Dekret o utworzeniu Pocztowej Kasy Oszczędnościowej.
Statutory Text (4 Articles)
Art. 34. Całe postępowanie w sprawach wywłaszczenia przymusowe~
g o, oraz zajęcia czasowego gruntów lub materjałó w wolne jest od opłat '
s te mplowych na rzecz skarbu. Jednakże przy akt ach nabycia ostatecznego
oraz przy załatwianiach hipotecznych wszelkiego rodzaju opłaty, należne
w myśl odp owiednkh przep is ów prawa, będą pob ierane na zasadach
ogóln ych.
,
Art. 35. Rada Ministrów upoważniona jest do wydawania przepisów
_ wyko nawczych do niniejszego dekretu.
Art. 36. Dekret niniejszy zyskuje moc obow iązując ą, z chwilą ogło
s zeniaw Dz ienriiku Praw , na obszarac h Ziem Polsk ic h b. zaboru rosyjskieg o.
Dan w Wa r sż awje, dn ia 7 lutego 1919 r.
Naczelnik Państwa
I: Piłsudski
f ,
Pre zydent Ministrów: ,
J. ; . Paderewski
Kie rown ik Ministerstwa Komun ika cji
). E be rllilrdt
~
163.
DEKRET
~.
,
o utworzeniu Pocztowej Rasy Oszczę d nościowej.
k
~
Rząd Państwa Polskiego powołuje do życia Państwową instytucję
tu pieniężn ego pod nazwą
"P o c z t o w a K a s a , O s ,z c z ę d n oś c i o w a".
~
ł
Rrt. 1. ' Działalność Pocztowej Kasy Oszcz ędności owej obej muje
1) przyjmowanie i wypłatę wkiadów oszczędnościowych;
2) obrót prz e kazowy: cze kOwy i kliryngow y;
3) kupno i sprzedaż państwowych pap ierów wartościowych;
4) inkaso wekslowe ;
.,
obro-
f
"
D~iennik
PrAW, Poz. 163.
Nc. 14
eskontowanie papierów wartościowych wy losowanych;
przekazywanie sum za granice Pa ń stwa;
przechowanie papierów war tości owy ch i t. p.
Czynności wymienione w pp. 3-7 niniejszego artykułu Kasa załatwia
tylko na zlecenie posiadających w niej rachunek oszczE:dnościowy lub
przekazowy.
\
5)
6)
7)
\
.
Rrt. II. Pocztowa" Kasa Osz czE:dnościowa podlega Ministrowi Poczt
i Telegrafów pod wzglE:dem ustalen ia bu d żetu i przedkładania roczn ych
ra chunków.
Rrt. III. Siedzibą Dyrekcji Pocztowej Kasy Oszcz E:dnościowej jest
Warszawa. W m ; :' r~ potrzeby powstawać będą oddziały. P. K. O. w innyCH
miejscowościach P aństwa Polskiego na wniosek Ministra Poczt i Telegrafów za zezwoleniem Rady Ministrów.
Odd ziały mają być otwierane w celu przeprowadzenia w przyszłośti
decentrali zacji.
Rrt. IV. Na czele Pocztowej Kasy OszczE:dnościo wej stoi Dyrekcja
w Warszawie, złożona z dyrektora i jego zastępcy, pozostających w bezpośredn iej zależności od Ministra Poczt i Telegrafów, który na, wniosek
Dyrekcji oznaczy czas rozpoczęcia czynności P. K. O.
Z końcem każdego roku przedstawi Ministrowi Poczt i Telegrafów
Najwyższej ustawodawczej Władzy Państwowej szczegółowe sprawozdanie
z działalności P. · K. O. Sprawozdania te, jak również bilanse ·~iesięczne~
winny być ogłaszane w urzędowym dzienniku Państwa. . ..
Rrt. V. Pracownicy Pocztowej Kasy Oszczędnościowej są urzE:dnikami pańs twowymi. Członków komisji dyscyplinarnej mianuje Minister Poczt
Telegrafów.
f\rt. VI. Jak.o zbiornice Pocztowej Kasy Oszczędnościowej występują
wszystkie urzędy pocztowe, a . działalność ich jako zbiornic będzie ujęta
osobnem rozporzą~zeniem Ministra Poczt i Telegrafów.
