Rozporządzenie Naczelnego Nadzwyczajnego Komisarza do Spraw Walki z Epidemjami z dnia 10 czerwca 1921 r. wydane w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych w przedmiocie utrzymania porządku w domach na dziedzińcach, chodnikach i jezdniach w gminach miejskich.
Table of Provisions (19)
Statutory Text (19 Articles)
§ 1. Wszystkie ulice, goścInce, drogi znajdujące się na terytorjum
gmin miejskich i to tak jezdnie, ' jak i chodniki, ścieki, rynsztoki i rowy
przydrożne należy utrzymywać stale w porządku i czystości.
Staranne zamiat-anie ich odbywać s i ę ma przynajmniej raz dziennie
w porze rannej przed rozpoczęciem normalnego codziennego ruchu ulicznego. Ponadto winny być także w ciągu dnia usuwane z tych miejsc wszel·
kie gromadzące się śmiecie, odpadk i i nieczystości.
Przed zamiataniem mają być miejsca wymienione w ustępie pierwszym
,dostatecznie wodą zroszone, tak przyn ajmniej, aby niedopuścić do wzbijania
się kurzu przy zamiataniu . W miejscowościach pozbawionych dostatecznego
zapasu wody, lub gdz ie dostęp do zbiorników wodnych połączony jest ze
znaczne mi trudnościami, może wład z a administracyjna I instancji wyjątkowo
zwolnić od obowiązku codziennego zraszania ulic, dróg. gościńców, jednakże
równocześnie winna wydać zarządzenia. w jakich terminach ulice, drogi,
gości,ńce i chodn iki muszą być skrapiane.
by ć
§ 2. Miejsca stałego postoju dorozek, platform, furmanek i t. d. winny
stale utrzymywane w czystości i cod7.iennie zmywane wodą.
dziedzińce i klatki schodowe jako też
do suteren i piwnic, oraz miejsca przeznaczone na składanie śmieci
.j odpadków we wszystkich budynkach, zarówno prywatnych jak publicznych, '
miejskich i rządowych winny być codziennie starannie 0czyszczan~ a klatki
schodo we raz na tydzień myte.
Miejsca ustępowe i pissoir'y przeznaczone do ogólnego użytku, tak
w obrębie zabudowań się znajdujące, jak i oddzielnie w miejscach publicz·
nych stojące. należy dokładnie oczyszczać i ćo najmniej raz dziennie zmywać wodą. Miejsca te winny być od zmierzchu do chwili zamknięcia bram,
względnie do godziny 10 wieczór dostatecznie oświetlone.
§ 3. Bramy, sienie, podwórza,
:zejścia
r
I
§ 4. Zawarte w powyższych artykułach postanowienia o obow i ązkowem
stalem utrzymywaniu czystości i usuwaniu śmieci odpadków i nieczystości,
>odnoszą S Ię również do wszelkich placów i plantacji publicznych niezabudowanych, a łatwo dostępnych parcel, hal, targowisk i miejsc spędu ' zwierząt
.domowych.
§ 5. Obowiązek dokładnego zadośćuczynienia przepisom w poprzed·
nich artykułach zawartych spoczywa w pierwszym rzędzie na dozorcach domów, budynków, placów, plantacji, hal, targowisk, miejsc spędu i t. d. tak
prywatnych jak miejskich lub rządowych. Gdzie stałych dozorców niema,
o bowiązek ten cięży na właścicielach odnośnych nieruchomości względnie
na osobach, którym administracj?l nad tymi objektami poruczoną została.
Do dozorców domów względnie do osób, które ich zasfępują, należy
w zasadzie oczyszczenie chodnika i połowy ulicy na przestrzeni odpowia,dając'ej szerokości frontu domu, oraz .z ebranie i usunięcie zmiotków.
