranego przez pracowników
dłużnika
tej samej kategorji, do której należał poprzednio uprawniony 00 emerytury, miarę tymczasowego przerachowania emerytury zniża się do tej
normy.
2) Te same miary przerachowania stosować
można, jeżeli przerachowanie powyższych naleźności
według zasad §§ 28 i 29 nastręczałoby duże trudności.
3) . 600;0 miara przerachowania ma być stosowcIna '. także · do należności pracowników z umów
o pracę bądŹ to jako miara tymczasowa, to jest dopóki przez 'ugodę lub orzeczenie sądowe nie będzie
ustalona . inna miara przerachowania, bądź też jako
miara stanowcza, jeżeli przerachowanie według zasad
§§ 28 i 29 nastręczałoby duże trudności.
Jeżeli masa spadl<;owa lub inna masa
o której mowa w § 29~ pod f), składa się
przeważnie z nieruchomości, a ustalenie miary przerachowania wymienionych tam należności we·dług
ząs~d §§ 28 i 29 nastręcza duże trudności, można
przyjąć dla tych należności · osobistych miarę przerachowania wskazaną w § 33 dla zabezpieczeń hipotecznych takich należności, choćby one nie były
zabezpieczone na nieruchomościach.
§ 31.
majątkowa,
Jeżeli dochody dłużnika pochodzą wylub głównie zperjodycznego wynagrodzenia
za pracę, wynikłe z przerachcwiwia sumy mogą być
§ 32.
łącznie
zastąpione
ułamkiem
każdoczesnej
płacy
dłużnika;
dotyczy to zwłaszcza nalcźności wsl<azanych w § 29
pod c).
§ 33. 1) Zubezpieczenia hipoteczne należności
wymienionych w § 29 pod a) (w szczególności pretensyj budowlanych), pod c) i f), nudŁo należności
z . układów majątkowych małżeńskich przerachowuje
się do wysokości pretensji osobistej, nie wyżej jednak,
niż ,do sumy o 1/.1 wyższej od kwoty obliczonej według stopy przerachowania w myśl §§ 5 i 6 .
. 2) Zabezpieczenia . hipoteczne wszelkich innych
należności pieniężnych przerachowuje się do wysokości ' przerachowanej pretensji osobistej, nie wyżej
jedn.ak . niż . do miary określonej §§ 5 i 6.
.
-
3) Jeżeli pretensja osobista jest wyższa, zabezpieczenie hipotE!czne ponad miarę w ustępie
pierwszym, względnie drugim, wskazaną moie być
tylko wtedy odpowiednio podwyż sz one, gdy dłużnik
osobisty jest jeszcze właścicicleln nieruchomości
i gdy niema praw obciąźającychnieruchomości ze
stopniem niższYIl).
§34. 1) Do długów gruntowych oraz do
powstałych po roku 1918 długów rentowych i cięża
rów realnych stosować należy z odpowiedniemi zmianami przepisy §§ 5 i 6, o ile z treści tych stosunkóW
nie wynika, że należności mogą być przerachowane
według wyższej miary § 33 ustęp 1.
2) Ciężary realne z przed roku 1919, a zwła
szcza czynsze ziemne i wieczyste, a także sumy hipoteczne, których kapitał nie jest wymagalny, należy'
przerachować według skali § 2 w pełnych stawkach',
a długi rentowe z przed roku 1919 na 75% odpowiednich stawek tej skali, jeżeli z ważnych powodów
nie zachodzi potrzeba obniżenia tej miary. ·
3) Pod pojęcie długów rentowych wznatzeniu
ni~iejszego paragrafu podpadają bez względu na
ich prawne h'Jalifikacje według ustaw dzielnicowychobowiązki płacenia rent · z włości rentowych oparte
na pruskich ustawach z dnia 26 kwietnia 1886 r.,
27 czerwca 1890 r., 7 lipca 1891 L, 20 marca 1908 L
i : rozporządzeniu pruskiej Rady Ministrów z dnia
15 stycznia 1909 r., jako też oparte na ustawie krajowej galicyjskiej z dnia 17 lutego 1905 r. N2 40
dziennika ustaw krajowych. Ważnym powodem, dla
którego miarę przerachowania 75% należałoby obniżyć, może być w szczególności ta okoliczność, że
renty z przed roku 1919 zostały póżniej znacznie
podwyższone, a zwłaszcza ponZld miarę wówczas
zwyczajną. . W żadnym razie suma otrzymana z przerachowania renty podwyższonej po foku 1919 nie
może przewyższać sumy, jaka wynikałaby z · przerachowania pierwotnej renty z przed 1919 f.
