Rozporządzenie Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości z dnia 27 lipca 1923 r. w przedmiocie regulowania obrotu dewizami i walutami zagranicznemi, oraz obrotu pieniężnego z zagranicą.
Table of Provisions (36)
Statutory Text (36 Articles)
§ 1.
.,
§ 2. Minister Skarbu może udzielić przedsię
biorstwom bankowym zezwolenia na _ zakupywanie
walut zagranicznych ,i dewiz, z prawem odsprz e daży
ich tylko Polskiej Krajowej Kasie Pożyczkowej i bankom dewizowym .
Przedsiębiorstwa te otrzymują nazwę komisjone·
rów dewizowych.
Korzystanie z praw banków dewizowych i ko ·
misjonerów dewizowych uzależnione jest od składa
nia opłat ustanowionych przez Ministra Skarbu.
.
.
§ 3. Osobom fizycznym i prawnym, nie posiadającym praw banków i komisjonerów dewizowych,
wolno nabywać w kraju sumy w walutach zagrpnicznych tylko w bankach dewizowych (z zastrze ż eniem
postanowień §§ 6-9 niniejszego rozporządzenia).
Pozbywać posiadane przez siebie dewizy iwa·
luty zagraniczne mogą te osoby w kraju tylko Polskiej Krajowej Kasie Pożyczkowej, bankom dewizo·
wym, lub komisjonerom dewizowym.
ci) na s płatę długów zagranicznych,
powstałych
z przyczyn gospodarczo uzasadn ionych,
e) na zapłatę premji asekuracyjnych i reasekuracyjnych zagranicą,
f) na koszta podróży do wysokości 1000 fr.
szwajcarskich, względnie równowartości w innych walutach z.:igranicznych, jednorazowo
na osobę, za adnotacją na paszporcie zagranicznym odpowi := dnio zawizowanym; w razie
wyjazdu na obszar w. m. Gdańska-nie wyżej równowartości 250 fr. s. · jednorazowo,
z adnotacją na dowodzie osobistym; w ostatnim wypadku ogólna suma walut kupionych
w ciągu miesiąca nie może przekraczać sumy
względnie równowattości 1000 fr. s.
g) na koszta utrzymania zagranicą, o ile pobyt
tam jest usprawiedliwiony, do równowartości
1000 fr. s. miesięcznie na rodzinę,
h) na wszelkie inne cele gospodarcze uzasadnione, o ile suma nie przewyższa równowartości 250 fr. s.
Do sprzedaży walut zagranicznych i dewiz w wypadkach nie wymienionych wyżej wymagane jest zezwolenie Komisarza dla spraw dewizowych.
§ 7. W wypadkach sprzedaży waluty zagranicznej na zapłatę zobowiązań zagranicznych, wynikłych
z przywozu towarów z zagranicy (§ 6, lit. a), bank
dewizowy obowiązany jest odebrać od klijenta fakturę. wystawioną przez z1lgranicznego sprzedawcę
towaru oraz kwit urzędu celnego stwierdzający dokonanie odprawy celnej. Jeżeli towar przywożony
jest z obszaru W. M. Gdańska, wjnien być przedstawiony jako dowód wtórnik listu przewozowego,
względnie inny dokument, stwierdzający przejście towaru z pow y ższego obszaru .•
Wszystkie powyższe dowody muszą być bankowi przedstawione w oryginale. W razie potrzeby
oryginalne dowody mogą być przez bank z pOwro·
tem wydane pod warunkiem zaopatrzenia wszystkich
§ 4. W wyjątkowych wypadkach może Mini
ster Skarbu przyznawać prawo dokonywania ściśle oryginałó w w adnotacje , wskazujące sumę sprzedanej waluty, oraz pod warunkiem Zachowania przez
określonych tranzakcji dewizami i walutami zagra ·
bank odpisów tych dokume ntów (łącznie z poczynionicznemi przedsiębiorstwom handlowym i przemysło
wym pod warunkiem poddania si ę przez nie kontroli nem i na or yg in a łach adnotacjami), poświadczonych
. przez bank. Adnotacje na dokumentach i poświad
komisarza dla spraw dewizowych (§ 45).
czenia banku muszą nosić prawidłowy podpis firmo § 5. Minister Skarbu., względnie komisarz dla wy banku.
spraw dewizowych może w poszczególnych wypad W razie niemożności przedstawien ia przez klikach zezwalać instytucjom finansowym i przedsię· ijenta w danej chwili poza fakturą przewidzianych ·
biorstwom bankowym, nie posiadającym praw ban
w ust. 1 niniejszego paragrafu dalszych dokumentówków dewizowych , na dokonywanie tranzakcji, za · bank może walutę sprzedać tylko za złożeniem przez
strzeżonych wyłącznie bankom dewizowym.
klijenta piśmiennego zobowiązania, iż dowody te
§ 6. Bankom dewizowym wolno sprzedawać przedstawi bankowi najpóźniej do 6 tygodni. O ile
w przeciągu tego czasu dowody nie będą przedsta·
w kraju waluty zagraniczne i dewizy osobom fizycz
wione,
wówczas bank obo wiąza ny jest donieść o tem
'nym i prawnym, nie posiadającym praw banku de ·
w przeciągu 1 tygodnia Komisarzowi dla spraw de·
wizowego wyłącznie na cele nastę,pujące
a) na pokrycie zobowiązań zagranicznych, wy· wizowych.
,
nikających z przywozu towarów z zagranicy,
b) na zapłatę zaliczek za sprowadzane z zagranicy towary,
c:) na pokrycie kosztów ekspedycji i transportu
towarów sprowadzanych z zagranicy, oraz
cła uiszczanego w walutach zagranicznych.
§ 8. W razie sprzedaży walut zagranicznych
i dewiz na zapłatę zaliczek za towary, . które mają
być sprowadzone z zagranicy, bank obowiązany jest
odebrać od klijenta dowody, stwierdzające koniecz·
ność zapłacenia zaliczki (ofertę zagranicznego sprzedawcy towaru, fakturt:: t. zw. pro forma, korespon -
Ng 74.
Dzi ennik Ustaw. Poz. '58 2.
_._ - --_._--- -
w ciągu jednego miesiąca kalendarzowego więcej
1.000 ' frankó w szwa jcarskich, względni e równowartość w inny c:-J wa lutach zag ranicznych .