Osoby wymienione w ustępie 1 i 2 nie mogą być w zasadzie od powyż szy ch obowiązków zwolnione; gdzie dla próby ods t ąpiono od tej zasady,
·3 wyniki okazały s~ę niewysta rcza jące dla potrzeb miejscowych, należy ją
przywrócić.
W miejscowościach, w których na zasadzie prawno-publiczn ych lub prawno prywatnych zobowiązań. utrzyman ie w c zystości niektórych z miejsc wyżej
wymienionych należało dotyc hcz as do zarządów miejskich, o b owiązki prze·
widziane w poprzednich artvkułach, spoczywaj ą na ty ch zarządach, aż do
chwili przywrócenia we właściwej drodze zasad y, o której mow a w ustępie
poprzednim. Przewidziane VI art. 14 regulaminy oznaczą bl i żej odnośne
miejsca.
N!! 55.
Dziennik Ustaw. Poz. 346.
"
Zmiotki z placów publicznych oraz z chodni ków i z CZęSCI ulic, polo przed placami niezabudowanemi, zbie rają i usuw ają organa m iejs kie
do tego przeznaczone. Wła ś ciciele pl aców n iezabudo wan ych winni za czyn ności powyższe, spełniane przez organa miejskie, u'i ścić opłaty przez Za rząd miasta uchwalone.
żonych
§ 6. WłaścicieJe, względnie osoby, którym zarząd nieruchomości po wierzono, obowiązani są przestrzegać, a by w każdym domu
L znajdował się zbiornik na śmiecie, mocno i szczelnie zbudowany
oraz zaopatrzony w ruchomą łatwo odmykalną, jednakże szczelnie przylega·
jącą pokrywą. Zbiornik ten winien stać w miejscu dostępnem. otwór zaś do ·
wyrzucania śmieci umieszczony ma być na takiej wysokości ; aby .wrzuca nie śmieci, mogło się odbywać bez wysiłku.
Do zbiorników tych wrzucane być mają tylko śmiecie i odpadki w stanie stałym. W miejsce zbiornika mogą być użyte puszki blaszane z pokry wami i z uszkami, z których zmiotki i popiół mogą byc odrazu wypróżnia
ne do wozów usuwających te przędmioty.
2. Rby nieczystości płynne, jako to odpadki kuchenne i pomyje, odprowadzlme były do kanałów, w realnościach zaś nieskanalizowanych do dołów
kloacznych lub gnojowisk, o ile takie w realnosci odnośnej się znaj ·
dują (§ 11). Zlew odprowadzający nieczystości płynne do kanału lub dołu
kloacznego, nie może być otwarty; ma być zbudowany z materjału twardego
nieprzepuszczalnego i nieulegającego pod wpływem wilgoci zepsuciu i mieć
odpowiedni opad umożliwiający odpływ i przepłukiwanie.
W tych miejscowościach, gdzie według obowiązujących budowlanych
przepisów, poszczególne piętra zaopatrzone są w urządzenia do zsypywtlnia
śmieci suchych, oraz w zlewy, należy przestrzegać aby otwory odnośnych
rur i lejów zaopatrzope były w szcz ~ ną przykrywe: oraz aby przewody tą , czące je z ogólnym zbiornikiem były w całej swej długości szczelne.
3. Rby znajdowały się w odpowiedniej ilości miejsca ustępowe, zawsze
do użytku zdatne, łatwo dostępne, zaopatrzone w realnościach . nieskanalizowanych . w doły kloaczne, w realnościach zaś skanalizqwanych połączone szczelną rurą odpływową z kanałem.
.
Doły kloaczne winny być szczelnie zamknięte, tak, aby ani zawartość
ich, ani wyziewy nie mogły przedostawać się na zewnątrz .
.
4. Rby w kamienicach i budynkach wyższych niż jednopiętrowych umiesz czone były w klatce schodowej w odpowiedniej ilości spluwaczki z wodą .
