Ustawa z dnia 10 czerwca 1921 r. w przedmiocie utworzenia Państwowego Banku Rolnego.

Polski Państwowy Bank Rolny, utworzony na podstawie dekretu Naczelnika Państwa z dnia

5 lutego 1919 roku (Dz. Pr. № 12, poz. 134), otrzymuje nazwę „Państwowy Bank Rolny”

oraz zakres działania i organizację, niniejszą ustawą i dołączonym statutem określone.

Państwowy Bank Rolny udziela kredytu na cele, związane z naprawą ustroju rolnego Państwa

i podniesieniem rolnictwa, oraz jest organem wykonawczym Rządu do spraw finansowo-kredytowych

w jego działalności, skierowanej ku powyższym celom.

Bezpośrednią przełożoną władzą Państwowego Banku Rolnego jest Prezes Głównego Urzędu

Ziemskiego. Prawo kontroli finansowej Banku przysługuje także Ministrowi Skarbu.

Państwowy Bank Rolny jest osobą prawną i używa w pieczęci swej godła państwowego.

Na kapitał zakładowy Państwowego Banku Rolnego przeznacza się ze Skarbu Państwa jako

bezprocentową niewycofalną dotacje, kwotę marek polskich 200.000.000, wpłaconą przez

Skarb stopniowo na wniosek Dyrekcji Banku. Pierwsza rata powyższej dotacji, płatna

przy otwarciu Banku, wynosić powinna najmniej 50.000.000 marek polskich.

Ponadto na pokrycie wydatków organizacyjnych Państwowego Banku Rolnego przeznacza

się ze Skarbu Państwa zasiłek w kwocie 5.000.000 marek polskich, płatnych w ciągu

pierwszego roku działalności Banku.

Główną siedzibą Państwowego Banku Rolnego jest miasto stołeczne Warszawa. Oddziały

i agentury Banku mogą być zakładane we wszystkich miejscowościach Rzeczypospolitej

(art. 26).

Państwowy Bank Rolny przejmie wszelkie aktywa i pasywa Polskiego Państwowego Banku

Rolnego. Sumy, wpłacone przez Skarb Polskiemu Państwowemu Bankowi Rolnemu na kapitały

zakładowy i uzupełniający, przelane zostaną do kapitału zakładowego Państwowego Banku

Rolnego, sumy zaś, otrzymane na koszty organizacyjne Polskiego Państwowego Banku Rolnego,

zaliczone będą na poczet zasiłku dla Państwowego Banku Rolnego z tem samem przeznaczeniem.

Do zakresu działalności Państwowego Banku Rolnego należy

1)

administrowanie funduszami, przeznaczonemi do dyspozycji organów Rządu na cele parcelacji,

osadnictwa, meljoracji rolnych oraz popierania rolnictwa w zakresie i na warunkach,

niżej w art. 6-13 wyrażonych;

2)

dokonywanie na własny rachunek wszelkich operacji bankowych, z wyjątkiem spekulacyjnych,

ze szczególnem uwzględnieniem kredytu krótkoterminowego na cele, wymienione w ust.

1, oraz popieranie i powoływanie do życia przedsięwzięć, związanych z naprawą ustroju

rolnego i podniesieniem rolnictwa.

Z dniem wejścia w życie ustawy niniejszej traci moc obowiązującą dekret Naczelnika

Państwa z dnia 5 lutego 1919 roku. w przedmiocie Statutu Polskiego Państwowego Banku

Rolnego (Dz. Pr. z 1919 r. № 12, poz. 134), natomiast wchodzi w życie dołączony do

niniejszej ustawy i stanowiący jej część składową „Statut Państwowego Banku Rolnego”,

w którego granicach Państwowy Bank Rolny przejmie wykonywanie czynności, rozpoczętych

przez Polski Państwowy Bank Rolny, i przystąpi do zlikwidowania operacji, nowym statutem

nieobjętych.

