Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie urządzenia sądów dla nieletnich.

Art. 7. Na pierwszy termin do rozprawy głównej należałob y - o ile

nie było poprzednio wstępn.ego dochodzenia- - w myśl ninIejSzego rozp orzą­

dzenia, nie wzywać świadków, lecz tylko strony wr az z osobą, nadzór mającą nad niel e tnim. Sędzia przesłuchuje te osoby i dopiero , qdy niel etni

oskarżony nie przyznaje się do winy, a sędzia nabierze prz ekonania , że

nieletni działa! ze zrozumieniem karygodności czynu inkryminowanego mu,

odracza te rmin i wz ywa na nciwowyznaczon y termin w tryb ie zwyczajnym

strony, świadków i biegłych.

Art. 8. Zwraca SIę uwagę na przepisy art. 19 i 20 prze pisów przechodnich do Kodeks u Karnego (Dzienni k Urz ę dowy N2 1 str. 28) i zalec a

stosowanie w najszerszej mierze prawa zawi eszenia wykonania kary na

c::asokres oznaczony, by dać skazanemu nieletniemu możność zasłużenia

na odpuszczenie kary przez dobre sprawowanie się i dążenie do poprawy.

W czasie zawieszenia kary nieletni winni być pod nadzorem opie kuna są­

dowego.

Między karami, wyliczone mi wart. 55 i 56 Kodek s u Karnego, przewidziane jest umieszczenie nieletniego w zakładach wychowawczo-poprawczych. Należy z tej kary korzystać, o ile oddanie nieletniego pod dozór

odpowiedzia lny nie jest możliwem. Sędzia może umieszczać nieletnieg o

nie tvlko w zakładzie wychowawczo-poprawczym państwCiwym. ale i w zakład~ie lub instytucji prywatnej, uznanej przez Ministerstwo Spra w'edliwości

za odpowiedni ą .

W razie pozbawienia osoby, wymienionej wart. 420 Kodeksu Karnego,

wladzy nad ri eletnim, może sę dzia oddać ni e letniego pod opiekę innej

rodzinie, zasługującej na zupełne zaufan ie, w warunkach dla nieletniego

odpowiednich, stawiając go jednocze śnie pod dozór opiekuna sądowego.

Art. 9. O si:nawach nieletnich pracowników fabrycznych

wiadamia właściwy inspektorjat pracy.

.

sędzia

za-

Rrt. 10 . W więz ie niach winny być urządzone osobne oddziały dla

nieletnich, aby nie mie li oni żadnej styczno ś ci ze starszymi przestępcami

byli w tych oddziałach zajęci nauką i pracą.

O urządzeniu więz i eń dla nieletnich wydane zostaną osobne prz ep isy.

Rrt: 11. W miejscowośc i ach, gdzie niem a sądów dl a n :eletnich, sądy

pokoju winny ściśle się kierować powyższeml zasadami, piln ie przestrzegając, ·aby sprawy nieletnich były sądzone w specjalnie ku temu wyznaczone

dni i godziny i przy drzwiach zamkniętych.

Rrt. 12. Przy sądzeniu spraw, dotyczących nieletnich, w inst ancjach

apelacyjnych, sądy winny w miarę możności stosować się do nin iejszych

przepisów.

Warszawa , d . 26 lipca 1919 r.

Minister Sprawiedliwości

5upl11ski

NQ 6".

DzienniK ?raw. P07. 377

Otd

- - - - - - - -stanu wolnego

..

żonatych bezdz ietnych l.lb

..

posiadających do

żonatych posi"ldających 'więcej jak 3 dzieci

e) starsi gcń ':'j, o ile są żonaci

3 dzieci

120 Mk.

160

200

100

f\.rt. 3. iia obszarze b. okupacji austrjackiej, jakoteż b. zaboru

8ustr,iackiego, wypłata dodatku nastąpi w walucie koro!1owej według relacji

1 Ink.

1 kor. 75 hal.

=

f\.rt. 4. Przynależność do rangi określa się według wysokości pobie·

ranych zasadniczych poborów łącznie z dodatkami za lata służby.

f\.rt. 5. Postanowienia niniejszej ustawy nie dotyczą nauczycie li wyz·,

szych zakładów naukowych, pracowników kolejowych, jakoteż tych osób,

które pełnią państwowe funkcje służbowe na podstawie specjalnych z niemi

zawartych umów co do wysokości wynagrodzenia - o ile to wynagrodzenie

jest wyższe od poborów tej kategorji płacy, względnie rangi, do której zo stały zaliczone.

f\rt. 6. Osobom, uprawnionym w myśl niniejszej ustawy do poboru

dodatku drożyźnianego, jeśli stanowią jedną rodzinę i mają jedno wspólne

gospodarstwo domowe, może być wypłacony tylko jeden nadzw yczajny

dodatek drożyźniany w wysokości, odpowiadającej najw yż szej kategorji płacy.

względnie rangi, jednej z osób do wspólnego gospodarswa należących.

f\.rt. 7. Pobory ' słulQowe profesorów uniwersytetów we Lwowie i Krakowie, akademji górniczej i sztuk pięknych w Krakowie, jakoteż politechniki

i akademji weterynarji we Lwowie zostają zrównane z zasadniczerni pobo·

rami łącznie z dotychczasowemi dodatkami drsLyźnianemi profesorów uniwersytetu i politechniki w Warszawie. pocZCiwszy od 1 lipca 1919 r.

