Rozporządzenie Ministra Skarbu z dnia 29 maja 1922 r. w przedmiocie statutu Polskiego Banku Krajowego.

§ 1. Polski Bank Krajowy je st in st ytucją pa ń ,

stwową,

stanowi jednak od rę bn ą osob ę p rawną .

życia uchw ał" Sejmu Krajowego

Kr ól estwa Galicji i Lodomerji z Wiel kiem Ksi~stw e.ro

Powołany . do

• I

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

Krakowskiem z dnia 21 października 1881 r. w celu

,podniesienia dobrobytu w kraju, a w szczególności

dla popierania rozwoju rolnictwa, przemysłu i handlu, pod nazwą "Bank Krajowy Królestwa Galicji

i Lodome rji z Wielkiem Księstwem Krakowskiem",

. otrzymał tenże Bank tytułem kapitału zakładowego

sumę jed e n miljon zł. r. waluty austrjackiej. Podwyższany następnie kilkakrotnie wynosi obecnie kapitał zakładowy Polskiego Banku Krajowego , (w myśl

art. 3 usta wy z dnia 7 kwietnia 1922 r. Dz. U. R. P.

N2 27 poz. 220) 1.023,519.980. - mkp. i może być

podwyższony lub zmniejszony tyłko VI drodze ustawodawczej.

.N244.

l

Skarb Rzeczypospolitej Polskiej gwarantuje do-\

pełnienie zobowiązań, wypływających z wydania obligacji komunalnych pierwszej i następnych emisji, aż do

łącznej wysokości 5 miljardów mkp. imiennej wartośd i

w ten sposób, iż regularną opłatę procentów ,i spłatę I

kapitału posiadaczom obligacji komunalnych poręczaJ

w pierwszym rzędzie specja.lny fundusz rezerwowy, u-

tworzony dla obligacji komunalnych, na&tępnie Polski

Bank KrajQwy całym swoim majątkiem, a dopiero, o ileby wyżej wymienione fundusze nie pokrywały zobo·

wiązań, wynikłych z wydania obligacji komunalnych, I

wchodzi w zastosowanie gwarancja Skarbu Rzeczy- ;

pospolitej Polskiej

C) Oddział kolejowy obejmuje udzielanie spła­

§ 2. Działalność BanKu rozciąga się na cały

calnych ratami pożyczek państwu, związkom samoobszar Rzeczypospolitej Polskiej.

rządowym, miastom o własnym statucie i prywatnym

Siedzibą główną Banku jest miasto stołeczne

. Warszawa. W pi e częci swojej Polski Bank Krajowy przedsiębiorstwom kolejowym .

używa godła państwowego.

Pożyczki te udzielane b~dą odbiorcom w obli- \

Firma Polskiego Ba nku Krajowego opiewa: .. Pol· gacjach kolejowych, wydąwanych do wysokości udzieski Bank Krajowy" i podp isy waną będzie przez dwóch lanych pożyczek. Wszystkie obligacje kolejowe, b~­

dyrektorów, względnie zast ę pców dyrektorów, albo dące równoczeście w obiegu, nie mogą łącznie przeprzez dyrektora i zastępcę 'dyrektora, albo przez kraczać kwoty 2 miljardów marek pol. imiennej war- '

.

jednego dyrektora, względnie zastępcę dyrektora tości.

i jednego prokurzystę.

Zmiana wysokości gwarancji państwowej dl~ ,

i

obligacjli kolejowych powyżej sumy dwóch miljardów

§ 3. Polski Bank Krajowy składa SIę zczte· mk. wymaga osobnej ustawy.

'

. .i

rech oddziałów, t. j. działu hipotecznego, działu ko·

Skarb

Rzeczypospolitej

Polskiej

gwarantuje

do'

munalnego, dalej z działu dla pożyczek kolejowych

pełnienie zobowiązań, wypływających z wydania obliga-,

i działu bankowego.

fi) Oddział hipoteczny obejmuje udzielanie po- cji kolejowych, aż do wysokości 2 miljardów mkp. imiennej wartości w ten sposób, iż regularnZl opłatę procen- \

życzek hipotecznych, spłacanych ratami. Pożyczki te

tów

i spłatę kapitału poręczają w pierwszym rzędzie wle- j

udzielane będą w listach zastawnych, wydawanych do

rzytelności Polskiego Banku Krajowego, pochodzące

. wysokości sumy udzielonych pożyczek hipotecznych.

~

Skarb Rzeczypospolitej Polskiej gwarcmtuje do- z pożyczek udzielonych w obligacjach kd'lejowych, I

jakoteż nabyte w myśl § 64 lit. b) walory kol~jowe, !

pełnienie zobowiązań, wypływaj~cych z emisji listów

specjalny fund4,sz rezerwowy utworzyć się mający )

'zastawnych.

.

;/

B) Oddział komunalny obejmuje udzielanie dla 'obligacji kolejowych (§ 76), następnie cały ma- \

jątek Po lskiego Banku Krajowego (§ 67), a dopiero i

rpotyczek spłacalnych ratami

,

wówczas

i o tyle, o ileby rzeczone aktywa na po-

1) państwu, powiatom, gminom i innym związ·

krycie w mowie będących zobowiązań nie wystar- I

kom samorządowym,

2) spółdzielniom i kasom oszczędności powia- czały, wchodzi w zastosowanie gwarancja Skarbu Rze.

l

towym lub gminnym, wszystkim tyin instytu- czypospolitej Polskiej.

D) Oddział bankowy obejmuje następują~e

cjom za poręką Państwa lub związków samoczynności

. ,1

rządowych, przyjętą zgodnie z ustawą,

a) nabywanie wierzytelności i ściąganie tychże '

3) spółkom wodnym na cele w ich zakres sta tutowy wchodzcjce (§ 36),

na własny I obcy rachunek, umawianie sit:: '

4) wszelkim innym prawno-publicznym korpoz dłużnikami i wierzycielami o Jch spłatę '

racjom wypos a*onym w prawo nakładania

w ratach.

danin dla pokrycia swoich potrzeb.

b) nabywanie i sprzedawanie papierów własnych

Wszystkie te pożyczki udzielane będą w obliemisji, papierów Państwa, ~udzież innych papierów wartościowych mających kurs giełdowy,

;gacjach komunalnych, wydawanych do wysokości

c) eskontowanie wylosowanych papierów wła­

:Udzielanych po ż y czek.

.

snych i obcych emisji pod b) wymienionych

Oprócz tych pożyczek, udzielanych bezpośrednio

oraz kuponów od tychże,

(Wymienionym wyżej osobom prawnym, wolno Polpkiemu Bankowi Krajowemu nabywać w drodze cesji

d) udzielanie zaliczek na papiery własnych emisji"

pretensje osób trze cich, przysługujące im do państwa

na papiery Państwa i na wszelkie inne papiery wartościowe mające kurs giełdowy,

~ innych prawno-publicznych korporacji i na podstae) eskontowanie i reeskontowanie weksli, tudzieŻ

:w ie tak nabytych pretensji emitować obligacje ko'munalne. Wszystkie obligacje komunalne wszelkich

udzielanie kredytów wekslowych ewentualnie '

za zabezpieczeniem,

emisji, b~dące równocześn i e w obiegu, nie mogą

f) udzielanie pożyczek w rachunku bieżącym

;ł~cznie przekraczać sumy 5.000.000.000.- (pięciu

oraz na skrypta notarjalne f!wentualnie za

(miljardów) mkp. imiennej wartości.

hipotecznem zabezpieczenie m,

Zmiana wysokości gwarancji państwowej dla '

g) udzielanie zaliczek na płody rolnicze, górni,

fOqlłgacll komunalnych powyżej sumy pi~ć miljardów

cze i przemysłowe w szczególności także nA .

~ &.lItawy.

l

.~

I

_f ''.81

,,

Dziennik Ustaw. Poz. 37~.

,

podstawie listów przewozowych i listów skła­

dowych (warranty), wystawianych przez zarządy zakładów publicznych, oraz udzielanie

pożyczek na zastawy,

h) przyjmowanie gotówki na wkładki oszcz€;dności, asygnaty kasowe i na rachunek bieżący

i) przyjmowani,e depozytów,

.

k) prowadzenie towarowego interesu komisowego,

. t) zakładanie i prowadzenie, tudzież pośredni­

czenie w zakładaniu i prowadzeniu przedsi€;biorstw rolniczych, przemysłowych i handlowych, oraz udzielanie im pożyczek w gotówce,

zaś przedsiębiorstwom przemysłowym w obligacjach przemysłowych (§ 94),

m) nabywanie i sprzedawanie na własny i obcy

rachunek wszelkiego rodzaju dewiz i walut

notowanych urzędownie na giełdach,

n) przyjmowanie ppr€;ki za zakredytowane przez

Rząd podatki spożywcze, udzielanie gwarancji

za zobowiązania wobec Rządu, wł~dz i zakładów państwowych i innych instytucji, skła­

danie kaucji i wadiów.

Agendy obj€;te punktami b), c) i d) wykonywać

będzie Polski Bank Krajowy na postawie regulaminu

zatwierdzonego przez Ministra Skarbu.

II~

1\)

Interesa hipoteczne.

Udzielanie pożyczek.

§ 4. Polski Bank Krajowy udziela pożyczek

1) na posiadłości ziemskie zapisane w księgach

hipotecznych;

I 2) na zapisane w ksi€;gach hipotecznych . domy

murowane mieszkalne, w miejscowościach,

będących siedzibą

starostw, tudzież. tych,

które oznaczy Minister Skarbu.

§ 5. Polski Bank Krajowy udzielać może tylko

pożyczek, ubezpieczonych hipotecznie w ten sposób,

żeby udzielona pożyczka z doliczeniem poprzedzają­

cych ją na hipotece ciężarów mieściła się w pierwszej

połowie wartości hipoteki, lub też - jeżeli wierzyciele

hipoteczni złożą oświadczenie, wciągnięte nast€;pnie

do kSiąg hipotecznych, że odstępują ' Bankowi pierwszeństwo hipoteczne dla pożyczki zamierzonej i dla

praw połączonych z nią podług statutów tak, ażeby

pożyczka ubezpieczoną została w pierwszej polowie

wartości hipoteki.

O ile chodzi o wypłat€; z wezwań na obszarze

b. zaboru rosyjskiego, służą Polskiemu Bankowi Kra.jowemu uprawnienia i przywileje Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego ,względnie Towarzystwa Kredytowego m. Warszawy.

§ 6. Domy, na które Ban'k udziela pożyczki,

budynki gospodarcze, których wartość uwzglę­

dniono przy udzielrmiu pożyczki na posiadłość ziemską,

muszą być w zakładzie przez Ministra Skarbu wskazanym w ten sposób od ognia ubezp,i€czone, żeby

suma ubezpieczona nie mogła być bez pozwolenia

Bzmku wypłacona ubezpieczonemu . .

tudzież

t~kl,

§ 7. Polski Bank Krajowy ocenia wartość hipoktóra ma służyć za podstawę pożyczki, z uwzglę -

687

dnieniem podatku gruntowego, oszacowań przychodu,

kontraktów kupna i dzierżawy, miejscowych cen ziemi,

czynszów dzierżawnych, działów I familijnych i przeprowadzonych detaksacji sądowych.

Jako podstawa ocenienia hipoteki, tak co do

posiadłości wiejskich, jak i miejskich, służyć może

także oszacowanie przedsięwzięte na żądanie i koszt

proszącego o pożyczkę:.

