Rozporządzenie Ministra Pracy i Opieki Społecznej z dnia 14 lipca 1924 r. o nadaniu nowego brzmienia rozporządzeniu z dnia 8 listopada 1920 r. o środkach przeciwko zwijaniu i unieruchamianiu zakładów.

Dziennik Uśtaw. Poz. 641 i 642.

§ 31. Zastosowanie § 2 niniejszych przepisów

do istniejących mostów kolejowych i drogowych nieodpowiadających wymaganiom §§ 25, 26, 27, 28, 29

i 30 tych przepisów może mieć miejsce tylko po

każdorazowem uprzedniem porozumieniu się Ministrów Robót Publicznych i Kolei.

Kierownik Ministerstwa Robót Publicznych

Rybczyński

Minister Kolei: Tyszka

642.

,

Rozporządzenie

l

Ministra Pracy

Opieki

Społecznej

z dnia 14 lipca 1924 r.

O nadaniu nowego brzmienia rozporządzeniu

z dnia 8 listopada 1920 r. o środkach przeciwko

zwijaniu i unieruchamianiu zakładów.

Na podstawie §§ 4 i 5 rozporządzenia Rady

Ministrów z dnia 4 czerwca 1924 roku w sprawie

zmiany względnie uzupełnienia niektórych postanowień niemieckich rozporządzeń, dotyczących demobilizacji g<;>spodarczej w górnośląskiej części Województwa Sląskiego (Dz. U. R. P. Ni! 58 poz. 587)

zarządza się co następuje

§ 1. Rozporządzenie z dni a 8 listopada 1920

r. (D. U. Rzeszy Niem. str. 1901) o środkach przeciwko zwijaniu i unieruchamianiu zakła dów o trzymuje brzmienie, podane w załączniku do rozporzą ­

dzenia niniejszego.

§ 2. Rozporządzenie niniejsze obowiązuje z dniem

ogłoszenia.

Min.ister Pracy i Opieki Społecznej: L. Darowski

Załącznik

Rozporządzenie

(do poz. 642).

o środkach przeciwko zwijaniu

i unieruchamian~u zakładów.

§1.

. Właściciele albo kierown icy zakładów przemysłowych (§ 105b ust. 1 ordynacji przemysło\vej Rzeszy

Niemieckiej) oraz prze~siębiorstw komunikacyjnych,

w których przeciętnie pracuje przynajmniej 20 ro~

botników, jednakże z wyłąc ze niem Zakładów Pań­

r

I

stwowych, obowiązani są donieśĆ uprzednio właści­

wej władzy demobilizacyjnej , którą wyznaczy Minister

Pracy i Opieki Społecznej

I

> 1) o zwinięciu całkowitern lub częściowe m zakładów albo o pozbawieniu zakładu przedmiotów,

dotychczas do niego należ ą c y ch, I a w s zc ze góln oś ci

o sprzedaży lub o uczynieniu ich niezdatnymi do

użytku, jeżeli przez to zn acznie się zmniejsza zdol-

ność wytwórcza przedsiębiorstwa. Przepis mmeJszy

ma odpowiednie zastosowanie do praw, z zakładem

związanych;

2) o zaprzestaniu korzystania z urządzeń zakładu

lub częściowo, o ile prz..ez to

a) w zakładach albo samodzielnych działach

zakładów, zatrudniających zwykle mniej niż

200 pracowników, podlega wydaleniu 10 pracowników,

b) w zakładach albo samodzielnych działach zakładów, zatrudniających zwykle przynajmniej

200 pracowników - 5% zatrudnionej w zakładz i e liczby pracowników, .w każdym razie

zaś, o ile podlega wydaleniu więcej niż 50

pracowników; niema obowiązku zawiadamiania o przerwach i ograniczeniach ruchu,

uwarunkowanych właściwościami zakładu.

