Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 28 grudnia 1924 r. o prawie o domach składowych.
Statutory Text (1 Articles)
N'9 114.
Dziennik Ustaw. Poz. 1019 i 1020.
§ 36. Wykonanie nin iejszego .ozporządzenia
powierza się fv\inistrom: Skarbu, Przemysłu i Handlu
oraz Sprawiedliwości.
§ 32.\Vłaściwemu m i niśtrowi przysługuje prawo
rozwiązania rady giełdowej w wy'padku niestosowania
- się do obowiqzków określonych przepisamI prawnemi lub statutem giełdy.
\
Prezydent Rzeczypospolitej: S. Wojciacbowski
'IN razie rozwiązania rady giełdowej właściwy
minister mianuje komisarza rządowego, który będzie
sprawował wszystkie czynności rady giełdowej i jej
prezesa do chwili objęcia urzędowania przez nowo-
Prezes Rady Min istrów
i Minister Skarbu: W. arabski
Minister Przemysłu i Handlu: Józef Kiqdrod
obran ą radę .
Minister Sprawiedliwości: A. Życblińskl
Wybory ~o rady giełdowej przeprowadzi ,komisarz rządowy w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące.
§ 33.' Minister Skarbu w porozumieniu z MiPrzemysłu i Handlu, względnie
Minister
Przemysł~ i Handlu w porozumieniu z Ministrem
Skarbu, może
nistrem
•
Rozp orzą dzenie
1) zawiesić notowania giełdowe wogóle lub poszczególnych wartości;
2) zawiesić działalność zebrań giełdowych lub
tylko obroty poszczególnemi wartościj:lmi i ich notowan ia;
3) giełdę rf)Związać po wysłuchaniu rady gieł
dowej.
Prezyden ta Rzeczypospolitej
z dnia 28 grudnia 1924 f.
o prawie o domach składowych.
Na podstawie art. 1 E p. 6 i art. 2 ustawy z dnia ,
31 lipca 1924 r. o , naprawie Skarbu Pań stwa i poprawie gospodarstwa społecznego (Dz. U. R. P. Ni! 71,
poz. 687) i zgodnie ź uchwałą Rady Ministrów z dnia
22 grudnia 1924 r. stanowię co następuje
§ 34. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cie na całym obsz<lrze Rzeczypospolitej Polskiej,
z wyjątkiem województwa śląskiego, w miesiąc po
ogłoszen iu.
Na obszarze wojewódz:twa śląskiego rozporządzenie nini ~ jsze wejd z i~ w życie z chwilą ogłoszenia
~gody na ni e Sejmu Sląsk i e go w Dzienniku Ustaw
Slą s kich, nie wcześniej jednak, niż w te:-minie określonym VI poprzednim ust ę pie.
Z chwilą wejścia w ży cie niniejszego rozporządzenia traci moc obowiązującą us tawa z dnia 20
stycznia 1921 r. o organizacji giełd w Polsce (Dz. U.
R. P. N2 13, poz. 71) oraz wszystkie dawniej sze przepisy prawne, odnoszące się do giełd.
,
Roz porządzenia wydane na mocy ustawy z dnia
20 stycznia 1921 r. (Dz. U. R. P. N2 13, poz. 71)
pozos ta ją w mocy o ile nie są z niniejszym ' rozporządzeniem sprzeczne, aż do czasu zmiany lub uchylenia ich IN d rodz e rozporządzeń.
po dnia 1 li pca 1925 r. giełdy istniejące w chwili
ogłoszenia ni:l iejszego rozporządzenia winny dostosowa ć swe sbtuty do jego przepisów i przed/ożyć
je do zatwierdzenia właściwym ministrom. Od ch wili
zatwierdzeni a statutu, nie później jedn~k jC:K od dnia
1 stycznia 1926 r. dzi dal no ść tych giełd podlega wyłączn ie przepisom nini ejszego ro zporzą d zen ia i z tą
ch~i1ą dotychczasowe statuty tracą moc prawną.
§ 3!?. Do cza.su ujednostajnienia prawa ' handlowego utrzymuje się w mocy na obsz.rze województw: kr aKow sKiego, lwowskiego, tarnopolskiego,
stani sławow sk ieg o oraz powiatów biels ki ego i cieszyń skiego
województwa śląskiego postanowien ia
§S 13 - 16 austrja ckiej ustawy , z dnia 1 kwietnia
1875 r. o organizacji giełd (Dz. U. P. ]\fu 67) z zastrzeż en iem , że . po st a nowien ia § 13 mogą być ograniczone lL:b czasowo uchylone w drodze rozporządzeń, przewidzianych w § 31 niniejszego rozporzą~:lzenia.
1020.
I.
Zasady ogólne.
Rrt. 1. Przedsiębiorcą składowym jest, kto zawodowo przyjmuje towary na skład i przechowanie.
Przedsiębiorca składowy jest kupcem. Czynno- .
ści prawne, które uskutecznia w wykonywaniu przedsiębiorstw?, są czynnościami handlowemi.
I"Iie jest s!dadem w rozumieniu niniejszego prawa umo wa , mocą której p r zedsi ę bio r ca składowy nabywa na złożonych prze dmiotach własność i jest
tylko obqwiązólny zwrócić równą ilość przedmiotów
tego samego rodzaju.
Rrt. 2. Pieniądze i papiery wartościowe nie
są towarem w znaczen iu art. 1.
Prze pisy sk ar bowe okreś l ą, czy i pod jakiemi
warunkami przedmioty monopolu państwowego, przedmioty obciążone podatkiem spożywczym oraz zagrani cme nieoclone towary mogą być przyjmowane na
skład.
I
f\.rt. 3. Prze dsiębiorca składowy odpowiada z~
przestrzeg anie staran nośc i kupieckiej. Odpowiada on
za zniszczenie, uszkodzenie lup ubytek złożonego
u siebie towaru , chyba że przyczyną tego były okOliczr:JOści, którym st ara nność porządnego kupca nie
mogła zapobi,ec.
Odpowiada on za czyny i zaniedbania osób
w swojem przedsiębiorstwfe zatrudniono/ch.
.
Za dokonanie wymaganych stara\lnością kupiecką czynności konserwacyjnych odpo wiada; choć
by był przez skład ają cego od ich dopełniania zwolniony.
