Dekret w przedmiocie zwalczania chorób zakaźnych oraz innych chorób, występujących nagminnie.

Ng 14

Dziennik Praw.

Poz. 184.

715

Rrt. 19. W sprawozdaniu, przeznaczonem dla Sejmu, winna Najwyż­

sza 'f zba Kontroli Państwa wyraźnie nadmieniać

a) czy i o ile w dzia le dochodów i wydatków poszczególne rubryki

i tytuły różnią się od bud żetu i dlaczego;

b) czy i w jakich kwotach oraz z jakich powodów zdarzyły ' się prze,kroczenia lub zaoszczędz:enia kredytów względnie zwiększenia lub

zmniejszenia dochodów budżetem przewidzianych, oraz czy wynika;ące z porównania z budżetem różnice zostały w sposób przez

Ko nstytucję przewidziany dodatkowo zatwierdzone.

R.rt. 20. 'Jako organy N ajwyższej Izby Kontroli Państwa przeznaczone

do wykonywania kontroli na podstawie tych samych przep isów co Najwyż­

sza Izba Kontroli Państwa, utworzone będą rozporządzeniami prezesa Najwyż sz ej Izby Kontroli Państwa w porozumieniu z Prezydentem Ministrów

Izby Kontroli Państwa. Rozporządzenia te dotyczyć będą zwłaszcza liczby,

siedziby i zakresu działania tych organów. ' Od zarządzeń Izb Kontroli Pań­

stwa przysługuje prawo odwolania do Najwyższej Izby Kontroli Państwa.

Rrt. 21- Wykonanie dekretu niniejszego;polecam .. Prezydentowi Ministrów w porozumieniu z Ministrem Skarbu .

.c"'' i !1 w Warszawie, dnia 7 lutego 1919 r.

Naczelnik Państwa

]. Piłsudski

Prezydent Ministrów

l. J Paderewski

Minister Skarbu

Dr. El1glich

184.

DEKRET

w przedmiocie zwalczania chorób zal{a źnych oraz innych chorób,

występujących nagminnie.

Rrt. t. O każdym przypadku zachorowania lub smlerci na

a)

ostrą chorobę zak ażn ą, mianowicie: dżumę (pestis), o spę (variola,

variolois), choler ę (cholera asiatica), dur brzuszny i dur rzekomy

(typhu s abdominalis et paratyphus), cholerynę (cholera nostras),

dur plamisty (typhus exanthe mati cus), dur powrotny (typhus recurrens), czerwonkę (dyzenterj ę ) (dysenteria), płonicę (scarlatina),

błonicę (diphteria), zimnicę (malaria), grYPE<, odrę (morbili), nagminne zapalenie opon móz gowych (meningitis cerebro spinalis),

zapalenie rogów przednich rdzenia (polyomyelitis anterior), krztusiec (pertussis); zakażenie poł ogowe (sepsis puerperal is), róż~

(erysipelas~, śluzoropotok noworodków (blenorrhoea neonatorum);

Dziennik Praw.

Poz. 184.

NQ 14

pr z ewlekłą chorobę zakaźną, mianowicie: trąd (lepra), jaglicę (tra·

choma), gruźlicę (tuberculosis) (w przypadkach niebetpiecznych

dla otoczenia w myśl oddzielnej ustawy), promienicę (actinomycosis), twardziel (rhinoscleroma);

c) choroby odzwierzęce, jak: wąglik (anthrax), nosaciznę (malleus),

włośnicę (trichinosis), wodowstręt (r abies) i ukąszen i a przez zwierzęta chore na wodowstręt, odtręd (aphtae epizooticae) - chorobę racic i pyska; tudzież

d) zatrucia jadem kiełbasianym, mięsnym i rybim (b o tu lismus) o raz

e) parchy (favus) i inne zakaźne choroby 3kórne, jak również o każdym przypadku, wzbudzającym podej rzenie co do którejkolwiekbądż z wymien io nych chor6b, należy w cią gu 24 godzin zawiadomić

miejscowe władze sanitarne; w razie , jeżeli na m iej scu niema władz sanitarnych, należy zawiadomić zarząd gminny wzglĘdnie sołtysa.

