Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 lutego 1922 r. w przedmiocie rozciągnięcia mocy obowiązującej dekretu o opiece nad zabytkami sztuki i kultury na obszar b. dzielnicy pruskiej.
Statutory Text (5 Articles)
Art. 21. Rząd i'tU\ pri'1Wo tizytkowafli~ lub wywiat:lżczanle ella b~tłań I'l~ ukgwydi ter~hU, tla którym
,dokOnaM odkrycia. ~ząd ma tei ptawo pi"zedkupu
wykopalisk i znal~zisk W c iągu trlech mlesiąc:y od
daty !ZaWiadOfflief1la.
siebie lub przekazanie do jednego z muzeów narodowych zagrożonego' zabytku.
Jeżeli właściciel zabytku ruchomego
skutkiem wywłaszczenia lub ograniczenia
własności stratc; materj a lną, to moźe on w terminie
rocznym, licząc od dore:czenia lub ogłoszenia decyzji
ostatecznej, o której mowa w artykule 2S-ym l złożyt
konserwatorowi żądanie wypłaty określonej sumy ty..
tułem odszkodowania.
,
Art. 30.
poniósł
Art. 31. Jeżeli iądane ods%kodQw'nle nie
prz,e kracza trzech tysięcy marek (4500 koron), w ta·
kim razie ptzyznilhie wynagrodzenia należy do d..
cyzji konserwatora.
.
Jeżeli wysokość odszkodowania przekraCZa 3 tysiące marek (4500 koron), konserwator przedstawia
rzecz ze swoim wnioskiem do detytji Ministra W.
R. 10. P.
-
Jednoczlilsf1le z wydaniem decyzji, prtyzfił)i\CeJ
żądane odszkodowanie w całości lub W cz~łcll kon-
serwator, wzgl~dnie Minister, zarządzi wypłatą tegoż.
Art. 32. Jettli detyźjli kons~rWi\tQrł, włgł'ftd·
tO do wysokóŚc:i otłukoaOWt\ł'lta nhl
l;:2yni ~acl.óś~ il\tłahiti peteht13, VI t!kił't1. ruie moje
nIe Mlniśtra ,
bf'i wytol:zye akcję sqdową ptletlwk-o Skarb_OWi, J)u4 .
J>liciMrt\l1 Vi tetmlfih! l'hieilł;~znym od dnia do~·
czenia niu dee;;y&jl.
Att. g3. Wywłaśzez~fiie nłeruthQmó~(;1 \lltla
og~lny.mpfiepisórfl ó wywła~z~enłu fiierbith~fń()l~ł
na lIzytek pubiictf'iy.
OdpowłedzłZllno§~ za \vylti'óCźeriia pi'ieciwko przepi-iQJD.
Art. ·34. Wlfinł ptzeki"btZefiia przepls6w Ulit.awy
niniejszej ulegną w aródże śąd.ówej katl~ do j·th
mlesi~ćy iUeslt~óraz "'- Vi rfizii2 :tnrszt!żęnl~ tabytku
lub zmnlej§zer'lia jeg5 wattóśti wskytelt uszkodzefiia .... ~rEyV.rfijel r6\Vllając::e) się WiUta~d ihi§zczonego
}:Jtzedffilotu lub 2fftftl~j!;:Źf!niti jego warti)gd wskutek
uszkodzenia.
·
'
W razi~ potaJeffiftego Wyw~ztl iub UsIłoWania
Wywozu z gt~hiG: PaństWa pfzt!:dfhietóW, bbj~tych
~staVlą "iniejsźą, i:.Ileglią ,óhe \V dr"dze §ątłowej konfi~a(ji@ na rŹ~E!:t jedfiego z mUzeibw nart;)~ewych.
.' Art. ~~., Sptilieclaż, żamiMa, ~estaW lub d~ro
Wiina ~abytków tl:łchgmych . eraz Wykopi1Ii~1t i znalezisk, stańQwiąE;yth ' . właśhcść grnlh, mi~5tj par"fji,
oraz instytucji f>ublkżhYGh, uskl:.lte€thi~il ' b t poi5wolenia kanserwatefa, jest nieważna ".
§ 2.
Wykt)fi@inle fll~iejste~q i'l)żpórzątU@nła pprucza
sie; Ministrowi b. Diie;rtiey pru§~.IIij.