,

Pożyczki hipoteczne, udzielane na podstaWie

osobnego oszacowania, O ile przenoszą 1.000.000 (jeden

miljon) Mkp., wymagają pozwolenia komitetu wykonawczego Rady nadzorczej, zaś o ile · przenoszą

10.000.000 Mkp. przyzwolenia Rady nadzorczej.

Prezes Rady nadzorczej, lub wskazany przezeń

członek Rady nadzorczej . (§ 108 statutu) ma prawo

co do wszelki) h pożycz~k hip~tecznych, chociażbr

one nie podlegały zatwJerdzemu Rady nadzorczej,

zawiesie uchwałę dyrekcji i' odesłać sprawę pod

rozstrzygnięcie komitetu wykonawczego Rady nadzorczej , względnie Rady nadzorczej.

Bliższe szczegóły co do postępowania przy ocenianiu wartości hipotek i udzielaniu pożyczek zawiera

regulamin.

.

Polski Bank Krajowy może odmówić pobez podania powodów.

§ 8.

życzki

§ 9. Przy naby.ciu istniejącej już wierzytelności

hipotecznej muszą być zapewnione takie same prawa,

jakich zakład wymaga przy każdej pożyczce.

W razie, gdyby pierwotny skrypt dłużny temu

postanowieniu nie odpowiadał, natenczas ma być

uzupełniony w tej mierze przez dodatkowe oświad­

czenie właściciela, którego nieruchomość obciążona

jest ową wierzytelnością, w ra~ie potrzeby także przez

odpowiednie oświ adczenie ze strony innych wierzycieli hipotecznych.

§ 10. Mimo wypełnienia wszystkich wskazanych

warunków wypłata pożyczki może być odmówioną

a) jeżeli od czasu przyznania pożyczki wartość

hipoteki tak się zmniejszyła, że nie przedstawia już dostatecznego bezpieczeństwa w l"!1yśl

statutu (§ 5),

b) jeżeli proszący o pożyczkę, w ciągu dni 30

. po uwiadomieniu, że pożyczka przygotowaną

jest do wydania, tejże nie podniósł,

c) jeżeli prosz ą cy o pożyczkę umarł,

d) jeżeli otworzono konkurs do jego majątku,

e) jeżeli sądowa licytacja realności ofiarowanej

na hip.otek€; jest w toku.

'

W myśl art. 6 ustawy z dnia 7 kwietnia 1922 r.

(Dz_ U. R. P. N2 27 poz. 220) na obszarze b. zaboru

rosyjskiego wpisy hipoteczne, dokonane na rzecz ·

Polskiego Banku Krajowego z tytułu udzielonych pożyczek w listach zastawnych, stanowią wyłączne zabezpieczenie listów zastawnych.

W takich wpisach hipotecznych winna być uczyniona wzmianka: "wpis niniejszy zabezpiecza wyłącznie

listy zastawne Polskiego Banku ·Krajowego".

Zaciągający pożyczkę zeznaje akt wypłaty jednostronnie, wszakże pełnomocnik Banku obowiązany

jest się stawić, gdy wypłata następuje z wezwań.

Wypłata rzeczywista, o ile nie nast€;puje z wezwań,

dokonywana iest w lokalu Banku.

688 d

O s ' ,. ,

/

.._ _ _ _ _ _ _

1 t _ _. . .

~

Przeciwko takiej wypłacie, stwierdzonej uwierzytelnionym podpisem dłużnika, zarzut niewy1i~l'!nia

nie jest dopuszczalny.

Należność Polskiego Banku Krajowego winna

mu być spłacona w sposób, przepisany w jego statucie, o ile Bank nie zgodzi się na inny rodzaj spłaty.

B)

Stosunek dłużnika hipotecznego do zakładu.

ma w skrypcie dłużnym poddać

się wyraźnie przepisom oddziału hipotecznego Polskiego Banku Krc;ljowego, jako obowiązującej dlań

normie.

Pod tym warunkiem wchodzą w zastosowanie

postanowienia zawarte w tym rozdziale, a obowią­

§ 11.

Dłużnik

zujące dłużnika.

Dłużnik obowiązany jest oznaczone w skrypcie

dłużnym raty (obejmujące spłatę kapitału i procentów), spłacać w ustanowionych półrocznych terminach zgóry, tudzież uiszczać równocześnie dodatek

na koszta zarządu. Stopę procentową pożyczek i wysokość dodatków na koszta zarządu ustanowi Minister Skarbu na przedstawienie dyrekcji i po wysłu­

cbaniu Rady nadzorczej.

§ 12. Dłużnik może spłacić kapitał pożyczony

także przed upływem ustanowionego terminu w całości lub w części, jeżeli kwota kapitału, której spła­

t~ ofiaruje wynosi jedną lub więcej całych umówionych rat kapitałowych i jeżeli dłużnik rzeczoną kwot~ sześć miesięcy pierwej wypowie.

Wszelkie spłaty

kapitału ponad plan umorzenia mogą być uskuteczniane jedynie w jednym z terminów, dla spłaty rat

ustanowionych, oraz za uiszczeniem prowizji, której

wysokość oznaczy Minister Skarbu na podstawie propozycji dyrekcji i Rady nadzorczej_

§ 13.

Procent, dodatek administracyjny i/umówione raty umorzenia mają być zawsze uiszczane

w gotówce, w wylosowanych i płatnych już listach

zastawnych, lub zap a dłych kuponach, wszelkie zaś

spłaty kapitału , które by dłu ż nik chciał uskutecznić

nad plan umorzenia, wolno mu uiścić w listach zastawnych wartości nominalnej lub w gotówce.

§ 14. Dla ulżenia dłuznlkom - każdy termin

spłaty rat pożyczkowych obejmować będzie dni pię­

tnaście

tak, że dopiero po upływie pl~tnastego dnia

od nieuiszczonych rat obliczane k:lędą procenta zwłoki

od dnia zapadłości raty.

§ 15.

nika

N244.

Dziennik

Ustaw.

Poz.

373.

___

___

__

_ _....._ __ __

_ _ _ _ __ _ _ __

"<'~....-

Bank upoważnionym jest żądać od dłuż ­

a) ateby wykazał się z uiszczenia opłaty aseku'

racyjnej od budynków, których wartość została wziętą w rachubę przy wymiarze pożyczkI,

b) aby wykazał si~ z uiszczenia podatków, opła­

tanych z nieruchomości za hipotekę służącej,

c) aby wykazał się z uiszczenia prowizji od innych kapitałów, ciążących na tej samej hipotece, a poprzedzających pożyczk~ zadą­

gni~tą w zakładzie.

§ 16. Polski Bank Krajowy -ma p rawo nawet

bez porOlumienia się z dłużnikiem hipotecznym dopełnIać na jego ril~unek wypłaty. należnych z nie-

\

ruchomości obciążonych .pożyczką hipoteczną pod~t­

ków i innych ciężarów, jak niemniej renty i procen- i

tów od kapitału, poprzedzającego na hipotece wie~

rzytelność Banku, oraz premji asekuracyjnej.

Polski Bank Krajowy może umówić się z za kła·

darni asekuracyjnemi o spł atę premji asekuracyjnej

z kasy swojej i żądać od dłużnika hipotecznego zwrotu tejże przy spłacie rat amortyzacyjnych pożyczki.

§ 17. Jeżeli dłuż nił< nie uiści w oznaczonym

terminie raty w skrypcie dłużnym ustanowio~j, bę­

dzie Polski Bank Krajowy uprawnionym ściągnąć w drodze egzekucyjnej całą należytość swoją bez pop~zed·

niego wypowiedzenia.

Ponadto Polski Bank Kraj'o wy będzie miał prawo wypowiedzieć całą wierzytelność z przynależytościami na trzy miesiące naprzód wedle własnego

uznania i bez pot rzeby wykazywania przyczyny wypowiedzenia bez względu na pierwotnie umówione

terminy ratalne i w drodze ekzekucji ściągnąć

a) jeżeli zaistnieje obawa dewastacji nierucho·

mości,

b) jeżeli zajdzie trwała zmiana sposobu użytko­

wania nieruchomości,

c) jeżeli nieruchomość ulegnie . takiej zmianie,

iż nie będzie dawała wymaganego w statucie zabezpieczenia pożyczki,

d) jeżeli inny wierzyciel rozpocznie egzekucj~

na nieruchomość obciążon~ wierzytelnością

Polskiego Banku I"<rajowego,

e) zaś na · obszarze byłego zaboru pruskiego,

jeżeli w razie zmiany własności nowonabywca nie przedłoży w czas w myśl § 415 niem.

kod. cyw. oświadczenia przewidzianego w § 416

niem. kod. cyw.

§ 18. Dłużnik może żądać w każdym czasie

pokwitowania na spłaconą dotąd część pożyczki z zezwoleniem na wykreślenie tej spłaconej sumy ze stanu biernego nieruchomości, za hipo.!ekę służącej.

§ 19. Jeżeli przynajmniej czwarta c z ęść wypożyczonego kapitału spłaconą została, może dłużnik

żądać ustanowienia nowego planu amortyzacyjnego

dla reszty pożyczki.

§ 20. Celem ściągnięcia zapadłych procent6w ~

i rat umarzających od pożyczek hipotecznych z przynależyto ś ciami, może Bank na obszarze b. zaboru

austrjackiego żąda ć egze kucji politycznej w myśl

ustawy z dnia 21 czerwca 1882 (Dz. Ust. P. N!~ 81) lub

egzekucji sądowej. Inne należyto ś ci, które dłużnik

hipoteczny zobowiązał się u i ścić , może Bank ściągn~ć

w drodze egzekucji sądowej.

.

W myśl art. 11 ustawy z dnia 7 kwietnia 1922 r.

(Dz. U. R. P. N2 27 poz. 220) służą na obszarze b. zą­

boru rosyjskiego. Polskiemu Bankowi Krajowemu

uprawnienia i przywileje Towarzystwa Kredytowego

Ziemskiego,

ile chodzi o ściąganie wierzytelności

ciążących na posiad łościach ziemskich, zaś uprawnienia i przywileje Towarzystwa Kredytowego m. Warszawy, o ile chodzi o ściąganie wierzytelności ciążą­

cych na hipotece posiadłości miejskich.

Na obszarze b. zaboru pruskiego Polski Bank

I-(rajowy będzie korzystał ', przy ściąganiu wierzytel-

°

noicl hipotecznych 1; uprilwnień i przywilejów ókreś·

.

I

O~lennik Ust~w.

Ni 44.

Poz. 373.

dl

lonych w statucie Poznańskiego Ziemstw" Kredytowego.

§ 21. Wszelkie opłaty stemplowe, lub w innej

·f ormie pobierane, jakieby się należały Skarbowi

R?:eczypospolitej Polskiej od pożyc~ki hipotecznej lub

połączonych z nią czynnoś~i, winien dłuinik ponosić.

C. Listy zastawne.

§ 22. Na podstawie udzielony~h w myśl ni·nlejszego statutu pożyczek hipotecznych Polski. Bank

Krajowy wydawać będzie listy zastawne, t. j. dokumenty, zapewniające właścicielom tychże wypłaty

procentów i kapitału pod warunkami, w samych

listach zastawnych wyszczególnionemi.

§ 23.

Ogólna suma listów zastawnych, znajduw obiegu, nie może przekraczać ogólnej

sumy równoczesnych wierzytelności hipotecznych za-

jących się

kładu.

W razie spłaty pożyczek hipotecznych w gotówce przed upływem ustanowionego terminu, winien Bank wycofać z obiegu odpowiadającą spłaco­

nemu kapitałowi ilość listów zastaw!lyc;h.