W drodze rozporządzenia może być dla po- '
szczególnych towarów ozn acz ony normalny procent
ubytku przez usu szkC; lub zanik (calo), za który przedsiębiorca nie odpowiada.
,/
......M 114•
'
1535
Dziennik Ustaw. Poz. 1020.
~
Przedsi,~biorca składowy jest obowitlzany w razie wynikłego spo ru udo wodnić, że w danym przypadku przestrzegał staranności kupieckiej.
zażąda
(art. 5) listem poleconym; aby go w terminie
umówion ym odebrano.
Przedsi~biorca składowy może umowę składÓ,
czas nieo'znaczony wypowiedzieć z zapodemem
w zdaniu 1 ustępu 1; termin
dowemu
uszkodzonym lub wadliwym stanie, nazewnątrz wi- wypo wiedzenia wynosi 30 dni.
Jeżeli składający nie odbiera towaru pomimo.
docznym, to pr zedsiębi orca składowy je~t obowiąza
ny dokonać czynności potrzebnych do rachowania ' że umowa skłi'\du została rozwiązana wskutek wypraw składającego wobec przewożn ików lub szyprów. po wiedLe ni:l lub upływu terminu, to przedsiębiorca
. sk ł adowy może towar złożyć na jego kos zt i niebezI\rt. 5. Przy przyjęciu towaru na skład przed- pieczeństwo w domu skł a dowym p ublicznym, u insiębiorca powinien , o ile to możliwe, zClpisać w osobnego przedsitę biorcy skła do wego, lub u trzeciej osonej ksi~dze, której pozycje będą zaopatrzone bieżą by. f"loże onjednak wykonać to prawo tylko, jeżeli
cemi numeram i, imi~ i nazwisko, miejsce zamiesz- zawiadomił składającego na 15 dni naprzód listem
kania i adres oso by składającej. W księdze tej na- poleconym o powyżej oznaczonych skutkach nieode·
, leży nadto ' u wid ocznić nazwiska i adresy prawonabrania towaru.
bywców. Pod ws kazanym adresem zawiadomi przedI?rzedsiębiorca skła dowy może żądać odebrania
siębiorca skł a d!5jącego względnie 'jego prawonabywtowaru przed upływem ' czasu trwania składu, oraz
ców o wydarzeniach ważnych ze względu na ochro- bez wypowiedzenia, je żeli zachodzi ważn a przyczyna.
nę ich praw oraz o wydarzeniach dotyczących stanu
T1"lkże i w tym wypadku pOWinien, o ile to możliwe,
towaru.
.
składającemu zakreślić odpowiedni termin i zawiaRrt. 6. Jeżeli towarowi grozi zepsucie, a nie- domić go listem poleconym o skutkach nieodebrania
. .
ma na to czasu, aby zaż~dać od skła dającego pole- towaru w terminie.
ceń, albo jeżeli składający zwleka z wydaniem zaRrt. 12. Przedsiębiorca składo~y ma prawo
rządzeń, to przedsi ębi orca sk ładowy może spawodożądać należytości składowej w umówionej lub zwywaćsprzedilż towaru przez publiczną licytację (art. 54).
czajem przyjętej wysokości. Należytość oblicza się
I\rt. 4.
Jeżeli tow~r, który przedsie,bio rcy skła
nadesłano, znajduje się przy odbiorze w
Rrt. 7. Ubezpieczyć towar n ależy tylko W przypadkach, jeśli składający tego zażąda, lub jeśli dla
danego towaru istnieje taki zwyczaj handlowy.
Towary ł atwo zapalne nie mogą być zł ożone
w jednem pomieszczeniu z towarami mniej na to
niebezpieczeńst w o narażonemi.
I\rt. 8. Przedsiębiorca skfadowy pO\'JlOlen ze·
zwolić oddającemu
na skład na oglctdan ie towaru
w godzin ach biurowych, na pobranie próbek, dzie·
tenie lub łączenie towaru i na przedsię ~vzi~c ie czyn·
~ości, miljących na celu zachowanie towaru w dobrym stanie.
'
Ji'o4iział lub złączenie towaru mają być uwidocznione w księdze magazyno wej.
R~t. 9.
Przedsiębi~rca składowy może za pisemną zgodą składających łączyć towary, zamienne
należące
zawartą na
strz eżeniem
w braku odmi e nnej U1mn.vy według ' rzeczywistego
trwania czasu składu, choćby umówiony czas trwania
skła d u (art. 10 i 11) był dłuższy.
flrt. 13. Zwrotu wydatków . poczynionych na
odbiór towaru, na zapł acenie przewoźnego, cła, pod atku spożywczego oraz na ubezpieczenie towaru
może
przedsi~biorca
skłZldowy
doma~ać
się
bez~
zwlocznie po uskutecznieniu tych wydatków.
Zwro tu innych na towar poczynion yc h wydat~
ków' oraz uiszczenia opłaty składow ej może przed·
siębiorca składowy domagać się c~ trzy , miesiące,
licząc od złożenia towaru, a o ile towar prędzej zostaje odebrany, przy odbiorze. Przy odbiorze czę
ściowym może żądać on uiszczenia stosunkowej'
cz~ści tych należytości z tern zastrzeżeniem, aby pozostała reszta towaru dostatecznie zabezpieczała wie. rzyteiność przedsiębiorcy.
do kilku właścicieli (cllla rinfusa ) tylko w tym
Rrt. 14. Dla zabezpieczenia poczynionych wyprzypadku, jeśli towary te są jednakiego rodzaju datków oraz opłaty składowej służy przedsiębiorcy
i dobroci.
składowelTlu prawo zastawu na złożonym towarze,
,
Ze złączonego w ten sposób tow ru wyda przed· dopóki go ma w swem posiadaniu lub może nim
sI'ębiorca skł a dowy każdemu składającemu cz~ść na
rozporządzilć za pomocą ceduł morskich, dowOdów
I
.
niego przypadającą bez zasiągania zgody innych in- , ładunkowych lub składowych.
teresowanych.
Rrt. 15. Roszczenia przeciw przedsiębiorcy skła·
Rrt. 10. Składający ma prawo żądać wydania dowemu z tytułu zaginięcia, ubytku, uszkodzenia
albo spóżnionego wydania towaru przedawniają si~
złożonego na skład towaru każdego czasu w godzi·
"
nach biurowych, nawet przed upływem umówionego w jeden rok.