Jeżel i chory zmienia mieszkanie lub miejsce pobytu, należy o tem

w takim samym terminie zawiadomić miejscowe władze sanitarne w miejscu dotychczasowego i nowego pobytu.

b)

11rt. 2. Minister Zdrowia Publicznego władny jest rozciągnąć o::ow ią­

zek zg łaszania na pewien oznaczony przeciąg czasu i na przypadki innych,

oprócz powyżej wymienionych, chorób zakażn ych. Prawo to służy również

lekarzom powiatowym w porozumieniu z właściwą władzą administracyjną

na teren ie powiatu lub jego części i na czas, nieprzekraczający miesiąca,

p o którym takie zarządzenie traci moc obow iązującą, o ile nie zostanie po twierdzone przez rozporządzenie Ministra Zdrowia Publicznego.

J\rt. 3.' Obowiązek zgłoszen i a obciąża

1) lekarza, wezwanego do porady;

2) kierowników zakładów leczniczych;

3) dezynfektorów i dozorców sanitarnych;

4) każdą osobę, zajmującą SiĘ dozorem lub pielęgnowaniem cho rego (akuszerk ę, felczera, Dielęgn iarzy);

5) g/owę rodziny lub osobę , na której p ieczy zna jduje się chory;

6) gospodarza mieszkania, właściciela, a dministratora lub rządcę majątku lub domu;

.

7) przełożonych wsze lkich zakładów naukowych i wy chowawczych;

8) kierowników wszelki ch zakładów przemysłowych i handlowych, fabry k, warsztatów, statków parowych, tra tew i t. p., jak również

hoteli, . pokojów umeblowanych, zajazdów i gospód, kierowników

robót gromadnych (rolnych, leśnych, ziemny ch i t. d.);

9) straż bezp ieczeń stwa;

10) osoby kompetentne z urzędu, doko nywujące sekcji lub oględzin

zwłok;

11)

i 2)

13)

osoby stanu duchownego, o ile z tytułu swego powołania mają

styczność z chorym;

zwierzchników wsi (sołtysów);

lek arzy weterynarji, o ile podczas wyk onywania swego zawodu

powezmą wiadomość o zarażen iu s ię ludzi wąglikiem lub nosacizną, albo o przypad ku wo dowst rętu.

Obowiązek

zgłoszenia obc iąża osoby, wyszczególrlione W wyliczeniu

w kol ejnym porządku wyliczenia, a więc osoby, wy mienione

w pp. 4-13 jedynie w braku osób, wy mienionych wcześniej.

powyższe m,

Na 14

Dziennik Praw.

Poz. 184.

277

Lekarze urzędowi i sanitarjusze, w razie powzięcia uzasadnionego podejrzenia co do zatajenia wypadku choroby zakaźnej, mają prawo dokonywania oględzin podejrzanych mieszkań.

f\rt. 4. Zgłoszenia moźna uskuteczniać ustnie lub piśmiennie. Zgło­

szenia w drodze pocztowej i telegraficznej w przepisanej formie wolne są

od opłat.

f\rt. 5. Władze sanitarne miejscowe lub komunalne winnybezzwłocz­

nie po otrzymaniu zgłoszenia podać je do wiadomości właściwF!go lekarza

powiatowego, władze sanitarne miejscowe winny niezwłocznie wdroźyć dochodzenie celem ustalenia rozpoznania choroby i jej pochodzenia. Gdzie

lekarza niema, dochodzenia dokona lekarz powiatowy lub jego zastępca,

wyznaczony w tym celu bądź doraźnie, bądź w charakterze lekarza epidemicznego.

Na czas prowadzenia dochodzenia lekarz, do tego powołany, nabywa

charakteru urzędnika państwowego i ma wówczas prawo i obowiązek przedsięwziąć wszelkie badania, potrzebne do ustalenia rozpoznania choroby

i źr ódeł jej pochodzenia. Leka rz ordynujący moż e by ć obecnym przy badaniu osoby, którą leczył, jak równieź i przy sekcji . zwłok. Ogólny nadzór nad dochodzeniem wykonywa lekarz powiatowy.