.
4) Przerachowane na podstawie ustępu 3 należ- ,
ności rentowe, oparte na ustawie galicyjskiej z roku
1905, będą podstawą do przerachowania · Iistów tentowych dotąd niewykupionych, przyczem należy z odpowiedniemi zmianami zastosować przepisy §§ 12
i następnych o przerachowaniu listów zastawnych.
5) Należności, zalegające za czas do 1 stycznia
1925 r. mogą równomiernie być rozłożone na okres
do lat 15.
.
Należności
zobowiązania Skarbu P;:ństwa
oraz kolei.
Hipoteki zabezpieczające wierzytelności z pożyczek, zaciągniętych po dniu 1 stycznia
1921 r.od Skarbu Państwa lub od instytucyj kredytowych z funduszów pailstwowych, wraz z wierzytelnościami zabezpieczone mi temi hipotekami, jak również wierzytelności z takich pożyczek niezabezpieczone hipotecznie przerachowuje się - o ile stopa
procentowa od tych pożyczek wraz z należnościami
ubocznemi nie przekraczała 12°jowstosunku rocznymw sposób następujący
a) jeżeli wierzytelność powstała w ciągu 1921
roku - na 509/0 sumy obliczonej według
s!<ali § 2;
b) jeżeli wierzytelność powstała w czasie .od
1 stycznia 1922 r. do 31 marca 1923 r. -na
65% s~~~, OOliczonej według skali§ 2;
§ 35.
i
1)
--~-,-, - " , -~ -
" , J,
, ,"
,-,
Dziennik Ustaw. Poz. 213,
-"""'"'""'--"' -~,------
c)jeżeli , wierzytelność
powstała
w , czasie od
wiednio do tych wierzytelności.
_' '.
3) Wskazane w ustępie pierwszym miary przerachowania mają również zastosowanie do należności
,': a) z tytułu zaliczek pieni~żnych, udzielonych
przez Skarb Państwa na wykonanie robót
i dostaw, które nie zostały wykonane;
~"
b) z tytułu niespłaconej ceny kupna rzeczy ruchomych i 'nieruchomych, sprzedanych przez
,"
Skarb Państwa, oraz do zabezpieczeń hipo' :, ','
te,cznych tych należności.
, 4) Należności wymienione w ustępie trzecim
poda) oraz należności z tytułu niespłaconej ceny
kopna ' rzeczy ruchomych sprzedanych przez Skarb
Piłństwa, powstałe przed dniem 1-ym stycznia 1921 r.,
przerachowuje się na lrf/o sumy obliczonej według
skali § 2.
,
,
§ 35-a. 1) Niżej wymienione należności i zoo
bowiązania kolei przerachowuje się w sposób nastę
pujący
a) ' jeżeli wierzytelność powstała z tytułu wywłaszczenia gruntów; względnie budynków' " ,' , w pełnych stawkach według sl<ali § 2;
,
: . b) jeżeli wierzytelność powstała z tytlłłu zajęcia,
.'
względnie użytkowania 'gruntów i budynków
, '
lub też z tytułu czynszów dzierżawnych za
place, magazyny, rampy, wagony, oddane 'do
użytku prywatnego, wreszcie z tytułu postojowego, utrzymania bocznic, naprawy wagonów , prywatnych lub zajęcia przez nie torów
,..
kolejowych - na 50% sumy; obliczonej według skali § 2;
c) jeżeli wierzytelność powstała z tytułu mylnego wymiaru należności przewozowych, względ
nie niewyrównania należności przewozowych
kredytowanych, lub też zaginięcia, uszkodzenia
oraz przekroczenia terminu dostawy przesyłek, wreszcie z tytułu odpowiedzial!1ości za
szkody i straty z racji pożarów i nieszczęśli
wych wypadków - na 10% sumy, obliczonej
'. ' według skali § 2;
'., ' d) jeżeli wierzytelność Skarbu Państwa wobec
" ,';
kolei prywatnej, na której administracja kolejowa państwowa prowadzi ruch na rachunek właściciela, powstała z tytułu pokrywania
' deficytu tej kolei. lub z tytułu inwenstycyj
,_ i innych wkładów pieniężnych-na 50% sumy
, !
'
obliczonej według skali § 2.
.: 2) Odsetki oblicza się od przerachowanych
ten . sposób kapitałów.