Przedawnienie roszczenia z tytułu ubytku lub
czasu trwania składu.
uszkodzenia towaru rozpoczyna sie: z upływem dnia,
Rrt. 11. Przedsiębiorca składowy nie może w którym n a stąpił odbiór złożonego towaru; prze-'
żąd!lć odebrania towaru przed upływe m umówionego
dawnie nie roszczenia ' z tytułu spóźnionego wydania
czasu trwania składu, a jeżeli tl'.!n czas nie zosta ł towaru rozpoczyna si~ z upływem dnia; ' w którym
oznaczony, przed upływem 3 miesięcy od jego zło· wydanie powinno było nastąpić; przedawnienie rosz-,
żenia.
Umówiony czas trwania składu uważa się za czenia z tytułu zagini~cia towaru zaczyna biec z upły
pr,z.edłuż<1ny na czas nieoznaczony, jeżeli przedsię·
wem dnia, w którym przedsiębiorca składowy zawiabiorca składowy na 15 dni przed jego upływem nie domił składającego o zaginięciu towaru.
r
/
/
' '"
)IQ 11'4.
"tt
"lt
w
K·to zamierza
_bm=J · =
' t'ti-n . W."!i
wy~t"łpj~
prŹeGfW
ptzedsięoiorcy
składowemu z roszczenIem z ty t ułu ub-ytku łub, uszko-
dzenia towaru, ma pod ryg0n:m utmty tych roszczeń
bezzwłocznie po śtwierdzeniw tych raktó'''l prz@dsię
biGreę sktadow eg,Q zaWiaQomić
o tr€ści swego rosz-
ćźeńfa.
Postanowienia niniejszeg,o
artykułu
nie mają za-
Śf0so iflan i<a, jeMi zagini~cier uby tek, uszkodzen~e lub
sp'6tnione wyG3ańre tówaru zosIały rozmyślni~ spowQ!lo'Wane j5fte,z prtedsiąbiorcę sk/'adowego.
u.· porny składowe ,peIDHune.
1. P r z y vi t l e j e i k o tI ~ e s j e,
1\rt. 16., DoMel'tl ~kładowym ~ubl1czfiytrt je:ilf
przedsiębiorstwo składowe, które na mocy kOflĆ<!ś}i
u!>FClwnrone jest
. 1) do wystąwi(i n~a pozbywaJnych przez indos
dQwodóv{ składowych O'Faz
2) do ddkonywania na ż ądanie składajzłceg.o PLlb~i~znej sprzet'iaży żłożonych 1.1 siebie towarów.
.Art. 17. Dom skfadówy pf.!lJliClny może powstać
tylko na mocy koncesji rządów ej.
Konc~ sjl udziela M ~i'Hster przemysłu i Handlu
w pOrÓiurńr€ifif(i 'l Mińistrem Skarbu i z innymi zaiNferesowanymi rńiJirśtTami.
r)órny składowe publictrte, Q He maJą pf~echQ
Wyi.fdlĆ przedmIoty, -wyhi'len io rre \li aTt. 2 ust. 2, mtlszą uzyskać nadto sl1ećjt1 l ńą KO'nćesję od Mttiisrl'a
Skarbu w myśl p zap isów skarbGwych.
KotJcesja wyniienioriEf W aft. 17 usf. 2
_
1) oznaczenie termItiu, w ktorym najpóźniej
dom składowy pubikzriy pOiNihien rozpocząć d zia:-
Att. iB.
ma tawie.:rać
łi1łr10ŚĆ;
1-) iiazv/ę it':stytt!ćji Hriaftsl)wel, VI której mają
być skła dane kW'bty w rriy51 Cfrf. 2~ l. S;
3) wyśokóść kaucji, pi"zed złÓżttifefri której dom
$hładowy publiczrry ctynMści swych Hle hloze rót·
pĆttąć.
Nadto kór1ćesla ttlc5tff lawfeI'a'~ pdsfarrówieni~
cO do udźiału Skarbu Paf!ś ft.va w zyskach ptzedsi~biorstwa.
.
.
Otrzymanie konE:0s}i nald<1da ńa doM skła,dowy
pwblicmy obowiąze k stai"'go bez przerw wykonywa-
nia prz€dsi ąbiGrstwa.
l\onGesja móźe być wyc;laną na cz~s oznatZony;
może by~
za z6;!wolenie.m Mi nistra Przemyślu ł Han~
dtu odstąpiona innej osobie, Za odstąpienie ko ncesji uważa się także zmianę osób wchodzących w skład
spałki" która otrzymała kort~(!śjE:. P6stc!fjowl~rtie to
rE~ o,dno§Vs~ę do , zmi~ny . i,iCZ€Slhil<6,w
ś~6ke _.a:.~.
.;v
<:y}fle'j, wAPofće z og ta mczot1ą ódp6WI~dtla)nosc rą,
w spółdzielni oraz do zmiany komandytystdw.
f\rt. 19.
Podanie Ci) uclzie.l€tnie koncesji ma za-
wierać
1) imię I na%WI~ko, ~wentuil!lnjE!. fil'thli{
tlbi(!ga"
'jtt.<:ego' siq; tudzież firmtł, p~d którą d6'm ~kładówy
pubłinIiy ma być prowadzony. Jet.eH ublE?~cljącym
siEI;: jest s~ółka, fl al~zy podać je}p raV/ńy .€:harilktei',
stiltut; zakres działanili ułttĄdt1, wyka::z k apitału takładowego, wyciąg 1. te}es.tru handlowego;
\
. I
,,_
2} OZrlMZaNie ft'lfejs<C'owośGi i FF$iejis~~f gfłzre dom
s~ł(}GIowy pUbliczli,y ma być utworzony, §t~.i<; i o ~i:§
budynku Oiaz w~vi1iąt r1ti eg0' h1Fząd'tenra}
3) jeś l i dom skła dowy publi czny ma być zało
W b N~ k6sci' wielkie!'! arferyj' kGtnunikacyjnych
(port, f7.eka spfaWt1a, jezi-6r'ó, kole'j' f erazn a, lofni'sKó)"
źdny
określenie sfbSunków prawnych l viatu'rikmtJ tecntiićż,o
rtych, 'Ńśród. których odby w ać: Sfę będzie korżystian-ie
ż tych atteryj~
4) óztiac:ze'fl'fc towarów, które mogą by'ć' pttyjmowane ńa s-kla e:l,;
,
5) prfljekt re 9tJ~amtl'm sHOldowego'.