O ile niema lekarza powiatowego lub jego zastępcy, wyznaczonego

bądź doraźnie, bądź w charakterze lekarza epidemicznego, wówczas kaźdy

lekarz, na podstawie dodatniego wyniku dochodzenia względnie uzasadnio- .

nego podejrzenia co do istnienia choroby zakaźnej, wyda na miejscu najkoni ec:z.niejsze zarządzenia, zapobiegające szerzeniu się choroby, a o ich

treści powiadomi niezwłocznie na piśmie lekarza powiatowego.

F\rt. 6. Po ustaleniu' rozpoznania choroby zakaźnej, względnie na zasadzie uzasadnionego podejrzenia o jej istnieniu, władze komunalne winny

bezzwłocznie zarządzić środki zapobiegawcze, wskazane przez lekarza prowadzącego dochodzenie i pod jego kontrolą.

W razie niespełnienia w oznaczonym przez lekarza terminie powyź­

szych wskazówek, lekarz powiatowy lub jego zastępca, zgodnie z art. 5, ma

prawo wykonać niezbędne zarządzenia na koszt gminy, powiadamiając

o tem odpowiednie władze administracyjne.

F\rt .. 7. W razie ustalenia w obrębie miast.~ lub gminy przypadku jedn ei z chorób, wyszczególnionych wart. 1, odpowiednie władze administra .cyjrJe na źądanie władz sanitarnych mają prawo

.

1) wzbronić wstępu do wszelkich pomieszczeń, uznanych za zakaźo­

ne, do czasu ich odkaźenia, oraz w sposób widoczny odpowiednio

je oznaczyć;

2) ' obostrzyć przepisy o meldowaniu mieszkańców oraz zarządzić

odosobnienie chorego lub osób, które były z nim w styczności,

oraz nosicieli zarazków na miejscu ich pobytu lub w zakładach ,

do tego przeznaczonych, a takźe zarządzić czasowe usunięcie

mieszkańców z ich mieszkań;

.

3) zastosować czasowy nadzór, z częściowem lub całkowitem wykluczeniem od zajęć publicznych lub prywatnych nad nosicielami

zarazków oraz nad osobami, które były w styczności z chorymi

lub przybyły z miejscowości, dotkniętych epidemją, oraz w razie

niezbędnej potrzeby zarządzić przymusowe leczenie; .

4) zarządzić przymusowe oczyszczanie osób, odkażanie ubikacji,

przedmiotów zakażonych lub podejrzanych o zakażenie, oraz zniszczenie przedmiotów, które nie mogą być odkażane bez ich znisz -

I'

Dziennik Praw. Poz. 184.

czenia, jak również takich, których wartość jest mniejsza od kosztów ich wyjałowienia, wreszcie wytępienie zwierząt, roznoszących

zarazki. Tępienie zwierząt, roznoszących zarazki, dopuszczalne

jest również w celach zapobiegawczych;

5) zarządzić czasowe ograniczenia komunikacji, czasowe wzbronienie

handlu obnośnego i zarobków wędrownych, oraz zamknięcie zakładów przemysłowych w miejscowościach zarażonych'lub znajdujących się w warunkach, sprzyjających " zarażeniu;

6) zarządzić czasowe ograniczenia obrotu i używalności przedmiotów, mogących być rozsadnikami zarazków, a w tej liczbie i artykułów spożywczych oraz w szczególności wody, pochodzą c ej

z określonego miejsca;

7) zabronić czasowo odbywania targów, jarmarków, odpustów, pielgrzymek i innych zgromadzeń publicznych oraz wzbronić ucz ę sz ­

czania do szkół;

8) czasowo zawiesI c wykonywanie niektórych obrządków i zwyczajów, związanych z grzebaniem ciał zmarłych, oraz zarządzić obowiązkowe dokonywanie sekcji i badania bakterjologicznego wszyst kich zwłok.

I\rt. 8. Minister Zdrowia Publicznego ma prawo zarządzania obowiąz­

kowych szczepień ochronnych.

Przepi sy o szczepieniu ochronnem przeciwko ospie objęte są oddziel nym dekretem.