Rrt. VII. Korespondencja Pocztowej Kasy Oszczędnościowej i korespon dencja osób prywatnych z P. K. O. w sprawach P. K. O. jest wolna od
opłaty pocztowej. Wpływy P. K. O. są wolne od podatku.
.
,
f\rt. VIII. Wszystkie władze i instytucje pa ństwowe, cywilne i wojskowe, autonomiczne, powiatowe, municypalne, kośc iel ne i wyznaniowe mogą
uskuteczniać wpłaty za pośrednic twem P. K. O.
STATUT ORG ANIZF\CYJNY
"Pocztowej Kasy Oszczędn ościowej".
f\rt. 1. Na czele instytucji stoi Dyrekcja z siedzibą w Warszawie. b~.
zarazem głównym Zarządem mających powstawać oddziałów. Dyrekcja składa s i ę z Naczelnego Dyrektora i jego ząstępcy. Naczelny Dyrektor musi mieszkać w budynku P. K O. Dyrekcja reprezentuje P. K. O.
na zewnątrz i znosi się bezpośrednio z wszystkie mi władzami· państwowe
mi i autonomicznemi. Naczelnego Dyrektora mianuje Naczelna Władza
Pa'ństwowa na wniosek Ministra Poczt i Teleg rafów.
Dyrekcja jest od~owiedzialną za cały tok i działalność P. K. O. Działalność Dyrekcji
obejmuje
.
a ) oaólne kierownictw o spra wa m i P. K. O .; dąca
•
.~
·
>.'
1>[g 14
D zienn ik Praw.
Poz. 163.
231
b)
przyjmowan ie, mianowanię i posuwani e do wyższej kategorji pł ac
pr zyjętego personelu według obowiązujących
dla urzc:;dników
i s łużby państwowej każdoczesnych norm; .
c)
d)
rozmieszczenie personelu czł onków P. K. O .;
d yspozycja kredytami do wysokości us talonego budżetu, ustalen ie stawki, wkładki zwiątkowej, opłat administracyjnych i wyso-
e)
co roczne pr zedkła danie budżetu i spra wozdani a. działalności caJej
instytucji j\~inistrowi Pocźt i Telegrafów. Oddziały P. K. O . skła
dają swoje' budżety i sprawozdania Dyrekcji P. K. O. w Warsza wie najpóźni ej 10 sty cznia każdego roku;
inspekcja dz iałalności oddziałów p; K. O.
ko ści wkładki;
f)
, I\rt. 2. Cały personel P. K. O. tworzy odrc:;bny dział sf"użby państw o
wej i podlega Dyre kcji w Wa rszawie.
Pon ieważ pracown icy P. K. O. są urzc:;dnikami państwowymi, bc:;dą
m iały do nich zastosowanie wszelkie przepisy służbo'we urzędników państwowych .
.
.
I\rt. 3. Dyrekcj i P. K. O. przysługuje pra wo wyd awan ia bezpośred
nich polec eń w zakresie działalności P. K. O. wszy stkim urzędom pocztowym. Stwierdzone przez kontrolc:; P. K. O. usterki dzia łalności ul'zc:;dów
pocztowych jako 'zbiornic P. K. O. mają być udz iel one właściwym Dyrek- '
cjom Poczt i Telegrafów, które na żąda nie Dyrekcji P. K. O. są obowiąza
ne bezzwłocznie przeprowadzić. r ewizję dan ej zbiornicy, i o wyn iku rewizji
zawiadom ić P. K. O.
I\rt. 4. Zarząd i rachunki wszyst kich działów, wymienionych w arty k ule 1, b ędą prowadzone oddzielnie. Ta za sada obowiązuje równ ież Zarzą
d y od działów. Odd zi ały mają przed k ładać mi e Sięc zn ie bilanse Dyrekcji
P. K. O. w Warszawie najpóźn iej 7-go. następnego miesiąca .
flrt. 5. W za kresie umieszczania środków (ar t. 8) Dyrekcja P. K. O.
m a obow iązek z asięgać decyzji Ministra Poczt i Tele grafów i Ministra Skarbu . Oddzi a ły uh1ieszczają swoj e środ ki wedle zarząd zeli Dyre kcji P. K. O .
w Wa rsza wie.
I\rt. '6.