D0 pQ'~j.an i,a powi,rliily by;i: d ołąc zone d o,kurn en"
ty oclno 5Lące sIę do obywatelstwa osoby ubte9aj,ącej
się-
o kon cesję.
Att. :'l6. P'rted udzieleniem koncesji naTeży tasięgt1 ~ć odsoble IJ'IJlegalą.ćej S ię opinji miejscowych
otaz p óbli's l<lch organita,cYJ gospod a'rczych,
Ha ocjj (art. 'tS/ L. 3) jest przeznaczona na żet·
be zpIeczenie wśte lkićłi pretensyj do domu skf61dowego pu blicznego z tytułu prowadzenia przedsIębior
stWa. Mote ona p',@begać na· za15etpieltzenlhl IiFpetecznem lub by(; złożona' w gotówce, w obH~acj<1chr Skat"
bu P mlstwa lub w papierach wartościówyc:h wyposażonych w przywilej b'ezpieczerl'śtwa pupitameg€>,
ZW Iąz k i samonądowe mogą ,być zwd1nlone €)Q
obowiązku złożenia kaucji.
f.\rt. in.
w
konces·ji moiM ś':lc;:ze~&łowQ wy"
towary do s~ładu\ GOp'u'szG:zóne ~ob pewne
towarx. od przeGhowywania wyłąGzyć.
Odmowa kGn(;;6sji lub jej ograniczenie nast,~puje bez pocani a uzasa dnienia.
•
mienić
fht. 22, Imię i' nazw is ko kierow nika lub kierown ików domw,' składow eg,Q phlbli.,zoe90 €)faz ~(,h
zmk: na powinna być podana GO wiadOrn€>ki M~
nistra Przemysłu , Handlu.
Aft. 23. Regtitarrrin (art. 19 t. 5) d6mil 1S'l<fadowego publicznego podl e ga zatwierdt~ fjfU prtez
t<1rnrstf3 PI'ź'emy słu i H ańd łu. W r~§u!~mi'fl'fe tym
muszą być jasno i QokJ~dme ózIiactoile wattl'trki k() ..
rzystania z domu skł a dowego publicznego i z jego
urtądżeń.
Mci on VI śtcz egÓ'trioś ci zi:t\",fE!rat pO'sta:i1owi~!1fi!
() ogło sz e niu regulatii'ftiL1, tatyf'y, ulg taryfdwych
i ~azdoczesnyćl'i ich żmiań, Ó udżielcltllu na tOW2fr
zaliczek (art. 2g}, tudzież o ogłaszaniu wyk~zów' śta
tystycżr1ych. , .
Art. 24. Postanowłenia umoWne. zawierii;6\(::e
dla składającego uciążliwsze warunki, nii pUff.pi:Ji\ne
niniejszem prawem, są nieważne.
Att. 25. 1'aryfa opIat domu
bliCtrl~go
Składowego
pu-
za prż eć h owyw anie towarów i za ~żynnd
ś ci manip u lacyjne r konserwacyj!1e pow'lnna by ć po~
dana do wiadomości fl'\inistra Przemysłu i HandTu.
N aleiy ją wywiesić w domu składowym w miejscu
ł .. twQ wi dQcznem.
Min ister Przemysłu I Handlu tT!oże za p'0mo(~
rozporz ądzenia wydac;: dla domu składowe go publicznego taryfę maksymalr'iC\.
,
PobieranIe óp łaty skł a dówej za dłużSZY ókl'e§
nii za CMS, przez który towar znajdował si~ na skła~
~--~""-- l7'
,,
$
'
t
?
dzie~ jest' dopu~l!:za.Jne o tyTe. 0 He, to test pFte\WdZlarle w regl:l'faminie.
Rrt. 26. Domowi skł,adowemu publicznemu nie
woTno, pod ryg.oiem utraty koncesJi, za'wierać na
własny lUD na cudzy rachunek c. zynności handTowych
cO' do taKich towarów, Które Koncesja pozwaFa na
skład przyjmować. Wolno mu jednak udzierać zanczek na złożone t€>wary.
I\rt. 21. OS'obom. które ~rę' r~gl!lamfn oW'r poddacfzCf, nie n1'ożna VI gmnicacn po1emnośd domu
5kład'owego, pab'Ficznego ~U'b jego' d'zraIfów, 0'drn6wrć
. puy}~cra' towaru na skład f p rzecFTów<l:t'1iie.
Przyjmowanie towar6w powi nno się odbywa.ć
w, porzą-dlhr chrcrro:togkzF1ym z'gfo3teń.
D'om składo wy puhHcz ri'y nie może p-oszclegóFnyrn ktijentont udzielać ośobtsty!h ulg i lFTiżek~ taryfcr ' może tl'ŚfaI1aWfać rJFgi i zniżki natury przedm;otaweJ,. jako to: faryfę deg't~S>'lwną dla wietklcn rło$d
złoż€>'n~~o łĆ'wam, h1b ia długi ok,es, składl!l.
.
BiQ'Fą(ym zaliczkę nre można> jed'n-a,k udżieFać
ani pi:erws,;u~Fl31W'a w prżyj~du tÓ'Na!!'u, a·ńi oFg lUD
tnfżekó
nrt. 28. Dom
składowy
publiczny fest obo-
wł4p:a'ny ubetpf€Czy~ od ogtlr~ na łwszt skiadające·
go pliZyjęlt.y nia przechOwanie towar, jeieH ",re udzielono odrnienl1egQ pole(.en~<J.
Towar, na któFym €.i~:lą, naleiyftoo<::t. skarbo·w e,
musi być ubezpieczony na Koszt skłaOlaj qCego co o <lljmniej do wysokości rzeczonych opłat.
DO' odbioru kwofy rm'~żn.ej od, zakPaau wbezpf~('żeń jeśt uprawniony óom ~rdadowy publ'kżny Pub
oooJi1a przez nłeg'ó ł:JpO'\~ażrJiorra.
2.
00,\\1' o d y s' kła d d We.
Ebt. 29'. Dom składowy publiczny wyda skła
cdając-emu na jego żądanie na żłożone u sieDłc towa~y d.owód skl~dowy. Dowód ten, wydęty z. księgi
jukstoweJ, skfada' się z dwóch połączonych ze sobą,
fecz dających się oddzielić cżęści, a mianowide z rewersu czyli składowego dowodu pOSiadania i z warrantu,
ctył!i' skfaabwego dowodu zMtawniczego.