Osoby wyjeżdżające na ob szar W. M. Gdańska,
o ile legitymują si~ zwycz ajnym do wo de m osobistym, mają prawo wywieżć bez zezwolenia sumę
250 franków szwajcarskich, lub równowartość w innych walutach zagranicznych.
§ 9. Wskazane w § 7 u st. 2 postępowanie co
Osoby przekraczające granic ę na podstawie
do żądania dokumentów, udowadniających cel na- przepustek gran icznych, kart cyrkulacyjnych i t. p.
bycia waluty przez klijenta, sporządzania odpisów mają prawo do przeniesienia zagranicę sumy w wai ich pr4echowywania w banku, należy stosować analu cie zagranicznej, odpowiadającej wartości 100 franlogiczne również i w innych wypadkach sprzedaży ków szwajcarskich
jednorazowo i 500 fran kó w
waluty (§ 6 lit. c, d, e, h). Jako dowody służ yć mo· szwajcarsk ich miesi~cznie.
gą np. udokumentowane
rachunki eksped j torów,
Dla wywoz u sum wyższych niż wymienione
wyroki sądowe, polisy asekuracyjne i t. p.
w ustępach 1-4 niniejszego paragrafu wymagane
W razie sprzedaży walut na paszport, wz~lędnie jest zezwolenie Polsk ie j Krajowej Kasy Po życzkowej
dowód osobisty (§ 6 lit. f) obowiązany jest bank za- lub jednego z jej oddziałów, o ile suma nie prze krałączyć do dotyczącego dowodu kasowego wyciąg . cza 5.000 franków szwajcarskich (wzgiędme równoz .paszportu, zawierający imię i nazwisko kupującego, wartości w innych walutach zagranicznych. Do wymiejsce jego zamieszkania, władzę, która paszport wozu sum wyższych wymagane jest zezwolenie Kowystawiła
oraz datę i numer paszportu. W razie misarza dla spraw dewizowych.
sprzedaży walut na koszta utrzymania zagranicą (§ 6
§ 14. Wywóz zagranicę marek polskich w golit. g) należy do dotyczącego dowodu dołączyć potowiżnie, czekach i przekazach oraz wszelkich zoboświadczenie polskiego konsulatu, stwierdzające fakt
wiązań piśmiennych, opiewających na marki polskie,
oraz czas trwania pobytu zagranicą.
dozwolony jest bez specjalnego zezw olenia do wyso§ 10. Nabywca waluty, w razie niezużytkowa kości 1.000.000 mkp. jednorazowo dla jednej osoby
nia jej na cel pierwotnie wskazany, obowiązany jest z tern jednakże, że ogólna suma wywiezionych przez
zwrócić ją bankowi dewizowemu, w którym została
j e dną osobę marek polskich nie może przekroczyć
nabyta, względnie Polskiej Krajo wej Kasie Pożyczko · w ciągu miesiąca 5.000.000 mkp.
wej po kursie nabycia; jeśli jednak kurs nabycia
Pozwoleń na wywóz marek po lskich do wysowyższy jest od kursu dnia, w którym waluta została
kości 25.000.000 mkp. udziela Polska Kraj owa Kasa
zwróconą - po kursie tegoż dnia.
Pożyczkowa i jej oddziały. Pozwoleń na wywóz sum
wyższych udziela Komisarz dla spraw dewizowych
§ 11. Nabywca sum w walutach zagranicznych
w wypadkach jednak, gdy chodzi o wywóz goobowiązany jest na . każde żądanie Komisarza dla
tówki w m arkach polskich-tylko wtedy jeśli konieczspraw dewizowych przedstawić do kontroli wszystkie
ność wywozu oparta jest na ustawowych tytułach.
dowody i dokumenty, na zasadzie których sumy powyższe zostały przez niego w Banku dewizowym
§ 15. Wywóz zagranicę papierów procentowych
nabyte.
i dywidendowych oraz sprzedaż ich i zastaw osobom
fizyczn ym i prawnym, mającym miejsce zamieszkania
względnie siedz i bę zagranicą, wymaga zezwolenia
II. Zastaw walut zagranicznych i dewiz.
Komisarza dewizowego. Zezwolenie takie może być
§ 12. Udzielanie kredytów we wszelkich for- ud zie lone przez Ministra Skarbu również generalnie,
mach, zabezpieczonych
walutami
zagranicznemi, odnośnie do pewnego gatunku walorów, względnie
jest niedozwolony bez zezwolenia Komisarza dla pewnej instytucji.
Spraw Dewizowych.
IV. Lokaty pieniężne zagranicą.
W razie gdy bank udzielający kredyty ma ustawowo prawo zastawu, lub zatrzymania (retencji) na
§ 16. Dokonywa nie zagranicą lokat pieniężnych
sumach w walutach zagranicznych, jakie klijent w ban- z kwot uzyskanych z op eracji o charakterze gospoku posiada, wówczas może tylko wtedy kredytu darczym, dokonanych całkowicie lub cz~ściowo w kraudzielić, jeśli wspomniane prawo zastawu lub zatrzyju jest zabronione bez zgody Kom isarza dla spraw
mania (retencji) zostanie umownie wykluczone. O ka- dewizowych, o ile terminy tych lokat przekraczają
żdej takiej uwowie musi być zawiadomiony Komisarz
30 dni; lokaty be zte rminowe winny być likwidowane
dla spraw dewizowych.
w terminie nieprzekrac za jącym 30 dni.
dencję i t. p.). Ponadto obowiązany jest bank odebrać
od klijenta piśmienne zobowiązanie przedstawienia
najpóżniej do 6 miesięcy dowodów podanych w § 7
ust. 1, stwierdzających nadejście towarów do kraju
(kwit celny, względnie wtórnik listu przewozowego).
Pozatem obowiązują w wypadku niniejszym
wszystkie inne postanowienia § 7-go.
III.
Wywóz pieniędzy i walorów zagranicę.
§ 13. Wywóz zagranicę walut zagranicznych
I dewiz dozwolony jest bez uzyskania specjalnego
zezwolenia do wysokości 1.000 franków szwajcarskich lub równowartości w innych walutach.