Zamierzone zarządzenie nie może być w wypadku 1-ym przeprowadzone przed upływem 6 ty~

godni, w wypadku zaś 2-im przed upływem 4 · tygodni od zgłoszenia" zawiadomienia. Jeżeli zarządze­

nie to nie zosta ł o przeprowadzone w ciągu miesiąca

od upływu te rminów, ustal onych w zdaniu lniniejszego ustępu, a VI wypadku § 4 ustęp 1 p_ 1 w ciągu

miesiąca

od upły w u ustalonych tam terminów,

to zawiadomienie winno być zgłoszone ponowrtle

z uwzględn i eniem założeń ustępu 1.

Jeż eli zarządzenie o charakterze, określonym

w ustępie 1 p . .2 musi być przedsięwzięte niezwłocz­

nie, to zawiadomienie 'Ó niem winno być zgłoszone

niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 3-ch dni.

Niezw ło cznie , najpóźniej w ciągu 3 dni od zgło­

szenia zawiadomienia, winny być właściwej władzy

demobilizacyjnej zakomunikowane całkowicie rzeczywiste zapasy surowców i materjałó w, szczególnie zaś

materjałów opalowych i półfabryka tów, znajdujących

się w danym zakładzie lub samod ziel nym dziale jego.

Pracownikami w znaczen iu niniejszego rozporządzenia są pracownicy VI znaczeniu ustawy o radach załogowycH.

całkowicie

\

J

§ 2.

' W ciągu okresów, ustalonych w § 1 ustęp ~

i w wypadkach § 1 ustęp 3 w ciągu 4-ch tygodni

od wniesienia zawiadomienia, nie może bez zgody

właściwej władzy demobilizacyjnej nastąpić zmiana

faktycznego i prawnego stanu rzeczy, o ile wpływa

to ujemnie na utrzymanie w zakładzie ruchu prawi-- ,

dłowegó. Szczególnie zaś wolno dysponować zapasami, wymienionemi w § 1 ustę p 4 i tylko w ramach

praw i dłowej gospodarki w zakładzie.

Wydalania, wychodzące poza ramy § 1 ustęp 1

p. 2 są w okresach, przewidzianych w § 1 ustęp 2-gi,

dopuszczalne jedynie za zgodą Ministra Pracy i Opieki

Społecznej względnie osoby przez niego upoważn i o­

nej. Jeżeli pracodawca w powyższych okresach nie

może w pełni zatrudnić pracowników, zarządzi Minister Pracy i Opieki Społecznej, względnie osoba przez

niego upoważniona, skrócenie czasu pracy poszczególnego pracownika ( r ozłożenie pracy) na prze~iąg

tych okresów. Przy takiem rozłożeniu czas pracy pracownika nie może jednal" wynosić mniej, niż 24. godziny na tydzień.

.

"Dziennik Ustaw. Poz. 642.

W razie rozłożepia pracy, pracodawca ma prawo

zarobki lub płace pracowników odpowiednio

do skrQcenia czasu pracy, jednak dopiero od chwili,

w której dopuszczalna jest zmiana warunków pracy

w myśl ogólnych postanowień ustawowych lub umownych . .

Utrzymuje się w mocy prawo do zwolnienia

bez wypowiedzenia z przyczyn, uprawniających ustawowo do wypowiedzenia stosunku pracy bez przei strzegania terminu wypowiedzenia.

.

Zwolnienia, które byłyby nieważne przy przestrzeganiu , obowiązku ich zgłaszania, są również nieważne wówczas, jeżeli temu obowiązkowi zadość nie

uczyniono.

obniżyć

§ 3.

Właściwa władza demobilizacyjna winna niezwłocznie wyjaśnić, w porozumieniu się z kierow-

,nictwem zakładu i przedstawicielstwem robotniczem,

e!Ventualnie przy współudziale rzeczoznawców, szczególnie właściwych organizacji fachowych (np. gospodarczych organów samorządowych, urzędów handlu

zagranicznego) i urzędowych organizacji zawodowych,

jakie warunki wywołały zamierzone zarządzenie. Wyjaśnienie to nastąpiG musi w ciągu okresów, wymienionych w § 2. Badanie winno również dotyczyć środ­

ków zaradczych, jakie wyd?wałyby się właściwe celem usunięcia trudności gospodarczych zakładu.

