Rozporządzenie Ministrów Przemysłu i Handlu oraz Skarbu z dnia 31 sierpnia 1921 r. w przedmiocie powoływania i zwalniania oraz praw i obowiązków maklerów na giełdach towarowych w Polsce.

§ 1. Ubezpieczenie od nieszczęśliwych wypadków w ogrodnictw ie

w myśl 3 księgi Ordynacji Ubezpi e czeniowe j Rzeszy Niemieckiej z dnia

19 lipca 1911 r. przeprowadzać będzie' Zakład Ubezpieczeń od wypadków

w rolnictwie w Poznaniu.

§ 2. Prawa i obowiązki spółki ogrodniczej (Giirtnerei Berufsgenossen~

schaft) w Kassel, utworzonej w wykonaniu punktu 3 obwieszczenia Niell1ieckiej Rady Związkowe i z dnia 10 października 1912 r. (Dziennik Centraln y

Rzeszy Nierpieckiej str. 787) przechodzą na zakład ubezpieczeń od wypadków'

w rolnictwie w Poznaniu, o ile działalność tej spółki rozciągała się n c,

b. dzielnicę pruską.

§ 3.

z dnia 10

str. 787).

§ 4.

Uchyla się punkt 3 obwieszczenia niemieckiej Rady Związkowej

października 1912 r. (Dziennik Centralny Rzeszy Niem ieckiej

Rozporzą<;izenie

niniejsze

obowiązuje

z dnie m

ogło szen ia.

Minister b. Dzielnicy Pruskiej

w z. J-Vachozt'iak

573.

Rozporządzenie

Ministrów

Przemysłu

i Handlu oraz Skarb u~

z dnia 31 sierpnia 1921 roku

w przedmiocie

powoływania i zwalniania oraz praw i obowiązków'

maklerów na giełdach towarowych w Polsce.

Na podstawie art. 20 i 26 ustawy z dnia 20 stycznia 1921 roku o orga nizacji giełd w Polsce (Dziennik Ustaw z r. 1921 N2 13 poz. 71) zarządza się

co następuje

się

§ 1. Pośrednictwem przy tranzaktjach na giełdzie mogą zajmowa c

tylko maklerzy w liczbie określonej przez radę giełdową.

Maklerem na giełdzie towarowej może zostać tylko oby watel

Polskiego, który ukończył 35 lat wieku i był samodzielnym kup ··

cem lub też przez czas dłuższy zajmował kierownicze i odpowiedzialne stanowisko w bankowości, handlu lub przemyśle, względnie posiada odpowiednie do zajmowania takiego stanowiska kwalifikacje, oraz posiada

1) zasadnicze wiadomości z dziedziny prawa ha ndlowego oraz wsz yst·

kich przepisów prawnych, odnoszących się do obrotu towar o wego",

obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej,

§ 2.

Państwa

,

, , .

NQ 82.

Dziennik Ustaw. Poz. 573.

1493

~

2)

3)

znajomość miejscowych zWyCZa)OW rynku oraz gatunku i cen

warów, będących przedmiotem obrotu na danej giełdzie,

znajomość języka polskiego w słow i e i pi ś mie.

to -

§ 3. Nie mogą zostać maklerami na giełdzie towarowej osoby; które

w myśl art. 6 ustawy z 20 stycznia 1921 r. (Dzie n. Ustaw N~ 13 poz. 71)

nie mogą być członkam i giełdy.

...

§ 4. Maklerów wybiera rada giełdowa w miarę otwierających się wakansów z po śród osób, posiadających konieczne kwalifikacje. Makler nie

może l iczyć więcej jak 70 lat wieku .

§ 5 . O opróż"nieniu się stanowiska maklera ra da giełdowa zawiadam ia

członków g iełdy i zainteresowane sfery drogą ogłoszeń, wywieszonych w sali

zebrań giełdowych i o bwieszczeń, umieszczonych w Monitorze Polskim oraz

przyn ajm niej w jednym z miejscowych dzienników.