,
-,- 3) Suma wynikająca 'z przerachowania wierzyfeJności wymienionych pod a) wraz z odsetkami nie
rh6t.e być wyższą od przeciętnej ceny takich samych
rH~fuchomości, jak wywłaszczone w dniu uiszczenia
zapłat y_
, .i
4) Przepis zamieszczony pod lit. c' ustępu 1 nie
obejmuje krzywd osobistych i szkód, jakie doznał
ktąś ' przez okaleczenie i chorobę własną lub przez.
śmierć innego człowieka, jako . też i tych szkód mająt.~oi.vyĆ:h, które wywołane zostały przez winę umyśl
ną ,lub oczywistę niedbalstwo organów kolejowych.
\
w
Do roszczeń z takich ' zdarzeń powstałych stosować
'.1 kwietnia do 31 grudnia 1923 r'. ...:..' na 81fJ!0 ' należy zasady ogólne §§ 28-30.
sumy obliczonej według skali § 2.
§ 33-b. Przepisy § 35-a, ustęp l, lit. c,doty~
2) Ustępy 2 i 3 §§ 5 i 6 stosuje się odpo-
czące przerachowania zobowiązań kolei, należys~~ '
sować odpowiednio do zobowiązań poczty.
'
§ 35-c. Do należności i zobowiązań objętych
§§ 35, 35-a i 35·b , nie stosuje , się przepisów n:illiejszego rozporządzenia co do dopuszczalności us~alenia
innej miary przerachowania'w ,drodze 'orzeczenia ~ądowego.
' '
,'
,
.
'
§ 35-d. Co do nieuregulowanych w §§ ':35i
35-a i 35-b prywatno·prawnych ' należności ' i zobowilitzań Skarbu Państwa oraz korei wchodzą w zast6so~
wanie ogólne przepisy niniejszego ' rozporząd~enia~·
§ 35-e. Do obniżania niniejsżem r{)zporząc1z-e~
niem określonych miar przerachowania wszelkich należności Skarbu Państwa, do wprowadzania innych
ulg dla dłużn i ków, tudzież do podwyższania miar
przerachowania zobowiązań Skarbu Państwa uprawo ,
niona jest Rada Ministrów, która może także w tychże granicach upoważniać poszczególne władze pań
stwowe do udzielania indywidualnych zniżek przer,achowania, względnie przyznawania zwyżek_
§ 35-f. Rozporządzenie Rady Ministrów , oznaczy w razie potrzeby władze administracyjne, lub
państwowe instytucje bankowe, które w charakterze
organów Skarbu , Państwa mają dokonać przerachowania należności i zobowiązań Skarbu Państwa. :"
Wzgląd
na stan majątkowy dłużnika.
§ 36. 1) Przerachowanie nie może podkopi)ć
egzystencji gospodarczej dłużnika i musi być Vi razie,
gdyby taka obawa istniała, odpowiednio ograniczQ~
ne-n~l\vet do miary ustępu 2 § 4-zwłaszcza jezeli,
dłużnik poniósł szkody wojenne. Przepis ,ten nie ma
zastosowania, gdy należność pbwstała z czynu popeł~
nionego przez dłużnika w złym zamiarze.
, ,
2) Gdyby zły stan majątkowy dłużnika był
tylkó przemijający, dłużnikowi może być udzielona
odpowiednia zwłoka; może ona między innemipolegać na rozłożeniu zapłaty na raty, a jeżeli chodzi
o wierzytelności bipoteczne, spłacane w rata<;h amortyzacyjnych, na rozłożeniu na , dalsze raty przeąi,esiol"
nych już do nowego okresu '/Jmorzenia rat ' amorty~
zacyjnych.
'
' "
Gdyby zastosowanie, przepisu § 36- u:gt~p '1
dla wierzyciela z oczywistą krzywdą,
sąd może na jego żądanie zaniechać zastosowania
tego przepisu, a natomiast rozwiązać stosunek oparty
na umowie dwustronnie obowiązującej. Należne
wskutek tego zwroty pieniężne b:;:dą przerachowane
według rozporządzenia niniejszego.
§ 37.
było połączone
§ 37-a.
We wszystkich przypadkach, gdy wieprzerachowana co najmniej na 200/0 sumy
obliczonej według ,skali § 2 przekraczać będzie
1000 złotych, do odsetek zaległych oraz płatności
kapitalu ' stosować należy postanowienia ustępów 3
i 4 § 6. Jednakże postanowień ustępu 4 § 6 nie
stosuje się do wierzytelności Skarbu Państwa.
rzytelność
Dziennik Ustaw. ' Poz. 213. ·
Prawa OSób trzecich.