A:-t. 8.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem jej ogłoszen i a.

Hrt. 9.

Wykonanie ninj~Jszej llstawy powierza się Ministrowi Skarbu.

Marszałek

TrąmpczYJis/łi

Prezydent Ministró w

w z. S. 1,1 '()jciecll()(('sh

Minister Skarbu

f{ arpiJlski

378.

ROZPORZf\DZENIE

l-tii.listra 3pfaw ieciiiwości

w przedmiocie

urządzenia

sądów

dla nieletnich.

P r z e p i s y w y k o n a w c z e, d o t Y c z CI c e u r z CI d z e n i a s ą d ó w d l a

n i e I.e t n i c h o r a z t r y b r o z p oz n a w a n i a s p r a W W t Y c h s ą d a c h

l ą19

Na mocy artykułu 4-go dekretu Naczelnika Państwa z dnia 7 lutego

r. w przedmiocie utworzenia sądów dla nieletnich , zarządzam co

następuJe

Dzlerl!1lk Praw. voz. 378.

!'J"g ó3.

Rrt. t. W miastach: Warsźawie, Łodzi i Lublinie utworzone zostzlją

dn ia 1 wrześn i a 1919 r. sądy dla nieletnich. S l dy te ~ozpatrywać mają

wszelk ie spnwy karne, wchodzące w granice kompetencji sądów pokoju

pom ienionych miast, o ile są skierowane

a) przeciwko nieletnim do la t 17 włącznie;

b) przeciwko os ') bom starszy m, obwinionym o czyny występne wzglę­

dem nieletnic h d o lat 17 włączn i e, wymienione wa rt. 283, 315

p. 4, 365, 366, 420, 421, 422, 423, 521 ust . 1, 525, 528 (o ile dotyczy prostytucji nieletnch), 529 Kodeksu Karnego.

Wszystkie ?",yżej wymi en ione sprawy, o ile zostaną wszczęte od dnia

w r z e ś n i a 1919 r. włącznie w obrębie miast Warszawy, Łodzi i Lublina,

win n y być kierowane wyłącznie do właściwych sądów dla nieletnich wspomni a nych miast.

.

Rrt. 2. Przy postępowan i u karnem przeciwko nieletnim winien sędzia

pam ię ta ć stale o stronie wychowawczej i d ąż yć do tego, by nieletniego

sk i ero wa ć na drogę poprawy, a usuwać go od wpływów, które by go mQg ły spo wodować do nowych czynów ka rygod nych.

W tym celu nalezy ba czn ie p rzestrzegać wszystki e obowiązując e przepisy, dotyczące nieletnich.

Urz ądz enie zewnętrzne sądu , s po sób prowadzeni a spraw powinny wykluczać

. su rową oficjalność i ostentacj ę są dów dla peł n ol e tnich. Sęd z ia winien posb:lPo w ać z nieletnim, mając c i ągle i zawsze na wz g ! ę dz i e pozys kanie

w p fly szło ś ci w n ieletnim pożytecznej jednostki społecznej, oraz jego rozwój i wi ek .

Rrt. 3. Do sądów dla nieletnich powoła sędzia , w myśl prze p isów

art. 41 K. K., jako opiekunów sądowych - osoby obojga płc i, szczególn iej

kwa lifikuj ące się do kierowania r nadzoru nad nieletnimi (a rt. 2 dek re t u

z dn ia 7 lutego 1919 r.).

O pi ekunowie sądowi będą podlegali dyrektywie sędziego w e dług wydanej instrukcji, jako jego pomocn icy w zbieraniu informacji o nie letnich,

zajm ą s i ę w wypadkach przez sędziego wskazanych opie k ą nad n ielet nim,

nie pozostaj ą cym pod dozorem rodzicielskim , lu b gdy dozór rodzic iels ki wyma g a jeszcze dodatkowej kontroli odpowiedzialnej, ora z będą mieli na dzór

nad nieletnimi , skazanym i na karę, a korzystającymi z prawa zaw ie szeni a

kary (art. 19 i nast. przepisów przechodnich do Kod e ksu Karne go).

Opi ekunowie będą pobierali wynagrodzeni e sta łe z funduszów d ys p ozycyjnych sądów (art. 2 dekretu z dnia 7 lut e go 19 19 r.) .

.f\rt. 4. Sprawę z oskarżenia nieletniego od lat 10 - 17 włączn i e

o s pełni e n ie czynów karygodnych łączn ie z dorosłymi , wyłącza si ę jako

od ręb ną i ro zpozna je osobno od spraw uczestn ikó w dorosłych, jeże li to je st

moż li we ze w zgl ę du na okoliczności sprawy (a rt. 207 1 U. P. K.). S p r a w ę

starszych należy - o ile możnoś ci - oddać n aprzód pod rozpa trz e nie wła ś ­

ciwego sądu, który po jej ro zważen i u, akta od e śle do sądu dl a nieletn ich.