Jeśli osoba
wyjeżdżająca zagranicę
posiada
W paszporcie wizę, uprawniającą ją do wielokrotnego przejścia granicy, wówczas nie może wywieżć
niż
V. Inkasowanie
należności
zagranicznych za wywożone
towary.
Inkasowanie całkowitych należności za
z Polski w celu sprzed aży towary dozwo lone jest tylko za poś rednictwem Polskiej Kra jowej
Kasy Pożyczkowej lub banków dewizowych jako organów ją zastępujących (banki zastępcze). Obowi ąz
kowi temu nie podlegają jedynie towary wychodzące
z kraju w małym ruchu gr a nicznym.
§ 17.
wywożone
..
.
N!! 74.
Dziennik Ustaw. Poz. 582.
§ 18. Wywożący towar otrzymuje od Polskiej
Krajowej Kasy Pożyczkowej lub banku dewizowego
po udzieleniu zlecenia zainkasowania należności od powiednie "zaświadczenie walutowe", które winno być
przy przejściu towaru przez granicę przedstawione
Urzędowi Celnemu, względnie przy przejściu przez
granicę polsko-gdańską-organom kontroli skarbowej.
W wypadku gdy właścicielem rachunku w walucie zagranicznej jest osoba fizyczna lub prawna
mająca miejsce zamieszkania względnie siedzibę zagranicą, może osoba ta dysponować sumami złożo
nem i na tym rachunku bez ograniczeń, o ile sumy
te wpłynęły bezpośrednio z zagranicy.
Polska Krajowa Kasa Pożyczkową względ
nie banki dewizowe · będą przyjmowały sumy w walutach zagranicznych , uzyskane z inkasa należności
za wywiezione towary, na specjalne rachunki , prowadzone w tychże walutach. Dyspozycje temi sumami
mogą być dokonywane na zasadach, wskazanych
w § 25 niniejszego rozporządzenia. Powyższe nie dotyczy kwot w walutach zagranicznych, które mają być
sprzedane Polskiej Krajowej Kas ie Pożyczkowej na
zasadzie przepisów dlo towarów zakazanych do wywozu , albo na zasadzie specjalnej umowy między
eksporterami a instytucjami rządowemi.
skę, opiewające
§ 19.
§ 26.
Przekazy wystawiane z zagranicy na Polna waluty zagraniczne, oraz zlecenia
wypłat z rachunków walutowych (§ 25) na rzecz osoby fizycznej lub prawnej zamieszkałej lub posiadają
cej siedzibę w kraju mogą być wykonywane tylko
w markach polskich po kursie dziennym.
Wypłacanie tego rodzaju przekazów w efektywnych zagranicznych pieniądzach dozwolone jest tylko za zgodą Ministra Skarbu.
VII. Obrót markami polskiemi z zagranicą.
§ 27.
-
Udzielanie kredytów w markach polskich
we wszelkich formach,osobom fizycznym lub prawnym,
§ 20. Polska Krajowa Kasa Pożyczkowa i ban - mającym siedzibę względnie miejsce zamieszkania zaki dewizowe mogą odmówić przyjęcia do inkasa kwo- granicą, wymaga zezwolenia komisarza dewizowego. Za
ty w walucie, obrót którą zagranicą jest ograniczony udzielanie tego rodzaju kredytu uważa się międży inprzepisami dewizowemi odnośnego kraju .
nemi dokonywanie wypłat (gotówkowych i bezgotówko.
wych)
w markach polskich na polecenie i rachunek
§ 21. Banki dewizowe mają obowiązek trzywyżej wskazanych osób, bez posiadania przez nie
mać . stale na własnym rachunku walutowym w Polpokrycia w markach polskich w chwili wystawiania
skiej Krajowej Kasie Pożyczkowej nie mniej niż 60%
zlecenia.
każdorazowego zapasu
walut obcych posiadanych
przez eksporterów na rachunkach walutowych w da§ 28. Dysponowanie zagranicą sumami w marnym banku.
kach polskich, złożonemi na rachunkach w polskich
§ 22. Waluta eksportowa winna wpłynąć w ter- instytucjach finansowych, zarówno w formie czeków
. jakoteż poleceń wypłat, jest dozwolone wyłącznie
minie najwyżej trzymiesięcznym od daty wystawienia
tylko na zasadach wskazanych w §§ 29-35.
zaświadczenia walutowego, z wyj ą tkiem marek pol Polskim instytucjom finansowym wzbronionem
skich i marek niemieckich, dla których termin wpły
jest dokonywanie wypłat, o i1eby dotyczące zlecenia
nięcia ustanawia się na sześć tygodni.
z zagranicy co do treści i formy były niezgodne z teZa zgodą Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej mi przepisami.
mogą być powyższe terminy w poszczególnych wy§ 29. Dyspozycje z zagranicy mogą być uskupadkach przedłużone.
teczniane bez żadnych ograniczeń jedynie Sumami
§ 23. W razie zawarcia z Ministerstwem Skarbu złożonemi na specjalne "rachunki zagraniczne", przy lub Polską Krajową Kasą Pożyczkową przez ekspor- czem dyspozycje te winny się odbywać wyłącznie
terów zbiorowych umów w przedmiocie sum wply- za pomocą specjalnych czeków zaopatrzonych przez
wającysh z eksportu, Minister Skarbu może inwidualbank klauzulą : "do obrotu zagranicznego", podpinie zmodyfikować odnośnie do wykonania tych umów saną firmowo przez bank.
przepisy niniejszego rozporządzenia .
Rachunki powyższe mogą być otwierane bez
ograniczeń w Polski e j Krajowej Kasie Pożyczkowej
VI. Wypłaty z rachunków i z tytułu przekazów w walu - pod warunkiem , iż d yspoz ycje nie będą dokonywane
tach zagranicznych.
przez właściciela rac hunku , dopóki pokrycie dyspo ·
§ 24. Otwieranie rachunków w walutach za- zycji efektywnie na jego rachunek nie wpłynie.
Komisarze dla s pra w dewizowych mogą wydagranicznych dozwolone jest tylko Polskiej Krajowej
wać
pozwolenia
na otwieranie rachunków zagraniczKasie Pożyczkowej, na zasadach przez nią ustalonych.
oraz bankom dewizowym na zasadach wymienionych nych również i w bankach dewizowych.
