Ustawa z dnia 17 grudnia 1920 r. o przejęciu na własność Państwa ziemi w niektórych powiatach Rzeczypospolitej Polskiej.

Państwo przejmuje na własność w powiatach, wymienionych w art. 6 niniejszej ustawy

1)

dobra skarbu rosyjskiego, państwowe, apanażowe i gabinetowe oraz dobra b. Banku Włościańskiego;

2)

dobra skarbowe, nadane przez władze rosyjskie pod nazwą majoratów;

3)

dobra, należące do członków b. dynastji rosyjskiej;

4)

dobra duchowne i klasztorne, będące w posiadaniu Kościoła Katolickiego po porozumieniu

ze Stolicą Apostolską, a co do innych dóbr - po porozumieniu z przedstawicielami właściwych

wyznań, o ile porozumienie to przed 1 kwietnia 1921 r. nastąpić może;

5)

dobra innych instytucji publicznych, a w szczególności fundacji przy zabezpieczeniu

celu fundacji.

Z mocy niniejszej ustawy mogą być również przejęte na własność Państwa ziemie prywatne

a)

w całości, gdy zostały przez właściciela opuszczone i gdy właściciele lub osoby, przedstawiające

ich prawa, nie wrócą do swych siedzib przed 1 kwietnia 1921 r.;

b)

w części, stanowiącej nadwyżkę ponad 400 ha ogólnej przestrzeni jednego zabudowanego

folwarku, który winien być właścicielowi pozostawiony, gdy właściciel lub osoba, zastępująca

jego prawa, jest obecna lub przed 1 kwietnia 1921 r. do siedziby wróci;

c)

w części niezagospodarowanej z obszaru właścicielowi pozostawionego, o ile w 1 rok

po zawarciu traktatu pokojowego z Rosją nie została zagospodarowana.

Właścicielom, co do których zostaną dostarczone dowody, że nie mogli powrócić na skutek

internowania, lub zostali wywiezieni przez obce władze, winna być pozostawiona możność

utrzymania jednego folwarku nie przekraczającego 400 ha powierzchni.

Osobna ustawa określi czas i sposób oszacowania, cenę wykupu oraz sposób spłaty właścicieli

obszarów, przejętych przez Państwo na mocy art. 2.

Powyższy zapas ziemi, z wyjątkiem wód, nieużytków, większych przestrzeni leśnych i

gruntów, przeznaczonych na cele użyteczności publicznej, przeznaczony jest na rozkolonizowanie

między żołnierzy oraz na wykonanie reformy rolnej.

Właściciele gruntów, przejętych na własność Państwa, z mocy art. 2 niniejszej ustawy.

mogą otrzymać w razie powrotu po 1 kwietnia 1921 r. ziemię w innym miejscu w ilości,

odpowiadającej rozmiarowi i wartości poprzednio posiadanego gruntu, jednak nie przekraczającej

45 ha, a w razie, gdyby były zajęte ich zabudowania, też mogą otrzymać bezpłatnie

potrzebną do zabudowania się ilość budulca, odpowiadającą rozmiarowi posiadanych poprzednio

budynków, nie większą jednak, niż 80 m.

Prawo to przysługiwać będzie byłym właścicielom w ciągu 3 lat po ogłoszeniu niniejszej

ustawy.

Właściciele, powracający na swe gospodarstwa przed 1 kwietnia 1921 r., obowiązani

są zwrócić wszelkie koszty nakładów, poniesionych przez nowonabywców dla zagospodarowania

ziemi i zabudowania się.

Ustawa niniejsza obowiązuje w niżej wymienionych powiatach według dotychczasowego

podziału administracyjnego

1)

brzeskim, 2) prużańskim, 3) wołkówyskim, 4) Słonimskim, 5) nowogródzkim, 6) baranowickim,

7) wilejskim, 8) dziśnieńskim, 9) nieświeżskim, 10) łuninieckim, 11) pińskim, 12)

kobryńskim, 13) włodzimierskim, 14) kowelskim, 15) łuckim, 16) rówieńskim, 17) dubieńskim,

18) sarneńskim, 19) krzemienieckim, 20) ostrogskim, 21) grodzieńskim, 22) lidzkim.

Dla dokonania przejęcia ziemi na własność Państwa oraz jej przekazywania w myśl art.

4 niniejszej ustawy, tworzy się w każdym z wymienionych w art. 6 powiatów Powiatowe

Komitety Nadawcze, których skład stanowią: starosta lub jego zastępca, jako przewodniczący

i jako członkowie: przedstawiciele Ministerstwa Rolnictwa i Dóbr Państwowych, Skarbu

i Spraw Wojskowych oraz Głównego Urzędu Ziemskiego, po jednym od każdego ministerstwa

i urzędu oraz dwaj przedstawiciele miejscowych rolników po jednym od mniejszej i większej

własności z głosem doradczym, powołani przez Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych.

Komitety orzekają większością głosów; przy równym ich podziale przeważa głos przewodniczącego.

Od orzeczeń Powiatowych Komitetów Nadawczych służy osobom interesowanym w ciągu trzydziestu

dni od dnia wyduma orzeczenia prawo odwołania się do Komisji Odwoławczych, które utworzy

Minister Rolnictwa i Dóbr Państwowych w porozumieniu z Prezesem Głównego Urzędu Ziemskiego.

Wykonanie niniejszej ustawy powierza się Ministrowi Rolnictwa i Dóbr Państwowych w

porozumieniu z Prezesem Głównego Urzędu Ziemskiego.

Ustawa niniejsza zyskuje moc obowiązującą z dniem ogłoszenia.