Ustawa z dnia 13 lipca 1920 r. o uposażeniu pracowników kolei państwowych.

Pracownicy kolei państwowych, nie pozostający na etacie Ministerstwa Kolei Żelaznych,

pobierają uposażenie na zasadach określonych niniejszą ustawą.

Postanowienia niniejszej ustawy nie przesądzają w niczem prawno-państwowego stanowiska

pracowników kolei państwowych.

Każde stanowisko służbowe pracownika kolei państwowych będzie zaliczone do jednego

z 15 stopni płac.

Pracownik stały otrzymuje uposażenie, przywiązane do stopnia płacy tego stanowiska,

na które został mianowany.

Uposażenie to składa się

a)

z płacy zasadniczej,

b)

z dodatku za wysługę lat,

c)

z dodatku drożyźnianego.

Ustanawia się następujące zasadnicze płace miesięczne w markach polskich

Stopień płacy.

1.........

3.200

2.........

2.600

3.........

2.100

4.........

1.600

5.........

1.300

6.........

1.100

7.........

950

8.........

800

9.........

700

10.........

650

11.........

600

12.........

550

13.........

500

14.........

450

15.........

400

Tytułem dodatku za wysługę lat pracownik stały pobiera za każdy rok służby państwowej

22% pobieranej w danej chwili płacy zasadniczej.

Pracownikowi, który wykaże, iż ukończył studja wyższe na jednym wydziale uniwersytetu

lub równorzędnego zakładu naukowego, zakończone przepisanemi egzaminami, dolicza się

5% płacy zasadniczej za każdy rok studjów.

Dodatek za studja wyższe nie może przenosić 20% płacy zasadniczej.

Czasu pełnienia normalnej i powszechnej powinności wojskowej nie uwzględnia się przy

wymiarze dodatku za wysługę lat; inna służba wojskowa zalicza się tylko wówczas, jeżeli

pracownik nie spełniał jej równocześnie z kolejową służbą państwową.

Pracownik zaczyna pobierać dodatek za wysługę lat dopiero po upływie roku od zamianowania

go pracownikiem stałym.

Dodatek za następną wysługę lat przyznaje się corocznie z urzędu, od pierwszego dnia

miesiąca, następującego po terminie wysługi.

Dodatek za studja wyższe pracownik otrzymuje z chwilą mianowania go pracownikiem stałym.

Przez czas trwania wyjątkowych, wojną wywołanych warunków ekonomicznych, pracownik

pobiera dodatek drożyźniany do płacy zasadniczej, zależnie od stosunków rodzinnych

i miejscowości, w której pełni służbę stale.

Pod względem stosunków rodzinnych dzieli się pracowników na 4 grupy. Do pierwszej

grupy należą samotni, do drugiej - utrzymujący jednego lub dwuch członków rodziny

(mała rodzina), do trzeciej - utrzymujący do czterech członków rodziny (rodzina średnia),

do czwartej - utrzymujący więcej niż czterech członków rodziny (duża rodzina).

Przy zaliczaniu do grup uwzględnia się będących na utrzymaniu pracownika: a) żonę,

względnie męża, b) ślubne i uprawnione dzieci (art. 14), tudzież pasierbów do ukończenia

lat 18, a o ile uczęszczają do szkół publicznych, lub wskutek ułomności fizycznych

albo umysłowych nie mogą na swoje utrzymanie zarabiać - do ukończonych lat 24.

W wypadkach ułomności fizycznej lub umysłowej, Minister Kolei Żelaznych może, w drodze

wyjątku, uwzględnić dzieci w wieku ponad 24 lat

Jeżeli żona lub mąż pracownika kolejowego pozostaje w służbie państwowej, nie uwzględnia

się tego małżonka przy wymiarze dodatku pracownikowi kolejowemu.

Dzieci i pasierbów, które weszły w związki małżeńskie lub które same się utrzymują,

jakoteż pasierbów, posiadających własne zaopatrzenie, nie uwzględnia się przy wymiarze

dodatku drożyźnianego.

Podstawę do obliczania dodatku drożyźnianego stanowi płaca zasadnicza. Wysokość miesięcznego

dodatku drożyźnianego, obliczonego w markach polskich, ustala się, mnożąc procentową

część płacy zasadniczej, stanowiącej mnożną, przez mnożnik, jednakowy dla wszystkich

stopni płac, a różny dla poszczególnych klas miejscowości. Mnożna wynosi dla pracowników

samotnych

W stopniu płacy

płacy zasadniczej

1.........