§ 24. Wsze lkie s płaty pożyczonych kapitałów,

ui~zczane czy to w prze pisa nych półrocznych ratach,

c/1,'1 też naraz wskutek wypowiedzenia pożyczki, I'flają

wpływać do funduszu umor;zenia, który przeznaczony

jęs4: wyłącznie na umorzenie listów zi'lstawnych wylo§owanych pod ł u g w~rtości nominalnej.

Opł ata procentów i kapitał u por~czona

posiadaczom Ilistów zastiiwnych wierzytelnościami hiPote. cznemi Polskiego B anku Krajowego,

innęmi jego aktywami i funduszem

rezerwowym,

a W dal$zym rzędzie gwarancją Skarbu Rzeczypospo-

§ 25.

żostęje

litej polskięj.

W ,elu zapewn ienia pra w iQłowej wypłaty kuponów i Iisiów zastawnych W każde m półroczu przypądający<:h, Poiski Bank Krajowy tworzyć będzie

spel;j~lną r e ze r w ę

1) z wpisowego, które każdy zaciągający pożycz kę hipotec zną z Polskiego Banku Krajowego w wysokości 1/ 4% imiennej wartości

. poiyczki przy jej odebraniu uiścić b~dzie

obowiązany,

2) z zysków, jakie Bank o s iągać będzie p rzez

wykup z wolnej ręki listów zastawnych do

w}ICOfaflia przeznaczonych,

3) z części nadwyżki dochod6w Polskiego Banku

Krajowego w § 101 punkt a) statutu na fundusz rezerwowy poiyc ~ek hipQtecznyc:h przeznaczonej pod warunkami tamże wymienionemi. Rezerwa ta kontrolowaną będzie oddzielnie i oddzielnie wykaz i!l ną w bilansach Banku.

§ 26.

Każdy Ii ~t ziilstawny ma lawier~ć

a) oznaczenie kapitału, na który opiewa,

b) stopę procentową i terminy opłaty proeeJlt6w,

c) walut~, w której kapitał i procenty b~dą

płacone,

d) termin umorzenia kapitalu,

e) przyrzeczenie opłaty proce ntów i kapitału

ze strony Polskiego Błłnku Krajewp.go,

/

f) podpis i pieczęć Dyrekcji,

(J

..

689

J5S

g) potwierdzenie Rady Nadzorczej i ustanowionego komis~rza, że list zastawny wydano na

podstawie nabytej przez Bank, odpowiadają­

cej statutowi wierzytelności hipotecznej,

h) powołanie sj~ na przysługującą listom zastawnym Polskiego Banku Krajowego gwarancję

Skarbu Rzeczypospolitej Polskiej,

wreszcie

i) na odwrotnej stronie paragrafy statutu, odnoszące si~ do listów zastawnych.

§ 27. Stopa procentowa listów zastawnych

zawsze ma być równą stopie procentowej pożyczek,

na których podstawie listy zostały wydane.

§ 28.

Listy zastawne

j mają przydany arkusz z

pro~entowemi i talonem na

opiewają

na okaziciela

kuponami

dalsze kupony.

pilłrocznemi

§ 29. Listy zastawne będą opiew~ły na kwoty

w przepisach o pożyczkach hipoteC1;nych ustalone.

§ 30. Czas obięgu listów zastawnych może być

oznaczonym z góry, lub też zależnym od wylosowania.

§ 31. Jeżeli list zastawny wycofany zostaje

z obiegu, należące doń, a nie płatne jeszcze kupony

muszą być zwrócone.

W braku tych kuponów potrącona będzie w gotówce ich wartość nominalna, jeżeli amortyzacja

w drodze prawnej nie została przeprowadzoną.

§ 32. Zapadłe kupony od listów zastawnych,

kwity procęntowe i wylosowane . listy zastawne będą

wypłi\cane w kasach Polskiego Banku Krajowego

i w innych miejscach, które Dyrekcja z uwzględnie­

niem dogodności interesowanych oznaczy i poda do

publicznej wIlldomości. Procenta płatne, a niepobrane \V przeciągu lat pi~ciu, równie jak wylosowane

listy zastawne, niezrealizowane w przeciągu lat 30

od dnia płatności, są przedawnione i nie mogą być

więcej żątlane . .

§ 33.

B~nk

uwaia posiadąc~a listu zastawnego

i pf>siacdacza kuponu z'a właścicieli tychże.

Jeżeli kto chce zapewnić st>ble pobór procen-

tów od listów zastawnych do niego należących, lub

jeśli list zastawny i przychód z niego płynący ma

być stale poświęcony na pewi~n cel, naten~as należy

wnieść do Banku pisemną prośb~ o wlMkulowa.,ie.

Przy wypłacie procentów od winkulowanych li·

stów zastawnych, co za kwitami się odbywa, Bank

nie jest obowiązany rozpoznawać prawdziwo~d podpisu i nie przyjmuje iadnej odpowiedzialności w tym

wzglEldzie.

Wolno jednąk właścicielowi listu zastawnego

żądać, aby zapłata kapitału przypadając~go na winkulowany list zastawny. wypłata procentów, a w końcu

dewinkulacja listu ząstawnego nastąpić mogły jedynie

za przedłożeniem je90 podpisu, notarjałnie lub są­

downie legalizowanego.

§ 34. W celu dewlnkulowenia Itstów zastawnych. winkulowanych na necz gmin, łub innych pod

opieką władz zostających korporacji i zakładów, potrzebnem jest nadto przyzwolenie władzy nadzorczej.

.Jeżeli ma nastąpić dewinkulacj![l lIstu zastawnego

na żądanie innej osoby, a nie tłj, ~t6rą wymienia

,\

. , Dziennik

Ustaw. Poz. :373•

zastrzeżenie na liście zastawnym umieszczone, natenczas żądający musi się wykazać dokumentami

publicznemi, albo notarjalnie lub sądownie legalizowanemi, że nabył na własność list zastawny.

§ 35.

Listy zastawne Polskiego Banku Krajo-

mają wszelkie prawa papierów posiadających

bezpieczeństwo pupilarne.

_

Listy te mogą być przedmiotem lokaty kapitałów osób pozostających pod opieką i kuratelą, kapitałów fundacyjnych, kościelnych i korporacyjnych,

jakoteż wszelkiego rodzaju kaucji i wadjów licyta-

wego

qijnych.

)

III.

Pozyczld komunalne.

Przy pożyczkach komunalnych zabezpieczonych

hipotecznie na obszarze b. zaboru rosyjskiego. znajdują w myśl art. 6, ustawy z dnia 7 kwietnia 1922 r.

(Dz. U. R. P. N2 27 poz. 220) allalogiczne zastosowanie przepisy § 10.

Na obszarze b. Królestwa Polskiego' obligacjom

komunalnym wydanym na zasadzie udzielonych przez

Ban k pożyczek, służy w myśl art. 7. tej ustawy przywilej i pierwszeństwo pokrycia określone wart. 7

prawa o przywilejach i hipotekach z dnia 13 czerwca 1825 r. (Dz. Pr. Król. Po!. tom IX str. 355) z przedmiotów m aj ątkowych będący.ch podkładem pożyczki,

oraz z inn ego majątku dłużnika, nie naruszając pierwszeństwa przywilejów wymienionych wart. 7 powołanego prawa.

.

R) Udzielanie p0życzek.

§ 36. Bank udzielać będzie pożyczek w obligacjach komunalnych

I

1) Państwu i związkom samorządowym

a) na spłatę lub ula.twianie spł aty wysoko

oprocentowanych długów,

b) na in westycje i przedsiębiorstwa produkcyjn e, oraz na zakładanie lub zasilanie

powiatowych lub gminnych zakładów IHedytowych,

c) na cele użyteczności publicznej;

2) spółdzielniom i kasom oszczędności powiatowym lub gminnym, wszystkim tym instytucjom za poręką gmin y lub powiatów, przyjętą

zgodnie z ustawą celem dostarczenia obrotowego funduszu, szczególnie dla

udzielania pożyczek na realności włościań­

skie, pod warunkami odpowi adającemi potrzebom ' kredytu włościańskie go ,. jednak przy

przestrzeganiu istniejących dla tych instytucji

statutowych i odnośnych prawnych pos~a­

nowień;

3) spółkom wodnym, utworzonym w b. zaborze

austrjackim na podstawie ustawy państwowej

z 30 maja 1869 r. (austr. Dz. u. p. N2 93) i ustawy

krajowej z 14 marca 1875 r. (Dz. ust. i rozp.

kraj. N2 38) na cele wskazane statutem spółki.

Pożyczka nie może przekraczać wysokości

kosztów robót, na któ rych pokrycie zacią­

gniętą zostaje. J eżeli poż y czkę zaciąga spółka

wodna, subwencjono wana przez kraj lub pań. stwo, pożyczka nie może przekraczać wysokości kosztów niepokrytych subwencją;

4) wszelkim innym prawno-publicznym korporacjom, wyposażonym w prawo nakładania

danin dla pokrycia swoich potrzeb.

Pożyczki komunalne do sum y "l miljona mk.

przyznaje dyrekcja, pożyczki od 1 mili'ona do 10

niiljonó~ mk. komitet wykonawczy Rady na dzorczej,

zaś powyżej 10 miljonów mk. Rc: da nadzorcza.

Przyznanie pożyczki'+' obligacj ach komunalnych

nastąpić może tylko za uchwałą za twierdzoną przez

Ministra Skarbu.

Udzielanie pożyczek komun alnych gmi nom wiejskim, tudzież gminom miasteczek i miast, nieposiadających osobnych statutów, zależne jest od uchwały właściwej władzy nadzorczej uznającej istotną pożyteczność i potrzebę zaciągnięcia pożyczki na jeden

z celów powyżej

wymienionych.

.

,;

1 _

B) Stosunek dłużnika do zakładu.

Dłużnik

.

ma w skrypcie dłużnym poddać

się wyraźnie przepisom działu komunalnego Polskiego Banku Krajowego, jako obowiązującej go normie.

. W myśl powyższego warunku wchod.zą w zastosowanie postanowienia zawarte w tym rozdziale,

a obowiązujące dłużnika.

Dłużnik obowiązany jest oznaczone w skrypcie

dłużnym raty (obejmujące spłatę prowizji i kapitału)

spłacać w ustanowionych półrocznych terminach

z góry, tu dzi eż uiszczać równocześnie dodatek na

koszta za rządu w wysokości, przepisanej dla poży­

czek komun alnych. Przepisy dla udzielania pożyczek

komunainych wyda Minister Skarbu na przedstawieni e dyrekcji i po wysłuchaniu Rady nadzorczej_

§ 37.

§ 38. Dłu ż nik może spłacić kapitał pożyczony

także przed upływem ustanowionego terminu w całości lub w części, jeżeli kwota kapita,łu, której spła­

tę of,ia ruj e. wynosi jedną lub więcej całych umówionych rat kapitałowych i jeżeli dłużnik rzeczoną kwotę sześć miesięcy pierwej wypowie. Wszelkie spłaty

kapitału ponad plan umorzenia mogą być uskuteczniane jedynie ,z termjnów dla spłaty rat ustanowionych, oraz za uiszcze'niem prowizji, której wysokość

oznaczy Minister Skarbu na podstawie propozycji

dyrekcji i Rady nadzorczej.

§ 39. Spłaty bieżących rat na kapitał, 11'1koteż

wszelkie spłaty ponad plan dopełniane być mogą

albo gotowizną, albo w obligacjach komunalnych,

o ile kwota z tego tytułu spłacać się mająca odpowiada imiennej wartości emitowanych odcinków.

Ułamki kapitałowe, zaległe raty, jakoteż inne spłaty

tylko gotowizną wolno uskuteczniać.