§ 7. Właściciele względnie administratorowie nieruchomości obowią ·
zani są przestrzegać, aby wymienione w poprzednim artykule zbiorn iki jako
to zbiorniki na · śmiecie suche i doły kloaczne nie były w y pełniane ponad
' /4 swej pojemnośc.i ; z tą chwilą winny być be zwarunkowo w sposób niezatruwający pow ietrze wypróżnione, a zawartość ich usunh::ta na przeznaczonedo tego, przez Zarzą d y miejskie - miejsca.
Zawartość do/ów kloacznych winna być prz ewożona tylko nocą , w i osn ą
Jatem i jesienią zaś, także w bardzo wczes nej rannej porze, nie późnie j'
jednak jak przed 6 rano.
Do wywozu używane być mają wozy, względnie beczki szczelnie zamknięte .
. Składanie wywożonych nieczystości w pobl i żu zabudowań mieszkalnych .
lub w miejscach uczęszczany::h przez publiczność , jest bezwarunkowo nie ·
dopuszczalne.
Bliższe wskazówki wyjaśniające w jaki sposób przez kogo i gdzie za wartość powyższych zbiornIków ma być wywożoną, winny być zamieszczone'fi przewidzianych § 14 niniejszego rozporządzenia regulaminach sanitarnoporządko~ych.
N!! 55.
-_._-
------ - - - --
Dziennik Ustaw. Poz. 346.
---_. -
943
- --
§ 8. Właścic i el e w z gl ę dnie admin istratorowie nieruchomoś c i obow i ą -·
zani są dopilnowa ć , aby w ka żd ej po se sji z am i eszkałej lub s ta le na pobyt
ludzi przeznaczon ej, znajdow a ło się w podwórzu urządz el) ie, dl a trzepania,
i wie trzen ia ubrań , pościel i, dywanów, rogoż y i t. p. w stanie zaw sze p.rzy·
datnym do użytku .
§ 9. Zamykanie ustępów publicznych na dziedzińcach domów jest
wskazane. F\by jednak umożliw i ć korzysta nie z ustępu, klucz od niego
winien być u dozorcy domu i wydawany na każde żądanie bez wynagro·
4zenia.
§ 10. Mieszkańcom miasta zabrania się
1. wystawiać w klatkach schodowych kubły ze śm ieciam i , lub zlewkami;.
2. zanieczyszczać klatki schodowe odpadkami domowemi, plwocinami
i wydalinami;
3. wyrzucać śmiecie, wylewać pomyje, przez okna lub drzwi na ..dziedzińce r ulice;
.
Ił.
zmiatać śmiecie z parapetów i balkonów na ulice;
5. trzepać garderobę, mebl~i' dywany i t. p. w oknach tudzież na
balkonach zewnętrznych.
Zarządy miejskie obowiązane są w przewidzianych w § 14 mmeJszego·
I
rozporządzenia regulaminach wyznaczyć godziny, w których odbywać się
może trzepanie przedmiotów na dziedzińcach względnie wewnętrznych gankach. Godziny te winny być przystosowane do pory roku, oraz do miejsco, wych warunków, z tern jednak ograniczeniem, iż na ten cel mogą być prze z;naczone wyłącznie godziny przedpołudniowe .
. § H. Utrzymane przez mieszkańców w mieście konie, bydło, lub
nierogacizna , mają być umieszczone w specjalnie na ,ten cel przystosowanych stajnic:ch i chlewach.
Gnojowiska mają być urządzone w dołach, których ściany i dno winny
być nieprzepuszczalne, sporządzone z betonu, a co najmniej gliną wylepione;
doły te należy zaopatrzyć w ruchomą i łatwo odmykalną pokrywę .
Posiadacze powyższych zwierząt winni dbać o to, a by zawartoś ć gnojowi ska była,
przed wypełnieniem dołu w sposób niezatruwający powietrza usunięta.
Zarządy miejskie winny w przewidzianych w § 14 regulaminach u st alić ,
gdzie, w jakich porach i w jaki sposób zawartość gnojow iska ma być wywożoną, względnie usuwaną.