Umowy, 'aw szczególności ugodowe
pm~rachowania, w których strony odstępują od miary
przerachowania wskazanej niniejszem rozporządze
niem,nie mogą naruszać praw osób trzecich, zwłasz
c·za wierzycieli hipotecznych, wpisanych do ksiąg
z niższym stopniem.
§ 38.
'. ' Naletności ustalone wyrokiem lub ugodą sądową.
: '. , § 39.. Należności ustalone wyrokiem prawomocnym lub ugodą sądową (układem pOjednawczym)
ulegają również przerachowaniu stosownie do przepisów . niniejszego , rozporządzenia według daty pow~tariia tytułu, a gdyby ustalenie tej daty ' nasuwało
di,tże trudności, według daty wytoczenia powództwa;
w"i:oku , postc:powania sądowego o przerachowanie
rzeczy osądzonej lub ugodzonej nie ma znaq:eoiawobec wniosku o przerachowanie; chyba że
naJetność została już - przerachowana wyrokiem lub
ugodą. Jednak i w tym przypadku dalsze przer.achowanie jęst jeszcze dop~szczalne, o ile dłużnik zwleka
zz.a-pbtą mJeżności wyrokiem lub ugodą ustalonych.
zarzut '
Zapłaty przyjęte.
, ~; . ,
§ 40.
l}
Zapłaty przyjęte przez uprawnionego
nie mogą być przez niego zakwestjonowane z powodu spadku wartości pieniądza w okresie przyjęcia
zap~aty, . chyba że prżyjęcie nastąpiło pod warunkiem
możności dochodzenia nadv/yżki. Narówni z zapła
tarni . przyjętemi traktuje sie: zapłaŁy złożone do , depotytu ' sądowego (publicznego), jeżeli złożenie było
prawnte uzasadnione i o ile suń1a złożońa odpowiadała co do wysokości w czasie złożenia przepisom
niniejszego rozporządzenia.
2) Hipoteki prawomocnie wykreślone nie mogą
być, przywrócone (§38). ·
" . ~) . W myśl ustępU l należy uważać zaplatę za
p,rzyjętąpod warunkięm możności dochodzenia nad\\tytki także wtedy, gdy wierzyciel w chwili przyjęcia
żapłaty zastrzegł, że ma być . ona tylko zaliczką, lub
gdy 'z uczynionego przy . przyjęciu zapłaty zastrzeże
ni,~ wynika, że wierzyciel ' zachowa! sobie prawo docryq.4zenia nadwyżki..
'
., ,'Przerachowania według rozporządzenia o zmianie
ustroju pieniężnego.
<:.' §41. 1) Będą p'rzerachowane tylko według rehlcfi ' ustalonej rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospofitejz dnia 14 kwietnia 1924 r. o zmianie ustroju
pieniężnego (Dz. U. R. P. lł>. 34 poz. 351) t. j. 1 z/aty ~ 1.800.900 m~rel~ , pojskich, () nie według mia r
riipiejszem rozporządźeriierri określonych
: .-: ~)zobowjąiania . wekslowe i czekowe, których
.'.' ,
termin płatności Jeszcze nie nadszedł;
",;. ,bJ należności z .rachunków bieżących i nieobjęte
:::; .' postanowieniami§ 17 wkładki oszczędności
i wkłady (lokaty) w bankach, domach bankowych i Pocztowej Kasie Oszczędności, chy."
,ba że nie zostały spłacone z winy dłużnika
(§29 punkt d};
, ., c) kaucje złożone Skarbowi Państwa i terytorjal, nym związkom samorżądowym; depozyty pu' bliczne tak praWidłowe jak nieprawidłowe;
depozyty praWidłowemk:dzy osobami pry. Watnemi;, .
d) zabezpieczeQia hipoteczne, których pierwotna
wysokość w razie przerachowania według peł
nych stawek skali § 2 nie przekroczyłaby sumy . 100 złotych; przepis ten nie stoi na
przeszkodzie przerachowaniu osobistego· :roszczenia;
e) uchylono;
f) należności ' z tytułu nadpłaconych danin publicznych, w szczególności państwowych i komunalnych.