§ 6. Kandydac i, posiadający odpowiednie kwalifikacje, powinni złożyć

do rady giełdowej, w terminie określonym w ogłoszeniu, podanie, udawa ·

d niaj ąc e ich kwa lifikacje. Podanie rozpatruje rada gieł dowa, naznaczając

termin, w któ rym kandydaci winni zgłosić się do złożenia eg zaminu z wymaganyc h od nich wi adomości.

§ 7. Komisja egzaminacyjna składa się z 6 osób., a mianowICie: komisarza giełdowego jako przewodniczącego, 3 członków rady giełdowej, starsz ego maklera lub jego zastępcy, o ile taki jest na giełdzie, oraz sekretarza g ieł dy . Egzamin kandydata nie może trwa ć króc ej niż pół godziny.

Wszyscy członkowie Komisji są uprawnieni do stawiania maklerowi pytań

z dziedziny wymaganych od ni ego wiadomości.

§ 8. O dostateczności wykazanych wiadomości rozstrzyga komisja

w i ększością g łosów. W razie równości głosów rozstrzyga sprawę komisarz

giełdowy

naty chmiast lub zarządzając powtórny egzamin kandydata w terminie 28 d ni owym.

§ 9.

Z liczby kandydatów, którzy zdali eg zam in , komisja egzaminalistę kwalifikowanyc h kandydatów i przedstawia ją radz ie

giełdowej, celem dokonania wyboru maklerów z po ś ród nicb.

cyjna

układa

§ 10. Rada giełdowa przedstawia komisarzowi giełdowemu listę wy

branych maklerów oraz ewentualny wykaz osób, które zdały egzamin, lecz

d la braku wakansu nie mogą wej ść na urząd maklera. Komisa rz giełdowy

prZedstawia tę listę ze swojemi wnioskami Ministrowi Przemysłu i Handlu

do zatwierdzenia. Jeżeli wybr ani kandydaci nie uzyskają zątwierdzen ia, rad a

giełdowa winn a w terminie 4 tygodniowym przeprowadzić nowe wybor y.

Na wypa dek trzykrotnego niezatwierdzenia Ministe r Przemysłu i Handlu

mianuje maklerów. O swej decyzji Mi n ister Przemysłu i Handlu zaw iadomi

radę giełdową pisemnie.

§ 11. Rada g i ełdowa wezwie natychm iast zatwierdzonych mak lerów

do złożenia przysięgi (uroczystego przyrzeczenia) na ręce komisarza gieł­

dowego w obecności p rezesa rady gi ełdo wej lub jeg o za st ępcy. delegowanych członków rad y t gie łdow ej i sta rszego maklera - ora z do podpisania

zobowiązania, zapewnia jącego, że po za urzędem m aklera nie będą się oni

zajmo wali żadnemi sprawami związanemi naw et pośrednio z handlem lub

przemysłem a ni też pozostawać na ~łużbie w przedsiębior stwa ch handlowych i przemysłowych w charakterze pełnomocników stałych lub ur zędni ­

ków i nie mogą być uczestnikami spółek firmowych, firmowo-komandyto _

wych z ograniczoną odpowiedzialnościq i akcyjnych. Następnie rada gieL

l

Dziennik Ustaw. Poz. 573.

N2 82

ó

dowa wydaje maklerom listy nomi nacyj ne, podpisane przez komi sarza gi eł ·

dowego, prezesa rady giełdowej i sekretarza giełdy.

§ 12. Każdy makler obowiązany jest natychmiast po otrzymaniu no·

minacji wykupić ustanowione dla makle rów świadectwo mak lerskie, wzglę·

dnie kartę przemysłową. Następnie otrzyma od rady giełdowej księgę mak le rską, którą zaświadcza kom isarz giełdowy.

Książka musi by ć oparafo·

waną, stwierdzoną i pośw ia dczoną przez właściwy sąd trybem i według

przepisów w tym względzie tenże sąd obowiązujących. Poczem dopiero

zatwierdzony makler giełdowy może rozpocząć czynności na gie łdzie .

