Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 1922 r. w przedmiocie organizacji sądownictwa na Spiszu i Orawie i rozciągnięcia na ten obszar mocy obowiązującej niektórych ustaw i rozporządzeń.
Table of Provisions (7)
Statutory Text (7 Articles)
§ 1. Włączone do Rzeczypospolitej Pol$kł~J
gminy na Spiszu i Orawie wciela sią
1) gminy orawskie do okręgu sądu powi~towe- .·
go w Czarnym Dunajcu;
.
2) gminy spiskie do okręgu sądu powiatowego
w Nowym Targu.
§ 2.
z dnia 23 września 1922 r.
moc
do ustawy z dnia 27 stycznia 1922 r. w przedmiocie upoważnienia osób, uprawiających dział
ki ziemi na cudzych g runtach na obszarze województw: nowogródzkiego, poleskiego iwołyńskiego oraz powiatów: grodzieńskiego, 'woł
kowyskiego i białowieskiego wojewód~twa białostockiego, do czasowego użytkowanIaupra
wianych przez nich gruntów i zajętych pomieszczell (Dz. U. R. P. Na 10 poz. 68).
dzeń
nrt.
181
1. UżytkQwnicy, władający działkami ziemil · c!Jdzych grunt&ch na Qbszlllr~c województwl
14 września 1922 r.
Na obszar wskazany w § 1 rozcillga sil!
następują<;;ych ustaw l rozpor~ą
obowiązującą
1) ustawy z d nia 31 lipca 1919 r. w sprawie wy_.
dawania Diennika Ustaw Rzeczypospolitej
Polskiej (Dz. U. R. P. N!! 66, poz. 400),
2) obowiązujących w okr~gu sądu apelacyjnego w Krakowie
a) ustaw i rozporządzeń w przedmiocie postępowania sądowego, w sprawach cywilnych spornych i niespornych, post~pow,
nla w sprawach karnych i organizacji są
downlctw~ orli z w pr~ędmio<;le oplłlt są
dowych, adwokatury I not.rjab.ł.-dotyc.J1
HI 90..
Oziennik Ustaw. Poz. 833.
$śłttt _
'to tak ustawodawstw~ . powszechnego jak
i wojskowego;
h) ustaw i rozporządzeń w przedmiocie powszechnego i wojskowego prawa karnego;
atoli pQstanowienia kĘ1rt'lo-sądowę zawarte
w ustawach administracyjnych i skarbowych, obowiązują na obszarze Spisza i Orawy tylko o tyle, o ile moc obowiązująca
tych ustaw rozciągnięta została na te obszary;
,c) postanowień powszechnego. kodeksu cywilnego z UH 1 r. z wyjątkiem rozdziału
B , i 14 części drugiej powszechnego kodeksu cywilnego i przepisów o dochodzie
wdowim (§ 1243 powszechnego kodeksu
cyw.);
d) postanQwień z zakresu pr~wa cywilnego,
. " 12lwartych w ustawach i {ozporządzeniach
poza pQwszechnym kodek~ęrn cywilnym,
a dotyczących przedmiotów, objętych tymi
rozdziałami powszechnego kodeksu cywilnego, które mają moc · obowiązującą na
wymienionym w § 1 obs2!.:lrze, wszeląko,
z wyjątkiem postal'lowień ustawy z dnia 25
maja 1868 r. o warunkowej dopuszczalności zawierania małżeństw przed władzami
cywllnemi (austr. Dz. U. P. N2 47) oraz
ustawy z dnia 9 kwietnia 1870 r. O mał
żeństwach osób nienaleiących do żadnego
prawnie uznanego kQścioła lub stowarzysz;enia reHgijnego (austI'. 02. U. P. Nil 51)
e) pr7Jepisów w puedmioc;le prawa handlowego, wekslowego, czekowego, ustawodawstwa o współdzielniach i upadłościach;
f) przepisów w przędrniocię prawa hipoteCcZnego.