, . Minister Pracy i Opieki Społecznej i właściwe

władze demobilizacyjne uprawnione są do przedsię­

wzięcia wszelkich zarządzeń, które wydadzą się odpowiednie celem wyjaśnienia istotnych warunków

zakładu i zapobieżenia przekroczeniom § 2.

moc prawną z chwilą wywłaszczenia lub przekazania /

albo jeżeli to nie nastąp iło, z chwilą upływu terminów, wymienionych w ustępie 1 p. 2.

Wykonanie uprawnień ustanowiofiych w ustę­

pie l następuj e w trybie doręczenia właścicielowi

albo kierownikowi zakładu odpowiedniej decyzji.

Z chwilą otrzymania przez osobę, której to dotyczy,

zawiadomienia o wy właszczeniu lub przekazaniu,

pI:zechodzi prawo własności przedmiotu lub cofnięte

uprawnienie na Skarb Państwa albo na osobę, w zarządzen iu wskazaną. Przeciwko przedłużeniu terminów

w myśl ustępu 1 p.l może być do Ministra Pracy

'i Opieki Społecznej wniesione zażalenie.

• Zajęcia i przekazania materjałów opałowych

w myśl rozporządzenia z dnia 24 lutego 1917 roku

(Dz. U. R. str. 167) dokonywa wyłącznie Komisarz

państwowy do rozdziału węgla i cJ:ynniki, przez nie. go upoważnione, w myśl obowiązujących przepisów.

Wywł aszczenie albo przekazanie innej osobie,

.VI myśl ustępu 1 p. 2, nastąpić winno zą odpowiedniem wynagrodzeniem, ' które nie może przekraczać

cen rynkowych z dnia zajęcia. Utracone korzyści ·

nie podlegają zwrotowi. Wywłaszczenie albo przekazanie nie powinno wpłynąć ujemnie na normalne

p~owadzenie

pozostałych

działów

I

przedsiębiorstwa,

o ile wobec stanu rzeczy wchodzi w rachubę dalsze

prowadzenie zakładu. Przeciwko ustalonemu wynagrodzeniu może być wniesione zażalenie w drodze

sądowej w ciągu 6 miesięcy od chwili. wręczenia decyzji o ustaleniu wynagrodzenia.

Przepisy rozporządzenia o zaradzeniu palącemu

brakowi mieszkań z dnia 9 grudnia 1919 r. (Oz; U.

R. str. 1968) pozostają bez zmiany.

§ 5.

§ 4.

Jeżeli wbrew § 1 nie zgłoszono zawiadomienia,

Właściwa władza demobilizacyjna jest upraw- to uprawnienia władzy demobilizacyjnej w myśl

niona

§§ 3 i 4 nie są skrępowane · usŁanowionemi w nich

. 1) do przedłużenia w razie koniecznej potrzeby okresami.

w wypadku § 1 ustęp 1 p; 1 o miesiąc okresu, ustalonego w .§ 1 ust. 2, a' jeżeli istnieje nadal koniecz§ 6.

ność ~ o dalsze 2 miesiące. Przepisy §§ 2 i 3 mają

Przepisy niniejszego rozporządzenia nie mają

odpowiednie zastosowanie;

zastosowania

2) do zajęcia i do wywłaszczenia na rzecz

a) jeżeli zarządzenia, wymienione w § 1 ustęp l, .

Skarbu Państwa w wypadku § 1 ustęp 1 p. 1 i 2

zostały przedsięwzięte na podstawie polece.

zapasów, wyszczególnionych w § 1 ustęp 4, w 'wynia albo za zgodą właściwej władzy lub urzę­

padku § 1 ustęp 1 p. 1 także przedmiotów, którym I

du, który otrzymał odpowiednie uprawnienia,

grozi albo których dotyczy . zwinięci e lub usunięcie.

b) do' zarządzeń w myśl § 1 ustęp 1 p. 2.