Fundusze Państwowego Banku Rolnego, oprócz powierzonych mu do administracji funduszów

(ust. 1 art. 4 i art. 6), stanowią

a)

kapitał zakładowy, otrzymany od Skarbu Państwa tytułem bezprocentowej niewycofalnej

dotacji w sumie 200 miljonów mkp.;

b)

ogólny fundusz rezerwowy i specjalne rezerwy, które Państwowy Bank Rolny obowiązany

będzie tworzyć z nadwyżek dochodów (art. 37);

c)

wkłady na rachunki lokacyjne i bieżące (art. 14 ust. d.);

d)

inne fundusze, które Państwowy Bank Rolny może przyjmować lub użytkować w związku

z wykonaniem swych zadań.

Rada Ministrów może w drodze rozporządzeń powierzyć Państwowemu Bankowi Rolnemu prowadzenie

likwidacji państwowych, bądź przez Państwo gwarantowanych instytucji finansowych,

które w poszczególnych dzielnicach Rzeczypospolitej Polskiej udzielały kredytu na

cele agrarne.

Nie przesądza to jednak przeznaczenia majątku, uzyskanego z likwidacji tych instytucji.

Obowiązki Państwowego Banku Rolnego z tytułu administrowania funduszami, powierzonemi

mu przez Rząd (ustęp 1 art. 4), obejmują przyznawanie, wypłacanie, nadzorowanie i

ściąganie kredytów, udzielanych na zasadach, oznaczonych przez władze, powołane do

dysponowania temi funduszami.

W szczególności do obowiązków Banku należy

a)

załatwianie czynności bankowych, połączonych z przygotowywaniem, wydawaniem, oprocentowaniem

i umarzaniem walorów państwowych, wypuszczanych na cele, w art. 1 wyszczególnione;

b)

przyjmowanie wpłat i dokonywanie wypłat, związanych z użytkowaniem specjalnych funduszów

gotówkowych, na te same cele przeznaczonych;

c)

wydawanie na żądanie władz dysponujących opinjl w przedmiocie zasad zabezpieczenia

kredytu, udzielanego przez Państwo ze środków, wymienionych powyżej w ustępach a i

b;

d)

inkasowanie i ściąganie od dłużników rat i wszelkich innych należności z tytułu takiego

kredytu;

e)

prowadzenie odrębnej księgowości dla tychże funduszów;

f)

oprocentowanie pozostałości kapitałowych tych funduszów.

Wykonanie ustawy niniejszej powierza się Prezesowi Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Rolnictwa i Dóbr Państwowych, z Ministrem Skarbu oraz Ministrem b. Dzielnicy

Pruskiej w sprawach, wchodzących w zakres działalności tego ministra.

Administrację poszczególnych funduszów (ust. 1 art. 4) przekazuje się Państwowemu

Bankowi Rolnemu na podstawie ustaw, uchwał lub postanowień, określających przeznaczenie

tych funduszów; co do funduszów, oddanych do rozporządzenia organów Rządu przed wejściem

w życie niniejszego statutu, to administrację ich powierza się Bankowi na mocy postanowień,

powziętych przez władze, funduszami dysponujące, w porozumieniu z Ministrem Skarbu

oraz z władzami Banku.

O ile właściwe ustawy nie stanowią inaczej, przestrzegać należy przytem warunków,

wyszczególnionych w art. 8-13 niniejszego statutu.

O ile chodzi o administrację funduszów gotówkowych czynności, wyszczególnione w art.

6, Państwowy Bank Rolny podejmować może tylko łącznie z przejęciem w całości lub w

części do swej kasy lub na swój. rachunek funduszu, ulegającego administracji bankowej,

i tylko do wysokości przejętych w ten sposób sum.

Funduszami, przejętemi przez Polski Państwowy Bank Rolny przed ogłoszeniem niniejszego

statutu, Państwowy Bank Rolny będzie administrować według przepisów i instrukcji,

obowiązujących uprzednio przy przejęciu tych funduszów.