Post~powanie przy Wywłasż~zefli u ubylków
§ 3.
i odśz:kodbwai'llu.
Rozpofządżenie
1\rt. 28. Wywłaszczenie zabytku i'ilthomego
(li't. 22) może nastąpić nie Inatolej, ja.~ na mocy ' 2: dniem ogłoszenia.
tesktYf>tu R_Eldy Regehcyjnej. na
wnioseł~
Ministra
W. R. i O. P.
Art. ag. Konserwator moze przed wydaniem
r~sktyptu Rady Regenczyjne) zarządzić tymczasowe
śtOdki zapObIegawcze, a w ich liczbie i objącie przez
niniejsze
WE:hodzl
Iw
"
~rezydeł'lt MinistrOWi
AHtbttl P8Fttk<ł!Vski
Minister b. Dzielnity Pruskiej
IVy biele;
.,
życie
120.
Dekret
Rozporządzenie Rady Ministrów
z dnia 18 lutego 1922 r.
z dnia 20 lutego 1922 r.
O wywłaszczeniu gruntów na rzecz kolei pań
stwowych przy stacji Zago'Żdżon.'
Na mocy art. .1. 2 i 20 dekretu z dnia 7 lutego 1919 r. 'w przedmiocie przepisów tymczasowych
o prżymusowem wywłaszczeniu na użytek dróg że~
laznych i innych dróg komunikacyjnych lądowych
j wodnych oraz wszelkich urządzeń użyteczności publicznej. (Dz. P. P. P. NI! 14. poz. 162) i w myśl
uchwały Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1922 r.
stanowię co następuje
§ 1. Na, potrzeby kolei państwowych ulegajl\
przymusowemu wywłaszczeniu grul,1ty o ł~cznym
obszarze; 2221 metrów kw., należące do Piotra i PaNła 'Warchołów, położone we wsi Zagożdżon, gminy
Jedlnia, powiatu Kozienickiego, przy stacji Zagożdżon
szlaku kolejowego Radom-Dęblin.
•
.
"
Naćzelnik Państwa
.
' J. Pilsudski
J
, Prezydent Ministrów. Antoni Ponikowski
Minister Kolei Żelaznych: w z. J. 8ber/Jal'dt
121.
Rozporządzenie Rad'y Ministrów
z dnia 9 lutego 1922 r.
VI sprawie zmiany' § '4 rożporz'ądzeilia Rady Mi"!
'nistrów z dnia 9 sierpnia 1921 r. o utworzeniu
Państwowego Komite,tu , Radjotech'nicznego.
Na zasadzie art. 13 j 15 dekretu o tymczasowej organizacji władz naczelnych z dnia 3 stycznia
1918 roku (Dz. P. K. P. N2 1. poz. 1) zarządza si~
co następuje
, § 1. W paragrafie 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 sierpnia 1921 r. o utworzeniu Pań
stwowego' Komitetu Radjotechnicznego (Dz. U. R. P.
N!! 71, poz. 477) słowa: "po c;lwóch przedstawicieli
Ministerstwa Pc;>czt i Te)~grafówł oraz Ministerstwa
Spraw Wojskowych" zash:puje się słowami: "trzech
przedstawicieli Ministerstwa Poczt i Telegrafów,
trzech przedstawicieli MInisterstwa Spraw Wojskowych, z których jeden przedstawiciel Marynarki
Wojennej".
§ , 2. Rozporządzenie n'iniejsze wchodzi w życie
dniem ogłoszenia.
.
Prezydent ' Ministrów: ' Antón; Ponikowski '
Minister Poczt i Telegrafów: Steslowicz
Minister Spraw Wojskowych: S08nkowskl
~.
;"
I ,.
W 'przedmiocie rozciągnięcia mocy obowiązUJłlc
ceJ dekretu o opiece nad zabytkami sztuki
.i kultury na obszar b.' dzielnicy pruskiej.
Na podstawie art. 8 i '12 ustawy z dnia 23 cierw~
ca 1921 r. o wprowadzeniu dekretów, ustaw sejmowych i rozporządzeń Rządu oraz o dalszem uzgodnieniu u,stawodawstwa na obszarze b. dzielnicy pruskiej (Dz. U. R. P. N!! 75 poz. 511) zarz'ldza siec co
nast~puje
§ 1.