- § 40. Przepisy §§ 14 i 19 statutu mają zastosowanie także do pożyczek komunalnych.

§ 41. Jeżeli dłużnik nie uiści w oznaczonym

terminie raty w skrypcie dłużnym ustanowionej, bE;dzie Polski Bank Krajowy uprawniony ściągnąć w drodze egzekucyjnej całą należytość swoją bez poprzedniego wypowiedzenia.

O ile chodzi o pożyczki komunalne w b. Królestwie Polskiem hipotecznie zabezpieczone i o pożyczki w b. zaborze pruskim hipotecznie zabezpieczone, znajdą przy egzekucji pretensji, t. j. kapitału.

procentu, rat i innych przynależy toś ci przepisy § 20

odpowiednie zastosowanie.

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

Ni 44.

§ 42. Wszelkie opłaty stemplowe lub VI innej

formie pobierane, jakieby należały się skarbowi publicznemu od pożyczki lub połączonych z nią czynności, winien dłużnik ponosić.

C) Obligacje komunalne.

§ 43. Polski Bank Krajowy wydawać może

.obligacje komunalne na podstawie i do wysokości

pożyczek komunalnych, udzielonych Państwu, powiatom, gminom i innym związkom samorządowym,

dalej spółdzielniom powiatowym lub gminnym kasom

oszczędności, wszystkim tym instytucjom za poręką

gmin lub powiatów, prz yjętą zgodnie z ustawą, dalej spółkom wodnym, utworzonym w b. zaborze austrjackim na podstawie ustawy państwowej z dnia

30 maja 1869 r. (au str. Dz. u. p. N2 93) I ustawy krajowej

z dnia 14 marca 1875 r. (Dz. ust. i rozp. kraj. N238),

a to do wysokości tych pożyczek (§ 36), wreszcie

wszelkim innym prawno publicznym korporacjom,

wyposażonym w prawo nakładania danin dla pokrycia swych potrzeb.

§ 44. Ogólna suma wydawanych obligacji komunalnych nie może przekraczać ogólnej sumy równoczesnych wierzytelności Polskiego Banku Krajowego w kapitale z tytułu pożyczek komumilnych, udzielonych po myśli § 36. Do tej sumy wierzytelności

nie mogą być wliczane wierzytelności w kapitale,

powstałe z zalegania rat amortyzacyjnych.

W razie spłaty pożyczek komunalnych w gotówce przed upływem ustanowionego terminu, Bank wycofa z obiegu odpowiadającą spłaconemu kapitałowi

ilość obligacji komunalnych.

Wszelkie spłaty pożyczonych kapitałów,

czy to w przepisanych półrocznych ratach,

czy też wskutek częściowej spłaty ponad plan umorzenia, czy wreszcie wskutek wypowiedzenia całej

pożyczki, mają wpływać do funduszu

umorzenia,

który przeznaczony jest wyłącznie na umorzenie

obligacji komunalnych, wylosowanych podług wartości nominalnej.

§ 45.

I

uiśzczane

§ 46. Za wypłatę procentów i kapitału obligacji

komunalnych ręczy Polski Bank Krajowy przedewszystkiem pożyczkami komunalnemi, udzielonemi

po myśli § 36, dalej specjalnym funduszem rezerwowym i aktywami swojemi, a w dalszym rzędzie

wchodzi w zastosowanie gwarancja Skarbu Rzeczyczypospolitej Polskiej w myśl § 3 B. niniejszego

statl.ltu.

§ 47. Każda obligacja komunalna ma zawierać

a) oznaczenie kapitału, na który opiewa;

b) stopę procentową i terminy opIaty procentów;

c) walutę, w której kapitał i procenta będą

płacone;

d) termin umorzenia kapitału;

e) przyrzeczenie op łaty procentów i kapitału ze

strony Polskiego Banku Krajowego;

f) podpis i pieczęć dyrekcji,

g) potwierdzenie Rady nadzorczej i usta nowionego komisarza, że obligację wydano na podstawie udzielonej przez Bank, odpowiadającej

statutowi pożyczki komunalnej i że do obij-

gacji tej ma zastosowanie gwarancja Skarbu

Rzeczypospolitej Polskiej (§ 3 B.), wreszcie

h) na odwrotnej stronie paragrafy statutu i prze\ pisów odnoszące się do obligacji komunalny·ch.

. . .

§ 48. Stopa procentowa obligacji komunalnych

zawsze ma być równą stopie procentowej pożyczek,

na których podstawie obligacje zostały wydane. "

§ 49. Obligacje komunalne opiewają na okaziciela i mają przydany arkusz z półroczn em i kuponami procentowemi i talonem na dalsze kupony.

§ 50.

kwoty w

ustalone.

Obligacje komunalne będą op iewały na

przepisach o po życzkach komunalnych

§ 5t.

Czas obiegu obligacji komunaln ych mo~

oznaczonym zgóry, lub też zależnym od

wylosowania.

że

być

§ 52. Jeżeli obligacja komunalna wycofana

zostaje z obiegu, należące . do niej, a nie płatne

jeszcze kupony, muszą być, zwrócone.

W braku tych kuponów potrąconą będzie w gotówce ich wartość nominalna, jeżeli amortyzacja

w drodze prawnej nie zosala przeprowadzoną.

§ 53. Płatne kupony cid -obligacji komunalnych, kwity procentowe i wylosowane obligacje komunalne będą wypłacane w kasach Po lskieg o Banku

Krajowego i w innych miejscach, które dyrekcja

z uwzględnieniem dogodności interesowanych oznaczy i poda do publicznej wiadomości. Procenta

pł atne Ci nie pobrane w przeciągu lat pięciu \ równie

jak wylosowane obligacj e komunalne, niezrealizowane

w przeciągu lat 30 od dnia zapadłości, są przedaw·

ni one.

§ 54. Bąnk uważa posiadacza obligacji komunalnej i posiadacza kuponu za właśc icieli tychże.

Przepisy o winkulacji i dewinkulacji listów zastawnych (§§ 33 i 34 statutu) mają zastosowanie także

do ob ligacji komunalnych.

'.

§ 55. Specjalna rezerwa dla obli.gacji komunalnych powstaje

.

a) z wpisowego, które każdy zaciągajqcy pożyczkę w Polskim Banku Krajowym w obligacj ach komunalnych poszczególnych emisji

w wysokości 1/4% od imiennej wartości pożyczki przy jej odebraniu uiścić będzie obowiązanym;

b) z zysków, jakie Bank osi ągać będzie przez

wykup z wolnej ręki obligacji komunalnych,

do wycofania przeznaczonych;

.

c) z cz ę ści nadwyżki dochodów Polskiego Banku Krajowego w § 101 punkt a) stat. na fundusz rezerwowy pożyczek komunalnych przeznaczonej.

Rezerwa ta kontrolowaną będzie oddzielnie

i oddzielnie wyk az ywaną w bilansach Banku.

.

Obligacje komuna lne mają wszelkie ' prawa papierów posiadają cych bezpieczeństwo pupilarnę.

Obligacje te mogą być przedmiotem lokaty kapitałówosób pozo stających pod o pieką lub kuratelą,

kapitałów fun dacyjnych, kościelnych i korporacYj-

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

nych, jakoteż

licytacyjnych.

wszelkiego rodzaju kaucji i w2!dióVI

nych rat kapitałowych, i jeżeli dłużnik rzeczoną kwotE

miesięcy pierwej wypowie. Wsze!lde spłaty

kapitału ponad plan umorzenia mog~ być uskuteczniane jedynie w jednym z terminów, dla spłaty rat

ustanowionych, oraz za uiszczeniem prowizji, której

wysokość oznaczy Minister Skarbu na podstawie propozycji dyrekcji i Rady nadzorczej.

sześć

IV.

Pożyczki kolejowe.

fi) , Udzielanie pożyczek.

,

§ 56. Celem popierania budowy kolei żelaz­

nych, przeznaczonych dla publicznego ruchu, a uznanych przez Rząd ze stanowiska interesów Państwa

za pożyteczne lub potrzebne, udziela Polski Bank

I<rajowy pożyczek w obligacjach kolejowych, a mianOwicie: '

a) Państwu, związkom samorządowym i miastom

o własnym statucie za skryptami dłużIlemi,

celem uzyskania funduszów potrzebnych dla

kolei przez nich wybudować i prowadzić si~

mających, jakoteż celem wypłaty akcji pierwszeństwa i zakładowych towarzystw akcyjnych, zalożonych w celu budowy i ruchu takichże kolei.

W ostatnim przypadku moźna zastrzedz

ewentualne złożenie ("zastawienie) dotyczą­

cych w zupełności wpłaconych akcji lub

obligacji pierwszeństwa tych towarzystw.

Udzielałlie pożyczek jest tylko o tyle

dopuszczałn" o ile oprocentowanie i amortyzacja obligacji kolejowych, udzielonych tytułem potycki, znajdują pokrycie VI annuitetach przez Państwo, związek samorządowy lub

mia:>to o własnym statucie por~czonych;

b) prywatnym przedsiębiorstwom kólei żelaznych

za skryptami dłużnemi na hipotece dotyczą­

cych linji kolejowych, w księdze kolejowej

tapisanemi lub za złożeniem (zastawieniem)

obligacji pierwszeństwa przez przedsiębior­

stwa te wydanych, a to w każdym razie tylko

do wysokości , owej sumy, której oprocentowanie i amortyzacja planem umorzenia przewidziana, są zapewnione gwarancją Paflstwa,

lub też w inny sposób.

'

Przyznanie pożyczki kolejowe] nastąpić może

tylko za uchwalą Rady nadzorczej Polskiego Banku

Krajowego, powziętą na wniosek dyrekcji, a przez

Ministra Skarbu zatwierdzoną.

§ 60. Spłaty należnych w terminach zapadłości

rat biezących na kapitał, jakoteż wszelkie spłaty ponad plan, dopełniane mogą być albo gotowizną, albo

w obligacjach kolejowych Polskiego Banku Krajowego, o ile kwota spłilci~ się mająca odpowiada

imiennej wartości emitowanych odcinków. Ułamki

kapitałowe, raty zaległe, oraz inne' spłaty tylko gotowizną wolno uskuteczniać.

§ 61. Przepisy. §§ 14 i 18 statutu mają zasto'

sowanie także do pożyczel< w obligacjach kolejowych.

W miarę spłaty pożyczki może Żą dać dłużnik

wydania akcji i obligacji w myśl § 56 zastawionych.

§ 62. Jeżeli prywatne przedsiębiorstwo kolejowe nie ' uiści raty w skrypcie dłużnym ustanowionej, będzie Polski Bani< Krajowy uprawnionym bez

poprzedniego wypowiedzenia ściągnąć w drodze egzekucyjnej całą swoją wierzyte-lność, co 'jednakże nie

uwłacza t3ierwszenstwu, przyznanemu ustawą dla wydatków ruchu i należytości obrachunkowych.

§ 63. Jeżeli w1!rtość dochodowa prywatnego

przedsi~biorstwa kolejowego (§ 56. lit. b.) tak się

zmieni, że przedsi~biorstwo to, względnie zdeponowaneobligacje pierwszeństwa nie dają już Polskiemu Bankowi KrajowemL1 statutowego bezpieczeństwa.

przysługuje Bankowi praw'o wypowiedzenia na trzy

miesiące całej wierzytelności, albo odpowiedniej jej

części, bez względu na pierwotnie umówiony termin

sp/aty.

'

C. Obligacje' kolejow,e.

§ 64.