Ogólne warunki udzielania kredytu z funduszów, przez Bank administrowanych, oraz jego

osobowe i rzeczowe przeznaczenie ustanawia władza, dysponująca funduszem.

Tryb i sposób zabezpieczania i wydawania pożyczek i innych wypłat, dokonywanych z

funduszów, pozostających w administracji Banku. oraz tryb inkasowania i ściągania

należności od dłużników określają co do każdego funduszu właściwe ustawy lub rozporządzenia

władzy dysponującej, w braku zaś ich stosować należy przepisy, ustanowione poniżej

dla takich samych operacji, prowadzonych na własny rachunek Banku (art. 16 -,20).

Obowiązek oprocentowania pozostałości kapitałowych (ust. f art. 6) ciąży na banku

tylko względem tych sum, które władza, rozporządzająca funduszem, w porozumieniu z

Dyrekcją Banku odda mu do dyspozycji na termin z góry określony. Stopą procentową

określa Bank każdorazowo po porozumieniu się z władzą, dysponującą funduszem, oraz

z Ministrem Skarbu.

Na pokrycie wydatków, związanych z administracją funduszów, powierzonych Państwowemu

Bankowi Rolnemu (ust. 1 art. 4), Bank pobiera od dłużników na swoje dobro dodatek

administracyjny w wysokości, jaką określać będzie Rada Nadzorcza Banku na wniosek

Dyrekcji.

W terminie, ustanowionym do zamknięcia własnych rachunków Państwowego Banku Rolnego

(art. 36), następuje zamknięcie rachunków funduszów, administrowanych przez Bank.

Po rozpatrzeniu i przyjęciu przez Radę Nadzorczą Dyrekcja przesyła te zamknięcia władzy,

dysponującej funduszem, która zatwierdza je po porozumieniu się z Ministrem Skarbu.

W ten sam sposób rozstrzyga się o przeznaczeniu czystych zysków lub o pokryciu strat

każdego ze wspomnianych funduszów, zgodnie z obowiązującemi w tej mierze przepisami.

Do zakresu działania Państwowego Banku Rolnego należy prowadzenie na własny rachunek

wszelkich, z wyjątkiem spekulacyjnych, operacji bankowych, potrzebnych do osiągnięcia

celów, wskazanych w art. 1 i 4, 1 w szczególności

a)

zasilanie kredytem na cele obrotowe organizacji parcelacyjnych, osadniczych, meljoracyjnych

i innych, mających na celu popieranie rolnictwa, a nie mających charakteru spekulacyjnego,

jak również branie udziału w ich kapitałach zakładowych;

b)

udzielanie kredytu związkom samorządnym, stowarzyszeniom spółdzielczym oraz związkom

kredytowym na cele, związane z zadaniami Banku;

c)

udzielanie pojedynczym osobom kredytu bankowego na potrzeby, związane z parcelacją,

komasacją i podniesieniem rolnictwa;

d)

przyjmowanie wkładów bankowych na oprocentowanie ze specjalnem uprzywilejowaniem instytucji,

wskazanych w ust. a i b;

e)

wszelkie inne czynności bankowe w zakresie, potrzebnym do wykonania oraz zabezpieczenia

operacji, wymienionych w ust. a-d, lub czynności, będące w związku z powyższemi operacjami.

Operacji, nie zgodnych z celami, wskazanemi w art. 1 i 4, Państwowy Bank Rolny dokonywać

nie może.

Państwowy Bank Rolny może uczestniczyć w kapitałach zakładowych tych organizacji parcelacyjnych,

osadniczych, meljoracyjnych i innych, mających na celu popieranie rolnictwa (ust.

a art. 14), o ile one

1)

nie mają celów spekulacyjnych;

2)

rozwijają działalność ogólniejszego znaczenia;

3)

współdziałają z Głównym 'Urzędem Ziemskim lub Ministerstwem Rolnictwa i Dóbr Państwowych

w wykonaniu ich zadań i

4)

zapewnią Państwowemu Bankowi Rolnemu dostateczny wpływ na bieg ich działalności i

interesów.