Maklerzy winni być obecni na sa li zebra ń giełdowych przez

czas trwania zebraoia giełdoweg o. Powierzon e sobie ob O WIązk i ma·

klerzy mogą wypełni Clc tylko osobiście przy ś cisłe m stosowaniu się do

przepisów prawa handl o we go oraz do wszystkich obowiązujący ch przepisów praw nych i postanowień, dotyczących giełd towarowych w Polsce.

§ 13.

cały

§ 14. j\t\aklerzy pełnią swoje obowiązki do wieku określoneg o w § 4,

o ile nie zostaną w m yśl § 33 w swych czynnościach zawieszeni lub pozbawieni prawa zajmowania się pośrednictwem na giełdzie.

§ 15. W związku z pośrednicze niem przy traIllakcjach na giełdzi e to warowej makler obowi ązany jest

1) dochować dokon aną tranzakcj c; w bezwzględnej taje mnicy;

2) przestrzec sweg o mocodawcę o ile kontrahent podejrzany jest

o zam Iar świado m ego wprowadzenia w błąd;

3) z chwilą zaakceptowania umowy wręczyć stronom tymczasową

kartę umowy. za wie rającą

a ) firmę lub nazwisko sprzedającego,

b) firmę lub nazwisko kupującego,

c) ilość, gatunek, wagę lub miarę towaru, cenę , termin dostawy lub przyjęCia towaru i wypłaty należności,

d) datę i pOdpiS maklera, sprzedawcy i kupująceg o;

4) przy ustaleniu kursu dzie nnego zaregestrować wszys tkie dokonane przez się o p e racje ;

5) zapisać każdą tranzakcję d o księgi m aklerskiej be z poprawek,

skrobań , wycieraJl i zostawiań miejsc pustych;

6) w oznaczonych terminach maklerzy winni są w nosić do kas wła­

ściwych urzędów wszystkie podatki i opłaty, do uiszczenia których .na za,sa dLie odnośnych przepisó w i rozporządzeń są obowiązani;

7)

8)

wykonywać

te wszystkie czy nności, które wynikajq z obG-wiąz ku

ucz c iwego i bezstron neg o pośredniczeni a , a które może uchwa lić dodatkowo rada giełdowa;

troszczyć się, by z zebrań giełdowych usunięto pośredników,

którz y nie są 2.atwierdzonymi na m ak le rów.

§ 16 . • Zabrania się maklerom gieł dy towarowej

1)

2)

3)

4)

5)

dokonywania tranzakcji na własny rac hunek;

informowania stron w sposób n iezgo dny z prawdą o istni ej"cym

kursie;

św i adomeg o ukrywania w raportach dziennych częś ci operacji

lub zaznaczania ich w fo rm ie fikcyjnej;

brania udziału w operacjach, niepodlegających kontroli rady gieł­

dowej, a o d bywający c h się poza gmach em giełdy ;

zawierania umów z osobami lub firmami, nie mają cemi do tego

prawa w myśl ustawy o giełdach;

"

Ne 82.

Dziennik Ustaw. Poz. 573.

\

1495

6) tendencyjnego namawiania stron w celu dokonania tranza kcji;

7)

pobierania kurtażu w lększe go n i ż ten, jaki został przez radę gieł­

usta now ion y;

zalegan ia w prowadzeniu księgi maklerskiej.

dową

8)

§ 17.

giełdową i

Wysol<ość kurtażu mak lerskiego ustanowiona je st przez radę

podawana do wiadomości Mi nistra Prz emys łu i Handlu.

§ 18. P rzy tranzakcjach g iełdowy c h, doko n ywa n ych przez władze rz ą ­

dowe za pośrednictwem rnaklerów, ci ostatni wynagrodzenia od rządu nie

pob i e r ają .

Do ~awierania tych tranzakcji władze rządowe używają s tarszego makle ra lub innego, podług uznania tej ż e władzy .