Władze administracyjne
I instancji
mogą
w razie, gdy tego
względy
zdrowotności wymagają, wydawać zakazy trzymania kon i, bydła i nierogad zny w poszczególnych re alnościach m iejskich wzgl~dn ie wogóle w mi e ście .
Taki ogólny zakaz nastą p ić może na wniosek. lub po w ysłuchaniu opinji
Zarządu miejskiego, w m iastach zaś niewy/ączonych także o p inji Wydziału
Powiatowego.
§ 12. Zabrania się za nieczyszczan ia wyd alinami lub wydzieli nam i.
u lic, placów i ogrodów publicznych. dzi e d z ińców' sien i, pa rkanów, w ęgłów
domowych, tudzież tych wszystkich miejsc, dla któ rych Zarządy Miejskie
podobny zakaz za potrzebn y uznają; w ty m' ostatnim wypadku . w miejscach
tych powinno być w sposób widoczny umieszczone ostrzeżenie wyrażające powyższy zaka z, oraz sankcję karną za jego przekroczenie.
Na placach oraz w ogrodach publicznych winny być urządzone śmiet ·
niki oraz us t ępy publiczne.
§ 13. Padlina wszelkich w obrębie miasta padłych zwierząt, winna być
bezzwłocznie, a najdalej do 48 godzin usunięta do miejsc na ten cel prze:Jnaczonych.
Dziennik Ustaw Poz, 346.
W miastach obowiązanych na zasadzie dotychczasowych przepisów lub
umów do usuwania padl iny, oraz tam gdzie istnieją specjalne zakłady ut y4i zacyjne, wy pad.ki zdechnięcia zwierz ą t winny być przez właś c i cieli ich, lub
,dozo rców domu natychmiast podawa ne do w i ado mo ści właściwych organów.
Ponadto. przew idziane poni ż ej regul a miny m iejskie mogą b li żej wskazać
sposób w jaki usuwan ie ma nastąpić.
§ 14. Obowiązujące dotychczas w poszczególnych miejscowościac h
regulaminy san i tarno - porządkowe, które czyn ią w zupe ł nośc i zadość posta nowieniom nini ejszego rozporządzen i a, utrzy m uj e s i ę nadal w mocy. Tp
samo odnosi się i do tak ic h postanowień reg ul am in owyc h, które przeWiduJą
inne jesżcze, lub surowsze obowiązki po stro ni e właśc i cieli nieruchomości
administrato rów, dozorców i miesz k ańców, niż t e jakie wprowadza niniejsze
rozporządzenie.
.
Odnoś ne zarządy miejskie winne są jedn'ak natychmi.ast po ogłoszeniu
niniejszego rozporządzenia podać regultlminy te ponow!lie do wiadomości
mieszkańców zaopatrując je przytem sankcj ą karną z § 17 niniejszego roz porządzenia wyn i kającą.
W miastach, w których n ie istn i ały do tej pory regulaminy sanitarnoporządkowe . ora z tam, gdzie obowiązujące dotychczas regu laminy sprzeczne
są z ' postanowien iami niniejszego r ozporząd ze n ia , ' wz gl ędn i e ni e czyn i ą im
w zupełnoś c i zadość, mają Zarządy Miejskie prz ys t ą p ić na tychmiast na zas adzie tego rozporządzenia i z zac howa niem jeg o posta now iell do wyda nia
szczegółowych re gul a minów san itarn o- porządko wy c h, wzg l ędn i e do uzup eł
nieni a lu b zmi any regulaminów dotych czasowych.
Władze admin istracyjne I ins tancji m o gą w razie potrzeby zadezynfe kcj e śc i e k ów ul icznych, rynsztokó w m iejsc postoju dorożek,
platform i furm an ek, ush;pów, zlewów, gnojowisk i t. P Odno ś ne zarządze.
nia wskażą w jaki sposób i jakiemi środkami de zynfekcja ma być dokonaną ,
,o raz w jakiej drodze środki te mogą być nabyte.