Obie części dowodu sfdcrdowego muster opr€!'Vitać na zrecenie, wzajemf1re' Się lia srebie pO'\vO'ływać
r zawieraĆ'
1) firmę domu składowego" datę przYJęcfa to~
waru na skład, datę wystawienia i podp ~s za.rządu;
2} numer dokumentu zg.ćdny z'nłi!merem bieżąccym KSi E: gi jukstowei;
3) imię i nazwisko oraz adres składającego;;
4) dokładne oznaczenie iLości. rodzaju, ewentualnie także szczególnych znamion towarów;
5) wzmiar:tkę, w jakim zaktadtie~ na jaką kwote
i na jaki czas towar zostal ubezpieczony;
6) okres, na jaki towar zlozono" jeśli taki okres
zos·Łał' oznaczony.
7J wzmiank~, czy i w jakiej wY3'okośd ci~źy na
towarze cło, podatek spo żywczy tub Inne opłaty
skzwbowe" wydatki Zil,Uczone przez dom składowy na
towar ł Jego naleiytosd; nadto uwidoczn~t nałei!y
pozycję taryfy, odnoszącej si~ do bieżącej należyto
ści składowej;
.
.
8} o,zn:acze~~e rnstyfilccJt Hnansowej (banku dow ktt'trer skła&a; się na rzecz posiadacza dowod l!J sk~<l'd«)twego Jub jego cz~ści Ji>rqpadafą-'
ce im w M)'śltego pra;wa kwoty.
mr€:yrO!wego~,
zm.
Rrt.
Obfe części dowodu składowego można, prze no~ić p.rzez . indos. łG\icznie albo oddz feJ'nłe. ·
[)opók.• obie <'::2~śd są p.zenoszone łącznie, ~n
d€>s r~wer!i>U podąga za sobą także przenies~~nie
wanantu.
flrt. 31. Pierwszy indos na oddzie'Jo'Flym warramcie musi zawierać
1) im[~ i nazwiSKO oraz adres indosatariusza;
2) 4.1Żil'actenie wraz :z nafeż ytośc ia mi ubocznemi
kwoty pfeni~źneJ, dla której zlilbezpieczenia ,ustanawfa SIę na tOWi.ute pra.wo zastawu;
3) termIn płatności tej wierzyfeJ'ności.
Da-rte P()·1;vyżsże nałeiy u mr~ścić na rewersie.
Dosłowrl'Gli treść indosu i.1aheży Vlpisać do l~srę g i jukstoowej',. a. zartąd doml1 .skllldo\vego powinien poś.wia:d
czyć zarówno na; rev'/ers~e, }a;k na warrancie dokonanie; tego wpisU! z podanr~rn jego daty.
Zó1'niedbanie któreJkołwfek W tym artykule El'staf\owiortej forrnałno:śc:i podąg;a za sobą nieważnośĆ'
indosu.
Jb-t 32. Do indosów dowodu skł'adowego lub
jego części nareźy stosować odpowiednfo postanowienia art. 11, 12, 13, 15, T6 i 1~ prawa wekslowegO' z cl:rHa 14 Hstopada 1924 r. (Dz. G. R. P. N2100.
poz. 92&).
'
flrt. 33. JeźeIL wystawiono dowód składowy,
to do umownego przeni esienfa wła'sności towaru konieczne jest wręczenIe rewersu.
Prawrry posiadacz rewersu (art. 15 prawa wekslowego) będzie uważany za właściciela towaru. Jeżeli przenosi się rewers po oddziele niu findosowanego W2l'fFa:ntŁl, to FFliclosatarjllsz rewersu nabywa prawo
Obciążone zastawem posradłlcza warrlintu.
Rrf. 34. Jeźefi 'wystawiono dowód skłcWowy,
to do ustą:~ow'ienia prawa zastawu na złożonym ~o
warze koni~cznem jest wr~czenie wierzycielow,!.. indosowanego na ni.ego warrantu (art. 31).
Iłrt. 35.
Jete'li przed odłączeniem indosow~
rU1)'g o wariantu .z"rtoIoWalno na rewersie uchwałę są
dową, mocą której pravrZ! jego posiadacza w rozpo- '
rlClożcmru towarem zos!,jły prż~niesione lub ograniczone, to indos WZl<rranta je~t niedozwol ony, a zarząd
domu składowego odmówi wpisu do k s i ęg i }u kstowej
pierwszego indo\$u warran tu i w księdze tej uczyfli
odpowiedni1'ł adri.ótacJę.
Rrt. 35. Ani towmy, ni1l które dowód składowy
wystawiono, Iilnt prawa przysługujące na zlo ż onym
towarze posiadaczowi rewersu lub warrantu ni e mogą
być przedmiotem żadny c h śro dków egzekucyjnych.
Egzekucji p8dlega wylącZl1 ! e dowód skła dowy
lub jedna z Jego I:z 'o:ś ci.
; Rrt. 37. Legitymowany w myśl art. 15 prawa
wekslowego posiadacz obu części dowodu skłnd owe
go może za zwrotem kosztów żCjdać w y~taw i e nia no- ,
wegó dowo'du skłtJclowego bezpośrednio na swoje
n2izwisko. M6że on również, o ile temu nie sprze-
•
ciwiają się przepisy skarbowe, zażądać podziału zło
żonego to wa ru na częś~ i i wystawienia osebnego dowodu składo weg o n a każdą z tych cze:ści.
Żądanie to może być postaw ione łącznie przez
posiadaczy obu części . dowodu składowego. Nowe
dowody składowe mogą być zao p <lltrzon~ datCj wystawienia pierwotnego dokum e ntu, ten ostatni zostanie przez dom składowy ściągnięty i unieważniony.
Prawo oglądania 'towaru w czasie oznaczonym
przez regulamin przysługuje tek posiadaczowi rewersu
jak I warrantu. ,
flrt. 38. Posiadacz rewersu może żądać za jego zwrotem wydania towaru (art. le) tylko w tym
przypadku, jeżeli zwróci warrant, alvQ wykaże poświadczeni e m banku domicylowego, że złożył kwotę,
zabezpieczoną prawem zastawu warrantu.
