Ustawa z dnia 25 września 1922 r. o kontroli nad długami Państwa.

Wykonanie parlamentarnej kontroli nad długami Państwa (art. 8 Konstytucji Rzeczypospolitej

Polskiej Dz. U. R. P. z 1921 r. № 44, poz. 267) powierza się Komisji kontroli długów

Państwa.

Komisja kontroli długów Państwa składa się z siedmiu członków i trzech zastępców.

Sejm i Senat wybierają ze swego grona; Sejm - czterech członków i dwóch zastępców,

Senat zaś - dwóch członków i jednego zastępcę, poczem członkowie Komisji obierają

z poza swego grona, lecz z pośród posłów sejmowych i senatorów, przewodniczącego.

Po wyborze przewodniczącego obiera Komisja zastępcę przewodniczącego oraz sekretarza

i jego zastępcę z grona członków Komisji.

Członkowie Komisji kontroli wybierani są na cały czas trwania mandatu poselskiego,

względnie senatorskiego, Komisja spełnia jednakowoż swoje funkcje także i po ukończeniu

tego okresu aż do czasu ukonstytuowania nowej Komisji, wybranej przez nowy Sejm i

Senat.

Jeżeli członek Komisji kontroli przestaje być członkiem Sejmu, względnie Senatu, lub

złoży swój mandat do Komisji, lub też trwale nie może wykonywać swych obowiązków,

wówczas Komisja na jego miejsce powołuje natychmiast zastępcę, wybranego przez tą

Izbę, od której mandat otrzymał ustępujący członek Komisji. W tym wypadku Sejm, względnie

Senat, bezzwłocznie uzupełni ustawową liczbę zastępców przez nowy wybór zastępcy.

Członkowie Komisji kontroli wykonują swoje obowiązki bezpłatnie; podczas przerw w

pracy Sejmu i Senatu członkom Komisji kontroli należą się jednak djety poselskie,

względnie senatorskie.

Do ważności uchwał Komisji kontroli konieczna jest obecność przewodniczącego, względnie

jego zastępcy, i conajmniej trzech członków. Przewodniczący, względnie jego zastępca,

zawsze głosuje, a jeżeli głosowanie dało równość głosów - uchwałą staje się zdanie,

za którem głosował przewodniczący.

Komisja uchwali regulamin swych czynności we własnym zakresie działania.

Z posiedzeń Komisji kontroli sekretarz spisuje protokuł, który podpisują wszyscy obecni

członkowie Komisji.

Za działalność swoją w charakterze członków Komisji członkowie Komisji odpowiadają

tylko przed Sejmem (art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), względnie przed

Senatem (art. 37 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).

Minister Skarbu, względnie wyznaczone przez niego do tego władze i urzędy, są obowiązane

udzielać Komisji kontroli w sprawach, należących do jej ustawowego zakresu działania,

wszelkich wyjaśnień, przedkładać jej do wglądu księgi i rachunki, dozwalać na wszelkie

rewizje i dostarczać wszystkich do wykonywania kontroli potrzebnych dokumentów i niezbędnych

sił pomocniczych.

Prawo kontroli, przysługujące Komisji kontroli, rozciąga się

a)

na wszystkie zagraniczne zobowiązania Państwa,

b)

na długi, zaciągnięte przez Państwo w drodze wydania oprocentowanych zapisów dłużnych

(obligacje pożyczkowe, bilety skarbowe i inne),

c)

na długi gotówkowe, zaciągnięte przez Państwo na zasadzie zobowiązań, wystawionych

poszczególnym wierzycielom,

d)

na wszystkie przez Państwo objęte gwarancje finansowe,

e)

na emisję banknotów, dokonywaną przez Polską Krajową Kasę Pożyczkową, względnie przez

państwową instytucję emisyjną, która w jej miejsce wstąpi.

Wszystkie zapisy dłużne, wydane przez Państwo (art. 10 p. b.), winny być podpisane

przez dwóch członków Komisji kontroli.

Komisja kontroli jest obowiązana przy zastosowaniu odpowiednich zasad kontroli badać

w szczególności, czy;

a)

długi państwowe zaciągnięto, względnie skonwertowano na mocy ustawy,

b)

emisję banknotów wykonywano na podstawie upoważnienia ustawowego,

c)

kaucjami i depozytami, złożonemi w kasie Państwa, zarządzano należycie,

d)

oprocentowanie i amortyzacją długów państwowych przeprowadzono ściśle według przepisów

ustawy,

e)

środki pieniężne, przeznaczone na oprocentowanie i amortyzację długów państwowych,

istotnie zużyto na te cele,

f)

konwersję, unifikację, względnie wszelkie zmiany długów Państwa, przeprowadzono ściśle

według przepisów ustawy, względnie zgodnie z interesami prawidłowej gospodarki państwowej,

g)

każdy dług Państwa, zaciągnięty na mocy ustawy, wpisano do księgi głównej długów Państwa.

Minister Skarbu jest obowiązany uwiadomić na czas Komisją kontroli o każdej zmianie,

zaszłej w stanie długów państwowych, względnie ich oprocentowaniu, i o zniszczeniu

wycofanych z obiegu zapisów długu.

Postanowienia Art. 12 i 13 stosują się analogicznie także do kontroli objętych przez

Państwo na mocy ustawy gwarancji finansowych.

Komisja kontroli obowiązana jest za każde półrocze najpóźniej do 15 lipca, względnie

15 stycznia każdego roku, ogłaszać w Monitorze Polskim systematycznie sporządzony

wykaz stanu wszystkich długów Państwa, jakoteż stan wszystkich przez Państwo przejętych

gwarancji finansowych.

Komisja kontroli uprawniona jest każdego czasu, a obowiązana przynajmniej raz na rok,

składać Sejmowi wyczerpujące sprawozdanie ze swych czynności wraz z odpowiedniemi

wnioskami.

Jeżeli Komisja kontroli w czasie, kiedy Sejm i Senat nie są zebrane, uważa za konieczne

wydanie stosownych zarządzeń przez Ministra Skarbu, uprawniona jest ona zwrócić się

z odpowiedniem żądaniem bezpośrednio do Ministra Skarbu.

Do czasu ukonstytuowania ale Sejmu i Senatu, Sejm Ustawodawczy wybiera z pośród swego

grona członków Komisji kontroli i ich zastępców.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem jej ogłoszenia, a jej wykonanie powierza

się Ministrowi Skarbu.