W wyjątkowych wypadkach mogą być wydaw § 25.
wane zezwolenia na dysponowanie z rachunków za§ 25. Dokonywanie wyplat w kraju z rachun - granicznych także w inny sposób niż w formie czeków.
ków walutowych (§ 19 i 24), prowadzonych przez
§ 30. Instytucjom finansowym, które prowadzą
banki dewizowe, może następować tylko w markach
rachunki zagraniczne, wolno przejmować wpłaty na
polskich po kursie dnia wypłaty.
te rachunki jedynie w wyniku następujących operacji: .
Wypłaty z powyższych rachunków
zagranicę
a) kupna walut zagranicznych i dewiz i zapisaw walucie zagranicznej mogą być dokonywane jedynia równowartości na rachunek zagraniczny
nie w wypadkach i na warunkach, przewidzianych
spr z edającego ,
w §§ 6-9 niniejszego rozporządz e nia .
N274.
Dziennik Ustaw. Poz. 582.
b) przelewu z innego rachunku zagranicznego,
c) zapisania na rachunek sumy uzyskanej z przesłanego przez właściciela rachunku do zainkasowania czeku, wystawionego na jeden
z rachunków zagranicznych,
,
d) złożenia na rachunek zagraniczny gotówki
lub dokonania 'przelewu z rachunku krajowego (wewnętrznego), wszelako tylko w wypadkach gdy zachodzi zobowiązanie dokona ·
nia zapłaty zagranicą w myśl punktów a, b,
c, d, e § 6, przyczem mu szą być dopełnione
analogicznie wszystkie warunki przewidziane
w §§ 7-9.
a) osoby zamieszkałe wprawdzie w kraju lecz
prowadzące zagranicą przedsiębiorstwo prze'
m y sło we,
handlowe, fin a nsowe lub inne ,
wzgl ę dnie zajmujące się z agranicą tego ro
dzaju interesami, o ile w danym wypadku dzia
łają w związku z prowadz e niem tego prze d
siębiorstwa lub tych interesów;
b) z a rządy przed s iębiorstw, znajdujące się za granicą, należących do osób fizycznych lub
prawnych, maj ą cych miejsce zamieszkania
wz g l ę dnie sied z ibę w kraju;
c) o d d z iały krajowych firm, znajdujących się za-
§ 31. Sprzedaż zagranicę wypłat na Polskę
dozwolona jest tylko ' bankom dewizowym i tylko
w formie sprzedaży czeków wystawianych na ciężar
swego rachunku zagranicznego w Polskiej Krajowej
Kasie Pożyczkowej (z wyjątkiem wypadków, przewidzianych w § 30 lit. a). Banki dewizowe, pos ia dające rachunki zagraniczne w Polskiej Krajowej Kasie
Pożyczkowej mogą wpłacać na te rachunki sumy
w markach polskich bez ograniczeń.
§ 35. Na równi z osobami, mającemi miejsce
zam ieszkania względnie siedzibę w k raju traktować
§ 32. W razie stwierdzenia, że właściciel zagranicznego rachunku dysponował nim nie posiadając w chwili wystawiania zlecenia (czeku) odpowiedniego pokrycia (§ 29 ustęp 2) winien jest bank
zawiadomić o tem w ciągu trzech dni komisarza dla
spraw dewizowych. W wypadku takim może komi sarz dewizowy zarządzić aby na przyszłość honorowane były tylko te dyspozycj~ z danego rachunku
zagranicznego, które będą dokonywane dopiero po
otrzymaniu przez właściciela rachunku awiza o wpły
nięciu pokrycia.
Niazastosowanie się właściciela zagranicznego rachunku do powyższego zarządzenia
pociągnie za sobą zamknięcie (zlikwidowanie) tego
rachunku . Polska Krajowa Kasa Pożyczkowa wydaje
powyższe zarządzenia samodzielnie, bez odwoływania
się do komisarza dła spraw dewizowych.
§ 33. Banki dewizowe mogą prowadzić osobom fizycznym i prawnym, mającym miejsce zamieszkania względnie siedzibę zagranicą za zgodą komisarza dla spraw dewizowych t. zw. "rachunki krajowe".
Prowadzenie rachunków takich dla osób fizycznych i prawnych, mających miejsce zami e szkania
względnie sied z ibę zagranicą przez Inne przedsiębior
stwa bankowe nie jest dozwolone.
W ? łaty na powyższe rachunki dozwolone są
bez żadnych ograniczeń.
W / platy z tych rachunków mogą być dokonywane tylko na podstawie bezpośredniego prze kazu
(bez prawa indosu i umownej cesji) na rzecz osoby
fizycznej lub prawnej, posiadającej miejsce zamieszkania względnie siedzibę w kraju. Odnośna dyspo zycja musi zawierać podanie gospodarczej przyczyn y
lub celu wypłaty.
Zagraniczny właściciel rach'unku krajowego może
przekazywać znajdujące się na nim sumy na swój
rachunek krajowy w innym banku.
§ 34. Narówni z osobami fizycznemi i prawnemi, mającemi miejsce zamieszkania względnie siedzibę zagranicą, trakrować należy
granicą.
na l eży
a) oddziały krajowe
przedsiębiorstw
zagraniczn ych;
b) sam o d zie lne zarządy zakła d ów przemysło
wych , h a ndlowych i t. p., położonych w kra ju, chociaż z a kłady te st a nowią własność
osób fi zycznych lub prawnych, mających miejsce zamieszkania względnie sied z ibę zagranicą.
VIII.
Przepisy specjalne odnoszące się do górnośląskiej
części województwa śląskiego .
§ 36. Do dnia 1 listopada 1923 r. . obowiązują
na obszarze górnośląskiej częś c i województwa ślą
ski e go wyszczególnione w §§ 37 - 44 zmiany i uzupełnienia przepisów niniejszego rozporządzenia.
Przepisy niniejszego rozporządzenia, dowalut zagranicznych nie odnoszą się do marek n i'o mieckich.