2) W rozumieniu niniejszego ' paragrafu nie są
pozycjami rachunku bieżącego (ustęp 1 lit. b) sumy,
które pracowniCy lokowali u pracodawców. Stoso'
wać do nich należy przepisy; dotyczące przerachowa·
nia pożyczek; jeżeli nie ma zastosowania§ 29,
ustęp 4;- przepisy niniejszego ustępu nie dotyczą
sum lok9wanych przez pracowników bankowych
w bankach na ich osobistych rachunkach qieżąc.ych
z cudzych funduszów.
§ 41-a. 1) W przypadkach, w których w myśl
niniejszego rozporządzenia przerachowanie na złote
ma nastąpić według relacji 1 złoty = 1.800.000 mkp.,
a należności pierwotnie były wyrażone 'nie wm~,r~
kach polskich, ale w rublach, koronachaustrjacl<owęgierskich, lub w markach niemieckich i stały si~
płatne w markach polskich na skutek przepisów,
które wprowadziły markę polską jako prawny środek "
płatniczy/należy je naprzód przeliczyć na marl'd polskie według relacji oznaczonej w tych przepisach,
a potem przerachować na złote · według relacji
1 złoty =1.800.000 marek.
2) Jeśli marka niemiecka w czasie powstania
tytułu miała niższą wartość od marki polskiej, wtedy
należność· wyraioną w markach niemieckich przerachowuje się na równą jej co do wartości w czasie
powstania tytułu sumE; marek polskich według kursu
dziennego, poczem tę sumę przerachowuje się na
złote według relacji 1 złoty = 1.800.000 ,mkp;
Wyłączenia.
§ 42. 1) Wysokość komornego określa ustawa o ochronie lokatorów.
.
2) Zobowiązania Skarbu Państwa, wynikające
z traktatów miE;dzynarodowych, oraz zobowiązania
z emisji papierów wartościowych bądź wydanych, bądź
gwarantowanych przez Skarb Pa'ństwa i terytorjalne
związki samorządowe, jak również zobowiązania z emisji papierów wartościowych opartych na zobowiąza
niach Skarbu Państwa i terytorjaln,ych związków samorządowych ' ulegają przerachowaniu 'na podstawie
osobnych przepisów, choćby te papiery wartościowe
były · zabezpieczone hipotecznie.
Dotyczy to rÓv{!lłei
innych zobowiązań terytorjalnych związków samotza~
dowych, wynikłych z operacyj kredytowych. WyjąteCt
stanowią · zobowiązania z emisji listów zastawny? .
gwarantowanych przez SkarbPai1sŁwLl lu') terytorja:1ńla
związki samorżądowe; przerachowanie' tych' zODo~ra~
zań następuje według przepisów §§ 12-1~.' . "--
3) 'Zobowiązania, wyniklez przepisów o odszkodowaniu poszkodowanych wskutek nieszczęśliwych
wypadków prz~ pracy robotników i pracowniltó~, 'za,~
trudnionych na ziemiach b. zaboru rosyjskiego, ci 'obciąiaj'ącebezpośrednio ' pracodawców lub towarzyst\V,~ '
aselturacy}ne, - zostaną przerachowane na podstawie
............
...
osobnych przepisów wedle zasad, jakie będą przyjęte
dla przerachowania zobowiązań, wynikłych z obowiąz
kOWego ubezpieczenia od wypadków.
Wzajemność
i odwet.
1) Cudzoziemiec meźe korzystać z poniniejszego rozporządzenia, jeżeli w par'istwie, którego jest obywatelem, .obywatele polscy co
do swych należności pieniężnych są traktowani narówni z obywatelami własnymi.
2) Jednak obywatel polski nie może być zebowiązany do zapłaty obywatelowi państwa, którego
pieniądze uległy spadkowi wartości,. sumy wyższej,
aniżeli ta, jakaby mu przypadła w obcempaństwie
od obywatela tegoż państwa w tych samych zresztą
warunkach na podstawie pmwa tam obowiązującego_
3) Nie może również korzystać z postanowień
niniejszego rozporządzenia cudzoziemiec, j(')śli par'istwo, którego jest obywatelem, co do n~lleżności
pieniężnych w traktowaniu obywateli polsk1ch czyni
różnicę w zależności od ich miejsca zamieszkania
wogóle lub w pewnym czasie - choćby tę samą
zasadę stosowało do obywateli własnych - jeśli jej
stosowanie jest niekorzystnem dla obywateli polskich
zamieszkałych wogóle lub w odnośnym czasie poza
obszarem parlstwa, do którego cudzoziemiec należy.