Wydawanie obligacji kolejowych moi~

nastąpić

~)

celem udzielenia określonych w § 56 poży­

czek Państwu, miastom o własnym statucie,

związkom samorządowym, iub prywatnemu

przedsiębiorstwu kolejowemu aż do wysokości tychże pożyczek,

B. Stosunek dłużnika do Bahku.

I kapitału, spłacać \'IV ustanowionych półrocznych terminach, tudzież uiszczać równocześnie dodatek na

koszta zarządu w wysokości oznaczonej przez Ministra Skarbu (§ 112, punkt 2).

b) nadto w celu nabycia w drodze kupna, poręczonych przez Państwo, związek samorzą~

dowy lub miasto o własnym statucie, akCji

i obliqacji pierwszeństwa kolei, określonych

w § 56. '

Zakupno takich akcji i obligacji nastąpić może

tylko za zezwoleniem Ministra Skarbu i o tyle, o ile

oprocentowanie i amortyzacja obligacji kolejowych,

wydanych celem nabycia rzeczonych walorów, znajduje rachunkowe pokrycie w gwarancji, udzielonej

przez Państwo, związek samorZądowy lub miasto

o własnym statucie dlą zabezpieczenia, oprocentowania i spłaty tych wZt!orów.

§ 59. Dłużnik może spłacić kapitał pożyczony

takie przed upływem ustanowionego terminu w całości lub W części jeżeli kwota kapitału, której spłatę

ofiaruje, wynosi jedną lub więcej całych umówio-

Wartość imienna wszystkich w obiegu

obligacji kolejowych musi znajdować pokrycie w ogólnej ,sumie Polskiemu Bankowi Krajowemu należnych każdoczesnie kapitałów z tytułu

§ '57. Stosunek dłużnika do Polskiego Banku

Krajowego normują następujące przepisy ogólne, tudzież wydać się mające przez Ministra Skarbu .na

wniosek dyrekcji i po wysłuchaniu Rady nadzorczej

przepisy szczegółowe, które dłużnik w skrypcie wyraźnie jako obowiązujące uznać winien.

§ 58.

Dłużnik

obowiązany

jest

oznaczone

w skrypCie dłużnym raty, obejmujące spłatę prowizji

§ 65.

będących

/

, I

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

N244.

-udżielonych pożyczek kolejowych, z doliczeniem wartości nominalnej walorów kolejowych w myśl § 64

lit. b) przez Polski Bank ' Krajowy nabytych i w jego

posiadaniu się znajdujących.

Do pokrycia nie mogą być wliclane należytości

powstałe z zaległych rat amortyzacyjnych.

W razie spłaty pożyczek lub walorów kolejowych (§ 61 lit. b) przed upływem ustanowion.ego .ter' minu, winien Bank wycofać z obiegu odpow! a daJ ącą

spłaconemu kapitałowi ilość obligacji kolejowych.

§ 66. Celem umorzenia obligacji I{olejowy~h

w pełnej ich wartości imiennej, utworzony będZie

przeznaczony wyłącznie na ten cel fundusz umorzenia, do którego wpływać będą wszelkie opłaty uiszczone w omówionych albo wyjątkowych terminach spła­

ty wskutek wypO\viedzenia, tudzież spłaty nastę pu­

jące skutkiem wylosowania lub sprzędaży nabytych

W myśl § 64 lit. b) walorów kolejowych.

§ 67.

Za oprocentowanie i planem umorzenia

spłatę obligacji k~lejowyc~ rę~zy' Pol. ski Bank Krajowy przedewszystktem swoJemi wierzytelnościami z pożyczek kolejowych i posiadanemi

Walorami kolejowemi (§ 64 lit. b), specjalnym funduszem rezerwowym. (§ 76), jakoteż wszelkiemi innemi swojemi aktywami, w dalszym rzędz i e wcho.dl~

w zastosowanie gwarancja Ska rbu Rzeczypospolitej

Polskiej w myśl § ,3 punkt C niniejszego statutu.

przewidzianą

§ 68. Każda obligacja k91ejowa ma zawierać

a) oznaczenie kapita łu, na który opiewa,

b) stopę procentową i terminy opiaty procentów '

c) walutę, w której kap i tał i procenta będą

płacon e ,

d) tetmin umorzeni a kapita łu,

e) przyrzeczenie opł aty procentów i kapitału ze

strony Polskiego Banku Krajowego,

f) podpis i p i eczęć dyrekcji,

g) potwierdzenie Rady nadzorczej i ustanowionego komisarza (§ 112 punkt 12), że obiigację

wydano na podstawie udz ielo nej przez Ban~,

. odpowiadającej statutowi pożyczki, wzg!e.dme

na podstawie na bytych w m yś l statutu walorów kolejowych i że dó obligacji tej ma

zastosowanie gwarancja Skarbu Rzeczypospolitej Polskiej (§ 3 punktC), wreszcie

h) na odwrotnej stronie parag rafy statutu i przepisów odnoszące si~ do obligacji kolejowych

(§ 57).

§ 69. Stopa procentowa obligacji kolejowych

zawsze ma być równą stopie procentowej pożyczek,

)'la których

podstawie . obligacje zos tały wydane,

a w przypadku przewidzia nym w § 64 lit. b) równą

stopie procentowej nabytych walorów.

Obligacje kolejowe opiewają. na okaziciela i mają przydany arkusz z półroczn e mi kuponami procentowemi i talonem na da lsze lmpony.

§ 70.

Oblikacje kolejowe będą opiewały na

kwoty w przepisach o pożyczkach kolejowych ustalone.

§ 71.

§ 72. Czas obiegu obligacji kolejowych może

oznaczonym zgóry lub też zależnym od wylo, \iowanla.'

'Pyć

ó93

§ 73. Jeżeli obligacja kolejowa wycdfana zostaje z obiegu, należące do niej, a nie płatne jesz·

cze kupony muszą być zwrócone, w przeciwnym bowiem razie potrąconą będzie ich wartość.

§ 74. Płatne kupońy i obligacje kolejowe

i kwity procentowe będC\ wypłacane w kasach Polskiego Banku Krajowego i w innych miejscac.h, które

dyrekcja z uwzględnieniem dogodności intereSantów

oznaczy i poda do publicznej wiadomości.

Procenta płatne, a nie pobrane w przeciągu

lat pięciu również jak wylosdwane obligacje kolejowe, ni ezrealizowane w p rzeciągu lat 30 od dnia

płatności, przepadają jako przedawnione na rzec!

specjalnego funduszu rezerwowego.

§ 75. Bank uważa posiadacza obligacji kole.

jowej i posiadacza kuponu za właścicieli tychże.

Przep is y o winkulacji i dewinkulacji listów ta.

stawnych (§§ 33 i 34 stat.) mają zastosowanie także

do obligacji kolejowych.

§ 76. Specjalna rezerwa dla obligacji kolejowych powstaje

a) z wpisowego, które każdy zaciągający pożycz kę kolejową w wysokości 1/4% od imiennej wartości pożyczki przy jej odebraniu

uiścić będzie obowiązanym,

b) z zysków, jakie Bank osiągać będzie przez

wykup z wolnej r ęki obligacji kolejowych do

wycofania przeznaczonych,

c) z wpływów pochodzących z przedawnienia

kuponów i obligacji kolejowych.

Tak ut worzon y specjalny fundusz rezerwowy

administrowany będzie oddzie lnie od reszty majątku

Polskiego Banku Krajowego i oddzielnie wykazywany w bilansac~ .

Obligacje kol ejowe mają wszelkie prawa papierów posiadających bezpieczeństwo pupilarne.

Obligacje te mogą być przedmiotem lokaty kapitałówos ó b pozostających pod opieką lub kuratelą,

kapita łów fund acyjnych, kości e lnych i korporacyjnych, jakoteż wsze lkiego rodzaju kaucji i wadiów licytacyjnych.

Na obszarze b. Król estwa Polskieg o obligacjom

kol ejowym wydanym na zasadzi e ud zielonych przez

Ba nk pożyczek, służy VI myśl art. 7 ustawy z dnia

7 kwi etnia 1922 r. (Dz. U. R. P. N!~ 27, poz. 220).

przywilej i pierwsze rlstvvo pokrycia okr e ślone wart. 7

prawa o przywilejach i hipotekach z dnia 13 czerwca 1825 r. (Dz. Pr. Kr. Pol. tom IX str. 355) z przedmi otów maj ątkowych będących podkład e m pożyczki,

oraz z innego m aj ą tku dłużnika, nie naruszając

pl~rwszeńst\Va przyw ilejów, wymienionych wart. 7

powołanego prawa.

V.

Interesy ba n kowe.

a) Interes eskontowy, po:! yczkowy i zastawniczy.

Polski Bank Krajowy u p o w ażniony jest

przekazy, obligi i udzielać kredytów wekslowych ewetualnie za hipotecznem lub

innem zabezpieczeniem.

Weksle muszą mieć z reguły trzy, a prtynaj·

mniej dwa uznane za dobre podpisy osób lub instytucji finansowych wekslowo·obowiązanych.

§ 77.

eskontować , weksle,

I

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

Bank nie potrzebuje podawać powodów nieeskontu.

przyjęcia weksla do

§ 78. Dla ocenienia weksli podanych do eskontu, a względnie reeskontu, złożony będzie komitet cenzorów, mianowanych po zasiągnięciu opinji

Izb handlowych i towarzystw rolniczych, na wniosek

dyrekcji przez Radę nadzorczą na trzy lata.

Po upływie trzechlecia ci sami cenzorowie mogą być ponownie pow ołani.

Krewn i w linji zstęp­

nej lub wstępnej, spólnicy i prokurzyści dyrektorów

i cenzorów nie mogą być cenzo rami.

W wypadkach nagłych może dyrekcja za jednomyślną uchwałą zeskonto w ać weksel bez zasiąg­

nięcia opinji komitetu cenzorów.

§ 79. Przy objęciu urzE; dowania cenzorowie

złożyć mają pisemne przyrzecze nie, ż e przy o cenianiu

weksli postępować b ę dą z największ ą bezstronnością.

Żaden z nich nie może brać udziału w ocenianiu weksli przeds i ębiorstwa, w którem uczestniczy

w jakikolwiek sposób.

§ 80. Polski Bank Krajowy ud z ielać będzie po'

życzek

na skrypty notarjalne gminom, powiatom,

innym związkom samorządowym , spół d zielniom oraz

kołom

kredy towym, kasom os z cz ę dności wogóle,

gminnym i powiatowym kasom oszc zę dności i kasom

pożyczkowym; ostatnim czterem instytucjom jednak

tylko za poręczen i em właściwych gmin lub powiatów,

wykazanem uchwałą reprezentacji gminnej lub powiatowej, zatwierdzoną przez władzę wyższą, jak tego

ustawy wymagają.

Polski Bank Krajowy ' udzie l ać będzie po ż yczek

na skrypty notarjalne osobom prywatnym, ewentualnie za hipotecznem - lub innem zabezpieczeniem

i w myśl przepisów, które uchwali Rada nadzorcza

na wniosek dyrekcji, a zatwierdzi Minister Skarbu.

§ 8t. Zaliczki na zastaw papierów publicznych

(§ 3 punkt D. lit. d) udzielane będ ą na przeciąg czasu nie krótszy jak dni 8, a , nie dłużs z y jak dn i 90.

Rada nadzorcza ustanowi na wniosek dyrekcji

normy, na które papiery wart ości o we i do jakiej

wysokości zaliczki udziel ane być mają.

§ 82.

Dłużn i ko wi wolno spł ac ić przed terminem zaliczkę na zastaw pap ierów otrzymaną. Nie

upoważnia go to jedna k do żądania zwrotu procen-

tów zgóry uiszczonych.