§ 37.
tyczące
§ 38. Zamiast § 14 obowiązuje następujące
postanowienie
"Wywóz zagranicę ma rek polskich względnie niemieckich w goto w iźnie, czekach i przekazach, oraz
wszelkich piśmiennych zobowiązań, opiewających na
marki pol sk ie lub niemieckie, dozwolony jest bez
specj a ln e go zez wo lenia do wysokości 1.000.000 mkp.
wzgl ęd ni e 2.000.000 marek niemieckich jednorazowo
na o s o b ę z tem jednakże, że ogólna suma wywiezionych przez 'j e dną osobę marek polskich względnie
niemi e ckich nie może przekroczyć w ciągu miesiąca
5.000.000 mkp. względnie 10.000.000 mkn.
Kwota ta może być podwyższana lub zniżana
w mia r ę wzrostu względn)e obniżenia za robków rozporząd z eniem Woje wody Sląski~go, ogloszonem w Gazecie Urzędowej Województa Sląskiego.
Pozwoleń na wywó z kwot wyźszych niż te, które
s ą oznaczone w ustępie pierwszym względnie' zostaną
0głoszone w sposób p rzewid ziany w ustępie drugim
niniejszeg o a rtykułu udziela Polska Krajowa Kasa Poż yc z ko w a lub jej oddziały o ile suma nie przewyższa
25.000.000 mkp . w z ględnie 50.000.000 mkn. Do wy wozu wy ż sz y ch sum wymagane jest zezwolenie Ko misarza dla spraw dewizowych.
Do osób wyjeżdżających zagranicę na podstawi e
paszportu stosują się co do wywozu marek niemie c '
kich postanowienia 'analogiczne, jak do wywozu W f
lut zagranicznych (§ 13)."
Dziennik Ustaw. Poi. 582.
Ng 74.
§ 39. Wykonywanie zleceń osób fizycznych wencji górnośląskiej, zawartej w Genewie w dniu 15
I prawnych, mających miejsce zamieszkania względnie maja 1922 r. (Dz. U. R. P. N2 44, poz. 371).
'iiedzibę na górnośląskiej części województwa ślą
.,;kiego, dotyczących wywozu, względnie przekazywa § 42. Sprzedaż zagranicę wypłat, opiewających
nia do Niemiec sum w markach niemieckich, dozwo - na marki niemieckie płatnych na obszarze górnolone jest tylko bankom dewizowym. To samo doty- śląskiej części województwa śląskiego dozwolona
czy wp/at względnie przelewów rachunkowych w mar. jest tylko bankom dewizowym . które obowiązane są
kach niemieckich na rachunki osób fizycznych i pra' o dokonaniu każdej tranzakcji zawiadomić Komisarza
wnych, mających miejsce zamieszkania względnie si e- dla spraw dewizowych.
dzibę w Niemczech z polecenia i na rachunek osób
§ 43. Zawieranie umów obustronnie zobowią.
osiadłych na górnośląskiej części województwa ślązujących (bilateralnych) w walucie zClgranicznej mię
skiego. W razie gdy przewożona, przekazywana, dzy obywatelami polskimi, osiadłymi w kraju jest zawzględnie wp ł acana na rachunek suma przewyższa bronione. Pod pojęcie obywatela polskiego należy
kwotę, przewidzianą w § 38, dający zlecenia winien złopodciągnąć w tym wypadku także osoby prawne
żyć w banku dewizowym oświadczenie według załąoraz spółki, mające siedzibę w kraju .
czonego wzoru: przy przekazywaniu względnie wpła·
caniu na rachunek w d wóch, przy przesyłce lub prze§ 44. Ustęp pierws,zy § 25 obowiązuje w brzmie'
wozie marek niemieckich w trzech egzemplarzach niu następującym
(załącznik 1). Banki winny we wszystkich wypadkach _
"Dokonywanie wypłat na obszarze górnośląskiej
jeden egzemplarz tej deklaracji w ciągu tygodnia części województwa śląskiego z rachunków walutoprzesłać do urzędu skarbowego, właściwego dla dawych (§ 19 i 24) może następować tylko w markach
nego oddziału bankowego , zaś drugi egzemplarz polskich lub niemieckich po kursie dnia wypłaty."
względnie jego odpis winny przecho w ywać w ciągu
i kontrola nad wyko.
lat trzech. Przy przesyłce lub przewozie marek nie- IX. Wykonanie rozporządzenia
naniem.
mięckich trzeci egzemplarz deklaracji winien być dołączony do deklaracji składanej przy wystaw'ie niu po§ 45. Dla kontroli nad wykonaniem postanozwolenia na wywóz (§ 40). O ile zlecenie nie jest wień niniej szego rozporządzenia miar.owani zostają
wykonywane przez bank zlecenie przyjmujący, lecz komisarze dla spraw dewizowych w następujących
jest przekazane innemu bankowi dewizowemu, dekla- miejscowościach
racja winna być wręczona bankowi zlecenie przyj1) w WClrszawie - dla województwa Warszaw·
mującemu, który postąpi w myśl poprzednich przeskiego, Lubelskiego, Białostockiego, Wołyń
pisów.
skiego i Poleskiego,
2) w Łodzi - dla województwa Łódzkiego,
Przekazywania sum w markach niemieckich do
Niemiec, względnie wpłaty na rachunki osób osia3) w Sosnowcu-dla województwa Kieleckiego,
dłych w Niemczech, dokonywane w markach nie·
4) w Wilnie-dla ziemi Wileńskiej i woj. Nowomieckich w wykonaniu zleceń osób fizycznych lub
gródzkiego,
prawnych, mających miejsce za'mieszkania względnie
5)
w Poznaniu-dla województwa Poznańskiego
siedzibę w innych częściach państwa ---c dozwolone
z
wyjątkiem miasta Bydgoszczy oraz powią
jest bankom dewizowym tylko w warunkach, przetów
Bydgoskiego i Inowrocławskiego,
widzianych w §§ 6-9 niniejszego rozporządzenia.