4) Minister Skarbu władny będzie w drodze
rozporządzenia zarządzić zgłoszenia i rejestrację pa• pierów wartościowych do pewnego terminu zawitego
(prekluzyjnego), albo wydać inne zarządzenia celem
stwierdzenia, które papiery wartościowe, ulegające
przerachowaniu na podstawie niniejszego- prawa, naJeżały w dniu 21 maja 1924 r. do obywateli pewnych
państw.
Mimo takich zarządzer'i właściciel papierów,
który by nie podpadał pod sankcję przepisów niniejszego paragrafu, może zawsze jeszcze podjąć z pomocą zwykłych środków procesowych dowód, że posiadał papier w dniu 21 maja 1924 r.
§ 44. Jeżeli państwo obce przerachowuje dłu
gi obywateli polskich według wyższej miary, niż długi
własnych obywateli,
długi obywateli tego obcego
państwa będą w Polsce przerachowane według takiej
samej wyższej miary.
§ 45. Obywatele państw obcych pochodzenia
polskiego, którym ustawy lub traktaty zastrzegają
mb~ność nabycia obywatelstwa polskiego, będą traktOWańi w Polsce pod względem zarówno swych
wierzytelności, jak i długów narówni z obywatelami
polskimi.
§ 46. 1) Jeżeli · część wierzytelności hipotecznych instytucji emitującej listy zastawne jest zabezpieczona na nieruchomościach znajdujących się poza
granicami Państwa Polskiego, może ta instytucja na
podstawie zarządzenia Ministra Skarbu zużyć dla zaspokojenia przerachowanych ńależności z Hstów zastawnych będących własnością cudzoziemców jedynie
fundusze uzyskane z realizacji wierzytelności hipotecznych zabezpieczonych na nieruchomościach położonych za granicą.
2) Rozporządzenie Ministra Skarbu, o którem
mowa w poprzednim ustępie, określi zarazem sposób stwierdzenia, które listy zastawne były w dniu
21 maja 1924 r. własnością obywateli polskich (§ 43
ustęp 4).
§ 43.
stanowień
H230.
Dziennik Ustaw. Poz. 213.
-
Postąpowanie sądowe.
§ 47. 1) Przerachowanie może być dokonane
w toku każdego postępowania sądowego, którego przedmiotem jest dana należność, wyjąwszy postępowanie
w sprawach hipotecznych; wniosek o przerachowanie
można
stawiać w każdem stadjum postępowania
I i II instancji oraz w postępowaniu rewizyjnem.
2) Jeżeli należf1()ść, która ma być przerachc:>wana, w danym czasie nie jest przedmiotem postę
powania sądowego, natenczas na obsza.rze b.dzielnic: austrjackiej i pruskiej przerachowanie może się
odbyć w trybie postępowania niespornego; na obsza~
rze b. dzielnicy rosyjskiej zaś przerachowanie należ"
ności ustalonej prawomocnym wyrokiem lub ugodą
sądową (układem pojednawczym) oraz wierzytelności
hipotecznych, z wyjątkiem wymienionych w§ 49 wierzytelności instytucyj kredytu długoterminowego" odbędzie się w trybie postępowania incydentalnego,
a w innych przypadkach na SKutek powództwa.
,
3) Sąd władny jest w każdem postępowaniu
w razie przerachowania udzielać zwłoki i innych ulg
dłużnikowi,. o ile to z..:! względu na stan i cel post~
powania jest dopuszczalne.
4) W b. dzielnicy pruskiej przeciw wydanemu
w postępowaniu niespornem orzeczeniu służy zaża·
lenie natychmiastowe.
5) Wydane w postępowaniu niespornem orze·
czenie jest wykonalne.
§ 48. 1) Do przerachowania należności usta·
lonej prawomocnym wyrokiem lub ugodą s~d6wą
(układem pojednawczym) właściwym jest sąd I instancji, który sprawę poprzednio rozpatrywał; do przerachowania w postępowaniu niespornem zaś w przy:.
padku przewidzianym w § 47 ustęp 2 ten sqd pO:"
wiatowy, !(tóry jest sądem. powszechnym dłużnika.
2) Sąd I instancji, właśc:fwy do przerachowanfa
należności na tej podstawie, że sprawę poprzednio
rozpatrywał, może przerachÓwi1ć
należność ustaloną
wyrokiem lub ugodą sądb\vą w postępowaniu nl~·
spomem (incydentalnem).