W sprawie obrotu przekazowego (czekowego i kliry ngowego)
zasady
1) . Ka żd a osoba, fizyczna, pełnoletnia i osob a prawna, a więc instytucje, korporacje i t. . p. może u czestnic z yć w obroc ie przekazowym 0 ile pisemnie zgłosi uczest nrctwo i złoży wkładkę zawiązkową
w ysokoś ci na razie 100 mk . wzgl. koron. F()rmularze uczestnictwa
o t rz y mać można bezpłatnie W każdym urzędzie pocztowym, gdzie
wpłaca sic:; wkładk ę zawlą z kową. J ed na osoba może posiadać kilka
rachunków; na każd y rachunek wpłaca osobną wkładkę zawiązkową.
2) P. K. O . może bez podania powod<?w odmówić p rz yjęcia -w poczet uczestników.
3) Wkła dka zawiązkowa pozostaje w "P. K. O . przez cały czas uCzestniczenia o soby w obrocie przekazowym.
~) Uczestn ikom obrotu przekazowego ~!!J ży praw o wypowiedzenia
wzg!. wystąpienia · z uc zestnictwa, a jego w kładkę zawiązkową
zwróci mu P. K. O. w ciągu dni 15 po otrzymaniu wypowiedzenia.
5) P. K. O. ma prawo zaż ą dać złożenia wyższej wkła dki zawiązko
wej, jeżeli o g ó lna suma. obrotu rachunku przekroczy maksymal ne;
zgó ry oznacz~ną kwotę .
obow iąz u ją następujące
Dzier.nik Praw.
---------:-., - - - - --- -~
kwotą
•
Ni 14. '
zawiązkowa ' będzie się procentowałil razem z ogó ll1.ą
rachunku uczestn ika,
7) P. K.. O. może w~trzymać oprocentowanie tak wkładki zawiązko
wej jak i całej kwoty rachunku uczestnika w 30 dni po uprzedniem zawiadomieniu.
.
8) P. K. O. otwiera rachunek kl iryngowy każdemu uczestnikowi,
któremu przysługuje prawo dowoln ej dys?ozycji pieniędzmi, wp/aconemi na jego konto, może mianowicie: '
.
a) przekazać część lub całą kwotę samemu sobie lub osobie
trzeciej, zamieszkałej w Państwie Polsk ie m;
b) żądać kupna papierów państwowych, względnie tych papierów, które P. K. O . osobnym spi se m proponuje
c) przekazywać pewną kwotę poza granicę Państwa Polskiego,
bądż w formie przeasygnowania, bądź przekazem pocztow ym,
lub listem pieniężnym . Na rachunek każdego uczestn ika
mogą być uskutacznic)ne wpł a ty po za granicam i Państwa
Polskiego w instytucjach, z któ remi P. K. O. pozostaje w stosunkach. O formie i warunkach zagraniczn ych tranzakcji
stanowią odrębne przepisy P. K. O. wraz z któremi podane
będzie, z' jakiemi instytucjami zagranicznemi P. K. O. pozostaje w stosunkach.
9) Z istoty stosunku kliryngowego wypływa, że P. K. O., podnosząc imieniem odnośnego właściciela rachunku jego należności
i płacąc jego zobowiązania, działa w charakterze pełflomocnil< a.
Pocztowe potwierdzenie nad8nia pieniędzy stanowi .pełny dowó d
zapłaty do rąk własnych adresata.
10) Pieniądze z rachunków przekazowych w P. K. O. będą się procentowały w stosunku na razie 2 od sta rocznie, a mają służyć
przedewszystkiem do wyplat, zWIązanych z tym obrotem.
11) Przekazy (czeki), wystawiane w obrocie przekazowym, wszelkie
oświadczenia i dokumenty, wystawione przez ucze stników, tudzież rachunki (wyciągi konta), wystawiane przez P. K. O. są wolne od opł at stemplowych.
.
./
.
12) Za korzystal'}ie z obrotu przekazowego (czekowego i kliryngowe. go) będą pobierane opiaty-mianowicie
_
a) opłata manipulacyjna, na razie 6 fen. wzg!. hal. ód każdej
czynności w rachunku uskutecznionej (wkładka , przekaz,
dopisanie, obciążenie etc.);
b) prowizja od obrotu w kwocie na razie 1/ 4 od tysiąca. Opła
ty będą pobierane przez dopisanie w rachunku.