I
ł
§ 3. Inne przepisy
obowiązującego w okręgu
sądu apelacyjnego w Krakowie prawa cywilnego oprócz
tych, które według § 2 lit. c) i d) zostały .wprowadzone na wymienionym w § 1 obszarze, będą tam
miały zasto'sowanie w tych wypadkach, których obowiązujące dotychczas prawo pisane i zwyczajowe nie
normuje. następnie gdy osoby interesowane poddały
\ !;tosunek prawny przepisom obowiązującym w okrę
gu ,sądu apelacyjnego w Krakowie, lub zgodzą się na
ich zastosowanie. Nie dotyczy to jednak prawa mał
ieńskiego, o ile ono określa stosunki osobiste miE:dzy małżonkami.
.
, , § 4.. Obok wprowadzQnego w myśl § 2 lit. c)
prawa , małżeńskiego, pozostąje na wymienionym VI: § 1
ębsl2lflę 'oN mocy Wf:gierskie praWQ małżeńskie (art.
\,ł~,tąwy XXXl i XXXIłI z 1894 r. ~ rozpc:m:ądzeniami wy~on~wczemi do tych ustaw) z na&tępującemi zmiaf'\~mj;
1) uchyla się §§ 1 do 5, 7, 8 ustęp 2 i 3,
§§ 9, 10, 14 do 16, 34, 51,52 ustęp 2, § 56
ustęp 1 punkt a), ustęp 2, a w ustępię 3 sło
wa "po osiągnięciu wieku dojrzałęgo·, § 57
ustęp 2
punkt a),~w punkcie b) zaś zdanie
,kQńcowe od słów "a jeżeli wówczas był w wieku niedojrzałym" do słów "w którym wiek
dojrzały osiągnął", w § 61 w punkcie b)
1557
słowa ,.będący w wieku niedojrzałym", §§ 63, .
64 ustęp 2, 3 i 4, w § 69 w ustępie 3 słQwa
"w przypadku zawarcia małżeństwa wbrew
§ 7 osiągnął wiek dojrzały w czasie wyto~onego ,przez Królewską Prokuratorję Pań
stwa procesu albo", §§ 121 dQ 130,132,143,
146, 147 ustawy z roku 1894 o małżeństwie;
.' 2) w przedmiocie skutków prawnych zaręczyn,
odstąpienia od' tychże, praw i obowiązków
małżonków oraz udzielenia zezwolenia na z-awarcie małżeństwa mają zastosowanie · przepisy powszechnego kodeksu cywilnego;
3) w rozumieniu węgierskiej ustawy o małżeń
stwie uważać należy za niezdolne do działań
(§ 6 węg. ust. o małż.) tę osoby, które
w myśl § 48 powsz. kodeksu cywiłnego nie
mogą zawrzeć ważnego małżeństwa z powodu niemożności dania zezwolenia, natomiast
za mające ogranh::zonił zdolność uważać na, leży te osoby; które w myśl wprowadzonych
niniejszem rozporządzeniem przepisów, nie
są zdolne do zawierania małżeństw bez zezwolenia swych prawnych zastępców;
4) upoważnienia prowadzących metryki w zakresie zapowiedzi zawierania małżeństw I p~o
wadzenia metryk małżeńskich przysługują
każdoczesnemu staroście spisko-orawskiemu
lub jego zastępcy.
Publiczne obwieszczenie zapowiedzi wurzę
dzie gminnym w myśl § 52 ustawy xxxm
z r. 1694 o me\rykach państwowych winnO ,
nastąpić w urz~dzie gminnym tego miejsca,
w którem zamieszkuje każdy .z nowożeńców;
5) o odwołaniach z powodu odmowy wydania
zapowiedzi lub udzielenia ślubu rozstrzyga
w pierwszej instancji wojewoda, w drugiej
instancji Minister Spraw Wewnętrznych. Uchyla się przepisy § 60 ustęp 3 i § 61 ustawy
XXXIIl z r. 1894 o metrykach państwowych.