W zbi eg u sprawy nieletnich ze sprawą starszych rozstrzyga są d d la ni eletn ich.

flrt. 5. Przy postęp o waniu w sprawach nieletnich przestępcó w s ę d z ia

win ie n k i erować si ę następuj ą cemi zasadami

a ) oprócz powodów do w sz częcia spraw w sądach po koj u, prz e widzianych w a rt. 42 U. P. K. , sąd dla nieletnich win ien przystą pić

do i"Ozpatrzenia sprawy: 1) gdy do sądu st a wią s i ę rodzi ce ze

skargą na karyg odne czyn y lub złe prowadzenie si ę nieletniego

ich dziecka; 2) gd y do sąd u stawia się nieletni, prosząc o o pi e

kę i pomoc;

Dziennik Praw. Poz. 378.

b)

po odebraniu zawiadomienia, skargi lub p0rłania sędzia zbiera

wiadomości co do osoby nieletniego, otoczenia Jego, stanu umysłowego i moralnego oraz wpływów' i warunków ekonomicznych,

w jakich nieletni żyje. \I/iadomości te sędzia zbiera albo przez

opiekuna sądowego, albo bezpośrednio według s~ego uznania,

u osób, u których nieletni się znajduje, uczy lub jest zatrudniony,

względnie od innych osób blizkich nieletniemu;

c) aresztu prewencyjnego dla nieletnich należy wedle możności

unikać, a w razie konieczności zastosować go według art. 77 1

i 416 1 U. P. K. Zalecane jest również urządzenie przy sądach

izb zatrzymania (art. 3 dekretu z dnia 7 lutego 1919 r.), w których nieletni, przyprowadzony do sądu, a nie mogący pozostawać

na wolnej stopie, zostanie zatrzymany aż do osądzenia pod dozorem opiekuna sądowego lub osoby przez sędzi ego wyznaczonej;

ci) sędzia winien we wszystkich wypadkach nie zupełnie wyjaśnio·

Ilych, stosując na zasadzie art. 118 U. P: P. analogicznie przepisy

356\ 356 4 i 356& U. P. K. oraz korzystając z przepisu art. 90' U.

P. K., zawezwać przed terminem do rozprawy glównej nieletniego

wraz z rodzicami, opiekunem lub osobami, mającemi dozór nad

nieletnim, celem wysłuchania ich wyjaśnień przy drzwiach zamkniętych. Sędzia może powoływać do ucze!Łniczenia przy tych

badaniach opiekuna sądowego;

e) jeżeli z dochodzenia wyniknie, że nie letni popełnił czyn występny

bez zrozumienia przestępności spełnionego czynu, sąd sprawę

umarza, udzieliwszy uprzednio rodzicom lub opiekunom, błądzą­

cym brakiem nadzoru, albo wywierającym zły wpływ na nieletniego-odpowiedniego pouczenia (art. 52 1 ,522 ,356 3 U. P. K) ;

f) jeżeli w toku badania powstaną wątpliwości co do normalnośc i

fizycznej lub umysłowej nieletniego, sędzia wzywa lekarza lub

pedagogów jako biegłych, celem zbadania nieletniego, i dla obserwacji może zlecić pomieścić go czasowo w zakładzie leczniczym

lub wychowawczym (356ł, 3560 U. P. K.);

g) skoro badanie wskaże, że nieletni jest fizycznie lub moralnie zaniedbany, dręczony przez rodziców czy też opiekuna, lub działał

pod ich złym wpływem, albo pozbawiony zupełnie ich dozoru,

sędzia winien, w myśl art. 420 K. K., wytoczyć sprawę rodzicom,

względnie opiekunowi, celem ukarania ich lub odebrania im wła­

dzy nad nieletnim, albo oddać sprawę właściwemu prokuratorowi, celem wytoczenia akcji o odebranie władzy rodzicielskiej

według art. 339,340, 416 Kodeksu Cywilnego Królestwa Polskiego.

Nieletniego, pozba wionego opieki rodzicielskiej, umieszcza

sędzia przy innej rodzinie pod nadzorem opiekuna sądowego,

albo w zai<ładzie wychowawczym państwowym albo prywatnym,

uznanym za stosowny przez Ministerstwo Sprawiedliwości;

h) jeżeli sprawa została wszczęta z oskarżenia prywatnego, a okoliczności czynu nie były obciążające, sędzia winien, zawezwawszy

obie strony wraz z rodzicami lub opiekunem nieletniego, wpły ­

wać na nich, celem pogodzenia się stron przed rozprawami

i udzielić - w razie cofnięcia oskarżenia, w myśl art. 16 p. 3

U. P. K. - nieletniemu winowajc;:y, względnie jego rodzicom lub

opiekunowi, pouczenia, zwracając uwagę na skutki powtórnego

przekroczenia prawa.

b66

Dzienn ik Praw. Poz. 378.

N~

63 .

•I:\rt. o. Rozprawa główna w spra,wach przeciw nieletnim winna się

zawsze odbywać przy drzwiach zamkniętych (art. 89 2 U. P. K.).