I\rt. 39. Kwoty w płacone do banku domicylowego na rzecz posiadaczy rewe rsów i warrantów będą
złożone na imię
domu składowego i wypłacane
u prawnionym na polecenie te§o domu.
W k s ięgach banku dlimicylowegQ konto przeznaczone na zaspokojenie posi a d Q1 czy powyższych
dokumentów mu si , być prowEldzone odd zielnie od
ewen tu alnego własnego konta demu składowego.
W s tosunku do wierzycieli domu skłedowego
kwoty złożone na tern koncie uwa ża się za własność
posiadaq:y rewersów i warrantów.
I\rt. 40. Z chwil ą upływu terminu płatności
wie rzytelnośc i zabezpieczonej zastawem towaru wypłaci bank domicylowy posiadaczowi warnmtu kwotę
na jego rachunek zhDżoną za zwrotem tegoż.
J eżeli pos iadacz rewersu złożył przed jej płat
nością k wot ę zabezpieczoną prawem zastaw u towar
obciąża j ą c ą, to posiadacz warrantu może zażl'tdać
natychmiast jej , wypłacenia.
flrt. 41. W razie niewykupienia warrantu w dniu
płatności
prawny posiadacz powinien postarać si~
o stwierd ze nie protestem bezskutecznego przedstawienia tegoż do zaplaty b ankow i do mi cy!owemu,
a to pod rYGorem utraty prawa zwrotnęgo poszukiwania
Protest z powodu niectrzymania zapłaty lub
otrzymania niezup e łnej zapł a ty musi być Izałożo ny
w d zie ń pła t ności wierzytelności lub w ciągu dwóch
'dni powszed nich po tym dniu.
Do tego protestu stosują się odpowiednio postan owienia ar tykułów 37, L. 1, 78, 79,84, 85 ust. 1,
86, 87 i 90-93 prawa wekslowego z dnia 14 listopada 1924 r. (Dz. U. R. P. N2 100 poz. 926).
Protest z powodu niedokonania zaplaty moż na
za stą p i ć poświadczeniem b a nku
domicylowego, iż
warrant prz edlożony do za piaty nie został wyku~iony.
Zapisek t en (certyfikat) m a być umieszcz,my na warrancie, a treść jego wpisana do osobnej ~ieżącemi
nUmerami zaopatrzon ej księgi.
I\rt. 42. Pra wo zastawu posiadacza warrantu,
jak niemniej ustawowe prawo zastawu domu składo
wego pu blicznego rea Hz uj ,:: się przez publiczną sprzedaż towaru VI drodze licytacji.
flrt. 43.
Ng 114.
Dziennik Ostaw. POl. 1020.
Sprzed a ż
z powodu
niewykupienia
w terminie warrantu powinna być zarządzona w cza-
sie możliwie najkrótszym,
wcześni ej, jak w 3 dni
nie może się jednak odbyć
po zgłoszeniu na piśmie
wniosku.
Jeżeli
wniosek ten nie został zgłoszony w prze30 dni od upływu terminu do założen i a piOtestu, to posiadacz warrantu traci prawo zwrotnego
poszukiwania.
ciągu
flrt. 44. ' Sprzedaż ce lem zaspokojenia wierzytelności domu skład owego publicznego nie może
od by ć się wcześniej, jak w -15 dni po upływie umownego okresu skł adu , a jeśli towar złożony lub skład
przedłużono na czas nieoznaczony, nie wcześniej jak
po upływie 15 dni od terminu, na , który skład wypowi ed zian o. Dom skł~dowy ogłosi jednorazowo
w dziennikach na ogłoszenia wpisów do rejestru
h~.!1dlowego przeznaczonych, że towar w razie niezapła,cenia wierzytelności domu składowego w przeciągu dni 15 od daty ogłoszenia zostanie sprzedany.
Ogłoszeni e następuje na koszt posiadacza rewersu. Wezwanie ma podawać dzień wystawienia
i numer bieżący rewęrsu, imię i nazwisko składają
cego, ilość i rodzaj towaru, oraz wysokość zalegają·
d!j wierzytelności.
I\rt. 45. Sp rzedaż publiczna odbywa si~ w sposób przewidzi any w artykule 56 niniejszego prawa.
W tym samym trybie dokonywa dom składowy
publiczny t;akże sprzedaży towarów zagrożonych zepsuciem (art. 6).
Rrt. 4G. Z ceny osiągniętej przy sprzedaży po
myśli art. 45 c:dokonanej,/ udz ie ż z kwoty wypłaconej
tyt u łem odszkosowania przez zakład
ubezpieczeń
do m składowy publ iczny zasp okoi ciążąc e nn towarze
należytośCi w n a stę pującym por ządku
1) k0szty sprzedaży;
2) nieuiszczone od towarów opłaty skarbowe;
3), zabezpieczo ~e ustzJwow~ m pra wem zastawu
należytości domu skłagowego publicznego (art. 14);
4) w i erzytelność posiadacza warrantu wraz z należytościami ubocznemi.
J eżeli w dniu s ~ła ty wierzytelności posiadacza
warrantu wierzytelność.te nie jest płatną, należy od
niej potr'1cić dyskonto, obliczone według urzędowej
stopy Banku Polskiego. Dyskonto to przypada posiadaczowi rewersu.
flrt. 47.
Jeżeli posiadacz warrantu otrzymuje
p e łne zaspokojenie nal eży 'warrant ści ~g nąć i unieważnić, a n ie uważni enie zanotować w księdze juk-
stowej.
O ile posiadacz warrantu nie zgłosił się w ciągu
3 dni po odbiór swej wierzytelności, ' należy pełną
przypad;ającą mu sumę złożyć bezzwłocznie na jego
rachun e k w banku domicylowym.
Ewentualną n ed wyżk~ wypłaci dom składowy
publiczny pQsiadaczowi rewersu i ściągnie pokwito. ,
weny rewers oraz uskuteczni odpowiednią wzmiankę
w księdze jukstowej.
,
O ile posiadacz rewersu nie zgłosi się w ciągu
3 .dni, dom składowy pubHczny bezzwłocznie' złoży
przypadającą mu kwotę na jego rachunek w banku
domicylowym.
, -
DzIennik Ustaw. Poz. 1020.