Udzielenie dyspensy od zapowiedzi
ł z § 24 ustawy XXXI o małżeństwie oraz
wydawanie zaświadczeń w myśl ustępu 3
§ 59 ustawy XXXlll z r. 1894 o metrykach
państwowych należy do starostwa. O udzielaniu dyspensy od Innych przeszkód małzeń
skich i zwolnień z § 113 ustęp 4 ustawy XXXI
z r. 1894 o małżeństwie decyduje wojewoda,
a w drugiej instancji Minister Spraw Wewnętrznych;
6) do małżeństw zawartych po dniu wejścia
w życie niniejszego rozporządzenia mają zastosowanie wyłącznie bądź przepisy węgier
skiej ustawy o małżeństwie ze zmianami
wprowadzonemi niniejsze m rozporzą<;lzeniem,
bądź też odl'10śne przepisy powszechnego
kodeksu cywilnego, zależnie od tego, według
których przepisów małżeństwo zostało zawarte.
Następne dopełnienie ceremonji religijnej nie ma wpływu na zastosowanie przepisów węgierskiego prawa małżeńskiego do
małżeństw zawarty,.c h według tychże przepisów.
t558
Dzieon nik Ustaw• .poz. 833, 834 I: 835.
o o § 5. W zakresie stosunków prywatno-prawnych
zastosowanie następujące postanowienia przej-
mają
ściowe
1) Ważność małżeństwa, zawartego przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia
oceniać należy według dotychczasowych przepisów. Jednakże małżeństwo według tych
przepisów nieważne, będzie od początku
uważane za ważne, jeżeli małżonkowie w dniu
wejścia w życie niniejszego rozporządzenia,
żyją w wspólności małżeńskiej, a małżeństwo
tak opod względem formy jak i warunków
o prawa materjalnego odpowiada przepisom
powszechnego kodeksu cywilnego. Według
tych przepisów należy w tym wypadku oceniać również stosunki osobiste między mał
żonkami;
2) jeżeli po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia nie nastąpi wypowiedzenie stosunku najmu, dzierżawy o lub umowy o świad
czeniu usług w terminie najbliższ ym, jaki
dopuszczają dotychczasowe przepisy, to począwszy od tego terminu do stosunków tych
mają zastosowanie nowe przepisy;
3) wprowadzone niniejszem rozporządzeniem
postanowienia o przedawnieniu i zasiedzeniu
mają zastosowanie takie do stosunków prawnych powstałych przed wejściem w życie
niniejszego rozporządzenia, o ile do tego
czasu przedawnienie lub zasiedzenie nie zostało
ukończone.
Jednakże
rozpoczęcie,
owstrzymanie i przerwę przedawnienia, które
zdarzyły się przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia, oceniać n a leży według
dotychczasowych postanowień.
Jeżeli czas do przedawnienia lub zasiedzenia według dotychcz asowych przepisów
upływa wcześniej, aniżeli według
nowych
przepisów, a bieg przedawnienia lub zasiedzenia orozpoczął się przed wejściem w życie
niniejszego rozporządzenia, n?leży na żądanie
interesowanego stosować krótszy termin według dotychczasowych przepisów.
§ 6. W zakresioe postępowania w cywilnych
sprawach spornych i niespornych postanowienia niniejszego rozporządzenia mają zastosowanie także
do wszelkich spraw, wszczętych przed wejściem w ży
cie niniejszego rozporządzenia, o ile do tego dnia
nie zostały prawomocnie ukończone.
§ 7. Termin,.od którego księgi gruntowe dla,
wymienionych w § 1 gmin wzięte będą w używanie,
oznaczy Ministe r Sprawiedliwości.
f\ż do tego czasu w przedmiocie nabywania
praw rzeczowych na nieruchomościach stosować należy postanowienia rozporządz e nia Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 marca 1.916 r. (austr. Dz. Ust.