6)
w
Bydgoszczy-dla
województwa PomorskieTo samo dotyczy przekazywania sum w margo
oraz
miasta
Bydgoszczy
i powiatów Eydkach niemieckich zagranicę poza Niemcami, względ
goskiego
i
Inowrocławskiego,
nie wpłat na rachunki osób osiadłych zagranicą poza
7) we Lwowie - dla województwa Lwowskiego,
Niemcami, bez względu na to, czy zleceniodawca ma
Tarnopolskiego i Stal)isławowskiego,
miejsce zamieszkania na obszarze górnośląskiej części
8) w Krakowie - dla województwa Krakowkiego
województwa śląskiego, czy w innej części państwa.
z wyjątkiem miasta Białej,
§ 40. Wywóz zagranicę marek niemieckich
9) w Bięlsku-dla Cieszyńskiej części wojewódzoraz czeków, weksli i walorów opiewających na martwa Sląskiego oraz miasta Białej,
ki niemieckie, dokonywanych pr ~ez banki dewizowe,
10) w Katowicac;h-dla Górnośląskiej części womające siedzibę na górnośląskiej części województv: a
jewództwa Sląskiego.
śląskiego do oddziałów względnie cen~ral tych banków położonych w Niemczech, dozwolony jest-o ile
suma wywożona przekracza 2.000.000 marek niemieckich względnie kwotę ustaloną w myśl ustępu
trzeciego § 38-za uzyskaniem pozwolenia na wywóz
wydanego przez jeden z oddziałów Polskiej Krajowej
Kasy Pożyczkowej na obszarze górnośląskiej części
województwa śląskiego. Pozwolenia takie wydawane
będą zawsze, o ile przedstawiona będzie deklC'racja
według załączonego wzoru w dwuch egzemplarzach
(załącznik 2).
Komisarze dla spraw dewizowych wykow zakresie spraw dotyczących obrotu walutami
zagranicznemi i dewizami oraz obrotu pieniężnego
z krajami zagranicznemi nadzór nad wszystkiemi instytucjami finansowemi i przedsiębiorstwami bankowemi, położonemi w ich okręgach . Nadzór ten poruczony im zostaje zarówno na podstawie art. 2 ustawy z dn. 2 marca 1923 r. (Dz. U. R. P. N2 25, poz. 154)
jako też i art. 3 i 9 ustawy z dn. 23 marca 1920 r.
(Dz. U. R. P. N2 30, poz. 175).
§ 41. Posbmowienia § 27 nie uchybiają postanowieniom artykułu 311 § 5 polsko-niemieckiej kon-
§ 47. W wykonaniu nadzoru wymienionego
w § poprzednim uprawnieni są 'komisarze dla spraw
§ 46.
nują
•
Ng 74.
dewizo wych w s z czególności do przeprowadzania re wizji instytucji i przedsiębiorstw poddanych nadzorowi, żądania od ich ki e rowników i personelu wszel kich wyjaśnień , oraz badania wszelkich aktów, ksiąg
i korespondencji rewidowanego przedsiębiorstwa.
§ 48. Instytucje finanso we i przedsiębiorstwa
bankowe obowiązane są ś c iśle stosować się do in strukcji wydawanych w ramach niniejszego rozporzą
dzenia przez Ministra Skarbu lub komisarzy dla spraw
de wizowyc h jak również prow a dzić rejestry doko nanych tranzakcji walutami zagranicznemi idewizo wemi ,
tudzież obrotów na rachunkach zagranicznych według wzorów ustalonych przez Ministra Skarbu. Instytucje te i przedsięb i o rstwa obowiązane są na ka ż de
żądanie Ministra Ska rb u wzgl ę dnie komisarza dla
spraw dewizowych dos tar cza ć wszelkich danych wy jaśnień i wykazów od n o sz ą c y c h się do tranzakcj i
walutowych oraz obrotu pieńię ż nego z zagranicą.
§ 49.
Postanowienia §§ poprzednich (45 do 48)
odnoszą się również do przedsi ę biorstw nie będą
cych bankami, o .ile prow a dzą one w ramach niniejszego rozporządzenia tranzakcje walutowe oraz tran '
zakcje z których wynika obrót pieniężny z zagranicą.
§ 50.
Celem ustalania ogólnych zasad, jakich
się winny trzymać banki dewizowe przy wykonywaniu czynności, objętych niniejszem rozporządzeniem,
w szczególności sprzedaży walut zagranicznych i dewiz oraz sprzedaży w ypłat na Polskę zagranicą, jakoteż celem opinjowania we wszelkich spornych sprawach dotyczący ch wykonania niniejszego rozporzą
dzenia zostaje powołana do życia Komisja Dewizowa. Skład Komisji i jej regulamin określony będzie
osobnem rozporządzeniem.
X. Przepisy przejściowe.
§ 51. Osoby względnie przedsiębiorstwa, które
nie są bankami akcyjnemi a które otrzymały na zasadzie rozporządzeń dewizowych, uchylonych przez
niniejsze rozporządzenie, koncesje i pozwolenia ogólnej natury winny koncesje te i poz wolenia przedstawić komisarzowi dla spraw dewizowych w ciągu
4 tygodni po wejśc i u w ż ycie niniejszego rozpor z ą '
dzenia, celem potwierdzenia i uzgodn ie nia ich z obecnemi przepisami. Banki akcyjne zamierzaj ą ce pracować w myśl tych przepisów winn e również w powyższym te rminie zgłosi ć s ię u Kom isa rza dla spraw
dewizowych celem potwierdzenia dekretu, względnie
otrzymania nowego . .
W razie nie przedstawienia w przepisanym terminie
tych ko ncesji i dekretów tracą one mo c obowiązującą.
§ 52. Prowadzone przez banki dewizowe do
chwili wejścia w życie ni nie jszego rozporządzenia
rachunki w markach polskich, należą c e do osób
fizycznych i prawnych, posiadających miejsce zamie szkania względnie s i edzibę zagranicą mogą być pro wadzone na warunkach obowiązuj ą cych dotychczas
1) o ile należą do osób . zamieszkałych wzglę
dnie posiadających siedzibę na obszarze
W. M. Gdańska i Niemiec-przez jeden tydzień,
2) o ile należą do osób zamieszkałych względni e
posiad a jących siedzibę . na obszarze Czecho ·
słowacji, Austrji, Węgier, Rumunji i Łotwy
przez 2 tygodnie, .
I
869
Dziennik Ustaw. P-oz. 582.
3) o ile należą do osób, zamieszkałych wzglę
dnie posiadających siedzibę w innych pań ·
stwach e uropejskich-przez 4 tygodnie,
4) o ile należą do osób zamieszkałych, wzgl€';·
dni e posi a d a jących siedzibę w państwach poza europejski ch-przez 2 miesiące, licząc od
chwili wejścia w ż ycie niniejszego rozporzą ·
dzenia.