I\rt. 9. Sposoby i warunki stosowania poszczególnych zarządzeń zapobiegawczych w przypadkach różnych chorób zakaźnych oraz wszelkie inne zarządzenia co do wprowadzenia w życie i stosowania niniejszej usta wy

określi rozporządzenie wykonawcze Ministra Zdrowia Publicznego.

I\rt. 10. Władze państwowe i komunalne obowiązane są udzielać pomocy przy wykonywaniu zarządzeń, wydanych na zasadzie ustawy niniejszej.

I\rt. 11. Osoby, którym zarządzenia, wydane w myśl ustawy niniejszej.

przeszkodziły w zarobkowaniu, r:/ają prawo, o ile przez czas odosobnie nia

nie korzystały ze świadczeń ze strony gminy, do otrzymania od Państwa

odszkodowania. Wysokość odszkodowania odpowiada 60% przeciętnego

zarobku dziennego robotnika niekwalifikowanego w każdej poszczególnej

miejscowości.

Osoby, odosobnione przymusowo, otrzymują na koszt gminy całkowite

utrzyl]1anie i w razie potrzeby opiekę na cały czas odosobnienia.

Ządanie odszkodowania przedawnia się z upływem terminu miesięcz­

nego od daty, w której przeszkoda w zarobkowaniu ustala.

I\rt. 12. Osoby prywatne mają prawo żądania od gminy zwrotu szkód

i strat, poniesiopych wskutek odkażenia lub zniszczenia należących do nich

przedmiotów. Ządanie odszkodowania przedawnia się z .upływem terminu

miesięcznego od daty zwrotu przedmiotów odkażonych lub zawiadomienia

o ich zniszczeniu. Wysokość odszkodowania określają rzeczoznawcy, obierani corocznie przez Rady miejskie i Rady gminne. Niezadawalający się

przyznanem odszkodowaniem ma prawo w przeciągu trzech miesięcy wystąpić z powództwem na drodze sądowej. Osoby, działające wbrew przepisom niniejszego dekretu, tracą tern samem prawo do odszkodowań (art.

11 I 12).

-.

I\rt. 13. lekarze i inne osoby zatrudnione przy zwalczaniu chorób zakafnych w myśl przepisów dekretu niniejszego, w razie utraty zdolnośc i do

,Ng 14

DZIennik Praw. Poz. 184.

zarobkowania wskutek . zarażenia siE:, oraz ich rodziny, w razie ich śmierci

z tej samej przyczyny, mają prawo do odszkodowania wzglE:dnie stałego

zaopatrzenia, którego rodzaj i wysokoś ć. określą oddzielne prze pisy.

f\rt. 14. Odosobnienie lub czasowe wykluczenie od zajE:ć nie może

za powód do wydalenia ze służby rządowej, komunalnej, społecznej

lub prywatnej.

służyć

Rrt. 15.

Zarządy

kom u na I ne pokrywają koszty

1-0 zakładania i utrzymywania wszelkich k~niecznych do walki z chorobami zakaźnemi urządzeń i zakładów sanitarnych i leczniczych;

2-0 leczenia, nadzoru, odo sobnie nia i utrzymywania osób chorych ora z

nadzoru, odosobni e nia i utrzymywania osób podejrzanyc h o zar a żenie lub

nos icieli zarazków;

3-0 odkażania;

4-0 tE:pienia zwierząt roznoszących zarazki;

5-0 tE:pienia zwierząt w celach zapobiegawczych;

6-0 odszkodowań za przedmioty zniszczone lub uszkodzone przy od-

każa niu_

Gminy mają prawo pobierania opłat za nieldóre czynności, wyszczególnione w artykule niniejszym, według taksy, zatwierdzonej przez Ministra

Zdrowia Pub licznego.

f\rt. 16. Wszystkie inne koszty, wynikające z wykonania postanowieri

dekretu niniejszego ponosi Skarb Państwa.

Na pokrycie kosztów, przypadających na gminy. mogą być w razie potrzeby przyznawane pożyczki i zapomogi z funduszów pań s twowych .

f\rt. 17. O ile zarząd komunalny nie spełni obowiązków, wynikających

z dekretu niniejszego, a Państwo bt;dzie zmuszone podjąć odpowiednie zarządzen ia, gmina winna zwrócić Skarbowi Państwa poniesion~ koszty.

f\rt. 18. Zarządzenie co do zwalczania chorób zakaźnych w instytucjach j zakładach, podległych ząrządowi wojskowemu, za rządow i komunikacji oraz innym zarządom centralnym i kontrola nad wykonaniem tych

zarządzeń należą w porozumieniu z temi zarządami do Ministerstwa Zdrowia Publicznego.