Państwa NQ 87) o składaniu w sądzie dokumentów
w celu. nabycia powyższych praw.
Od dnia określo ne go , w ustępie 1 złożone
w myśl ustępu 2 dokume nty będą uważane jako
zwyczajne podania hipoteczne i na ich podstawie
będą wykon a ne wPisy bez ponownego wniosku stron.
Stopień hipo teCzny ookreśla s i ę według czasu złożenia dol(umentów w sądzie.
.
§ 8. Wykonanie ~iniejszego rozporządzenoia
powierza się Ministrowi Sprawiedliwości i Moinistrowi
Spraw Wewnętrznych.
§ 9_ Rozporządzenie niniejsze wchodzi w ży
cie po upływie 30 dni po dniu ogłoszenia.
Prezydent Ministrów: Juljan Nowak 'o,
Minister Sprawiedliwości:W.M,akowski
': . .
Minister Spraw Wewnętrznych: A. Kamieński
834.
Rozporządzenie
Rady Ministrów
:' ~
.
z dnia 2 października . 1922 .f.
w przedmiocie właściwości sądu dla uznania·
zaginionego za zmarłego.
Na podstawie § 961 niemieckiej ustawy o p.ocywilnem i art. 14 ustawy z dnia 23 czerwca 1921 o wprowadzeniu dekretów, ustaw sejmo:vy<:h
i rozporządzeń Rządu oraz . o dalszem uzgodmenlu
ustawodawstwa na obszarze b. dzielnicy pruskiej
(Dz. U. R. P. N!! 75, poz. 511) zarządza ' się co następowaniu
stępuje
Dla przeprowadzenia postępowania celem uznania za zmarłego zaginionego obywatela jfidnego
z państw Rzeszy Niemieckiej, który nie o miał ,osta.tniego miejsca z~mieszkania w Polsce, <;>znacza s~E;
jako właściwe są~y powiat9we w Poznaniu, Tor,umu
i Kątowicach.
,
Prawo owyboru' jednego z tych sądów przysłu
guje upraownionemu do podania wniosku.
Prezydent Ministrów: Juljan Nowak
I
Minister Sprawiedliwości: W. Makowski
Rozporządzenie
835.
Ministra
Spra~iedliwości
z dnia 9 owrześnia 1922 r_
w przedmiocie ~łaściwośd sądu dla uznania
.
zaginionego za zmarłego.
Na podstawie § 961 niemieckiej ustawy O pocywilnem zarządzam
Dla przeprowadzenia postęp0:-vania cel~m uzn?nia za zmarłego zaginionego, ktory uczymł zado~~
warunkom obywatelstwa polskiego w<;>bec Zie~ Zachodnich Polski, należących poprzednIO do Panstwa
Niemieckiego, a nie miał ostatniego miejsca zarnies;zkania w Polsce, ozn,?czam jako właśc,iwe sądy po,
wiatowe w Poznciniu, Toruniu i Katowicach.
Prawo wyboru jednego z tych sądów przysługuje uprawnionemu do Rodania wniosku. o
o. .
stępowaniu
Ministęr Sp~awiedliwości:'
W. Makowski
o.• -,
Dziennik Ustaw. Poz. 831, 832 I 833.
--------~--~~----~-------~iast Lwowa i Krakowa w § 1 ustawy z 13 lutego
nowogródzkiego, poleskiego i wołyńskiego oraz po1903 r. (Dz. Ust. . Kr. N!~ 24), stawki dla poboru opłaty wiatów: grodzieńsk i ego, wołkowyskiegQ i gmin: biakonsumcyjnej od piwa podwyższa si~, począwszy od łowieskiej, m asiewskiej oraz suchopolskiej powiatu
roku poborowego 1923, również do wy s o kości sto- bielskiego województwa białqstockiego na podstawie
krotnej.
ustawy z dnia 27 stycznia 1922 r., nie mogą być
usunięci z pomiesz cze ń, przez nich zajmowanych, do
Upoważnia si~ Ministra Spraw. Wewnętrznych
w porozumieniu z Ministrem Skarbu do podwyższa dn. 1 kwietnia 1923 r. pomimo . wY9. a śni~da i<:h
nia lub zniżania tych stawek drogą ' rozporządzenia uprawnień z dniem 31 sierpnia względnię 31 paź
stosownie do obniżenia lub podwyższenia się war- dziernika 1922 r.
tości waluty.