13) W obrocie przekazowym liczy się każdy miesiąc za dni 30. Proce ntowan ie ~aczyna się i kończy z dniem 15 w zg lędnie ostatn ie - '
go dnia tego miesiąca, w którym uiszczono wkładkę ' lub wypowiedziano część, wzgl. cały kapitał. Z d ni e m 31 grundnia każd e
go roku doliczać się będą odsetki do ka p itału.
14) P. K. O. zachowuje załatwione rachunki, dokumenty i pisma, tyczące się obrotu przekazowe go, przez ' 3 lata: przeto tylko takie
reklamacje mogą by<f: uwzględnione, które przed upł y wem tego
terminu będą wniesione. Wszelkie przesyłki, wysyłane drogą pocztową, można rekla.rnować wedle przepisów pocztowych.
15) Uq:estn ikom zapewnia się pełną tajemnicę ich stosun~ów w obroCie przekazowym.
•
16) Zbiornice P. K. O. (urzędy pocztowe) pobierać będą 'wyna grodzenie na razie w kwocie 1 fen. wzg!. hal. za każdą wkładkę w obrocie przekazowym.
6)
Wkładkd
Poz , 16:3.
..
"
~
'Z .,-
N2 14
!
~,
,
.,...
~~
,
233
Dziennik Praw. Poz. 163.
Wynagrodzenie to będzie wypłacane zbiornicom przez P. K. O. z koń
cem każdego roku.
f\rt. 7. W sprawie obrotu oszczędnościowego obowiązują następujące
, zasad y
,~~' 1)
Każdy. a więc i małoletni wnieść m'oże wkładkę oszczędnościową
w którymkolwiek. urzędlie pocztowym; najniższą kwotę wkładko
wą stanowi jednostka.. waluty obowiązuj ącej .
2) Wkładający otrzyma bezpłatnie i bez opłaty stemplowej książecz
kę wkładkową, na której
umieści
wh:lsnoręczny ( podpis, a jeśli
nie umie pisać, - znak odręczny w obecności osoby, znanej
urzędnikowi zbiornicy i jej dodatkowym pedpisem.
3) 'Jedna osoba może pos iad ać tylko jedną książeczkę - wkładkową
na własne nazwisko.
4) Ogólna suma wkładek na jedną książeczkę może wynosić na
razie tylko 5.000 mk. wzgl. . kor.
5) Wszelkie wpłaty i wypłaty P. K. O. mogą być uskutecznianę
w którymkolwiek urzędzie pocztowym Pań stw a Polskiego.
6) Wysokość stopy procentowej od znajdujących . się w P. K. O.
oSZCZędhośc i ustan awia ' s ię na razie na trzy od sta roctnie .. Oprocentowanie zaczyna ' się i koń'czy z dniem 15 wzgl. ostatniego
dnia tego miesiąca, w którym uiszczono wkładkę lu~ wypowiedziano część wzgl. cały kapitał.
7) P. K. O. otwiera rachu nek dla każdego właściciela książeczki~
8) Odsetki narosłe będą doliczane do kapitału w dniu 31 grudnia
k a żdeg o roku.
9) 1 Jeżeli suma wkładek i odsete k przewyż szy kwotę 5.000 mk. wzgl.
kor., to nadwyżka nie ulega procentowaniu.
.
10) Właścic i elowi służy prawo żądania zwrotu złożonego kapitału
częśc i owo lub w całości, a czyni to' za pomocą wypowiedzeniaw krót kiej drodze-w którymkolwiek urzędzie pocztowym, albo
za pomocą wypowiedzenia większ ej kwoty przez P. K. O. w Warszawie, wzgl. przez właści.vy oddz iał , skąd otrzyma , wypowiedzianą kwotę osobnym przekazem P. K. O.
.
11) Jeśli książeczka wkładkowa zaginie, może być wydany duplikat.
Właściciel zaginionej książeczki zawiadamia e tern P. K. O.
w Warszawie, wzgl. właściwy oddzia ł , przy pomocy osobnego
druku, który otrzyma bezpłatnie w każdym urzędzie - pocztowym
i o ile k siąż eczka zaginęła z jego winy, ponosi koszta druk u.
P. K. O. za kazuje wy p łaty na zaginioną ks iąże czkę, ogłasza zgubę
o kólnikiem, a po upływie miesiąca, o ile się nie znajdzie orygina ł , wydaje duplikat, który właściwy urząd pocztowy doręczy
właścicielowi.
.