J\rt. 48. Jeżeli posiadacz warrantu nie otrzymuje pełnego zaspokojenia, należy na warrancie zaznaczyć częściową zapłatę, zapisek ten podpisem zarządu domu składowego
publicznego zaopatrzyć
i w księdze jukstowej uwidocznić, a warrant zwrócić
\ posiadaczowi.
rządzeń dla jego wykonania wydanych, albo regulaminu, może Minister Przemysłu i Handlu koncesję
odebrać.
.
J\rt. 49. Zwrotne poszukiwanie części wierzytelności, niepokrytej przez cenę uzyskaną przy sprzedaży lub przez sumę wypłaconą przez zakł ad ubezpieczeń, odbywa się w my śl postanowi e ń prawa wekslowego (art. 42, 45-49, 52,53, 70-84) z tą różnicą,
że ani posiadacz, ani indosanci warrantu nie mają
obow iązku zawiadami ać poprzedników o zda rzeniach
Rrt. 56. Rż do wprowadzenia jednolitych przepisów licytację normujących tryb publiczoej sprzedaży, o którym mowa wart. ·6 i 45, przeprowadzać
b ę dzie w okręgu sądów apelacyjnych w Poznaniu
i Toruniu, tudz ież w górnośląskiej części okrę gu sądu
apelacyjnego w Katowicach komornik sądowy lub
notal'jusz; w okręgach sądów apelacyjnych w Krakowie, Lwowie i w cieszyńskiej cz ę ści okręgu sądu
apęlacyjnego w ' Katowicach
urzGdnik wyznaczony
w tym celu przez władzę admin i stracyjną; w okrę
gach sądów apelacyjnych w Warszawie, w Lublinje
i w Wilnie komornik sądowy na polecenie właści
wego sądu pokoju albo delegat władzy administracyjnej I instancji.
powodujących zwrotne poszukiwanie.
J\rt. 50: Każdy indosant dowodu zastawniczego
ma prawo tenże wykupić (art. 48 i 49 prawa wekslowego).
J\rt. 51.
Roszcz.e nie posiadacza warrantu, który
zachowawczych, przepisanych
art. 41 niniejszego prawa, przedawnia się w 6 mi~
sięcy od sprzed aży towaru. Zwrotne roszczenia indosantów warrantu między SQbą przedawniają się
w 6 miesięcy od dni a, w którym indosant wykupił
warranty, albo w którym mu doręczono skargę
(att. 70 prawa wekslowego).
dopełnił
czynności
J\rt. 52.
,.
sować należy
Do przerwy tego przedawnienia stopostanowienia art. 71 do 74 . prawa
wekslowego.
J\rt. 53. Rewers i warrant podlegają umorzeniu w myśl .art. 94, 95 i 98 prawa wE!ksl owego.
O wdrożeniu postępowania amortyzacyjnego zawiadomi sąd dom składowy oraz bank domicylowy.
Sześćdziesięciodniowy okres do okazani a sądowi
zaginionego dokumentu biegnie dla dowodów skła
dowych z nieoddzi e lonym warrantem oraz dl a ' rewersów o'd l dnia ·po upływie okresu składu, a jeśli ten
nie został oznaczony lub jeśli termin ten już upły
nął, od ogłoszenia sądowego wezwania o okazanie
dQkumentu.
. Dlataginionych warrantów okres ten biegnie
od ogłoszenia sądowego wezwania.
Sąd może przed wydaniem orzeczenia o umorzeniu udzielić ubiegającemu się o umorzenie rewersu upoważnienia do odebrania towaru, a starają
cego się o umorzenie warrantu upoważnić do wykonania praw z niego płynących, jeśli osoby te Z;łożą
dostatec~ne Zabezpieczenie.
3.
P o s t a n o w i e n i a k ar n e.
J\rt. 54. Przekroczenie wydanych niniejszem
prawem dla domów składowych publicznych pośta
nowień oraz niestosowanie się do wydanych regulaminów podlega, niezależnie od zastosowania surowszych kar, przewidzianych ustawami karnemi tudzież
ustawami i rozporządzeniami skarbowemi, karze porządkowej od 100 do 10.0.00 złotych.
Do wym ierze- '
nia kar porządkowychuprpwnioną jest władza a.dministracyjna I instancj i.
f\.rt. 55. W razie ciężkiego lub więcej niż jed·
norazowego przekroczenia niniejs'z ego prawa,. rozpo-
4.
P o s t a n o w i e n i a p r z e j ś c i o w e.
5.
Po s t a n o wie n i a
koń c o w e.
. Rrt. 57. Z dniem 1 lipca 1925 r. gasną uprawnienia przedsięb io rstw składowych, którym na podstawie własnych statutów przysługiwało prawo wystawiania dowodów składowych. Przedsiębiorstwom
tym będzie jedna k w myśl art. 16 udzięlona koncesja, jeżeli do 31 marca 1925 r. wniosą udokumentowane , podania oraz złożą do zatwierdzenia regulamin odpowiadający wymaganiom niniejszego
prawa.
Domom składowym, którym na podstawie koncesji lub upoważnienia rządowego przysługiwało prawo wystawiania dowodów składowych, będą wydane
nowe koncesje w myśl art. 16 nin'iejszego prawa,
jeżeli do dnia 31 marca 1925 roku przedstawią
dawną
koncesję,
względnie
upoważnie nie rządowe,
oraz złożą do zatwierdzenia regulamin, odpowiadający wymaganiom niniejszego pr.awa. Nięzastosowa
nie się do niniejszego przepisu podągnie za sobą
utratę z dniem 1 lipCa 1925 r. koncesji względnie
upoważnienia rządowego do wystawiania doJw odów
składowych.
Rż do dnia l lipca , 1925 r.
do czynnoscl
prawnych zawieranych przez przedsiębiorstwa, o których wyżej mowa, mają zastosowanie przepisy dotychczas obowiązujące;
J\rt. 58. Prawo niniejsze wchodzi w życie
z dniem l stycznia 1925 r., a na obszarze województwą. śląskiego z dniem ogłoszenia, zgody na nie
Sejmu Sląski ego w Dzienniku Ustaw Sląskich .
f\.rt. 59. Z dniem wejścia w życie nIniejszego
prawa tracą moc obowiązującą art. 776- 819 i 821-825
ustawy handlQwejrosyjskiej (Zbiór Praw Tom XI
część Ił); ustawa austrjacka o zakładaniu i prowadzeniu składowych domów publicznych z 29 kwietnia 1889 r. (Dz. Pr. P ań stwa NQ 64); §§ 416-424
kodeksu handlowego niemieckiego; wreszcie §§ 434.,.....