Udział Banku nie może przekraczać 1/4 kapitału zakładowego, istotnie wpłaconego przez

uczestników organizacji. Ogólna suma takich udziałów Banku nie może przewyższać 1/4

kapitału zakładowego Banku.

Przy udzielaniu przez Państwowy Bank Rolny kredytu Dyrekcja Banku ma obowiązek ustanawiać

takie warunki, aby kredyt ten był dostatecznie zabezpieczony.

W przedmiocie trybu czynności hipotecznych, związanych z zabezpieczeniem kredytu,

udzielanego przez Państwowy Bank Rolny, Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z

Prezesem Głównego Urzędu Ziemskiego i Ministrem Skarbu ma prawo wydawać specjalne

przepisy i instrukcje.

Przy zabezpieczaniu kredytu, udzielanego przez Państwowy Bank Rolny, zastawem papierów

wartościowych lub ruchomości, obowiązywać będą przepisy, stosowane przez Polską Krajową

Kasą Pożyczkową przy operacjach lombardowych.

Od nieuiszczonych w terminie należności Państwowy Bank Rolny ma prawo pobierać odsetki

zwłoki w wysokości, jaką określi Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Skarbu na wniosek Rady Nadzorczej Banku.

Każdy rozpoczęty miesiąc liczy się za cały miesiąc.

Bank przesyła wszelkie zawiadomienia lub wezwania za pośrednictwem urzędów administracyjnych

albo pocztą. Za dowód doręczenia służy potwierdzenie właściwego urzędu lub kwit zwrotny

poczty.

Egzekucja należności z tytułu kredytu, przyznanego przez Państwowy Bank Rolny, odbywa

się trybem, przewidzianym dla egzekucji bezspornych należności skarbowych.

Ogólna suma wkładów (art. 14 ust. d), przyjętych przez Bank na oprocentowanie, nie

może przewyższać pięciokrotnej sumy jego kapitału zakładowego łącznie z rezerwami.

Zasadnicze stopy oprocentowania wkładów ustanawia Rada Nadzorcza Banku, a zatwierdza

Minister Skarbu.

Bezpośrednią przełożoną władzą Państwowego Banku Rolnego jest Prezes Głównego Urzędu

Ziemskiego. Prawo kontroli finansowej Banku przysługuje także Ministrowi Skarbu.

Kierownictwo sprawami Banku należy do Dyrekcji i Rady Nadzorczej.

Skład Rady Nadzorczej jest następujący

a)

Prezes i Wiceprezes Rady, mianowani przez Prezydenta Rzeczypospolitej na wniosek,

przedstawiony Radzie Ministrów przez Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Rolnictwa i Dóbr Państwowych oraz z Ministrem Skarbu;

b)

trzej członkowie, mianowani przez Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego;

c)

dwaj członkowie, mianowani przez Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych;

d)

dwaj członkowie, mianowani przez Ministra Skarbu.

Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego i Ministrowie Rolnictwa i Dóbr Państwowych oraz

Skarbu zamianują ponadto trzech zastępców członków Rady Nadzorczej, każdy po jednym

zastępcy.

Okres urzędowania zarówno Prezesa i Wiceprezesa, jak innych członków Rady Nadzorczej

i ich zastępców, oznacza się na trzy lata, z wyjątkiem okresu urzędowania pierwszego

składu Rady Nadzorczej, który ustala się: dla Prezesa Redy i dla dwóch członków -po

jednym z kategorii, oznaczonych ustępami b i c-na lat 5, dla trzech zaś członków-po

jednym z pośród wymienionych pod b, c i d - na lat 4. Prezesa, wiceprezesa oraz innych

członków Rady i ich zastępców mianować można ponownie.