§ 15.
rządzić
§ 16. Nad przestrzeganiem postanowień niniejszego rozporządz~nia
czuwać mają zarządy . miejskie za pośrednictwem p o dle gł ych sobie organów.
'Organa policji państWOWEj obowiązane są udzielać zarz ądom mieiskimswej
pomocy w razie potrzeby zgodnie z art. 14 ustawy 2 ust. z dn. 24fVII 1919 r.
{Dz'- Pr. N~ 61 poz. 363).
Wszelkie uchylenia obowiązkom , wynikającym z niniejszego rozz wydanych na jego zasadzie zarządzeń i regulaminów
podlegać będą karze przewidzianej wart. 8 ustawy z dn. 14 lipca 1920 r.
(Dz. Ust. NQ 61 poz. 388).
Przeprowadzenie postępowania karno·",dmin istra cy jne go oraz wydawa nie orzeczeń karnych należy do władz adm inistracyjn ych l instancji.
'.
Uchyb ienia, któ re przedstawiać się będą, jako na ru szenie obow i ązków
służ b owyc h, wynika j ących ze stosunku praw no-publiczn ego, w jak im pozo stają osoby uchy b i e ń tych się dopu sz cz a j ą c e (dozo rcy i admiOl stratorowie
'o bje któw r ząrlo w yc h i sam orząd o w y ch i t. p.), kara ne bę d ą w myś l o d n o ś
nych przepis.ów dyscyplinarn ych .
§ 17.
porządzenia, tudzież
§ 18. Za n iespełni enie wynik aj ącyc h z niniejszego rozporz ij dzenia a na
Zarządach Miejs kich c iążący ch o bowiązków, odpowiadają te Z arząd y przed
swoj ą władzą nadzorczą w myśl istni ejących przep isów.
Ni ez al eż n i e od tego mogą byĆ zastosowane posta nowienia a rt. 8 usta -
w y z dnia 16 lip ca 1919 r. (Dz. Ust. N9 63 poz. 371) i art. 23 ustawy z ania
2 5 li pca 1919 r. (Dz. Ust . N!! 67 p oz. 402).
,
~ 55.
Dziennik Ustaw. Poz. 346 i 347.
Właściwe władze nadzorcze obowiązane są roztoczyć baczną kontrolę
'F1 ad wypełnianiem przez powyższe Zarządy Miejskie obowiązków z rozpo·
rządzenia tego wynikających.
niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia
m. Wa rszawy.
,oraz w b. zaborze austrjackim.
§ 19.
Rozporządzenie
i znajduje zastosowanie w b. zaborze rosyjskim z wyjątkiem
Naczelny Kom isa rz do Spraw Walki z Epidemjami
E . Godlewski
•
347.
Rozporządzenie
Ministra Skarbu
z dnia 18 czerwca 1921 r.
przedmiocie ustale nia cen sprzedażnych spirytusu i wyrobów
wódczanych, oraz opłat od nic h na obsza rach b. zaborów rosyjskiego i a ustrjackie go.
'W
Na mocy § 5 rozporz ądz enia z dn ia 22 kwietn ia 1916 (Dż. rozp. c. i k.
Wojskowego w Pol sce r. 1916 N2 55), § 10 rozpo rządze nia wykonawczego z dnia 4 grudnia 1915 (Dz. rozp. Gen.· Gub. Wersz. N2 18) wyda·
nego do ustawy okowici anej z d nia 10 pażdz ie rnika 191 5 (N2 13 Dz. rozp.