I\rt. 2. Moc obowiązującą ustawy z dnia 2:7
Rrt. 2. Uchyla się postanowienię art. 1 ustawy stycznia 1922 r. i niniejszej rozciąga się lia wszystz dnia 20 grudnia 1905 r. (Dz. Ust. Kraj. z 1906 r. kie powiaty, podległe Delegatowi Generalnemu Rzt\du
N2 11), że opłaty szynkarskie przynieść mają rocznie w Wilnie.
oznaczoną tamże sumę minimałn~, oraz postanowie
1\rt. 3. Wykonanie ustawy powietza sl~ Mininie § 11 tejże ustawy, że na wypadek, gdyby suma
strowi
SprawiedliwośCi w porozumieniu z Ministrem
oznaczonych przez komisję szacunkową opłat szynkarskich nie dosięgała oznaczonej minimalnej kwoty, Rolnictwa i Dóbr Państwowych.
nastąpić ma podwyższeni e oznaczonych przez komi1\rt. 4. Ustawa wchodzi w zycie z dniem jej
sj~ kwot. .
.
ogłoszenia.
.
Tak samo odpada przewidziane wart. 11 tejże
Marszałek: Trąmpcty~skl
ustawy odpowiednie zniżenie wymiaru opłaty kon sumcyjnej od piwa na wypadek, gdyby dochód z tej Prezydent Ministrów: Ju/jan Nowak
opłaty osiągnął oznaczoną tamże kwotę maksymalną.
Rrt. 3. Przewidziane w § 20 ustawy z dnia 20
grudnia 1905 r. (Dz. Ust. Kra j. z 1906 r. N!~ 11)
i w § 9 ustawy z 13 lutego 1903 r. (Dz. Ust. Kraj.
N2 24) grzywny podwyższa sl~ pięćsetkroŁnie.
Rrt. 4.
Minister Sprawiedliwości: W. Makowski
,
Minister Rolnictwa i Dóbr Państwowyth: J. Rr.wzy6Sla.
Znosi się przewidziany wart.:3 ustawy
833.
. Rozporządzenie Rady Ministrów
z dnia 20 grudnia 1905 r. (Dz. Ust. Kr. z 1906 roku
N2 11) obowiązek przekazywania z dochodu, uzyska-
nego z op.łat szynkarskich I konsum cyj nych od piwa,
kwoty 2,250;000 koron na rzecz miClst, którym przysługiwało na ich obszarze p~awo propinacji.
1\rt. 5. Wykonanie niniejszej ustawy powierza
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Ministrowi
Skarbu.
się
1\rt. 6.
Ostawa niniejsza obowiązuje z dniem
ogłoszenia.
Marszałek: Trąmpczyński
Prezydent Ministrów: Ju/jan Nowak
Minister Spraw Wewn~trznych: A. Kamioński
Minister Skarbu: Jastrzqbski
832.
Nowela
ż dnia
w przedmiocie organizacji sądownictwa na Spiszu i O rawie i rozciągn i ęcia na ten obszar mocy obowiązującej niektórych ustaw i rozporządz eń .
Na podstawie art. 2 ustawy z dnia 26 patdzier- <
nlka 1921 r. w przedmiocie prżepisówprawtlych obo- ,
wiązuJących na obszarze Spisza i Orawy, naletQćym
do Rzeczypospo litej Polskiej (Dz. U. R. P. Ni 89.
póz. 657) z8rz&dza si~ co nastą puje