Rada Nadzorcza rozpoczyna swe czynności w terminie, ustanowionym przez Prezesa Głównego

Urzędu Ziemskiego w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Zwyczajne posiedzenia Rady odbywają się conajmniej raz na kwartał, nadzwyczajne-zwołuje

Prezes Rady w miarę potrzeby z własnej inicjatywy lub na żądanie Dyrekcji Banku, Prezesa

Głównego Urzędu Ziemskiego albo conajmniej 4 członków Rady.

Do ważności uchwał Rady potrzeba zawiadomienia o posiedzeniu wszystkich członków Rady

i obecności na posiedzeniu conajmniej pięciu. Uchwały zapadają większością głosów,

w razie równości głosów przeważa głos przewodniczącego.

Członkowie Dyrekcji Banku mają prawo brać udział we wszystkich posiedzeniach Rady

Nadzorczej z głosem doradczym.

Do Rady Nadzorczej należy rozważanie spraw, związanych z całokształtem działalności

Państwowego Banku Rolnego, piecza nad całością majątku Banku i funduszów mu powierzonych

oraz kontrola nad działalnością Dyrekcji.

W szczególności do zakresu Rady Nadzorczej należą sprawy następujące

I.

Rozpoznawanie i przedstawianie do zatwierdzenia Prezesowi Głównego Urzędu Ziemskiego

wniosków w przedmiocie

1)

uzupełnienia lub zmiany statutu;

2)

wydawania rozporządzeń lub przepisów wykonawczych, regulaminów oraz instrukcji;

3)

otwierania oraz zwijania oddziałów i agentur Banku;

4)

mianowania członków komitetu dyskontowego (art. 31);

5)

projektów budżetu;

6)

zatwierdzenia sprawozdań i bilansów rocznych Państwowego Banku Rolnego, przeznaczenia

zysków lub pokrycia strat (art. 36 - 38);

7)

nabywania i zbywania nieruchomości;

8)

uchylenia zarządzeń Dyrekcji, niezgodnych z ustawami lub ze statutem Banku (art. 27).

Wnioski w sprawach, wymienionych w ustępach 1, 5 i 6, Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego

zatwierdza w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

II.

Uchwalanie wniosków Dyrekcji w przedmiocie

1)

lokowania kapitałów Banku w instytucjach prywatnych, o ile chodzi o lokatę w jednej

instytucji kwoty ponad pięć miljonów marek;

2)

udziału Państwowego Banku Rolnego w kapitałach zakładowych, organizacji, wymienionych

w art. 15;

3)

ustanawiania norm oprocentowania i innych warunków stosowanych

a)

przy przyjmowaniu lokat i wkładów, b) przy udzielaniu kredytu na własny rachunek Banku

oraz c) przy dokonywaniu przez Bank operacji, pośredniczących i wszelkich innych,

przez statut dozwolonych, o ile nie są one ustalone w regulaminie, rozporządzeniach

lub przepisach wykonawczych Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego;

4)

przyznawania kredytu w wysokości, przekraczającej normę, ustanowioną w art. 30 ust.

d;

5)

uchylania rozporządzeń Prezesa Rady Nadzorczej, wstrzymującej wykonanie zarządzeń

Dyrekcji (art. 27 ust. 2).

III.

Inne sprawy, przedłożone przez Dyrekcję lub przekazane Radzie do rozpoznania, czy

zdecydowania, na mocy regulaminu lub specjalnego rozporządzenia Prezesa Głównego Urzędu

Ziemskiego.

Prezes Rady ma prawo każdego czasu wglądać we wszystkie czynności Banku, badać jego

książki, dokumenty i akta, przeprowadzać skontra kasowe, żądać wszelkich wyjaśnień

i w miarę potrzeby do udziału w tych czynnościach powoływać rzeczoznawców lub członków

Rady Nadzorczej.