3) Władze administracyjne powołane do rozstrzygania o należnościach prywatno-prawnych ·rOz·
strzygają także o ich przerachowaniu.
.
§ 49. 1) Zarówno \vierzyciel, jak i dłuinik 'hi
poteczny może ządać, by ustalony umową, ugocią
lub orzeczeniem sądowe m wynik przerachowania
wierzytelności hipotecznych i zabezpieczenia hipotetz·
nego ujawniono w księdze Wieczystej (gruntowej).
Gdy chodzi o powstałe z pożyczek wierzytelhoścl
hipoteczne instytucji kredytu eiugoterminowego, wystarcza wniosek instytucji poparty poświadczeniem
rządowego organu nadzorującego daną instytucję b.ez
względu na odmienne postanowienia ustaw hipotecznych. Gdy chodzi o wierzytelności Skarbu Pań
stwa, wyst!3rcza wniosek właściwej władzy państwo7
wej lub państwowej instytucji bankowej, działając~j
w charakterze organu Skarbu Państwa.
2) O dokonaniu wpisu w księdze wieczystej
będą zawiadomione strony oraz Wierzyciele hipoteczni
niższych stopni; co do uprawomocnienia się tych
wpisów stosuje się dzielnicowe obowiązujące przepisy.
Gdy chodzi o powstałe z pożyczek hipoteczne wie·
rzytelllości instytlJ.cji kredytu długoterminowego, wy·
~tarczy zawiadomienie właściciela nieruchomoścl
Nt 30.
Dziennik Ustaw. Poz. 21;; i 214.
"-~----- -- ---- "--" - _._ -"- ""._-----"
Kurator wierzycieli.
1) Osoby obowiązane do spłat pienięż
nych wobec znaczniejszej liczby wierzycieli jako to
zakłady ubezpieczeń, kasy oszczędności, zakłady
i przedsiębiorstwa emitujące listy zastawne lub obligacje -- mogą celem tymczasowego lub ostatecznego
ustalenia ugodą lub drogą sporu miary i sposobu
przerachowania na.leżności żądać ustanowienia kuratora jako przedstawiciela wszystkich wierzycieli pewnej kategorji (posiadaczy listów zastawnych lub obligacyj, wkładek i t. p.). Takie żądanie może postawić
także co najmniej 20 wierzycieli.
2) Kuratora ustanawia sad okręgowy, właściwy
ze względu na miejsce siedziby dłużnika. po wysłu
chaniu wierzycieli zwołanych obwieszczeniem. Kuratorowi na wniosek wierzycieli będą dodani trzej przedstawiciele wierzycieli w charakterze mężów zaufania_
Wybór ich jako też trzech ich :zastępców należy do
wierzycieli zwołanych obwieszczeniem.
3) Należne kuratorowi wynagrodzenie, którego
wysokość
określa sąd, i zwrot wydatków ponosi
dłuznik; przepis ten jednak nie uchyla postanowień
ustaw dzielnicowych o ponoszeniu kosztów w postę
pchvalilu spomem. POlatem dłużnik !tJoże żądać zwrotu kósztów od tych wierzycieli, którzy spowodowali
ustanowienie kuratora bez dostatecznej podstawy.
4) Od czasu ustanowienia kuratora wierzyciele,
należący do kategorji taśtępowanej przez niego, nie
mogą samodzielnie dochodzić sądownie roszczeń
o przerachowanie przeciw dłLiżnikowi, a w będących
w toku sprawach o takie roszczenia rozpatrywanie
miary i sposobu przerachowania winno być zaniechane. Natomiast każdy Z v!ierzycieli ma prawo na włas
ny koszt popierać działalność kuratora, a także przystąpić po jego stronie do sporu w charakterze interwenjenta.Ugody zawarte przez kuratora z dłużni
kiem, jak również orżeczenia sądowe w sprawach,
przeprowadzonych przez kuratora, mają moc prawną
wobec wszystkich wierzycieli, których kurator za-
214•
.§ 50.
stępuje.
5) Do ważności ugody lub zrzeczenia się praw
przez kuratora potrzeba zatwierdzenia sądowego.
Przed r wnioskiem o zatwierdzenie sądowe powinni być
wysłuchani mężowie zaufania, jeżeli zostali wybrani.
6) Jeżeli na mocy statutu instytucji, zobowią
tan ej wobec znaczniejszej liczby wierzycieli do spłat
pie"niężnych, istnieje organ reprezentujący interesy
tych 'wierzycieli, organ ten spełnia funkcje kuratora
i mężów zaufania.