§ 53. O ile w przeciągu wymienionych wyżej
terminów bank nie uzyska pozwolenia na pro wadze
nie nadal dotyczącego rachunku zagranicznego, Wów '
czas sumy złożone na tym rachunku mogą być przt·
lane na rachunek zagraniczny lub krajowy daneg c
klijenta w Polskiej Krajowej Kasie Pożyczkowej lul;
innym banku. Inne dyspozycje mogą być tylko wów czas wykonane, o ile dotyczą zlikwidowania tego ra chu nku .
§ 54. !1.ż 'do chwili mianowania komisarzy dla
spraw dewizowych funkcje ich spełniać będą dotych czasowi delegaci Ministerstwa Skarbu dla spraw de wizowych.
XI.
Postanowienia końcowe.
§ 55. Przepisy niniejszego rozporządzenia nie
dotyczą pieniędzy rosyjskich oraz nie przewidują
ograniczeń co do handlu zagranicznemi monetami
kruszcowemi wewnątrz kraju .
§ 56. Bank dewizowy względnie komisjone r
dewizowy może być decyzją Ministra Skarbu pozbawiony całkowicie lub częściow o dokonywania tran ·
zakcji walutami zagran icznemi i dewizami.
§ 57.
Przekroczenie przepisów niniejszego roz-
porządzenia pociąga za sobą (niezależnie od skutków
wymienionych w § 56) kary przewidziane w ustawi e
z dnia 2 marca 1923 (Dz. U. R. P. N2 25, poz. 154)
zmienionej ustawą z dn. 23 czerwca 1923 r. (Dz. U.
R. P. N2 62 poz. 459).
§ 58. Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cie z dniem ogłos z eni a . Z dn iem tym traci moc
obowiązuj ą cą: rozporządzenie Mini s tra Skarbu w porozumi e niu z Ministrem Spra w iedliwo ś ci z dnia 11
marca 1923 r. w przedm iocie regulowania obrotu
dewizami i walutam i za graniczn e mi (Dz. U. R. P.
N2 26, poz. 156), rozporządzenie Ministra Skarbu
w porozumieniu z Ministrami Przemysłu i Handl u
oraz Spr a wiedliwości z dnia 21 czerwca 1923 r.
o wprowadzen iu przymusu inkasowania należności
zagranicznych za wywiezione towary za pośredni
ctwem Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej (Dz. U.
R. P. N2 62, poz. 465), rozporządzenie Ministra Skar·
bu w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości z dnia
23 czerwca 1923 r. w prze dmiocie regulowania obro ·
tu de wizami i walutami zagranicznemi na obszarze
g órnośl ą skiej części województwa śląskiego (Dz. U.
R. P. NQ 63, poz. 485) i rozporządzen ie Ministra
Skarbu w porozumieniu z Ministrem Sprawi e dliwoś c i
z dnia 28 czerwca 1923 r. w przedmiocie utworze
nia Komisji Dewizowej i ograniczenia praw bank ó
de ~izowych (Dz. U. R. P. NQ 64, poz. 504).
Minister Skarbu: H. Linde
Minister Sprawiedliwości: St. Nowodworski
•
Dziennik Ustaw. Poz. 582.
N2 pOrz. ____....___
t\~~NIK
as]'
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ.
NQ 74.
2a lip::3
Treść: 581.
582.
Rok 1923.
Ustawa z dnia 4 lipca 1923 r. zmien i ająca niektóre postanowienia ustawy z dnia 17 grudnia
1920 r. w przedmioci e udzielenia gwarancji Skarbu Państwa .do sumy 200.000.000 mk. za ulgowe pożyczki dla drobnych przemysłowców, rzemieślników ora z ich organi zacji wytwórczych.
863
Rozporządzenie
Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Sp rawiedliwości z dnia 27 lipca
1923 r. w przedmiocie regulowabia obrotu dewizami, i walutami zagranicznemi, oraz obrotu
pieniężnego z zagranicą • . ".
• • • • • • • • • • • . • • • • • • • ••
863
~= ==============================================
581.
Na mocy art. 44 Konstytucji og·l aszam ustawę
.
stępującej treści
na·
Ustawa
z dnia 4 lipca 1923 r.
zmieniająca
niektóre postanowienia ustawy
z dnia 17 grudnia 1920 r. w przedmiocie udzielenia gwarancji Skarbu Państwa do sumy
200.000.000 mk. za ulgowe pożyczki dla drobnych
przemysłowców, rzemieślników oraz ich organizacji wytwórczych (Dz. U. R. P. z r. 1921 N2 4
poz. 16).
flrt. t. W ustawie z dnia 17 grudnia 1920 r.
w przedmiocie udzielenia gwarancji Skarbu Państwa
do sumy 200.000.000 marek za ulgowe pożyczki dla
drobnych przemysłowców, rzemieślników oraz ich
organizacji wytwórczych (Dz. U. R. P. 1921 r. N2 4,
poz. 16) wprowadza się następujące zmiany
1) W tytule oraz wart. 1 suma 200.000.000
(dwieście miljonów)
zastępuje
się sumą
4.000.000.000 (cztery miljardy) oraz w tytule
po wyrazach: "gwarancji Skarbu Państwa"
dodaje się wyrazy: tli kredytów z P. K. K. P.";
2) wart. 1 p. 4 sumy 50.000 i wO.oao zastę
puje się sumami 500.000 i 1.000.000 (pięćset
tysięcy i miljon);
3) punkt 8 art. 1 otrzymuje brzmienie następu
jące
" Warunki udzielenia kredytu i wysokość
oprocentowania ustali Minister Skarbu w po·
rozumieniu z Ministrem Przemysłu i Handlu,
a w wypadkach udzielenia kredytów z P. K.
K. P. Min ister Skarbu ustali również dodatkowe warunki pożyczki , zabezpieczające P. -K.
K. P. przed skutkami dewaluacji marki, o ile
pożyczka jest długoterminowa".
.