§ 83. Jeżeli przyj ęta przy udzi eleniu zaliczld

wartość giełdowa papierów w zastaw danych obniży

się na 3/4. przyjętej wartości kursowej, winien dłużnik

złożyć odpowiedni dalszy zastaw, lub spł a cić stosowną część

zaliczki. W przeciwnym raz ie Polski Bank

Krajowy upoważnionym jest s przed ać zastaw w całości lub w części na giełdz i e przed te rmi nem spłaty

zaliczki, a nadwyżk ę po zas pokojeniu własnej należytości pozostałą, prze c ho w ać jako depozyt bezprocentowy do dyspezycji d łużnika lub na rzecz jego

złożyć do sądu .

Jeżeliby kwota ze sp rzedaży zastawu uzyskana

nie wystarcz ała na zaspokojenie pretensji Banku,

dłużnik obowiązany jest pokryć pozesta !ą res ztę pretensji.

§ 84. Jeżeli zaliczka nie została spłaconą w terminie, upoważniony jest Bank bez odnos~enia się

do dłużnika i bez sądowej interwencji sprzedać zastaw w całości lub w części w celu pokrycia swoich

pretensji, do których należą także koszta sprzedaży.

§ 85. Rada nadzorcza oznaczy, na jakie przedmioty mygą być udz ielane pożyczki w oddziale zastawniczym.

Bank ma prawo udzielania pożyczek na towary,

pozostające w posiadaniu pożyczającego, który za

ich usunięcie ponosi odpowiedzialność cywilną .or.az

karną, jak za przywł aszczenie.

Papier.y procentowe i wszelkie inne ruchomości,

jakie Bank przyjmie na zastaw, winny być zapisane

do I<siąg sznurewych lub rejestrów, umyślnie na ten

cel zaprowadzonych.

_

W księg a ch tych i rejestrach prócz wysokości

długu, nal e ży wp i sać rodzaj i jakość przedmiotów,

prz'yjętych na zastaw.

Zapisanie takie staje się równoznacznem rejestracji, o której mowa wart. 2074 k. c. i nadaje

Bankowi przywilej, zapewnieny wierzycielowi wart.

2073 k. c. obowiązującego w b. Królestwie Polskiem.

Polski Bank Krajowy w r~zie nieotrzymania zapłaty ma prawo w charakterze wierzyciela rozporzą­

dzać przedm iotem zastawu ruchomego do wysoko.ści

przypadającej jemu od dłużnika należneści, bez uzyskiwania de tego upoważnienia sądowego.

§ 8ó.

PożyczkI '

na zastaw (§ 85) udzielane

6 miesięcy i mogą

-

będą na czas nie dłuższy, jak

być także częśc i owo spłacane.

§ 87. Jeż e li przedmioty zastawione nie zostaną

w terminie wykupione lub na nowo zastawione, natenczas służy Polskiemu Bankowi Krajowemu prawo

bez odnoszenia się do dłużnika i bez sądowej interwencji sprz e dać zastaw w całości lub w części w celu

pokrycia swoich pretensji, do których należą także

koszta sprze d aży. Sprzedaż nastąpić ma w drodze

publicznej licytac.ji. Towary, mające cenę giełdową

lub targową mogą b y ć także ' sprzedane bez- licytacji

przez -maklera wł aściwej giełdy.

§ 88. ' Polski Bank Krajowowy uważa posiadacza kwitu zastawniczego za uprawnionego do wykupna

zastawów i wogóle do wszelkich czynności, jakie

wła ściciel zastawu przedsiębrać może. Zakład nie

bada wiarogodności potrzebnych w interesie zastawniczym podpisów stron i nie przyjmuje żadnej za nie

odpowiędzialności.

b) Przyjmowanie pieniędzy na książeczki oszczędności,

asygnaty kasowe i rachunek bieżący.

§ 89. Polski Bank Krajowy przyjmować będzie

gotówkę na wkładki oszczędności .

Wysokość naj niższej i najwyższej wkładki oznaczy Rada nadzorcza na wniosek dyrekcji.

K ażdoczesny stan wkład e k oszcz ędności ma być

co miesiąc ogłaszany.

Zwrot wkładek oszczędności i spłatę odsetek

_

od tychże poręcża posiadaczom- książeczek wkładko­

wych przedewszystkiem Polski Bank Krajowy swo~

jemi aktywami i funduszem rezerwowym, a wdalszyri1

/

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

rzędzie (subsydjarnie), aż do wysokości 500.000.000pięciuset miljonów marek polskich gwarantuje te wy-

pJaty Skarb Rzeczypospolitej Polskiej.

Formularze książeczek oszc zędności podlegają

~ętwierdzeniu Ministra Skarbu.

, . Książeczki wkładkowe Polskiego Banku Krajo' wego mają wszelkie prawa papierów posiadających

bezpieczeństwo pupilarne.

Książeczk i te mogą być przedmiotem lokaty

kapitałów osób pozostających pod opieką lub kuratelą,

kapitałów fund acyjnych, kościelnych i korpor acyjnych,

jakoteż wszelkiego rodzaju kaucji i wad iów licytacyjnych.

.

§ 90. Polski Bank Krajowy wydawać będzie na

. żłożoną gotówkę w najmniejszej kwocie Mkp.l0.000oprocentowane asygnaty kasowe.

Ogólna suma wydanych asygnat kasowych nie

mqże przenosić sumy połowy każdoczesnego kapitalu zakładowego.

Bank uważa posiadacza asygnaty na okaziciela

opiewającej, za uprawnionego do odbioru pieniędzy,

O ile składający nie zastrzeże, iż pieniądze mogą być

wydane tylko jemu lub wylegitymowanemu legalizowanym dokumentem pełnomocnikowi albo prawonabywcy.

Formularze asygnat kasowych podlegają zatwierdzeniu Ministra Skarbu.

•

§ 91. Polski Bank Krajowy będz ie prz yjmował

gotówkę na rachunek b i eżący i uskuteczniał do wysokości złożonej kwoty, wypłaty zlecone przez wkła­

dającego , bądź wypłacając w gotówce przekazy (czeki) przezeń wystawione, bądź przypisuj ąc na ż ąda­

ni.e wkładającego kwotę przezeń złożoną w całości

lub w części na rachunek innej osoby.

Formularze przekazów (czeków) podlegają rzą­

dowemu zatwierdzeniu.

c) , Inne interesy bankowe.

,

§ 92. Sposób prowadzenia interesów bankowych, wymienionych w· § 3 statutu w ustępie D, pod

lit. a), b), c), d), i) i m) określa regulamin.

§ 93. Rada nadzorcza oznaczy, na jakie towary rozciągać się ma inte res komisowy Banku Krajowego i wyda szczegółowe instrukcje w tej mierze.

Zakładanie i prowadzenie, względnie pow zakładaniu i prowadzeniu przedsię­

rolniczych, przemysłowych i handlowych, oraz

§ 94.

średniczenie

biorstw

udzielanie im pożyczek (§ 3 ustęp D lit. I) może

być przedsiębrane za poprzednią uchwałą Rad y nadzorczej, względnie komitetu wykonawczego, pow z ię­

tą w każdym wypadku z osobna.

"

Pożyczki w obligacjach przemysłowych , wydawanych do wysokości sumy udzielonych pożyczek,

nie mogą być niższe niż 1.000 marek polskich. Wszystkie obligacje przemysłowe, będące równocześnie

w obiegu, nie mogą łącznie przekraczać sumy pię­

ciu miljardów marek pol. imiennej wartości. Oprocentowanie, terminy umorzenia obligacji p rzemysło­

wych, sposób utworzenia dla nich specjalnej rezerwy wreszcie sposób udzielania pożyczek w obligac-.

jach przemysłowych określają szczegółowo przepisy

o udzielaniu przez Polski Bank Krajowy pożyczek

w obligdcjach przemysłowych .

Za wypłatę procentów i kapitału obligacji prze·

mysłowych ręczy Polski Bank Krajowy przedewszystkiem pożyczkami przemysłowemi, dalej specjalnym

funduszem rezerwowym, a wreszcie wszystkiemi swo,

jemi aktywami.

Specjalna rezerwa dla obligacji przemysłowych

powstaje

a) z wpisowego, który każdy zasięgający pożycz kę w obligacjach przemysłowych uiszczać

będzie w wysokości 1/4%

imiennej wartości

pożyczki ,

b) z zyskó w, jakie Bank osiągać be:dzie przez

wykup z wolnej ręki obligacji przemysłowych

do wycofania przeznaczonych,

c) z części nadwyżki dochodów Polskiego Banku Krajowego przeznaczonej na fundusz rezerwowyobligacji przemysłowych (§ 101

punkt a).

Celem śc i ągni ęcia zapadł y ch procentów j rat

umarz ających od poży czek w obligacjach przemysło·

wych udzielon ych prz edsi ę biorstwom na obszarze

b. zaboru austrjackiego m oż e Bank żądać egzekucji

politycznej w myśl ustawy z dni a 21 czerwca 1882 r.

(austr. dz. u. p. N2 81) lub egzekucji sądowej. Inne

należytości, które dłużn i k zobow i ązał się uiścić, może Bank ściągnąć w drod ze egzekucji sądowej.

O ile c.hod zi o pożycz ki w obligacjach przemy·

słowych w b. Królestwie Polskiem , hipotecznie zabezpieczone i o takie pożycz ki VI b. zaborze pflIskim

hipotecznie zabezp ieczone znajdą przy egzekucji pretensji t. j. kapita ł u , procentu, rat i innych przynależytości przepisy § 20 odpo wiednie zastosowanie.

Przy pożyczkach w o bl igacjach przemysłowych

zabezpieczonych hipotecznie na obszarze b. zaboru

rosyjskiego, znajdu ją w myśl art. 6 ustawy z dnia

7 kwie tn ia 1922 r. (Dz. U. R. p, N2 27 poz. 220), analogiczne zastosowanie przepisy § 10.

Na obszarze b. Królestwa Polskiego obligacjom

przem ysłowym, wydanym na zasadzie udzielonych

przez Bank pożyczek, służy w myśl art. 7 powołanej

ustawy przywil ej i pi e rwsz eństwó pokrycia określone

wart. 7 prawa o przywilejach i hipotekach z dnia

13 czerwca 1825 r. (Dz. Pr. Król. Pol. tom. IX, str. 355)

z przedm iotów m aj ątkowych , b ę dących podkładem

pożyczki, ora z z innego m ajątku dłużnika, nie naruszają c pierwszeństwa przywilejów wymienionych wart. 7

powołanego prawa.

Rada nadzorcza wydawać będzie instrukcje co

do przyjmowania poręki za kredyty podatkowe i inne

gwarancje (§ 3 D. lit. n).

d) Interesy ze spółdzielniami.

§ 95. Dla spółdzielni może Polski Bank Krajowy otworzyć osobny oddział interesów bankowych,

a to z jed nej strony, VI celu ułatwieni a s p ółdzielniom

kredytu udziela nego w m y śl poprze dni ch posta no~

wień tego statut u, w celu otwarcia im na podstawie

odpowiedni ch skryptów notarj alnych kred ytu niepokrytego w rachunku bież ą cym, w celu z ałatwienia

ich interesów pieniężnych na placach bankowych,

oraz w celu lokacji zwyżek kasowych spółdzielni­

z drugiej. strony celem korzystania z ich [pośredni­

ctwa w interesach Banku. .