Na obszar b. dzielnicy pruskiej rozciąga SIę
moc obowiązuj ą cą dekretu Rady Regencyjnej z dnia
31 października 1918 r. o opiece nad zabytkami
sztuki i kultury (Dz. P. P. P. 1'& 16 poz. ;36) o brzmieniu nast~pującem
§ 2. Rzeczone grunty ulegają natychmi8sto·
wemu zaJ,ęciu po dokonaniu " opisu.
'Z
N!! 14.
Dziennik Ustaw. Poz. 120. 121 i 122.
"Zasady og6lne.
,Rrt. t. Wszelkie zabytki kultury i sztuki, znajdujlice si~ w granicach Państwa Polskiego, wpisane
do inwentarza zabytków sztuki i kultl,lry, podlegają
opiece prawa.
Naleiące do Państwa Polskiego lub do jego
obywateli lub do .instytucji polskich zabytki sztuki
i kultury, znajdujttce si~ za granictt, mog~ być przedmiotem slczególn}'ch ' środków ochrony ze 'strony
władzy państwowej polskiej oraz umów międzynaro· .
dowych, stG>sownie do osobnych w tej mierze pOstanowień.
Rrh 2. Opieka nad zabytkami sztuki i kultury
Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświe
cenia Publicznego.
należy, do
Rrt. 3. Czynności związane z opieką nad zabytkami sztuki i kultury sprawują konserwatorzy zabytków sztuki i kultury, mianowani przez Ministra
Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego.
1I0~ć i granica ąkręgów oraz siedziby i etaty
konserwatorów określone b~dą osobnem rozporzą'
dzeniem ministerjalnem.
Rrt. 4. Ministrowi Wyznań Religijnych i Oświe
cenia Publicznego przysługuje prawo wydawania
w zakresie niniejszej ustawy zarządzeń. tyczących
się tak organizacji urz~du konserwatorskiego. jak również wogóle opieki nad zabytkami sztuki i kultury.
I\rt. 5. Z ramienia i pod kierurikiem Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
prowadzony będzie inwentarz zabytków sztuki i kul·
tury, znajdujących si~ w granicach Państwa Polskiego.
Rrt. 6. Właściwe organy rządowe ' majl\ prawo
badania przedmiotów, becdących w posiadaniu osób
tak fizycznych jak i prawnych, a to w celu ustalenia
wartości zabytkowej i zakwalifikowania posżczegól
nego przedmiotu do inwentarza zabytków sztuki
i kultury.
\ I
Ni 14.
Rrl 7. W razie zakwalifikowania przedmiotu
do inwentarza zabytków sztuki i kultury, właściwy
urząd konserwatorski wyda na żądanie właściciela
odpowiednie świadectwo.
Rrt. 8. Osoba uprawniona do rozpotzl!ldzania
zabytkiem zezwolić winna organom rządowym do
tego powołanym na swobodne zbadanie zabytku lub
jego stanu.
. Rrt. · 9.
-.
Dziennik Ustaw. Paz, 122.'
Ksi~gi zawierające
spis zabytków sztu-
ki i kuiŁury powinny być prowadzone i przechowywane przez konserwatorów w ten sposób, aby były
ciąe dostępne dla wszystkich zainteresowanych.
.. 'i
Rrt. 10. Wszystkie ezynności władzy rządowej,
przew'idziane w ustawie niniejszej, dokony~ne będą
przez konserwatorów, na który:h decyzje i cz~n.noś
ci osobom interesowanym słuzy 'Skarga do Mmlstra
W. R. i O. P. w ciągu 4-ch tygodni od daty zawiadomienia o decyzji.
Wszelkie nieruchorne i ruchome dzieła,
sztucte i kulturze epok ubiegłych, istniejące nie mniej, niż lat 50, korzystają z opieki prawa, zanim wpisane zostaną do In9łentarza zabytkó~
. sztuki i kultury. Korzystają z niej także wszyst~e
wykopaliska i znaleziska, które z natury rzeczy me
mogą być uprzednio inwentaryzowane.
\
Dzieła ruchome, istniejące mniej niż lat 50, mogą ': l5yć-w wyjątkowych razach - uznane za zabytki
lila mocy specjalnej decyzji Ministra W. R. i ' O. P.