1%

2.........

1,1%

3.........

1,2%

4.........

1,4%

5.........

1,5%

6.........

1,6%

7.........

1,7%

8.........

1,8%

9..........

2%

10.........

2%

11.........

2%

12.........

2%

13.........

2%

14.........

2%

15.........

2%

Mnożna ta powiększa się dla małej rodziny o cztery jednostki, dla średniej o siedem

jednostek, dla dużej o 10 jednostek. Tak wypośrodkowaną liczbę mnoży się przez ustalony

mnożnik.

Z chwilą wejścia w życie ustawy niniejszej ustala się mnożnik dla najwyższej klasy

miejscowości na 150.

Podziału miejscowości na klasy dokona Rada Ministrów, na wniosek Ministra Skarbu,

biorąc pod uwagę różnicę warunków ekonomicznych, z tern jednak zastrzeżeniem, że kwota

dodatku drożyźnianego dla miejscowości, zaliczonej do klasy najniższej, nie może się

różnić od odpowiedniej kwoty dla miejscowości, zaliczonej dla klasy najwyższej, więcej,

aniżeli o 40%.

W zależności od zmiany warunków ekonomicznych, jako też od zmiany stosunków, które

stanowiły podstawę zaliczenia miejscowości do poszczególnych klas, Rada Ministrów,

na wniosek Ministra Skarbu, władna będzie podwyższać lub obniżać stopę mnożnika i

zarządzać zmiany w zaliczeniu miejscowości do poszczególnych klas.

Jeżeli pracownik otrzymuje mieszkanie w naturze - wartość tego mieszkania potrąca

się z uposażenia.

Pracownik otrzymuje ze Skarbu Państwa tylko jedno stałe uposażenie służbowe. Może

jednak za spełnianie czynności, właściwych innym urzędom, otrzymywać podatkowe wynagrodzenie,

którego wysokość ustala właściwa władza centralna w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Prawo do otrzymywania uposażenia rozpoczyna się: a) dla wstępujących do służby państwowej,

czy to po raz pierwszy, czy ponownie: o ile istotne objęcie służby nastąpiło przed

15 dniem miesiąca kalendarzowego, od pierwszego dnia tego miesiąca, a o ile po 15

dniu miesiąca kalendarzowego-od 15 dnia tegoż miesiąca kalendarzowego; b) w pozostałych

wypadkach z dniem 1 najbliższego kalendarzowego miesiąca po dniu mianowania na nowy

urząd, względnie po powstaniu warunków uzasadniających zmianę w wymiarze uposażenia.

Atoli w razie takiej zmiany miejsca służbowego, która pociąga za sobą zmianę w wysokości

uposażenia, przysługuje pracownikowi prawo do uposażenia, odpowiadającego nowemu miejscu

służbowemu, od 1 dnia kalendarzowego miesiąca, następującego po uwolnieniu go od poprzednich

obowiązków służbowych

W razie śmierci pracownika, wstrzymuje się wypłatę uposażenia, z ostatnim dniem kalendarzowego

miesiąca, w którym śmierć nastąpiła, a w razie rozwiązania stosunku służbowego w inny

sposób-z ostatnim dniem tego kalendarzowego miesiąca, w którym stosunek ten istotnie

ustał.

Uposażenie wypłaca się pracownikowi stałemu w ratach miesięcznych zgóry, w pierwszym

dniu każdego miesiąca.

O ile pierwszy dzień miesiąca jest niedzielą lub świętem uroczystem, wypłata uposażenia

następuje w ostatnim dniu poprzedniego miesiąca.

Normy wszelkich poborów niestałych i ubocznych (jak djety, dodatki funkcyjne, ryczałty

rozjazdowe i t. d.) określi rozporządzenie Rady Ministrów.

Postanowienia przejściowe.

Przyznaje się przewidziane w ustawie niniejszej uposażenie wszystkim pracownikom,

pełniącym służbę w dniu 1 lipca 1920 r. z wyjątkiem pracowników kontraktowych, sezonowych

i próbnych.