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

"t

·

"f

rt

W razie utworzenia takiego oddziału

§ 96.

spółdzielnie chcące być dopuszczone do korzystania

z niego, winny się poddać nadzorowi Polskiego Banku Krajowego w myśl instrukcji osobnej, którą

uchwali Rada nadzorcza.

Dla oddział u tego ustanowionym będzie osobny

komitet cenzorów, przy którego utworzeniu przyznaną będzie spółdzielniom ingerencja określona bliżej

przez Radę nadzorczą w osobnej instrukcji.

. . § 97. Polski Bank Krajowy w myśl postanoWienia § 3 ust. D. pod lit. l współdziałać będzie przy

zachowaniu przepisu § 94 przy zakładaniu spółdzielni­

mających Zi': przedmiot przedsiębiorstwa pod przy to<;zoną literą I wymienione.

.

e)

Uposażenie działu

bankowego.

§ 98. Za zobowiązania Polskiego Banku Krajo',vego, wypływające z interesów bankowych (§ 3

ustęp D.) odpowiada przedewszystkiem fundusz rezerwowy (§ 101 lit. b statutu), następnie zaś kapitał

zakładowy.

.

§ 99. Gdyby wskutek strat kapitał zakładowy

Polskiego Banku Krajowe go zmniejszył się do poło­

wy, Rada nadzorcza obow iązaną jest donieść o tern

bezzwłocznie Ministrowi Skarbu.

.

VI. Bilans i fundusz rezerwowy.

§ 100. Rok słone c zny jest rokiem administracyjnym Banku. Corocznie dnia 31 grudnia dyrekcja

zamyka rachunki i układa bilans i inwentarz mająt­

kowy Banku. Zestawie nia te, po ścisl e m sprawdzeniu, zaopatrzone podp isem dyre kcji i naczelnego

buchaltera, Rada nadzorcza prześle wraz z sprawozdaniem swem Ministrowi Skarb u, Minister Skarbu

przedłoży je Sejmowi na najbli ż szej sesji do wiadomości.

§ 101. Nadwyżka dochodów Pojsldego Banku

Krajowego obliczona corocznie z uwzg lędnieniem

postcmowień § 102, rozdzi elon a będ z ie w n a stępuj ą cy

sposób

a) w 35% na utworzenie specjalnych rezerw dla

listów zastawnych, obligacji komunalnych

i innych obligacj Polskiego Banku Krajowego, a w szczególności: 20% słu żyć ma na

utworzenie specjalnej reze rwy dla listów zastawnych (§ 25 statutu), 10% na utworzenie

specjalnej rezerwy dla obligacji komunal nych (§ 55), zaś ,50f0 na utworzenie specjalnej rezerwy dla innych obligacji Polskiego

Banku Krajowego;

b) w 300f0 na utworzenie funduszu rezerwowego

w celu pokpYcia możebnych strat.

Fundusz rezerwowy wymieniony pod b)

służy w równej mierze dla wszystkich oddziałów bankowych.

c) w 350/~ na dotację funduszu umorzenia pożyczek zaciągniętych na pomnożenie kapitału

zakładowego , a skoro pożyczki te w całości

umorzone zostaną, na dotację funduszu rezerwowego pod .b) wymienionego.

.

Gdy fundusz rezerwowy pod b) wymieniony osiągnie równą z kapitałem zakłado­

wym wysoko ść , b ę dą owe 350f0 nadwyżki dochodów oddawane corocznie do dyspozycji

Państwa.

fi 102. Z n a dwyżki dochodów Polskiego Banku

Krajowego obliczon ej corocznie w myśl postanowień

prawa handlowego przeznaczy Rada nadzorcza odpowiedni ą sum ę do rozdziału pomiędzy członków

dyrekcji i personel Banku Krajowego, tal~, iż dopiero po potrą cen i u tej sumy pozostała na~wyżka dochodów roz,pzielona będzie w myśl postanowień § 101~

VII.

Zarząd

i nadzór.

§ 103. Bezpośredni zarząd Polskiego Banku

Krajowego i zastępowanie tegoż wobec osób trzecich należ y do dyrekcji.

§ 104. Dyrekcja składa się z sześciu, względ­

nie takiej ilości dyrektorów, jaką na podstawie

przedstawienia Rady nadzorczej ustanowi Minister

Skarbu. Nadto ustanowi Minister Skarbu ośmiu,

względnie taką ilość

zastępców dyrektorów, jaką

w miarę potrzeby zaproponuje Rada nadzorcza.

§ 105. Minister Skarbu mianuje

a) Dyrektorów i zastępców dyrektorów na pod- o

stawie przedstawienia Rady nadzorczej, która

w sprawie mianowania zastępców dyrektorów wysłucha poprzednio zdania urzędującej

dyrekcji;

b) naczelnego buchaltera i kasjera na podstawie przedstawienia dyrekcji. Minister Skarbu

może zamianować z grona dyrekcji naczelnego dyrektora i jego zastępcę.

Stosun ki sł użbowe dyrektorów i zastępców dyrektorów określ i Minister Skarbu po wysłychaniu

Rady. nadzorczej osobnemi normami.

§ 106. Dyre kcji podl egają wszyscy urzędnicy

i słudzy Banku. Obsadzeni e posad, z wyjątkiem naczel nego buch altera i I<.:asjera (§ 105) należy do Dyrekcji, z z astrzeże n i em zatwierdzenia nomilllacji urzęd­

ników przez Rad ę nadzorczą.

Dyrektorowie, zast ę pcy dyrektorów i wszyscy

stali fUllkcjonarjusz e · Polskiego Banku Krajowego

składają przysię gę służbo wą, wzorowaną na rocie

p rzys i ęgi przepisanej dla urzędników państwowych.

. § 107. Do w ażności uchwał dyrekcji potrzebny

jest komplet trzech dyrektorów, lub zastępców i zgoda dwóch uczestników posiedzenia.

Listy zastawne i obligacje emitowane przez

Polski Bank Krajowy muszą być podpisane przez

dwóch dyre ktorów, albo przez jednego z nich i jednego zastęp c ę dyrektora, albo też przez dwóch zastęp­

ców dyrektora.

Bliższe szcz egóły wewnętrznego toku i rozdziału

czynności, oraz przepisy o prokurzystach - zawiera

regulamin.

§ 108. Rad a nadzorcza wykonuje kontrolę nad

Bankiem Krajowym i czuwa nad prawidłowym tokiem

czynności.

NI! 44.

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

Prezes lub wskazany przezeń zastępca (§ 7 al.

4) ma prawo wglądać we wszystkie czynności bankowe i brać udział w posiedzeniach dyrekcji, która

o terminie tychże wcześnie prezes';3 Rady nadzorczej

lub jego zastępcę zawiadomić winna.

§ 109. Do zakresu Rady nadzorczej należy

fi) w dziale hipotecznym

1) potwierdzanie na listach zastawnych, że wydane zostały na podstawie nabytej przez Bank.a odpowiadającej

(§ 26 lit. g.);

statutowi

wierzytelności

hipotecznej

.

B) w dziale komunalnym

697

dla filji Banku oraz prowincjonalnych organów pomocniczych i wykonawczych (§ 113);

12) przedstawienie propozycji na posady dy"

rektorów, a po wysłuch a niu zdania urzędującej dyrekcji, również na posady zastępców dyrektorów

(§ 105);

13) ustanowienie i zmianyeŁatu płac, oraz zatwi erdzan ie nominacji urzędników;

14) uchwalanie, czy ma być naruszony kapitał

funduszu rezerwowego;

15) przel~onywanje się o stanie funduszów Banku

i o prowadzeniu interesów, przeprowadzanie przynajmniej dwa razy w roku szkontra kasy i rewizji ksiąg.

§ 110. Rada nadzorcza składa się z 15 człon­

ków i 8 zastępców, mianowanych przez Ministra

Skarbu.

Minister Skarbu mianuje z grona Rady nadzorczej przewodniczącego i dwóch jego zastępców.

Członkowie Rządu, dyrektorowie i u~zędnicy

Polskiego Banku Krajowego nie mogą być członkami

Rady nadzorczej.

Członkowie Rady nadzorczej Polskiego Banku

Krajowego i ich zastępcy mianowani będą na lat sześć.

Z pomiE;dzy członków Rady nadzorczej wystę­

puje co dwa lata trzecia część w sposób następujący'

z upływem pierwszych dwóch lat po nominacji,

a następnie drugich dwóch lat urzędowania rozstrzyga

los, którzy członkowie ustąpić mają, następnie zaś

ustępować będą ci, którzy sześć lat urzędowali.

C) w dziale pożyczek kolejowych

Z po m iędzy zastępców członków Rady · nadzor3) przyznawanie pożyczek kolejowych, jakoteż czej ustępuje co trzy lata połowa w ten sposób, że

-nabywanie walorów kolejowych (§ 63), na wniosek z upływem pierwszych trzech lat urzędowania los

dyrekcji i potwierdzanie na obligacjach kolejowych, rozstrzyga, którzy zastępcy ustępują, następnie zaś

że wydane zostały na podstawie udzielonej w myśl - ustępować będą ci, którzy sześć lat urzędowali.

.

. statutu pożyczki lub na podstawie nabytych w myśl

Dopóki nowomianowani członkowie i zastępcy

statutu walorów kolejowych (§ 64);

nie wejdą w urzędowanie urzędują dotychczasowi

członkowie i zastępcy, chociaż czas ich UJ:zędowania

D) w dziale bankowym

2) Przyznawanie na wniosek dyrekcji pożyczek

komunalnych (§ 36) i potwierdzenia na obligacjach

komuna inych, że zostały wydane na podstawie pożyczki udzielonej Pań~twll, związkom samorządowym,

gminom, powii!tom, względnie spółdzielniom, kasom

_oszczędności powiatowym lub gminnym za poręką

Państwa lub związków samorządowych, przyjętą zgodnie z ustawą, dalej spółkom wodnym lub też jakimkolwiek innym korporacjom prawno - publicznym

w kraju, mającym prawo nakładania danin dla pokrycia swych potrzeb - albo, że wydatlO je na podstawie nabytych przez Bank w drodze cesji pretensji

osób trzecich, przysługuj ących im do którejkolwiek

z powyższych osób prawnych (§ 47 lit. g.);

upłynął.

4) mianowanie cenzorów (§ 78);

5) oznaczanie wysokości zaliczek przy przyjmowaniu papierów wartościowych w zastaw (§ 81);

6) oznaczanie przedm iotów, które w zastaw bę­

dą brane w oddziale zastawniczym (§ 85);

7) uchwalanie przepisów o udzielaniu kredytów

wekslowy - i kredytów w rachunkach bieżących

(§ 3 D), e), f) i § 77);

8) oznaczanie towarów, które' obejmować może

interes komisowy Banku i wydanie osobnych instrukcji dla interesu komisowego (§ 93);

9) przyzwalanie od wypadku do wypadku na

. podejmowanie czynności określonych w 3 ustępie D

pod lit. I. tego statutu (§ 94);

E) w ogólności

10) uchwalenie przepisów o udzieianiu ' poży­

czek hipotecznych, komuna lnych, kolejowych i przemysłowych na skrypta notarjalne osobom prywatnym

(§ 80 ustęp 2), wydanie instrukcji co do przyjmowania poręki za kredyty podatkowe inne gwarancje

(§ 94) i wydanie instrukcji osobnej co do interesów

ze spółdz ie lniami (§ 96);

11) wnioski do zmiany regulaminu dla Polskiego

Banku Krajowego, ewantualnie wydanie regulaminu

, Występujący członkowie Rady nadzorczej

stępcy mogą być napowrót mianowani.

.