Wykonanie uchwały Dyrekcji, uznanej przez siebie za niezgodną z ustawami lub ze statutem

Banku, Prezes Rady Nadzorczej ma prawo wstrzymać do decyzji Rady Nadzorczej, która

powinna być w tym wypadku zwołana w ciągu najbliższych dni siedmiu. Wnioski Rady Nadzorczej

o uchylenie zarządzeń Dyrekcji podlegają zatwierdzeniu Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego.

Dyrekcję Państwowego Banku Rolnego stanowią mianowani przez Prezydenta Rzeczypospolitej

Dyrektor Naczelny oraz trzej Dyrektorowie.

Wnioski nominacyjne do Rady Ministrów w przedmiocie mianowania Dyrektora Naczelnego

i wszystkich trzech Dyrektorów przedstawia Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Rolnictwa i Dóbr Państwowych oraz z Ministrem Skarbu.

Ponadto Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego mianuje dwóch zastępców Dyrektorów z grona

wyższych urzędników Banku.

Dyrektora Naczelnego zastępuje jeden z Dyrektorów, któremu zastępstwo to powierza

Dyrektor Naczelny na czas nieobecności, nie przekraczającej jednego miesiąca; w razie

dłuższej nieobecności Dyrektora Naczelnego zastępcę wyznacza Prezes Głównego Urzędu

Ziemskiego.

Do ważności uchwał Dyrekcji potrzebna jest obecność na posiedzeniu wszystkich czterech

członków Dyrekcji lub ich zastępców.

Regulamin określi, jakie sprawy wymagają kolegjalnego załatwienia i uchwały Dyrekcji.

Uchwały zapadają większością głosów, w razie równości głosów przeważa głos Naczelnego

Dyrektora lub zastępującego go Dyrektora.

Dokumenty, zobowiązujące Bank, powinny być podpisywane przez dwóch członków Dyrekcji

lub ich zastępców, albo przez jednego członka Dyrekcji lub zastępcę łącznie z jednym

z urzędników, upoważnionych do podpisu za Bank (prokurzystów).

Dyrekcja zarządza bezpośrednio sprawami Banku, reprezentuje Bank wobec władz i osób

trzecich oraz samodzielnie decyduje i załatwia wszelkie sprawy, związane z działalnością

Banku, o ile na mocy statutu nie są one przekazane do kompetencji Prezesa Głównego

Urzędu Ziemskiego lub Rady Nadzorczej.

W szczególności do zakresu jej działania należy

a)

nadawanie prawidłowego biegu działalności Państwowego Banku Rolnego, oraz ścisłe przestrzeganie

wszelkich przepisów prawnych, rozporządzeń i instrukcji;

b)

przedwstępne rozważanie wszelkich wniosków, przedstawianych Radzie Nadzorczej do decyzji;

c)

zestawianie bilansów i układanie budżetu oraz sprawozdań rocznych;

d)

przyznawanie wszelkich kredytów, zabezpieczonych hipotecznie lub zastawom, oraz kredytów,

nie mających rzeczowego zabezpieczenia - każdorazowo do wysokości 500000 marek polskich;

e)

prowadzenie spraw sądowych Banku i egzekucji;

f)

bezpośrednie kierownictwo i nadzór dyscyplinarny nad personelem bankowym;

g)

przyjmowanie i zwalnianie urzędników i niższych funkcjonarjuszów Banku zgodnie z regulaminem;

h)

wykonywanie wszystkich spraw i czynności, powierzonych Dyrekcji przez regulamin.

W celu oceniania weksli, podawanych Bankowi do dyskonta, oraz w celu udzielania opinji

w przedmiocie zgłoszeń o kredyt, niezabezpieczony hipotecznie lub zastawem, może być

utworzony z rozporządzenia Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego na wniosek Rady Nadzorczej

komitet dyskontowy, składający się z trzech członków, powołanych przez Prezesa Głównego

Urzędu Ziemskiego z pośród kandydatów, wskazanych przez centralne organizacje rolnicze

oraz spółdzielcze instytucje, kredytowe.