PosŁimowienia końcowe.
Czynności związane z puerachowaniem
należności pieniężnych mogą być w całości lub czę
ściowo zwolnione od opłat skarbowych.
Postanowie-
§ 51.
riia w tym przedmiocie wyda Minister Skarbu, a co
~o opłat w postępowamu sądowem Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Skarbu.
§ 52. Wykonanie niniejszego rozporządzenia
powierza się Ministrom: Skarbu, Sprawiedliwości
i Spraw Wewnętrznych.
§ 53. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cie t. " dniem ogłoszenia.
Rozporządzenie Ministra
Skarbu
z dnia 18 marca 1925 r.
o konwersji 80f0 państwowej pożyczki :złotej
z roku 1922 na 8% poiyczkę konwersyjną.
Na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 26 czerwca 1924 r. w przedmiocie konwersji 80f0 państwowej pożyczki złotej z r. 1922
na 8% pożyczkę kbnwersyjną (Dz. U. R. P. N2 55, poz.
543) zarządza się cO następuje
§ 1. Wypuszczone na podstawie ustawy z dnin
26 września 1922 r. (Dz. U. R. P. N2 83, poz. 741)
obligacje 8% państwowej pożyczIti złotej z r. 1922konwertuje się w ten sposób, że część obligacji wyrażona w żłotych polskich z kuponami, których termin płatności przypada w dniu lub po dniu 1 kwietnia 1925 r., uznaje się za odcinek obligacji 8% pożyczki konwersyjnej równej nominalnej wartości z powyżej wymienionemi kuponami,
opiewającemi na
złote.
§ 2.
spłacone
Obligacje SOfo pożyczki konwersyjnej będą
na 1 pażdtiernika 1927 roku.
§ 3. Część markowa obligacji 80f0 państwo
wej pożyczki złotej z roku 1922 łącznie z kuponami
markowemi od dnia 1 kwietnia 1925 r. wzwyż będzie
spłacona w zależności od odcinka: w kwocie groszy
50 za część markową obligacji, opiewającą na 50.000
marek polskich oraz w kwocie 10 groszy za część
markową, opiewającą na 10.000 marek polskich.
§ 4. Zapłata za część markową obligacji 80f0
państwowej pożyczki złotej z roku 1922 będzie uisz·
czona w terminie od dnia 1 kwietnia do 31 grudnia
1925 r. za okazaniem obligacji.
Przedłożone obligacje zostaną pr~estemplowane
na złote zgodnie z § 1 niniejszego rozporząd"ze"nia
przy odcie,ciu jednocześnie arkusza kuponów mar·
kowych.
Posiadacze obligacyj 80f0 państwowej poz r. 1922, którzy nie zgłoszą do dnia
31 grudnia 1925 r. tych obligacyj celem wypłaty części
markowej w myśl §§ 3 i 4 niniejszego rozporządze
nia - otrzymają we właściwych terminach płatności
należność za część markową i kupony markowe posiadanych obljgacyj według kursu wymiany bankno-'
tów markowych na złote.
§ 5.
życzki złotej
§ 6. Wypłatę części markowej obligacji 8%
państwowej pożyczki złotej i przestemplowanie w myśl
§ 4 niniejszego rozporządzenia będą uskuteczniać do
do dnia 31 grudnia 1925 r. w m. st Warszawie Urząd
Pożyczek Państwowych, w pozostałych Z?lŚ miejscowościach izby skarbowe.
§ 7. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie
z dniem ogłoszenia.
Mini's ter Skarbu: W. arabski
I
·Ng 30.
Dziennik Ustaw. Poz. 212 i 213.
-----~_.
rych podstawowemzadaniem statutowe m jęstudzie
lanie członkom pożyczek oraz przyjmowanie wkładów
.pieni~żnych, dopóki wysokość kredytu, udzielonego
spółdzielniom, związkom samorządnym lub . zrzeszeniom, nie przekracza .. 8.000 zł. dla jednego członka,
a przy pożyczkach, udzielanych innym członkom, jeśli
wysokość kredytu, . udzielonego jednemu członl<owi,
nie przekracza 800 zł.
Załącznik do rozp. Min. Skarbu
z dnia 25 marca 1925 r. poz. 213.
Rozporządzenie
Prezyden ta Rzeczypospolitej
z dnia 14 maja 1924 r.
O
"
przerachowaniu
zobowiązań
prywatno-praw-
nych.