Aż do ustalenia w przyszłej ustawie o służbie na państwowych kolejach żelaznych pojęcia

i charakteru pracownika stałego, wynagrodzenie, obliczone na podstawie dniówkowej,

wypłacane będzie nadal z dołu. Pracownikom takim należy się wynagrodzenie od dnia

rozpoczęcia pracy, a w razie ich śmierci, choroby lub rozwiązania stosunku służbowego,

obowiązują dotychczasowe przepisy.

Znosi się dotychczasowe przepisy, dotyczące pracowników kolejowych we wszystkich trzech

zaborach, a ustalające przynależność do klas służbowych, względnie do kategorji płac.

Rada Ministrów, na wniosek Ministra Kolei Żelaznych, ustali stanowiska służbowe wedle

15 stopni płac (art. 3), oraz postanowi zasady włączenia pracowników do poszczególnych

stopni płac. W okresie przejściowym Rada Ministrów może, w drodze wyjątku, na wniosek

Ministra Kolei Żelaznych, przyznać pracownikom poszczególnym, uposażenie wyższe, od

uposażenia, przywiązanego do stanowiska, istotnie przez pracownika zajmowanego.

Jako dzieci (w myśl art. 5) uważać należy własne dzieci pracownika kolei państwowych,

które do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy żyją z nim stale we wspólnem gospodarstwie

domowem i są przez niego w zupełności utrzymywane.

Przy wymiarze dodatku za wysługę lat, czas służby pracowników w rozumieniu ustawy

niniejszej liczy się od dnia rzeczywistego objęcia służby w Państwie Polskiem.

W czasie przejściowym komisje weryfikacyjne, ustanowione przy Ministerstwie Kolei

Żelaznych, tudzież przy Dyrekcjach Kolei Państwowych, będą mogły zaliczyć do czasu

wysługi pewną liczbę lat tym pracownikom, którzy są obecnie w państwowej służbie kolejowej,

lub wstąpią do tej służby najpóźniej w trzy miesiące po wejściu w życie niniejszej

ustawy, a którzy

1.

pozostawali w służbie państwowej, samorządowej lub kolejowej państw obcych, albo

2.

udowodnią, że pracą zawodową przed wstąpieniem do państwowej służby kolejowej polskiej

nabyli kwalifikacji i doświadczenia, uzdalniających ich do obecnie spełnianej służby

kolejowej.

Zaliczyć można w ten sposób z poprzedniej służby lub pracy zawodowej najwyżej lat

20, co jednak nie przesądza zaliczenia czasu służby lub pracy do emerytury.

Komisje weryfikacyjne będą mogły zaliczyć pracownikom kolejowym, którzy wstąpili do

państwowej służby kolejowej w trzy miesiące po wejściu w życie niniejszej ustawy,

poprzedni czas służby lub pracy zawodowej tylko wówczas, jeżeli pracownik wykaże,

że zaszły ważne okoliczności, które uniemożliwiły mu wcześniejsze wstąpienie do polskiej

kolejowej służby państwowej.

W wypadkach dłuższego urlopu bez uposażenia, odliczenia pewnego czasu orzeczeniem

dyscyplinarnem lub dobrowolnej służby wojskowej i t. p. wstrzymuje się decyzję co

do przyznania dodatku za wysługę lat za te czasokresy, aż do wejścia w życie ustawy

o służbie na państwowych kolejach żelaznych.

Emerytowi, który zostanie przyjęty do czynnej służby kolejowej, może być zaliczony

czas służby, odbytej w państwie obcem, przed przeniesieniem go na emeryturę.

Decyzję w innych wypadkach zastrzega się Radzie Ministrów.

Aż do czasu wejścia w życie nowej ustawy emerytalnej, nie należy pobierać opłat i

wkładek do funduszów emerytalnych b. austrjackiej kolei państwowej.

Ustawa niniejsza obowiązuje od dnia 1 lipca 1920 r.

Z dniem 1 lipca 1920 r. tracą moc obowiązującą wszystkie ustawy i przepisy w przedmiocie,

objętym ustawą niniejszą.

Wypłaty, dokonane w ciągu: marca, kwietnia, maja i czerwca 1920 r. ponad ustawowe

uposażenie, uważa się za bezzwrotny dodatek regulacyjny po dzień 30 czerwca 1920 r.

Wykonanie ustawy niniejszej porucza się Prezydentowi Ministrów i Ministrowi Skarbu

oraz Ministrowi Kolei Żelaznych.