12) O' przedawnieniu wkładek oszczędnościowych P. K. O. względnie
depozytów stanowią ogólne przepisy prawa. Wkładki i depozyty
przedawnione stają się własnością Skarbu Państwa , Polskiego.
13) Na oszczędno ś ciach , złożonych w P. K. O., wzgl. na książeczkach
wkładkowych P. K. O. nie można położyć aresztu z wyjątkiem
wypadków, przewidzianych wart. 1083 postęp. cywilnego. Jeżeli
wkładcy zostanie ogłoszona upadłpść, jak również gdy wkładca
zostanie ubezsamowolniony, prawo wypowiedzenia i podjęcia
'.,
•
..
14)
15)
N? 14
Dziennik Praw. Po z.lf4.
zaoszczędzonej kwoty przechod zi na z awi ad.owcę masy upad łości
wzgl. kuratora.
.
W razie śmierci właściciela książec z kI P. K. O. należy postąpić
z wkładem jego zgodnie z przepisami prawa spadkowego.
Zbiornice P. K. O. (urzędy pocztowe) ot r zym ają z końcem każde
go roku wynagrodzenie w kwoc ie na ra zie 5 fen. wzgl. hal. za
każdą wydaną
ks iąże czkę wkł a dko w ą a jeden fen. wzgl. hal. za
każdą wpisaną wkł a dkę oszczędnościową.
f\rt. 8. S um )'J lo kowane w P. , K. O. poza
gotówką
konieczną
dla
winny być
-lokowane co n21jmni ej 25°10 w gotówce lub na rac hunku bieżącym w banku
- państwowym, reszta zaś w państwowych papierach procentowych.
wyp łat, wynikają cych z obrotu przekazowo-oszczę dn ościow ego,
Dan w Wars zawie, dn. 7 lutego 1919 r. _
Naczelnik Państwa
l. Pilsudsl?i.
, -
Prezydent .Ministrów
f. l. Paderewski
Minister Po czt i Tel eg ra fów
I l u/m" Lituje
164
DEKRET
o
r
e
e s t r z e h a n d l O w y m.
ROZDZIAŁ
I.
P r z e P i s y o g ó'l n e.
1. Przepisom dekretu o rejestrze handlowym podlegają wszyscy ,
uznawani za handlujących przez kodeks handlowy lub przez inne ustawy ,
z wyjątkiem zajmujących s i ę handlem drobnym.
Minister Sprawiedliwości określać będzie w porozumieniu z Mil"istrem
Przemysłu i Handlu oraz' z Ministrem Skarbu, któ re 'osoby mają być uwa żane za zajmujące się handl em d robnym.
.
2~ Obo wią zkowe m u zarejest rowaniu ulegają
I) firma, siedziba i przedmiot przedsiębiorstwa, ich zmiana, zbycie
i zwinięcie przed si ębiorstwa, otw arc ie, zbycie izwi nięcie oddziału,
sprzeciwien ie się wypłacie ceny kupna (art. 61 ), zastrzeżenie
w umowie r oz wiąz ania sprzedaży prze ds iębiorstwa, jeżeli nabywca
.n ie zapłaci ceny kupna, z astrzeżen ie przywileju na sprz edanym
przedsiębio rstwie oraz przej ście aktywów ną nabywcę przedsi ę
biorstwa (art. 56);
2) udzie le nie, rodzaj (art. 39) i usŁanie prokury;
·....
N;/ 14
Dziennik Praw. Poz. 163.
229
,
Po upływie powyższego terminu właściciele nieruchomości, do których '
stosować się będzie decyzja o utrzyman}u ostateczne m w swej mocy takie·
go wywłaszczen i a lub ograniczenia o ile nie otrzymali wynagrodzenia za
wywłaszczenie lub ograniczenie prawa własności swej nieruchomości, mogą
żądać oszacowania i wypłacenia im odszkodowania podług przepisów de,kretu niniejszego.
Wywlaszczenill, dokonaąe przez b. władze rosyjskie do 1915 r. włącz~ '
nie, pozostają wszystkie w swej mo'cy; jeżeli phytem postępowanie szacun kowe w ty-c h sprawach wywłaszczeniowych nie zostało ukończone, moż e ono być wznowione, na żą danie właścicieli, podług przepisów dekretu
n ini ejszego n ie wsześniej jednak niż po upływie 6 miesięcy.