Po dokonan iu tranzllkc li maklerzy ob o w iązani są niezwłocznie

stronom umawiającym si ę krótkie umowy tymczasowe z wyszcze góln ieniem przedmiotu t ranzakcj i i umówionej ceny, a następn ie winni są

przeslać stronom na żądanie ostateczną kartę umowy podług określonej

fo rr.ly.

§ 19.

d orę czyć

§ 2.0. T ymczasową kartę umowy' spisuje mak ler przez kalkę w 3·ch

e2 zemplarzach na kart ka ch, wyJwimych z bloku. Obiedwie zatem strony

i)osiadać winn y id en tyczny tekst umowy, trzeci z aś e gzemplarz pozostaje

-' r.lakl~ ra jako ślad do za p isania tran2akcji w k s ięd ze sznurowej .

egzemplarze tymczasowych kart umo;;y win n y być kolejno numerowane, przyczem omyłkowo wy p isa ne karty n i ć są ni szczo ne , lecz pozost ają

skasowane w bloku. N ależy j e równ ie ż zaregestr ować w ks iędze sznurowej

,z nadm ienieniem, iż są nieważne i stronom nie wydane .

Wręczenie stronom przez maklera tymczasowych kart um owy

stro ny jedyni e do p rzestr zegania tych zobowi ąz ań, które są wyra ź nie w karcie zaznaczo·n e.

Rze czą zatem s trony jest d op il no wanie, aby umówion e warunki kupna

i sprzedaży były w karci e umowy po d ane dokładnie.

§ 21.

obowiązuje

§ 22. Wszystkie tranzokcje, dokonane przez m a ~ lera, winny być w ten

sarn, dziefl z acic,gnięte do jeg o książki sznurowej, pr~CL e m karta umowy,

zawartej zgodnie z o bow iązującem i p rzepis a mi, zaciągnięta do książki sznuTOwej nabie ra dl a stron wagi pełnego dowodu.

Niewpisanie je dnakż e danejtranzakcji do książki maklerskiej nie służy

za powód do uniew ażnienia tranzakcji, Jeżeli z chwilą jej zawierania, t akowa został a uz nana przez strony za przyrzeczone.

• I

§ 2 3. Dl a ułatwie n ia w wypisanu karty umow y, rada giełdowa może

ustanowić w nich pewn e skróty, ja k r ó wnież może przyjąć, jako obowiązu­

jące niektóre zwyczaje lokal ne (szczególniej co do formy i terminów do·

staw), któryc h w takim razie można nie podawać. Na życz enie jednak którejkolw iek bądź ze s tron makler giełdowy obowiązany jest dostarczyć kartę

umowy, odpow i ada j ącą wszystkim warunkom zawartym w niniejszych przepisach .

§ 24. Maklerskie karty umowy, o il e podlegają opiacie ska rbowej ,

wi nny mieć bez warunkowo stw ie rdzoną opłatę stemplową, przyczem rygor

ten o dnosi s ię zarówno do kart tymczasowych, jak kart ostatecznych • •

Przypadające od stron od dokonanych tranzakcji i wpisane do ' książki

(§ 15) opłaty stemplowe na rzecz Skarbu, makler obowiązany jest po upły­

:wie k ażdego m i esiąca wnosić za pokwitowaniem do właściwej kasy skarbowej .

Dz iennik Us taw Poz. 573.

----"---

- - - - - - -- _._._- _..

__

.

§ 25. f"aklerzy g ie łd ow i m o g ą w y brać na okres 3·letn i z pos ró d swe ·

go grona sta rszego ma kl era oraz jego zas t ępc ę , którzy w sz akż e nie tr a ci>"

przez wybór te n p rawa zaj mowa nia s i ę p o ś r edn icz e n i em.

Wybór pod lega zatwierdz e n iu p rzez ,"I\ in ist ra Przemys Iu i n a ndlu nB

wniosek 'k om isarza g i e ł d owe go (§ 10).