Rrt.ll.
świadczące o
Zabytki nieruchome.
.I\rt. 12. Za zabytki. nieruchome w myśl usta-
wy niniejsz~j uznane być mogą
a) jaskinie, grodziska (t. zw. szwedzkie góry
j okopy), kurhany, mogiły, usypiska, cmentarzyska, ślady osad nawodnych, głazy ze
stopami, misami, krzyżami, podkowami, baby
kamienne i t. p.;
b) budowle zarówno murowane, jak drewniane
wraz z przynależnem im otoczeniem (ogrodem, placem), a choćby dochowane w póź
~iejszej budowie części dawne (prezbyterja,
kaplice, wieże, bramy, portale, kolumny,
drzwi, kominki i t. p.); dzieła sztuk plastycznych z architekturą budynku zwi(\zane(malow.idła ścieJlne, rzeźby, sztukaterje i t. p.);
luźno stojące pomniki, nagrobki, kapliczki,
figury, ·krzyźe, kolumny, słupy graniczne i t. p.;
. d) ruiny budowli, pomników i posą gów;
e) grupy budowli, wybitne pod wz gl~dem estetycznym i znamienne bądź dla całych miast,
osad, wsi, bądź .dla ich dzielni~;
f) na gruncie dochowane po dziś rozplanowania starych miast i d~ielnic staromiejskich
wraz z dawnemi, historycznemi nazwami ulic
. .
.
i placów; . .
g) . ogrody ozdobne oraz aleje stare cmentarne
i przydroźne; drzewa sędziwe i okazałe, otacz~jące -zamczyska, kościoły, 'kapliczki, figury,
cmentarze. ! t. p.
c)
Rrl 13. Zabytki nieruchome nie mogą być
_burzone, niszczone, przerabiane, odnawiane, rękon-
235
struowane, zdobione lub uZ\lpełniane (nawet inst~
lacjami) bez uprzedniego pozwolenia odpQwie~niej
władzy konserwatorskiej.. Takie.ż pozv.:olen~e meodzowne jest prly wszelkich zmumach zamIerzonych
w najbliźszem otoczeniu ważniejslych zabytków nie·
ruchomych.
Rrt. 14. Wykonanie - na zasadzie uzyskanego
zgodnie z brzmieniem art: 13 pozwolenia ..:- wszelkich
robót, dotyczących zaby~ków nieruchomych, po~le~a
kontroli konserwatora, w którego okr~gu znajdUje
się dany zabytek. Konserw~tor mapra",:,o wstr~y
mania robót, wykonywanych bez pozwolema lub mewłaściwie, przyczem korzysta z poparcia mięjscowych
organów administracyjnych •
lirt. 15. Każdy właściciel zabytku nieruc~()a
mego jest obowiązany utrzymywać go w stopniu me
zbędnym dla zabezpieczenia jego istnienia. Rząd.
jeźeli są " ku temu wyjątkowe powody, może dopomagać właścicielowi do utrzymania zabytku.
lirt. '16.
Jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo
zniszczenia lub uszkodzenia zabytków nieruchomych.
rząd ma prawo wywłaszczać je lub ograniczać ic.h
użytkowanie .
J\rt. 17. · Rząd ma pr~wo niedopuścić do nisz·
czenia, zasł<fniania lub szpecenia widoku na zabytki
lub z zabytków nieruchomych. I
Zabytki ruchom••
Rrt. 18. Za zabytki r.fchome W myśl ustaw,
niniejszej uznane być mogą
a) przedmioty związane bezpośrednio z przeznaczeniem budynku (ołtarze, ambony, chrzcielnice, stalle, pomniki, nagrobki; trumny w grobach kościelnych wraz z ukryte mi w nich
dziełami pracy r~cznej, epitafja, tablice, vota.
szaty i n8czynia obrzędowe, dzwony · i t. p.)
oraz kolekcje przedmiotów, priechowan}l'ch
w muzeach, w skarbcach i składach świą
tyń, wzgromadzehiach cechO-wych. po': magistratach i t. p.;
b) dzieła sztuk plastycznych: obrazy. rzeźby,
ryciny;
c) dzie·ła sztuk zdobniczych i kunsztów cechowych: zbroje, oręże, rz~dy, pojazdy, chorąg
wie, sztandary, arrasy, dywany, makaty, pasy~
kilimy, hafty, koronkj, ubiory, meble, sprz~ty.