Sprawa zwalczania chorób zakażnych w miejscowościach pogranicznych

będzie uregulowana w związku z odpowiedniemi umowami międzynaro­

dowemi.

f\rt. 19. Minister Zdrowia Publicznego ma prawo w porozumieniu

z Mińistrem Spraw WewnE:trznych wydawać, w miarę okoliczności szczególne dalej idące zarządzenia czasowe w razie niezwykle groźnego lub

nagminnego wybuchu choroby zak aźnej.

Rrt. 20. Winni uchybienia przepisom dekretu niniejszego oraz przepisom właściwych rozporządzeń wykonawczych, wydanych w myśl dekretu

niniejszego, ulegną k(lrze, przewidzianej w Kodeksie Karnym.

W przypadkach wykroczeń mniejszej wagi prezydenci, burmistrze i

wójci gmin, na wniosek lekarza powiatowego lub miejscowych władz sanitarnych, mają prawo nakładania na winnych kar pieni~żnych do wysokości 100 mk.

Z wejściem w życie niniejszego dekretu i odnośnych rozpomoc obowiązującą wszystkie dotychczasowe przepisy, dotyczące spraw unormowanych niniejszym dekretem.

Rrt. 21.

rz ądzeń tracą

Dziennik Praw. Poz. 185.

I\rt. 22.

Pu blicznego.

Ń2 14

Wykonanie dekretu niniejszego. polecam Ministrowi Zdrowia

Dan w Warszawie, dnia 7 lutego 1919 roku.

Naczelnik Państwa

j. Piłsudski

Pr-ezydent Ministrów

I. j. Paderewski

Minister Zdrowia Publicznego

jan isze wski

185.

DEKRET

o kształceniu nauczycieli szkół powszechnych w Państwie Polskiem.

I.

O u r z ą d z e n i u s e m i n a r j ó w n a u c z y c i e I s k i c h.

I\rt. 1. Kształcenie i wychowanie kandydatów na nauczycieli i nau·

czyc ie lki sz k ół powszechnych odbywa się w seminarjach n auczycielskich.

Se m ina rja utrzymywane przez państwo są publiczne; wszystkie inne

s ą prywatne .

S e m inarja p u bl iczn e są oddzielne dla chłopców i oddzielne dla

dz i ewczą t .

I\rt. 2. Prz y sem ina rjum nauczycieIsk iem istnieje jedna lub 'dwie

wzorowe sz koly powszechne jako szkoły ćwiczeń.

I\rt. 3. Przy seminarjach nauczycielskich lub osobno mogą być organizowane kursy zawodowe dla kształcenia n au cz ycieli w specjalnym kierunku, uwzględniającym potrzeby szkół powszechnych.

Z seminarjum nauczyciełskiem żeńskiem łączy się z reguły dwuletni

kurs ochronia rski i wzorowa ochronka.

Do sem inarjum nauczycielskiego należy ogród odpowiednio

dla ce lów nauki przyrody i ćw:czeń z zakresu ogrodnictwa

i pszczelnictwa .

I\rt. 4.

urządzony

I\rt. 5. Seminarjum nauczycielskie posiada boisko do zabaw

ruchowych dla uczniów seminarjum i szkoły ćwiczeń.

gier

I\rt. 6. Czas nauki w seminarjum trwa conajmniej pięć lat. . W seminarjach pięcioletnich pierwsze trzy roczne kursy posiadają charakter ogólnie kształcący, dwa ostatnie charakter przeważnie zawodowy.

1\rt. 7. Liczba uczniów na jednym kursie nie przekracza czterdziestu.

Kursy równorzędne nie będą urządzane.

1\rt. 8. Seminarjum wraz ze szkołą

narjum kursami specjalnemi tworzy jeden

ćwiczeń i po/ączonemi z semizakład pod administracyjnem