Władze demobilizacyjne mogą zamiast wywłaszczenia

naka, zać przekazanie prze,d miotów osobie innej; przez

które zastosowane zosŁały tylko jako środek

walki ·ekonomicznej pomiEl9zy pracodawcami

nie wyznaczonej. Zajęcie nastąpić może tylko w cią­

gu okresów, wymienionych w §§ 2, 4 ustęp 1 p. 1;

i pracownikami. ,

wywłaszczenie albo przekazanie musi nastąpić najpóźniej w ciągu 2 tygodni od upływu tych okresów.

§ 7.

W wyniku zajęcia przedmioty, których ono doKto , z rozmysłem przeciwdziała przepisom

tyczy, nie mogą być bez zgody władzy demobiliza§§

1,

2, 4 albo zarządzeniom, wydanym w myśl § 3

cyjnej poddane żadnym zmi,anom i akty o charakterze prywatno-prawnym ich dotyczące są nieważne. ustęp 2, podlega karze pieniężnej do 25.000 zł. i kaRównoznaczne aktom prywatno-prawnym są zarzą­ rze więzienia do 1 roku albo jednej z tych kar~

dzenia wydane w drodze egzekucji przymusowej lub W razie niedbalstwa grozi kara .do 10.000 złotych.

zajęcia.

Podczas okresu zajęcia obowiązana jest

Obok kary mogą być skonfiskowane przedmioty,

których dotyczy przekroczenie, . niezależnie od tego

o~oba, której dotyczy zajęcie, przęcho wy wać przedmioty zajęte i opiekować się niemi. Zajęcie traci czy są własnOścią sprawcy przekroczenia czy nie.

.

,

/

)

/

Dziennik thtaw. I't)z. 642 i G43,

§ B.

podstawie § 10 N!! 5, § 11 albo § 14 N2 ~

i 3 tejże ustawy są ~welnione od obow!ą?:­

kOl\yego ubezpieczenia, pozatem osoby, kt6re

podlegałyby obowią;z:kowemu ubel!:pieczeniu,

gdyby ich zarobek roczny nie przl!krą.c;?;ał

5.000 marek albo ich wiek lat 60, jak równ j€ż pracQwników biurowy~h, z?ljfdy~h głów­

nie l'liisxemi lub wy!ącznię mechanicr;nemi

MinisŁerPrący j Opieki Społe.~~nęj Wyd9j~ po·

trl;epne przepisy wykona,w\\:ze.

.

§ 9.

RO~P.(H?&dle f'lię

z dniom esłos~~l'Iia.

Miniej§zł

wl:hod~j

ty<:ie

w

c,:zynnościami.

.

§ 2.

643.

.

Rozporządzenie

J'.\inistra Pracy i Opieki

. . Społec:~nej

Uczestnikami wojny w rozumieniu niniejszego

są te osoby, które uzyskały prawa

uczestnil<6w wojny pr~ed demobilizacją woj skową •

rozporządz enia

I

z dnia 15 lipca 1924 r.

§ 3.

(') nadaniu nowego brzmienia rozportądJ: enlu

przyjmowaniu i wydaJaniu robotriików i prac;ownik6w podczas okresu demobBizacji gospodarc2;ej z dnia 12 lutego 1920 r.

.

Przedsi~biorcy i właściciele biur, ni~ wyłi1łczając

korporacji o charakterze publiczno-prawnym, są obo- .

viiązani, z zastrzeżeniem § 11 niniejszego rozpor~ą ­

dzenia, do ponownego przyjęcia tych uczestników

wojny i jeńców cywilnych, którzy w dniu 1 s ierpnia

1914 r. byli zatrudnieni jako p~cownicy w ich lakładz ie lub biurze. Ten sam obowiąz~k mają ci sami pracodawcy wz~IE:c;iem · uczest nik6w wojny, któr4Y

1 sierpnia 1914 r. ódbywali służbę w wojsku, lub marymirce i z tego powodu porzucili poprzednie zaj~­

cie. Wreszcie rozciąga się obowiązek ponownego

przyjęcia na tych uczestników wojny, którzy w chwili

jej wybuchu UC%e:szczali jeszcze do szkoły i dopIero

potem stali się pracownikami, jeżeli wprost z pierwszego miejsca pracy wstąpi'li do służby wojskowej lub

marynarki.