452 węgierskiej ustawy handlowej (Rrtykuł Ustaw
XXXVII z r. 1875),
•. 1
I
I
.
1540
N!ł 114.
~,----------------------------------~----~-
Dziennik Ustaw. Poz. 10201 1021 i 1022.
---=------------~--=--------
ł\rt. 60. Wykon anie niniejszegd prawa pOWierza się Ministwwi Przemysłu i Handlu, Ministrowi
Skarbu i Ministrowi Sprawiedliwości.
Prezydent Rzeczypospolitej: S. Wojciecbowski
Prezes Rady Ministrów
i Minister Skarbu: W. Grabski .
, \
Minister Przemysłu I Hartdlu: Józef KledM&
Minister Sprawiedliwości: A. Życbliński
1021.
Rozporządzenie
Prezydenta Rzeczypospolitej
z dnia 28 grudnia 1924 r.
uzupełnieniu
rozporządzenia
Prezydenta
Rzeczypospolitej z dnia 17 marca 1924 r. o prze~
rachowaniu zobowiązań Skarbu Państwa z ty~
tułu
pożyczek państwowych oraz konwersyj
rzeczonych pożyczek (Dz. U. R. P. N!! 27 poz. 274).
O
.Na podstawie ust. F. p. 1 art. 1 i art. 2 , ustawy
z dnia 31 lipca 1924 r. o naprawie Skarbu Państwa
i poprawie gospodarstwa społecznego (Dz. U. R. P.
N!! 71 poz. 687) zarządzam zgodnie z uchwałą Rady
Ministrów z dnia 22 grudnia 1924 r. ~o nast~puje
Rrt. 1. Termin konwersyj obligacyj
pożyczek
państwowych, wyszczególnionych wart. art. 1, 2, 3
rozporz ądzenia Prezydenta Rzeczypospolitej o prze-
racho waniu zobowiązań Skarbu Państwa z tytułu pożyczek państwowych oraz konwersyj rzeczonych po·
życzek (Dz. U. R. P. N2 27 poz. 274) przedłuża się
do dnia 31 stycznia 1925 r.
I
Rrt. 2. Wykonanie niniejszego rozporządzel'lia
po\vierza się Ministrowi Skarbu.
.
Rrt. 3. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cIe z .dniem ogłoszenia.
Prezydent Rzeczypospolitej: S. Wojciecbowski
Prezes Rady Ministrów
i Minister Skarbu: VI. Grabski
1022.
Rozporządzenie
Prezydenta Rzeczypospolitej
z dnia 27 grudnia 1924 r.
w przedmiocie rewizji uprawnień (koncesyj) na
sprzedaż
przedmiotów, objętych monopolem
skarbowym.
Na podstawie art. 1 lit. H. p. 9 ustawy z d. 31 lipca 1924 r. (Dz. U. R. P. Nd 71, poz. 687) oraz zgodnie z uchwałą Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 1924 r.
stanowię co n~uje
§ t. Ni~zależnie od Wypadków, przewidzianych
w obowiązujących ' ustawach i rozporządzeniach cof"
ną upoważnione do tego przez Ministra Skarbu wła
dze skarbowe stophiowo począwszy od 1 stycznia
1925 r. w ciągu najCialej dwóch lat od tego termifu}
dotychczasowe koncesje na przedsiębiorstwa sprze·
daży wyrobów monopolQwych bez odszkodowania
i bez podania powodów najmniej z trzymiesięcznym
terminem wypowiedzenia, za zwrotem nie wykorzys~
tanej części patentu.
Wyjątek stanowić będą kopcesje udzielone na
rzecz
a) inwalidów wojennych oraz wdów i sierot po
inwałjdach ' wojennych, tudzież po osobach
wojskowych zaginionych w toku i skutkiem
działań wojennych, lub osób wojskoWych poległych lut;> zmarłych wskutek służby woJskowej, o ile te osoby byłyby zostały jedynymi
żywicielami swych rodziców;
b) emerytów państwowych i wojskowych, weŁe
ranów z powstania r. 1863 oraz zasłużonych
żołnierzy zdemobilizowan~h Wojska Polskiego i innych uczestników walk o niepodległość w latach 1914-1921;
c) wdów i sierot po funhjonarjuszach państwo
wych i samorządowych oraz osób, które utraciły możność samodzielnego bytu skutkiem
swej ofiarnej działalności dla~sprawy polskiej
na polu spolecznem, politycznem j kulturah
no-oświatowe m;
d) stowarzyszeń spożywczych, kooperaty.w, kółek
rolniczych i t. p. instytucyj społecznych oraz
i instytucyj humanitarnych.
Również nie ulegają cofnięciu koncesje udzielone na rzecz związków osób w punktach a-c wymienionyćh, a posiadający.c h osobowość prawną.
Wymienione w punktach a-c koncesje nie b€!dą cofnięte tylko w razie ich o/ykonywania przez
uprawnionych osobiście lub też przez osoby należą
ce do najbliższej rodziny, albo przez zątwierdzonych
przez kompetentne władze zastęptów.
§ 2. Pozwolenie na nabywanie wyrobów tytoniowych celem rozdziału między swych członków.
wydane po myśli § 4 ro z porządzenia Ministra Skarbu z dnia 20 marca 1923 r. (Dz. U. R. P. N2 42,
poz. 285) na rzecz spóidzielczych związków spożyw
czych oraz stowarzyszeń o charakterze społecznym,.
zrzeszeń i instytucyj, nie podpadają pod pojęcie kon~
cesyj ulegających cofnięciu od d. 1 stycznia 1925 r.
Postanowienia § 1 o cofnięciu koncesyj nie odnoszą się również do przewidzianych \V § 6 wspom- .
nianego rozporz ą dzenia Ministra Skarbu t. zw.do~
mowych sprzedaży wyrobów tytoniowych, czasowycH
sklepów tytoniowych i koszarowej sprzedaży wyro~
bów tytoniowych.
I
§ ,3.
Koncesje wygasłe w myśl § 1 niniejszego
rozporządzenia oraz koncesje opróżnione z innych
powodów winny być najdal ej do trzech miesięcy po,
nownie nadane z uwzględnieniem obowiązujących
ustaw. Pierwszeństwo przy ich rozdzielaniu będą
miały instytucje i osoby fizyczne i prawne, wymie~