Tryb urzędowania komitetu dyskontowego określi regulamin.

Urzędnicy Banku są urzędnikami państwowymi.

Zasadniczy etat stałych urzędników Państwowego Banku Rolnego zatwierdza Rada Ministrów

na wniosek Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego, przedstawiony w porozumieniu z Ministrem

Skarbu.

Członkowie Dyrekcji i ich zastępcy oraz urzędnicy Banku poza poborami, przywiązanemi

do posiadanych stopni służbowych, mogą otrzymywać specjalne dodatki według norm, ustanowionych

zasadniczo przez Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Zarówno członkowie Dyrekcji, jak urzędnicy i niżsi funkcjonarjusze Banku otrzymują

wynagrodzenie z budżetu Banku.

Rokiem administracyjnym Banku jest rok kalendarzowy. W razie ustalenia innego okresu

rocznego dla administracji państwowej, może Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Skarbu ten sam okres czasu ustanowić jako rok administracyjny Państwowego

Banku Rolnego.

Na 6 tygodni przed upływem roku administracyjnego Dyrekcja powinna przygotować i przedstawić

Radzie Nadzorczej do uchwalenia preliminarz wydatków i dochodów Banku na rok następny;

uchwały swe Rada Nadzorcza przedstawia najpóźniej na trzy tygodnie przed rozpoczęciem

nowego roku administracyjnego Prezesowi Głównego Urzędu Ziemskiego, który je zatwierdza

w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Kredyty dodatkowe na wydatki, nieprzewidziane w budżecie, wymagają zatwierdzenia Prezesa

Głównego Urzędu Ziemskiego oraz zgody Ministra Skarbu.

Za każdy miniony rok administracyjny Dyrekcja sporządza zamknięcie rachunkowe oraz

bilans Banku i przed upływem pierwszego półrocza następnego roku przedstawia je Radzie

Nadzorczej do sprawdzenia.

Rada Nadzorcza, sprawdziwszy zamknięcie rachunków i bilans, uchwala wnioski co do

ich zatwierdzenia oraz użycia czystego zysku lub pokrycia wykazanej straty i wnioski

te przedstawia Prezesowi Głównego Urzędu Ziemskiego, który je zatwierdza w porozumieniu

z Ministrem Skarbu.

Z czystego zysku, wykazanego w zatwierdzonym bilansie, przeznacza się połowę, na ogólny

fundusz rezerwowy. Druga połowa czystego zysku może być przeznaczona na specjalne

rezerwy bankowe lub na zasilanie ogólnego funduszu rezerwowego (art. 5 ust. b), albo

też na zasilanie specjalnych funduszów Głównego Urzędu Ziemskiego na cele parcelacji,

komasacji i osadnictwa.

Obowiązek uzupełnienia ogólnego funduszu rezerwowego trwa, dopóki fundusz ten nie

osiągnie conajmniej 50% kapitału zakładowego Banku. Ogólny fundusz rezerwowy w swej

maksymalnej wysokości nie może przekroczyć sumy kapitału zakładowego. Ogólny fundusz

rezerwowy powinien być odrębnie administrowany i lokowany w papierach państwowych

lub za zgodą Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego w inny sposób, należycie zabezpieczający

całość funduszu.

O ile zamknięcie rachunkowe wykazuje stratę, która nie znajduje zupełnego pokrycia

ani w specjalnych rezerwach, ani w ogólnym funduszu rezerwowym, strata ta może być

pokryta z kapitału zakładowego na zasadzie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ziemskiego,

powziętej w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

W tym wypadku przedstawia się Sejmowi na najbliższem jego posiedzeniu sprawozdanie

i wniosek o uzupełnienie ze Skarbu kapitału zakładowego Banku do poprzedniej wysokości.

Regulamin Państwowego Banku Rolnego wyda Prezes Głównego Urzędu Ziemskiego w porozumieniu

z Ministrem Skarbu na wniosek Rady Nadzorczej Banku.