Obowiązek ponownego przyję<ia upada, j~żeli

pracownicy dali ważny - powód do wypowiedzeriia bez

zachowania okresu wypowiedzenia i z tego powodu

zostali zwolnieni, albo jeżeli pracodawca dowiedział .

sit1 o tym ważnym powodzie dOIliero po wystąpieniu

pracownika 4 zakładu lub biura Z innych powodów.

Niema równi eż obowiązku ponown-ego przyjęela, j eżeli co do d,mego pracownika istnieje ważny powód,

który uprawniałby pracodawcę do wypow ied:z:enia

bez zachowaniZ! okresu wypowied;?:enia w fazie trwania stosunku sluil:>owego.

Q

Na I'0d~tawie § 4 i § 5 rozponądzenią Rady

Ministrów l dnia 4 ezerwca 1924 r. w sprawię zmia-

ny wxgh;dnie uzupełnienia niektórych postanowień

memiecklch rozporządleri, dotyczą;:,;y~h demobilizacji gospoąarczej w górnośl ąskiej

cz~~ki

Wojewódltwa Sląskiego (Dz. (J. R. P. N2 58 poz. 587)

zarządza się <:0 nastę puj e

§ 1. Rozporządzenie niemieckie NHnisŁra P racy

o przyjmowaniu i wydalaniu robotni ków i pracowników podczas okresu demobilizacji gospoda rczej

z dnia. 12 lutego 1920 r. (Dz. U. Rzeszy Ni em.

str. 218) otrzymuje nowe brzmienie, podane w ;zał(1cznlku do niniejszego rozporządzenia.

/

Za pracowników uważani Sit równiei U~2;niowie

i osoby, które przechodzą prz~pisowe wY!$zkolenie

w j~dnym l; wyiej wymleniony<::h z~wodÓw.

§ 2. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie

z dniem ogłoszenia.

.

Minister Pracy i Opieki Spolee:wej: ~. Darowski

';

Załąl;znik (do poz. 643).

o pr'yjmowaniu i wydalaniu

robotników i pracowników podcJ:a's okresu de-

§ 4.

Roqonądzenie

mobUb;Gcjl gospodarC;l:ej.

§ 1.

I

.

Pracownikami Vi znac;;z:eniu przepisów poniższych są

'

a) osoby, kt6re na podstawie stosunku służbo­

wego są zat rudnione w zakłE\dzle pracy jako

robotnicy, czeladnicy, pomocnicy lub na podobnych stanowiskach (robotnicy);

b) osoby, które w myśl ustawy ubezpieczeniowej dla pracowników z dn. 20 grudnia 191 1 r.

(Oz. U. R~. str. 989) podlegają obowiązkowe­

mu ubezpieczeniu. wliczając osoby, kt6re na

I

ObowlZ\;z:ek ponownego pr2:yj~cia wygasa, jeieU

pracownicy nie zgłoszą si~ w c:Iągu dwóch tygodni

do swych poprzednich 'p racodawców, celem natych. miastowego podj~cla poprzedniej pracy. Okres obo- ·

wi ązkowego zgłaszania się wynosi 6 tygodni dla

. uczestników wojny, powracających z niewoli i osób,

wracających z 'o bozów jeńców cywilnych.

Okres powyższy rozpoczyna się z d niem przepisowego zwolnienia dla uczestników wojny, którzy

w chwili wejścia w życie niniejszego rozporządzenia

nie są jeszcze zwolnieni z wojska, a dla jeńców cywilnych, którzy jeszcze nie posiadają prawa wolnego l

obioru miejsca zamieszkania, z dniem uzyskania tego

pozwolenia. Dla zwolnionych już uczestników wojriy