§ 111.

i. za-

W posiedzeniach Rady liladzorczej biorą

udział z głosem doradczym dyrektorowie, lub ich

zastępcy z wyjątkiem sprawy wymienionej w § 109

pod liczbą 12, która załatwianą być ma w nieobecności

urzędujących członków dyrekcji.

Do ważności uchwał Rady nadzorczej potrzebną

jest ob~cno~ć ~rz~wodniczą~ego lub jednego z jego

zastępcow I osmIlJ członkow Rady nadzorczej lub

ich zastępców oraz dwóch dyrektorów lub zastępców

i większość głosów obecnych członków Rady nadzorczej, względnie ich zastępców.

Przy załatwieniu sprawy wymienionej w § 109

liczba 12 potrzebną jest obecność przewodniczącego ­

lub jednego z jego zastępców, dziewięciu członków

Rady nadzorczej lub ich zastępców.

Bliższe szczegóły co do toku czynności Rady

naazorczej określi regulamin.

f\by umożliwić załatwianie spraw nagłych, które

wedle powyżej zamieszczonych postanowień należą

do kompetencji Rady nazorczej, Vi czasie gdy natychmiastowe zwołanie Rady nadzorczej jest niemożliwe - Rada nadzorcza ustanawia komisję wyko-

Dziennik Ustaw. Poz. 373.

nawczą lokalną złożoną z prezesa względnie wiće­

prezesa Rady, z I'\fezesa względnie wiceprezesa ko·

misji rewizyjnej Rady oraz dwóch członków Rady

nadzorczej przez nią wybranych. l~omisja ta udzieli

w sprawach n iecierpiących zwloki swej aprobaty

w zastępstwie Rady nadzorczej i poda swoją uchwałę

do wiadomości Rady ' nadzorczej na najbliższem jej

posiedzeniu.

Kom isja ta będ zie miała również orawo zatwierdzić pożyczki należące do kompete'ncji Rady

nadzorczej w granicach sum w statucie przewidzianych ,(§ 7).

§ 112. Zwierzchniczy nadzó r nad Polskim Bankiem Krajowym wykonuj e Minister Skarbu.

W szczególności należy do Ministra Skarbu

1) Wydanie regulaminu dla Polskiego Banku

Krajowego (§ 109 lit. E. l, 11);

2) ustanowienie stopy procentowej dla poży­

czek hipotecznych, komun alnych, kolejowych

i przem ysłowych i wysokości dodatku na

koszta zarządu (§§ 11, 37 i 58) oraz ustanowienie wysokości procentów zwłoki (§ 14);

3) oznaczanie miejscowości, w których Bank

może udzielać pożyczek hipotecznych na

domy (§ 4);

4) oznaczenie zakładów ubezpieczeń, w których mogą b yć ubezpieczane budynki służące

za hipotekę pożyczki (§ 6);

5) zatwierdzanie przepisów o udzielaniu poży­

czek hipotecznych, komunalnych, kolejowych

. i przemysłowych;

6) zatwierdzanie przepisów o udzielani1; poży­

czek na skrypta notarjalne osobom prywatnym (§ 80);

7) przedkładanie Sejmowi sprawozdania o stanie

Banku Krajowego (§ 100);

8) mianowanie dyrektorów, zastępców dyrektorów, buchaltera i kasjera (§§ 104 i 105);

9) ustanowieni e norm służbowych dla dyrekcji

(§ 105)

'

.

10) ustanowienie filji oraz orQanów pomocniczych

i wykonawczych dla Polskiego Banku Krajojowego· (§ 113);

Ng 44.

11) szkontrowanie kasy Polskiego Banku Krajowego i rewidowanie ksiąg każdej chwili;

12) wykonywanie nadzoru i ustanowienie komisarza rządowego;

13) zatwierdzanie uchwał Rady nadzorczej, powziętych na wniosek dyrekcji w sprawie udzielania pożyczek komunalnych

14) zatwierdzenie w granicach zastr!eżeń § 56

uchwał, powziętych przez Radę nadzorczą

• na wnicsek dyrekcji w przedmiocie udzielania pożyczek kolejowych i zakupna walorów

kolejowjch (§ 64).

§ 113. Polski Bank Krajowy ma prawo zakl3filje w ·kr2:ju oraz ustanawi ać prowincjonalne organa pomocniCze i wykonawcze dla wszystkich lub

niektórych tylko działów swojego zakresu. Ustana',\fianie filji oraz organów pomocniczych i wykonawczych z oznaczeniem zakresu działania zatwierdza

Minister Skarbu na wniosek Rady nadzorczej, która

n as tępnie

osobnemi regulaminami i instrukcjami

określi szczeg ółowo stosunek filji i wspomnianych

organów do centralnego zarządu.

d21ć

VIII.

Zmiana statutów i zwinięcie Zakładu.

§ 114. W myśl art. 12 ustawy z dnia 7 kwietnia 1922 r. (Dz. U. R. P. N2 27 poz. 220) Minister

Ska rbu zarządzić może w drodże rozporządzenia zmi·a nę niniejszego statutu, względnie wydać w drodze

rozporządzenia nowy statut Polskiego Banku Krajowego.

Jeżeliby okoliczności wymagały zwinięcia Zakła­

du przedłoży Minister Skarbu po wysłuchaniu Rady .

nadzorczej odpowiednie wnioski Sejmowi. który

uchwali zarazem sposób przeprowadzenia posŁano­

wionego zwinięcia Zakładu.

§ 115. W razie rozwiązania Polskiego Banku

Krajowego \lJskutek uchwały Sejmu cały majątek Banku przechodzi na własność Skarbu Rzeczypospolitej

Polskiej.

.

, At

Ministra Sprawiedliwości.

17777 P

------ Warszawa. Tłoczono w Drukarni Państwo w ej z--polecenia

--- - --_.

._------

Konto ' czelwwe Pocztowej Kasy Oszczędności He 30130. I

Cena 1.750 mk. .

------------------------------------------------------------r.

Rdministracja Dziennika Ustaw zawiadamia pp. prenumeratorów, że cena prenumeraty za lU kw.

b. wynosi 1500 ' mk.

.

Z . dniem 1 lipca zostaje wstrzymana wysyłka Dziennika prenumeratorom miejscowym zalegają·

cym w opłaci e.

.

.

Celem unikni~cia przerwy w wysyłce Dziennika uprasza się o wpłacanie W ciągu b. m. prenu.

m eraty za kw. III - ewentualnie zaległej za kw. iI-do P. K. O. na konto 30130.

.

Rekl amacje, tyczące się nieotrzymania poszczególnych numerów Dziennika, winny być kierowane

do miejscowych urzędów pocztowych niezwłocznie po otrzymaniu następn ego kolejnego numeru.

Rdministracja wysyła numery powtórllle tylko za opłati:l~

,,

/

, ]{g 44.

./

()85

Dziennik Ustaw. Poz. 373- i 374.

~--------------------------~---------------------------------- - ----------

powierzone na wniosek dyrektora przez Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych.

F\rt. 14.

Do służby meteorologicznej w wydziałach i zakładach Instytutu, mających specjalne znaczenie dla

wojskowości, Minister Spraw Wojskowych na żąda­

nie Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych winien .

przydzielać podległych sobie funkcjonarjuszów, którzy, zachowując swój charakter funkcjonarjuszów wojskowych i pobierając uposażenie z budżetu Ministerstwa Spraw Wojskowych, podlegają pod wzg~dem

fachowym i technicznym wyłącz nie władzom Instytutu i winni stosować si~ do przepisów regulaminów

•

pracy w Instytucie.

ł\rt.

Dyrektor,

15.

c) wypowiadanie opinji w sprawach mianowania dyrektora Instytutu,

d) wypowiadan ie opinji w sprawach mianowania korespondentów Państwowego Instytutu

Meteorologicznego (art. 20).

e) wypowiadanie opinji fachowych w sprawach,

przekazanych radzie przez Minist ra Ro lnictwa i Dóbr Pa ństwowych lub d yrektora instytutu.

F\rt. 18.

W sprawach, dotyczących opinji ściśle fachowych oraz mianowania dyrektora Instytutu i kierowników wydziałów , rada Instytutu może wył aniać ze

swego grona specjalne komisje. Do komisji tych,

poza sprawą mianowan ia dyrektora Instytutu, mogą

być przez radę powoływani z głosem stanowczym

również kierownicy wydziałów Instytutu.

wicedyrektor oraz kierownicy wy-

działów

Państwowego Instytutu Meteorologicznego

powinni posiadać kwalifikacje, wystarczające do objęcia stanowiska profesora w państwowych szkołach

akademickich.

f\rt. 19.

Posiedzenia rady Państwowego Instytutu Meteorologicznego zwołuje dyrektor, który układa porzą­

dek obrad rady.

f\rt. 16.

F\rt. 20.

Jako organ doradczy iopinjodawczy czynna

jest rada Państwowego Instytutu MeŁeorologi.cznego.

Radę Państwowego Instytutu Meteorologicznego

tworzą

f\) dyrektor

Instytutu

lub wicedyrektor, jako

przewodniqący

I!I

B) przedstawiciele zainteresowanych ministerstw,

mianowicie

a) 3 przedstawicieli Ministerstwa Spraw Wojskowych,

b) 1 przedstawiciel Ministerstwa Rolnictwa i Dóbr

Osobom, które przyczyniły się do rozwoju meteorologji w Polsce przez swe badania naukowe lub

przez prowadzenie odpowiednich wartościowych spostrzeżeń meteorologicznych, moż e być przyznany tytuł korespondenta Państwowe go Instytutu Meteorologicznego. Tytuł ten nadaje Minister Rolnictwa

i Dóbr Państwowych na wni9sek dyrektora Instytutu~

zaopinjowany przez radę Instytutu.

Państwowych,

c) 1 przedstawiciel Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego,

d) 1 przedstawiciel Ministerstwa Robót Publicznych,

e) 1 przedstawiciel Ministe rstwa Kolei Żelaz­

nych,

f) 1 przedstawicie l Mi nisterstwa Poczt i Te le.

legrafów;

C) po jednym przedstawicielu Polskiej Rkademji Um i ej ętno ści P ań stwowyc h Uniwersytetów i Politechnik, Szkoly Głównej Gospoda rstwa Wi ejskiego,

Państwowego Instytu tu I'l aukowego Gos po da rst wa

W iejskiego w Puława ch o ra z P ańs tw o w eg o In stytutu

Rolniczego w Bydgoszczy.

fv'dn ister Rolnictwa i Dóbr PaIistwowych mo że

powołać do składu rady po jednym przedstawicielu

innych instytuc ji naukowy ch i zawodowych. Za czynności swe członkow ie rady. In styt utu nie pobie r aj ą

iadnego wynagrodzenia .

.'

374.

Rozporządzenie

Ministra Skarbu .

z dnia 29 maja 1922 r. I

w przedmiocie statutu Polskiego Banku Krajowego.

Na mocy art. 12 ustawy z d n ia 7 kwietn ia

1922 r. o Polskim Ba nku Kraj owym (Dz. U. R. P.

Ng 27· pO l. 220) wyd aję nastt::pują cy statut Polskiego

Banku Krajowego.

.

Ministe r Skarbu

Mic&alski

STI\TUT

Polskiego Banku Krajowego.

F\rt. 17.

Do komp ete ncji rad y P ań stwowe g o Ins tytu tu

Meteorologicznego nal e ży

a) rozpatrywanie sprawozdań z działalno ś ci Pań ­

stwowego Instytutu Meteorologicznego,

b) udział w opr~'Qwywanlu regu laminów tns ty·

tu.tl.ł,

-.

/

l.

Cel, firma i zakres d z iałania.