Do o b o wią z ków starsze go maklera należy

nadzór nad dzia ł alno ś cią m ak lerów g iełdo wy ch,

z bi eran ie w i a domo ś ci o cen a ch s p rze da wa nych i ku po wanych ni.

g i ełdzie tow aró w,

3) in fo rmowa n ie rad y g i ełdowej o wszel kic h p rób a ch nie za stosow a·

n ia się do przepisów, obowiązując ych g i e łd ę, w sz c zeg ólno ści zaś;

a ) jeś li fa kt t a ki mo ż e przy n i eś ć uszczerbek S kar bo wi P aństw a ;

b) je że li mog ą zaszkodz i ć han d lo wi lu b prz e my sło w i p rzez roz s iewa nie szkodl iwych w ie ś c J;

c) je ś li zostan ie st wie rdzone pok ąt n e m a kl erstw o;

4) udzie lanie wyja ś nień kom isarzow i g iełdow e m u,

5) podp isywanie c e duły g ie łdowej ,

6) bran ie ud z ia ł u z głosem d o radczym w ogólny c h zg ro ma dze n iacr

człon ków g i e ł d y i posiedzenia'ch ra dy g iełd ow e j .

7) s p rawowa ni e wszystkich tych funkcji, kt ó re ra d a g i e ł dowa mu za leci bąd ź to na zasadzie własnego postano wi en ia , bąd ź na ż ycze ­

nie kom isarza giełdowego.

§ 27. W raz ie nieobecno ś ci starszego ma k lera ob ow i ą zk i jeg'o s pr a wuje uprzedni o wybrany zastępca (§ 2j); ni eob e cno ś ć w szakże d łu ższ a ni ż

3 miesiące może Wy wołać ze strony radygieldow e j w niosek o zwoln ie nie

starszego makl e ra z urzędu.

.

§ 28. Na żądanie stron inte resowanych , skierowa ne p rzez komisa rZe!;

gi ełdowego, maklerzy winni wydawać wyciągi z kwe stjonowa nych pozycj i. Wy ciągi te będą zaopatrzone podpisem i pieczęci ą maklera , który jedna k ni e'

jest obowiązany przedstawi a ć samej księgi. fl\ak ier jest obowiązany do p rzed stawienia samej kSIęgi maklerskiej jedynie ko m isarzow i g iełdowemu.

§ 29. Po upływie roku kalendarzowego n ie pó ż niej za ś , jak 20· go stycz·

nia następnego roku, maklerzy składają swe księgi do archiwum gieł d o ­

we go, gdzie w ich obecności zostają one o p ieczę tow ane pieczęcią komisarzegi ełdowego i piecz ę cfą maklera . Na wypade k po trzeby wo lno jes t makl ero wi

wycofać księgę, złożoną do archiwum dla zrobien ia w obecności kom isar za

gi ełdo\ve go wyciąg u, natychmiast wszakże mus i b y ć o pi e czę towa n a jak po

przed nio i złożona do archiwum.

§ 30. Makler giełdowy korzystać może k a żd e go ro k u z urlo pu, który

zatwierdzić musi rada giełdowa.

O ile makler złoży radzie giełdowej podanie o zwolnien ie go z urz ę d u

, m aklera, komisarz giełdowy obowiązany jest p rze d udz iel eni e m zwol n ie n ia

d rog ą postępo w ania edyktalnego dopilnować ' ure g u lowania wsze lkich p re t e nsji, jakie m og ą d o mego wyniknąć. Edykt w in ien być wywie szony w s a li

z ebrań giełdowyc h i ogło s zony w Monitorze Pol s kim o raz p rzyn ajm ni e j

w jednym dz iennik u m iejscowym, p rzyczem te r m in dla z g ł a s z an ia pre te nsji

do maklera nie moż e być kró t szy niż sześ c i o- ty god ni ow y .

Obowiązek ten rada giełdowa jest upraw nio na pr zE.l ać n a sta rsze gc

mak lera giełdowego. Zw o ln ienie może na st ąp ić t yl ko po p rz ed ł o ż en i u ko

m isarzowi git:idowemu dowodów , ż e wszy s tkie preten s je s ą u re g u!o wc n e .