nac.zynie, ' zegary, świeczniki, wyroby złotni
cze, emalje, szkło, ceramika, kraty, okucia,
zaIl1ki, godła, znaki i .t. p.;
d) mo'nety, modele, pieczęcie, tłoki mennicz~;
e) druki, archiwalja, r~kopisy zwykłe i ozdobne,
oprawy ksiąg;
f) ludowe sprz~ty domowe i wyroby przemysłu
. ludowego.
I\rt. 19. Zabrania si~ wywozu · z granic Panstwa Polskiego zabytków ruchomych i ich części.
Rrt. 20. Zabytki ruchome, o ile są własnością
kraju, miast, gmin administrac~jnych lub wyznaniowych, parafji oraz instytucji społecznych, nie mogą
być niszczone, usuwane, sprzedawane, zamieniane,
•
I _
D~lennik
przerabiane, odnaWiane lub rekonstruowane beż uprzedniego pozwolenia odpowiedniej władzy konserwatorskiej; przewożenie wymienionych zabytków ruchomyc:h
na wystawy publiczne wymaga pozwolenia konserwatora, w którego okr~gu znajduje sit:; dany zabytek.
1\rt. 21. Wykonanie - na zasadzie uzyska \1ego
zgodnie z brzmieniem artykułu 20-go, pozwolenia wszelkich robót, dotyczących zabytkow ruchomych,
podlega kontroli konserwatora, w którego okre;gu
:znajduje sią dany zabytek. Konserwator ma prav~().
wstrzymywania robot, wyl<onywanych bez poz~/ol e~l.a
lub n iewłaści wie, przyczem korzysta z popart.la mleJs.cowych organ6w administracyjnych.
Jeżeli zachodzi niebe2:pie~leństwo
uszkodzenia lub wywozu zagranicę za-
1\rt. 22.
zniszczenia
bytk~w ru~horny~h, będqcyc~ wł1'1snosti ą prywatną
mających wybitne t!16CZem~ narodowe, rząd ma
prawo wywłasżcżyć je ha rzecz jedhego 1. muzeów
narodowYl;;h.
a
Wykopaliska i znaleziska.
l\rt.a~.Za :t:abytkl tej kategorji są uważane
4) wykopaliska, śWiad(;lą~e
Gl · dawhej kulturże
(groby, pola urn i urny, narzędzia kaini ehl'Uł;
wyroby kruszco"we I szklane, tkaniny, cera-
. mika, mt)nt~ty, btDn i t p.)
.
b) !halezlska pt:zypadkowe na powlerzChfil ~ie
mi lub na dnlt! ~blorfllkó\V wody, tńaj~ee
cechy dawnej kultury, z rodzaju wyżej'wymie
nionych, oraz takle, jl1lk skarby i archiwalja,
ukryte w murtf~h ( puszkacH, skrytkac;h i t. p.
I\rt. 24. Właścicieltl łub th:iłłr~awcy gi'UIit6w,
nI których znalazły śi\lł wykopaliska, bad! kletbwnicy
tobe)t, f>ódc~as których na wykopaliska natrafiono,
bąu;t tez ti, któt.iy odktyćia dokońali, obowiązani SZl
. nit!źwłoćthie iltwiadomić o t~m najb liższy urząd konserwatórskh ktt~ry ,eel~tn żabezpitlczer'tia wykopaliska
lub zn al eliska \vyda decyzję, nakat ującą wstrzymanie
i"tfbót i ok~dlającE\ spos~b dalsI ego ich pl'ewadzenia;
Sl'odki tythttelsQwe w razie ich pottieby zastosuje
tnłeja~owa władzaadmitlisti'aty.jna.
1\rt. 25. Wsielkie prywatfte poszukiwania ar-
~heblógittFle ,wyfha~ają pozwolenia Ministra
i O. P. i podlegają jego kontroli.
'Nt 14.
Ustaw. Poz. 122.
W. R.
Art. 26, Zabrfinia 'Si~ wyWOZl1 · z granic Pań.twa PolsKiego zabytków tej kategorji.
'