'Ge n. Gub. Warsz. N2 5) wreszcie § 1 roz por zą dzenia b. komisji rządzącej
we Lwowie z dnia 15 lutego 1919, wydanego na zas adz ie art. 1 dekretu
z dnia 10 stycznia 1~19 (Dz. pr. N2 7 po z. lC6) zar?ądzam co następuje
Zamiast cen sprzedaży spirytusu ora z opłat skarbowych od spirytus u
i wyrobów wódczany_ch tudzież opIat skarbowych od wyrobów przemysłu
kosmetycznego, hygieniczno·kosmetycznego i farmaceutycznego oraz eter ów, octowego i siarczanego, unormowanych rozporządzeniem Ministerstwa
Skarbu z dnia 8 marca 1921 roku (Monitor Polski z roku 1921 N2 60), .
wstanawia się z dniem 1 lipca 1921 r. następujące ceny sprzedażne wzglę ·
,d nie opłaty skarbowe.
Zarz ądu
C e' n y s p
r z e d a ż n e s p i r y t u s u.
,
Od 1 lipca 1921 obowiązują następujące ceny sprzedażne mo.opolowego spirytusu
1) za jeden litr stu stopniowego spirytusu w~zelkich gatunków w postaci czystej loco gorzelnia, rektyfikacja lub rozlewnia, do naczyń
nabywey
8 ) dla szpitali p ublicznych (rządowych, komunaln yc h, miejs ki c h, dobroczynnych, do celów
le czniczych), tud zież do rob5t w pracowniach
przy za Hadach naukowych i tych zakłada ch
do ś wiadcza l nych, które założono w cela ch
o gól no społecznych . . . . . , . . . . po mk.
90
'b) do wyrobu środków wybu ch owych na potrze by armji . . . _ . . . . . . . . . . "
90
c) do wyrobó w wódczanych w Iik ierh ia ch . . . "
"
'540
d ) do wszystkich innych ce lów niewskazanych
powyżej
. . . . . . . . . . . . . .
§ 1.
- - ------
-~-- -- ---
. .
N255.
Dziennik Ustaw. Poz. 345 i 346.
940
- - - -- --- ---- - - - - - --- ------- - - ---- ,
L. p.
Obw.
I
Siedziba Obwodu
52
I
Powiaty wchodzące w skład Obwodu
Stanisławów
Stanisławów
Kosów
Peczeniżyn
Tłumacz
K oł omyja
Bohorodczany
Horodenka
Nadwórna
Śniatyn
53
.
~tryj
Stryj
Zydaczów
Skole
Dolina
,
Kałusz
Turka
Ro hatyn
,
I
I
. I\rt. 2. Ins pektorz y pracy w miastach wojewódzkich Krakowie, Lwowie
(dla województwa Lwow s kiego ora z Tarnopolskiego) i Stanisławowie oprócz
bezpośrednich cz ynności w swoich obwodach czuwają · nad uzgodnieniem
i ujednostajn ieniem d ziała lności inspektorów pracy na terytorjum wo jewództwa.
E\rt. 3.
Rozporządz enie
niniejsze wchodzi w
życie
z dniem 1 lipca
1921 r.
Minister Pracy i Opieki Społecznej
w z. Gustaw Simon
Minister Przemysłu i Hand lu
S. Przanowski
Rozporządzenie
346.
Naczelnego Nadzwyczajnego Ko misarza do
Spraw Walki z Epidemjami
z dn ia 10 czerwca 1921 r.
wydane w poro zum ie niu z Ministrem Spraw Wewnętrznych w przedmiocie utrzym a nia porz ą dku w domach n a dz iedzi ńcach, chodnik ach i j ezdnii:i ch w gmin ach miejsk ich.
Na zasadz ie a IJ. 2 i 3 p. C. ustawy z dnia 14 lipca 1920 r. o utworzeniu urzę du Nacz elne go Nadz wy czajnego Kom isarza do walki z epid e mjami,
grożącemi Państwu klęską powszechną (Dz. Ust. N2 61 poz. 388) zarządzam
w porozumieniu z Ministrem S praw Wewnętrznych C9 następuje'
i
N2 55.
..
Dziennik Ustaw. ' Poz. 346.
941