Hrt. 2. Wykonanie tej ustawy poleca się Ministrowi Przemysłu i Handlu w porozumieniu z Ministrem Skarbu.
flrt. 3. Usta wa
z dniem ogłoszenia.
niniejsza
wcrodzi
w
życie
Prezyden t Rzeczypospolitej : S. Wojciecbowski
Prezes Rady Ministrów: w z. Q!ąbiński
Minister Przemysłu i Handlu: W. ~ucbarski
Minister Skarbu : H .. Linde
582.
Rozporządzenie
Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości
z dnia 27 lipca 1923 r.
w przedmiocie regulowania obrotu dewizami
i walutami zagranicznemi, oraz obrotu
niężnego z zagranicą.
pie·
W wykonaniu ustawy z dnia 2 marca 1923 r.
(Dz. U. R. P. N2 25, poz. 154), zmienionej ustawą
z dn. 23 czerwca 1923 r. (Dz. U. R. P. N2 62 poz. 459)
zarządza się co następuje
•
I.
Dziennik Ustaw. Poz . 582.
Kupno i sprzedaż walut zagranicznych i dewiz..
Zakup w celu odsprzedaży walut zagra '
nicznych i dewiz jako to: banknotów i innych papie·
rowych znaków płatniczych, czeków, przekazów, weksli,
akredytyw i wszelkiego rodzaju wyp/ilt w walutach
zagranicznych, oraz sprzedaż tychże wszelkim oso·
bom fizycznym i prawnym (z zastrzeżeniem posta·
nowień §§ 6-9 niniejszego rozporządzenia) dozwo·
lona jest tylko Polskiej Krajowej Kasie Pożyczkowej
i bankom akcyjnym, działającym na mocy statutów
zatwierdzonych przez Mini stra Skarbu oraz tym innym
instytucjom finansowym, względnie przedsiębiorstwom
banko\Vym, którym Minister Skarbu udzieli zezwolenia na. dokonywanie powyżs z ych czynności .
Instytucje te otrzymują n a zwę banków dewi·
zowych.
Prawo sprzedaży walut zagranicznych i dewiz
może być ograniczone do niektórych oddziałów banków dewizowych .
Załącznik 2 do rozp. Min. Skar~u z d. 27 lipca 1923 r. poz. 582.
Załącznik 1 do rozp. Min. Skarbu z d. 27 lipca 1923 r. poz. 582.
_ _~----- ._ dnia ........................................ 192 ..... .
. Do
Bank :..........................
L. po r z......................... _
......................................................dn ia ......................................192 ..•
---.-.--••••••.......... '(Ban k'u)" ......•..•...•.........••
Do Oddziału Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej
w..........._.................................................................._
w....................._..................................... ·· .. ····.··.........-
Na zasadzie § 39 rozporządzenia Ministra Skarbu
w porozumien iu z Ministrem Sprawiedliwości w przedmiocie regulowania obrotu dewizami i walutami zajranicznemi (Dz. U. R. ·P. NQ 74 poz. 582)
:~~:~~y następujące dane, co do udzielonego przez nas
Na zasadzie § 40 rozporządzenia Ministra Skarbu
w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości w przedmiocie regulowania obrotu dewizami i walutami zagranicznemi (Dz. U. R. P. NQ 74 poz. 582 prosimy
o wydanie pozwolenia T)a wywóz sumy
zl ecenia z i :~~::a:y' że dane powyższe są
zgodne z prawdą.
wzupełności
Mk . n . .............................................................................. ..
w gotówce (czekach , przekazach, wekslach).
Powyższa
(podpis, miejsce zamiesz kania i adres)
tl wag a
Oświadczenie
bez podpisu jest nieważne.
1) Przedmiot zlecenia (przesyłka, przekaz, zakredytowanie rachunku w markach niemieckich*)
2)
należy wykreślić .
3) Nazwisko i miejsce zamieszkania (siedziba)
odbiorcy _ ..._......_.... _... _.............._.._.................. _..................................._
4) Cel przesyłki (przekazu , zapisania na dobro
rachunku).
W razie przesylki marek niemieckich na-
leży podać formę w jakiej marki niemieckie mają
być wywożone (gotowka, czek, przekaz i t. p.)
Warszawa.
Tłoczono
(Podpis banku)
Uwaga: Słewa niepotrzebne
Suma .. ____... ._. ___ ... _
*)
suma wywożona jest na nasz własny
na rachunek klijenta naszego według
za!ączonej deklaracji - do naszej Centrali (Oddziału) w ..... _.............. _......_. __ ......_.. __ .........···· .. ·· ............ · (Niemcy).
rachunek -
Na wywóz powyższej sumy zezwala si~
d n i a .............. _......................._......................__....... 1.92 ..._
(Podpis oddziału P. K. K. P.)
Pozwolenie niniejsze nie może być cedowane
ważnem jest w przeciągu 14·tu dni od daty wystawienia. Urząd celny zwróci niniejsze pozwolenie po
odebraniu go od wywożącego temu oddziałowi P. K.
K. P., który je wystawił.
w Drukarni Państwowej z polecenia Ministra Sprawiedliwości.
Konto czekowe Pocztowej Kasy OszczEtdności Ni 30130.
21 856 P
-------------------
Rdministracja Dziennika Ustaw zawiadamia pp. prenumeratorów, że cena prenumeraty za 1Jl kw.
wynosi Mk. 60.000.
Jednocześnie zaznacza się, że za numery większej objętości (od 3 arkuszy wzwyż), zawierające kon"
wencje, umowy międzynarodowe w obcych językach, taryfy kolejowe i t. d., pobierana będzie .osobna dopłata.
C e l e m u n i k n i ę c i a p r z e r w y w w y s Y ł c e D z i e n n i k a uprasza się o wpłacenie przed 1 lipca
prenumeraty za kw. III ewentualnie zaległej za kw. II do P. K. O. na konto 30-130.
PP. Księgarzy uprasza się o wcześniejsze nadsyłanie zamówień na III kwartał.
Reklamacje tyczące się nieotzymania poszczególnych numerów Dziennika, winny być kierowane do
miejscowych urzędów pocztowych niezwłocznie po otrzymaniu nastepnego kolejnego numeru. Rdmiriistracja wy·
syła numery powtórnie tylko za opłatą.
Listy w sprawach prenumeraty i t. p. należy adresować: Rdministracja Dziennika Ustaw, Warszawa
pl. Krasińskich Na 12.
•