§ 31. Ustępujący makler winien księgę m c k ! e rs ką z ło ż y ć zgodn ie z § 29'

w archiwum giełd o v/em . To samo postę p ow anie o b o w ; ąZuj e rodz i n ę zma rł ego maklera i winno być dokonane natych mi ast po jeg o ś mier ci .

§ 26.

1)

2)

N282.

Dziennik Ustaw. Poz. 573 i 574.

fV1akler giełdowy , który w okresie

uległ karno·sądowemu zasądzeniu,

zwolnieniu z urzędu.

§ 32.

wią zków

1497

pełnienia przez siebie obo podlega natychmiastowemu

§ 33. Za niestosowanie się do praw i przepisów obowiązujących makle r ulega nastę p ującym karom ze s trony komisji dyscyplinarnej dla makle rów giełdowych

1) ostremu napomnieniu udzielonemu piśmiennie przez radę giełdową ;

2) zawiesz e niu w czynności do 30 dni;

3) zawieszeniu w czynności w połączeniu z wnioskiem rady giełdo­

wejdo Ministra Przemysłu i Handlu o odebranie mu praw maklera.

Skład komisji dyscyplinarnej dla maklerów giełdowych jest analogiczny

do przewidzianego składu komisji egzaminacyjnej (§ 7).

§ 34. W okolicznościach, w których władze rządowe uznają za wla·

ści we mianować komisarza rządowego giełdy, stosunek tego ostatniego do

bezpośred nich czynności maklerów określony zostanie w specjalnie mu nadanyc h prawach.

§ 35. Z chwilą wydania niniejszych przepisów wszelkie przepisy d aw niej sze, wydane w tym przedmiocie przestają obowiązywać.

Rada giełdowa winna wn:;czyć każdemu maklerowi jeden egzemplarz

now ych przepisów za pokwitowaniem. Przepis,! te winny być na dto ogło·

s zo ne przez wywieszenie w gmachu giełdowym.

Rada gi ełdowa posyła przez komi sarza giełdowego Ministrowi Przemysłu i Handlu spis dotychczasowych maklerów z nadmienieniem, jaka

władza ich zatwierdził a w urzędzie. poczem Minister Przemysłu i Handlu postęp uj e tak, jak z wnioskiem rady giełdowej w sprawie mak lerów, przez

nią wybranych.

Minister Przemysłu i Handlu

S. Przanowski

Minister Skarbu

Steczkowski.

574.

Rozporządzenie

Ministra Spraw Wewnętrznych

z dnia 13 września 1921 roku

W

przedmiocie likwidacji "Komendy Policji Państwowej dla

b . Galicji" .

. Na podstawie art. 42 ustawy z dnia 24 li pca 1919 r. o policji państwo­

wej (Dz. Ust. RJ.:. P. N2 61. poz. 363) zarządza się co następuje

§ 1. Znosi się urząd komendanta policji państwow e j dla b. Galicji,

utworzony na podstawie art. 4 rozporządzenia wykonawczego Ministra

Spraw Wojskowych i . Ministra Spraw Wewnętrzn ych z dnia 12 listopada

1919 r. (Dz. Ust. Rz. P. N2 87, poz. 475) w przedmiocie .vcielenia żandar­

m erji krajowej i policji wojskowej na obszarze b. Galicji do policji państwo ­

wej na zasadzie a rt. 3 przepisów przejściowych do ustawy z dnia 24 lipca

1919 r. o policji państwowej (Dz. Pr. P. P. N2 61, poz. 363).

i'

/,

.N282.

/

Dziennik Ustaw. Poz. 572

1492

573.

- - - - - --- -- -- - - - - - _.

572.

Rozporządzenie Ministra b. Dzielnicy Pruskiej

z dnia 27 sierpnia 1921 ro k u

w sprawie ubezpieczenia od nieszczęśliwych wypadków w ogro,·

dnictwie.

Na mocy art. 6 lit. d. usta wy z dnia 1 sierpnia 1919 r. o ty mczaso wej organizacj i zarządu byłej dzielnicy pruskiej (Dziennik Praw N2 64 poz. 385}t

zarządza się co następuje